ውክፔዲያ amwiki https://am.wikipedia.org/wiki/%E1%8B%8B%E1%8A%93%E1%8B%8D_%E1%8C%88%E1%8C%BD MediaWiki 1.47.0-wmf.12 first-letter ፋይል ልዩ ውይይት አባል አባል ውይይት ውክፔዲያ ውክፔዲያ ውይይት ስዕል ስዕል ውይይት መልዕክት መልዕክት ውይይት መለጠፊያ መለጠፊያ ውይይት እርዳታ እርዳታ ውይይት መደብ መደብ ውይይት በር በር ውይይት TimedText TimedText talk ሞጁል ሞጁል ውይይት Event Event talk 4 1681 394277 306249 2026-07-21T17:36:13Z CommonsDelinker 186 በስዕል Flag_of_Cape_Verde.svg ፈንታ [[File:Flag_of_Cape_Verde_(10-17).svg]] አገባ... 394277 wikitext text/x-wiki '''[[መስከረም ፪]]'''፦ ብሄራዊ ቀን በ[[ኬፕ ቨርድ]] [[ስዕል:Flag of Cape Verde (10-17).svg|100px|right]] * [[1184|፲፩፻፹፬]] ዓ/ም- በ[[መስቀል ጦርነት]] የ[[እንግላንድ|እንግሊዝ]] ንጉሥ [[ቀዳማዊ ሪቻርድ]] በ[[ሳላዲን]] ላይ በ[[አርሱፍ ውግያ]] አሸነፈ። * [[1442|፲፬፻፵፪]] ዓ/ም - በ[[ቱሙ ምሽግ ውግያ]] የ[[ሞንጎል]] ሃያላት የ[[ቻይና]]ን ንጉስ ማረኩ። * [[1506|፲፭፻፮]] ዓ/ም - የ[[ስኮትላንድ]] ንጉሥ [[ጄምስ ፬ኛ]] [[እንግላንድ|እንግሊዝ]]ን ወርሮ በ[[ፍሎደን ሜዳ ውግያ]] ተሸንፎ ሞተ። *[[1535|፲፭፻፴፭]] ዓ/ም - አምባ ሰሜን በተባለ ሥፍራ ላይ በ[[ፖርቱጋል|ቡርቱጋል]] ሠራዊት እና በ[[አህመድ ግራኝ]] መኻከል በተካሄደው ጦርነት ላይ ዶም ክርስቶፍ ዳጋማ በጥይት ቆስሎ በግራኝ ወታደሮች ተማረከ። * [[1890|፲፰፻፺]] ዓ/ም - የ[[ዳግማዊ ምኒልክ]] የጦር አበጋዞች የ[[ከፋ]]ውን ንጉሥ [[ጋኪ ሸሮቾ]] በመማረክ ያንን መንግሥት ጨረሱ። * [[1935|፲፱፻፴፭]] ዓ/ም - የጓደኞች ወታደርና 1,800 የ[[ጣልያ]] እስረኞች ተሸክማ [[ላኮኒያ]] የምትባል መርከብ [[አፍሪቃ]]ን ስትቀርብ በ[[ጀርመኖች]] ተኩስ ሰመጠች። *[[1967|፲፱፻፷፯]] ዓ/ም - ከ ፶፰ ዓመታት በሥልጣን፣ መጀመሪያ በ[[አልጋ ወራሽ]]ነትና የ[[ኢትዮጵያ]] መንግሥት ባለሙሉ ሥልጣን እንደራሴነት፣ ከ [[መጋቢት 24|መጋቢት ፳፬]] ቀን [[1922|፲፱፻፳፪]] ዓ.ም ጀምሮ ደግሞ በ[[ንጉሠ ነገሥት]]ነት [[ኢትዮጵያ]]ን የመሩት [[ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ]] በ[[ደርግ]] የ[[አብዮት]] ሥርዓት ተሽረው ከሥልጣን ወረዱ። * [[1970|፲፱፻፸]] ዓ/ም -የጸረ-[[አፓርታይድ]] ወኪል [[ስቲቭ ቢኮ]] በ[[ደቡብ አፍሪቃ]] ፖሊስ ታስሮ ተገደለ። * [[1985|፲፱፻፹፭]] ዓ/ም - [[መይ ካሮል ጀሚሶን]] በ[[ጠፈር]] የመጀመሪያው ጥቁር [[አሜሪካ]]ዊት ሆነች። aqem1zfpra0at3en8axyrr9hhc1bozf 0 1863 394278 371496 2026-07-21T17:39:04Z CommonsDelinker 186 በስዕል Flag_of_Cape_Verde.svg ፈንታ [[File:Flag_of_Cape_Verde_(10-17).svg]] አገባ... 394278 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ| ስም = ኬፕ ቨርድ| ሙሉ_ስም = República de Cabo Verde<br /> የካቦ ቨርዴ ሪፐብሊክ| ባንዲራ_ሥዕል = Flag of Cape Verde (10-17).svg| ማኅተም_ሥዕል = Coat_of_arms_of_Cape_Verde.svg| ካርታ_ሥዕል = Cape Verde in its region.svg| ዋና_ከተማ = [[ፕራያ]]| ብሔራዊ_ቋንቋ = [[ፖርቱጊዝኛ|ፖርቱጊዝ]]| የመሪዎች_ማዕረግ = [[ፕሬዚዳንት]]<br />[[ጠቅላይ ሚኒስትር]]| የመሪዎች_ስም = [[ሖርጌ ካርሎስ ፎንሴካ]]<br />[[ኡሊሤስ ኮሬያ ኤ ሲልቫ]]| የነጻነት_ቀን = [[ሰኔ 28]] ቀን [[1967]]<br />(July 5, 1975 እ.ኤ.አ.)| የመሬት_ስፋት = 4,033| የመሬት_ስፋት_ከዓለም = 166| የሕዝብ_ብዛት = 401,343| የሕዝብ_ብዛት_ዓ.ም. = 2001| የሕዝብ_ብዛት_ከዓለም = 164| የገንዘብ_ስም = የኬፕ ቨርድ ኤስኩዶ| ሰዓት_ክልል = -1| የስልክ_መግቢያ = +238}} == ሊንክስ == * [http://www.capeverdebreaks.com Cape Verde info and pictures en]/[http://www.vacacionesencaboverde.es es] {{Wayback|url=http://www.vacacionesencaboverde.es/ |date=20091213013235 }}/[http://www.ferieninkapverde.de de] {{Wayback|url=http://www.ferieninkapverde.de/ |date=20091002080229 }} {{commons|ኬፕ ቨርድ}} {{በአፍሪካ ውስጥ የሚገኙ አገሮች}} {{መዋቅር}} [[መደብ:ምዕራብ አፍሪቃ]] fq5jy07ghitv6o8q8uyt78bou3ahfiy 0 3577 394272 387042 2026-07-21T03:21:14Z Abdunasir1 59715 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 394272 wikitext text/x-wiki '''ማኅበረ ቅዱሳን''' በ[[ኢኦተቤ|ኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን]] በሰንበት ትምህርት ቤቶች ማደራጃና መምሪያ ስር የሚገኝ የአገልግሎት ማኅበር ነው። "ማኅበረ ቅዱሳን" [[እግዚአብሔር]] ያከበራቸው የሐዋርያት የነቢያት የጻድቃን የሰማዕታት በአጠቃላይ የቅዱሳን ገድል ትሩፋትና አማላጅነት የሚዘከርበት በመሆኑ ይህን ስያሜውን አግኝቶል። ስለ ማኅበሩ ብዙ ለማወቅ መረጃ መረቡን [http://www.eotc-mkidusan.org እዚህ] {{Wayback|url=http://www.eotc-mkidusan.org/ |date=20151120033306 }} ይጎብኙ። እንድሁም የህትመት ዉጤቶቹን ሐመር መጽሄትንና ስምዐ ጽድቅ ጋዜጣን ያንብቡ። ከሰሜን አሜሪካ የሚያስተላልፈውንም የ[[ራዲዮ|ሬዲዮ]] ፕሮግራም [http://www.radiotewahedo.org ፍኖተ ሰላምን] {{Wayback|url=http://www.radiotewahedo.org/ |date=20060910015802 }} መከታተል ይችላሉ። [http://:http://eotc-mkidusan.org/site/index.php?option=com_content&task=view&id=36&Itemid=1 የፖለቲካ አቋምን በተመለከተ፡] ሃይማኖታዊ አገልግሎት ለመስጠት በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተክርስቲያን ሰንበት ት/ቤቶች ማደራጃ መምሪያ ስር የተቋቋመ የአገልግሎት ማኅበር ስለሆነ ማኅበሩ እንደ ተቋም የሚሰጠውም አገልግሎት ሃይማኖታዊ ነው፡፡ ለየትኛውም የፖለቲካ ዓይነትና አደረጃጀት የሚያግዝ /የሚሠራ/ እንዲሆን መቼም ቢሆን ፍላጐቱ የለንም፡፡ በማኅበሩ [[አስተዳደር ህግ|መተዳደሪያ ደንብ]] አንቀጽ አምስት እንደተቀመጠው «ማኅበሩ በማንኛውም የፖለቲካ እንቅስቃሴ ውስጥ ምንም ዓይነት ጣልቃ ገብነት አይኖረውም» ይላል፡፡ የዚህን አንቀጽ ይዘት ተግባራዊ ለማድረግ እንዲቻል በማኅበሩ ያሉ የተወሰኑ አካላት በሓላፊነት ላይ እያሉ የማንኛውም የፖለቲካ አባል እንዳይሆኑ በ1998 ዓ.ም የሥራ አመራር ጉባኤያችን ወስኗል፡፡ በውሳኔውም መሠረት የሥራ አመራር ጉባኤ አባላት፣ የሥራ አስፈጻሚ ጉባኤ አባላት፣ የማኅበሩ መደበኛ መምህራን፣ የኤዲቶሪያል ቦርድ ጽ/ቤት አባላት፣ የኦዲትና ኤንስፔክሽን አገልግሎት ጽ/ቤት አባላት፣ ጋዜጠኞች፣ የማዕከላት ሰብሳቢዎች በሓላፊነት ላይ ያሉ መደበኛ አገልጋዮች የማንኛውም የፖለቲካ ፓርቲ አባል አይሆኑም፡፡ ይህ ማለት ግን ለፖለቲከኞች በማኅበሩ የማገልገል ዕድል አይኖራቸውም ማለት አይደለም፡፡ ለፖለቲካ ዓላማቸው ማኅበሩን መጠቀም ግን አይችሉም፡፡ ስለዚህ የትኛውንም የማኅበሩን አባል በግሉ የ«ሀ» ወይም የ«ለ» ፓርቲ ደጋፊ፣ አባል ወይም አመራር እንዲሆን ወይም እዳይሆን ምንም ዓይነት ተቋማዊ ተጽዕኖ በማኅበሩ የሚፈጠርበት ዕድል የለም፡፡ ይህ ግን ሀገርን በመገንባት ረገድ ለአጠቃላዩ ማኅበረሰብ ትርጉም ያለው ልማታዊ ተግባራትን የማከናውን ዓላማና እንቅስቃሴ የለውም ማለት አይደለም፡፡ እንደሚታወቀው ቤተ ክርስቲያን በታሪኳ ያላት የሀገራዊ ልማት ተሳትፎ ከፍተኛ ነው፡፡ ይህ ደግሞ ቀጣይነት እንዲኖረው ክርስቲያን ምሁራንና ወጣቶች ባላቸው አቅም ሁሉ ይሳተፋሉ፡፡ የልማት ተሳትፎአቸው ለሀገርና ለትውልድ እንዲጠቅም፣ ቤተክርስቲያንም ያላትን ድርሻ እድትወጣ በማሰብ ነው፡፡ ብዙዎቹ ልማታዊ ተግባሮቻችን ደግሞ በቀጥታ የቤተክርስቲያናችንን ጥቅም የሚያስጠብቁ በመሆናቸው እንቅስቃሴያችን ለሌላ ትርጉም በሚጋለጥ መልኩ የሚደረግ ነው የሚል እምነት የለንም፡፡ ማኅበራችን ቅዱስ ሲኖዶስ በሰጠው መተዳደሪያ ደንብ ላይ ተመርኩዞ አስፈላጊ በሆነ ጊዜ ሁሉ ባለው የፖለቲካ ሥርዓት ከሚቋቋመው መንግሥት ጋር መሥራት ሃይማኖታዊም ሕገ መንግሥታዊም ግዴታው ነው፡፡ ከዚህ ባለፈ ግን ማኅበሩ እንደተቋም የትኛውንም የፖለቲካ አስተሳሰብ /Ideology/ በመደገፍ ወይም በመቃውም ከፖርቲዎች ጋር ግንኙነት ስለሌለው /ስለማይኖረው/ ለማንም ስጋት ወይም ዕድል ልንሆን አንችልም፡፡ በዚህ ደረጃ ፈርጆን የሚነሣ አካል ካለ ግን ለመፈረጅ ያበቁትን የመረጃ ምንጮች እንዲመረምር በዚሁ አጋጣሚ ሳልጠቁም አላልፍም፡፡[[http://:http://eotc-mkidusan.org/site/index.php?option=com_content&task=view&id=36&Itemid=1 Detail]] ማኅበሩ የቤተ ክርስቲያንን ትውፊት፣ዶግማና ቀኖና የጠበቁ ስዕሎች፣ስብከቶች ፣ትምህርቶች ፣ዶክመንታሪ ፊልሞች በ [http://multimedia.eotc-mkidusan.org/ ህብር ሚዲያ መካነ ድር] {{Wayback|url=http://multimedia.eotc-mkidusan.org/ |date=20110305234707 }}ያገኛሉ። መተዳደሪያ ደንቡ በቅዱስ ሲኖዶስ ተሻሽሎ በ1994 ዓ.ም. ጸድቆ ተሠጥቶታል።[http://eotc-mkidusan.org/site/images/stories/pdfs/Metedaderia_Deneb.pdf ለማንበብ ይህን ይጫኑ] {{Wayback|url=http://eotc-mkidusan.org/site/images/stories/pdfs/Metedaderia_Deneb.pdf |date=20130901005000 }}። [[መደብ:ተዋህዶ]] qcq76mzxp8o0gom6krt3iotqvd20qsn 0 3595 394291 322875 2026-07-23T01:39:24Z Hausuzhs 52348 Added links 394291 wikitext text/x-wiki '''ካንቤራ''' የ[[አውስትራሊያ]] [[ዋና ከተማ]] እና በ[[አውስትራሊያ ካፒታል ቴሪቶሪ]] ውስጥ ትልቁ የሕዝብ ማዕከል ነው። እ.ኤ.አ. በ2025 484,630 የሕዝብ ብዛት ያላት ካንቤራ የአውስትራሊያ [[በአውስትራሊያ ውስጥ ያሉ ከተሞች ዝርዝር|ትልቁ የውስጥ ከተማ]] እና [[በአውስትራሊያ ውስጥ በሕዝብ ብዛት ስምንተኛ ትልቁ የአውስትራሊያ ከተማ]] ናት። ከተማዋ የአውስትራሊያ ዋና ከተማ ቴሪቶሪ ሰሜናዊ ክፍልን አብዛኛውን ትይዛለች፣ እና የከተማ መስፋፋት የ[[ኒው ሳውዝ ዌልስ]] ግዛትን በሰሜን ምዕራብ፣ በሰሜን ምስራቅ እና በደቡብ ምስራቅ ያዋስናል። [[ብሪንዳቤላስ]] ከከተማው በስተደቡብ እና በስተምዕራብ የሚገኙ ሲሆን የአገሪቱን ከፍተኛ የተራራ ክልል የሆነውን የ[[አውስትራሊያ አልፕስ]] ሰሜናዊ ክፍል ይመሰርታሉ። [[ስዕል:Lake-ParlHouse.JPG|right|thumb|450px|]] የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር 339,900 ሆኖ ይገመታል። በዚህም በሀገሪቱ ካሉት የየብስ ከተሞች ትልቁ ሲሆን በአጠቃላይ ደግሞ ፰ኛው ከፍተኛ የህዝብ ብዛት የሚገኝበት ከተማ ነው። ካምቤራ {{coor dm |35|18|S|14|08|E}} ላይ ተቀምጦ ይገኛል። ነጮች መጀመርያ የሠፈሩበት በ[[1818]] ዓ.ም. ገደማ ነው። {{መዋቅር}} [[መደብ:ዋና ከተሞች]] [[መደብ:የአውስትራልያ ከተሞች]] 0qaxbko6ubtjzd5a37bf3ju3rj1476w 394292 394291 2026-07-23T01:40:08Z Hausuzhs 52348 Fixed typo 394292 wikitext text/x-wiki '''ካንቤራ''' የ[[አውስትራሊያ]] [[ዋና ከተማ]] እና በ[[አውስትራሊያ ካፒታል ቴሪቶሪ]] ውስጥ ትልቁ የሕዝብ ማዕከል ነው። እ.ኤ.አ. በ2025 484,630 የሕዝብ ብዛት ያላት ካንቤራ የአውስትራሊያ [[በአውስትራሊያ ውስጥ ያሉ ከተሞች ዝርዝር|ትልቁ የውስጥ ከተማ]] እና [[በአውስትራሊያ ውስጥ በሕዝብ ብዛት ስምንተኛ ትልቁ የአውስትራሊያ ከተማ]] ናት። ከተማዋ የአውስትራሊያ ዋና ከተማ ቴሪቶሪ ሰሜናዊ ክፍልን አብዛኛውን ትይዛለች፣ እና የከተማ መስፋፋት የ[[ኒው ሳውዝ ዌልስ]] ግዛትን በሰሜን ምዕራብ፣ በሰሜን ምስራቅ እና በደቡብ ምስራቅ ያዋስናል። [[ብሪንዳቤላስ]] ከከተማው በስተደቡብ እና በስተምዕራብ የሚገኙ ሲሆን የአገሪቱን ከፍተኛ የተራራ ክልል የሆነውን የ[[አውስትራሊያ አልፕስ]] ሰሜናዊ ክፍል ይመሰርታሉ። [[ስዕል:Lake-ParlHouse.JPG|right|thumb|450px|]] ነጮች መጀመርያ የሠፈሩበት በ[[1818]] ዓ.ም. ገደማ ነው። {{መዋቅር}} [[መደብ:ዋና ከተሞች]] [[መደብ:የአውስትራልያ ከተሞች]] 0mnhjm57kg7ilnsqw1zcwq0ijxc4guc 0 3936 394282 380472 2026-07-22T02:10:49Z John The Cyborg 57733 394282 wikitext text/x-wiki {{Infobox_river | river_name = ሚሲሲፒ ወንዝ | image_name = Mississippi River map.png | caption = የሚሲሲፒ ወንዝ ካርታ | origin = [[ኢታስካ ሃይቅ]] | mouth = [[የሜክሲኮ ባሕረ ሰላጤ]] | basin_countries = [[ዩናይተድ ስቴትስ]] (98.5%) [[ካናዳ]] (1.5%) | length = 6,270 ኪ/ሜ (3,900 ማይል) | elevation = 450 ሜ | discharge = [[ሚኒያፖሊስ፣ ሚኔሶታ|ሚኒያፖሊስ]] : 210 m³/s [[ሴንት ሉዊስ, ሚዙሪ|ሴንት ሉዊስ]] : 5,150 m³/s [[ቪክስበርግ፣ ሚሲሲፒ|ቪክስበርግ]] : 17,050 m³/s [[ባቶን ሩዥ]] : 12,740 m³/s | watershed = 2,980,000 km²}} {{መዋቅር}} [[መደብ:ወንዞች]] [[መደብ:የአሜሪካ ተባባሪ ክፍላገሮች]] e l1ob8ixl0wt4rohrryw61jclv7j7uif 394288 394282 2026-07-22T14:15:21Z ATO Chief Diplomat 57934 አንድ ለውጥ [[Special:Diff/394282|394282]] ከ[[Special:Contributions/John The Cyborg|John The Cyborg]] ([[User talk:John The Cyborg|ውይይት]]) ገለበጠ 394288 wikitext text/x-wiki {{Infobox_river | river_name = ሚሲሲፒ ወንዝ | image_name = Mississippi River map.png | caption = የሚሲሲፒ ወንዝ ካርታ | origin = [[ኢታስካ ሃይቅ]] | mouth = [[የሜክሲኮ ባሕረ ሰላጤ]] | basin_countries = [[ዩናይተድ ስቴትስ]] (98.5%) [[ካናዳ]] (1.5%) | length = 6,270 ኪ/ሜ (3,900 ማይል) | elevation = 450 ሜ | discharge = [[ሚኒያፖሊስ፣ ሚኔሶታ|ሚኒያፖሊስ]] : 210 m³/s [[ሴንት ሉዊስ, ሚዙሪ|ሴንት ሉዊስ]] : 5,150 m³/s [[ቪክስበርግ፣ ሚሲሲፒ|ቪክስበርግ]] : 17,050 m³/s [[ባቶን ሩዥ]] : 12,740 m³/s | watershed = 2,980,000 km²}} {{መዋቅር}} [[መደብ:ወንዞች]] [[መደብ:የአሜሪካ ተባባሪ ክፍላገሮች]] 5jiic6wniozep0bimtjncvyu7gw9c0x 0 9128 394274 392398 2026-07-21T03:24:20Z Abdunasir1 59715 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 394274 wikitext text/x-wiki {{መረጃ ሳጥን ሶፍትዌር | ስም = ሊኑክስ (Linux) | አርማ = Tux.svg | አልሚ = ሊኑስ ቶርቫልድስ እና የክፍት ምንጭ ማህበረሰብ | የመጀመሪያ_ስሪት_ቀን = መስከረም ፯ ቀን ፲፱፻፹፬ ዓ.ም. (ሴፕቴምበር 17, 1991 እ.ኤ.አ.) | የፕሮግራም_ቋንቋ = ሲ (C) እና አሰምብሊ | ስርዓተ_ክወና = ዩኒክስ-መሰል (Unix-like) | ፈቃድ = ጂፒኤል (GPLv2) | ድረ_ገጽ = kernel.org }} '''ሊኑክስ''' (በእንግሊዝኛ፦ Linux / ˈlɪnʊks/) በ[[:en:Open source|ክፍት ምንጭ]] (Open Source) እና በ[[:en:Free software|ነፃ ሶፍትዌር]] ፈቃድ ላይ የተመሰረተ፣ [[:en:Unix|ዩኒክስ]]ን የሚመስል (Unix-like) ታዋቂ የ[[:en:Operating system|ስርዓተ ክወና]] (Operating System) ቤተሰብ ነው። ስርዓተ-ክወናው የኮምፒዩተርን ሃርድዌር በማስተዳደር የሶፍትዌር መተግበሪያዎች እንዲሰሩ መደላድል ይፈጥራል። አብዛኛውን ጊዜ ሰዎች "ሊኑክስ" ብለው የሚጠሩት ከሊኑክስ ከርነል (Linux kernel) የተገነቡትን የተለያዩ ስርዓተ-ክወናዎችን ነው። የሊኑክስ [[:en:Source code|የምንጭ ኮድ]] (Source code) ለማንኛውም ሰው ክፍት በመሆኑ፤ ተጠቃሚዎች ኮዱን ማየት፣ ማሻሻል፣ በነጻ መጠቀም፣ ብሎም ዳግም ማሰራጨት ይችላሉ። የሊኑክስ ከርነል ለመጀመሪያ ጊዜ በሴፕቴምበር 17፣ 1991 እ.ኤ.አ. ለህዝብ ይፋ የተደረገ ሲሆን፣ የፈጠረውም [[:en:Linus Torvalds|ሊኑስ ቶርቫልድስ]] የተባለ የ[[:en:Finland|ፊንላንድ]] የኮምፒዩተር ሳይንስ ተማሪ ነበር። ከርነሉ ጠቃሚ እና የተሟላ ስርዓተ-ክወና እንዲሆን ከ[[:en:GNU Project|ግኑ ፕሮጀክት]] (GNU Project) በተገኙ የሲስተም ሶፍትዌሮች የታገዘ ነበር። በዚህም ምክንያት ስርዓተ-ክወናው በትክክለኛው አጠራር '''ግኑ/ሊኑክስ (GNU/Linux)''' እየተባለ ይጠራል። በአሁኑ ጊዜ ሊኑክስ "ስርጭቶች" (Distributions ወይም Distros) በሚባሉ የተለያዩ ቅርጾች ተዘጋጅቶ ይቀርባል። ታዋቂ ከሆኑት የሊኑክስ ስርጭቶች መካከል [[ኡቡንቱ]] (Ubuntu)፣ [[:en:Fedora Linux|ፌዶራ]] (Fedora)፣ [[:en:Debian|ዴቢያን]] (Debian) እና [[:en:Red Hat|ሬድ ሃት]] (Red Hat) በዋነኝነት ይጠቀሳሉ። [[ስዕል:Fedora Linux 40 KDE Plasma.png|thumb|460px|የተለያዩ የሊኑክስ ስርጭቶች የተጠቃሚ በይነገጽ (KDE Plasma) ማሳያ]] ሊኑክስ በአመዛኙ በሰርቨሮች (Servers) ውስጥ ባለው ከፍተኛ አስተማማኝነት ይታወቃል። የ[[:en:IBM|አይቢኤም]]፣ [[:en:Dell|ዴል]]፣ እና [[:en:Hewlett-Packard|ሄውሌት ፓካርድ]] (HP) ድጋፍን በማግኘትም በኢንዱስትሪው ውስጥ ትልቅ ተቀባይነትን አግኝቷል። በአሁኑ ጊዜ በአለም ላይ ካሉት ሰርቨሮች፣ የክላውድ ኮምፒዩቲንግ መሠረተ-ልማቶች፣ እና ሱፐር-ኮምፒዩተሮች አብዛኛዎቹ የሚሰሩት በሊኑክስ ላይ ነው። ከዚህም በተጨማሪ ሊኑክስ በዴስክቶፕ ኮምፒዩተሮች፣ በስማርት ስልኮች፣ በኢምቤዴድ መሳሪያዎች፣ እና በኔትወርክ ራውተሮች ላይ እንደ ስርዓተ-ክወና ሆኖ ያገለግላል። እጅግ ታዋቂ የሆነው የ[[:en:Android (operating system)|አንድሮይድ]] (Android) ስርዓተ-ክወናም የተገነባው በሊኑክስ ከርነል ላይ በመሆኑ፣ ሊኑክስን በአለም ላይ ከፍተኛ የተጠቃሚ ቁጥር ያለው ስርዓተ-ክወና ያደርገዋል። == አጠቃላይ ዕይታ == የሊኑክስ መፈጠር መሠረት የሆነው በ1983 እ.ኤ.አ ሪቻርድ ስቶልማን የጀመሩት የ[[:en:GNU Project|ግኑ ፕሮጀክት]] ነው። ይህ ፕሮጀክት ሙሉ በሙሉ ነጻ የሆነ ዩኒክስ-መሰል ስርዓተ-ክወና ለመፍጠር አቅዶ የነበረ ሲሆን፣ የሊኑክስ ከርነል መፈጠር በፕሮጀክቱ ውስጥ የነበረውን የከርነል ክፍተት ሞልቶታል። [[ስዕል:Oversimplified Structure of the Linux kernel.svg|thumb|የሊኑክስ አወቃቀር፦ ከሃርድዌር እስከ አፕሊኬሽን ያለው ንብርብር]] አንድ የሊኑክስ ስርጭት ምን ያህል ሰፊ እንደሆነ ለማሳየት በ2007 እ.ኤ.አ. 'ዴቢያን 4.0' ላይ በተሰራ ጥናት፣ ኮዱ ወደ 283 ሚሊዮን መስመሮች አድጎ የነበረ ሲሆን፤ ይህንን ስርዓት በመደበኛ የንግድ ሶፍትዌር አሰራር ለመፍጠር ቢሞከር 7.1 ቢሊዮን የአሜሪካ ዶላር ሊያወጣ እንደሚችል ተሰልቷል። ይህ የክፍት ምንጭ ማህበረሰብን ትልቅ ጥንካሬ እና ስኬት በግልጽ ያሳያል። == ሊኑክስ በኢትዮጵያ == በኢትዮጵያ ውስጥ የሊኑክስ እና የክፍት ምንጭ ሶፍትዌሮች አጠቃቀም በከፍተኛ ሁኔታ እያደገ ይገኛል። በተለይም በ[[:en:Software development|ሶፍትዌር ማበልጸግ]]፣ በሳይበር ደህንነት፣ እና በኢንተርፕራይዝ የ[[:en:Server (computing)|ሰርቨር]] አስተዳደር ዘርፍ ውስጥ በስፋት ጥቅም ላይ ይውላል። === የአፍ መፍቻ ቋንቋዎች እና ግዕዝ ድጋፍ === ሊኑክስ ለአማርኛ፣ [[ትግርኛ]]፣ ኦሮምኛ እና ለሌሎችም የኢትዮጵያ ቋንቋዎች ከመሰረቱ ጠንካራ ድጋፍ አለው። በተለይም የ[[:en:Geʽez script|ግዕዝ]] ፊደላትን ለመጻፍ የሚያስችሉ መሳሪያዎች (እንደ m17n/IBus ያሉት) በቀላሉ በሊኑክስ ላይ ይሰራሉ። አብዛኛዎቹ አዳዲስ የሊኑክስ ስርጭቶች የኢትዮጵያን ኪቦርድ ቀድመው አካትተው ስለሚመጡ፣ ተጠቃሚዎች የሶስተኛ ወገን ኪቦርድ ሶፍትዌሮች (ለምሳሌ ፓወር [[ግዕዝ]]) መጫን ሳያስፈልጋቸው ቋንቋቸውን በቀጥታ መርጠው መጠቀም ይችላሉ። === የኢንተርፕራይዝ እና የትምህርት ዘርፍ አጠቃቀም === አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ እና የአዳማ ሳይንስ እና ቴክኖሎጂ ዩኒቨርሲቲን ጨምሮ በርካታ የኢትዮጵያ ዩኒቨርሲቲዎች ለኮምፒዩተር ሳይንስ ተማሪዎቻቸው ሊኑክስን በማስተማሪያነት ይጠቀማሉ። በተማሪዎች እና በባለሙያዎች የተቋቋሙት "ግኑ/ሊኑክስ ኢትዮጵያ" እና የኢትዮጵያ ሊኑክስ አፍቃሪያን ማህበር ይህንን ቴክኖሎጂ በማስተዋወቅ ረገድ ጉልህ ሚና ይጫወታሉ። በንግዱ ዘርፍ የ[[:en:Ethio telecom|ኢትዮ ቴሌኮም]] የዳታ ማዕከላት፣ የኢትዮጵያ [[ንግድ]] ባንክን ጨምሮ በርካታ ባንኮች ለኮር-ባንኪንግ ሲስተሞቻቸው፣ እንዲሁም የኢንፎርሜሽን መረብ ደህንነት አስተዳደር (INSA) ለሰርቨር እና መሠረተ-ልማታቸው ጠንካራ የሊኑክስ ስርዓቶችን (በተለይም Red Hat Enterprise Linux እና SUSE Linux) በስፋት ይጠቀማሉ። == ታሪክ == [[ስዕል:Linus Torvalds (cropped).jpg|thumb|[[:en:Linus Torvalds|ሊኑስ ቶርቫልድስ]]፣ የሊኑክስ ከርነል ፈጣሪ]] በ1990 እ.ኤ.አ. ሊኑስ ቶርቫልድስ በሄልሲንኪ ዩኒቨርሲቲ ተማሪ እያለ፣ ፕሮፌሰሩ ይጠቀሙበት የነበረው የሚኒክስ (MINIX) ስርዓተ-ክወና ለትምህርት ብቻ የተፈቀደ ስለነበር፣ የራሱን ነጻ ስርዓተ-ክወና መጻፍ ጀመረ። በ1991 ሊኑክስ ወደ ዓለም ብቅ አለ። መጀመሪያ ሊኑስ ፕሮጀክቱን "Freax" ("Free"፣ "Freak"፣ እና ከዩኒክስ የተወሰደችው "X" ጥምረት) ብሎ ሊሰይመው አስቦ ነበር። ነገር ግን በ1991 ፋይሎቹን በኤፍ.ቲ.ፒ (FTP) ሰርቨር ላይ ሲያስቀምጥ፣ የሰርቨሩ አስተዳዳሪ ስሙ አላማረኝም በማለት የፋይሉን ማውጫ "Linux" ብሎ ሰየመው። == አወቃቀር እና ዲዛይን == የሊኑክስ ስርዓት በአንድ ማዕከላዊ ቡድን በተዘጋ ዲዛይን ሳይሆን፤ በሺዎች በሚቆጠሩ በጎ ፈቃደኞች ፈጣን የኮድ መሻሻል ያደገ ቴክኖሎጂ ነው። የሊኑክስ ከርነል [[:en:Monolithic kernel|ሞኖሊቲክ]] በመሆኑ የሃርድዌር፣ የኔትወርክ፣ እና የፋይል ሲስተም አስተዳደርን ጠቅልሎ ይይዛል። በሊኑክስ ውስጥ የተጠቃሚ በይነገጽ (User Interface) በሁለት መንገድ ይከፈላል፦ * '''የጽሁፍ ትዕዛዝ ማስተላለፊያ (CLI)፦''' ሼሎችን በመጠቀም በጽሁፍ ትዕዛዝ መስጠት። ይህ ለሰርቨር አስተዳደር ከፍተኛ ጥቅም አለው። * '''ግራፊካዊ በይነገጽ (GUI)፦''' ታዋቂ ከሆኑት የሊኑክስ የዴስክቶፕ ገጽታዎች መካከል [[:en:GNOME|ግኖም]] (GNOME)፣ [[:en:KDE|ኬዲኢ]] (KDE) እና [[:en:Xfce|ኤክስኤፍሲኢ]] (XFCE) ይጠቀሳሉ። == የገበያ ድርሻ እና የንግድ አጠቃቀም == * '''የድር ሰርቨሮች፡''' በዓለም ላይ ካሉ ታላላቅ ድረ-ገጾች እና ትላልቅ ሰርቨሮች ውስጥ ከ96% በላይ የሚሆኑት ሊኑክስን ይጠቀማሉ። የክላውድ ኢንደስትሪውንም 80% ተቆጣጥሯል። * '''የሞባይል ስልኮች፡''' የአንድሮይድ ስርዓተ-ክወና በሊኑክስ ላይ የተመሰረተ ነው። * '''ሱፐር ኮምፒዩተሮች፡''' በዓለም ላይ ካሉ 500 እጅግ ፈጣን ሱፐር-ኮምፒዩተሮች 100% የሚሆኑት የሚጠቀሙት ሊኑክስን ነው። * '''በዴስክቶፕ፡''' የሊኑክስ ዴስክቶፕ ገበያ እያደገ መጥቶ ወደ 4.3% አካባቢ የደረሰ ሲሆን፣ የጌሚንግ ኢንዱስትሪውም በቫልቭ (Valve) የ[[:en:SteamOS|SteamOS]] ፈጠራ ወደ ሊኑክስ እያደላ ነው። == ደህንነት == የሊኑክስ ደህንነት ጥንካሬ ዋነኛው ምስጢር ክፍት ምንጭ መሆኑ ነው። በመላው አለም ያሉ በሺዎች የሚቆጠሩ ፕሮግራመሮች ኮዱን በየጊዜው ስለሚገመግሙት፣ ማንኛውም የደህንነት ክፍተት ከተገኘ በጥቂት ሰዓታት ውስጥ ይታረማል። ከዊንዶውስ ጋር ሲነጻጸር ሊኑክስ የቫይረስ ማጥፊያ (Antivirus) በግዴታ አይፈልግም። ይህ ደግሞ በኢትዮጵያ ላሉ የፋይናንስ ተቋማት መረጃን ከሳይበር ጥቃት ለመጠበቅ ዋነኛ ምርጫቸው እንዲሆን አድርጎታል። == ማጣቀሻዎች == {{Reflist}} == ተጨማሪ ንባብ == * [[:en:Open source|ክፍት ምንጭ ሶፍትዌር]] * [[:en:Operating system|ስርዓተ ክወና]] * [[:en:Linux distribution|የሊኑክስ ስርጭቶች]] * [[ኡቡንቱ]] [[መደብ:ስርዓተ ክወናዎች]] [[መደብ:ሊኑክስ]] [[መደብ:ክፍት ምንጭ ሶፍትዌር]] [[መደብ:የኮምፒዩተር ታሪክ]] [[መደብ:የኢትዮጵያ ቴክኖሎጂ]] gfa2opu17jkgq5dyqf28doxa36x9pn1 10 10643 394270 296547 2026-07-20T22:24:48Z Milenioscuro 11515 394270 wikitext text/x-wiki {{#switch:{{{1}}}| | name = ጊኔ-ቢሳው | top = 12.9 | bottom = 10.6 | left = -16.9 | right = -13.4 | image = Guinea-Bissau adm location map.svg }} <noinclude> {{Coordinate square | ስም = ጊኔ-ቢሳው | ላይ = 12.9 | ታች = 10.6 | ግራ = -16.9 | ቀኝ = -13.4 | ስዕል = Guinea-Bissau location map.svg }} </noinclude> n5to057vuqklcnroiv45y80n9p8jbgv 394271 394270 2026-07-20T22:25:04Z Milenioscuro 11515 394271 wikitext text/x-wiki {{#switch:{{{1}}}| | name = ጊኔ-ቢሳው | top = 12.9 | bottom = 10.6 | left = -16.9 | right = -13.4 | image = Guinea-Bissau adm location map.svg }} <noinclude> {{Coordinate square | ስም = ጊኔ-ቢሳው | ላይ = 12.9 | ታች = 10.6 | ግራ = -16.9 | ቀኝ = -13.4 | ስዕል = Guinea-Bissau adm location map.svg }} </noinclude> 7qmeent8ynxnj66i60col5t6h7ghhzv 10 11893 394279 133062 2026-07-21T17:44:47Z CommonsDelinker 186 በስዕል Flag_of_Cape_Verde.svg ፈንታ [[File:Flag_of_Cape_Verde_(10-17).svg]] አገባ... 394279 wikitext text/x-wiki [[ስዕል:Flag of Cape Verde (10-17).svg|{{{ስፋት}}}]] ea8qj68u2432u8l1fxmrw9vjr8xnd3b 0 31934 394280 307364 2026-07-21T22:49:12Z John The Cyborg 57733 394280 wikitext text/x-wiki Liar, liar Banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Is there a perfect way of holding you, baby? (Liar) Vicinity of obscenity in your eyes Terracotta, terracotta, terracotta pie Is there a perfect way of holding you, baby? (Liar) Vicinity of obscenity in your eyes Terracotta pie, hey Terracotta pie, hey Terracotta pie, hey Terracotta pie Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Do we all learn defeat From the whores with bad feet? Beat the meat, ''beat the meat'', treat the feet To the sweet, milky seat Banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Is there a perfect way of holding you, baby? (Liar) Vicinity of obscenity in your eyes Terracotta pie, hey Terracotta pie, hey Terracotta pie, hey Terracotta pie Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Do we all learn defeat From the whores with bad feet? Beat the meat, treat the feet To the sweet, milky seat Liar! Liar! Liar! Liar! Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie Banana, banana, banana, banana, terracotta Banana terracotta, terracotta pie<references/> [[መደብ:የሱመር ከተሞች]] 7negcgivf9voqmf9qflic6jg1virgdn 394281 394280 2026-07-21T23:32:58Z ATO Chief Diplomat 57934 አንድ ለውጥ [[Special:Diff/394280|394280]] ከ[[Special:Contributions/John The Cyborg|John The Cyborg]] ([[User talk:John The Cyborg|ውይይት]]) ገለበጠ 394281 wikitext text/x-wiki '''አክሻክ''' የ[[ሱመር]] ጥንታዊ ከተማ ነበር። ሥፍራው በ[[አካድ]] ስሜን ጠረፍ [[ጤግሮስ]]ና [[ኤፍራጥስ ወንዝ]] በሚቀራረቡበት አካባቢ ቢሆን፣ ፍርስራሹ ገና ስላልተገኘ ግን ቦታው በልክ እርግጠኛ አይደለም። ''የዱሙዚድ ሕልም'' በተባለ ሱመራዊው ትውፊት ሰነድ መሠረት፣ ረሃብተኛ ሰዎች ከአክሻክና ከሌሎች ከተሞች በአመጽ ወጥተው የ[[ኡሩክ]]ን ንጉስ [[ዱሙዚድ፣ አሣ አጥማጁ]]ን ከዙፋኑ አወደቁት።<ref>[http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/cgi-bin/etcsl.cgi?text=t.1.4.3# Dumuzid's dream - ETCSL]</ref> በኋላ ዘመን (2200 ዓክልበ. ግ.) ሌላ የኡሩክ ንጉሥ [[ኤንሻኩሻና]] አክሻክን በዘበዘ። የ[[ላጋሽ]]ም ንጉሥ [[ኤአናቱም]] የአክሻክን ንጉሥ ዙዙን እንዳሸነፈው ከጽላቶች ይታወቃል።<ref>William J. Hamblin, Warfare in the Ancient Near East to 1600 BC , Routledge, 2006, ISBN 0-415-25589-9</ref> በ''[[ሱመራዊ ነገሥታት ዝርዝር]]'' ዘንድ፣ የአክሻክ ነገሥታት ለጊዜው የመላ ሱመር ላዕላይነት ያዙ። ከነኚህ ነገሥታት የአንዱ ብቻ ስም እርሱም [[ፑዙር-ኒራሕ]] ከሌላ ምንጭ ይታወቃል። በአንድ ዜና መዋዕል ዘንድ፣ በዚህ ፑዚር-ኒራሕ ዘመነ መንግሥት፣ ወታደሮቹ የ[[ዐሣ]] መሥዋዕት ከቤተ መቅደስ ስለ ከለከሉ፣ የ[[ማርዱክ]] ቄሳውንት ዘውዱን ከፑዚር-ኒራሕ ቃሙና ከኪሽ ለሆነችው ለአንዲት ባለ ቡና ቤት [[ኩግ-ባው]] ሰጥተውት እርስዋ የሱመር ንግሥት ሆነች፤ ላዕላይነቱም ያንጊዜ ከአክሻክ ወደ ኪሽ ተመለሰ። የ[[አካድ]] ንጉሥ [[ሻርካሊሻሪ]] በ2019 ዓክልበ. ግድም በ[[ኤላም|ኤላማውያን]] ላይ በአክሻክ በተደረገ ውግያ ድል አደረጋቸው። <references/> [[መደብ:የሱመር ከተሞች]] k34qtxyj1zqwq1v7hkjh3skxfuzcg48 0 42510 394276 342140 2026-07-21T11:04:09Z CommonsDelinker 186 በስዕል Coat_of_arms_of_Samoa.svg ፈንታ [[File:Public_Seal_of_Samoa.svg]] አገባ... 394276 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ |ስም = ሳሞዓ |ሙሉ_ስም = የሳሞዓ ሉዓላዊ መንግስት<br>Independent State of Samoa<br>Malo Saʻoloto Tutoʻatasi o Sāmoa |ባንዲራ_ሥዕል = Flag of Samoa.svg |ማኅተም_ሥዕል = Public Seal of Samoa.svg |መዝሙር = ''O le fuʻa o le saʻolotoga o Samoa'' |ካርታ_ሥዕል = Samoa in its region.svg |ዋና_ከተማ = [[አፒያ]] |ብሔራዊ_ቋንቋ = [[እንግሊዝኛ]]<br>ሳሞዓኝ |የመንግስት_አይነት = የአንድነት ፓርለሜንታዊ ዴሞክራሲ |የመሪዎች_ማዕረግ = [[ንጉሥ|ዖ ለ ዓኦ ኦ ለ ማሎ]]<br>[[ጠቅላይ ሚኒስትር]] |የመሪዎች_ስም = ቫኣለቶኣ ጹኣላኡቪ ፪<br>ጡኢላአፓ ዓኢኦኖ ጻኢለለ ማሊአለጋኦኢ |የገንዘብ_ስም = ታላ |የመሬት_ስፋት = 2,842 |የመሬት_ስፋት_ከዓለም = 167 |የሕዝብ_ብዛት_ግምት_ዓመት = 2017 እ.ኤ.አ. |የሕዝብ_ብዛት_ግምት = 196,315 |የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ_ዓመት = 2016 እ.ኤ.አ. |የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ = <br>192,342 |የሕዝብ_ብዛት_ከዓለም = 177 |ሰዓት_ክልል = +13 |የስልክ_መግቢያ = +685 |ከፍተኛ_ደረጃ_ከባቢ = .ws }} '''ሳሞዓ''' በ[[ሰላማዊ ውቅያኖስ]] የሚገኝ የደሴቶች አገር ነው። ዋና ከተማው [[አፒያ]] ነው። {{በኦሺያኒያ ውስጥ የሚገኙ አገሮች}} {{መዋቅር-መልክዐምድር}} [[መደብ:አገራት]] c2c3njlkzarkagebg5w14lwx3gaeqpk 0 52442 394273 390497 2026-07-21T03:22:37Z Abdunasir1 59715 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 394273 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=ኢሎን ማስክ|native_name=Elon Musk|image=Elon Musk Colorado 2022 (cropped2).jpg|image caption=ኢሎን ማስክ በ2015|nationality=[[ደቡብ አፍሪቃ]] [[ካናዳ]] [[አሜሪካ]]|education=የፔንስልቬንያ ዩኒቨርሲቲ (ቢኤ, ቢኤስ) - (የሥዕል ባችለር) -(በሳይንስ የመጀመያ ዲግሪ)|notable works=[[ቴስላ]] ክፍተትኤክ|spouses=በአውሮፓ ዓመታት ጀስቲን ዊልሰን (ም. 2000; ዲቪ. 2008) ታሉላህ ሪሊ. (ም. 2010; ዲቪ. 2012) (ሜ. 2013፤ ዲቪ. 2016)|father=ኤሮል ማስክ|mother=ማዬ ማስክ|signature=Elon Musk Signature.svg|children=11|net worth=234 ቢሊዮን ዶላር|parents=ኤሮል ማስክ (አባት) ማዬ ማስክ (እናት)|birth_date=ሰኔ 28፣ 1971፡ የአውሮፓ ዓመት (52 ዓመት)|birth_place=ፕሪቶሪያ፣ ትራንስቫል፣ ደቡብ አፍሪካ|birthname=ኢሎን ሪቭ ማስክ|birth_name=ኢሎን ሪቭ ማስክ|resting place=ምንም|status=በሕይወት}} ኢሎን ሪቭ ማስክ (/ ˈiːlɒn/ EE-lon፤ ሰኔ 28፣ 1971 ተወለደ) ነጋዴ እና ባለሀብት ነው። ማስክ የ SpaceX መስራች፣ ሊቀመንበር፣ ዋና ሥራ አስፈፃሚ እና ዋና የቴክኖሎጂ ኦፊሰር ነው። መልአክ ኢንቨስተር, ዋና ሥራ አስፈፃሚ, የምርት አርክቴክት እና የቴስላ የቀድሞ ሊቀመንበር, Inc.; ባለቤት, ሊቀመንበር እና CTO X Corp.; የቦሪንግ ኩባንያ መስራች እና xAI; የ Neuralink እና OpenAI ተባባሪ መስራች; እና የሙስክ ፋውንዴሽን [[ፕሬዝዳንት]]. እንደ ብሉምበርግ ቢሊየነሮች መረጃ ጠቋሚ መረጃ እስከ [[ጥቅምት]] 2023 ድረስ 211 ቢሊየን ዶላር የሚገመት ሃብት ያለው እና 234 ቢሊየን ዶላር በፎርብስ በዋነኛነት ከቴስላ እና ስፔስኤክስ የባለቤትነት ድርሻ በመያዝ በአለም ላይ እጅግ ባለጸጋ ነው። ማስክ የተወለደው በደቡብ አፍሪካ ፕሪቶሪያ ሲሆን በ18 አመቱ ወደ ካናዳ ከመሰደዱ በፊት የፕሪቶሪያ ዩኒቨርሲቲን ለአጭር ጊዜ ተከታትሎ በካናዳ በተወለደችው እናቱ ዜግነት አግኝቷል። ከሁለት አመት በኋላ በኪንግስተን ኦንታሪዮ በሚገኘው የኩዊንስ ዩኒቨርሲቲ ማትሪክ ተቀበለ። ማስክ በኋላ ወደ ፔንስልቬንያ ዩኒቨርሲቲ ተዛወረ፣ እና እዚያ በኢኮኖሚክስ እና ፊዚክስ የመጀመሪያ ዲግሪዎችን ተቀበለ። በ1995 ወደ ስታንፎርድ ዩኒቨርሲቲ ለመማር ወደ ካሊፎርኒያ ተዛወረ። ሆኖም ማስክ ከሁለት ቀናት በኋላ አቋርጦ ወጣ እና ከወንድሙ ኪምባል ጋር የኦንላይን ከተማ መመሪያ ሶፍትዌር ኩባንያ ዚፕ2 በጋራ መሰረተ። ጅምር በኮምፓክ በ 1999 በ 307 ሚሊዮን ዶላር የገዛው እና በሰራው 12 ሚሊዮን ዶላር ገንዘብ በዚያው አመት ማስክ ኤክስ.ኮም ቀጥተኛ ባንክን አቋቋመ። X.com በ2000 ከConfinity ጋር በመዋሃድ PayPal ፈጠረ። እ.ኤ.አ. በጥቅምት 2002 ኢቤይ ፔይፓልን በ1.5 ቢሊዮን ዶላር ገዛው እና በዚያው አመት በ100 ሚሊዮን ዶላር ካገኘው ገንዘብ ማስክ የጠፈር በረራ አገልግሎት ኩባንያን ስፔስኤክስን መሰረተ። እ.ኤ.አ. በ 2004 በኤሌክትሪክ ተሽከርካሪ አምራች Tesla Motors, Inc. (አሁን Tesla, Inc.) ውስጥ ቀደምት ኢንቨስተር ሆነ. እ.ኤ.አ. በ 2008 የዋና ሥራ አስፈፃሚነት ቦታን በመያዝ የድርጅቱ ሊቀመንበር እና የምርት አርክቴክት ሆነ ። በ 2006, ማስክ በ 2016 በቴስላ የተገዛ እና የቴስላ ኢነርጂ የሆነውን SolarCity የተባለ የሶላር-ኢነርጂ ኩባንያ ለመፍጠር ረድቷል ። እ.ኤ.አ. በ 2013 የሃይፕሎፕ ከፍተኛ ፍጥነት ያለው የክትባት ማጓጓዣ ዘዴን አቅርቧል ። እ.ኤ.አ. በ2015 OpenAI የተሰኘ ለትርፍ ያልተቋቋመ አርቴፊሻል ኢንተለጀንስ ምርምር ኩባንያን በጋራ አቋቋመ። በሚቀጥለው ዓመት፣ ማስክ ኒውራሊንክን - የአንጎል-ኮምፒዩተር መገናኛዎችን የሚያዳብር ኒውሮቴክኖሎጂ ኩባንያ እና አሰልቺ ኩባንያ የሆነውን የዋሻ ግንባታ ኩባንያን አቋቋመ። በ2022 ትዊተርን በ44 ቢሊዮን ዶላር አግኝቷል። በመቀጠል ኩባንያውን ወደ አዲስ የፈጠረው X ኮርፖሬሽን አዋህዶ አገልግሎቱን በሚቀጥለው ዓመት እንደ X ለወጠ። በማርች 2023 xAI የተሰኘ አርቴፊሻል ኢንተለጀንስ ኩባንያ አቋቋመ። ማስክ ፖላራይዝድ አድርገውት የነበረውን አመለካከት ገልጿል። የኮቪድ-19 የተሳሳተ መረጃ፣ ትራንስፎቢያ እና ፀረ ሴማዊ ሴራ ጽንሰ-ሀሳቦችን ጨምሮ ሳይንሳዊ ያልሆኑ እና አሳሳች መግለጫዎችን በመስጠቱ ተወቅሷል። የእሱ የትዊተር ባለቤትነትም በተመሳሳይ ብዙ ሰራተኞችን ማሰናበት፣ በመድረኩ ላይ የጥላቻ ንግግር መጨመር እና በትዊተር ሰማያዊ ማረጋገጫ ላይ መቀየሩን ጨምሮ አነጋጋሪ ሆኗል። እ.ኤ.አ. በ 2018 የዩኤስ ሴኩሪቲስ እና ልውውጥ ኮሚሽን (SEC) ቴስላን በግል ለመቆጣጠር የገንዘብ ድጋፍ እንዳገኘ በውሸት ትዊት ላይ ከሰሰው። ጉዳዩን ለመፍታት ማስክ ከቴስላ ሊቀመንበርነት ተነስቶ 20 ሚሊዮን ዶላር ቅጣት ከፈለ። == የመጀመሪያ ህይወት እና ትምህርት == === ልጅነት እና ቤተሰብ === ኢሎን ሪቭ ማስክ በደቡብ አፍሪካ የአስተዳደር ዋና ከተማ ፕሪቶሪያ ውስጥ ሰኔ 28 ቀን 1971 ተወለደ። እሱ የብሪቲሽ እና የፔንስልቬንያ ደች ዝርያ አለው። እናቱ ማዬ ማስክ (የተወለደችው ሃልዴማን) በሳስካችዋን፣ ካናዳ የተወለደ ሞዴል እና የአመጋገብ ባለሙያ እና በደቡብ አፍሪካ ያደገ ነው። አባቱ ኤሮል ማስክ የደቡብ አፍሪካ ኤሌክትሮሜካኒካል መሐንዲስ፣ አብራሪ፣ መርከበኛ፣ አማካሪ እና የንብረት ገንቢ ነው። በከፊል በታንጋኒካ ሀይቅ አቅራቢያ የዛምቢያ ኤመራልድ ማዕድን እንዲሁም በቲምባቫቲ የግል ተፈጥሮ ጥበቃ ውስጥ የኪራይ ሎጅ የነበራቸው። ማስክ ታናሽ ወንድም ኪምባል እና ታናሽ እህት ቶስካ አለው ። የ መስክ ቤተሰብ በወጣትነቱ ሀብታም ነበር። አባቱ የፀረ-አፓርታይድ ፕሮግረሲቭ ፓርቲ ተወካይ በመሆን በፕሪቶሪያ ከተማ ምክር ቤት ተመርጠዋል እና ልጆቹ አባታቸው የአፓርታይድን አለመውደድ እንደሚጋሩ ተናግረዋል ። የእናቱ አያት እና ስማቸው ጆሹዋ ኢሎን ሃልዴማን አሜሪካዊ ተወላጅ ካናዳዊ ሲሆን ቤተሰቡን ወደ አፍሪካ እና አውስትራሊያ በባለ አንድ ሞተር ባለ አንድ ሞተር የቤላንካ አውሮፕላን ሪከርድ ሰባሪ ጉዞ አድርጓል። ሃልዴማን የካናዳ የማህበራዊ ክሬዲት ፓርቲ አባል፣ ፀረ ሴማዊ እምነቶች ነበሩት፣ እና የቴክኖክራሲ እንቅስቃሴን ይደግፉ ነበር። በ 1980 ወላጆቹ ከተፋቱ በኋላ, ሙክ በዋነኝነት ከአባቱ ጋር ለመኖር መረጠ.ሙስክ በኋላ በውሳኔው ተጸጸተ እና ከአባቱ ተለይቷል. እሱ የአባት እህት እና ግማሽ ወንድም አለው። ማስክ ብዙ ጊዜ ጉልበተኛ ነበር። በአንድ አጋጣሚ አባቱ ራሱን ያጠፋውን ልጅ “ሞኝ” ብሎ ከጠራው በኋላ ማስክ ክፉኛ ተደብድቦ ወደ ኮንክሪት ደረጃ ተወርውሯል። እሱ ደግሞ ቀናተኛ የመፅሃፍ አንባቢ ነበር፣ ለስኬቱ በከፊል ቤንጃሚን ፍራንክሊን፡ አሜሪካዊ ህይወት፣ የዝንቦች ጌታ፣ የፋውንዴሽን ተከታታይ እና የሂችሂከር መመሪያ ቱ ጋላክሲን በማንበብ ነው። በአስር ዓመቱ ከቪአይሲ-20 የተጠቃሚ መመሪያ እራሱን እንዴት ፕሮግራም ማድረግ እንዳለበት በማስተማር የኮምፒዩተር እና የቪዲዮ ጨዋታዎችን ፍላጎት አዳብሯል። በአስራ ሁለት ዓመቱ ማስክ BASIC ላይ የተመሰረተ ጨዋታውን Blastar ለ PC እና Office Technology መፅሄት በ500 ዶላር ገደማ ሸጧል። === ትምህርት === [[ስዕል:PBHS-facade.jpg|thumb|ማስክ በደቡብ አፍሪካ ከሚገኘው የፕሪቶሪያ ቦይስ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ተመርቋል]] መስክ ከተመረቀበት ዋተርክሎፍ ሃውስ መሰናዶ ትምህርት ቤት፣ ብራያንስተን ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት እና ፕሪቶሪያ የወንዶች ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ተምሯል። ማስክ ጥሩ ነገር ግን የተለየ ተማሪ አልነበረም፣በአፍሪካንስ 61፣በከፍተኛ የሂሳብ ሰርተፍኬቱ ደግሞ B አግኝቷል። ማስክ በዚህ መንገድ ወደ አሜሪካ መሰደድ ቀላል እንደሚሆን በማወቁ በካናዳ በተወለደችው እናቱ በኩል የካናዳ ፓስፖርት ጠየቀ። ማመልከቻው እስኪጠናቀቅ በመጠባበቅ ላይ እያለ ለአምስት ወራት ያህል በፕሪቶሪያ ዩኒቨርሲቲ ገብቷል። ማስክ በሰኔ 1989 ካናዳ ደረሰ እና በሳስካችዋን ውስጥ ከአንድ ሁለተኛ የአጎት ልጅ ጋር ለአንድ ዓመት ያህል በእርሻ እና በእንጨት ፋብሪካ ውስጥ ያልተለመዱ ስራዎችን ኖረ። እ.ኤ.አ. በ 1990 በኪንግስተን ኦንታሪዮ ወደሚገኘው ኩዊንስ ዩኒቨርሲቲ ገባ ።ከሁለት አመት በኋላ ወደ ፔንስልቬንያ ዩኒቨርሲቲ (UPenn) ተዛወረ ፣በፊዚክስ ባችለር ኦፍ አርትስ ዲግሪ እና በኢኮኖሚክስ የባችለር ዲግሪ ከዋርተን ትምህርት ቤት. ምንም እንኳን ሙክ በ1995 ዲግሪዎቹን ማግኘቱን ቢናገርም፣ UPenn በ1997 መሸጣቸውን ዘግቧል። ለትምህርት ክፍያ የሚያግዙ ትልልቅ ቲኬት የተሰጣቸው የቤት ድግሶችን እንዳስተናገደ እና እንደ ጎግል መፅሃፍ የመሰለ የኤሌክትሮኒክስ መጽሃፍ ቅኝት አገልግሎት የቢዝነስ እቅድ እንደፃፈ ተዘግቧል። እ.ኤ.አ. በ1994 ማስክ በሲሊኮን ቫሊ ውስጥ ሁለት ልምምዶችን አካሂዷል፡ አንደኛው በሃይል ማከማቻ ጅምር ፒናክል ምርምር ኢንስቲትዩት ፣የኤሌክትሮላይቲክ አልትራካፓሲተሮችን ለኃይል ማከማቻ የመረመረ እና ሌላው በፓሎ አልቶ ላይ የተመሰረተ የሮኬት ሳይንስ ጨዋታዎች። እ.ኤ.አ. በ 1995 በስታንፎርድ ዩኒቨርሲቲ በቁሳቁስ ሳይንስ የፒኤችዲ ፕሮግራም ተቀበለ ። ነገር ግን ማስክ ተቀባይነት ካገኘ ከሁለት ቀናት በኋላ አቋርጦ የኢንተርኔት እድገትን ለመቀላቀል ወሰነ እና በኔትስኬፕ ውስጥ ሥራ ለማግኘት አመልክቶ ምንም ምላሽ አላገኘም ተብሏል። == የንግድ ሥራ == === ዚፕ2 === እ.ኤ.አ. በ1995 ማስክ፣ ወንድሙ ኪምባል እና ግሬግ ኩሪ ግሎባል ሊንክን መሰረቱ፣ በኋላም ዚፕ2 ተብሎ ተሰየመ። ኩባንያው በዋናነት በ US$200,000 የፋይናንስ ዙርያ የተደገፈ ሲሆን ከዚህ ውስጥ 10% ያህሉ በአባቱ ኤሮል ሙክ የተበረከተ ነው። ኩባንያው ካርታዎችን፣ አቅጣጫዎችን እና [[ቢጫ]] ገፆችን የያዘ የኢንተርኔት ከተማ መመሪያ አዘጋጅቶ ለጋዜጦች ገበያ አቅርቧል። በየምሽቱ ሙክ ድህረ ገጹን በማስቀመጥ በፓሎ አልቶ በሚገኝ አነስተኛ የተከራይ ቢሮ ውስጥ ሠርተዋል። በመጨረሻም ዚፕ2 ከኒውዮርክ ታይምስ እና ከቺካጎ ትሪቡን ጋር ውል አግኝቷል። ወንድሞች ከCitySearch ጋር ያለውን ውህደት እንዲተው የዳይሬክተሮች ቦርድን አሳምነውታል። ሆኖም ማስክ ዋና ስራ አስፈፃሚ ለመሆን ያደረገው ሙከራ ከሽፏል። ኮምፓክ በየካቲት 1999 ዚፕ2ን በ307 ሚሊዮን ዶላር በጥሬ ገንዘብ አግኝቷል፣ እና ማስክ ለ7 በመቶ ድርሻው 22 ሚሊዮን ዶላር አግኝቷል። === ስ.com እና ይክፈሉ።ጓደኛ === በኋላ በ1999 ማስክ X.com የተባለውን የመስመር ላይ የፋይናንስ አገልግሎት እና የኢሜል ክፍያ ኩባንያን ከኮምፓክ ግዥ ካገኘው ገንዘብ 12 ሚሊዮን ዶላር ጋር አቋቋመ። X.com በፌዴራል ኢንሹራንስ ከገቡት የመስመር ላይ ባንኮች አንዱ ሲሆን ከ200,000 በላይ ደንበኞች በመጀመርያ የስራ ወራት ውስጥ ተቀላቅለዋል። ምንም እንኳን ሙክ ኩባንያውን የመሰረተ ቢሆንም ባለሀብቶች እሱን ልምድ እንደሌለው አድርገው ይመለከቱት እና በዓመቱ መጨረሻ በኢንቱይት ዋና ሥራ አስፈፃሚ ቢል ሃሪስ ተተኩት። እ.ኤ.አ. በ 2000 X.com ውድድርን ለማስቀረት ከኦንላይን ባንክ ኮንፊኒቲ ጋር ተቀላቅሏል ፣ ምክንያቱም የኋለኛው የገንዘብ ማስተላለፍ አገልግሎት PayPal ከ X.com አገልግሎት የበለጠ ታዋቂ ነበር። ከዚያም ማስክ የተዋሃደውን ኩባንያ ዋና ሥራ አስፈጻሚ ሆኖ ተመለሰ። ለማይክሮሶፍት በዩኒክስ ላይ ከተመሰረቱ ሶፍትዌሮች በላይ ያለው ምርጫ በኩባንያው ሰራተኞች መካከል አለመግባባቶችን ፈጥሯል እና በመጨረሻም የኮንፊኒቲ መስራች ፒተር ቲኤልን ስራ ለቋል። ኩባንያው በተወሳሰቡ የቴክኖሎጂ ጉዳዮች እና የተቀናጀ የቢዝነስ ሞዴል ባለመኖሩ ቦርዱ ማስክን በማስወገድ በሴፕቴምበር 2000 በቲኤል ተክቷል። እ.ኤ.አ. በ 2002 ፣ PayPal በ 1.5 ቢሊዮን ዶላር በ eBay ተገዛ ፣ ከዚህ ውስጥ ማስክ - የፔይፓል ትልቁ ባለድርሻ 11.72% አክሲዮኖች - 175.8 ሚሊዮን ዶላር አግኝቷል። እ.ኤ.አ. በ 2017 ፣ ከ 15 ዓመታት በኋላ ፣ ማስክ የ X.com ጎራውን ከ PayPal ለ “ስሜታዊ እሴቱ” ገዛው። እ.ኤ.አ. በ 2022 ማስክ "X, the everything app" የመፍጠር ግብ ላይ ተወያይቷል. === SpaceX === [[ስዕል:Charles Bolden congratulates SpaceX CEO and Chief Designer Elon Musk in front of the historic Dragon capsule.jpg|left|thumb|የ ናሳ አስተዳዳሪ ቻርለስ ቦልደን በ SpaceX ድራጎን የ 2012 ተልእኮውን ተከትሎ ማስክን አመስግነዋል።]] [[ስዕል:Elon Musk overlooking the remains of F9R (36411051713).jpg|thumb|ማስክ F9R Dev1 ፍርስራሾችን በ2014 እየመረመረ]] እ.ኤ.አ. በ 2001 መጀመሪያ ላይ ማስክ ለትርፍ ያልተቋቋመው የማርስ ሶሳይቲ ጋር ተሳተፈ እና በማርስ ላይ የእጽዋት እድገት ክፍል ለማስቀመጥ የገንዘብ ድጋፍ እቅዶችን ተወያይቷል ። በዚሁ አመት በጥቅምት ወር ከጂም ካንትሪል እና ከአዴኦ ሬሲ ጋር ወደ ሞስኮ በመጓዝ የታደሱ አህጉር አቀፍ ባሊስቲክ ሚሳኤሎችን (ICBMs) የግሪንሀውስ ጭነት ወደ ጠፈር መላክ ይችላሉ። ከኩባንያዎቹ NPO Lavochkin እና Kosmotras ጋር ተገናኘ; ሆኖም ማስክ እንደ ጀማሪ ታይቷል እና ቡድኑ ባዶ እጁን ወደ አሜሪካ ተመለሰ። በየካቲት 2002 ቡድኑ ሶስት አይሲቢኤም ለመፈለግ Mike Griffin (የIn-Q-Tel ፕሬዝዳንት) ጋር ወደ ሩሲያ ተመለሰ። ከኮስሞትራስ ጋር ሌላ ስብሰባ ነበራቸው እና አንድ ሮኬት በ 8 ሚሊዮን ዶላር ተሰጥቷቸዋል, ይህም ማስክ ውድቅ አደረገው. በተመጣጣኝ ዋጋ ሮኬቶችን መሥራት የሚችል ኩባንያ ለመመሥረት ወስኗል። በ100 ሚሊዮን ዶላር በራሱ ገንዘብ ማስክ በግንቦት 2002 SpaceX ን መስርቶ የኩባንያው ዋና ስራ አስፈፃሚ እና ዋና መሀንዲስ ሆነ። እ.ኤ.አ. በ2006 ስፔስ ኤክስ ፋልኮን 1 ሮኬትን ለመጀመሪያ ጊዜ ለማስወንጨፍ ሞክሯል ። ምንም እንኳን ሮኬቱ ወደ ምድር ምህዋር መድረስ ባይችልም ፣ በዚያው አመት በኋላ ከናሳ አስተዳዳሪ (እና የቀድሞ የስፔስ ኤክስ አማካሪ) ማይክ ግሪፊን የንግድ የንግድ ምህዋር ትራንስፖርት አገልግሎት ፕሮግራም ውል ተሰጥቷታል። ሁለት ተጨማሪ ያልተሳኩ ሙከራዎች ሙስክ እና ኩባንያዎቹ ለኪሳራ ከደረሱ በኋላ፣ ስፔስኤክስ እ.ኤ.አ. በ2008 ፋልኮን 1ን ወደ ምህዋር ለመክፈት ተሳክቶለታል። በዚያው አመት ስፔስX ለ12 በረራዎች ከናሳ የ1.6 ቢሊዮን ዶላር የንግድ አቅርቦት አገልግሎት ውል ተቀበለ። እ.ኤ.አ. በ2011 ጡረታ ከወጣች በኋላ የጠፈር መንኮራኩሩን በመተካት ሮኬት እና ድራጎን የጠፈር መንኮራኩር ወደ አለም አቀፉ የጠፈር ጣቢያ። እ.ኤ.አ. በ 2012 የድራጎን ተሽከርካሪ ከአይኤስኤስ ጋር ተተክሏል ፣ ይህም ለንግድ መንኮራኩር የመጀመሪያ ነው። mfuaolieujdc2n8yx2uarwmmi4zghbp 0 54141 394290 394250 2026-07-22T17:01:47Z InternetArchiveBot 35471 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 394290 wikitext text/x-wiki [[ስዕል:Bibliometrics definition.svg|thumb|426x426px]] '''የኢንፎርሜሽን ሳይንስ''' (የመረጃ ጥናቶች በመባልም ይታወቃል) በዋነኛነት በመተንተን፣ በመሰብሰብ፣ በመመደብ፣ በማታለል፣ በማከማቸት፣ በማንሳት፣ በመንቀሳቀስ፣ በማሰራጨት እና በ[[የመረጃ ኅብረተሠብ|መረጃ]] ጥበቃ ላይ የሚያተኩር የ[[ትምህርት]] መስክ ነው።[1] በመስክ ውስጥ እና ከውጪ ያሉ ባለሙያዎች የመረጃ ስርአቶችን የመፍጠር፣ የመተካት፣ የማሻሻል ወይም የመረዳት አላማ በሰዎች፣ በድርጅቶች እና በማናቸውም ነባር የመረጃ ስርዓቶች መካከል ካለው መስተጋብር በተጨማሪ በድርጅቶች ውስጥ የ[[እውቀት]] አተገባበር እና አጠቃቀም ያጠናል። ከታሪክ አኳያ [[የመረጃ ሳይንስ]] (ኢንፎርማቲክስ) ከ[[ኮምፒዩተር ሳይንስ]]፣ ከዳታ ሳይንስ፣ ከ[[ሥነ-ልቦና|ሥነ ልቦና፣]] ከ[[ቴክኖዎሎጂ|ቴክኖሎጂ]]፣ ከቤተመፃህፍት ሳይንስ፣ ከጤና አጠባበቅ እና ከስለላ ኤጀንሲዎች ጋር የተያያዘ ነው።[2] ሆኖም፣ የመረጃ ሳይንስ እንደ አርኪቫል ሳይንስ፣ የግንዛቤ ሳይንስ፣ [[ንግድ]]፣ [[ህግ]]፣ የቋንቋ ሳይንስ፣ ሙዚዮሎጂ፣ አስተዳደር፣ [[ሂሳብ]]፣ [[ፍልስፍና]]፣ የህዝብ ፖሊሲ ​​እና ማህበራዊ ሳይንሶች ያሉ የተለያዩ ዘርፎችን ያካትታል። == መሠረቶች == '''ወሰን እና ቅርብ''' የኢንፎርሜሽን ሳይንስ ችግሮችን ከሚመለከታቸው ባለድርሻ አካላት አንፃር በመረዳት መረጃን እና ሌሎች ቴክኖሎጂዎችን እንደ አስፈላጊነቱ በመተግበር ላይ ያተኩራል። በሌላ አገላለጽ፣ በዚያ ሥርዓት ውስጥ ካሉ የ[[ቴክኖሎጂ]] ክፍሎች ይልቅ በመጀመሪያ የስርዓት ችግሮችን ይፈታል ማለት ነው። በዚህ ረገድ አንድ ሰው የመረጃ ሳይንስን ለቴክኖሎጂ ቆራጥነት ምላሽ አድርጎ ማየት ይችላል, ቴክኖሎጂ "በራሱ ህጎች ያድጋል, የራሱን እምቅ ችሎታ የሚገነዘበው, በሚገኙ ቁሳዊ ሀብቶች እና በገንቢዎቹ ፈጠራ ብቻ የተገደበ ነው. ስለዚህ ሁሉንም ሌሎች የህብረተሰብ ስርአቶችን የሚቆጣጠር እና የሚያሰራጭ ራሱን የቻለ ስርዓት ተደርጎ ይወሰድ።"[3] '''ፍቺዎች''' የመጀመሪያው የታወቀው "የመረጃ ሳይንስ" ቃል አጠቃቀም በ1955 ነበር።[4] የኢንፎርሜሽን ሳይንስ ቀደምት ፍቺ (ወደ 1968 የአሜሪካ ሰነድ ኢንስቲትዩት እራሱን የአሜሪካ የመረጃ ሳይንስ እና ቴክኖሎጂ ማህበር ብሎ የሰየመበት አመት) እንዲህ ይላል። "የኢንፎርሜሽን ሳይንስ የመረጃ ባህሪ እና ባህሪን ፣ የመረጃ ፍሰትን የሚቆጣጠሩ ሀይሎችን እና የመረጃ አያያዝ ዘዴዎችን ለተመቻቸ ተደራሽነት እና አጠቃቀም የሚመረምር ዲሲፕሊን ነው ። አመጣጡን ፣ አሰባሰብን በሚመለከት የእውቀት አካልን ይመለከታል። አደረጃጀት፣ ማከማቻ፣ ሰርስሮ ማውጣት፣ አተረጓጎም፣ ማስተላለፍ፣ መለወጥ እና መረጃን መጠቀም ይህ በተፈጥሮም ሆነ በአርቴፊሻል ሲስተም ውስጥ ያሉ የመረጃ ውክልናዎች ትክክለኛነት፣ የተቀላጠፈ መልእክት ለማስተላለፍ ኮዶችን መጠቀም እና የመረጃ ማቀነባበሪያ መሳሪያዎችን እና ቴክኒኮችን ማጥናትን ያጠቃልላል። እንደ ኮምፒውተር እና የፕሮግራም አወጣጥ ስርዓታቸው፡ ከሂሳብ፣ ከሎጂክ፣ ከቋንቋ፣ ከስነ ልቦና፣ ከኮምፒዩተር ቴክኖሎጂ፣ ከኦፕሬሽን ምርምር፣ ከግራፊክ ጥበብ፣ ከግንኙነት፣ ከማኔጅመንት እና ከሌሎች ተመሳሳይ ዘርፎች የተገኘ እና ተያያዥነት ያለው ኢንተርዲሲፕሊናዊ ሳይንስ ነው። አፕሊኬሽኑን ሳይመለከት ጉዳዩን የሚጠይቅ ንጹህ የሳይንስ ክፍል እና አገልግሎቶችን እና ምርቶችን የሚያዳብር ተግባራዊ ሳይንስ አካል። (ቦርኮ 1968፣ ገጽ 3) [5] '''የመረጃ ፍልስፍና''' የመረጃ ፍልስፍና በ[[ስነ-ልቦና]]፣ በ[[ኮምፒውተር ሳይንስ]]፣ በኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ እና በ[[ፍልስፍና]] መገናኛ ላይ የሚነሱ ፅንሰ-ሀሳባዊ ጉዳዮችን ያጠናል። ተለዋዋጭ ሁኔታዎችን ፣ አጠቃቀሙን እና ሳይንሶችን እንዲሁም የመረጃ-ንድፈ-ሀሳባዊ እና ስሌት ዘዴዎችን በፍልስፍና ችግሮቹ ላይ ማብራራት እና መተግበርን ጨምሮ የፅንሰ-ሀሳባዊ ተፈጥሮ እና የመረጃ መሰረታዊ መርሆችን መመርመርን ያጠቃልላል።[10] == ሙያዎች == '''የመረጃ ሳይንቲስት''' የኢንፎርሜሽን ሳይንቲስት ግለሰብ ነው፣ ብዙውን ጊዜ ተዛማጅነት ያለው የትምህርት አይነት ዲግሪ ወይም ከፍተኛ የትምህርት ደረጃ ያለው፣ በኢንዱስትሪ ውስጥ ላሉ ሳይንሳዊ እና ቴክኒካል ምርምር ሰራተኞች ወይም መምህራንን እና ተማሪዎችን በአካዳሚ ትምህርት የሚሰጥ መረጃ የሚሰጥ ነው። የኢንደስትሪው *የመረጃ ስፔሻሊስት/ሳይንቲስት* እና የአካዳሚክ መረጃ ርዕሰ ጉዳይ ስፔሻሊስት/ላይብረሪያን በአጠቃላይ ተመሳሳይ የርእሰ-ጉዳይ ዳራ ስልጠና አላቸው፣ነገር ግን የአካዳሚክ ቦታ ያዡ ሁለተኛ ዲግሪ (MLS/MI/MA in IS, e.g.) እንዲይዝ ይጠበቅበታል። ከርዕሰ ጉዳይ ማስተር በተጨማሪ በመረጃ እና በቤተመጻሕፍት ጥናቶች። ርዕሱ በኢንፎርሜሽን ሳይንስ ላይ ምርምር የሚያደርግ ግለሰብንም ይመለከታል። '''የስርዓት ተንታኝ''' የስርዓት ተንታኝ ለአንድ የተወሰነ ፍላጎት የመረጃ ስርዓቶችን በመፍጠር፣ በመንደፍ እና በማሻሻል ላይ ይሰራል። ብዙ ጊዜ የስርዓት ተንታኞች በድርጅቱ (ዎች) ውስጥ ቅልጥፍናን እና [[ምርታማነት]]ን ለማሻሻል ድርጅታዊ ሂደቶችን እና መረጃን የማግኘት ቴክኒኮችን ለመገምገም እና ለመተግበር ከአንድ ወይም ከዚያ በላይ ከሆኑ ንግዶች ጋር ይሰራሉ። '''የመረጃ ባለሙያ''' የመረጃ ባለሙያ ማለት መረጃን የሚጠብቅ፣ የሚያደራጅ እና የሚያሰራጭ ግለሰብ ነው። የመረጃ ባለሙያዎች የተቀዳ እውቀትን በማደራጀት እና በማንሳት የተካኑ ናቸው። በተለምዶ ሥራቸው ከሕትመት ዕቃዎች ጋር ነው, ነገር ግን እነዚህ ችሎታዎች በኤሌክትሮኒክስ, ምስላዊ, ኦዲዮ እና ዲጂታል ቁሳቁሶች እየጨመሩ መጥተዋል. የመረጃ ባለሙያዎች በተለያዩ የህዝብ፣ የግል፣ ለትርፍ ያልተቋቋሙ እና የትምህርት ተቋማት ውስጥ ይሰራሉ። የመረጃ ባለሙያዎችም በድርጅታዊ እና በኢንዱስትሪ ሁኔታዎች ውስጥ ሊገኙ ይችላሉ. የስርዓት ንድፍ እና ልማት እና የስርዓት ትንተና የሚያካትቱ ሚናዎችን ማከናወን። == ታሪክ == '''ቀደምት ጅምር''' የኢንፎርሜሽን ሳይንስ መረጃን መሰብሰብ፣ መመደብ፣ ማጭበርበር፣ ማከማቻ፣ ሰርስሮ ማውጣት እና ማሰራጨት በማጥናት የሰው ልጅ የ[[እውቀት]] ክምችት ውስጥ ነው። የመረጃ ትንተና የተካሄደው ቢያንስ በአሦር ኢምፓየር ዘመን ባሁኑ ጊዜ [[ቤተ መጻሕፍት]] እና መዛግብት በመባል የሚታወቁት የ[[ባህል]] ማስቀመጫዎች ብቅ እያሉ ነው።[14] በተቋም ደረጃ የኢንፎርሜሽን ሳይንስ በ19ኛው ክፍለ ዘመን ከሌሎች በርካታ የማህበራዊ ሳይንስ ዘርፎች ጋር ብቅ አለ። እንደ ሳይንስ ግን በሳይንስ [[ታሪክ]] ውስጥ ተቋማዊ ሥረ መሰረቱን ያገኘው በ1665 በሮያል ሶሳይቲ ([[ለንደን|ሎንዶን]]) የ[[ፍልስፍና]] ግብይቶች የመጀመሪያ እትሞችን ባጠቃላይ እንደ መጀመሪያው ሳይንሳዊ መጽሔት ከታተመ ጀምሮ ነው። የሳይንስ ተቋማዊነት በ [[18ኛው ምዕተ ዓመት|18 ኛው ክፍለ ዘመን]] ውስጥ ተከስቷል. እ.ኤ.አ. በ1731 [[ቤንጃሚን ፍራንክሊን]] በሕዝባዊ ዜጎች ቡድን ባለቤትነት የተያዘውን የ[[ፊላዴልፊያ]] ላይብረሪ ካምፓኒ አቋቋመ፣ እሱም በፍጥነት ከመጻሕፍት ግዛት አልፎ የሳይንሳዊ ሙከራ ማዕከል የሆነው እና የህዝብ ሳይንሳዊ ሙከራዎችን ያቀረበ።[15] ] ቤንጃሚን ፍራንክሊን በ[[ማሣቹሰትስ|ማሳቹሴትስ]] ከተማ ለሁሉም በነጻ እንዲገኝ ድምጽ የሰጠችውን የመፅሃፍ ስብስብ በ[[ማሣቹሰትስ|ማሳቹሴትስ]] ላይ ኢንቨስት አድርጓል።[16] አካዳሚ ደ ቺሩርጊያ ([[ፓሪስ]]) በ1736 የመጀመሪያው የ[[ሕክምና]] መጽሔት ተብሎ የሚታሰበውን Memoires pour les Chirurgiens አሳተመ። በሮያል ሶሳይቲ ([[ለንደን|ሎንዶን]]) ላይ የተቀረጸው የ[[አሜሪካ]] የፍልስፍና ማህበር በ1743 በ[[ፊላዴልፊያ|ፊላደልፊያ]] ተቋቋመ። እንደ ሌሎች በርካታ ሳይንሳዊ መጽሔቶች እና ማህበረሰቦች ተመስርተው፣ አሎይስ ሴኔፌልደር በ1796 በ[[ጀርመን]] ውስጥ በጅምላ ማተሚያ ስራ ላይ የሚውል የሊቶግራፊን ፅንሰ-ሀሳብ አዳብረዋል። == ማህበራዊ ሚዲያ በሰዎች እና በኢንዱስትሪ ላይ የሚያሳድረው ተጽዕኖ == የማህበራዊ ሚዲያ ኔትወርኮች ብዙ ጊዜ ወይም ባህላዊ የመረጃ ስርጭት መዳረሻ ላላቸው ሰዎች ክፍት የመረጃ አካባቢን ይሰጣሉ፣ "[26] የማህበራዊ ሚዲያ ውህደት እንደ የመዳረሻ ነጥብ ለተጠቃሚዎች እና አቅራቢዎች በጣም ጠቃሚ እና ሁለገብ ጠቃሚ መሳሪያ ነው። ሁሉም ዋና ዋና የዜና አቅራቢዎች ታይነት እና እንደ [[ፌስቡክ]] እና [[ትዊተር]] ባሉ አውታረ መረቦች በኩል የተመልካቾችን ስፋት ከፍ በማድረግ የመድረሻ ነጥብ አላቸው። በማህበራዊ ሚዲያ ሰዎች መረጃን በሚያውቁት ሰዎች ይመራሉ ወይም ይሰጣሉ። "በ...ይዘት ላይ ማጋራት፣ ላይክ እና አስተያየት የመስጠት" [28] መቻል ተደራሽነቱን ከባህላዊ ዘዴዎች የበለጠ እና ሰፊ ያደርገዋል። ሰዎች ከመረጃ ጋር መገናኘት ይወዳሉ፣ የሚያውቋቸውን ሰዎች በእውቀት ክበባቸው ውስጥ ማካተት ያስደስታቸዋል። በማህበራዊ ሚዲያ ማጋራት በጣም ተደማጭነት ስላለው አሳታሚዎች ስኬታማ ለመሆን ከፈለጉ "በጥሩ መጫወት" አለባቸው። ምንም እንኳን ሁለቱንም የተጠቃሚ መሰረት ተሞክሮዎች ለማሻሻል ብዙ ጊዜ ለአሳታሚዎች እና ፌስቡክ "አዲስ ይዘትን ማጋራት፣ ማስተዋወቅ እና ይፋ ማድረግ"[28] በጋራ ይጠቅማል። የብዙዎች አስተያየት ተጽእኖ ሊታሰብ በማይቻል መንገድ ሊሰራጭ ይችላል. ማህበራዊ ሚዲያ በቀላሉ ለመማር እና በመሳሪያዎች ተደራሽነት መስተጋብር ይፈቅዳል። ዎል ስትሪት ጆርናል በፌስቡክ በኩል መተግበሪያን ያቀርባል፣ እና ዋሽንግተን ፖስት አንድ እርምጃ ወደ ፊት ሄዶ በ6 ወራት ውስጥ በ19.5 ሚሊዮን ተጠቃሚዎች የወረደ ራሱን የቻለ ማህበራዊ መተግበሪያ ያቀርባል፣ መረጃ. == የምርምር ዘርፎች እና መተግበሪያዎች == የኢንፎርሜሽን ሳይንስ የሚመረምረው እና የሚያዳብርባቸው የሚከተሉት ዘርፎች ናቸው። '''የመረጃ ተደራሽነት''' የመረጃ ተደራሽነት የኢንፎርማቲክስ፣ የኢንፎርሜሽን ሳይንስ፣ የኢንፎርሜሽን ደህንነት፣ የቋንቋ ቴክኖሎጂ እና የ[[ኮምፒውተር ሳይንስ]] መገናኛ ላይ የምርምር መስክ ነው። የመረጃ ተደራሽነት [[ጥናት]] ዓላማዎች ብዙ እና ያልተጠቀሙ መረጃዎችን በራስ ሰር ማቀናበር እና የተጠቃሚዎችን ተደራሽነት ቀላል ማድረግ ነው። መብቶችን ስለመስጠት እና ያልተፈቀዱ ተጠቃሚዎችን መዳረሻ ስለመገደብስ? የተደራሽነት መጠን ለመረጃው በተሰጠው የማረጋገጫ ደረጃ መገለጽ አለበት። ተፈፃሚነት ያላቸው ቴክኖሎጂዎች መረጃን ማግኘት፣ የጽሑፍ ማዕድን ማውጣት፣ የጽሑፍ ማረም፣ የማሽን ትርጉም እና የጽሑፍ ምድብ ያካትታሉ። በውይይት ውስጥ፣ የመረጃ ተደራሽነት ብዙውን ጊዜ የነጻ እና የተዘጋ ወይም የህዝብ የመረጃ ተደራሽነት መድንን በሚመለከት ይገለጻል እና በቅጂ መብት፣ በፓተንት [[ሕግ|ህግ]] እና በህዝባዊ አገልግሎት ላይ በሚደረጉ ውይይቶች ይነሳል። የህዝብ ቤተ መፃህፍት የመረጃ ማረጋገጫ [[እውቀት]]ን ለመስጠት ግብዓቶችን ይፈልጋሉ። '''መረጃ መፈለግ''' መረጃ መፈለግ በ[[ሰው]] እና በ[[ቴክኖዎሎጂ|ቴክኖሎጂ]] ሁኔታዎች ውስጥ መረጃን ለማግኘት የመሞከር ሂደት ወይም እንቅስቃሴ ነው። መረጃ መፈለግ ከመረጃ ማግኛ (IR) ጋር የተያያዘ ነው ነገር ግን የተለየ ነው። ብዙ የቤተ-መጻህፍት እና የመረጃ ሳይንስ (LIS) ምርምር በተለያዩ የሙያ ስራዎች መስክ ውስጥ ባሉ ባለሙያዎች መረጃ ፍለጋ ልምዶች ላይ ያተኮረ ነው. የቤተ-መጻህፍት ባለሙያዎች፣[35] ምሁራን፣[36] የህክምና ባለሙያዎች፣ [37] መሐንዲሶች [38] እና ጠበቆች [39] (ሌሎችም መካከል) መረጃ የመፈለግ ባህሪ ላይ ጥናቶች ተካሂደዋል። አብዛኛው ይህ ጥናት በሌኪ፣ ፔትግሪው (አሁን ፊሸር) እና ሲልቫን በ1996 የኤልአይኤስን ስነ-ጽሁፍ (እንዲሁም የሌሎች አካዳሚያዊ መስኮች ስነ-ጽሁፍ) የባለሙያዎችን መረጃ በመፈለግ ላይ ሰፊ ግምገማ ባደረጉት ስራ ላይ ተወስዷል። '''የእውቀት ውክልና እና ምክንያታዊነት''' የእውቀት ውክልና (KR) እውቀትን በምልክቶች ውስጥ ለመወከል የታለመ የሰው ሰራሽ ኢንተለጀንስ ጥናት አካባቢ ሲሆን ከእነዚህ የ[[እውቀት]] ክፍሎች መረዳትን ለማመቻቸት እና አዳዲስ የእውቀት ክፍሎችን መፍጠር። KR ከስር የእውቀት ሞዴል ወይም የእውቀት መሰረት ስርዓት (KBS) እንደ የትርጉም አውታረመረብ ነጻ እንዲሆን ማድረግ ይቻላል።[42]የ[[እውቀት]] ውክልና (KR) ምርምር እንዴት በትክክል እና በትክክል ማመዛዘን እንደሚቻል እና በእውቀት ጎራ ውስጥ ያሉ የእውነታዎችን ስብስብ ለመወከል የምልክት ስብስቦችን እንዴት መጠቀም እንደሚቻል ላይ ትንተናን ያካትታል። የምልክት መዝገበ ቃላት እና የአመክንዮ ስርዓት አንድ ላይ ተጣምረው በKR ውስጥ ስላሉት ንጥረ ነገሮች ግምቶችን ለማስቻል አዲስ የKR ዓረፍተ ነገሮችን ለመፍጠር። አመክንዮ የማመዛዘን ተግባራት በKR ስርዓት ውስጥ ባሉ ምልክቶች ላይ እንዴት መተግበር እንዳለባቸው መደበኛ ትርጓሜዎችን ለማቅረብ ይጠቅማል። አመክንዮ ኦፕሬተሮች እንዴት እውቀቱን እንደሚያስኬዱ እና እንደሚያሻሽሉ ለመግለጽ ጥቅም ላይ ይውላል። የኦፕሬተሮች እና ኦፕሬሽኖች ምሳሌዎች፣ አሉታዊነት፣ ትስስር፣ ተውላጠ-ቃላት፣ ቅጽሎች፣ ኳንቲፊየሮች እና ሞዳል ኦፕሬተሮችን ያካትታሉ። [[ስነ አምክንዮ|አመክንዮ]]ው የትርጓሜ ቲዎሪ ነው። እነዚህ ንጥረ ነገሮች-ምልክቶች፣ ኦፕሬተሮች እና የትርጓሜ ፅንሰ-ሀሳብ በKR ውስጥ የምልክቶችን ቅደም ተከተል የሚሰጡ ናቸው። == ዋቢዎች == # Stock, W.G., & Stock, M. (2013) https://books.google.com/books?id=d1PnBQAAQBAJ&q=%22information+science%22 Berlin, Boston, MA: De Gruyter Saur. # Yan, Xue-Shan (2011-07-23) https://doi.org/10.3390%2Finfo2030510 ''Information''. '''2''' (3): 510–527. https://doi.org/10.3390%2Finfo2030510 # https://web.archive.org/web/20111112233108/http://pespmc1.vub.ac.be/ASC/TECHNO_DETER.html Principia Cibernetica Web. Archived from http://pespmc1.vub.ac.be/ASC/Techno_deter.html {{Wayback|url=http://pespmc1.vub.ac.be/ASC/Techno_deter.html |date=20111112233108 }} on 2011-11-12. Retrieved 2011-11-28. # https://www.merriam-webster.com/dictionary/information%20science ''www.merriam-webster.com''. Archived from the original on 2017-09-25. Retrieved 2017-09-25. # Borko, H. (1968). Information science: What is it? ''American Documentation'' 19(1), 3¬5. # Luciano Floridi, http://www.blackwellpublishing.com/pci/downloads/introduction.pdf {{Wayback|url=http://www.blackwellpublishing.com/pci/downloads/introduction.pdf |date=20121009171740 }} 2012-03-16 at the https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine ''Metaphilosophy'', 2002, (33), 1/2 # Garshol, L. M. (2004)https://web.archive.org/web/20081017174807/http://www.ontopia.net/topicmaps/materials/tm-vs-thesauri.html#N773 ''Archived from'' http://www.ontopia.net/topicmaps/materials/tm-vs-thesauri.html#N773 ''on 17 October 2008. Retrieved 13 October 2008.'' # https://en.wikipedia.org/wiki/Tom_Gruber (June 1993). http://tomgruber.org/writing/ontolingua-kaj-1993.pdf https://en.wikipedia.org/wiki/Knowledge_Acquisition'''5''' (2): 199–220 https://en.wikipedia.org/wiki/CiteSeerX_(identifier) https://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/summary?doi=10.1.1.101.7493 from the original on 2008-12-17. Retrieved 2012-04-29. # Arvidsson, F.; Flycht-Eriksson, A.https://web.archive.org/web/20081217030507/http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }} Archived from http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf<nowiki/>PDF) on 17 December 2008. Retrieved 26 November 2008 # Reichman, F. (1961). Notched Cards. In R. Shaw (Ed.), The state of the library art (Volume 4, Part 1, pp. 11–55). New Brunswick, NJ: Rutgers, The State University, Graduate School of Library Service # Emard, J. P. (1976). "An information science chronology in perspective". ''Bulletin of the American Society for Information Science''. '''2''' (8): 51–56. # Smith, E. S. (1993). "On the shoulders of giants: From Boole to Shannon to Taube: The origins and development of computerized information from the mid-19th century to the present". ''Information Technology and Libraries''. '''12''' (2): 217–226. # Skolnik, H (1976). "Milestones in chemical information science: Award symposium on contributions of the Division of Chemical Literature (Information) to the Chemical Society". ''Journal of Chemical Information and Computer Sciences''. '''16''' (4): 187–193. https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1021%2Fci60008a001 == ምንጮች == * Borko, H. (1968)."የመረጃ ሳይንስ: ምንድን ነው?". የአሜሪካ ሰነድ. ዊሊ. 19 (1)፡ 3–5.https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1002%2Fasi.5090190103 https://en.wikipedia.org/wiki/ISSN_(identifier) https://www.worldcat.org/issn/0096-946X * Leckie, Gloria J.; Pettigrew, Karen E.; Sylvain, Christian (1996).https://semanticscholar.org/paper/4a6306d8d099966ffde9f3a0e4d11272727be601''Library Quarterly''. '''66''' (2): 161–193.https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1086%2F602864 * Wark, McKenzie (1997). ''The Virtual Republic''. Allen & Unwin, St Leonards * Wilkinson, Margaret A (2001). "ችግርን ለመፍታት በጠበቆች የሚጠቀሙባቸው የመረጃ ምንጮች፡ ተጨባጭ ዳሰሳ". ''Library & Information Science Research''. '''23''' (3): 257–276 https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1016%2Fs0740-8188%2801%2900082-2 https://en.wikipedia.org/wiki/S2CID_(identifier) https://api.semanticscholar.org/CorpusID:59067811 == ተጨማሪ ንባብ == * Khosrow-Pour, Mehdi (2005-03-22). የመረጃ ሳይንስ እና ቴክኖሎጂ ኢንሳይክሎፔዲያ. የሃሳብ ቡድን ማጣቀሻ. https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier) https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/978-1-59140-553-5 == ውጫዊ አገናኞች == * https://www.asist.org/ "በኢንፎርሜሽን ሳይንስ ልምምድ እና በምርምር መካከል ያለውን ልዩነት የሚያጠናቅቅ የባለሙያ ማህበር። ASIS & T አባላት የኢንፎርሜሽን ሳይንስ፣ ኮምፒውተር ሳይንስ፣ ሊንጉስቲክስ፣ አስተዳደር፣ ላይብረሪያንሺፕ፣ ምህንድስና፣ የውሂብ ሳይንስ፣ የመረጃ አርክቴክቸር፣ ህግ፣ ህክምና፣ ኬሚስትሪ፣ ትምህርት እና ተዛማጅ ጉዳዮችን ይወክላሉ። ቴክኖሎጂ". * https://www.ischools.org/ * http://www.success.co.il/is/index.html * http://jis.sagepub.com/ * http://dlist.sir.arizona.edu/ * https://web.archive.org/web/20120521123701/http://www.mesc.usgs.gov/ISB/Science.asp * https://web.archive.org/web/20110319220648/http://www.twu.edu/library/Nitecki/ * https://web.archive.org/web/20110319220648/http://www.twu.edu/library/Nitecki/ * https://web.archive.org/web/20110221054829/http://gseis.ucla.edu/faculty/bates/articles/Berkeley.html * http://www.libsci.sc.edu/bob/istchron/ISCNET/ISCHRON.HTM {{Wayback|url=http://www.libsci.sc.edu/bob/istchron/ISCNET/ISCHRON.HTM |date=20110514235219 }} * https://web.archive.org/web/20140605070024/http://libres.curtin.edu.au/ * https://en.wikipedia.org/wiki/Shared_decision-making 0k1yiqxbdlzzaz6g8ei1ta4wvp5dc7r 0 55541 394289 392031 2026-07-22T16:24:08Z InternetArchiveBot 35471 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 394289 wikitext text/x-wiki '''የሩሲያ የጦር ወንጀሎች''' (መገናኛ ብዙሃንም እንደ '''የሩሲያ ወንጀሎች'''፣ '''የሩሲያ ሠራዊት ወንጀሎች'''፣ '''የፑቲን አገዛዝ ወንጀሎች'''፣ ወይም '''የፑቲን ወንጀሎች''' ይላቸዋል) እነዚህ በ[[ሩሲያ]] ጦር [[የዩኤስኤስአር ውድቀት |ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ]] የተፈጸሙ [[የጦር ወንጀሎች|የጦርነት ወንጀሎች]] ናቸው <ref>[https://unwatch.org/u-n-slammed-for-inaction-on-russian-war-crimes/ U.N. Slammed for Inaction on Russian War Crimes] </ref> <ref>[https://news.un.org/en/story/2022/09/1127691 War crimes have been committed in Ukraine conflict, top UN human rights inquiry reveals] </ref>። የእነዚህ ወንጀሎች ዋና ምክንያት በሩሲያ ውስጥ [[የሩሲያዊ ዓለም|የሩሲያ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም መስፋፋት ነው፣ እሱም ወደ [[ፑቲኒዝም]] ተቀይሯል <ref>[https://www.ifri.org/en/studies/russias-ideological-construction-context-war-ukraine Russia’s Ideological Construction in the Context of the War in Ukraine] </ref>። [[ስዕል:Холодноярці показали результати «полювання» на «другу армію світу» 02.jpg|thumb|270px|[[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|በ 2022 የዩክሬን ሙሉ ወረራ ከጀመረበት ጊዜ ጀምሮ የ “Z” ምልክት በሩሲያ ውስጥ እጅግ በጣም ተወዳጅ ሆኖ ቆይቷል እናም የፑቲን አገዛዝ እና የሩሲያ ጦር እውነተኛ ምልክት ሆኗል]]]] [[ስዕል:Vladimir Putin with Sergei Milchakov.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከከፍተኛ ጄኔራሎች አንዱ ጋር]] [[ስዕል:Бої за Азовсталь.jpg|thumb|250px|[[የአዞስታል ጦርነት|የአዞቭስትል ብረት ስራዎች የዩክሬን ጦር በማሪፖል የመጨረሻው ምሽግ ሲሆን ሙሉ በሙሉ በሩሲያ ወድሟል። ተክሉን የሚከላከሉት የዩክሬን ወታደሮች በዩክሬን ባለስልጣናት ትእዛዝ እጅ ሰጡ እና አሰቃቂ አያያዝ ተደረገባቸው]]]] == ፍቺ == ጦርነቶችን ለመከላከል እና ውጤቶቻቸውን ለመቀነስ የተፈረመው የጄኔቫ ስምምነቶች እንደሚለው፣ የጦርነት ህጎችን እና ልማዶችን መጣስ የሚከተሉትን ያጠቃልላል <ref>[https://www.ohchr.org/en/instruments-mechanisms/instruments/geneva-convention-relative-treatment-prisoners-war Geneva Convention relative to the Treatment of Prisoners of War]</ref>። * እንደ ሲቪሎች ባሉ ወታደራዊ ባልሆኑ ኢላማዎች ላይ ያነጣጠሩ ወታደራዊ ጥቃቶች <ref>[https://ukraine.ohchr.org/en/2025-deadliest-year-for-civilians-in-Ukraine-since-2022-UN-human-rights-monitors-find 2025 deadliest year for civilians in Ukraine since 2022, UN human rights monitors find]</ref> * በጦር እስረኞች እና በሲቪል ህዝብ ላይ ግድያ፣ ማሰቃየት እና ሌሎች ጨካኝ እና ኢሰብአዊ ድርጊቶች <ref>[https://www.ohchr.org/en/press-releases/2025/09/civilian-detainees-subjected-troubling-patterns-torture-and-ill-treatment Civilian detainees subjected to troubling patterns of torture and ill-treatment since Russia’s full-scale attack on Ukraine – UN report]</ref> * የተከለከሉ የጦር መሳሪያዎች አጠቃቀም፣ የጦር እስረኞችን እና ሰላማዊ ሰዎችን እንደ "የሰው ጋሻ" መጠቀም <ref>[https://www.theguardian.com/world/2022/apr/02/ukrainian-children-used-as-human-shields-near-kyiv-say-witness-reports Ukrainian children used as ‘human shields’ near Kyiv, say witness reports]</ref> <ref>{{Cite web |title=UN warns of continued prohibited weapons transfers to Ukraine, Russia |url=https://news.un.org/en/story/2024/09/1154296 |accessdate=2026-03-09 |archivedate=2025-12-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20251215075040/https://news.un.org/en/story/2024/09/1154296 }}</ref>። == ታሪክ == በ 1918 [[በክሩቲ የባቡር ጣቢያ ላይ ጦርነት|የሶቪየት ሩሲያ ጦርነት ከዩክሬን ህዝብ ሪፐብሊክ ጋር]] በነበረበት ወቅት የሶቪዬት ጦር ብዙ የኪዬቭ ነዋሪዎችን በ [[ቀይ ሽብር]] ጨፍጭፏል። የሶቪየት ጦር ካፈገፈገ በኋላ በመቶዎች የሚቆጠሩ የተገደሉ ዜጎች የበሰበሰ አስከሬን በኪየቭ ጎዳናዎች ላይ ወድቋል። በተጨማሪም የጄኔቫ ስምምነቶችን የሚጥስ በጊዜው የሶቪየት ወታደራዊ አዛዥ ሚካሂል ሙራቪዮቭ እና ቭላድሚር ሌኒን ግላዊ ትዕዛዝ በኪዬቭ ላይ በተፈፀመ ጥቃት የመርዝ ጋዝ ጥቅም ላይ ውሏል <ref>[https://lavra.ua/krasnyj-terror-v-kieve-i-ubijstvo-mitropolita-vladimira-bogoyavlenskogo-100-let/ «Красный террор» в Киеве и убийство митрополита Владимира (Богоявленского): 100 лет]</ref>። [[ስዕል:Bolshevik Red Guards squad who fought in Kyiv in February 1918.jpg|thumb|250px|ፎቶግራፉ የሚያሳየው በየካቲት 1918 የዩክሬን ሕዝባዊ ሪፐብሊክ ዋና ከተማ የሆነችውን ኪየቭ በተያዘበት ወቅት የሶቪየት ወታደሮች በሰላማዊ ሰዎች ላይ የጅምላ ግድያ የፈጸሙ ናቸው]] [[ካትይን|በ 1940 የሶቪየት ሚስጥራዊ አገልግሎቶች 20,000 የፖላንድ ወታደሮችን በካቲን ጫካ ውስጥ ገድለዋል]]። ይህ በ 1990 ዎቹ መጀመሪያ ላይ ብቻ እውቅና የተሰጠው የዩኤስኤስአር በጣም ታዋቂው የጦር ወንጀል ነው <ref>[https://www.gov.pl/web/primeminister/memory-of-katyn-as-a-warning-for-the-world-never-again-alone Memory of Katyn as a Warning for the World: Never Again Alone]</ref>። == [[ሞልዶቫ]] == [[ስዕል:Bender 1992.jpg|thumb|250px|ለቤንደር ከተማ በተደረገው ጦርነት ተገንጣዮች]] እ.ኤ.አ. በ 1992 ጦርነት የሩሲያ 14 ኛው ጦር በክልል [[ትራንስኒስትሪያ]] ውስጥ ተገንጣዮችን የጦር መሳሪያ አቅርቧል ፣ ስለዚህ ግጭቱ እስከ ዛሬ ቀጥሏል ነገር ግን በረዶ ሆኗል <ref>[https://www.balkanhistory.org/transnistrian-war.html Transnistrian War 1992]</ref>። == የመጀመሪያው የሩሲያ-[[ቼቺኒያ|ቼቼን]] ጦርነት == በ 19 ኛው ክፍለ ዘመን ቼቼኖች በሩሲያ ግዛት ተቆጣጠሩ እና በ[[ስታሊኒዝም]] ዘመን በጅምላ እንዲባረሩ ተደርገዋል። በ1991 ይህች ትንሽ ሀገር ከሩሲያ ተገንጥላ ነፃ ሆና በ1993 ከሩሲያ የመጀመሪያው ፕሬዝዳንት ቦሪስ የልሲን ጋር የሰላም ስምምነት ተፈራረመች። በ 1994 ሩሲያ በቼቺኒያ ወታደራዊ ወረራ ከፈተች ፣ ብዙ የጦር ወንጀሎችን ፈጽማለች:- * በቼቼን ዋና ከተማ ግሮዝኒ (ታህሳስ 1994 - ማርች 1995) ላይ ከፍተኛ የቦምብ ጥቃት፡ ከተማዋ በጣም ተጎዳች፣ በአስር ሺዎች የሚቆጠሩ ንፁሀን ዜጎች ሞቱ (በጦርነቱ ወቅት ከ20,000 እስከ 30,000 የሚደርሱ ሲቪሎች ሰለባዎች ይገመታሉ፣ በግሮዝኒ ጉልህ ድርሻ ያለው) <ref>[https://www.hrw.org/reports/1995/Russia.htm RUSSIA]</ref> * ጥር 3 ቀን 1995 በሻሊ ከተማ ላይ የክላስተር ጥይት ጥቃት ቢያንስ 55 ንፁሃን ዜጎችን ገደለ። የሩሲያ ጦር ያለምንም ማስጠንቀቂያ በመንደሮች እና በከተሞች (ሻቶይ ፣ ቬዴኖ) ​​የመልቀቂያ መንገዶች ላይ ከፍተኛ የቦምብ ጥቃት ፈጽሟል <ref>[https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1995-01-05-mn-16695-story.html Survivors Recall Brutal Assault on Chechen Town]</ref> [[ስዕል:Evstafiev-chechnya-palace-gunman.jpg|thumb|250px|በግሮዝኒ ከተማ ውስጥ ውጊያ]] * የጅምላ ግድያ እና "የጽዳት" ስራዎች ብዙውን ጊዜ ግድያ፣ ዝርፊያ፣ ማቃጠል እና አስገድዶ መድፈርን ያካትታሉ <ref>[https://ihh.org.tr/en/news/legendary-leader-of-independent-chechnya-dzhokhar-dudayev-829 Legendary leader of independent Chechnya: Dzhokhar Dudayev]</ref> * የሳማሽኪ እልቂት (ኤፕሪል 7-8፣ 1995)፡ በጣም ዝነኛ እና በሰነድ የተደገፈ ክፍል። የሩሲያ ጦር ክፍሎች ወደ መንደሩ ገቡ። ከ100 እስከ 300 የሚደርሱ ንፁሀን ዜጎች (ሴቶች፣ አረጋውያን እና ህጻናትን ጨምሮ) ተገድለዋል፣ ቤቶች ተቃጥለዋል፣ ሰዎች በባዶ ክልል በጥይት ተመትተዋል፣ የበርካታ አስከሬኖች ተቃጥለዋል <ref>[https://nsarchive.gwu.edu/briefing-book/russia-programs/2020-04-15/massacre-at-samashki-and-us-response-to-russias-war-in-chechnya Chechnya, Yeltsin, and Clinton: The Massacre at Samashki in April 1995 and the US Response to Russia’s War in Chechnya]</ref> * ማሰቃየት፣ ከህግ-ወጥ ግድያ እና መሰወር። በግሮዝኒ እና መንደሮች ውስጥ ብዙ ክስተቶች፡ የአረጋውያን ግድያ፣ ድብደባ እና አስገድዶ መድፈር <ref>[https://www.unhcr.org/news/keep-options-open-displaced-chechens-urges-unhcr-goodwill-ambassador Keep options open for displaced Chechens, urges UNHCR Goodwill Ambassador]</ref> * በውጭ አገር ሰላም አስከባሪዎች እና በሕክምና ሰራተኞች ላይ የሩሲያ ጦር ጥቃቶች <ref>[https://www.sciencespo.fr/mass-violence-war-massacre-resistance/en/document/massacres-civilians-chechnya.html Massacres of Civilians in Chechnya]</ref> * የተከለከሉ የጦርነት ዘዴዎችን መጠቀም (በሲቪል ዒላማዎች ላይ ክላስተር ጥይቶች) <ref>[https://reliefweb.int/report/russian-federation/chechnya-even-normalization-halted Chechnya: Even "normalization" is halted]</ref> == ሁለተኛው የቼቼን ጦርነት == [[ስዕል:Evstafiev-Chechnya-BURNED.jpg|thumb|250px|በፎቶው ላይ አንድ የሩስያ ታንክ በቼችኒያ በጦርነት ጊዜ ተቃጥሏል]] * በቼቼን ዋና ከተማ ግሮዝኒ እና ሌሎች ሰዎች በሚኖሩባቸው ቦታዎች ላይ ያለ ልዩነት የቦምብ ጥቃት፡- ከሴፕቴምበር 1999 ጀምሮ የሩሲያ አውሮፕላኖች እና መድፍ በሲቪል ኢላማዎች ላይ የመኖሪያ አካባቢዎችን፣ ትምህርት ቤቶችን እና ሆስፒታሎችን ጨምሮ ከፍተኛ ድብደባ ፈጽመዋል። በተመሳሳይ በየካቲት 2000 በካቲዩ-ዩርት መንደር ላይ በደረሰው የቦምብ ጥቃት በመቶዎች የሚቆጠሩ ሰላማዊ ዜጎችን ገደለ። እነዚህ ድርጊቶች የአለም አቀፍ የሰብአዊነት ህግን ችላ በማለታቸው እንደ የጦር ወንጀሎች ተመድበዋል <ref>[https://digitallibrary.un.org/record/238724?v=pdf The situation of human rights in the Republic of Chechnya of the Russian Federation : report of the Secretary-General.]</ref>። * በጅምላ የተገደሉ መሰወር እና ማሰቃየት፡ ከ1999 ጀምሮ በሺዎች የሚቆጠሩ ቼቼኖች [[በሩሲያ ታጣቂ ሃይሎች]] ከታሰሩ በኋላ "ጠፍተዋል"። እ.ኤ.አ. በ 2001 በካንካላ መንደር በሚገኘው ወታደራዊ ካምፕ አቅራቢያ በሚገኝ የጅምላ መቃብር ውስጥ አስከሬኖች የተገኙ ሲሆን በ 2000 የተወሰዱት የኑራ ሉሉዬቫ እና ዘመዶቿ ይገኙበታል ። በሚስጥር ማቆያ ማእከላት ውስጥ ማሰቃየት ስልታዊ እና በሰው ልጆች ላይ እንደ ወንጀሎች ተቆጥሯል <ref>[https://www.hrw.org/news/2000/02/17/hundreds-chechens-detained-filtration-camps Hundreds of Chechens Detained in "Filtration Camps"]</ref>። * በየካቲት 2000 በኖቭዬ አልዲ የተፈፀመው እልቂት፡- የሩስያ ወታደሮች በግሮዝኒ ከተማ ዳርቻዎች ላይ “መጥረግ” አደረጉ። ይህም ማሰቃየት፣ መደፈር እና ቤቶችን ማቃጠልን ይጨምራል። የአውሮፓ የሰብአዊ መብቶች ፍርድ ቤት ለዚህ ወንጀል ተጠያቂ ሩሲያን ወስኗል <ref>[https://www.ebsco.com/research-starters/history/second-chechen-war-erupts Second Chechen War Erupts]</ref>። * በጃንዋሪ 2002 በዳይ መንደር አቅራቢያ በሰላማዊ ሰዎች ላይ የተፈፀመው ግድያ፡ የሩሲያ ጦር እና ፖሊሶች አዛውንቶችን እና ሴቶችን ጨምሮ 6 ያልታጠቁ ቼቼኖችን አስረው ተኩሰው ተኩሰው ሬሳዎቹን አቃጥለዋል <ref>[https://www.hrw.org/news/2000/02/29/war-crimes-chechnya-and-response-west War Crimes In Chechnya and the Response of the West]</ref>። ሩሲያ የሀገሪቱን ወረራ "ሽብርተኝነትን መዋጋት" በመጥቀስ አረጋግጣለች. ሩሲያ ሙሉ በሙሉ ወታደራዊ ሽንፈት ገጥሟት ወታደሮቿን ከቼችኒያ በ1996 አስወጣች። == የ[[ጆርጂያ]] ወረራ == [[ስዕል:Tbilisi-2008-08-10.jpg|thumb|250px|በሩሲያ ወታደሮች እና ተገንጣዮች ምክንያት የዘር ማጽዳት የተረፉ ጆርጂያውያን]] * በጎሪ ከተማ ላይ በተፈፀመ የቦምብ ጥቃት ወቅት የክላስተር ጥይቶችን መጠቀም፡ እ.ኤ.አ. ነሐሴ 12 ቀን 2008 የሩሲያ ኢስካንደር ሚሳኤሎች በክላስተር ጥይቶች የታጠቁ የጎሪ ከተማ ማእከላዊ አደባባይ ላይ በመምታታቸው በትንሹ 12 ሰላማዊ ሰዎች ሲሞቱ 46 አቁስለዋል <ref>[https://www.securitycouncilreport.org/update-report/lookup_c_glkwlemtisg_b_4423477.php Update Report No.2: Georgia]</ref> * በደቡብ ኦሴቲያ ክልል የዘር ማፅዳት፡ የሩስያ ወታደሮች እና የደቡብ ኦሴቲያን ተገንጣዮች በትንሹ 20,000 የጆርጂያ ተወላጆችን ገድለው ከቤት ንብረታቸው ተፈናቅለው በሺዎች የሚቆጠሩ ቤቶችን ወድመዋል <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/blogs/ukrainealert/the-2008-russo-georgian-war-putins-green-light/ The 2008 Russo-Georgian War: Putin’s green light]</ref> * በሲቪል ኢላማዎች ላይ ያለ ልዩነት የቦምብ ጥቃት፡ የሩስያ አውሮፕላኖች በጎሪ እና በሌሎች ወረዳዎች የሚገኙ የመኖሪያ አካባቢዎችን፣ ትምህርት ቤቶችን እና ሆስፒታሎችን በቦምብ በመወርወር በደርዘን የሚቆጠሩ ሲቪሎችን ገድለዋል <ref>[https://www.lemonde.fr/en/international/article/2025/10/14/european-court-orders-russia-to-pay-georgia-250-million-over-2008-war-abuses_6746425_4.html European court orders Russia to pay Georgia €250 million over 2008 war]</ref> * ዘረፋ፣ ማቃጠል እና ማሰቃየት፡- የሩስያ ወታደሮች በጆርጂያ የሚገኙ ቤቶችን ዘርፈው በእሳት አቃጥለዋል እንዲሁም በተያዙ አካባቢዎች የጦር እስረኞችን አሰቃይተዋል <ref>[https://www.theguardian.com/world/2021/jan/21/russia-human-rights-violation-georgia-war-echr-ruling Russia committed human rights violation in Georgia war, ECHR rules]</ref> == በ[[ሶሪያ]] ውስጥ == [[ስዕል:Alepo, La ayuda ha llegado.jpg|thumb|250px|በሶሪያ ውስጥ የሩሲያ ዋግነር ቡድን]] * አሌፖ የቦምብ ጥቃት (2016) የሩስያ-ሶሪያ (አምባገነኑ አሳድ) ዘመቻ፡ ያለ ልዩነት ጥቃቶች፣ የሆስፒታሎች ውድመት (አል-ቁድስን ጨምሮ) እና ትምህርት ቤቶች። በመቶዎች የሚቆጠሩ ሰላማዊ ሰዎች ተገድለዋል <ref>[https://www.hrw.org/news/2016/12/01/russia/syria-war-crimes-month-bombing-aleppo Russia/Syria: War Crimes in Month of Bombing Aleppo]</ref>። == በአፍሪካ == የሙሪ እልቂት፣ ማሊ፣ ማርች 2022፡ በማሊ ጦር እና በዋግነር ፒኤምሲ በጋራ ባደረጉት ዘመቻ ከ500 በላይ ንፁሀን ሲቪሎች (አብዛኞቹ ፉላኒ) ተገድለዋል፣ተሰቃዩ እና ተደፈሩ (ቢያንስ 58 ሴቶች እና ሴቶች) <ref>[https://news.un.org/en/story/2023/01/1133007 Mali: Independent rights experts call for probe into Wagner Group’s alleged crimes]</ref>። [[ስዕል:PMC wagner in belarus 2.png|thumb|250px|ዋግነር ቡድን ፣ ምልክቶች]] በመካከለኛው አፍሪካ ሪፐብሊክ የሩስያ ፓራሚል ቡድን ዋግነር አንገቱን በመቁረጥ፣ በአስገድዶ መድፈር፣ የአካል ክፍሎችን በማውጣትና መንደሮችን በማቃጠል ጥፋተኛ ነው (አሶሼትድ ፕሬስ፣ ዲሴምበር 2025 - ከ30 በላይ ስደተኞች ምስክርነት) <ref>[https://www.ohchr.org/en/press-releases/2021/11/car-russian-wagner-group-harassing-and-intimidating-civilians-un-experts CAR: Russian Wagner Group harassing and intimidating civilians – UN experts]</ref> <ref>[https://www.hrw.org/news/2022/05/03/central-african-republic-abuses-russia-linked-forces Central African Republic: Abuses by Russia-Linked Forces]</ref> <ref>[https://www.lowyinstitute.org/the-interpreter/outsourcing-war-holding-russia-its-african-partners-accountable-wagner-s-crimes Outsourcing war: Holding Russia and its African partners accountable for Wagner’s crimes]</ref>። == [[ጦርነት በዶንባስ|የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት]] == [[ስዕል:2015-05-05. Репетиция парада Победы 274.jpg|thumb|250px|በተያዘችው [[ዶኔትስክ]] ከተማ ውስጥ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ አርሰን ፓቭሎቭ]] * የሲቪል ኢሪና ዶቭጋን ህዝባዊ ማሰቃየት <ref>[https://www.nytimes.com/2014/08/26/world/europe/russia-ukraine.html?_r=0 As Peace Talks Approach, Rebels Humiliate Prisoners in Ukraine]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref> <ref>[https://redress.org/news/reparation-for-ukraine-iryna-dovgan-calls-for-urgent-action-at-uk-parliament/ Reparation for Ukraine: Iryna Dovgan Calls for Urgent Action at UK Parliament]</ref> <ref>[https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/12/05/victims-of-sexual-crimes-in-ukraine-it-is-my-personal-war_6006580_4.html Victims of sexual crimes in Ukraine: 'It is my personal war']</ref> * በሲቪል መኪናዎች ላይ መተኮስ <ref>[https://www.hrw.org/news/2014/07/24/ukraine-unguided-rockets-killing-civilians Ukraine: Unguided Rockets Killing Civilians]</ref> * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|የውጭ የመንገደኞች አውሮፕላኖችን በጥይት መተኮስ]] <ref>[https://news.un.org/en/story/2025/05/1163161 UN aviation council finds Russia responsible for downing of Malaysia Airlines flight]</ref> * የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መጥፋት <ref>[https://www.businessinsider.com/the-complete-destruction-of-donetsk-airport-shows-just-how-bad-its-gotten-in-ukraine-2015-3 https://news.un.org/en/story/2025/05/1163161]</ref> * በማርች 2022 በኪዬቭ አቅራቢያ በቡቻ ከተማ የጅምላ ግድያ፡ የሩሲያ ወታደሮች ካፈገፈጉ በኋላ በመቶዎች የሚቆጠሩ ሲቪሎች አስከሬን የማሰቃየት፣ ግድያ እና የአስገድዶ መድፈር ምልክቶች ያሉበት ተገኝቷል <ref>[https://www.hrw.org/news/2022/04/21/ukraine-russian-forces-trail-death-bucha Ukraine: Russian Forces’ Trail of Death in Bucha]</ref> [[ስዕል:Vladimir Putin (2022-02-24).jpg|thumb|250px|ቭላድሚር ፑቲን፣ 2022]] * በማሪፖል ውስጥ የቲያትር ቤቱ የቦምብ ጥቃት። ህጻናትን ጨምሮ በመቶዎች የሚቆጠሩ ሲቪሎች በተጠለሉበት ህንፃ ላይ የሩስያ የአየር ጥቃት እስከ 600 የሚደርሱ ሰዎችን ህይወት ቀጥፏል። ሆን ተብሎ በሲቪል ኢላማ ላይ የተደረገ አድማ ነበር። በህንፃው ፊት ለፊት ባለው አደባባይ ላይ "ልጆች" የሚል ትልቅ የግራፊቲ ሥዕል ተሥሏል <ref>[https://www.ohchr.org/en/statements-and-speeches/2022/06/high-commissioner-updates-human-rights-council-mariupol-ukraine High Commissioner updates the Human Rights Council on Mariupol, Ukraine]</ref> <ref>[https://www.hrw.org/news/2022/03/16/ukraine-mariupol-theater-hit-russian-attack-sheltered-hundreds Ukraine: Mariupol Theater Hit by Russian Attack Sheltered Hundreds]</ref> <ref>[https://www.csis.org/analysis/spotlight-civilian-harm-mariupol-theater-airstrike Spotlight on Civilian Harm in the Mariupol Theater Airstrike]</ref> * ልጆችን ማፈናቀል እና ጠለፋ ከ 2014 ጀምሮ በተለይም ከ 2022 በኋላ ሩሲያ ከ 19,000 በላይ የዩክሬን ልጆችን "ለዳግም ትምህርት" ወደ ሩሲያ ፌዴሬሽን አባርራለች። በእውነቱ፣ ዋናው ግብ [[የሩሲያዊነት]] ነው <ref>[https://news.un.org/en/story/2025/12/1166507 General Assembly demands return of Ukrainian children by Russia]</ref> <ref>[https://ukraine.ohchr.org/en/UN-report-details-devastating-impact-of-hostilities-on-children-in-Ukraine UN report details devastating impact of hostilities on children in Ukraine]</ref> <ref>[https://unric.org/en/thordis-kolbrun-the-deported-children-of-ukraine/ Thórdís Kolbrún on the deported children of Ukraine ]</ref> [[ስዕል:Mariupol 20220323 006.jpg|thumb|250px|[[የማሪፖል ከበባ |ከጦርነቱ በፊት ማሪፖል በዩክሬን ውስጥ ለኑሮ ምቹ ከሆኑ አስር ምርጥ ከተሞች ውስጥ አንዱ ነበር ፣ ግን በ 2022 በሩሲያ ጦር ሙሉ በሙሉ ወድሟል]]]] * የጦር እስረኞች ማሰቃየት እና መገደል፡- በ2014-2015 የዩክሬን እስረኞች አሰቃቂ ግድያ የተፈፀመው በሩሲያ የጦር አዛዦች አርሰን ፓቭሎቭ እና አሌክሲ ሚልቻውቭ አነሳሽነት ነው። ከ 2022 ጀምሮ በሺዎች የሚቆጠሩ እንደዚህ ያሉ ጉዳዮች ነበሩ. እ.ኤ.አ. በ 2023 ከፍተኛ መገለጫ የነበረው የዩክሬን የጦር እስረኛ አሌክሳንደር ማቲዬስኪ ነበር። የተባበሩት መንግስታት ኤሌክትሮ ድንጋጤ እና ድብደባን ጨምሮ ስልታዊ ማሰቃየትን መዝግቧል <ref>[https://www.hrw.org/news/2025/12/11/russias-systematic-torture-of-ukrainian-pows Russia’s Systematic Torture of Ukrainian POWs]</ref> * በሩሲያ ወታደራዊ ሰራተኞች በ [[ኪዛፖሪዝሂያ የኑክሌር ኃይል ማመንጫ|ዩክሬን የኒውክሌር ኃይል ማመንጫ]] ውስጥ የሰራተኞችን ማገት እና ማሰቃየት <ref>[https://www.greenpeace.org/ukraine/en/news/4121/greenpeace-ahead-of-trump-putin-summit-illegal-russian-occupation-of-zaporizhzhia-nuclear-plant-must-end/ Greenpeace Ukraine ahead of Trump-Putin Summit: Illegal Russian Occupation of Zaporizhzhia Nuclear Plant must end]</ref> * የኬሚካል ጦር መሳሪያዎች አጠቃቀም (በ 2023 465 ጉዳዮች) በሺዎች የሚቆጠሩ ሲቪሎች እንዲሞቱ ምክንያት ሆኗል <ref>{{Cite web |title=UN warns of continued prohibited weapons transfers to Ukraine, Russia |url=https://www.ungeneva.org/en/news-media/news/2024/09/97506/un-warns-continued-prohibited-weapons-transfers-ukraine-russia |accessdate=2026-03-09 |archivedate=2024-09-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240928002153/https://www.ungeneva.org/en/news-media/news/2024/09/97506/un-warns-continued-prohibited-weapons-transfers-ukraine-russia }}</ref> <ref>[https://www.consilium.europa.eu/en/policies/chemical-weapons/ Elimination of chemical weapons]</ref> <ref>[https://2021-2025.state.gov/imposing-new-measures-on-russia-for-its-full-scale-war-and-use-of-chemical-weapons-against-ukraine-2/ Imposing New Measures on Russia for its Full-Scale War and Use of Chemical Weapons Against Ukraine]</ref> <ref>[https://www.iiss.org/online-analysis/online-analysis/2025/09/testing-the-waters-russias-use-of-banned-chemicals-in-ukraine/ Testing the waters: Russia’s use of banned chemicals in Ukraine]</ref> [[ስዕል:Сдача в плен украинских военныъ с завода Азовсталь 003.png|thumb|250px|በማሪዮፖል ውስጥ የዩክሬን የጦር እስረኞች]] ከሌሎች ነገሮች በተጨማሪ የሩሲያ ወታደሮች በዩክሬን ውስጥ ባህላዊ ቅርሶችን እያወደሙ ነው-በሰሜን ዩክሬን ቦሮዲያንካ ከተማ ውስጥ የሩሲያ ወታደሮች ለፀሐፊ [[ታራስ ሼቭቼንኮ]] የመታሰቢያ ሐውልት ተኩሰዋል <ref>[https://chytomo.com/en/russians-damage-shevchenko-monument-in-borodianka/ Russians damage Shevchenko monument in Borodianka]</ref> <ref>[https://taras-shevchenko.storinka.org/en/news/350/bullets-in-taras-shevchenko%27s-head-a-monument-in-borodyanka-kurama-poem.html Bullets in Taras Shevchenko's head. A monument in Borodyanka. Kurama's poem]</ref>፣ በ[[ካርኪቭ]] የጸሐፊው ግሪጎሪ ስኮሮዳ ሙዚየም ሆን ተብሎ ወድሟል <ref>[https://ukraina.nid.pl/en/the-national-museum-of-hryhoriy-skovoroda-bombed/ The National Museum of Hryhoriy Skovoroda bombed]</ref>፣ እና በ[[ኬርሰን]] ሩሲያ ከተማዋን በያዘችበት ወቅት የሩስያ ወታደሮች የዩክሬን ሰላማዊ ዜጎችን ከመጥለፍ እና ከማሰቃየት በተጨማሪ የከተማዋን ሙዚየም ዘርፈዋል <ref>[https://www.hrw.org/news/2022/12/20/ukraine-russians-pillage-kherson-cultural-institutions Ukraine: Russians Pillage Kherson Cultural Institutions]</ref>። ሙሉ በሙሉ በተደመሰሰችው እና ሩሲያ በተያዘችው የ [[ማሪኡፖል]] ከተማ የሩሲያ ባለስልጣናት የዩክሬን ቅርስ አካል የሆነውን የ[[ሆሎዶሞር|ሆሎዶሞርን]] ሰለባዎች ብቸኛውን ሀውልት አፈረሱ እና ይህ እርምጃ የሩሲፊኬሽን ሂደት አካል ነው <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/propaganda/in-mariupol-the-occupiers-dismantled-a-monument-to-the-holodomor-victims/ In Mariupol, the occupiers dismantled a monument to the Holodomor victims]</ref>። በዚያው ዓመት በዶኔትስክ ከተማ በተያዘችበት የሱዶፕላቶቭ [[ኤን.ኬ.ቪ.ዲ|የሶቪየት የፖለቲካ ጭቆና አደራጅ እና ፈጻሚ]] የመታሰቢያ ሐውልት ተተከለ <ref>[https://novosti.dn.ua/ru/news/335504-gruppirovka-dnr-postavila-pamyatnik-nkvdistu-sudoplatovu Угруповання «ДНР» поставило пам'ятник НКВСнику Судоплатову]</ref>። [[በቤልጎሮድ ላይ ጥቃቶች|በተጨማሪም ሩሲያ ህዝቡን ለማስፈራራት የራሷን የቤልጎሮድ ከተማ ደበደበች]] <ref>[https://web.archive.org/web/20240219125622/https://news.yahoo.com/ukraine-war-deadly-strike-russian-235328630.html Ukraine war: Deadly strike on Russian shopping centre in Belgorod]</ref> <ref>[https://www.reuters.com/world/europe/large-blast-reported-russian-city-close-border-with-ukraine-2023-04-20/ Russia warplane accidentally fires into city near Ukraine, injuring three, TASS reports]</ref> <ref>[https://apnews.com/article/russia-ukraine-belgorod-bomb-4c806ca6765e018ffccef16c233013a7 Russia’s air force accidentally bombs own city of Belgorod]</ref>። ለሩሲያ እና ዩክሬን ገለልተኛ የሆኑ የአገሮች ዜጎች ግድያ። ለምሳሌ በ2023 ፖላንዳዊው ጋዜጠኛ ክርዚዝቶፍ ጋላስ በራሺያ በተቆጣጠረችው ዩክሬን የሰላም ማስከበር ተልዕኮ በነበረበት ወቅት በሩሲያ ወታደሮች ታግቶ ተገደለ <ref>[https://memopzk.org/news/u-rossii-est-svidetelstvo-o-smerti-polyaka-pogibshego-predpolozhitelno-v-sizo-taganroga-polsha-ne-mozhet-poluchit-etot-dokument-gazeta-wyborcza/ У России есть свидетельство о смерти поляка, погибшего в СИЗО Таганрога; Польша не может получить этот документ — Gazeta Wyborcza]</ref> <ref>[https://www.onet.pl/informacje/onetkrakow/polak-zginal-w-rosyjskim-wiezieniu-rodzina-ma-zal-do-polskich-wladz/hl47xx0,79cfc278 Polak zginął w rosyjskim więzieniu. Rodzina ma żal do polskich władz. "Poczuliśmy się zlekceważeni"]</ref> <ref>[https://wyborcza.pl/7,75399,32526315,nie-wierzylismy-ze-mogl-zostac-jencem-wojennym-rozmowa-z.html "Nie wierzyliśmy, że został jeńcem wojennym". W środę rozmowa z rodziną Polaka, który zginął w rosyjskim więzieniu]</ref> <ref>[https://www.msn.com/pl-pl/wiadomosci/polska/polak-zgin%C4%85%C5%82-w-rosyjskim-wi%C4%99zieniu-wys%C5%82a%C5%82-wcze%C5%9Bniej-poruszaj%C4%85c%C4%85-wiadomo%C5%9B%C4%87/ar-AA1Sklhh?cvid=693f2812ef5c4ef59fa2e3f104bc56a4&ocid=spartanntphttps://wyborcza.pl/7,75399,32526315,nie-wierzylismy-ze-mogl-zostac-jencem-wojennym-rozmowa-z.html Polak zginął w rosyjskim więzieniu. Wysłał wcześniej poruszającą wiadomość]</ref>። == የዩክሬን ምላሽ == [[ስዕል:Bilohorivka after the battles during Russian invasion (12).jpg|thumb|250px|በሩሲያ ወታደሮች ቤሎጎሮቭካ ከተማ ውስጥ የመኖሪያ ሕንፃ ወድሟል]] የዩክሬን ፓርላማ በሩሲያ ያለውን የፑቲንን የፖለቲካ አገዛዝ እና ርዕዮተ ዓለምን ወንጀለኛ አድርጎታል <ref>[https://bukoda.gov.ua/news/vr-vyznala-rashyzm-derzhavnoiu-ideolohiieiu-rf-shcho-tse-oznachaie ВР визнала рашизм державною ідеологією рф. Що це означає?]</ref> <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/ukraine-officially-designates-russian-ideology-as-rashism/ Ukraine officially designates Russian ideology as Rashism]</ref> <ref>[https://gwaramedia.com/en/ukrainian-parliament-to-recognize-rashism-as-a-russian-political-regime/ Ukrainian Parliament to Recognize Rashism as a Russian Political Regime]</ref>። በ 2022 መገባደጃ ላይ የዩክሬን ጠቅላይ አቃቤ ህግ ፅህፈት ቤት በሩሲያ ጦር የተፈፀሙ 108,000 የጦር ወንጀሎችን መዝግቧል። በ 2026 መጀመሪያ ላይ ይህ ቁጥር ወደ 213 ሺህ አድጓል <ref>[https://gp.gov.ua/ua/posts/ponad-170-tisyac-vojennix-zlociniv-ofis-generalnogo-prokurora-okresliv-masstabi-zlociniv-rf-na-zustrici-z-miznarodnimi-partnerami Понад 170 тисяч воєнних злочинів: Офіс Генерального прокурора окреслив масштаби злочинів рф на зустрічі з міжнародними партнерами]</ref> == ዓለም አቀፍ ምላሽ == በሩሲያ ላይ በርካታ ማዕቀቦች ተጥለዋል <ref>[https://www.ohchr.org/en/press-releases/2026/02/russias-war-against-ukraine-hits-fifth-year-un-experts-warn-impunity-rules Russia’s war against Ukraine hits fifth year: UN experts warn that impunity rules as repression, unlawful killings, torture and enforced disappearances surge]</ref>። በሩሲያ የጦር ወንጀሎች እና ለምሳሌ በአሜሪካውያን መካከል ያለው ቁልፍ ልዩነት ሩሲያ ልክ እንደ ዩኤስኤስአር መረጃን በመደበቅ እና ምስክሮችን "ከሃዲ" በማለት በይፋ መካዷ ሲሆን የአሜሪካ የህግ አስከባሪ ኤጀንሲዎች ደግሞ የአሜሪካ የጦር ወንጀለኞችን አግኝተው ለፍርድ ሲቀርቡ ለምሳሌ በ[[ቅዝቃዛው ጦርነት]] ወቅት በቬትናም ውስጥ በሲቪሎች ላይ ለተፈጸመው ግድያ ተጠያቂ የሆኑትን <ref>[https://www.nytimes.com/1965/09/30/archives/vietnam-the-unofficial-brutality.html Vietnam: The Unofficial Brutality]</ref>። ለምሳሌ በአውሮፓ የ[[ናዚ ጀርመን]] የጦር ወንጀለኞች በሙሉ በኑረምበርግ ፍርድ ቤት ተከሰው ታስረዋል ወይም ተገድለዋል። በወንጀሉ የተሳተፉ ሰዎች ሁሉ ሲቀጡ ይህ በታሪክ ውስጥ ልዩ የሆነ ጉዳይ ነበር <ref>[https://www.nationalww2museum.org/war/topics/nuremberg-trials The Nuremberg Trials]</ref>። == በሩሲያ ውስጥ ምላሽ == [[ስዕል:Anna Politkovskaja im Gespräch mit Christhard Läpple.jpg|thumb|180px|ፑቲን ከከፍተኛ ጄኔራሎች አንዱ ጋር]] [[ስዕል:Boris Nemtsov 2014.jpg|thumb|180px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]]]] በቼችኒያ የጦር ወንጀሎችን የመረመረችው ሩሲያዊቷ ጋዜጠኛ እና የሰብአዊ መብት ተሟጋች አና ፕሮይትኮቭስካያ ጥቅምት 7 ቀን 2006 በፑቲን ልደት ባልታወቁ ታጣቂዎች ተገድላለች <ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/6035133.stm Anna Politkovskaya: Putin's Russia]</ref>። በ 2015 የሩሲያ ዲሞክራሲያዊ ኃይሎች መሪ ቦሪስ ኔምትሶቭ በዩክሬን ላይ በተደረገው ጦርነት የሩሲያ ወታደሮች ተሳትፎን በማጣራት ላይ ተገድለዋል <ref>[https://carnegie.ru/commentary/59212 The Killing of Boris Nemtsov and the Degradation of Russian Authoritarianism]</ref>። በ 2020 የሩሲያ ተቃዋሚ መሪ አሌክሲ ናቫልኒ በሩሲያ የስለላ አገልግሎቶች ተመርዘዋል። በ 2021 ወደ ሩሲያ ተመለሰ ፣ ተይዞ ታስሮ በውሸት ክስ ታስሯል። እንደ እውነቱ ከሆነ፣ የእሱ እስራት እና "የፖለቲካ እስረኛ" የተከሰተው በሩሲያ ውስጥ ሙስና እና የጦር ወንጀሎችን በማጣራት ስራው ምክንያት ነው። እ.ኤበ2024 እንደገና ተመርዞ በእስር ቤት ሞተ <ref>[https://www.gov.uk/government/news/joint-statement-by-the-uk-sweden-france-germany-and-the-netherlands-on-alexei-navalnys-death Joint Statement by the UK, Sweden, France, Germany and The Netherlands on Alexei Navalny's death]</ref>። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] እነዚህን ወንጀሎች, የዘር ማጽዳትን ጨምሮ፣ በሩሲያ ወታደሮች የተፈጸሙትን ወንጀሎች በይፋ ይክዳል። እንደ ቦሪስ ኔምትሶቭ ወይም አሌክሲ ናቫልኒ ያሉ ሁሉም ተቃዋሚ ፖለቲከኞች፣ እንደ ማሪያ ፖኖማርንኮ ያሉ ጋዜጠኞች እና ተራ የሩሲያ ዜጎች ጦርነቱን የሚቃወሙ [[በሩሲያ ውስጥ ጭቆናዎች|በፖለቲካዊ ጭቆና]] እየተሰቃዩ ነው። ነጻ የቴሌቭዥን ጣቢያዎች እና [[የመታሰቢያ ሐውልት|የሰብአዊ መብት ተሟጋች ድርጅቶች]] በፑቲን ባለስልጣናት ግፊት እየተዘጉ ሲሆን ሰራተኞቻቸውም በተቀነባበረ የወንጀል ክስ በእስር ላይ <ref>[https://memopzk.org/figurant/ponomarenko-mariya-nikolaevna/ Пономаренко Мария Николаевна]</ref>። ማርች 13 ቀን 2023 በሄግ የሚገኘው አለም አቀፉ የወንጀለኞች ፍርድ ቤት የሩስያ ፕሬዚደንት ቭላድሚር ፑቲን እና የሩሲያ የህጻናት መብት ኮሚሽነር ማሪያ ሎቮቫ ቤሎቫ በፑቲን ትዕዛዝ የዩክሬን ልጆችን በሩሲያ ወታደራዊ አባላት በማፈን እና በማንገላታት ወንጀል የእስር ማዘዣ አውጥቷል <ref>{{Cite web |title=Russia: International Criminal Court issues arrest warrant for Putin |url=https://news.un.org/en/story/2023/03/1134732 |accessdate=2026-03-09 |archivedate=2023-09-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230925171925/https://news.un.org/en/story/2023/03/1134732 }}</ref> <ref>[https://www.icc-cpi.int/news/situation-ukraine-icc-judges-issue-arrest-warrants-against-vladimir-vladimirovich-putin-and Situation in Ukraine: ICC judges issue arrest warrants against Vladimir Vladimirovich Putin and Maria Alekseyevna Lvova-Belova]</ref> <ref>[https://www.fedbar.org/blog/breaking-legal-barriers-the-icc-arrest-warrant-for-vladimir-putin/ Breaking Legal barriers: The ICC Arrest Warrant for Vladimir Putin]</ref>። == ዶክመንተሪ ምርመራዎች == [[ስዕል:Navalny vs Pamfilova1 (cropped).jpg|thumb|180px|[[አሌክሲ ናቫልኒ]]]] የተቃዋሚ ፖለቲከኛ አሌክሲ ናቫልኒ ቡድን በ [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ|ዶኔትስክ ሪፐብሊክ]] የመጀመሪያ መሪ እና የሩሲያ ፓርላማ አባል አሌክሳንደር ቦሮዳይ ላይ የተደረገ ምርመራ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የፑቲኒዝም አናቶሚ (ዘጋቢ ፊልም)]] == በተጨማሪም ተመልከት == * [[ሊበርታሪያኒዝም]] * [[የሩሲያ ሊበራሪያን ፓርቲ]] * [[ሦስተኛው የዓለም ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] == አገናኞች == q14uj6l2vxsvxyscaxoce0jg2uc5i7o 0 55567 394275 391000 2026-07-21T04:47:00Z CommonsDelinker 186 ፋይሉ «Logo_LPR_without_text.svg» ከCommons ምንጭ በ[[c:User:Infrogmation|Infrogmation]] ዕጅ ጠፍቷል! ምክንያቱም፦ per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Logo LPR without text.svg|]] 394275 wikitext text/x-wiki '''የሩሲያ ሊበራሪያን ፓርቲ''' የ[[ሊበርታሪያኒዝም]] ርዕዮተ ዓለም የሚያምን የሩሲያ የፖለቲካ ፓርቲ ነው <ref>[https://lp-russia.org/ Либертарианская партия]</ref>። [[ስዕል:Against the isolation of Runet (2019-03-10) 179.jpg|thumb|220px|በፑቲን ላይ ሰልፍ]] [[ስዕል:Mikhail Svetov in Volgograd, November 2018.jpg|thumb|180px|ሚካሂል ስቬቶቭ]] በ[[ፑቲኒዝም]] የፓርቲው እንቅስቃሴ በጣም የተገደበ ሲሆን ብዙ አባላቱ በጸረ-ጦርነት አቋማቸው ታስረዋል <ref>[https://www.theguardian.com/technology/2017/nov/19/trump-russia-fake-news-libertarians-autocrats-democracy Disruption games: why are libertarians lining up with autocrats to undermine democracy?]</ref> <ref>[https://lp.org/liberty-or-death-the-life-and-struggle-of-libertarians-in-russia/ Liberty or Death – the Life and Struggle of Libertarians in Russia]</ref>። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የፖለቲካ ጭቆና]] == አገናኞች == 3xd3acqo38x1ak6ojwz9sr65c578xt0 0 55741 394265 394264 2026-07-20T16:27:38Z ~2026-40617-88 59707 394265 wikitext text/x-wiki '''ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ (Prof. Muse Tegegne)''' በኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና “ኢትዮጵያዊነት” (Ethiopianism) ዙሪያ በርካታ መጻሕፍትን የጻፈ እና በዓለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምር ኢትዮጵያዊ ምሁር ነው።<ref>Amazon.com +1</ref><ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የሙያ ልምድ እና ትምህርት:''' በስዊዘርላንድ የጄኔቫ ዩኒቨርሲቲ (University of Geneva) ዶክትሬት (Doctorat es Science)፣ በልማት ጥናት (Development Studies) የፒኤችዲ (PhD) እና በተፈጥሮ ህክምና (Natural Therapies) ዲግሪ አላቸው። እንደ Mobile University በመሳሰሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation) አስተምረዋል።<ref>LinkedIn Schweiz·Prof Muse Tegegne +1</ref> '''የምርምር ትኩረት:''' በኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና በተለይም በ"ኢትዮጵያዊነት" (Ethiopianism) ጽንሰ-ሀሳብ ላይ ያተኮሩ ጽሑፎችን ያዘጋጃሉ<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የማስተማር ልምድ:''' በአለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምሩ ሲሆን፣ እንደ ''Mobile University'' ባሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂን አስተምረዋል [<nowiki/>[[ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ|1]]]<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የተጻፉ መጻሕፍት:''' ስለ ኢትዮጵያዊነት፣ የማህበረሰብ ለውጥ፣ እና እንደ ጎጃም ያሉ ታሪካዊ አውዶች ከሚያትቱት መጻሕፍት መካከል ''“ETHIOPIANISM ኢትዮጵያዊነት MOSAIC PARADIGM”'' እና ''“GOJJAM” THE STIGMA'' በስፋት የሚታወቁት ስራዎቻቸው ናቸው።<ref>https://www.linkedin.com/in/prof-muse-tegegne-33973567/</ref> 7upbbz11oq5t4c1mafsazw4j1z6vmkw 394266 394265 2026-07-20T16:38:35Z ~2026-40617-88 59707 ዋና ዋና የምርምር ትኩረቶች (Research Focus Areas) በማህበረሰብ ሳይንስ (Sociology) 394266 wikitext text/x-wiki '''ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ (Prof. Muse Tegegne)''' በኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና “ኢትዮጵያዊነት” (Ethiopianism) ዙሪያ በርካታ መጻሕፍትን የጻፈ እና በዓለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምር ኢትዮጵያዊ ምሁር ነው።<ref>Amazon.com +1</ref><ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የሙያ ልምድ እና ትምህርት:''' በስዊዘርላንድ የጄኔቫ ዩኒቨርሲቲ (University of Geneva) ዶክትሬት (Doctorat es Science)፣ በልማት ጥናት (Development Studies) የፒኤችዲ (PhD) እና በተፈጥሮ ህክምና (Natural Therapies) ዲግሪ አላቸው። እንደ Mobile University በመሳሰሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation) አስተምረዋል።<ref>LinkedIn Schweiz·Prof Muse Tegegne +1</ref> '''ዋና ዋና የምርምር ትኩረቶች (Research Focus Areas)''' በማህበረሰብ ሳይንስ (Sociology) እና በልማት ጥናት (Development Studies) ዙሪያ ያተኮሩ ሲሆን፣ በዋናነት በሚከተሉት አራት ዘርፎች ሊከፈሉ ይችላሉበኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና በተለይም በ"ኢትዮጵያዊነት" (Ethiopianism) ጽንሰ-ሀሳብ ላይ ያተኮሩ ጽሑፎችን ያዘጋጃሉ<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref>:- '''1. የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation''') * ማህበረሰቦች ከጭቆና፣ ከቅኝ አገዛዝ አስተሳሰብ እና ከኢኮኖሚ ጥገኝነት ነጻ የሚወጡበትን የምሁራዊ መንገድ ያጠናሉ። * ታሪካዊ ትረካዎች እና ማህበራዊ መዋቅሮች በሰዎች ነጻነትና እኩልነት ላይ ያላቸውን ተጽዕኖ ይተነትናሉ። [1] '''2. ኢትዮጵያዊነት (Ethiopianism)''' ** «የኢትዮጵያዊነት» (Ethiopianism) ፍልስፍናን እንደ አንድ ዓለም አቀፍ የማንነትና የነጻነት ንቅናቄ ያጠናሉ። ** የኢትዮጵያ ታሪካዊ፣ ሃይማኖታዊ እና ባህላዊ እሴቶች ለአፍሪካና ለጥቁር ህዝቦች ነጻነት ያበረከቱትን አስተዋጽዖ ይመረምራሉ። [1] '''3. ማህበረሰባዊ መገለልና የታሪክ ጠባሳ (Social Stigma and Marginalization)''' * በኢትዮጵያ ታሪክ ውስጥ የተከሰቱ ማህበራዊ መገለሎችን (Stigmas) እና የፖለቲካ ትረካዎችን በጥልቀት ይፈትሻሉ። * ለዚህም ማሳያ የሚሆነው '''«"Gojjam" The Stigma: The Abyssinian Pariah»''' (የጎጃም ህዝብ ማህበራዊ መገለልና የታሪክ ሂደት) በሚለው መጽሐፋቸው፣ ሃይማኖት፣ ስልጣን እና ፖለቲካ የማህበረሰብን ማንነት እንዴት እንደቀረጹና የተሳሳቱ ትረካዎች እንዴት እንደተፈጠሩ በሶሺዮሎጂ እይታ ተንትነዋል። [1, 2, 3] '''የማስተማር ልምድ:''' በአለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምሩ ሲሆን፣ እንደ ''Mobile University'' ባሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂን አስተምረዋል [<nowiki/>[[ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ|1]]]<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የተጻፉ መጻሕፍት:''' ስለ ኢትዮጵያዊነት፣ የማህበረሰብ ለውጥ፣ እና እንደ ጎጃም ያሉ ታሪካዊ አውዶች ከሚያትቱት መጻሕፍት መካከል ''“ETHIOPIANISM ኢትዮጵያዊነት MOSAIC PARADIGM”'' እና ''“GOJJAM” THE STIGMA'' በስፋት የሚታወቁት ስራዎቻቸው ናቸው።<ref>https://www.linkedin.com/in/prof-muse-tegegne-33973567/</ref> fz9nikjdm7p4ejvpu54vkcnyiwsueo3 394267 394266 2026-07-20T16:46:48Z ~2026-40617-88 59707 የልማት ጥናትና ማህበራዊ ተስፋ (Development Studies & Sociology of Hope) 394267 wikitext text/x-wiki '''ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ (Prof. Muse Tegegne)''' በኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና “ኢትዮጵያዊነት” (Ethiopianism) ዙሪያ በርካታ መጻሕፍትን የጻፈ እና በዓለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምር ኢትዮጵያዊ ምሁር ነው።<ref>Amazon.com +1</ref><ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የሙያ ልምድ እና ትምህርት:''' በስዊዘርላንድ የጄኔቫ ዩኒቨርሲቲ (University of Geneva) ዶክትሬት (Doctorat es Science)፣ በልማት ጥናት (Development Studies) የፒኤችዲ (PhD) እና በተፈጥሮ ህክምና (Natural Therapies) ዲግሪ አላቸው። እንደ Mobile University በመሳሰሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation) አስተምረዋል።<ref>LinkedIn Schweiz·Prof Muse Tegegne +1</ref> '''አራቱ ዋና ዋና የምርምር ትኩረቶች (Research Focus Areas)''' በማህበረሰብ ሳይንስ (Sociology) እና በልማት ጥናት (Development Studies) ዙሪያ ያተኮሩ ሲሆን፣ በዋናነት በሚከተሉት አራት ዘርፎች ሊከፈሉ ይችላሉበኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና በተለይም በ"ኢትዮጵያዊነት" (Ethiopianism) ጽንሰ-ሀሳብ ላይ ያተኮሩ ጽሑፎችን ያዘጋጃሉ<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref>''':-''' '''1. የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation''') * ማህበረሰቦች ከጭቆና፣ ከቅኝ አገዛዝ አስተሳሰብ እና ከኢኮኖሚ ጥገኝነት ነጻ የሚወጡበትን የምሁራዊ መንገድ ያጠናሉ። * ታሪካዊ ትረካዎች እና ማህበራዊ መዋቅሮች በሰዎች ነጻነትና እኩልነት ላይ ያላቸውን ተጽዕኖ ይተነትናሉ። [1] '''2. ኢትዮጵያዊነት (Ethiopianism)''' * «የኢትዮጵያዊነት» (Ethiopianism) ፍልስፍናን እንደ አንድ ዓለም አቀፍ የማንነትና የነጻነት ንቅናቄ ያጠናሉ። * የኢትዮጵያ ታሪካዊ፣ ሃይማኖታዊ እና ባህላዊ እሴቶች ለአፍሪካና ለጥቁር ህዝቦች ነጻነት ያበረከቱትን አስተዋጽዖ ይመረምራሉ። [1] '''3. ማህበረሰባዊ መገለልና የታሪክ ጠባሳ (Social Stigma and Marginalization)''' * በኢትዮጵያ ታሪክ ውስጥ የተከሰቱ ማህበራዊ መገለሎችን (Stigmas) እና የፖለቲካ ትረካዎችን በጥልቀት ይፈትሻሉ። * ለዚህም ማሳያ የሚሆነው '''«"Gojjam" The Stigma: The Abyssinian Pariah»''' (የጎጃም ህዝብ ማህበራዊ መገለልና የታሪክ ሂደት) በሚለው መጽሐፋቸው፣ ሃይማኖት፣ ስልጣን እና ፖለቲካ የማህበረሰብን ማንነት እንዴት እንደቀረጹና የተሳሳቱ ትረካዎች እንዴት እንደተፈጠሩ በሶሺዮሎጂ እይታ ተንትነዋል። [1, 2, 3] '''4. የልማት ጥናትና ማህበራዊ ተስፋ (Development Studies & Sociology of Hope)'''<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> * ታዳጊ ሀገራት (በተለይም አፍሪካ) ከአጠቃላይ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ቀውሶች ወጥተው ራሳቸውን የሚችሉበትን የልማት አማራጮች ያጠናሉ። * ውድቀትን ሳይሆን ተስፋን ማዕከል ያደረገ ማህበራዊ ለውጥ (Sociology of Hope) ላይ ያተኩራሉ። [1, 2] '''የማስተማር ልምድ:''' በአለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምሩ ሲሆን፣ እንደ ''Mobile University'' ባሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂን አስተምረዋል [<nowiki/>[[ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ|1]]]<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የተጻፉ መጻሕፍት:''' ስለ ኢትዮጵያዊነት፣ የማህበረሰብ ለውጥ፣ እና እንደ ጎጃም ያሉ ታሪካዊ አውዶች ከሚያትቱት መጻሕፍት መካከል ''“ETHIOPIANISM ኢትዮጵያዊነት MOSAIC PARADIGM”'' እና ''“GOJJAM” THE STIGMA'' በስፋት የሚታወቁት ስራዎቻቸው ናቸው።<ref>https://www.linkedin.com/in/prof-muse-tegegne-33973567/</ref> 66ekhvo84h2cv8qjkrj84ew3vvshpb1 394268 394267 2026-07-20T16:59:01Z ~2026-40852-45 59711 The Image of Prof Muse Tegegne 394268 wikitext text/x-wiki '''ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ (Prof. Muse Tegegne)''' በኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና “ኢትዮጵያዊነት” (Ethiopianism) ዙሪያ በርካታ መጻሕፍትን የጻፈ እና በዓለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምር ኢትዮጵያዊ ምሁር ነው።<ref>Amazon.com +1</ref><ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የሙያ ልምድ እና ትምህርት:''' በስዊዘርላንድ የጄኔቫ ዩኒቨርሲቲ (University of Geneva) ዶክትሬት (Doctorat es Science)፣ በልማት ጥናት (Development Studies) የፒኤችዲ (PhD) እና በተፈጥሮ ህክምና (Natural Therapies) ዲግሪ አላቸው። እንደ Mobile University በመሳሰሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation) አስተምረዋል።<ref>LinkedIn Schweiz·Prof Muse Tegegne +1</ref> '''አራቱ ዋና ዋና የምርምር ትኩረቶች (Research Focus Areas)''' በማህበረሰብ ሳይንስ (Sociology) እና በልማት ጥናት (Development Studies) ዙሪያ ያተኮሩ ሲሆን፣ በዋናነት በሚከተሉት አራት ዘርፎች ሊከፈሉ ይችላሉበኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና በተለይም በ"ኢትዮጵያዊነት" (Ethiopianism) ጽንሰ-ሀሳብ ላይ ያተኮሩ ጽሑፎችን ያዘጋጃሉ<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref>''':-''' '''1. የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation''') * [[ስዕል:Prof. Muse Tegegne.jpg|thumb]]ማህበረሰቦች ከጭቆና፣ ከቅኝ አገዛዝ አስተሳሰብ እና ከኢኮኖሚ ጥገኝነት ነጻ የሚወጡበትን የምሁራዊ መንገድ ያጠናሉ። * ታሪካዊ ትረካዎች እና ማህበራዊ መዋቅሮች በሰዎች ነጻነትና እኩልነት ላይ ያላቸውን ተጽዕኖ ይተነትናሉ። [1] '''2. ኢትዮጵያዊነት (Ethiopianism)''' * «የኢትዮጵያዊነት» (Ethiopianism) ፍልስፍናን እንደ አንድ ዓለም አቀፍ የማንነትና የነጻነት ንቅናቄ ያጠናሉ። * የኢትዮጵያ ታሪካዊ፣ ሃይማኖታዊ እና ባህላዊ እሴቶች ለአፍሪካና ለጥቁር ህዝቦች ነጻነት ያበረከቱትን አስተዋጽዖ ይመረምራሉ። [1] '''3. ማህበረሰባዊ መገለልና የታሪክ ጠባሳ (Social Stigma and Marginalization)''' * በኢትዮጵያ ታሪክ ውስጥ የተከሰቱ ማህበራዊ መገለሎችን (Stigmas) እና የፖለቲካ ትረካዎችን በጥልቀት ይፈትሻሉ። * ለዚህም ማሳያ የሚሆነው '''«"Gojjam" The Stigma: The Abyssinian Pariah»''' (የጎጃም ህዝብ ማህበራዊ መገለልና የታሪክ ሂደት) በሚለው መጽሐፋቸው፣ ሃይማኖት፣ ስልጣን እና ፖለቲካ የማህበረሰብን ማንነት እንዴት እንደቀረጹና የተሳሳቱ ትረካዎች እንዴት እንደተፈጠሩ በሶሺዮሎጂ እይታ ተንትነዋል። [1, 2, 3] '''4. የልማት ጥናትና ማህበራዊ ተስፋ (Development Studies & Sociology of Hope)'''<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> * ታዳጊ ሀገራት (በተለይም አፍሪካ) ከአጠቃላይ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ቀውሶች ወጥተው ራሳቸውን የሚችሉበትን የልማት አማራጮች ያጠናሉ። * ውድቀትን ሳይሆን ተስፋን ማዕከል ያደረገ ማህበራዊ ለውጥ (Sociology of Hope) ላይ ያተኩራሉ። [1, 2] '''የማስተማር ልምድ:''' በአለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምሩ ሲሆን፣ እንደ ''Mobile University'' ባሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂን አስተምረዋል [<nowiki/>[[ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ|1]]]<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የተጻፉ መጻሕፍት:''' ስለ ኢትዮጵያዊነት፣ የማህበረሰብ ለውጥ፣ እና እንደ ጎጃም ያሉ ታሪካዊ አውዶች ከሚያትቱት መጻሕፍት መካከል ''“ETHIOPIANISM ኢትዮጵያዊነት MOSAIC PARADIGM”'' እና ''“GOJJAM” THE STIGMA'' በስፋት የሚታወቁት ስራዎቻቸው ናቸው።<ref>https://www.linkedin.com/in/prof-muse-tegegne-33973567/</ref> blly77bypkql7ejsx9glyue73r89556 394269 394268 2026-07-20T17:22:58Z ~2026-40617-88 59707 Prof. Muse Lecturing on Sociology of Change and Liberation at the University of Asmara 394269 wikitext text/x-wiki '''ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ (Prof. Muse Tegegne)''' በኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና “ኢትዮጵያዊነት” (Ethiopianism) ዙሪያ በርካታ መጻሕፍትን የጻፈ እና በዓለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምር ኢትዮጵያዊ ምሁር ነው።<ref>Amazon.com +1</ref><ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የሙያ ልምድ እና ትምህርት:''' በስዊዘርላንድ የጄኔቫ ዩኒቨርሲቲ (University of Geneva) ዶክትሬት (Doctorat es Science)፣ በልማት ጥናት (Development Studies) የፒኤችዲ (PhD) እና በተፈጥሮ ህክምና (Natural Therapies) ዲግሪ አላቸው። እንደ Mobile University በመሳሰሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation) አስተምረዋል።<ref>LinkedIn Schweiz·Prof Muse Tegegne +1</ref>ቀደም ሲል በአስመራ ዩኒቨርሲቲ የለውጥ እና የነፃነት ሶሺዮሎጂ ትምህርት ሰጥተዋል።<ref>Asmara University Last batch by Prof. Muse Tegegne1/2</ref> '''አራቱ ዋና ዋና የምርምር ትኩረቶች (Research Focus Areas)''' በማህበረሰብ ሳይንስ (Sociology) እና በልማት ጥናት (Development Studies) ዙሪያ ያተኮሩ ሲሆን፣ በዋናነት በሚከተሉት አራት ዘርፎች ሊከፈሉ ይችላሉበኢትዮጵያ ታሪክ፣ ማህበረሰብ፣ እና በተለይም በ"ኢትዮጵያዊነት" (Ethiopianism) ጽንሰ-ሀሳብ ላይ ያተኮሩ ጽሑፎችን ያዘጋጃሉ<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref>''':-''' '''1. የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂ (Sociology of Change and Liberation''') * [[ስዕል:Prof. Muse Tegegne.jpg|thumb]]ማህበረሰቦች ከጭቆና፣ ከቅኝ አገዛዝ አስተሳሰብ እና ከኢኮኖሚ ጥገኝነት ነጻ የሚወጡበትን የምሁራዊ መንገድ ያጠናሉ። * ታሪካዊ ትረካዎች እና ማህበራዊ መዋቅሮች በሰዎች ነጻነትና እኩልነት ላይ ያላቸውን ተጽዕኖ ይተነትናሉ። [1] '''2. ኢትዮጵያዊነት (Ethiopianism)''' * «የኢትዮጵያዊነት» (Ethiopianism) ፍልስፍናን እንደ አንድ ዓለም አቀፍ የማንነትና የነጻነት ንቅናቄ ያጠናሉ። * የኢትዮጵያ ታሪካዊ፣ ሃይማኖታዊ እና ባህላዊ እሴቶች ለአፍሪካና ለጥቁር ህዝቦች ነጻነት ያበረከቱትን አስተዋጽዖ ይመረምራሉ። [1] '''3. ማህበረሰባዊ መገለልና የታሪክ ጠባሳ (Social Stigma and Marginalization)''' * በኢትዮጵያ ታሪክ ውስጥ የተከሰቱ ማህበራዊ መገለሎችን (Stigmas) እና የፖለቲካ ትረካዎችን በጥልቀት ይፈትሻሉ። * ለዚህም ማሳያ የሚሆነው '''«"Gojjam" The Stigma: The Abyssinian Pariah»''' (የጎጃም ህዝብ ማህበራዊ መገለልና የታሪክ ሂደት) በሚለው መጽሐፋቸው፣ ሃይማኖት፣ ስልጣን እና ፖለቲካ የማህበረሰብን ማንነት እንዴት እንደቀረጹና የተሳሳቱ ትረካዎች እንዴት እንደተፈጠሩ በሶሺዮሎጂ እይታ ተንትነዋል። [1, 2, 3] '''4. የልማት ጥናትና ማህበራዊ ተስፋ (Development Studies & Sociology of Hope)'''<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> * ታዳጊ ሀገራት (በተለይም አፍሪካ) ከአጠቃላይ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ቀውሶች ወጥተው ራሳቸውን የሚችሉበትን የልማት አማራጮች ያጠናሉ። * ውድቀትን ሳይሆን ተስፋን ማዕከል ያደረገ ማህበራዊ ለውጥ (Sociology of Hope) ላይ ያተኩራሉ። [1, 2] '''የማስተማር ልምድ:''' በአለም አቀፍ ደረጃ በሶሺዮሎጂ ዘርፍ የሚያስተምሩ ሲሆን፣ እንደ ''Mobile University'' ባሉ ተቋማት ውስጥ የለውጥና የነጻነት ሶሺዮሎጂን አስተምረዋል [<nowiki/>[[ፕሮፍ ሙሴ ተገኘ|1]]]<ref>https://www.amazon.com/stores/author/B01GQPDQDU</ref> '''የተጻፉ መጻሕፍት:''' ስለ ኢትዮጵያዊነት፣ የማህበረሰብ ለውጥ፣ እና እንደ ጎጃም ያሉ ታሪካዊ አውዶች ከሚያትቱት መጻሕፍት መካከል ''“ETHIOPIANISM ኢትዮጵያዊነት MOSAIC PARADIGM”'' እና ''“GOJJAM” THE STIGMA'' በስፋት የሚታወቁት ስራዎቻቸው ናቸው።<ref>https://www.linkedin.com/in/prof-muse-tegegne-33973567/</ref> 7qroar1on49of7vxz9xymb13rlhpttk 0 55742 394283 2026-07-22T04:09:58Z Gjackson5 59540 አዲስ ገጽ ፈጠረ፦ «{{አጭር መግለጫ|አሜሪካዊው አብራሪ እና አክቲቪስት (1903–1954)}} {{ለ-ብዙ|የአሜሪካ ጦር ጄኔራል|ጆን ሲ. ሮቢንሰን|አሜሪካዊው የአራዊት ተመራማሪ|ጆን ሲ. ሮቢንሰን (ባዮሎጂስት)}} {{የመረጃ ሳጥን ወታደራዊ ሰው | ስም = ጆን ሲ. ሮቢንሰን | የልደት_ቀን = {{የትውልድ ቀን|mf=አዎ|1903|11|26}} | የሞት_ቀን = {{...» 394283 wikitext text/x-wiki {{አጭር መግለጫ|አሜሪካዊው አብራሪ እና አክቲቪስት (1903–1954)}} {{ለ-ብዙ|የአሜሪካ ጦር ጄኔራል|ጆን ሲ. ሮቢንሰን|አሜሪካዊው የአራዊት ተመራማሪ|ጆን ሲ. ሮቢንሰን (ባዮሎጂስት)}} {{የመረጃ ሳጥን ወታደራዊ ሰው | ስም = ጆን ሲ. ሮቢንሰን | የልደት_ቀን = {{የትውልድ ቀን|mf=አዎ|1903|11|26}} | የሞት_ቀን = {{የሞት_ቀን እና ዕድሜ|mf=አዎ|1954|3|27|1903|11|26}} | የትውልድ_ቦታ = [[ካራቤል፣ ፍሎሪዳ]]፣ አሜሪካ | የሞት_ቦታ = [[አዲስ አበባ]], [[የኢትዮጵያ ኢምፓየር]] | የመቃብር_ቦታ = የጉሌሌ መቃብር<br />[[አዲስ አበባ]], ኢትዮጵያ | የመቃብር_መለያ = | ቅጽል ስም = ቡናማ ኮንዶር | ምስል = ጆን ሲ. ሮቢንሰን.jpg | ምስል_መጠን = 250 | መግለጫ ጽሑፍ = ሮቢንሰን የኢትዮጵያ አየር ኃይል ዩኒፎርም የለበሰ | ታማኝነት = {{ባንዲራ|የኢትዮጵያ ኢምፓየር|1897|ስም=ኢትዮጵያ}} | ቅርንጫፍ = [[ኢምፓየር የኢትዮጵያ አየር ኃይል]] | የአገልግሎት_ዓመታት = 1935–1936 | ደረጃ = [[ኮሎኔል]] | ክፍል = ቡናማ ኮንዶር ቡድን | ጦርነቶች = [[ሁለተኛው የኢታሎ-የኢትዮጵያ ጦርነት]] | ሽልማቶች = | ሌላ_ስራ = [[የኢትዮጵያ አየር መንገድ|የኢትዮጵያ አየር መንገድ]] | ፊርማ = }} '''ጆን ቻርለስ ሮቢንሰን''' (ህዳር 26፣ 1903<ref name=tucker /> – መጋቢት 27፣ 1954{{sfn|tucker|2012|p=256}}) አሜሪካዊ [[አቪዬተር]] እና አክቲቪስት ነበር፣ እሱም በ[[ኢምፓየር የኢትዮጵያ አየር ኃይል]] ፋሺስት ጣሊያን ላይ ባደረገው አገልግሎት "ብራውን ኮንዶር" ተብሎ የተመሰገነ ነው። ሮቢንሰን ገና በለጋ ዕድሜው ለአፍሪካ-አሜሪካውያን እኩል እድል ለማግኘት ጥረት አድርጓል፣ እና በኮሌጅ [[የቱስኬጊ ኢንስቲትዩት]] ለጥቁር አብራሪዎች ፕሮግራም ከማስጀመር በተጨማሪ የራሱን ስም-አልባ የአቪዬሽን ትምህርት ቤት መክፈት ችሏል። የሮቢንሰን እንደ አቪዬተር ያስመዘገበው ስኬት ለአብዛኞቹ አፍሪካዊ-አሜሪካውያን በአቪዬሽን ሙያ ውስጥ ካሉት ውስን እድሎች ጋር ፈጽሞ የሚቃረን ነበር፣ እና በዩናይትድ ስቴትስ ውስጥ በዘር ላይ የተመሰረቱ እገዳዎችን በመቀነስ ረገድ ወሳኝ ምክንያት ነበር። ሮቢንሰን አንዳንድ ጊዜ ዩናይትድ ስቴትስ ወደ [[ሁለተኛው የዓለም ጦርነት] ከገባች በኋላ በ[[የዩናይትድ ስቴትስ ጦር አየር ኃይል]] ውስጥ ያገለገሉትን ይህን ጥቁር አብራሪዎች ቡድን በማነሳሳቱ "የ[[ቱስኬጊ አየር ኃይል]] አባት" ተብሎ ይጠራል። == የመጀመሪያ ሕይወት == ሮቢንሰን የተወለደው በ1903 በ[[ካራቤል፣ ፍሎሪዳ]] ሲሆን የመጀመሪያዎቹን ዘመኑን በ[[ጉልፍፖርት፣ ሚሲሲፒ]] አሳልፏል። የትውልድ አባቱ ገና ሕፃን እያለ ሞተ፤ እሱንና የአራት ዓመት እህቱን ቤርታን ከእናታቸው ሴሌስቴ ሮቢንሰን ጋር ትቶ ሄደ፤ እሷም ቻርለስ ኮብን አገባች።<ref name=Tucker>{{cite book|last1=Tucker|first1=Philip Thomas|title=የቱስኬጊ አየር ኃይል አባት ጆን ሲ. ሮቢንሰን | date = 2012 | publisher = Potomac Books, Inc. | location = Washington, DC.| isbn = 978-1-59797-487-5 | page = 2 | edition = 1st | url = https://books.google.com/books?id=CyaIfPI81FwC}}</ref> ሮቢንሰን ገና በለጋ ዕድሜው በበረራ ተመስጦ ነበር። በአንድ ዘገባ መሠረት፣ በ1910፣ ሮቢንሰን በጊልፍፖርት፣ ሚሲሲፒ [[ጆን ሞይሳንት]] የተንሳፋፊ መሳሪያ ያለው ባለሁለት አውሮፕላን ሲበር ሲመለከት የሰባት ዓመት ልጅ እያለ ነበር።<ref name=Simmons>{{cite book|last1=Simmons|first1=Tomas E.|title=ብራውን ኮንዶር የሚባል ሰው፡- የተረሳው የአፍሪካ አሜሪካዊ ተዋጊ አብራሪ ታሪክ|date=2013|publisher=[[Skyhorse Pub.]]|location=New York, NY|isbn=978-1-62087-217-8|url=https://books.google.com/books?id=2EIVZ-0hCuMC|pages=9–18}}</ref> == ትምህርት == ሮቢንሰን በ1919 በጊልፍፖርት ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ለሜካኒክስ እና ለማሽነሪዎች ከፍተኛ ፍላጎት አዳበረ።{{sfn|Tucker|2012|p=10}} ሆኖም፣ ሮቢንሰን አልቻለም በገልፍፖርት ትምህርቱን ቀጠለ፤ አፍሪካ-አሜሪካውያን ከአስረኛ ክፍል በላይ ትምህርታቸውን እንዳይቀጥሉ ታግደዋል።{{sfn|Tucker|2012|p=15}} ሮቢንሰን በመቀጠል በአላባማ [[Tuskegee Institute]] ለመማር ዝግጅት አድርጓል።{{sfn|Tucker|2012|p=15}} ለመጀመሪያ ጊዜ በቱስኬጊ ኢንስቲትዩት ኮሌጅ ገብቶ የመኪና ሜካኒካል ሳይንስን ለመማር በሴፕቴምበር 1921 ትምህርቱን ተከታትሎ ከሶስት ዓመታት በኋላ ተመርቋል። ከመኪናዎች በተጨማሪ ሂሳብ፣ ስነ-ጽሁፍ፣ ቅንብር እና ታሪክ ተምሯል።{{sfn|Simmons|2013|pp=20–24}} ሮቢንሰን በአቪዬሽን አቅኚ [[ቤሲ ኮልማን]] ምሳሌ ተመስጦ ከጓደኛው [[ኮርኔሊየስ ኮፊ]] ጋር የአቪዬሽን ስራዎችን ለመከታተል ወደ ቺካጎ ሄደ።<ref name=Nettles>{{Cite news |last=Nettles |first=Arionne |date=2023-12-14 |title=በአሜሪካ የመጀመሪያው በጥቁር ባለቤትነት የተያዘ አየር ማረፊያ በሮቢንስ፣ ኢሊኖይ ነበር |language=en |work=WBEZ |url=https://www.wbez.org/stories/the-history-of-robbins-airport-in-illinois/a2c37d08-ca8d-4b5b-8c22-e0958e65beec |access-date=2023-12-15}}</ref> ሮቢንሰን አፍሪካዊ አሜሪካዊ አብራሪዎችን ከአየር መንገዱ ጋር ለማዋሃድ ረድቷል የአሜሪካ የአቪዬሽን ኢንዱስትሪ።<ref>{{cite web|last1=Davis|first1=Edmond|title=Cornelius Coffey|url=https://www.blackpast.org/aah/coffey-cornelius-r-1903-1994|website=blackpast.org|date=12 ኦገስት 2011 |access-date=2015-02-03}}</ref> በተደጋጋሚ [[ከርቲስ–ራይት ኤሮኖቲካል ዩኒቨርሲቲ|በቺካጎ በሚገኘው ኩርቲስ-ራይት የአቪዬሽን ትምህርት ቤት]] ላይ አመልክቷል፣ ነገር ግን በእያንዳንዱ ጊዜ ተከልክሏል። እዚያ እንደ ጽዳት ሰራተኛ ሆኖ ሥራ አግኝቶ መደበኛ ባልሆነ መንገድ በክፍል ውስጥ ተቀመጠ፣{{sfn|Tucker|2012|pp=34–37}} እና በትምህርት ቤቱ የመጀመሪያው ጥቁር ተማሪ ነበር።{{sfn|Tucker l0t36rkj03zdja12mtidomhcz65ovht 394284 394283 2026-07-22T04:38:34Z Gjackson5 59540 394284 wikitext text/x-wiki {{አጭር መግለጫ|አሜሪካዊው አብራሪ እና አክቲቪስት (1903–1954)}} {{ለ-ብዙ|የአሜሪካ ጦር ጄኔራል|ጆን ሲ. ሮቢንሰን|አሜሪካዊው የአራዊት ተመራማሪ|ጆን ሲ. ሮቢንሰን (ባዮሎጂስት)}} {{የመረጃ ሳጥን ወታደራዊ ሰው | ስም = ጆን ሲ. ሮቢንሰን | የልደት_ቀን = {{የትውልድ ቀን|mf=አዎ|1903|11|26}} | የሞት_ቀን = {{የሞት_ቀን እና ዕድሜ|mf=አዎ|1954|3|27|1903|11|26}} | የትውልድ_ቦታ = [[ካራቤል፣ ፍሎሪዳ]]፣ አሜሪካ | የሞት_ቦታ = [[አዲስ አበባ]], [[የኢትዮጵያ ኢምፓየር]] | የመቃብር_ቦታ = የጉሌሌ መቃብር<br />[[አዲስ አበባ]], ኢትዮጵያ | የመቃብር_መለያ = | ቅጽል ስም = ቡናማ ኮንዶር | ምስል = ጆን ሲ. ሮቢንሰን.jpg | ምስል_መጠን = 250 | መግለጫ ጽሑፍ = ሮቢንሰን የኢትዮጵያ አየር ኃይል ዩኒፎርም የለበሰ | ታማኝነት = {{ባንዲራ|የኢትዮጵያ ኢምፓየር|1897|ስም=ኢትዮጵያ}} | ቅርንጫፍ = [[ኢምፓየር የኢትዮጵያ አየር ኃይል]] | የአገልግሎት_ዓመታት = 1935–1936 | ደረጃ = [[ኮሎኔል]] | ክፍል = ቡናማ ኮንዶር ቡድን | ጦርነቶች = [[ሁለተኛው የኢታሎ-የኢትዮጵያ ጦርነት]] | ሽልማቶች = | ሌላ_ስራ = [[የኢትዮጵያ አየር መንገድ|የኢትዮጵያ አየር መንገድ]] | ፊርማ = }} '''ጆን ቻርለስ ሮቢንሰን''' (ህዳር 26፣ 1903<ref name=Tucker /> – መጋቢት 27፣ 1954{{sfn|tucker|2012|p=256}}) አሜሪካዊ [[አቪዬተር]] እና አክቲቪስት ነበር፣ እሱም በ[[ኢምፓየር የኢትዮጵያ አየር ኃይል]] ፋሺስት ጣሊያን ላይ ባደረገው አገልግሎት "ብራውን ኮንዶር" ተብሎ የተመሰገነ ነው። ሮቢንሰን ገና በለጋ ዕድሜው ለአፍሪካ-አሜሪካውያን እኩል እድል ለማግኘት ጥረት አድርጓል፣ እና በኮሌጅ [[የቱስኬጊ ኢንስቲትዩት]] ለጥቁር አብራሪዎች ፕሮግራም ከማስጀመር በተጨማሪ የራሱን ስም-አልባ የአቪዬሽን ትምህርት ቤት መክፈት ችሏል። የሮቢንሰን እንደ አቪዬተር ያስመዘገበው ስኬት ለአብዛኞቹ አፍሪካዊ-አሜሪካውያን በአቪዬሽን ሙያ ውስጥ ካሉት ውስን እድሎች ጋር ፈጽሞ የሚቃረን ነበር፣ እና በዩናይትድ ስቴትስ ውስጥ በዘር ላይ የተመሰረቱ እገዳዎችን በመቀነስ ረገድ ወሳኝ ምክንያት ነበር። ሮቢንሰን አንዳንድ ጊዜ ዩናይትድ ስቴትስ ወደ [[ሁለተኛው የዓለም ጦርነት] ከገባች በኋላ በ[[የዩናይትድ ስቴትስ ጦር አየር ኃይል]] ውስጥ ያገለገሉትን ይህን ጥቁር አብራሪዎች ቡድን በማነሳሳቱ "የ[[ቱስኬጊ አየር ኃይል]] አባት" ተብሎ ይጠራል። == የመጀመሪያ ሕይወት == ሮቢንሰን የተወለደው በ1903 በ[[ካራቤል፣ ፍሎሪዳ]] ሲሆን የመጀመሪያዎቹን ዘመኑን በ[[ጉልፍፖርት፣ ሚሲሲፒ]] አሳልፏል። የትውልድ አባቱ ገና ሕፃን እያለ ሞተ፤ እሱንና የአራት ዓመት እህቱን ቤርታን ከእናታቸው ሴሌስቴ ሮቢንሰን ጋር ትቶ ሄደ፤ እሷም ቻርለስ ኮብን አገባች።<ref name=Tucker>{{cite book|last1=Tucker|first1=Philip Thomas|title=የቱስኬጊ አየር ኃይል አባት ጆን ሲ. ሮቢንሰን | date = 2012 | publisher = Potomac Books, Inc. | location = Washington, DC.| isbn = 978-1-59797-487-5 | page = 2 | edition = 1st | url = https://books.google.com/books?id=CyaIfPI81FwC}}</ref> ሮቢንሰን ገና በለጋ ዕድሜው በበረራ ተመስጦ ነበር። በአንድ ዘገባ መሠረት፣ በ1910፣ ሮቢንሰን በጊልፍፖርት፣ ሚሲሲፒ [[ጆን ሞይሳንት]] የተንሳፋፊ መሳሪያ ያለው ባለሁለት አውሮፕላን ሲበር ሲመለከት የሰባት ዓመት ልጅ እያለ ነበር።<ref name=Simmons>{{cite book|last1=Simmons|first1=Tomas E.|title=ብራውን ኮንዶር የሚባል ሰው፡- የተረሳው የአፍሪካ አሜሪካዊ ተዋጊ አብራሪ ታሪክ|date=2013|publisher=[[Skyhorse Pub.]]|location=New York, NY|isbn=978-1-62087-217-8|url=https://books.google.com/books?id=2EIVZ-0hCuMC|pages=9–18}}</ref> == ትምህርት == ሮቢንሰን በ1919 በጊልፍፖርት ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ለሜካኒክስ እና ለማሽነሪዎች ከፍተኛ ፍላጎት አዳበረ።{{sfn|Tucker|2012|p=10}} ሆኖም፣ ሮቢንሰን አልቻለም በገልፍፖርት ትምህርቱን ቀጠለ፤ አፍሪካ-አሜሪካውያን ከአስረኛ ክፍል በላይ ትምህርታቸውን እንዳይቀጥሉ ታግደዋል።{{sfn|Tucker|2012|p=15}} ሮቢንሰን በመቀጠል በአላባማ [[Tuskegee Institute]] ለመማር ዝግጅት አድርጓል።{{sfn|Tucker|2012|p=15}} ለመጀመሪያ ጊዜ በቱስኬጊ ኢንስቲትዩት ኮሌጅ ገብቶ የመኪና ሜካኒካል ሳይንስን ለመማር በሴፕቴምበር 1921 ትምህርቱን ተከታትሎ ከሶስት ዓመታት በኋላ ተመርቋል። ከመኪናዎች በተጨማሪ ሂሳብ፣ ስነ-ጽሁፍ፣ ቅንብር እና ታሪክ ተምሯል።{{sfn|Simmons|2013|pp=20–24}} ሮቢንሰን በአቪዬሽን አቅኚ [[ቤሲ ኮልማን]] ምሳሌ ተመስጦ ከጓደኛው [[ኮርኔሊየስ ኮፊ]] ጋር የአቪዬሽን ስራዎችን ለመከታተል ወደ ቺካጎ ሄደ።<ref name=Nettles>{{Cite news |last=Nettles |first=Arionne |date=2023-12-14 |title=በአሜሪካ የመጀመሪያው በጥቁር ባለቤትነት የተያዘ አየር ማረፊያ በሮቢንስ፣ ኢሊኖይ ነበር |language=en |work=WBEZ |url=https://www.wbez.org/stories/the-history-of-robbins-airport-in-illinois/a2c37d08-ca8d-4b5b-8c22-e0958e65beec |access-date=2023-12-15}}</ref> ሮቢንሰን አፍሪካዊ አሜሪካዊ አብራሪዎችን ከአየር መንገዱ ጋር ለማዋሃድ ረድቷል የአሜሪካ የአቪዬሽን ኢንዱስትሪ።<ref>{{cite web|last1=Davis|first1=Edmond|title=Cornelius Coffey|url=https://www.blackpast.org/aah/coffey-cornelius-r-1903-1994|website=blackpast.org|date=12 ኦገስት 2011 |access-date=2015-02-03}}</ref> በተደጋጋሚ [[ከርቲስ–ራይት ኤሮኖቲካል ዩኒቨርሲቲ|በቺካጎ በሚገኘው ኩርቲስ-ራይት የአቪዬሽን ትምህርት ቤት]] ላይ አመልክቷል፣ ነገር ግን በእያንዳንዱ ጊዜ ተከልክሏል። እዚያ እንደ ጽዳት ሰራተኛ ሆኖ ሥራ አግኝቶ መደበኛ ባልሆነ መንገድ በክፍል ውስጥ ተቀመጠ፣{{sfn|Tucker|2012|pp=34–37}} እና በትምህርት ቤቱ የመጀመሪያው ጥቁር ተማሪ ነበር።{{sfn|Tucker dekvjzi9bh805ym69iy6vbd0swtf1wj 14 55743 394285 2026-07-22T04:49:54Z Gjackson5 59540 አዲስ ገጽ ፈጠረ፦ «{{Parameter names example|embed|honorific_prefix|name|honorific_suffix|image|image_size|alt|caption|native_name|native_name_lang|birth_name|other_name|nickname|birth_date|birth_place||disappeared_date|disappeared_place|death_date|death_place|death_cause|burial_label|burial_place|burial_coordinates|allegiance|branch_label|branch|service_years_label|service_years|rank_label|rank|service_number|unit|commands|known_for|battles_label|battles|awards|memorials|edu...» 394285 wikitext text/x-wiki {{Parameter names example|embed|honorific_prefix|name|honorific_suffix|image|image_size|alt|caption|native_name|native_name_lang|birth_name|other_name|nickname|birth_date|birth_place||disappeared_date|disappeared_place|death_date|death_place|death_cause|burial_label|burial_place|burial_coordinates|allegiance|branch_label|branch|service_years_label|service_years|rank_label|rank|service_number|unit|commands|known_for|battles_label|battles|awards|memorials|education|spouse|relations|other_work|signature|signature_size|signature_alt|website|module|children|_template=}}<syntaxhighlight lang="wikitext" style="overflow:auto;"> {{Infobox military person | honorific_prefix = | name = | honorific_suffix = | image = | image_upright = | alt = | caption = | native_name = | native_name_lang = | birth_name = | other_name = | nickname = | birth_date = <!--{{birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{birth date|YYYY|MM|DD}} if dead--> | birth_place = | disappeared_date = | disappeared_place = | death_date = <!--{{death date and age|dYYYY|dMM|dDD|YYYY|MM|DD}}--> | death_place = | death_cause = | burial_place = | burial_label = | burial_coordinates = <!--{{coord|LAT|LONG|display=inline,title}}--> | allegiance = | branch = | branch_label = <!--"Branch" or "Service"--> | service_years = | service_years_label = | rank = | rank_label = | service_number = | unit = | commands = | known_for = | battles = | battles_label = | awards = | memorials = | education = | spouse = <!--{{marriage|name|start date|end date}}; add spouse if reliably sourced--> | children = | relations = | other_work = | signature = | signature_size = | signature_alt = | website = <!--{{URL|example.com}}--> | module = }}</syntaxhighlight> l2ttb4bnf0r2g0hvb2dtbl8yha8mxxs 10 55744 394286 2026-07-22T04:50:43Z Gjackson5 59540 አዲስ ገጽ ፈጠረ፦ «{{Parameter names example | _template= | embed | honorific_prefix | name | honorific_suffix | image | image_size | alt | caption | native_name | native_name_lang | birth_name | other_name | nickname | birth_date | birth_place | | disappeared_date | disappeared_place | death_date | death_place | death_cause | burial_label | burial_place | burial_coordinates | allegiance | branch_label | branch | service_years_label | service_years | rank_label | rank | serv...» 394286 wikitext text/x-wiki {{Parameter names example | _template= | embed | honorific_prefix | name | honorific_suffix | image | image_size | alt | caption | native_name | native_name_lang | birth_name | other_name | nickname | birth_date | birth_place | | disappeared_date | disappeared_place | death_date | death_place | death_cause | burial_label | burial_place | burial_coordinates | allegiance | branch_label | branch | service_years_label | service_years | rank_label | rank | service_number | unit | commands | known_for | battles_label | battles | awards | memorials | education | spouse | relations | other_work | signature | signature_size | signature_alt | website | module | children}} <syntaxhighlight lang="wikitext" style=overflow:auto;> {{Infobox military person | honorific_prefix = | name = | honorific_suffix = | image = | image_upright = | alt = | caption = | native_name = | native_name_lang = | birth_name = | other_name = | nickname = | birth_date = <!--{{birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{birth date|YYYY|MM|DD}} if dead--> | birth_place = | disappeared_date = | disappeared_place = | death_date = <!--{{death date and age|dYYYY|dMM|dDD|YYYY|MM|DD}}--> | death_place = | death_cause = | burial_place = | burial_label = | burial_coordinates = <!--{{coord|LAT|LONG|display=inline,title}}--> | allegiance = | branch = | branch_label = <!--"Branch" or "Service"--> | service_years = | service_years_label = | rank = | rank_label = | service_number = | unit = | commands = | known_for = | battles = | battles_label = | awards = | memorials = | education = | spouse = <!--{{marriage|name|start date|end date}}; add spouse if reliably sourced--> | children = | relations = | other_work = | signature = | signature_size = | signature_alt = | website = <!--{{URL|example.com}}--> | module = }}</syntaxhighlight> naaqmjmhrdzcccfqzl1w5o0vg4q3jiv 10 55745 394287 2026-07-22T04:53:32Z Gjackson5 59540 አዲስ ገጽ ፈጠረ፦ «<syntaxhighlight lang="wikitext" style=overflow:auto;> {{Infobox military person | honorific_prefix = | name = | honorific_suffix = | image = | image_upright = | alt = | caption = | native_name = | native_name_lang = | birth_name = | other_name = | nickname = | birth_date = <!--{{birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{birth date|YY...» 394287 wikitext text/x-wiki <syntaxhighlight lang="wikitext" style=overflow:auto;> {{Infobox military person | honorific_prefix = | name = | honorific_suffix = | image = | image_upright = | alt = | caption = | native_name = | native_name_lang = | birth_name = | other_name = | nickname = | birth_date = <!--{{birth date and age|YYYY|MM|DD}} or {{birth date|YYYY|MM|DD}} if dead--> | birth_place = | disappeared_date = | disappeared_place = | death_date = <!--{{death date and age|dYYYY|dMM|dDD|YYYY|MM|DD}}--> | death_place = | death_cause = | burial_place = | burial_label = | burial_coordinates = <!--{{coord|LAT|LONG|display=inline,title}}--> | allegiance = | branch = | branch_label = <!--"Branch" or "Service"--> | service_years = | service_years_label = | rank = | rank_label = | service_number = | unit = | commands = | known_for = | battles = | battles_label = | awards = | memorials = | education = | spouse = <!--{{marriage|name|start date|end date}}; add spouse if reliably sourced--> | children = | relations = | other_work = | signature = | signature_size = | signature_alt = | website = <!--{{URL|example.com}}--> | module = }}</syntaxhighlight> kifm353nzhkwxbukpzoxg2sptlmusp5 0 55746 394293 2026-07-23T01:54:16Z Legacy of Justinian 59744 የደቡብ ኮሪያ እና የኢትዮጵያ ግንኙነት 394293 wikitext text/x-wiki [[ስዕል:Ethiopia-South Korea Locator.svg|thumb|የደቡብ ኮሪያ እና የኢትዮጵያ]] የደቡብ ኮሪያ እና የኢትዮጵያ ግንኙነት በኢትዮጵያ እና በኮሪያ ሪፐብሊክ መካከል ካለው ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት ጋር እኩል ነው። ሁለቱ ሀገራት ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነታቸውን በታህሳስ 23 ቀን 1963 ጀመሩ<ref>https://koreanmedals.com/ethiopia/</ref> == ታሪክ == [[ስዕል:Haile Selassie meeting Park Chung Hee.jpg|thumb|ፓርክ ቹንግሂ እና የኢትዮጵያ ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ በሴኡል በ1968 ዓ.ም]] በሁለቱ አገሮች መካከል የመጀመሪያው ግጭት የኮሪያ ጦርነት ነበር። የኢትዮጵያው ቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ወታደሮቻቸውን ደቡብ ኮሪያን እንዲረዱ አዘዙ። ለኮሪያ ጦርነት የተሰማራው የኢምፔሪያል የኢትዮጵያ ጦር ክፍል የነበረው የካግኘው ሻለቃ<ref>https://www.bbc.com/news/magazine-19639459</ref> == የኮሪያ ጦርነት == በኮሪያ ጦርነት 3,158 የኢትዮጵያ ወታደሮች ተዋግተዋል።<ref>https://www.mpva.go.kr/english/contents.do?key=1332</ref> == ማጣቀሻ == [[መደብ:ኢትዮጵያ]] [[መደብ:ደቡብ ኮሪያ]] ey8kp6bup3gfpxd0bqd31iydesk5wh4 14 55747 394294 2026-07-23T01:57:52Z Legacy of Justinian 59744 ደቡብ ኮሪያ 394294 wikitext text/x-wiki [[መደብ:ምስራቅ እስያ]] [[መደብ:የእስያ አገሮች]] [[መደብ:ኮሪያ]] bklvoed45hnh8guj1b1zbxrs5vlngte 0 55748 394295 2026-07-23T05:19:18Z PK2 3589 ወደ [[ዋናው ገጽ]] መምሪያ መንገድ ፈጠረ 394295 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ዋናው ገጽ]] 2im3fe9r2i6rda9lbzs03n9pazxf2he