Wikipedia avwiki https://av.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B5%D1%82%D3%80%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%B1_%D0%B3%D1%8C%D1%83%D0%BC%D0%B5%D1%80 MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter Медиа Хъулухъалъулаб БахӀс ГӀахьалчи ГӀахьалчиясул бахӀс Википедия Википедиялъул бахӀс Файл Файлалъул бахӀс MediaWiki MediaWiki-ялъул бахӀс Халип Халипалъул бахӀс Кумек Кумекалъул бахӀс Категория Категориялъул бахӀс TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk Шамилил мухъ 0 8721 102360 102359 2026-11-06T08:22:44Z M. Omarius 10562 /* Административиябги муниципалабги статус */ 102360 wikitext text/x-wiki {{Infobox Dagestanian district | av_name = Шамилил мухъ | ru_name = | loc_name1 = | loc_lang1 = | loc_name2 = | loc_lang2 = | image_view = С-Нижний Батлух, Шамильского района 2013-04-05 20-15.jpg | image_caption = Гъоркьа Бакълъухъ, мухъалъул росабазул цояб | image_flag = | image_coa = Coat of Arms of Shamilsky rayon (Dagestan).jpg | image_map = {{Russia district OSM map}} | map_caption = Шамилил мухъ Дагъистаналъул картаялда | pushpin_map = | coordinates = {{coord|42|27|N|46|33|E|type:adm2nd_region:RU|display=inline,title}} | district = | type = | city = | city_ref = | established_date = | established_date_ref = | adm_ctr_name = [[ХӀебда]] | adm_ctr_ref = <ref name="RDagestan_admlaw" /> <!-- government --> | mun_formation1_leader_name = | mun_formation1_representative_body = | mun_formation1_representative_body_ref = | mun_formation1_leader_title = | mun_formation1_leader_title_ref = | mun_formation1_leader_name_ref = <!-- area --> | area_km2 = {{Infobox Dagestanian district/area|Шамилил мухъ}} | area_km2_ref = <ref name='82_8006001'>{{Cite web |url=http://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst82/DBInet.cgi?pl=8006001 |title=Республика Дагестан. Общая площадь земель муниципального образования |trans-title= Дагъистаналъул Республика. Муниципалаб гӀуцӀалил ракьазул тӀолаб гӀатӀилъи |access-date=2016-07-14 |archive-date=2017-08-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170806223020/http://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst82/DBInet.cgi?pl=8006001 }}</ref> | area_rank = 15 <!-- population --> | pop_latest = {{ЧагӀазул рикӀкӀен|Шамилил мухъ|р}} | pop_latest_date = {{ЧагӀазул рикӀкӀен|Шамилил мухъ|с}} | pop_latest_ref = {{ЧагӀазул рикӀкӀен|Шамилил мухъ|л}} | population_rank = | population_density = | urban_pop = 0 | rural_pop = 100 | ethnicity = [[Аварал]] <!-- administrative status --> | no_of_towns_of_district_significance = | no_of_urban-type_settlements_of_district_significance = | no_of_selsoviets_type1 = 15 | no_of_selsoviets_type2 = 10 | no_of_rural_localities = 52 | selsoviet_type1 = росдал совет | selsoviet_type2 = ''росу'' | counts_ref = <ref name="OKATO2" /> <!-- administrative status --> | mun_formation1 = Шамилил муниципалаб мухъ | mun_formation2 = | mun_formation1_ref = <ref name="RDagestan_mun" /> | mun_formation1_no_of_urban_settlements = | mun_formation1_no_of_rural_settlements = 25 | mun_formation1_counts_ref = <ref name="RDagestan_mun" /> | website = }} '''Шамилил мухъ''', цебесеб '''Къахӏиб мухъ''', буго [[Дагъистаналъул административияб рикьи|административиябгун территориалаб цвелги]]<ref name="RDagestan_admlaw">{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/802038531 |title=Закон Республики Дагестан от 10 апреля 2002 года N 16 «Об административно-территориальном устройстве Республики Дагестан» |trans-title= Дагъистаналъул Республикаялъул акт 2002 сонил 10 апрелалдаса N 16 «Дагъистаналъул Республикалъул административиябгун территориалаб гӀуцӀи́ялъул» |access-date=2016-09-23 |archive-date=2018-04-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180402175449/http://docs.cntd.ru/document/802038531 }}</ref> [[Муниципалаб гӀуцӀел|муниципалаб гӀуцӀелги]]<ref name="RDagestan_mun">{{cite web |url = https://docs.cntd.ru/document/802037479 |title = Закон Республики Дагестан от 13 января 2005 года № 6 «О статусе муниципальных образований Республики Дагестан» |trans-title=Дагъистаналъул Республикаялъул акт 2005 сонил 13 январалдаса N 6 «Дагъистаналъул Республикаялъул муниципалал гӀуцӀалабазул статусалъул»|archive-url = https://web.archive.org/web/20220407093518/https://docs.cntd.ru/document/802037479 |archive-date = 2022-04-07 |access-date = 2022-06-20 }}</ref> ([[Муницпалаб район (Россия)|муниципалаб район]]), жиб Россиялъул [[Дагъистан|Дагъистаналда]] гъорлӀ бугеб. Элъул территориялъул гӀатӀилъи буго {{Infobox Dagestanian district/area|Шамилил мухъ}} кв. км.<ref name='82_8006001' /> Мухъалъул административияб центер ккола [[ХӀебда]]. == География == Шамилил мухъ буго [[Дагъистан]]алъул жанубиябгин бакътӀерхьул рахъалда. ГӀурхъи цураб буго шималалда — [[Хунзахъ мухъ|Хунзахъ]], бакъбаккуда — [[Гъуниб мухъ|Гъуниб]], жанубиябгин бакъбаккуда — [[ЧӀарада мухъ|ЧӀарада]], жанубиябгин бакътӀерхьуда [[ЛъаратӀа мухъ|ЛъаратӀа]], бакътӀерхьуда — [[ЦӀумада мухъ|ЦӀумада]] ва шималиябгин бакътӀерхьудехун [[ГӀахьвахъ мухъ|ГӀахьвахъ]] мухъазулгун.<ref>[http://dagestan.roskazna.ru/news/6090/6073 Шамилил мухъ]{{Хвараб регӀел|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Территориялъул гӀатӀилъи буго {{Infobox Dagestanian district/area|Шамилил мухъ}} км<sup>2</sup>, элъул рахъалъ, Дагъистаналъул цогидал мухъазда гьоркьоб, Кули мухъ буго 15-абилеб бакӀалда (республикалъул тӀолаб гӀатӀилъудаса {{#expr: {{Infobox Dagestanian district/area|Шамилил мухъ}} * 100 / {{Infobox Dagestanian district/area|Дагъистан}} round 2|R}}&nbsp;%). == Демография == {{ЧагӀазул рикӀкӀен| Шамилил мухъ }} {{ЧагӀазул рикӀкӀен| Шамилил мухъ |график}} === Националаб гӀуцӀи === ТӀолго россиялъулаб 2010 сонил цензалда рекъон, националаб гуцӏи букӏана хадусеб:<ref>{{cite web|url=http://dagstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/dagstat/resources/cafa4e00421f0cb8805fcc2d59c15b71/ВПН+том3.rar|title=ВПН том 3. Таблица 4. Население по национальности и владению русским языком по городским округам и муниципальным районам республики Дагестан|access-date=2019-10-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20171011191513/http://dagstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/dagstat/resources/cafa4e00421f0cb8805fcc2d59c15b71/%D0%92%D0%9F%D0%9D+%D1%82%D0%BE%D0%BC3.rar|archive-date=2017-10-11|url-status=dead}}</ref>: {|class="wikitable" |- ! Этникияб<br>къокъа !! РикӀкӀен,<br>чи !! БутӀа<br>% |- | [[аварал]] || align="right" | 27,744 || align="right" | 98.7&nbsp;% |- | цогидал || align="right" | 378 || align="right" | 1,3&nbsp;% |- | '''киналниги''' || align="right" | '''28,122''' || align="right" | '''100&nbsp;%''' |} ТӀолго россиялъулаб 2020–2021 соназул цензалда рекъон:<ref>{{Cite web |url=https://05.rosstat.gov.ru/itogi |title=Территориальный орган Федеральной службы государственной системы по Республики Дагестан — итоги Всероссийской переписи населения 2020 года |access-date=2023-07-08 |archive-date=2023-07-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230708124610/https://05.rosstat.gov.ru/itogi }}</ref>: {|class="wikitable" |- ! Этникияб<br>къокъа !! РикӀкӀен,<br>чи !! БутӀа<br>% |- | [[аварал]] || align="right" | 29,532 || align="right" | 97.06&nbsp;% |- | цогидал || align="right" | 894 || align="right" | 2.94&nbsp;% |- | '''киналниги''' || align="right" | '''30,426''' || align="right" | '''100,00&nbsp;%''' |} ==Административиябги муниципалабги статус== Административияб рикьуда жаниб, Шамилил мухъ буго республикалъул [[Дагъистаналъул административияб рикьи|41 районалъул]] цояб.<ref name="RDagestan_admlaw" /> Эб бикьула 10 [[Дагъистаналъул росдал советал|росдал советалдеги]], 15 росдадеги, жидеца кинабниги 52 росу жанибе бачарал.<ref name="OKATO2">{{OKATO reference|82 246}}</ref> Муниципалаб гӀуцӀел гӀадин, мухъ гъорлӀе бачун буго Шамилил муниципалаб районлъун.<ref name="RDagestan_mun" /> Элъул анцӏго росдал советги анцӏила щуго росуги гъорлӏе бачун буго муниципалаб районалде къоло щуго муницпалаб гӀуцӀеллъун, жиндир [[росдал поселение]] абун статус бугеб.<ref name="RDagestan_mun" /> [[ХӀебда]] ''[[росу#Россия|росу]]'' буго административиябги<ref name="RDagestan_admlaw" /> муниципалабги<ref name="OKTMO">{{OKTMO reference|82 646}}</ref> районалъул центер. == Росаби == Шамилил мухъалда буго 52 росдалаб чӀел-бакӀ.<ref name="реестрАТЕ">{{Cite web |url=http://minyustrd.ru/otkrytye-dannye/item/id/148 |title=Единый реестр административно-территориальных единиц Республики Дагестан от 27.07.2018 N 00|trans-title=Дагъистаналъул Республикалъул административ-территориалал цвелазул цохӀояб реестер N 00, 2018, 07 июлалдаса |access-date=2020-06-19 |archive-date=2020-06-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200622030725/http://minyustrd.ru/otkrytye-dannye/item/id/148 |url-status=live }}</ref><ref name="RDagestan_admlaw" /> == Референсал == {{Reflist}} {{Шамилил мухъ}} {{Дагъистан}} [[Категория:Дагъистаналъул мухъал]] 1y8expuyv1kknibgk6gjwy2r603kg7q