کوردلر

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="azb">
  <siteinfo>
    <sitename>ویکی‌پدیا</sitename>
    <dbname>azbwiki</dbname>
    <base>https://azb.wikipedia.org/wiki/%D8%A2%D9%86%D8%A7_%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.1</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">مدیا</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">اؤزل</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">دانیشیق</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ایشلدن</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ایشلدن دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ویکی‌پدیا</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ویکی‌پدیا دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">فایل</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">فایل دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">مدیاویکی</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">مدیاویکی دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">شابلون</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">شابلون دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">کؤمک</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">کؤمک دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">بؤلمه</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">بؤلمه دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">پوْرتال</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">پوْرتال دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ماژول</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ماژول دانیشیغی</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>کوردلر</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4964</id>
    <revision>
      <id>1587785</id>
      <parentid>1570494</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T18:50:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587785</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29448" sha1="6byepr5q9od5r0ov3v7j2qwaewa8tn9" xml:space="preserve">{{Infobox ethnic group
| image            = Kurdish Women in Beirut - 1970.jpg
| caption          = Kurdish Women in Beirut - 1970
| group            = Kurds{{سخ}}''Kurd'' کورد
| pop              = 28–35 million&lt;ref name=&quot;CIAonline&quot;&gt;{{cite book |title= The World Factbook |edition= Online |date= 2015 |publisher= US [[مرکزی ایطلاعات تشکیلاتی]] |location= Langley, Virginia |issn= 1553-8133 |url= https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/ |access-date= 2 August 2015 |archive-date= 6 January 2019 |archive-url= https://web.archive.org/web/20190106114713/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/ |url-status= dead}} A rough estimate in this edition gives populations of 14.3 million in Turkey, 8.2 million in Iran, about 5.6 to 7.4 million in Iraq, and less than 2 million in Syria, which adds up to approximately 28–30 million Kurds in Kurdistan or in adjacent regions. The CIA estimates are {{As of|lc=y|2015|8}} – Turkey: Kurdish 18%, of 81.6 million; Iran: Kurd 10%, of 81.82 million; Iraq: Kurdish 15–20%, of 37.01 million, Syria: Kurds, Armenians, and other 9.7%, of 17.01 million.&lt;/ref&gt;{{سخ}}({{Small|''[[The World Factbook]]'', 2015 estimate}}){{سخ}}35–45 million&lt;ref name=&quot;KIOP2017&quot;&gt;[http://www.institutkurde.org/en/info/the-kurdish-population-1232551004 The Kurdish Population] by the [[Kurdish Institute of Paris]], 2017 estimate. The Kurdish population is estimated at 15–20 million in Turkey, 10–12 million in Iran, 8–8.5 million in Iraq, 3–3.6 million in Syria, 1.2–1.5 million in the European diaspora, and 400k–500k in the former USSR—for a total of 36.4 million to 45.6 million globally.&lt;/ref&gt;{{سخ}}({{Small|[[Kurdish Institute of Paris]], 2017 estimate}})
| region1          = {{Flagcountry|Turkey}}
| pop1             = est. 14.3–16 million
| ref1             = &lt;ref name=&quot;CIAonline&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;KIOP2017&quot;/&gt;
| region2          = {{Flagcountry|Iran}}
| pop2             = est. 8–8.2 million
| ref2             = &lt;ref name=&quot;CIAonline&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;KIOP2017&quot;/&gt;
| region3          = {{Flagcountry|Iraq}}
| pop3             = est. 5.6–8 million
| ref3             = &lt;ref name=&quot;CIAonline&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;KIOP2017&quot;/&gt;
| region4          = {{Flagcountry|Syria}}
| pop4             = est. 2–3.6 million
| ref4             = &lt;ref name=&quot;CIAonline&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;KIOP2017&quot;/&gt;
| region5          = {{Flagcountry|Germany}}
| pop5             = 1.2–1.5 million
| ref5             =&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.sueddeutsche.de/politik/interview-am-morgen-wir-deutsche-kurden-aergern-uns-ueber-die-bundesregierung-1.3913545!amp|title=&quot;Wir Kurden ärgern uns über die Bundesregierung&quot; - Politik |publisher=Süddeutsche.de|access-date=18 May 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.heise.de/tp/features/Geschenk-an-Erdogan-Kurdisches-Kulturfestival-verboten-4155967.html|title=Geschenk an Erdogan? Kurdisches Kulturfestival verboten|publisher=heise.de|access-date=18 May 2019}}&lt;/ref&gt;
| region6          = {{بایراق|Azerbaijan}}
| pop6             = ۱۸۰٬۰۰۰
| ref6             =&lt;ref name=&quot;coucileub&quot;&gt;''[http://assembly.coe.int/Main.asp?link=/Documents/WorkingDocs/Doc06/EDOC11006.htm The cultural situation of the Kurds],'' &lt;cite&gt;A report by Lord Russell-Johnston, Council of Europe, July 2006&lt;/cite&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;!-- تکمیل یادکرد توسط ربات از ویکی انگلیسی --&gt;&lt;ref name=&quot;Vanly&quot;&gt;Ismet Chériff Vanly, “The Kurds in the Soviet Union”, in: Philip G. Kreyenbroek &amp; S. Sperl (eds.), The Kurds: A Contemporary Overview (London: Routledge, 1992). pg 164: Table based on 1990 estimates: Azerbaijan (180,000), Armenia (50,000), Georgia (40,000), Kazakhstan (30,000), Kyrghizistan (20,000), Uzbekistan (10,000), Tajikistan (3,000), Turkmenistan (50,000), Siberia (35,000), Krasnodar (20,000), Other (12,000), Total 450,000&lt;/ref&gt;
| region7       = {{بایراق|لوبنان}}
| pop7             = ۱۶۰٬۰۰۰
| ref7    =&lt;ref&gt;https://www.ethnologue.com/country/LB/languages&lt;/ref&gt;
| region8          = {{Flagcountry|France}}
| pop8             = ۱۵۰٬۰۰۰
| ref8             =&lt;ref&gt;{{cite news|title= 3 Kurdish women political activists shot dead in Paris|url= http://edition.cnn.com/2013/01/10/world/europe/france-kurd-deaths/|access-date= 9 June 2014|publisher= CNN|date= 11 January 2013}}&lt;/ref&gt;
| region9          = {{Flagcountry|Netherlands}}
| pop9             = ۱۰۰٬۰۰۰
| ref9             =&lt;ref&gt;{{cite news |title=Diaspora Kurde |url=https://www.institutkurde.org/kurdorama/ |website=Institutkurde.org |access-date=2 November 2019 |language=fr}}&lt;/ref&gt;
| region10          = {{Flagcountry|Sweden}}
| pop10             = ۸۳٬۶۰۰
| ref10             =&lt;ref&gt;{{cite web |title= Sweden |url= http://www.ethnologue.com/country/SE |year= 2015 |work= [[Ethnologue]] |access-date= 14 January 2015}}&lt;/ref&gt;
| region11         = {{Flagcountry|Russia}}
| pop11            = ۶۳٬۸۱۸
| ref11            =&lt;ref&gt;{{cite web|title= Всероссийская перепись населения 2010 г. Национальный состав населения Российской Федерации |url= http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus_nac_10.php |work= Demoscope.ru |access-date= 4 July 2012 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20120521170119/http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus_nac_10.php |archive-date= 21 May 2012}}&lt;/ref&gt;
| region12         = {{Flagcountry|Belgium}}
| pop12            = ۵۰٬۰۰۰
| ref12            =&lt;ref name=IKP&gt;{{cite web |title= The Kurdish Diaspora|url= http://www.institutkurde.org/en/kurdorama/ |website= Institut Kurde de Paris |access-date= 9 June 2014}}&lt;/ref&gt;
| region13         = {{Nowrap|{{flagcountry|United Kingdom}}}}
| pop13            = ۴۹٬۸۴۱
| ref13            =&lt;ref name=&quot;uk1&quot;&gt;{{cite web|title=QS211EW - Ethnic group (detailed)|url=http://www.nomisweb.co.uk/census/2011/CT0010/view/2092957703|work=nomis|publisher=Office for National Statistics|access-date=3 August 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;uk2&quot;&gt;{{cite web|title=Ethnic Group - Full Detail_QS201NI|url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/18/2011_Northern_Ireland_census_results_-_Ethnic_group_(QS201NI).pdf|access-date=4 September 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;uk3&quot;&gt;{{cite web|title=Scotland's Census 2011 - National Records of Scotland - Ethnic group (detailed)|url=http://www.scotlandscensus.gov.uk/documents/censusresults/release2a/rel2A_Ethnicity_detailed_Scotland.pdf|publisher=Scotland Census|access-date=29 September 2013|archive-date=21 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140521214855/http://www.scotlandscensus.gov.uk/documents/censusresults/release2a/rel2A_Ethnicity_detailed_Scotland.pdf|url-status=dead|accessdate=2023-02-12|archivedate=2014-05-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140521214855/http://www.scotlandscensus.gov.uk/documents/censusresults/release2a/rel2A_Ethnicity_detailed_Scotland.pdf}}&lt;/ref&gt;
| region14         = {{Flagcountry| Kazakhstan}}
| pop14            = ۴۷٬۹۳۸
| ref14            =&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ethnic composition of Kazakhstan 2021 |url=http://pop-stat.mashke.org/kazakhstan-ethnic2021.htm |access-date=4 July 2022 |accessdate=2023-02-12 |archivedate=2022-03-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220321205438/http://pop-stat.mashke.org/kazakhstan-ethnic2021.htm }}&lt;/ref&gt;
| region15         = {{Flagcountry|Armenia}}
| pop15            = ۳۷٬۴۷۰
| ref15            =&lt;ref&gt;{{cite web|title= Information from the 2011 Armenian National Census|url= http://www.armstat.am/file/doc/99478353.pdf|language= hy|work= Statistics of Armenia|access-date= 27 May 2014}}&lt;/ref&gt;
| region16         = {{Flagcountry| Switzerland}}
| pop16            = ۳۵٬۰۰۰
| ref16            =&lt;ref&gt;{{cite web |title= Switzerland |url= http://www.ethnologue.com/country/CH |work= Ethnologue |access-date= 14 January 2015}}&lt;/ref&gt;
| region17         = {{Flagcountry| Denmark}}
| pop17            = ۳۰٬۰۰۰
| ref17            =&lt;ref&gt;{{cite news |title= Fakta: Kurdere i Danmark |url= http://jyllands-posten.dk/indland/ECE5105449/fakta-kurdere-i-danmark/ |access-date= 24 December 2013 |newspaper= Jyllandsposten |date= 8 May 2006 |language= da}}&lt;/ref&gt;
| region18         = {{Flagcountry| Jordan}}
| pop18            = ۳۰٬۰۰۰
| ref18            =&lt;ref&gt;{{cite web |title= Language and Cultural Shift Among the Kurds of Jordan |url= http://www.linguistics.fi/julkaisut/SKY2010/Al-Khatib_Al-Ali_netti.pdf |access-date= 10 November 2012 |first1= Mahmoud A. |last1= Al-Khatib |first2= Mohammed N. |last2= Al-Ali |page= 12 |accessdate= 2023-02-12 |archivedate= 2018-10-01 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20181001145806/http://www.linguistics.fi/julkaisut/SKY2010/Al-Khatib_Al-Ali_netti.pdf }}&lt;/ref&gt;
| region19         = {{Flagcountry| Austria}}
| pop19            = ۲۳٬۰۰۰
| ref19            =&lt;ref&gt;{{cite web|title=Austria |url= http://www.ethnologue.com/country/AT |work= Ethnologue |access-date= 14 January 2015}}&lt;/ref&gt;
| region20         = {{Flagcountry| Greece}}
| pop20            = ۲۲٬۰۰۰
| ref20            =&lt;ref&gt;{{cite web|title= Greece |url= http://www.ethnologue.com/country/GR/ |work= Ethnologue |access-date= 14 January 2015}}&lt;/ref&gt;
| region21         = {{Flagcountry| United States}}
| pop21            = ۲۰٬۵۹۱–۴۰٬۰۰۰
| ref21            =&lt;ref name=&quot;USCensus&quot;&gt;{{cite web|title=2011-2015 American Community Survey Selected Population Tables|url=http://factfinder.census.gov/faces/tableservices/jsf/pages/productview.xhtml?pid=ACS_10_SF4_B01003&amp;prodType=table|archive-url=https://archive.today/20200212214434/http://factfinder.census.gov/faces/tableservices/jsf/pages/productview.xhtml?pid=ACS_10_SF4_B01003&amp;prodType=table|url-status=dead|archive-date=12 February 2020|publisher=Census Bureau|access-date=29 March 2019|accessdate=2023-02-12|archivedate=2020-02-12|archiveurl=https://archive.today/20200212214434/http://factfinder.census.gov/faces/tableservices/jsf/pages/productview.xhtml?pid=ACS_10_SF4_B01003&amp;prodType=table}}&lt;/ref&gt;
| region22         = {{Flagcountry| Canada}}
| pop22            = ۱۶٬۳۱۵
| ref22            =&lt;ref&gt;{{cite web|title=Ethnic Origin (279), Single and Multiple Ethnic Origin Responses (3), Generation Status (4), Age (12) and Sex (3) for the Population in Private Households of Canada, Provinces and Territories, Census Metropolitan Areas and Census Agglomerations, 2016 Census|url=http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2016/dp-pd/dt-td/Rp-eng.cfm?LANG=E&amp;APATH=3&amp;DETAIL=0&amp;DIM=0&amp;FL=A&amp;FREE=0&amp;GC=0&amp;GID=0&amp;GK=0&amp;GRP=1&amp;PID=110528&amp;PRID=10&amp;PTYPE=109445&amp;S=0&amp;SHOWALL=0&amp;SUB=0&amp;Temporal=2017&amp;THEME=120&amp;VID=0&amp;VNAMEE=&amp;VNAMEF=|access-date=3 February 2018|date = 25 October 2017}}&lt;/ref&gt;
| region23         = {{Flagcountry| Finland}}
| pop23            = ۱۵٬۸۵۰
| ref23            =&lt;ref&gt;{{cite web|title=Language according to age and sex by region 1990 - 2021|url=https://pxdata.stat.fi/PxWeb/pxweb/en/StatFin/StatFin__vaerak/statfin_vaerak_pxt_11rl.px/|publisher=Statistics Finland|access-date=27 November 2022}}&lt;/ref&gt;
| region24         = {{Flagcountry| Georgia (country)}}
| pop24            = ۱۳٬۸۶۱
| ref24            =&lt;ref&gt;{{cite web |title= Population/Census |url= http://geostat.ge/cms/site_images/_files/english/population/Census_release_ENG_2016.pdf |website= geostat.ge}}&lt;/ref&gt;
| region25         = {{Flagcountry| Kyrgyzstan}}
| pop25            = ۱۳٬۲۰۰
| ref25            =&lt;ref&gt;{{cite web |title= Number of resident population by selected nationality |url= http://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/2010_phc/Kyrgyzstan/A5-2PopulationAndHousingCensusOfTheKyrgyzRepublicOf2009.pdf |publisher= United Nations |access-date= 9 July 2012 |url-status= dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20120710092216/http://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/2010_PHC/Kyrgyzstan/A5-2PopulationAndHousingCensusOfTheKyrgyzRepublicOf2009.pdf |archive-date= 10 July 2012 |accessdate= 2023-02-12 |archivedate= 2012-07-10 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20120710092216/http://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/2010_PHC/Kyrgyzstan/A5-2PopulationAndHousingCensusOfTheKyrgyzRepublicOf2009.pdf }}&lt;/ref&gt;
| region26         = {{Flagcountry| Australia}}
| pop26            = ۱۰٬۱۷۱
| ref26            = &lt;ref&gt;{{cite web|year=2022|title=Australia - Ancestry|url=https://profile.id.com.au/australia/ancestry?WebID=10|access-date=27 November 2022|accessdate=2023-02-12|archivedate=2022-01-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220114185444/https://profile.id.com.au/australia/ancestry?WebID=10}}&lt;/ref&gt;
| languages        = [[کورد دیللری]]{{سخ}}{{Small|''In their different varieties: [[سوران دیلی]]، [[کورمانج دیلی]]، [[Southern Kurdish|Pehlewani]], [[لک دیلی]]''}}&lt;ref name=&quot;Iranatlas&quot;&gt;{{cite web |title=Atlas of the Languages of Iran A working classification |url=http://iranatlas.net/index.html?module=module.classification |website=Languages of Iran |access-date=25 May 2019}}&lt;/ref&gt;{{سخ}}[[زازا دیلی]]، [[گوران دیلی]]&lt;ref name=&quot;leezenberg&quot;&gt;{{cite journal |author1=Michiel Leezenberg |title=Gorani Influence on Central Kurdish: Substratum or Prestige Borrowing? |journal=ILLC - Department of Philosophy, University of Amsterdam |page=1 |year=1993 |url=http://home.hum.uva.nl/oz/leezenberg/GInflCK.pdf |access-date=29 May 2019 |archive-date=2019-07-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190712070357/http://home.hum.uva.nl/oz/leezenberg/GInflCK.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
| religions        = Predominantly [[سونیلر]]{{سخ}}with minorities of [[شیعه]]، [[Kurdish Alevism]], [[Yazidism]], [[Yarsanism]], [[مزدیسنا]]، [[کورد یهودی‌لری]]، [[مسیحیت]]&lt;ref&gt;{{cite web | title=Kurds in Turkey | url=https://rpl.hds.harvard.edu/faq/kurds-turkey | accessdate=2023-02-12 | archivedate=2023-02-15 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20230215215945/https://rpl.hds.harvard.edu/faq/kurds-turkey }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://thekurdishproject.org/history-and-culture/kurdistan-religion/ | title=Learn About Kurdish Religion}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/kurds-iran-missing-piece-middle-east-puzzle | title=Kurds of Iran: The missing piece in the Middle East Puzzle}}&lt;/ref&gt;
| related          = Other [[ایران دیللی خالقلار]]
| footnotes        =
| native_name      =
| native_name_lang =
}}
{{Kurds}}
[[File:Kurdish Cavalry in the Caucasus Mountains. The New York Times, January 24, 1915.jpg|thumb|کۆرد آت‌لیلار]]
'''کۆردلر'''، [[اورتا شرق]]ده یاشایان [[کورد دیللری|کۆرد دیللرینین]] بیرینه دانیشان خالقلار.&lt;ref&gt;{{cite encyclopedia |url= http://www.encyclopedia.com/doc/1E1-Kurds.html |title= Kurds |year= 2014 |encyclopedia= The Columbia Encyclopedia |edition=6th |publisher= Encyclopedia.com |access-date= 29 December 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book |author1=Windfuhr |title=Iranian Languages |date=2013 |publisher=Routledge |isbn=978-1135797041 |page=587}}&lt;/ref&gt; بعضی تاریخچیلرین نظرینه گؤره کۆرد کلمه‌سی بیر خاص نیژادا ایشاره ائتمه‌ییر و عربلر طرفیندن [[بین‌النهرین|ایکیچایلارآراسیندا]] یاشایان [[سونیلر|سونی]] [[موسلمان]] خالقلارا کی اؤز دیللری و فرهنگلری ایله عوموماً بیر قونشو منطقه‌ده [[ایران]]، [[عراق]]، [[تورکیه]] و [[سوریه]] اؤلکه‌لری آراسیندا [[کوردوستان]] آدیلا تانینان بیر منطقه‌ده یاشایانلارا وئریلن ایصطلاح‌دیر.{{قایناق‌؟}} بیرنجی دونیا ساواشیندان قاباق کۆردلر کؤچرلی‌ایمیش‌لر و کوردلر [[کئچی]] و [[قویون]] ساخلامقلا بین‌النحرین دؤزلوک‌لرینده، ایران و تورکیه داغلاریندا حایاتلاری وارییدی. [[عثمانلی ایمپیراتورلوغو]]نون داغیلماسیندان سوْنرا جدید بیر میلت - دؤولتلرین ساییندا دئییل، بیر آیری کۆردیستان‌دیر. کۆردلر داها راحات منطقه‌ده دولانا بیلمه‌دیلر و فصلی کؤچلری و سونتی یاشایشلارین ترک ائتمه‌یه مجبور اولدولار. ییرمینجی عصرین باشلاریندا کۆردلر میلیتچیلیکه تمرکز ائتدیلر. [[۱۹۲۰ (میلادی)]] ایلین (''سور عهدنامه‌سی'') نده، کی جدید [[عراق]]، [[سوریه]] و [[کویت]] دؤولت‌لرین یاراتدی، کۆردیستان دؤولتی‌نین قورولماسینادا ایمکان وئرمیشدی اما هئچ واخت ایجرا اولمادی. تورکیه‌نین [[عثمانلی ایمپیراتورلوغو|عوثمانلی]] سلطنتی‌نین ییخیلماسیندان سوْنرا [[موصطفی کامال آتاتورک|کمال آتاتورک]] تورکیه‌ده، [[تورکیه]]، [[ایران]] و [[عراق]] هئچ بیری مۆستقیل بیر کوردیستان دؤولتینی رسمیته تانیمادیلار. تورکیه‌ده [[کورد دیلی]]نی ممنوع و شهرلرده سونتی کورودو پالتارلاری ممنوع و کوردلره (داغ تۆرکو) آد قویدولار و تورک حکومتی کوردلری هؤویتلریندن محروم اتمه‌یه چالیشدی. تورک دؤولتی کۆردلری شهرلره مهاجیرت اتمه‌یه تشویق ائتدی و کۆردلری منطقه‌ده سئیرکلشدیردی، تورکیه دؤولتی کۆردلری بیر اقلیت قوم تانیماغا دوام وئریر.&lt;ref&gt;[http://www.washingtonpost.com/wp-srv/inatl/daily/feb99/kurdprofile.htm Who Are the Kurds?], Washingtonpost&lt;/ref&gt;
[[کورد مدنیتی]] یوز ایللر بویو داوام ائدن تعامول نتیجه‌سینده دیگر [[یاخین شرق]] مدنیتلری ایله موختلیف اوخشارلیقلارا مالیک اولسا دا، کورد دینی اینانجی کیفایت قدر همزمان شکیلده گلیشمیشدیر.&lt;ref name=&quot;kreyen&quot;&gt;{{کیتاب قایناقلاماسی|son=Kreyenbroek|ilk= Philip G.| بؤلوم=Religion and Religions in Kurdistan| باشلیق=Kurdish Culture and Identity|yayımcı= Zed Books Ltd.|yıl=1996|isbn= 1856493296}}&lt;/ref&gt; بوگون کوردلرین اکثریتی [[شافعی]] مذهبینه منسوب [[سونیلر|سونی]] [[موسلمان|موسلمانلار]] اولدوغو حالدا، بیر چوخ فرقلی دین و اینانجین منسوبلاری دا وار. بونلارا علاوه اولاراق، کوردلر آراسیندا [[یزیدیلیک]] و [[اهل حق]] کیمی موختلیف دینی مذهبلر، فیرقه‌لر، جریانلار و اینانجلار مئیدانا گلمیشدیر.&lt;ref name=&quot;kreyen&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{وب قایناقلاماسی|باغلانتی=https://islamansiklopedisi.org.tr/kurtler|باشلیق=KÜRTLER - TDV İslâm Ansiklopedisi|erişimtarihi=4 Mart 2022|dil=Türkçe|çalışma=TDV İslam Ansiklopedisi|arşivurl=https://web.archive.org/web/20211028052726/https://islamansiklopedisi.org.tr/kurtler|arşivtarihi=28 Ekim 2021|ölüurl=hayır}}&lt;/ref&gt;

== یاشادیغی یئرلر ==

کوردلرین یاشادیغی یئرلری و سایی‌لارینا گؤره چوخلو تخمینلر وورولور و موختلیف منبع‌لر موختلیف نظرلر وئریرلر اونون اوچون بو گونه قدر کوردلرین ساییلارینا گؤره بیر ثابیت عدد تاپیلماییبدیر، آنجاق بللی‌دیر کوردلر اونلارجا اؤلکه‌ده یاشایاراق هئچ بیر اؤلکه‌نین اکثریتینی تشکیل وئرمیلر و بوتون یاشادیغی اؤلکه‌لرده آزینلیق ائتنیک قروپو تانینیرلار. دئمک اولار کی کوردلرین یوزه ۹۰ یا ۹۵٪-ی [[ایران]]، [[تورکیه]]، [[عراق]] و [[سوریه]] اؤلکه‌لرینده یاشاییرلار، کوردلر [[تورکیه]]، [[عراق]] و [[سوریه]]&lt;nowiki/&gt;نین ۲-جی ائتنیک قروپو&lt;ref name=&quot;Languages of Syria&quot;&gt;Ethnologue 14 report for Syria : [http://www.ethnologue.com/14/show_country.asp?name=Syria Languages of Syria]:...Kurmanji – 938,000 in Syria , 6.3% of the population. Northern Syria. Alternate names: NORTHERN KURDISH, KERMANJI, KIRMANJI. Classification: Indo-European, Indo-Iranian, Iranian, Western, Northwestern, Kurdish.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Konda Araştırma ve Danışmanlık: toplumsal yapı araştırması –Biz Kimiz ? (2006)&quot;&gt;[http://www.konda.com.tr/html/dosyalar/ttya_tr.pdf Konda Araştırma ve Danışmanlık : toplumsal yapı araştırması –Biz Kimiz ? (2006)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101030012326/http://konda.com.tr/html/dosyalar/ttya_tr.pdf |date=2010-10-30}} {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20101030012326/http://konda.com.tr/html/dosyalar/ttya_tr.pdf |date=2010-10-30}}: 1993-te 18 yaş üzeri deneklerce Belirtilen Kimliğe Göre nüfusun 9,02%-i kürt ve zaza (8,61%-i kürt , 0,41%-i zaza). 2006 yılında Kürt ve zaza etnik kimlik dağılımı tüm Türkiye nüfusunda görmek için , 18 yaş altı nüfusu sayılara orantılı olarak eklenmiş ve Konda tarafından 15,68% (14,97%-i kürt ve 0,71%-i zaza) ve ya 11,445 mln kişi (10,924 mln kürt ve 0,521 mln zaza) verisi alınmıştır.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Turkmen of Iraq Underestimated, Marginalized and exposed to assimilation Terminology&quot;&gt;Unrepresented Nations and Peoples Organization : [http://www.unpo.org/content/view/2610/117/ The Turkmen of Iraq: Underestimated, Marginalized and exposed to assimilation Terminology] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210922103125/https://www.unpo.org/content/view/2610/117/ |date=2021-09-22 }}:...The real total number of Iraqi voters is accounted as 13.511.936. The real total number of Kurdish voters is 2,243,268. The percentage of the Kurdish voters is 16.6%. According to the most reliable references the Kurdish percentage in Iraq is around 17%.&lt;/ref&gt; و [[ایران]]&lt;nowiki/&gt;ین ۳-جو و یا ۴-جو ائتنیک قروپونو تشکیل وئریرلر،&lt;ref name=&quot;National portal for electronic services of İran&quot;/&gt; [[اوروپا]] دا یاشایان کوردلرین ۷۵٪-۸۰٪-ی بو ۴ اؤلکه‌دن اوروپا یا کؤچوبلر.

=== ایراندا ===
{{اساس|ایران اهالیسی}}
[[فایل:Map of Kurdish-inhabited provinces of Iran, according to a poll in 2010.PNG|250px|thumb|left|۲۰۱۰-جو ایلین آمارلارینا گؤره هر اوستاندا یاشایان کوردلرین درصدی]]

۲۰۱۰-جو ایلین آمارلارینا گؤره کوردلر [[ایران]] اهالیسی‌نین تخمیناً ۵٪_۷٪-نی تشکیل ائدیرلر&lt;ref&gt;Volume 2. Dabbagh – Kuwait University. — Iran, page 1111–1112. // [http://dl.lux.bookfi.org/genesis/225000/40f24be28105b636c4b3e75f58f93220/_as/%5BMatteatr_P%5D_The_Encyclopedia_of_the_Modern_Middle(BookFi.org).pdf Encyclopedia of Modern Middle East &amp; North Africa. Second Edition.]{{Dead link|date=January 2021|bot=InternetArchiveBot}} Volume 1 — 4. Editor in Chief: Philip Mattar. Associate Editors: Charles E. Butterworth, Neil Caplan, Michael R. Fischbach, Eric Hooglund, Laurie King–Irani, John Ruedy. [[:en:Farmington Hills, Michigan|Farmington Hills]]: [[:en:Gale (publisher)|Gale]], 2004, 2936 pages. ISBN 978-0-02-865769-1&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;National portal for electronic services of İran&quot;&gt;[http://en.iran.ir/en_news/population.html National portal for electronic services of İran] {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20110627020236/http://en.iran.ir/en_news/population.html |date=2011-06-27}} :...The Kurds, who make up about 7 percent of the population, reside primarily in the Zagros Mountains near the borders with Iraq and Turkey.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Lyle, Garry. Iran (series: Major World Nations), Philadelphia: Chelsea House Publishers (1999); pg. 9-10.&lt;/ref&gt;(۷٪-ده [[لور دیلی]]&lt;nowiki/&gt;نه دانیشان [[لک‌لر]] و [[فیلی لورلار|فیلی‌لر]]، همچنین کورد اولمایان [[گوران دیلی|گورانی‌لر]]&lt;nowiki/&gt;ده کورد حساب اولوبلار)&lt;ref&gt;Asia Times Online:[http://www.atimes.com/atimes/Middle_East/HF08Ak03.html Iran's lurking enemy within] {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120414050651/http://atimes.com/atimes/Middle_East/HF08Ak03.html |date=2012-04-14}}:..These assassinations were complemented with aggressive counter-insurgency tactics and a determined effort to isolate the extremist separatists from the mass of Iranian Kurds (who make up about 5% of the country's population)...&lt;/ref&gt; بو خالقلاری کورد سایماماقلا ۲۰۰۶-جی ایلین ایران جمعیتی آماری اساسیندا کوردلرین جمعیتی ایراندا ۴٫۹ میلیون نفردیر.

=== عراقدا ===
=== تورکیه‌ده ===
{{اساس|تورکیه اهالیسی}}
[[فایل:Mother language in 1965 Turkey census - Kurdish.png|thumbnail|250px|۱۹۶۵-جی ایلین آمارلارینا گؤره کوردلرین یاشادیغی یئرلر تورکیه‌ده]]

[[تورکیه]]&lt;nowiki/&gt;‌ده کوردلرین جمعیتی و یاشادیغی یئرلرینه چوخلو تخمینلر وورولور کی او تخمینلر عیبارتدیلر:
* [[۱۹۶۵ (میلادی)|۱۹۶۵]]-جی ایلین آمارلارینا گؤره [[تورکیه]]&lt;nowiki/&gt;‌ده ۲٬۲۱۹٬۵۰۲ نفرین آنادیلی [[کورمانج دیلی]]&lt;nowiki/&gt;دیر کی بونلارین ۱٬۳۲۳٬۶۹۰ نفری [[کورمانج دیلی]]&lt;nowiki/&gt;ندن سونرا باشقا دیل بیلمیردیلر&lt;ref&gt;[[Heinz Kloss]] &amp; Grant McConnel, Linguistic composition of the nations of the world, vol,5, Europe and USSR, Québec, Presses de l'Université Laval, 1984, ISBN 2-7637-7044-4&lt;/ref&gt; همچنین کورمانج‌دیلی ایکینجی دیلی اولان و یا کورمانج دیلینی باشا دوشنلرین سایی (آنا دیللریندن علاوه) ۴۲۹٬۱۶۸ نفریدیر.&lt;ref&gt;[http://www.ciemen.org/mercator/pdf/wp11-def-ang.pdf Escarré International Centre for Ethnic Minorities and Nations] {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20121222022457/http://www.ciemen.org/mercator/pdf/wp11-def-ang.pdf |date=2012-12-22}}:Recent Changes in Turkey’s Language Legislation&lt;/ref&gt; بئله‌لیکله، ۱۹۶۵-جی میلادی ایلده ۳۱٬۳۹۱٬۴۲۱ نفر اولان تورکیه اهالیسی‌نین اَن چوخ احتیمالی ایله ۸٬۴۴٪-نی کوردلر([[کورمانج‌لار]]) تشکیل ائدیردیلر.
* [[تورکیه]] آمار مؤسیسه‌سی‌نین ۳۱ دسامبر &lt;nowiki/&gt;۲۰۱۳ ده وئردیقی رسمی آمار اساسیندا تورکیه&lt;nowiki/&gt;‌نین ۷۶٬۶۶۷٬۸۶۴ نفر جمعیتی واردیر.&lt;ref&gt;Türkiye İstatistik Kurumu: [http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=15974 Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları, 2013] {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120719172948/http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=15974 |date=2012-07-19}}&lt;/ref&gt; اگر ۱۹۶۵-&lt;nowiki/&gt;جی ایلین آماری ثابیت قالسا تورکیه‌ده اَن چوخو ۶٬۴۷۱ میلیون نفر کورد یاشاییر. البته اوزون ایللرده کوردلرین اکثریتی‌نین یاشادیغی یئرلری (تورکیه‌نین شرق و جونوب-شرق اوستانلاری) یوخاری جمعیت روشدونا صاحیب اولماقی و همچنین بیرینجی کؤرفز دؤیوشونده ۱ میلیوندان آرتیق کورد [[عراق]]&lt;nowiki/&gt;دان تورکیه‌یه کؤچمسی کوردلرین جمعیتی‌نی تورکیه‌ده یوخاریا آپاریب.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Kurds — '''LookLex Encyclopaedia''' |url=http://looklex.com/e.o/kurds.htm |accessdate=2021-05-18 |archivedate=2020-06-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200629021428/http://looklex.com/e.o/kurds.htm}}&lt;/ref&gt;
* ۲۰۰۶-جی میلادی ایلده '''کوندا: آراشتیرم'''&lt;nowiki/&gt;'''ا و دانیشمانلیک''' تورکیه جومهوریتی‌نین طرفی&lt;nowiki/&gt;ندن تورکیه‌نین ائتنیک قروپلاری‌نین آمارلارین چ&lt;nowiki/&gt;یخادماق اوچون ایشه باشلادی، بو مؤسیسه‌نین وئردیقی آمار اساسیندا تورکیه‌نین ۷۶٪-نی [[آنادولو تورکلری]]، ۱۵٫۷٪-نی کوردلر و [[زازالار]]، ۲٫۸٪-نی باشقا [[تورک خالقلاری]]، ۰٫۷٪-نی [[عربلر]] و ۴٫۷٪-نی باشقا ائتنیک قروپلار تشکیل ائدیبلر.&lt;ref&gt;[[Milliyyət (qəzet)|Milliyet Gazetesi]]: [http://www.milliyet.com.tr/2007/03/22/guncel/agun.html 55 milyon kişi 'etnik olarak' Türk]&lt;/ref&gt;

=== سوریه‌ده ===

== قایناقلار ==
{{اتک‌یازی}}
[[بؤلمه:کوردلر]]</text>
      <sha1>6byepr5q9od5r0ov3v7j2qwaewa8tn9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کلینی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10361</id>
    <revision>
      <id>1587776</id>
      <parentid>1543161</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T16:28:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587776</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4330" sha1="amtlwxby3q4uotdkc8a04molvsy8kvv" xml:space="preserve">{{قیسا آچیقلاما|فارس شیعه حدیث توپلاییجی‌سی (۸۶۴–۹۴۱ ب‌د)}}
{{Infobox religious biography
| religion           = [[ایسلام]]
| era                = [[ایسلامین قیزیل چاغی]]
| image              = 
| name               = '''ابو جعفر، محمد بن یعقوب بن اسحاق کلینی رازی'''
| title              = '''ثقةالاسلام''' («ایسلامین اعتیبارلیسی»)
| birth_date         = ۲۵۰ [[هیجری قمری تقویمی|ه‌ق]]&lt;br/&gt;/۸۶۴ [[بیزیم دووران|ب‌د]]
| death_date         = ۳۲۹ ه‌ق&lt;br/&gt;/۹۴۱ ب‌د
| region             = [[ایران]] و [[عراق]]
| denomination       = [[شیعه‌]]
| main_interests     = [[حدیث]]
| influences         = [[حضرت مهدی]]، [[مولّا یعقوب الکلینی]]
| influenced         = [[شیخ صدوق]]
| works              = [[الکافی]]|
}}

'''ابو جعفر، محمد بن یعقوب بن اسحاق کلینی رازی'''، '''کلینی''' کیمی‌ده تانینار، (دوغوم: ۲۵۹ هیجری‌قمری ـ اؤلوم: ۳۲۹ هیجری‌قمری) ـ [[شیعه]] عالیمی و [[حدیث]] توپلاییجیلاریندان بیری ایدی.

== یاشاییشی ==
ابو جعفر، محمد بن یعقوب بن اسحاق کلینی رازی، شیعه عالیملرینین بؤیوگلریندن بیری ۲۵۹ ه‌ق ایلینده [[کلین]] کندینده، [[ری]] شهرینین یانیندا دونیایا گؤز آچدی. آتاسی، یقعوب بن اسحاق، اونو ایسلام مدنیتی ایله تانیش ائتدی.  کلینی [[قوم]] شهرینده احمد بن محمد بن عیسی اشعری-یه شاگیرلیک ائتدی. سونرا حدیث توپلاماق اۆچون قوم شهریندن باشقا شهر و کندلره گزی‌یه (سفره) چیخدی. بو گزیده کلینی [[کوفه]] شهرینه ده گئتدی. کلینی ۷۰ یاشیندا ۳۲۹ ه‌ق ایلینده دونیاسینی دییشدی.

== اثرلری ==
کلینی آشاغیداکی اثرلری یازمیش:
* ''[[الکافی]]'' کیتابی
* ''الرجال'' کیتابی
* ''الردّ علی القرامطة'' کیتابی
* ''رسائل الائمّة'' کیتابی
* ''تعبیر الرؤیاء'' کیتابی

== قایناقلار ==
{{قایناق}}

==ائشیک باغلانتیلار==
* [https://books.google.com/books?id=NzGIimySQEwC&amp;dq=kulayni&amp;pg=PA54 Classical Islam: A Sourcebook of Religious Literature by Norman Calder, J A Mojaddedi, Andrew Rippin ]
* [https://books.google.com/books?id=NAKQbcvmiKYC&amp;dq=KULAYNI&amp;pg=PA161 The Formative Period of Twelver Shi'Ism: Hadith As Discourse Between Qum and Baghdad by Andrew J Newman ]
* [http://www.al-islam.org/al-serat/default.asp?url=kulayni-howard.htm Great Shiite Works: Al-Kafi by Al-Kulayni by I. K. A. Howard in al Serat Journal. ]
* [http://www.hadith.net/english/knowledge/authors/koleyni.htm 'Al-Kafi' by Al-Kulayni by Dr. I. K. A. Howard Al-Serat, Vol. 2 (1976), No. 1 ]
* [https://web.archive.org/web/20090518143129/http://www.kulayni.com/english/index.php?option=com_content&amp;task=blogcategory&amp;id=15&amp;Itemid=36 The Trustworthy of Islam Kulayni ] No such page found – October 24, 2012
* [http://buali.ir/buali_content/media/article/86.pdf The Buyid Domination as the Historical Background for the Flourishing of Muslim Scholarship During the 4th/10th Century by Dr. M. Ismail Marcinkowski* ]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} October 24, 2012
* [http://www.islam-laws.com/marja/kulaini.htm Shaikh Mohammed bin Yaqoob bin Ishaq Kulaini.  &amp; Al Kafi ]
* [http://www.islamictexts.org Islamic Texts Institute]
* [https://www.amazon.com/Al-Kafi-Book-I-Intellect-Foolishness/dp/1939420008  &quot;Al-Kafi Book I: Intellect and Foolishness&quot; ]

{{Authority control}}

{{DEFAULTSORT:Muhammad Ibn Yaqub Al-Kulayni}}
[[Category:860s births]]
[[بؤلمه:۹۴۱-جی میلادی ایلده اؤلن‌لر]]
[[Category:People from Ray, Iran]]
[[Category:Iranian Shia scholars of Islam]]
[[Category:10th-century Islamic religious leaders]]
[[Category:9th-century Iranian people]]
[[Category:10th-century Iranian people]]
[[Category:Hadith compilers]]</text>
      <sha1>amtlwxby3q4uotdkc8a04molvsy8kvv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کوراوغلو</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10865</id>
    <revision>
      <id>1587784</id>
      <parentid>1468631</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T18:32:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587784</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6182" sha1="54qlataivdwi3rklsr9ucpre05okgqd" xml:space="preserve">'''کوْراوْغلو داستانی'''  ({{لاتین تورکجه|Koroğlu dastanı}}، {{lang-tr|Köroğlu destanı}}، {{lang-tk|Görogly dessany}}، {{lang-uz|Ko‘ro‘g‘li dostoni}})، [[آلتای]]، [[تۆرکیه]]، [[تۆرکمنیستان]] و [[آذربایجان تۆرکلری|آذربایجان تۆرکلری‌نین]] افسانه‌لرینده و خالق احوالاتلاریندا ایشتیراک ائدن قهرمانی داستاندیر.

== حاقّیندا ==
کوْراوْغلو، بۆتون تۆرک دۆنیاسی‌نین اوْرتاق موْتیولریندن بیریدیر. آناسی ایشیقدان حامیله قالار و دیری-دیری باسدیریلاراق اؤلدورولر. آناسی [[چمبیل خاتون|چمبیل خاتوندور]]. آنادوْلودا کوْراوْغلو داستانی، قهرمانی روْشن آلی‌نین و آتاسی قوْجا یۇسیفین، بوْلو بَی ایله اوْلان مۆباریزه‌لرینی اله آلار. قهرمانی اوْن آلتی عصرده یاشامیش خالق اوْزانی [[کوراوغلو|کوْراوْغلودور]]. اصل آدی روشندیر. دیگر افسانه‌یه گؤره حسن خان آلی کیشی‌نین گؤزلرینی چێخاردیر و بۇ حادثه‌دن سوْنرا روْشن خالق آراسیندا کوْراوْغلو آدلاندیریلیر. 
== داستانین نۆسخه‌لری ==
=== گۆنئی آذربایجان نۆسخه‌سی ===
تانینمیش [[فرانسه]] شرقشوناسی، شاعر و دیلمانجی الکساندر خوْدزکو [[گۆنئی آذربایجان|گۆنئی آذربایجاندان]] اۇروپایا آپاردیغی &quot;کوْراوْغلو&quot; داستانی‌نین الیازماسینی حاجی میرزه ایسکندرین تشبّوسو ایله اینگیلیس دیلینه چئویریب لندنده درج ائتدیرمکله (۱۸۴۲) حماسه تاریخینده سیلینمز بیر ایز قوْیموشدور. داستانین سؤیله‌ییجیسی آشیق صادیق آدی ایله اۆن قازانمیش صادیق بَی اوْلموشدور. داستانی میرزه عبدالوهاب قلمه آلمیش، میرزه ایسکندرین نؤکر و قۇللوقچولاری - میرزه مهدی گیلانی، حضرتقولو بَی و یعقوب بَی ایسه بۇ ایشه شاهیدلیک ائتمیشلر. قلمه آلینما تاریخی: چرشنبه گۆنو، ربیع‌الاول آیینین ۱۵-ی، هیجری-قمری ۱۲۵۰-جی ایل. الیازمانین مۆلیفیندن سوْراق وئرن سوْن قئید ایسه بئله‌دیر:

&quot;بۇ نۆسخه‌نی اولدن آخیرا قدر محمود خان دۆنبولی دیرجوی توْپلامیشدیر. متن دۆزگوندور، لاکین تۆرکی رسم‌الخطتینده بیر نئچه سهو گئدیبدیر. اۇلو میرزه ایسکندر بۇنو قئید ائتسه‌ده، اوْنلاری دۆزلتمه‌یه فۆرصت اوْلمادی.

بۇ نثر بیر ایل سوْنرا اوْ.ووْلفون ترجومه‌سینده آلمان اوْخوجولارینا دا چاتدیریلمیشدیر. یئنه همین ایلده ژوْرژ ساند &quot;کوْراوْغلونون سرگذشت و ماجراجوییلری&quot;نی آ. خوْدزکوْنون نثریندن ترجومه ائده‌رک &quot;مۆستقیل ایجمال&quot; ژۇرنالیندا، ۱۸۵۳-جۆ ایلده ایسه اوْغلو موْریس ساندین عکسلری اایله آیریجا کیتاب شکلینده چاپ ائتدیریلمه‌سی ائپوْسون (حماسه‌نین) اۇروپادا داها گئنیش وست آلماسینا تکان وئرمیشدیر. لندن نثری‌نین س. س. پئننی‌نین ترجومه‌سی ایله رۇس دیلینده‌کی چاپی (تیفلیس، ۱۸۵۶) ایسه ائپوْسا داها بؤیوک اوْخوجو ماراغینی قازانمیشدیر.&lt;ref&gt;[http://www.anl.az/el/latin_qrafikasi/axe/Koroqlu1.pdf Koroğlu dastanı (Paris nüsxəsi)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220706053044/http://anl.az/el/latin_qrafikasi/axe/Koroqlu1.pdf |date=2022-07-06 }}. Bakı: &quot;Şərq-Qərb&quot;, 2005.&lt;/ref&gt;
=== تیفلیس نۆسخه‌سی ===
۱۹۶۷.جی ایلده گۆرجو ل. گ. چلایدزه [[تیفلیس|تیفلیسده‌کی]] اليازمالار اینستیتوتوندا &quot;کوْراوْغلو&quot; داستانی‌نین اۇنیکال (منحصر به فرد) نۆسخه‌سینی تاپیر. تیفلیس نۆسخه‌سی داستان نۆسخه‌لری ایچینده ان قدیمیدیر: نۆسخه‌ده سۇ ایشاره‌لری وار - بۇ دا اليازمانین ۱۸۵۶-جێ ایلده يازیلیدیغینا ایشاره ائدیر. متنین قۇرولوشو، ایستیلی و دیلین اؤزللیکلری ایسه تکستین ۸۰-۱۰۰ ایل اول يازیلدیغینی و ۱۸۵۶-جی ایلده گۆنوموزه گلیب چاتمايان اليازمادان کؤچورولدويونو ثبوت ائدیر.

تبریز نۆسخه‌سیندن فرقلی اوْلاراق، بۇرادا کوْراوْغلو بوْلو بَيه قارشی دئيیل، صفوی شاهی [[بیرینجی شاه عباس صفوی|بیر شاه عباسا]] قارشی ساواشیر. عثمانلی جانیشینی بوْلو بَيه گلینجه، اوْ، کوْراوْغلونون دوْستو کیمی تصویر اوْلونور. ان اساسی ایسه بۇ نۆسخه‌ده کوْراوْغلونون اصلن تۆرک جلالی طایفه‌سیندان اوْلدوغو بیلدیریلیر&lt;ref&gt;[http://www.zerkalo.az/2012/legendyi-o-keroglu/ Фарид АЛЕКПЕРЛИ, д. и. н. Легенды о Кероглу.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130116195832/http://www.zerkalo.az/2012/legendyi-o-keroglu/ |date=2013-01-16 }} &quot;Зеркало&quot;, 07.12.2012.&lt;/ref&gt;.

== قایناقلار ==
{{قایناق}}

{{آذربایجان تورکجه‌سی‌نین ادبیاتی}}</text>
      <sha1>54qlataivdwi3rklsr9ucpre05okgqd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کمبره</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34291</id>
    <revision>
      <id>1587780</id>
      <parentid>1584500</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T17:18:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JackyM59</username>
        <id>59775</id>
      </contributor>
      <comment>Photographs updated</comment>
      <origin>1587780</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2296" sha1="h01h2vxtalm0le4pg9o3orcgq9xullv" xml:space="preserve">{{Infobox French commune
|name               = Cambrai
|commune status     =[[Subprefectures in France|Subprefecture]] and[[فرانسه کومون‌لاری|کومون]]
|image              = Campanile et Carillon de Cambrai.jpg
|caption            = The bell tower of the town hall, where {{Interlanguage link multi|Martin and Martine|fr|3=Martin et Martine}} mark the hours
|image coat of arms = Blason cambrai.svg
|department         =[[Nord (département)|Nord]]
|arrondissement     = Cambrai
|canton             = Cambrai
|INSEE              = 59122
|postal code        = 59400
|demonym            = Cambrésiens
|mayor              =[[François-Xavier Villain]]
|term               = 2001–2008
|intercommunality   = Cambrai
|coordinates        = {{coord|50.1767|3.2356|format=dms|display=inline,title}}
|elevation m        = 60
|elevation min m    = 41
|elevation max m    = 101
|area km2           = 18.12
|population         = 33716

}}

'''کمبره''' ([[فرانسه دیلی|فرانسجه]]: Cambrai)، [[فرانسه‌]]ده یئر آلان بیر [[کومون (فرانسه)|کومون]] دیر و ۶۰ متر [[دنیز سویه‌سی|دنیز سویه‌سیندن]] اۇجالیقی وار. ۱۸٫۱۲ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. بۇ شهرین نۆفوسو، ۲۰۱۴-نجی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۳۷۱۶ نفر ایمیش.

== گؤرونتولر ==
&lt;gallery mode=&quot;packed-hover&quot; perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
فایل:Cambrai-Position.png
فایل:NPdC relief Cambrai.png
فایل:Cambrai - Cameracvm vulgo Cambray - Kamerijk (Atlas van Loon).jpg
فایل:Map of Cambrai 1710.jpg
فایل:Peutinger Casaromago.jpg
فایل:Traité de Verdun 843.png
فایل:Cambrai - Cameracvm vulgo Cambray - Kamerijk (Atlas van Loon).jpg
فایل:Map of Cambrai 1710.jpg
فایل:Chapelle des Jésuites - Cambrai.jpg
فایل:Cambrai - Rue des Chanoines.jpg
فایل:Hôtel de ville de Cambrai (27018).jpg
فایل:Beffroi de Cambrai vu du Mail Saint-Martin.jpg
فایل:Hôtel du Gouverneur, Maison des Canonniers et Maison de l'Arbrisseau à Cambrai.jpg
فایل:Porte Notre-Dame (42724).jpg
فایل:Gare ferroviaire - Cambrai.jpg
&lt;/gallery&gt;

==قایناق‌لار==
{{قایناق}}

[[بؤلمه:فرانسه شهرلری]]</text>
      <sha1>h01h2vxtalm0le4pg9o3orcgq9xullv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1587781</id>
      <parentid>1587780</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T17:50:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JackyM59</username>
        <id>59775</id>
      </contributor>
      <comment>Unnecessary and old photographs have been removed to shorten the article.</comment>
      <origin>1587781</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2011" sha1="on2anppj4dlxna9tu38s2ov5ftzsm1k" xml:space="preserve">{{Infobox French commune
|name               = Cambrai
|commune status     =[[Subprefectures in France|Subprefecture]] and[[فرانسه کومون‌لاری|کومون]]
|image              = Campanile et Carillon de Cambrai.jpg
|caption            = The bell tower of the town hall, where {{Interlanguage link multi|Martin and Martine|fr|3=Martin et Martine}} mark the hours
|image coat of arms = Blason cambrai.svg
|department         =[[Nord (département)|Nord]]
|arrondissement     = Cambrai
|canton             = Cambrai
|INSEE              = 59122
|postal code        = 59400
|demonym            = Cambrésiens
|mayor              =[[François-Xavier Villain]]
|term               = 2001–2008
|intercommunality   = Cambrai
|coordinates        = {{coord|50.1767|3.2356|format=dms|display=inline,title}}
|elevation m        = 60
|elevation min m    = 41
|elevation max m    = 101
|area km2           = 18.12
|population         = 33716

}}

'''کمبره''' ([[فرانسه دیلی|فرانسجه]]: Cambrai)، [[فرانسه‌]]ده یئر آلان بیر [[کومون (فرانسه)|کومون]] دیر و ۶۰ متر [[دنیز سویه‌سی|دنیز سویه‌سیندن]] اۇجالیقی وار. ۱۸٫۱۲ کیلومتر موربّع ساحه‌سی وار. بۇ شهرین نۆفوسو، ۲۰۱۴-نجی ایلين نۆفوس ساییمی اساسيندا ۳۳۷۱۶ نفر ایمیش.

== گؤرونتولر ==
&lt;gallery mode=&quot;packed-hover&quot; perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;170&quot;&gt;
فایل:Cambrai-Position.png
فایل:NPdC relief Cambrai.png
فایل:Chapelle des Jésuites - Cambrai.jpg
فایل:Cambrai - Rue des Chanoines.jpg
فایل:Hôtel de ville de Cambrai (27018).jpg
فایل:Beffroi de Cambrai vu du Mail Saint-Martin.jpg
فایل:Hôtel du Gouverneur, Maison des Canonniers et Maison de l'Arbrisseau à Cambrai.jpg
فایل:Porte Notre-Dame (42724).jpg
فایل:Gare ferroviaire - Cambrai.jpg
&lt;/gallery&gt;

==قایناق‌لار==
{{قایناق}}

[[بؤلمه:فرانسه شهرلری]]</text>
      <sha1>on2anppj4dlxna9tu38s2ov5ftzsm1k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>مانتقامئری، آلاباما</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47101</id>
    <revision>
      <id>1587783</id>
      <parentid>1471428</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T17:53:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EulerianTrail</username>
        <id>62023</id>
      </contributor>
      <origin>1587783</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9682" sha1="qm0wfv98c9rvl0p69n8f7l6iwrqgxwn" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                     = مانتقامئری، آلاباما
| official_name            = مانتقامئری شهری
| settlement_type          = [[List of capitals in the United States|ایالتین مرکزی شهری]]
| image_skyline            = montgomery,al.png
| image_caption            = Images top, left to right: [[Alabama State Capitol]], [[Dexter Avenue Baptist Church]], [[Frank M. Johnson Jr. Federal Building and United States Courthouse]], [[First White House of the Confederacy]]
| image_flag               = New Flag of Montgomery, Alabama.svg
| flag_size                = 100px
| image_seal               = City of Montgomery Great Seal.png
| seal_size                = 75px
| nickname                 = &quot;The Gump&quot;, &quot;Birthplace of the Civil Rights Movement”, &quot;Cradle of the Confederacy&quot;
| motto                    = &quot;Capital of Dreams&quot;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.montgomeryal.gov/index.aspx?page=1336 |title=City of Montgomery : Capital of Dreams Video |publisher=Montgomeryal.gov |access-date=August 11, 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140625182129/http://montgomeryal.gov/index.aspx?page=1336 |archive-date=June 25, 2014 |df=mdy-all |accessdate=2021-08-09 |archivedate=2014-06-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140625182129/http://montgomeryal.gov/index.aspx?page=1336 }}&lt;/ref&gt;
| image_map                = File:Montgomery County Alabama Incorporated and Unincorporated areas Montgomery Highlighted 0151000.svg
| mapsize                  = 250px
| map_caption              = Location within Montgomery County
| pushpin_map              = Alabama#USA
| pushpin_relief           = yes
| pushpin_label            = Montgomery
| pushpin_map_caption      = Location within Alabama##Location within the United States
| coordinates              = {{Coord|32|21|42|N|86|16|45|W|region:US-AL|display=inline,title}}
| subdivision_type         = Country
| subdivision_name         = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]]
| subdivision_type1        = State
| subdivision_name1        = [[آلاباما]]
| subdivision_type2        = [[List of counties in Alabama|County]]
| subdivision_name2        = [[Montgomery County, Alabama|Montgomery]]
| established_title        = [[Municipal corporation|Incorporated]]
| established_date         = December 3, 1819&lt;ref name=&quot;al-legislative-incorporation-1819&quot;&gt;[http://www.legislature.state.al.us/misc/history/acts_and_journals/Acts_Oct_Dec_1819/Page12_pg101-110.html An act to incorporate the town of Montgomery in the county of Montgomery. ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20021129171155/http://www.legislature.state.al.us/misc/history/acts_and_journals/Acts_Oct_Dec_1819/Page12_pg101-110.html |date=November 29, 2002 }} Approved December 3, 1819.  Alabama Legislative Acts. Annual Session, Oct – Dec 1819.  Pages 110-112.  Access Date: January 5, 2014.&lt;/ref&gt;
| named_for                = [[Richard Montgomery]]
| government_type          = [[Mayor–council government|Mayor–Council]]
| leader_party             = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری نین دموکرات حیزبی|د]]
| leader_title             = [[List of mayors of Montgomery, Alabama|بلدیه‌باشچی‌سی]]
| leader_name              = [[Steven Reed (mayor)|Steven Reed]]
| leader_title2            = [[City council|Council]]
| leader_name2             = Montgomery City Council
| unit_pref                = Imperial
| area_footnotes           = &lt;ref name=&quot;CenPopGazetteer2019&quot;&gt;{{cite web|title=2019 U.S. Gazetteer Files|url=https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2019_Gazetteer/2019_gaz_place_01.txt|publisher=United States Census Bureau|access-date=June 29, 2020}}&lt;/ref&gt;
| area_total_km2           = 420.25
| area_total_sq_mi         = 162.26
| area_land_km2            = 414.26
| area_land_sq_mi          = 159.94
| area_water_km2           = 6.00
| area_water_sq_mi         = 2.31
| area_water_percent       = 
| elevation_m              = 73
| elevation_ft             = 240
| population_footnotes     = &lt;ref name=&quot;wwwcensusgov&quot;&gt;{{cite web|title=U.S. Census website|url=https://www.census.gov|publisher=[[United States Census Bureau]]|access-date=October 23, 2014}}&lt;/ref&gt;
| population_total         = 205764
| population_as_of         = [[2010 United States Census|2010]]
| population_rank          = US: [[List of United States cities by population|122nd]]&lt;br&gt;AL: 3rd
| pop_est_footnotes        = &lt;ref name=&quot;USCensusEst2019&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.census.gov/programs-surveys/popest/data/tables.2019.html|title=Population and Housing Unit Estimates|access-date=May 21, 2020}}&lt;/ref&gt;
| population_est           = 198525
| pop_est_as_of            = 2019
| population_density_km2   = 479.23
| population_density_sq_mi = 1241.21
| population_urban         = 263,907 (US: [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین شهرلری]])
| population_metro         = 373,225 (US: [[List of metropolitan statistical areas|144th]])
| timezone                 = [[Central Time Zone|CST]]
| utc_offset               = −6
| timezone_DST             = [[Central Daylight Time|CDT]]
| utc_offset_DST           = −5
| postal_code_type         = [[ZIP Code]]s
| postal_code              = 36013, 36043, 36064, 36104, 36105, 36106, 36107, 36108, 36109, 36110, 36111, 36112, 36113, 36115, 36116, 36117
| area_code_type           = [[North American Numbering Plan|Area code]]
| area_code                = [[Area code 334|334]]
| blank_name               = [[Federal Information Processing Standard]]
| blank_info               = 01-51000
| blank1_name              = [[Geographic Names Information System|GNIS]] feature ID
| blank1_info              = [http://geonames.usgs.gov/pls/gnispublic/f?p=gnispq:3:::NO::P3_FID:165344 165344]
| website                  = {{URL|montgomeryal.gov}}
| footnote                 = 
}}

'''مانتقامئری''' ({{اینگیلیسجه|'''Montgomery'''}}) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکانین]] [[آلاباما ایالتی]]نینمرکزی شهری دیر.&lt;ref name=&quot;GR6&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx|access-date=June 7, 2011|title=Find a County|publisher=National Association of Counties|archive-url=https://web.archive.org/web/20110531210815/http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx|archive-date=May 31, 2011|url-status=live}}&lt;/ref&gt; بو شهرین ۴۱۸٫۴  کیلومئتر موربّع ساحه‌سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين [[نۆفوس ساییمی]] اساسیندا ۲۰۵٬۷۶۴ نفر و [[اها‌لی سیخلیغی]] ۴۷۸٫۰۷ اینسان هر کیلومئتر موربّع‌ده دیر. بۇ شهر ۷۳ مئتر [[دنیز سئویه‌سی|دنیز سئوییه‌سیندن]] اۇجالیقیدا یئرلشیر.


==نوتلار==
{{Notelist}}
{{قایناق}}

==قایناقلار==
* Burton, Gary P., &quot;The Founding Four Churches: An Overview of Baptist Beginnings in Montgomery County, Alabama&quot;, ''Baptist History and Heritage''  (Spring 2012), 47#1 pp 39–51.
* L. P. Powell (editor), in ''Historic Towns of the Southern States'', (New York, 1900)
* Jeffry C. Benton (editor) ''A Sense of Place, Montgomery's Architectural History'' ( )
*Uriah J, Fields. &quot;The Montgomery Improvement Association.&quot; www.MIK-kpp01.stanford.edu. Web. January 17, 2013
*[http://www.naacp.org/pages/our-mission &quot;Our Mission&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160924021340/http://www.naacp.org/pages/our-mission |date=2016-09-24 }} . January 17, 2013
*Dunn M. John. &quot;The Montgomery Bus Boycott.&quot; The Civil Right Movement. 1998. Book. January 18, 2013
**Hare, Ken. [http://www.montgomerybusboycott.com/article_overview.htm &quot;Overview.&quot;] ''Montgomery Advertiser''. . 2012. Web. January 17, 2013
*&quot;Browder V. Gayle.&quot; Core. www.Core-online.org/history/browdervgayle.htm. Web. January 21, 2013
*Burns, Stewart. &quot;Montgomery Bus Boycott.&quot; ''Encyclopedia of Alabama''. www.Encyclopediaofalabama.org. June, 9. 2008. Web. 21, Jan. 2013
*&quot;Montgomery Improvement Association.&quot; American History. ABC-CLIO, 2013. Web. January 16, 2013

==خاریجی لینکلر==
{{آمبار بؤلمه|Montgomery, Alabama}}
{{Wikivoyage|Montgomery}}
*{{Official website|http://www.montgomeryal.gov/}}

{{مانتقامئری، آلاباما}}
{{جوغرافیایی موقعیت
 | Centre = مانتقامئری
 | North = [[پرتویل، آلاباما|پرتویل]]، [[برمینقم، آلاباما|برمینقم]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[Interstate 65|I-65]]''&lt;/small&gt;
 | Northeast =
 | East = [[تاسکیقی]]، [[آبرن، آلاباما|آبرن]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[Interstate 85|I-85]]''&lt;/small&gt;
 | Southeast = [[دوثن، آلاباما|دوثن]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[U.S. Route 231|US 231]]''&lt;/small&gt;
 | South =
 | Southwest = [[موبیل، آلاباما|موبیل]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[Interstate 65|I-65]]''&lt;/small&gt;
 | West = [[سلما، آلاباما|سلما]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[U.S. Route 80|US 80]]''&lt;/small&gt;
 | Northwest =
}}

{{مانتقامئری بؤلگه‌سی، آلاباما}}
{{آمریکاایالترین باشکندلری}}
{{Alabama cities and mayors of 100,000 population}}
{{آلابامانین ان بویوک شهرلری}}

{{Authority control}}

[[بؤلمه:مانتقامئری، آلاباما| ]]
[[بؤلمه:آلاباما شهرلری]]
[[بؤلمه:مانتقامئری، آلاباما شهرلری]]
[[Category:1816 establishments in Mississippi Territory]]
[[Category:Capitals of former nations]]
[[Category:County seats in Alabama]]
[[Category:Montgomery metropolitan area]]
[[Category:Populated places established in 1816]]</text>
      <sha1>qm0wfv98c9rvl0p69n8f7l6iwrqgxwn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1587800</id>
      <parentid>1587783</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T08:30:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Túrelio</username>
        <id>5405</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:Duplicate|Duplicate]]: [[File:New Flag of Montgomery, Alabama.svg]] → [[File:Flag of Montgomery, Alabama.svg]] Exact or scaled-down duplicate: [[c::File:Flag of Montgomery, Alabama.svg]]</comment>
      <origin>1587800</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9678" sha1="c0gvdq4no6dlw2lw50r39ajs984swiu" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name                     = مانتقامئری، آلاباما
| official_name            = مانتقامئری شهری
| settlement_type          = [[List of capitals in the United States|ایالتین مرکزی شهری]]
| image_skyline            = montgomery,al.png
| image_caption            = Images top, left to right: [[Alabama State Capitol]], [[Dexter Avenue Baptist Church]], [[Frank M. Johnson Jr. Federal Building and United States Courthouse]], [[First White House of the Confederacy]]
| image_flag               = Flag of Montgomery, Alabama.svg
| flag_size                = 100px
| image_seal               = City of Montgomery Great Seal.png
| seal_size                = 75px
| nickname                 = &quot;The Gump&quot;, &quot;Birthplace of the Civil Rights Movement”, &quot;Cradle of the Confederacy&quot;
| motto                    = &quot;Capital of Dreams&quot;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.montgomeryal.gov/index.aspx?page=1336 |title=City of Montgomery : Capital of Dreams Video |publisher=Montgomeryal.gov |access-date=August 11, 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140625182129/http://montgomeryal.gov/index.aspx?page=1336 |archive-date=June 25, 2014 |df=mdy-all |accessdate=2021-08-09 |archivedate=2014-06-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140625182129/http://montgomeryal.gov/index.aspx?page=1336 }}&lt;/ref&gt;
| image_map                = File:Montgomery County Alabama Incorporated and Unincorporated areas Montgomery Highlighted 0151000.svg
| mapsize                  = 250px
| map_caption              = Location within Montgomery County
| pushpin_map              = Alabama#USA
| pushpin_relief           = yes
| pushpin_label            = Montgomery
| pushpin_map_caption      = Location within Alabama##Location within the United States
| coordinates              = {{Coord|32|21|42|N|86|16|45|W|region:US-AL|display=inline,title}}
| subdivision_type         = Country
| subdivision_name         = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]]
| subdivision_type1        = State
| subdivision_name1        = [[آلاباما]]
| subdivision_type2        = [[List of counties in Alabama|County]]
| subdivision_name2        = [[Montgomery County, Alabama|Montgomery]]
| established_title        = [[Municipal corporation|Incorporated]]
| established_date         = December 3, 1819&lt;ref name=&quot;al-legislative-incorporation-1819&quot;&gt;[http://www.legislature.state.al.us/misc/history/acts_and_journals/Acts_Oct_Dec_1819/Page12_pg101-110.html An act to incorporate the town of Montgomery in the county of Montgomery. ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20021129171155/http://www.legislature.state.al.us/misc/history/acts_and_journals/Acts_Oct_Dec_1819/Page12_pg101-110.html |date=November 29, 2002 }} Approved December 3, 1819.  Alabama Legislative Acts. Annual Session, Oct – Dec 1819.  Pages 110-112.  Access Date: January 5, 2014.&lt;/ref&gt;
| named_for                = [[Richard Montgomery]]
| government_type          = [[Mayor–council government|Mayor–Council]]
| leader_party             = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری نین دموکرات حیزبی|د]]
| leader_title             = [[List of mayors of Montgomery, Alabama|بلدیه‌باشچی‌سی]]
| leader_name              = [[Steven Reed (mayor)|Steven Reed]]
| leader_title2            = [[City council|Council]]
| leader_name2             = Montgomery City Council
| unit_pref                = Imperial
| area_footnotes           = &lt;ref name=&quot;CenPopGazetteer2019&quot;&gt;{{cite web|title=2019 U.S. Gazetteer Files|url=https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2019_Gazetteer/2019_gaz_place_01.txt|publisher=United States Census Bureau|access-date=June 29, 2020}}&lt;/ref&gt;
| area_total_km2           = 420.25
| area_total_sq_mi         = 162.26
| area_land_km2            = 414.26
| area_land_sq_mi          = 159.94
| area_water_km2           = 6.00
| area_water_sq_mi         = 2.31
| area_water_percent       = 
| elevation_m              = 73
| elevation_ft             = 240
| population_footnotes     = &lt;ref name=&quot;wwwcensusgov&quot;&gt;{{cite web|title=U.S. Census website|url=https://www.census.gov|publisher=[[United States Census Bureau]]|access-date=October 23, 2014}}&lt;/ref&gt;
| population_total         = 205764
| population_as_of         = [[2010 United States Census|2010]]
| population_rank          = US: [[List of United States cities by population|122nd]]&lt;br&gt;AL: 3rd
| pop_est_footnotes        = &lt;ref name=&quot;USCensusEst2019&quot;&gt;{{cite web|url=https://www.census.gov/programs-surveys/popest/data/tables.2019.html|title=Population and Housing Unit Estimates|access-date=May 21, 2020}}&lt;/ref&gt;
| population_est           = 198525
| pop_est_as_of            = 2019
| population_density_km2   = 479.23
| population_density_sq_mi = 1241.21
| population_urban         = 263,907 (US: [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین شهرلری]])
| population_metro         = 373,225 (US: [[List of metropolitan statistical areas|144th]])
| timezone                 = [[Central Time Zone|CST]]
| utc_offset               = −6
| timezone_DST             = [[Central Daylight Time|CDT]]
| utc_offset_DST           = −5
| postal_code_type         = [[ZIP Code]]s
| postal_code              = 36013, 36043, 36064, 36104, 36105, 36106, 36107, 36108, 36109, 36110, 36111, 36112, 36113, 36115, 36116, 36117
| area_code_type           = [[North American Numbering Plan|Area code]]
| area_code                = [[Area code 334|334]]
| blank_name               = [[Federal Information Processing Standard]]
| blank_info               = 01-51000
| blank1_name              = [[Geographic Names Information System|GNIS]] feature ID
| blank1_info              = [http://geonames.usgs.gov/pls/gnispublic/f?p=gnispq:3:::NO::P3_FID:165344 165344]
| website                  = {{URL|montgomeryal.gov}}
| footnote                 = 
}}

'''مانتقامئری''' ({{اینگیلیسجه|'''Montgomery'''}}) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکانین]] [[آلاباما ایالتی]]نینمرکزی شهری دیر.&lt;ref name=&quot;GR6&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx|access-date=June 7, 2011|title=Find a County|publisher=National Association of Counties|archive-url=https://web.archive.org/web/20110531210815/http://www.naco.org/Counties/Pages/FindACounty.aspx|archive-date=May 31, 2011|url-status=live}}&lt;/ref&gt; بو شهرین ۴۱۸٫۴  کیلومئتر موربّع ساحه‌سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين [[نۆفوس ساییمی]] اساسیندا ۲۰۵٬۷۶۴ نفر و [[اها‌لی سیخلیغی]] ۴۷۸٫۰۷ اینسان هر کیلومئتر موربّع‌ده دیر. بۇ شهر ۷۳ مئتر [[دنیز سئویه‌سی|دنیز سئوییه‌سیندن]] اۇجالیقیدا یئرلشیر.


==نوتلار==
{{Notelist}}
{{قایناق}}

==قایناقلار==
* Burton, Gary P., &quot;The Founding Four Churches: An Overview of Baptist Beginnings in Montgomery County, Alabama&quot;, ''Baptist History and Heritage''  (Spring 2012), 47#1 pp 39–51.
* L. P. Powell (editor), in ''Historic Towns of the Southern States'', (New York, 1900)
* Jeffry C. Benton (editor) ''A Sense of Place, Montgomery's Architectural History'' ( )
*Uriah J, Fields. &quot;The Montgomery Improvement Association.&quot; www.MIK-kpp01.stanford.edu. Web. January 17, 2013
*[http://www.naacp.org/pages/our-mission &quot;Our Mission&quot;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160924021340/http://www.naacp.org/pages/our-mission |date=2016-09-24 }} . January 17, 2013
*Dunn M. John. &quot;The Montgomery Bus Boycott.&quot; The Civil Right Movement. 1998. Book. January 18, 2013
**Hare, Ken. [http://www.montgomerybusboycott.com/article_overview.htm &quot;Overview.&quot;] ''Montgomery Advertiser''. . 2012. Web. January 17, 2013
*&quot;Browder V. Gayle.&quot; Core. www.Core-online.org/history/browdervgayle.htm. Web. January 21, 2013
*Burns, Stewart. &quot;Montgomery Bus Boycott.&quot; ''Encyclopedia of Alabama''. www.Encyclopediaofalabama.org. June, 9. 2008. Web. 21, Jan. 2013
*&quot;Montgomery Improvement Association.&quot; American History. ABC-CLIO, 2013. Web. January 16, 2013

==خاریجی لینکلر==
{{آمبار بؤلمه|Montgomery, Alabama}}
{{Wikivoyage|Montgomery}}
*{{Official website|http://www.montgomeryal.gov/}}

{{مانتقامئری، آلاباما}}
{{جوغرافیایی موقعیت
 | Centre = مانتقامئری
 | North = [[پرتویل، آلاباما|پرتویل]]، [[برمینقم، آلاباما|برمینقم]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[Interstate 65|I-65]]''&lt;/small&gt;
 | Northeast =
 | East = [[تاسکیقی]]، [[آبرن، آلاباما|آبرن]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[Interstate 85|I-85]]''&lt;/small&gt;
 | Southeast = [[دوثن، آلاباما|دوثن]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[U.S. Route 231|US 231]]''&lt;/small&gt;
 | South =
 | Southwest = [[موبیل، آلاباما|موبیل]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[Interstate 65|I-65]]''&lt;/small&gt;
 | West = [[سلما، آلاباما|سلما]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;''[[U.S. Route 80|US 80]]''&lt;/small&gt;
 | Northwest =
}}

{{مانتقامئری بؤلگه‌سی، آلاباما}}
{{آمریکاایالترین باشکندلری}}
{{Alabama cities and mayors of 100,000 population}}
{{آلابامانین ان بویوک شهرلری}}

{{Authority control}}

[[بؤلمه:مانتقامئری، آلاباما| ]]
[[بؤلمه:آلاباما شهرلری]]
[[بؤلمه:مانتقامئری، آلاباما شهرلری]]
[[Category:1816 establishments in Mississippi Territory]]
[[Category:Capitals of former nations]]
[[Category:County seats in Alabama]]
[[Category:Montgomery metropolitan area]]
[[Category:Populated places established in 1816]]</text>
      <sha1>c0gvdq4no6dlw2lw50r39ajs984swiu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کیقان کونور تریسی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>103040</id>
    <revision>
      <id>1587789</id>
      <parentid>1579496</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T23:36:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587789</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10989" sha1="50qqwp28iiz6nk85ssed163xpxh0s7t" xml:space="preserve">{{شخص بیلگی قوتوسو
|آد=کیقان کونور تریسی
|شکیل=کیقان کونور تریسی
|شکیل آدی=Keegan Connor Tracy 2013.jpg
|شکلین اولچوسو =260
|آیری آدلار    =
|قیسا بیلگی   =[[اوْیونچو]]
|میللیت=[[کانادا|کانادالی]]
|تحصیل = 
|دوْغوم تاریخ ={{birth date and age|1971|12|3}}
|دوْغوم یئر   =[[Windsor, Ontario|Windsor]], [[Ontario]], [[کانادا]]
|اؤلوم تاریخ  =
|اؤلوم یئر    =
|مزارلیقی=
|اؤلوم سببی=
|حیات یوْلداشی=Ez Mitchell 
|اۇشاقلاری=
|ایمضا=
| وب‌سایت      =
}}
'''کیقان کونور تریسی''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Keegan Connor Tracy) [[کانادا|کانادالی]] [[اوْیونچو]]
== اوْینادیغی فیلم‌لر ==

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! ایل
!آدی 
!روْل 
! class=&quot;unsortable&quot; | نوت
|-
|1999
|''[[Double Jeopardy (1999 film)|Double Jeopardy]]''
|Boutique Saleswoman
|
|-
|2000
|''[[Duets (film)|Duets]]''
|Sheila
|
|-
|2001
|''[[Kill Me Later]]''
|Heather
|
|-
|2001
|''Out of Line''
|Claire Carrol
|
|-
|2002
|''[[Blackwoods (film)|Blackwoods]]''
|Dawn / Molly
|
|-
|2002
|''[[40 Days and 40 Nights]]''
|Mandy
|
|-
|2003
|''[[Final Destination 2]]''
|[[List of Final Destination characters#Kat Jennings|Katherine &quot;Kat&quot; Jennings]]
|
|-
|2003
|''{{sortname|A|Problem with Fear}}''
|Vicky
|
|-
|2005
|''[[White Noise (film)|White Noise]]''
|Mirabelle Keegan
|
|-
|2005
|''[[Chaos (2005 Capitol film)|Chaos]]''
|Marnie Rollins
|
|-
|2006
|''{{sortname|The|Net 2.0}}''
|Z.Z.
|Direct-to-video فیلم
|-
|2007
|''[[Numb (film)|Numb]]''
|Mt. Sinai Nurse
|
|-
|2008
|''[[The Women (2008 film)|The Women]]''
|Dolly Dupuyster
|
|-
|2009
|''[[My Little Pony: Twinkle Wish Adventure]]''
|Whimsey
|Direct-to-video film; voice role
|-
|2010
|''[[Smokin' Aces 2: Assassins' Ball]]''
|Vicky Salerno
|Direct-to-video فیلم
|-
|2011
|''[[Final Destination 5]]''
|[[List of Final Destination characters#Kat Jennings|Katherine &quot;Kat&quot; Jennings]]
|[[Archive footage]]
|-
|2012
|''{{sortname|The|Company You Keep|The Company You Keep (film)}}''
|Jim Grant's Secretary
|
|-
|2013
|''[[Words and Pictures (film)|Words and Pictures]]''
|Ellen
|
|-
|2013
|''[[Embrace of the Vampire (2013 film)|Embrace of the Vampire]]''
|Daciana
|Direct-to-video
|-
|2015
|''[[Dead Rising: Watchtower]]''
|rowspan=&quot;2&quot;|Jordan Blair
|
|-
|2016
|''[[Dead Rising: Endgame]]''
|&lt;ref&gt;{{cite web|title=Interview: Dead Rising: End Game - (Keegan Connor Tracy, Jessica Harmon, and Marie Avgeropoulos)|url=http://www.gamecrate.com/interview-dead-rising-end-game-keegan-connor-tracy-jessica-harmon-and-marie-avgeropoulos/14356|website=www.gamecrate.com|accessdate=22 September 2016|archive-date=2020-08-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200813000639/https://gamecrate.com/interview-dead-rising-end-game-keegan-connor-tracy-jessica-harmon-and-marie-avgeropoulos/14356|url-status=dead|archivedate=2020-08-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200813000639/https://gamecrate.com/interview-dead-rising-end-game-keegan-connor-tracy-jessica-harmon-and-marie-avgeropoulos/14356}}&lt;/ref&gt;
|-
|}
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! ایل
!آدی 
!روْل 
! class=&quot;unsortable&quot; | نوت
|-
|1997
|''[[Viper (TV series)|Viper]]''
|Darlene Ross
|Episode: &quot;The Best Couple&quot;
|-
|1998
|''[[Breaker High]]''
|Yvette
|Episode: &quot;Lord of the Butterflies&quot;
|-
|1998
|''[[Three (TV series)|Three]]''
|Eve
|Episode: &quot;The Games&quot;
|-
|1998
|''[[First Wave (TV series)|First Wave]]''
|Nicole
|Episode: &quot;Hypnotic&quot;
|-
|1998
|''{{sortname|The|Net|The Net (U.S. TV series)}}''
|Nadine
|Episode: &quot;Jump Vector&quot;
|-
|1998
|''{{sortname|The|New Addams Family}}''
|Consuela
|Episode: &quot;Morticia's Dilemma&quot;
|-
|1998
|''[[Millennium (TV series)|Millennium]]''
|Lhasa
|Episode: &quot;Omerta&quot;
|-
|1998
|''[[Cold Squad]]''
|Waitress
|Episode: &quot;Rita Brice&quot;
|-
|1999
|''Viper''
|Charmayne Grimes
|Episode: &quot;Safe House&quot;
|-
|1999
|''[[Night Man]]''
|Angel in Black
|2 episodes
|-
|1999
|''[[Seven Days (TV series)|Seven Days]]''
|Claire
|Episode: &quot;Parker.com&quot;
|-
|1999–2000
|''[[Beggars and Choosers (TV series)|Beggars and Choosers]]''
|Audrey Malone
|Series regular, 17 episodes
|-
|2000
|''Hollywood Off-Ramp''
|Unknown
|Episode: &quot;Screenplay By&quot;
|-
|2001
|''Strange Frequency''
|Kim
|Episode: &quot;My Generation&quot;
|-
|2001
|''[[Cold Squad]]''
|Brooke Givens
|Episode: &quot;Family Ties&quot;
|-
|2002–2005
|''[[Da Vinci's Inquest]]''
|Jackie
|2 episodes
|-
|2002
|''[[Dark Angel (2000 TV series)|Dark Angel]]''
|Rain
|Episode: &quot;Love in Vein&quot;
|-
|2003
|''Mob Princess''
|Patti
|Television movie
|-
|2003–2004
|''[[Jake 2.0]]''
|Diane Hughes
|Series regular, 16 episodes
|-
|2004
|''{{sortname|The|Days|dab=TV series}}''
|Francesca
|Episode: &quot;Day 1,370: Part 2&quot;
|-
|2005
|''{{sortname|The|Collector|The Collector (TV series)}}''
|Tour Guide Julia Mars
|Episode: &quot;The Tour Guide&quot;
|-
|2005
|''{{sortname|The|4400}}''
|Alison Driscoll
|2 episodes
|-
|2005
|''[[Killer Instinct (TV series)|Killer Instinct]]''
|Rosie
|Episode: &quot;O Brother, Where Art Thou&quot;
|-
|2006
|''[[Stargate SG-1]]''
|Dr. Redden
|Episode: &quot;Uninvited&quot;
|-
|2006
|''[[Three Moons Over Milford]]''
|Hannah
|Episode: &quot;Confessions of a Dangerous Moon&quot;
|-
|2006
|''[[Supernatural (U.S. TV series)|Supernatural]]''
|Karen Giles
|Episode: &quot;The Usual Suspects&quot;
|-
|2006
|''Dark Storm''
|Sam
|Television movie
|-
|2006
|''Her Fatal Flaw''
|Brooke
|Television movie
|-
|2006
|''{{sortname|A|Daughter's Conviction|nolink=1}}''
|Erin
|Television movie
|-
|2007
|''[[Psych]]''
|Priscilla Osterman
|Episode: &quot;Cloudy... with a Chance of Murder&quot;
|-
|2007–2009
|''[[Battlestar Galactica (2004 TV series)|Battlestar Galactica]]''
|Jeanne
|Recurring role, 9 episodes
|-
|2009
|''[[Supernatural (U.S. TV series)|Supernatural]]''
|Sera Siege
|Episode: &quot;The Monster at the End of This Book&quot;
|-
|2009
|''{{sortname|The|Building|nolink=1}}''
|Lilly
|Television movie
|-
|2010
|''[[Life Unexpected]]''
|Jenny
|Episode: &quot;Home Inspected&quot;
|-
|2010
|''[[Eureka (U.S. TV series)|Eureka]]''
|Dr. Viccelli
|Episode: &quot;Stoned&quot;
|-
|2011
|''[[V (2009 TV series)|V]]''
|Eileen Rounick
|Episode: &quot;Serpent's Tooth&quot;
|-
|2011–2018
|''[[Once Upon a Time (TV series)|Once Upon a Time]]''
|Blue Fairy / Mother Superior
|Recurring seasons 1-4 and 6; guest seasons 5 and 7 (36 episodes)
|-
|2013
|''[[Jinxed (2013 film)|Jinxed]]''
|Mrs. Murphy
|Television movie
|-
|2013–2016
|''[[Bates Motel (TV series)|Bates Motel]]''
|Miss Watson
|Recurring role, 9 episodes
|-
|2014–2015
|''[[Heartland (Canadian TV series)|Heartland]]''
|Aunt Crystal
|2 episodes&lt;ref&gt;{{cite web|title=A season 8 guest star revealed and a few photogenic shots of the ranch - Blog - Heartland|url=http://www.cbc.ca/heartland/m/blog/a-season-8-guest-star-revealed-and-a-few-photogenic-shots-of-the-ranch|website=www.cbc.ca|accessdate=22 September 2016}}&lt;/ref&gt;
|-
|2015
|''[[Backstrom (TV series)|Backstrom]]''
|Cristin Kelly
|Episode: &quot;Give 'Til It Hurts&quot;
|-
|2015
|''[[Exchange Student Zero]]''
|Lucinda
|Voice role; 4 episodes
|-
|2015
|''My Life as a Dead Girl''
|Kim
|Television movie
|-
|2015
|''[[Descendants (2015 film)|Descendants]]''
|[[Belle (Disney)|Queen Belle]]
|[[Disney Channel Original Movie]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Descendants Finally Premieres Tonight: A Brief Video History of the Best Disney Channel Original Movie Musicals!|url=http://www.eonline.com/ca/news/682101/descendants-finally-premieres-tonight-a-brief-video-history-of-the-best-disney-channel-original-movie-musicals|website=www.eonline.com|accessdate=22 September 2016|language=en-CA}}&lt;/ref&gt;
|-
|2016–2017
|''[[Ready Jet Go!]]
|Dr. Rafferty
|Voice role; 4 episodes
|-
|2016–2018
|''[[The Magicians (U.S. TV series)|The Magicians]]''
|Professor Lipson
|Recurring role, 11 episodes&lt;ref&gt;{{cite web|title=SIX OF THE BEST... improvements SyFy made to The Magicians - The Nerdery Public|url=http://thenerderypublic.com/six-best-improvements-syfy-made-magicians/|website=thenerderypublic.com|accessdate=22 September 2016|archivedate=2018-05-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180523173011/http://thenerderypublic.com/six-best-improvements-syfy-made-magicians/}}&lt;/ref&gt;
|-
|2016
|''[[Motive (TV series)|Motive]]''
|Heather
|Episode: &quot;Remains to Be Seen&quot;
|-
|2016
|''[[Garage Sale Mystery]]: The Art of Murder''
|Tina
|Television movie
|-
|2017
|''[[Descendants 2]]''
|[[Belle (Disney)|Queen Belle]]
|[[Disney Channel Original Movie]]
|-
|2018
|''[[Super Dinosaur (TV series)|Super Dinosaur]]''
|Agent Winder, Teen Girl
|Voice role; Episode: &quot;The Great Race&quot;
|-
|2019
|''[[A Series of Unfortunate Events (TV series)|A Series of Unfortunate Events]]''
| Scout Leader Brucie
| 2 episodes
|-
|2019
|''[[Descendants 3]]''
|[[Belle (Disney)|Queen Belle]]
|[[Disney Channel Original Movie]]
|}
{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! ایل
! Award
! Category
! Nominated work
! Result
|-
| rowspan=&quot;2&quot;| &lt;center&gt;2002&lt;/center&gt;
| [[Leo Awards]] &lt;ref&gt;{{cite web|title=Leo Awards, 2002 Winners|url=http://www.leoawards.com/2014/2002_winners.html|website=www.leoawards.com|accessdate=10 September 2017|archivedate=2018-04-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180425032249/http://www.leoawards.com/2014/2002_winners.html}}&lt;/ref&gt;
| Best Supporting Performance by a Female in Dramatic Series
| rowspan=&quot;2&quot;| &lt;center&gt;''[[Da Vinci's Inquest]]''&lt;/center&gt;
| {{won}}
|-
| [[Gemini Awards]] &lt;ref&gt;{{cite web|title=Gemini Awards - 2002 - Winners &amp; Nominees|url=http://awardsandwinners.com/category/gemini-awards/2002/|website=awardsandwinners.com|accessdate=10 September 2017|language=en|archivedate=2019-03-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190307070128/http://awardsandwinners.com/category/gemini-awards/2002/}}&lt;/ref&gt;
| Best Performance by an Actress in a Guest روْل in a Dramatic Series
| {{nom}}
|-
| &lt;center&gt;2004&lt;/center&gt;
| [[Leo Awards]]
| Best Lead Performance by a Female in Dramatic Series
| &lt;center&gt;''[[Jake 2.0]]''&lt;/center&gt;
| {{nom}}
|-
| &lt;center&gt;2012&lt;/center&gt;
| [[Leo Awards]]
| Best Guest Performance by a Female in a Dramatic Series
| &lt;center&gt;''[[Once Upon a Time (TV series)|Once Upon a Time]]''&lt;/center&gt;
| {{nom}}
|-
|}
== قایناق‌لار ==
{{قایناق}}
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Keegan Connor Tracy|Keegan Connor Tracy]]»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر). 
{{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو
| یازار     =no 
| ویکی‌سؤزلوک    =no 
| ویکی‌کیتاب    =no 
| ویکی‌سؤز =no 
| ویکی‌قایناق   =no 
| ویکی‌آمبار   =Keegan Connor Tracy
| ویکی‌خبر      =no 
| ویکی‌گیل    =no 
| ویکی‌دولانما    =no
| ویکی‌بیلیم‌یورد    =no
}}

[[بؤلمه:کانادالی قادین اویونچولار]]</text>
      <sha1>50qqwp28iiz6nk85ssed163xpxh0s7t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>گورجولر</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151041</id>
    <revision>
      <id>1587792</id>
      <parentid>1551694</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T01:26:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587792</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5349" sha1="9jbcjg6ug4v20jszjza6ynk4ye8nuai" xml:space="preserve">{{Infobox ethnic group
| group = Georgians &lt;br&gt;{{nobold|[[Georgian script|ქართველები]]}} &lt;br&gt;''Kartvelebi''
| image = [[File:Georgians (montage of 35).jpg|border|300px]]  
| population = {{circa}} '''4&amp;nbsp;million'''{{ref label|en|a}}
| popplace = {{Flagcountry|Georgia}} {{circa}} 3,223,600&lt;ref name=&quot;2014 Ethnicity&quot;&gt;{{Cite web |title=Total population by regions and ethnicity |url=http://census.ge/files/results/english/17_Total%20population%20by%20regions%20and%20ethnicity.xls |access-date=2018-04-18 |archive-date=2016-08-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160808174812/http://census.ge/files/results/english/17_Total%20population%20by%20regions%20and%20ethnicity.xls |url-status=dead |accessdate=2018-04-18 |archivedate=2016-08-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160808174812/http://census.ge/files/results/english/17_Total%20population%20by%20regions%20and%20ethnicity.xls }}&lt;/ref&gt;{{efn|name=a|Ethnic Georgians form about 86.8 percent of Georgia's current population of 3,713,804 (2014 census). Data without occupied territories—Abkhazia and [[جنوبی اوستیا]].}}
| region1 = {{flagcountry|Turkey}}
| pop1 = ~158,000
| region3 = {{flagcountry|Iran}}
| pop3 = ~100,000&lt;ref&gt;Jump up to: a b Rezvani, Babak (Winter 2009). &quot;The Fereydani Georgian Representation&quot;. Anthropology of the Middle East 4 (2): [http://www.berghahnjournals.com/view/journals/ame/4/2/ame040205.xml 52–74. doi:10.3167/ame.2009.040205].&lt;/ref&gt;
| region4 = {{flagcountry|Ukraine}}
| pop4 = ~34,199&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://2001.ukrcensus.gov.ua/eng/results/nationality_population/nationality_1/s5/?botton=cens_db&amp;box=5.1W&amp;k_t=00&amp;p=20&amp;rz=1_1&amp;rz_b=2_1%20%20%20&amp;n_page=2|title=Всеукраїнський перепис населення 2001 – English version – Results – Nationality and citizenship – The distribution of the population by nationality and mother tongue – Selection:|publisher=|accessdate=21 August 2015}}&lt;/ref&gt;
| region6 = {{flagcountry|Greece}}
| pop6 = ~27,400&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/General/nws_SAM01_EN.PDF |title=Archived copy |accessdate=2014-06-03 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131225192921/http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/General/nws_SAM01_EN.PDF |archivedate=25 December 2013 |df= }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://diaspora.gov.ge/?p=2503 ქართველები საბერძნეთში] [[State Ministry on Diaspora Issues of Georgia]]&lt;/ref&gt;
| region7 = {{flagcountry|Italy}}
| pop7 = ~14,045&lt;ref&gt;[http://www.tuttitalia.it/statistiche/cittadini-stranieri/georgia/] [[National Institute of Statistics (Italy)|ISTAT]]&lt;/ref&gt;
| region8 = {{flagcountry|Azerbaijan}}
| pop8 = ~11,130&lt;ref&gt;{{Cite web |title=archive copy |url=http://pop-stat.mashke.org/azerbaijan-ethnic2009.htm |accessdate=2018-04-18 |archivedate=2012-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120207161726/http://pop-stat.mashke.org/azerbaijan-ethnic2009.htm }}&lt;/ref&gt;
| region9 = {{flagcountry|Poland}}
| pop9 = ~10,000
| region10 = {{flagcountry|France}}
| pop10 = 10,000 to 17,145&lt;ref&gt;https://www.diplomatie.gouv.fr/fr/dossiers-pays/georgie/presentation-de-la-georgie/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=archive copy |url=http://france.mfa.gov.ge/index.php?lang_id=FRA&amp;sec_id=1226&amp;info_id=24240 |accessdate=2018-04-18 |archivedate=2014-12-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141214223041/http://france.mfa.gov.ge/index.php?lang_id=FRA&amp;sec_id=1226&amp;info_id=24240 }}&lt;/ref&gt;
| region11 = {{flagcountry|Canada}}
| pop11 = ~4,775&lt;ref&gt;[http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2016/dp-pd/prof/details/page.cfm?Lang=E&amp;Geo1=PR&amp;Code1=01&amp;Geo2=&amp;Code2=&amp;Data=Count&amp;SearchText=Canada&amp;SearchType=Begins&amp;SearchPR=01&amp;B1=All&amp;TABID=1] [[2016 Canadiian Census]]&lt;/ref&gt;
| languages = [[گورجو دیلی]] and other [[کارتول دیللری]]
| religions = Predominantly [[Eastern Orthodox Church|Eastern Orthodox Christian]] ([[Georgian Orthodox Church]])&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://geostat.ge/cms/site_images/_files/english/population/Census_release_ENG_2016.pdf |title=საქართველოს მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის საბოლოო შედეგები |last1= |first1= |last2= |first2= |date=28 April 2016 |website= |publisher=National Statistics Office of Georgia |access-date=29 April 2016 |quote= |accessdate=2018-04-18 |archivedate=2017-10-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171010074805/http://geostat.ge/cms/site_images/_files/english/population/Census_release_ENG_2016.pdf }}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;Minority: [[کاتولیک کلیساسی]], [[ایسلام]], [[Judaism]]
| footnotes = a. {{note|en|}} The total figure is merely an estimation; sum of all the referenced populations.
}}

'''گورجو‌‌لر''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسی‌جه]]: Georgians، [[عرب دیلی|عرب‌جه]]: جورجيون، [[آنادولو تورکجه‌سی]]: Gürcüler، [[فارس دیلی|فارسجا]]: مردم گرجی) - بیر قومی گروه چوْخ‌لاری [[جنوبی اوستیا]] دا یاشاییرلار. بۇ اتنیک قومی [[گورجو دیلی]] [[کارتول دیللری]] ایله دانیشیرلار.

== قایناقلار ==
{{قایناق}}

[[بؤلمه:خالقلار]]</text>
      <sha1>9jbcjg6ug4v20jszjza6ynk4ye8nuai</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>یاخرانکا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179047</id>
    <revision>
      <id>1587793</id>
      <parentid>1546708</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T02:37:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587793</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1727" sha1="2oj1yiokiaei7f34athsmyth9pjg36k" xml:space="preserve">[[بؤلمه:لهیستان شهرلری]]
یاخرانکا ([[لهیستان دیلی|لهیستانجا]]: Jachranka) [[لهیستان|لهیستان‌دا]] بیر یاشاییش منطقه‌سی‌دیر و [[ماسوویان اوستانی]]نده یئرلشیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 420 نفر ایمیش.

==نام==
این نام احتمالاً از ویژگی های توپوگرافی ⇒ Niechronka (مکانی که یک پناهگاه نظامی فراهم نمی کند، یک مکان غیر دفاعی) گرفته شده است.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Uchwała Nr 59/VI/2011 Rady Miejskiej w Serocku |url=http://archiwum.bip.serock.pl/public/get_file_contentsd300.pdf?id=184934 |accessdate=2023-07-12 |archivedate=2023-07-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230712054532/http://archiwum.bip.serock.pl/public/get_file_contentsd300.pdf?id=184934 }}&lt;/ref&gt;

== بیرده باخ ==
[[لهیستان شهرلرین لیستی]]
== قایناق‌لار ==
{{قایناق}}
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Jachranka|Jachranka]]»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۱۲ ژوئن ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر). 
{{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو
| یازار     =no 
| ویکی‌سؤزلوک    =no 
| ویکی‌کیتاب    =no 
| ویکی‌سؤز =no 
| ویکی‌قایناق   =no 
| ویکی‌آمبار   =Jachranka
| ویکی‌خبر      =no 
| ویکی‌گیل    =no 
| ویکی‌دولانما    =no
| ویکی‌بیلیم‌یورد    =no
}}
{{لهیستان-قارلاما}}
{{Authority control}}</text>
      <sha1>2oj1yiokiaei7f34athsmyth9pjg36k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کولز</title>
    <ns>0</ns>
    <id>297950</id>
    <revision>
      <id>1587787</id>
      <parentid>1566312</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T20:07:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587787</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4172" sha1="bp47iwz70bdsh1p36mgkwuqk131vba3" xml:space="preserve">{{Infobox company
| name = Kohl's Corporation
| logo = Kohl's logo.svg
| logo_size = 250px
| type = [[Public company|Public]]
| traded_as = {{NYSE|KSS}}&lt;br /&gt;[[S&amp;P 500|S&amp;P 500 Component]]
| key_people = Michelle Gass, CEO&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://corporate.kohls.com/news/archive-/2017/September/kohl_s-announces-ceo-succession-plan#|title=Kohl’s Announces CEO Succession Plan: Kevin Mansell to Retire in May 2018, Michelle Gass Appointed CEO-elect|first=|last=admin|date=|website=kohls.com}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://corporate.kohls.com/company/leadership|title=Leadership|first=|last=admin|date=|website=corporate.kohls.com|accessdate=2018-12-23|archivedate=2019-05-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190509035604/https://corporate.kohls.com/company/leadership}}&lt;/ref&gt;
| founder = Maxwell Kohl
| foundation = {{Start date and age|1962|9|12}}&lt;br /&gt;[[میلواکی]], [[ویسکانسین ایالتی]], [[United States|U.S.]]
| location = [[Menomonee Falls, Wisconsin|Menomonee Falls]], Wisconsin U.S.
| num_locations = 1,158 (Q1 2017)&lt;ref name=&quot;factbook&quot;&gt;{{citation |url=https://corporate.kohls.com/content/dam/kohlscorp/company/purpose-and-values/Kohl's%202017%20FactBook.pdf |title=Kohl's Fact Book |publisher=Kohl's |access-date=July 10, 2018 |date=2018 }}{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
| industry = [[Retail]]
| products = Clothing, footwear, bedding, furniture, jewelry, beauty products, electronics, and housewares.
| revenue = {{unbulleted list|{{nowrap|{{decrease}} [[United States dollar|US$]]18.686&amp;nbsp;billion (2016)&lt;ref name='xbrlus_1'&gt;{{cite web |url=https://www.sec.gov/Archives/edgar/data/885639/000088563914000007/0000885639-14-000007-index.htm |title=KOHLS Corp 2013 Annual Report Form (10-K) |publisher=United States Securities and Exchange Commission |format=XBRL |date=March 21, 2014 |author=&lt;!--Staff writer(s); no by-line.--&gt;}}&lt;/ref&gt;}}|{{nowrap|{{increase}} US$19.204&amp;nbsp;billion (2015)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}}}
| operating_income = {{unbulleted list|{{nowrap|{{decrease}} US$1.183&amp;nbsp;billion (2016)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}|{{nowrap|{{decrease}} US$1.553&amp;nbsp;billion (2015)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}}}
| net_income = {{unbulleted list|{{nowrap|{{decrease}} US$556&amp;nbsp;million (2016)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}|{{nowrap|{{decrease}} US$673&amp;nbsp;million (2015)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}}}
| assets = {{unbulleted list|{{nowrap|{{decrease}} US$13.574&amp;nbsp;billion (2016)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}|{{nowrap|{{decrease}} US$13.606&amp;nbsp;billion (2015)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}}}
| equity = {{unbulleted list|{{nowrap|{{decrease}} US$5.177&amp;nbsp;billion (2016)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}|{{nowrap|{{decrease}} US$5.491&amp;nbsp;billion (2015)&lt;ref name='xbrlus_1'/&gt;}}}}
| num_employees = 138,000 (2016)
| homepage = {{URL|https://www.kohls.com/|kohls.com}}
}}
'''کولز''' ([[اینگیلیسجه]]: Kohl's) سهامی عام و یا [[خالقا آچیق شیرکت]]دیر. بۇ شیرکت [[خیردا ساتیش]] ساحه‌سینده فعالیّت گؤستریر. چالیشان ایشچی‌لرینین سایی‌سی ۱۳۸٬۰۰۰ نفر اوْلوب.
== گؤرونتولر ==

&lt;gallery&gt;

File:Kohl's – Beaverton, Oregon.jpg|[[بیورتون، اورقن]]   File:Bella Terra Kohls.JPG|[[Huntington Beach, California]]

&lt;/gallery&gt;
== قایناق‌لار ==
{{قایناق}}
اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Kohl's|Kohl's]]»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۰ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر). 
{{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو
| یازار     =no 
| ویکی‌سؤزلوک    =no 
| ویکی‌کیتاب    =no 
| ویکی‌سؤز =no 
| ویکی‌قایناق   =no 
| ویکی‌آمبار   =Kohl's
| ویکی‌خبر      =no 
| ویکی‌گیل    =no 
| ویکی‌دولانما    =no
| ویکی‌بیلیم‌یورد    =no
}}
{{شیرکت-قارالاما}}
{{Authority control}}

[[بؤلمه:شیرکت‌لر]]</text>
      <sha1>bp47iwz70bdsh1p36mgkwuqk131vba3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ایشلدن دانیشیغی:Tittles</title>
    <ns>3</ns>
    <id>340479</id>
    <redirect title="ایشلدن دانیشیغی:Difabio" />
    <revision>
      <id>1587803</id>
      <parentid>864787</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T10:38:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xqbot</username>
        <id>2004</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>روبات :[[ایشلدن دانیشیغی:Difabio]] صحیفه‌سینه ایستیقامت‌لی ایکیقات ایستیقامتلندیرمه دوزلدیلیر</comment>
      <origin>1587803</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62" sha1="5ohsoa1bttozsi818ixyfiat312lyqp" xml:space="preserve">#تغییر_مسیر [[ایشلدن دانیشیغی:Difabio]]</text>
      <sha1>5ohsoa1bttozsi818ixyfiat312lyqp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>یاللی (رقص)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>387067</id>
    <revision>
      <id>1587794</id>
      <parentid>1459419</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T03:05:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587794</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34644" sha1="5uwik2f0r25uci8xmpedvqi0vzudd3o" xml:space="preserve">[[فایل:Stamps of Azerbaijan, 2015-1229.jpg|بندانگشتی|آذربایجان میلي رقصی یاللی، پوست مارکاسیندا]]
'''یاللی''' — آذربایجان میلّی رقصی. ان قدیم رقص نؤوعلریندن بیریدیر.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[http://mugam.musigi-dunya.az/y/yalli.html موغام ائنسيکلوپئدياسيندا - ياللي]

&lt;/ref&gt; 2018-جی ایلین 26 نویامبر– 1 دسامبر تاریخلرینده [[ماوریتیوس|ماوریتیوس جومهوریتی‌]]&lt;nowiki/&gt;نین پایتاختی پورت لویس شهرینده [[یونسکو]]-نون غئیری-مادّی مدنی ایرثین قورونماسی اوزره حؤکومتلرآراسی کومیته‌سی‌‌نین نؤوبتی 13-جو اوتوروموندا قبول ائدیلمیش قرارلا &quot;'''یاللی''' (کؤچری، تنزره)، ناخچیوا‌‌نین عنعنه‌وی قروپ رقصلری&quot; یونئسکو-نون تجیلی قورونما لیستینه داخیل ائدیلمیشدیر.&lt;ref&gt;[http://mct.gov.az/az/umumi-xeberler/azerbaycan-respublikasinin-medeniyyet-ve-xarici-sler-nazirliklerinin-birge-beyanati آذربايجان رئسپوبليکاسي‌نين مدنيت و خاريجي ايشلر ناظيرليکلري‌نين بيرگه بياناتي]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://ich.unesco.org/en/state/azerbaijan-AZ ich.unesco.org] Yalli (Kochari, Tenzere), traditional group dances of Nakhchivan&lt;/ref&gt;

== سؤز آچیمی ==
آذربایجا‌‌نین گونئی بؤلگه‌لرینده &quot;یاللی&quot;یا &quot;هالای&quot; دا دئییلیر. (آل/هال) کؤکوندن تؤره‌میشدیر. بیرلیک و آتش معنالاری احتیوا ائدیر. [[موغول دیلی|موغول]] &quot;حالاه&quot; فعلی سربست بوراخماق، راحاتلاشدیرماق معنالارینا گلیر. [[مانجور دیلی|مانچور]]&lt;nowiki/&gt;جا &quot;هله&quot; فعلی ده عئینی آنلاما گلیر.

== تاریخچه ==
[[فایل:Azerbaijan netional dances - Yalli.jpg|بندانگشتی|یاللی رقصی‌نین نوت یازیسی]]
'''یاللی''' (هالای)، [[تورک دیللری|تورک]] و [[آلتای دیللری|آلتای]] خالق مدنیتینده مراسیم رقصیدیر. کؤکلری میلاددان اوّلکی دؤورلره گیدن بیر اویوندور. حیاتین ائنئرژیسینی، دؤورونو، همرأی‌لیگی، حرکتی، دایانیب داوام ائتمگی و ریتمی احتیوا ائدر. آل هال سؤزجوگونون اودلا یعنی حیاتی ائنئرژییله باغلی اولماسی بو اویونا وئریلن اهمیتی گؤستریر. پریمیتیو فورماسی‌‌نین آدی آللی اولاراق بیلینر. قوبوستان آدلی بؤلگه‌ده قایالارا چکیلن کؤهنه چاغلارا عایید شکیللرده بو اویونون تصویر ائدیلدیگی گؤرولمکده‌دیر&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=tEQTx1Dptyw&lt;/ref&gt;. ائللئی (آللای) آدلی ایلک آتا ایله ده علاقه‌لی گؤرونمکده‌دیر. [[ساخا تورکجه‌سی|یاکوت]]&lt;nowiki/&gt;لار بو رقصه اوهوکای(Ohokay) دئیرلر.

&quot;یاللی&quot; سؤزونون آرخایک سینونیملریندن بیری چؤپپودور. &quot;چؤپو&quot; سؤزونه آذربایجان شاعیری [[قطران تبریزی|قطران تبریزی‌‌]]&lt;nowiki/&gt;نین (1012-1088) &quot;دیوان&quot;اینداکی بئیتلرین بیرینده راست گلینیر. بئیتین ایضاحیندا &quot;چؤپپو&quot; سؤزونون یاللی‌یا بنزر، کوللئکتیو اویون اولدوغو بیلدیریلیر. دئمه‌لی، ق.تبریزی‌‌نین 11. عصرده یاشادیغینی نظره آلساق، اوندان اوّلکی عصرلرده ده قوبوستان قایا اوستو رسملرینده تصویر ائدیلن رقصلره بنزر &quot;چؤپپو&quot; آدلی کوتلوی اویونون ایجرا ائدیلدیگی احتیمالی اؤزونو دوغرولدور.&lt;ref&gt;عباسقولو نجف‌زاده. [http://www.anl.az/el/n/na_aica.pdf آذربايجان ايديوفونلو چالغي آلتلري] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220512094214/http://anl.az/el/n/na_aica.pdf |date=2022-05-12 }}. باکي، 2010، ص. 38&lt;/ref&gt;

'''یاللی''' - رقص صنعتی‌‌نین ایلکین فورماسیدیر.

آذربایجان خالق موسیقیسی‌نین ، موسیقی فولکلوروموزون چوخ گئنیش یاییلمیش و قدیم تاریخه مالیک اولان ژانرلاریندان بیری ده رقصلردیر. رقص صنعتی‌‌نین چوخ عصرلیک تاریخه مالیک اولماسی فاکتی خالق رقصلریمیزین اساس قوللاریندان بیری ساییلان &quot;یاللی&quot;‌‌نین یارانماسی ایله باغلیدیر. آذربایجاندا &quot;یاللی&quot;‌‌نین درین کؤکلری حاقیندا بیر چوخ منبعلر، آرخئولوژی قازینتیلار، تاریخی اراضیلر بیزه موهوم و ماراقلی معلوماتلار آچیقلاییر. بئله کی، قوبوستان اراضیسینده‌کی قایا اوستو تصویرلر، اوردوباد اراضیسینده گمی‌قایا داغینداکی ال-اله وئریب دؤوره اطرافیندا رقص ائدن اینسان شکیللری، آرخئولوژی قازینتیلار زامانی تاپیلمیش موختلیف اشیالارین اوزرینده‌کی یاللی اوینایان اینسان رسملری، تاریخچیلرین، عالیملریمیزین ایللرله آپاردیقلاری علمی آراشدیرمالار آذربایجاندا مراسیم رقصی ساییلان &quot;یاللی&quot;‌‌نین تاریخینی ائرامیزدان اوّل 5.مین‌ایللیگه عایید اولدوغونو ثوبوتا یئتیرمیشدیر.

قوبوستانداکی قایا اوستو تصویرلرین یارانما تاریخی اوست پالئولیت دؤورونون اورتا داش (مئزولیت) دؤورونه عایید اولونور. بوراداکی قایا اوستو تصویرلر ایلک دفعه 1939-جو ایلده آشکار ائدیلمیش و ایلک تدقیقات ایشی امکدار علم خادیمی اسحاق جعفرزاده طرفیندن آپاریلمیشدیر. قوبوستا‌‌نین قایا اوستو تصویرلر کوللئکسیاسی بؤیوکداش، کیچیکداش، جینگیرداغ، یازیلی‌تپه، شونقار و شیخ‌قایا داغلاری ساحه‌سینده آشکار ائدیلمیشدیر. اوزونلوغو 15-20 ک‌م، ائنی ایسه 2 ک‌م اولان بو اراضیده &quot;پئتروقلیف&quot; اوصولو ایله چکیلمیش (معناسی؛ &quot;داش اوزرینده ناخیش آچما&quot;) 6 میندن چوخ تصویر الده اولونموشدور کی، بو تصویرلرین بعضیلرینده ال-اله توتوب یاللی گئدن اینسان جیزگیلرینه راست گلیریک. اوردوبادین تیوی و نصیروازلی کندلری‌‌نین قوزئی دوغوسوندا یئرلشن، دنیز سویه‌سیندن 3907م یوکسکلیکده قرارلاشان گمی‌قایا داغینداکی قایا اوستو تصویرلر ایسه ایلک دفعه 1960-جی ایللرده قئیده آلینمیشدیر. بورادان چوخلو سایدا &quot;قازما&quot; ،&quot;جیزما&quot; ،&quot;دؤیمه&quot; اوصولو ایله ایجرا ائدیلمیش (چکیلمیش) رسملر و پیکتوقرافیک یازی نومونه‌لری تاپیلمیشدیر. گمی‌قایادا اوزون مودّت آرخئولوژی تدقیقاتلار آپارمیش ایستعدادلی عالیم-آرخئولوق ولی علی‌یئو طرفیندن اؤیره‌نیلمیش قایا تصویرلری آراسیندا بعضی رسملر &quot;یاللی&quot; رقصی‌‌نین تاریخیندن خبر وئریر. تصویرلرین بیرینده قایا‌‌نین مرکزی حیصه‌سینده اود و گونش رمزی ساییلان کیچیک دایره، اونون اطرافیندا ایسه قوللارینی یوخاری قالدیریب رقص ائدن اینسان رسملری حک اولونموشدور.&lt;ref&gt;گمي قايا رسملري &quot;ادبيات و اينجه‌صنعت&quot; قزئتي. 2 آوقوست 1969-جو ايل&lt;/ref&gt;

قدیم میدیا اراضیسینده آشکار ائدیلن، بویالی قابلار اوزرینده کیشیلرله یاناشی قادینلارین دا رقص ائتدیکلری تصویرلر، تک و کوللئکتیو صورتده اوینانیلان رقص شکیللری چکیلمیشدیر.&lt;ref&gt;&quot;&quot;История Мидии&quot;, Баку. 1960. табло 36 t:minor-latin;color:#404040;background:white; mso-ansi-language:EN-US;mso-fareast-language:EN-US;mso-bidi-language:AR-SA'&gt;&lt;/ref&gt;

تاریخدن بیزه معلومدور کی، اوزون عصرلر بویو آذربایجاندا آتشپرستلیک حؤکم سورموشدور. عومومیتله، آذربایجان هر زامان عرضین اود مکانی، یانار اودلار یوردو ساییلمیشدیر. هئچ بیر بیلیگه مالیک اولمایان، اودون گوجونه اینانان ایبتیدایی اینسانلار اوو زامانی هانسیسا بیر وحشی حئیوا‌‌نین اوولانماسی سئوینجینی و یا موختلیف تاپینتیلارینی، الده ائتدیکلری یئنی نایلیتلرینی قئید ائتمک اۆچون تونقاللار قالایار، ال-اله وئریب جرگه-جرگه، قروپ حالیندا اودون اطرافیندا دؤوره ووراراق موختلیف رقصلر اوینایاردیلار. قدیم دؤورون بو عادت-عنعنه‌لرینده‌کی بعضی ائلئمئنتلر عصرلرین سوزگجیندن کئچه-کئچه بو گونوموزه‌دک گلیب چاتمیش و ایندی ده &quot;یاللی&quot;لاریمیزین ایفاسی زامانی ایستیفاده اولونماقدادیر. بئله کی، کئچمیشده گونشی، آیی، کولگی، اودو و سویو موقدس سایان اینسانلار ایندی ده باهارین (نووروزون) گلیشینی طنطنه ایله قئید ائده‌رک، بایرام گونونه کیمی دؤرد چرشنبه‌‌‌نین (سو، اود، تورپاق، کولک) هر بیرینده تونقاللار یاندیریر، اودون اوستوندن توللانیر، ال-اله وئره‌رک تونقال اطرافیندا یاللی گئدیرلر.

یاللیلار قدیم دؤورلردن بری آذربایجان اراضیسی‌‌نین ایندیکی شرور، اوردوباد، شاهبوز، شکی، کلبجر، لاچین، قازاخ و غربی آذربایجان اراضیسی اولان ایروان بؤلگه‌سینده چوخ گئنیش یاییلمیشدیر. بو بؤلگه‌لرده، اساساً تویلاردا و ائل شنلیکلرینده یاشلی اینسانلاردان باشلایاراق اوشاقلارا کیمی هر کس دسته توتوب یاللی گئدیبلر. عومومیتله، &quot;یاللی&quot; مفهومو آذربایجان خالقی‌‌نین دیلینده چوخ قدیم زامانلاردان مؤوجوددور. بئله کی، &quot;یال&quot; سؤزو – داغین یوکسکلیگینده یئرلشن دوزنگاه دئمکدیر. آذربایجاندا بئله اراضیلر سایسیزدیر. مثلا، گنجه‌‌‌نین 30 ک‌م جنوبوندا داغلیق یئرده سیرا ایله دوزولموش ساری قایالیقدا یئرلشن دوزنگاه &quot;ساری یال&quot; آدلانیر. کلبجر و لاچین اراضیسینده قیرخ‌قیز یایلاغی ایله چیلگز داغی‌‌نین آراسینداکی دوزنگاها &quot;گؤدک یال&quot; دئییرلر. عومومیتله، آذربایجاندا بو جور یئر آدلاری چوخلوق تشکیل ائدیر. &quot;اوزون یال&quot; ،&quot;جیدیر یالی&quot; ،&quot;اویوقلو یال&quot; و باشقالاری بئله اراضیلردندیر.

خالق رقصلریمیزین آراشدیریجیلاریندان کمال حسنوو &quot;یاللی&quot; سؤزونون معناسینی آچیقلایاراق یازیر کی؛ &quot;یال – جرگه‌دیر، زنجیر خطیدیر. &quot;یاللی&quot;نی اوینایانلار بیر و یا ایکی جرگه‌ده، بعضاً ده بیر نئچه جرگه‌ده دورورلار&quot;.&lt;ref&gt;&quot;قديم آذربايجان خالق رقصلري&quot;. 56-جي ص.&lt;/ref&gt;

&quot;یاللی&quot; – همرأی‌لیک رمزیدیر. آذربایجا‌‌نین گؤرکملی بسته‌کاری افراسیاب بدلبیلی &quot;یاللی&quot; اویونونا یوکسک قیمت وئره‌رک یازیردی کی؛ &quot;بورادا چوخ اینتیشار ائدن &quot;یاللی&quot; فورماسی بوتون بیر ائلین، بیر اوبا‌‌نین کوللئکتیو صورتده اؤز سئوینج دویغولارینی، باجاریق و ایستعدادینی تمثیل ائدن عظمتلی بیر یارادیجیلیغین پارلاق تظاهورودور&quot;.

یارانیشیندان تا بو گونه کیمی یاللیلار خالقیمیزین یاشام طرزینی، عادت-عنعنه‌سینی، موباریزلیگینی، قورخمازلیغینی و بیرلیگینی اؤزونده عکس ائتدیرمیشدیر. دونیا‌‌نین بیر چوخ خالقلاریندا دا بو جور کئیفیتلری اؤزونده جملشدیرن یاللی‌یا بنزر رقصلر مؤوجوددور. رومانیالاردا &quot;آرکان/Arkan&quot; ،بولغارلاردا &quot;ترئسکوْخوْروْ/Treskoxoro&quot; ،مولداویالاردا &quot;تاباکاریاسکا/Tabakaryaska&quot; ،اؤزبکلرده &quot;لاپار/Lapar&quot; ،گورجولرده &quot;پئرخوُلی/Perxuli&quot; ،فرانسیزلاردا &quot;برانل/Branl&quot; ،یونانلاردا &quot;سئرتاکی/Sertaki&quot; و س. بئله رقصلردندیر.

&quot;یاللی&quot; – جرگه‌یه دوزوله‌رک دسته ایله ایفا اولونان کوتلوی رقصدیر. اویون زامانی یاللی‌یا کوللئکتیوین اؤنونده گئدن ایشتیراکچی (رقاص) رهبرلیک ائدیر. اونا خالق آراسیندا &quot;یاللی باشی&quot; دئییرلر. یاللی‌باشی اوّلدن آخیرادک رقصین عومومی گئدیشینه، ایشتیراکچیلارین نیظاملی حرکتینه، هر بیر آیاق حرکتی‌‌نین بوتون ایشتیراکچیلار طرفیندن عئینی قایدادا یئرینه یئتیریلمه‌سینه، رقصین دوزگون باشلاماسینا و واختیندا سونا یئتمه‌سینه نظارت ائدیر. بو ایشده &quot;یاللی‌باشی&quot;یا اوندان سونرا گلن (ایکینجی رقاص) ایشتیراکچی &quot;موعاوین&quot; و دسته‌‌‌نین آخیریندا دوران سونونجو ایشتیراکچی &quot;آیاقچی&quot; کؤمک ائدیر. &quot;یاللی&quot;نی اوینایارکن یاللی‌باشی‌‌نین و آیاقچی‌‌نین الینده یایلیق اولمالیدیر. اونلار اللرینی یوخاری قالدیراراق یایلیغی یئلله‌مکله دسته‌‌‌نین اوّلی‌‌نین و آخیری‌‌نین هاردا اولدوغونو بیلدیریرلر.

&quot;یاللی&quot; دسته‌سینه دوزولن ایشتیراکچیلارین سایی دقیق موعین اولونمور. عادتاً یاللی دسته‌سینه 10-15 نفر دوزولور. لاکین بعضاً، اساساً ده، توی شنلیکلرینده بو ایشتیراکچیلارین سایی 20-30، حتّی 40-50 نفره چاتیر. یاللی کوللئکتیوی هم کیشیلردن، هم ده قادینلاردان عیبارت اولا بیلر. چوخ زامان بو رقص قاریشیق ایفا اولونور. اویون زامانی ایشتیراکچیلار ال-اله وئره‌رک و یا قوللارینی یانا گئنیش آچماقلا اللرینی دیگر ایشتیراکچی‌‌نین چیگنینه قویاراق رقص ائدیرلر. بو زامان هر بیر ایشتیراکچی &quot;یاللی‌باشی&quot;‌‌نین ائتدیگی بوتون حرکتلری اولدوغو کیمی، اونونلا برابر عئینی واختدا تکرار ائتمه‌لیدیرلر. هر هانسی بیر حرکتی دوزگون اوینامایان ایشتیراکچی یا جزالانیر، یا دا دسته‌دن کنارلاشدیریلیر.

ائله یاللیلار دا وار کی، اورادا ایکی دسته ایشتیراک ائدیر. اوز-اوزه دایانمیش ایکی یاللی دسته‌سی آردیجیللیقلا موختلیف حرکتلر نوماییش ائتدیریرلر. بیر دسته‌‌‌نین ائتدیگی حرکتی دیگر دسته تکرار ائتمگه چالیشیر. سوندا هر ایکی دسته‌‌‌نین باشچیسی گولشیرلر و غالیب گلن باشچی دسته‌لری بیرلشدیرمکله اونلارا رهبرلیک ائدیر.

یاللی رقصی اینجه‌صنعتین سینتئتیک فورماسی اولاراق اینسترومئنتال، ووکال موسیقی و ایفاچیلیق کیمی بیر نئچه صنعتی اؤزونده بیرلشدیریر.

یاللیلار خورئوقرافیک مضمونونا گؤره ایکی یئره بؤلونور. بونلاردان بیرینجیسی &quot;سوژئتلی یاللیلار&quot;دیر. بو نؤوع یاللیلارین خورئوقرافیک قورولوشو و ایفا طرزی موعین بیر سوژئتی ترننوم ائدیر. بئله یاللیلار تئاترلاشمیش خالق اویونلاری اولدوغو اۆچون &quot;اویون-یاللی&quot; آدلانیر. &quot;قازی-قازی&quot; ،&quot;چؤپ-چؤپو&quot; ،&quot;کؤچری&quot; ،&quot;دیرقوْیوُ&quot; کیمی یاللیلار بونا گؤزل نومونه‌دیر. مثلا، &quot;دیرقوْیوُ&quot; یاللیسیندا قانادی قیریلمیش قوشون سوژئتی گؤستریلیر. قوش قانادی سیندیغیندان اوچا بیلمیر، لاکین بونا باخمایاراق تئز-تئز اونو قالدیراراق حرکته گتیرمک ایسته‌ییر. قوشون اوچماق ایستگی، یاشاماق هوهسی رقصین خورئوقرافیک قورولوشوندا چوخ دولغون شکیلده اؤز عکسینی تاپمیشدیر. &quot;دیرقوْیوُ&quot;نون موسیقی مضمونو، تئمپی، خوصوصیله ده ریتمی رقصین سوژئتینی او قدر دوزگون آچیقلاییر کی، یاللینی ایزله‌ین هر کس ایستر-ایسته‌مز تاثیرلنه‌رک قوشون بو علاجسیز وضعیتینه آجیییر.

&quot;قالئیی&quot; کیمی ده آدلانان &quot;دیرقوْیوُ&quot; رقصی ایکی حیصه لی یاللیلارداندیر. رقص هم کوللئکتیو شکیلده &quot;یاللی&quot; کیمی، هم ده &quot;سولو&quot; ایفادا سوزئتلی اویون-تاماشا فورماسیندا ایفا ائدیلیر. &quot;دیرقوْیوُ&quot; یاللیسی‌‌نین بیرینجی حیصه سی‌‌نین مئلودیاسینی اونون نوت یازیسیندان آیدین ایزله‌یه بیلریک.

دیگر یاللیلار ایسه موعین احوال-روحیه‌نی، خوصوصاً قهرمانلیغی، گومراهلیغی، گنجلیگی و جلدلیگی عومومی شکیلده ترنّوم ائدن &quot;رقص-یاللیلار&quot;دیر. بو یاللیلارا &quot;تنزره&quot; ،&quot;سییاقوُتوِ&quot; ،&quot;دؤنه&quot; ،&quot;عورفانی&quot; و باشقالاری داخیلدیر.

'''یاللیلار موسیقی موشاییعتینه گؤره ده ایکی یئره بؤلونورلر.'''

* ماهنی (رئچیتاتیو) موشاییعتی ایله ایفا اولونان یاللیلار. 
* موسیقی (اینسترومئنتال) موشاییعتی ایله ایفا اولونان یاللیلار.

ماهنی ایله موشاییعت اولونان یاللیلاردا اینسترومئنتال ایفا یوخدور. داها دوغروسو،

بئله یاللیلار اوّللر موسیقی چالغیسی اولمادان، یالنیز ماهنی کیمی اوخونوردو. بئله کی، رقصی اوینایان دسته‌‌‌نین بوتون ایشتیراکچیلاری هانسیسا بیر شعری، متنی کورلا، ماهنی کیمی ایفا ائتمکله یاللی گئدیردیلر. بو زامان اوینایانلار اوخودوقلاری ماهنی‌‌نین ریتمینی آیاق حرکتلرینه اساساً تعیین ائدیردیلر. چوخ ماراقلیدیر کی، هر بیر یاللی اؤز آیاق حرکتلرینه اویغون ریتمه و ریتمیک قورولوشلارا مالیکدیر. بو سببدندیر کی، بیر چوخ یاللیلار &quot;ایکی‌آیاق&quot; ،&quot;اوچ آیاق&quot; و &quot;دؤردآیاق&quot; آدلانیرلار. سونرالار یاللی اویونونا یالنیز بیر ضرب آلتی (چوبوقلا چالینان ناغارا) علاوه اولونموشدور. تکجه ضرب آلتی‌‌نین موشاییعتی ایله اوخوناراق اوینانیلان یاللیلار اؤز قورولوشو اعتیباریله &quot;هالای&quot;لارین قورولوشونا چوخ یاخیندیر.

موسیقی مضمونونا متن (شعر) علاوه ائدیله‌رک ماهنی کیمی ایفا اولونان یاللیلاردان &quot;قالادان-قالایا&quot; ،&quot;تیرمه-شال&quot; (&quot;آرزومانی&quot; کیمی ده آدلانیر)، &quot;تئللو&quot; ،&quot;لیلی خانی&quot; ،&quot;هوینارئ&quot; ،&quot;گولئینارئ&quot; ،&quot;مرجانلار&quot; و باشقالاری‌‌نین آدلارینی چکمک اولار. بو یاللیلارداکی ماهنیلارین متنی، اساساً کندلیلرین امک فعالیتینی، اونلارین گونده‌لیک حیات طرزینی، جسارتینی، قهرمانلیغینی، سئوگیسینی ترنّوم ائدیر. بئله ماهنیلارین سؤزلری خالق طرفیندن یارانمیش و بو گون ده اؤزونون خوصوصی بدیعی-پوئتیک مزیتلری ایله سئچیله‌رک قوشما و بایاتیلاردان عیبارت اولموشدور. بو گون خالق آراسیندا آرتیق یاللی کیمی دئییل، ماهنی کیمی مشهورلاشان، یوخاریدا آدلارینی چکدیگیمیز رقصلر موختلیف منبعلرده، مجموعه‌لرده محض، خالق ماهنیسی کیمی گؤستریلمیشدیر. مثلا، &quot;تئللو&quot; یاللیسینی غفار نامازعلی‌یئو 1985-جی ایلده نشر ائتدیردیگی &quot;آذربایجان خالق ماهنی و تصنیفلری&quot; کیتابیندا خالق ماهنیسی کیمی تقدیم ائتمیشدیر. اونون موسیقیسی آشاغیداکی متنله اوخونور.

1. بند:&lt;blockquote&gt;آراز اوسته، بوز اوسته، تئللو،

کاباب یانار کؤز اوسته، تئللو.

قوی منی اؤلدورسونله، تئللو،

بیر آلا گؤز قیز اوسته، تئللو. &lt;/blockquote&gt;نقارت &lt;blockquote&gt;آمان تئللو،

تئللوجان، تئللو.

جانیم تئللو،

تئللوجان، تئللو. &lt;/blockquote&gt;2. بند:&lt;blockquote&gt;آراز آخیر لیل ایله، تئللو،

دسته-دسته گول ایله، تئللو.

من یاریمی سئویرم، تئللو،

شیرین-شیرین دیل ایله، تئللو. &lt;/blockquote&gt;یاللی‌یا بو متن سونرادان علاوه اولونموشدور. &quot;تئللو&quot; – بیر حیصه‌لی یاللیدیر. اونون موسیقیسی آغیر تئمپده باشلایاراق آستا ریتملرله ایفا ائدیلیر. یاللینی اوینایان کوللئکتیوین رهبری (یاللی‌باشی) ایشاره ائتدیکدن سونرا موسیقیچیلر طرفیندن تئمپ آرتیریلاراق سورعتله‌نیر، ریتم تئزلشیر. &quot;تئللو&quot; یاللیسی‌‌نین مئلودیک دیلی اونون، اونون ماهنی کیمی اوخونان موسیقیسیندن ده نیسبتاً فرقلیدیر. نومونه اۆچون یاللی‌‌نین موسیقیسینی ایزله‌یک.

2.یاللی‌‌نین دیگر نؤوعو ایسه اینسترومئنتال موسیقی ایفاسی ایله موشاییعت اولونان رقص- یاللیلاردیر. اولا اونو قئید ائتمه‌لی‌ییک کی، کوتلوی رقص اولان &quot;یاللی&quot;لاری آچیق هاوادا (داغ اتگی یاماجدا و یا دوزنگاه چمنلیکده) اویناییرلار. بو زامان اونلاری گوجلو تئمبره مالیک اولان آلتلر موشاییعت ائتمه‌لیدیر کی، یاللی گئدنلر حرکت زامانی و ماهنی اوخویارکن، رقصین موسیقیسینی و ریتمینی آیدین ائشیده بیلسینلر. بو سببدن ریتملری ایفا ائتمک اۆچون ناغارا آلتینه چوبوق و یا چوبوقلار دا علاوه اولونموشدور. عومومیتله، &quot;یاللی&quot;لاریمیزین ایفاسیندا هر زامان قدیم موسیقی آلتلریمیز اولان زورنا و ناغارادان ایستیفاده ائدیلیب. حال-حاضیردا &quot;یاللی&quot; رقصلرینی موشاییعت ائدن موختلیف ترکیبلی موسیقیچی دسته‌لری (آنسامبللار) مؤوجوددور. بو آنسامبللار اوچ، دؤرد و داها آرتیق موسیقیچیدن عیبارت اولور. مثلا، ناخچیوان بؤلگه‌سینده یاللیلاری اوچ نفردن عیبارت موسیقیچی دسته‌سی موشاییعت ائدیر. بورا 2 زورنا، 1 ناغارا ایفاچیسی داخیلدیر. زورنا ایفاچیلاریندان بیری رقصین اساس مئلودیاسینی ایفا ائدن سولیستدیر. او هم ده آنسامبلین رهبری ساییلیر. دمکئش آدلانان دیگر زورناچی ایسه بو مئلودیادا تونیکانی و دیگر ایستیناد پرده‌لرینی &quot;دم&quot; شکلینده اوزاداراق ایفا ائدیر. ریتملری ایفا ائدن ناغاراچی چوبوقدان ایستیفاده ائده‌رک ایری ناغارادا (داوول) یاللینی موشاییعت ائدیر.

یاللی‌‌نین چوخ ایستیفاده اولوندوغو بؤلگه‌لردن بیری ده شکی‌دیر. بوراداکی &quot;یاللی&quot; آنسامبللاری‌‌نین ترکیبی ایسه دؤرد نفردن؛ یعنی 2 زورنا، 2 ناغارا ایفاچیلاریندان عیبارت اولور. کوللئکتیوده زورناچیلاری موشاییعت ائدن ایری ناغارا – &quot;کوْس&quot; آدلانیر. ایکی چوبوقلا چالینان دیگر کیچیک دیامئترلی ناغارا ایسه &quot;بالا ناغارا&quot; و یا &quot;دومبک&quot; آدلانیر. بو چوبوقلاردان بیری دوز فورمادا، ایکینجیسی ایسه اوجو گئرییه اَییلمیش شکیلده اولور.

1.بیرینجی زورنا – سولیست 2. ایکینجی زورنا – دمکئش 3. ا‌یری ناغارا – کوْس (تک چوبوقلا چالینیر) 4. کیچیک ناغارا – بالا ناغارا، دومبک (ایکی چوبوقلا)

یاللیلارین ایفاسی زامانی چوخ ضروری موشاییعت فورمالاریندان بیری ده &quot;ریتملی کوی&quot;لردیر. &quot;ریتملی کوی&quot; تئرمی‌نین ی ایلک دفعه آذربایجان خالق رقصلری‌‌نین اؤیره‌نیلمه‌سینده چوخ بؤیوک خیدمتلری اولان آراشدیریجیمیز بایرام حسینلی (1923-1992) ایشلتمیشدیر. &quot;ریتملی کوی&quot; – ریتمیک سسلر دئمکدیر. بو سسلری یاللینی اوینایان ایشتیراکچیلار موختلیف حرکتلرله الده ائدیرلر. چپیک چالماقلا، آیاقلارینی یئره دؤیمکله، اللرینی دیزلرینه وورماقلا، چیرتمالارلا اؤز اویونلارینی موشاییعت ائدن رقاصلار یاللیدا یئنی بیر ریتمیک آهنگ یارادیرلار. یاللیلار اؤزونون موسیقی مضمونونا گؤره 1، 2 و یا 3 حیصه دن عیبارت اولور. بیر حیصه‌لی یاللیلاردا موسیقی مضمونو دییشمه‌دن اوّلجه آغیر، سونرا ایسه گئت-گئده سورعتلنه‌رک تئز تئمپده ایفا اولونور. بئله یاللیلار اساساً، 6/8 اؤلچوده (بعضاً 3/8 اؤلچوده)، آردیجیل ریتمله ایفا اولونورلار. بیر حیصه‌لی یاللیلاردان &quot;قازی-قازی&quot; ،&quot;زولفانی&quot; ،&quot;نارئ&quot; ،&quot;هوْینارئ&quot; ،&quot;سارئیی&quot; (&quot;قوْفئیی&quot; کیمی ده آدلانیر)، &quot;وئر-وئری&quot; ،&quot;قنیموْ&quot; ،&quot;چؤپ-چؤپو&quot; (&quot;نئهره‌می&quot; کیمی ده آدلانیر)، &quot;لاچین بالا&quot; و باشقالارینی گؤستره بیلریک. ایکی حیصه‌لی یاللیلاردا بعضاً ایکینجی حیصه بیرینجیدن فرقلی موسیقی مضمونونا مالیک اولا بیلر. لاکین چوخ زامان ایکینجی‌‌نین موسیقی مضمونو بیرینجی‌‌نین واریاسیا اولونموش فورماسیندان عیبارت اولور. ایکی و اوچ حیصه‌لی یاللیلاردا هر بیر حیصه موختلیف ریتمله ایفا اولونور. مثلا، یاللی ایکی حیصه‌لیدیرسه، اونون 1-جی حیصه سی 2/4 و یا 4/4 اؤلچولرده، مارش‌سایاغی، &quot;یاللی&quot; ریتمینده ایفا ائدیلیر، 2-جی حیصه اصل رقص هاواسی کیمی، 6/8 اؤلچوسونده آردیجیل ریتمله چالینیر. اوچ حیصه‌لی یاللیلاردا ایسه 2-جی حیصه بعضاً 3/8 اؤلچوده (چوخ واخت 6/8 اؤلچوده) ایفا اولونسا دا، 3-جو حیصه ده یئنیدن 6/8 اؤلچوسونه کئچیر. بئله یاللیلاردان &quot;عورفانی&quot; ،&quot;کؤچری&quot; ،&quot;تنزره&quot; ،&quot;چینقی-چینقی&quot; (&quot;خرَج&quot; کیمی ده آدلانیر)، &quot;دلیلوْ&quot; ،&quot;دئلاسوْروُ&quot; (&quot;بوغدا&quot; کیمی ده آدلانیر)، &quot;قارا پیر&quot; ،&quot;شرور&quot; ،&quot;چوْپوُدوم&quot; ،&quot;دهنه&quot; (&quot;ائل یاللیسی&quot; کیمی ده آدلانیر) ایکی حیصه‌لی، &quot;ایروان&quot; (&quot;دؤردآیاق&quot; کیمی ده آدلانیر)، &quot;گوْپوُ&quot; ،&quot;کوردون آغیری&quot; و باشقالاری اوچ حیصه‌لیدیر. عومومیتله، &quot;یاللی&quot; رقصلری‌‌نین ایفاسیندا ان موهوم عامیللردن بیری تئمپدیر. چونکی، بیر، ایکی و یا اوچ حیصه‌دن عیبارت اولان یاللی‌‌نین هر بیر حیصه‌سی اؤز موسیقی مضمونونا اویغون موختلیف تئمپه مالیکدیر. یاللیلارین حیصه‌لری آراسیندا تئمپ بؤلگوسو ائله آپاریلمیشدیر کی، رقص چوخ آغیر، آستا حرکتلرله باشلاییر، 2-جی حیصه‌یه کئچرکن اورتا تئمپده، نیسبتاً جلد حرکتلرله داوام ائتدیریله‌رک، 3-جو حیصه ده ایسه تئز، ایتی صورتده اوینانیلیر. رقصی موشاییعت ائدن موسیقیچیلرین، خوصوصیله ده، ضرب آلتی ایفاچیلاری‌‌نین نظرلری هر زامان یاللی گئدنلرده اولمالیدیر. ناغاراچی ایستر رقصی باشلایارکن، ایسترسه ده اونون دیگر حیصه‌لرینه (2-جی و 3-جو حیصه ) کئچرکن ائله تئمپ سئچمه‌لیدیر کی، یاللینی اوینایان کوللئکتیو حرکتلری تلسمه‌دن، دوزگون قایدادا، نیظاملا یئرینه یئتیره بیلسینلر. &quot;یاللی&quot; آذربایجان خالقی‌‌نین میللی-مدنی ثروتیدیر. اونو دایم قوروماق، یاشاتماق و گله‌جک نسله اؤتورمک اۆچون بیزیم داهی بسته‌کارلاریمیز اؤز اثرلرینده ده بو ژانرا بؤیوک یئر آییرمیشلار. اوزئییر حاجی‌بیگلی &quot;کوروغلو&quot; اوپئراسیندا، مسلم ماقومایئو &quot;نرگیز&quot; اوپئراسیندا، سلطان حاجی‌بیگوو &quot;گولشن&quot; بالئتینده، جاهانگیر جاهانگیروو &quot;آزاد&quot; اوپئراسی و خالق چالغی آلتلری اۆچون &quot;یاللی&quot; اثرینده، رئوف حاج‌ییگئو &quot;یاللی بالئت مینیاتورلری&quot;نده یاللی‌‌نین ژانر خوصوصیتلریندن ایستیفاده ائتمیشلر. &quot;یاللی&quot; خالقی صولحه سسله‌ین موسیقیسی ایله، مؤحتشم ریتمیک آهنگی ایله چوخ بؤیوک ائموسیونال تاثیره مالیکدیر. بو موسیقی‌‌نین قودرتی اینسان معنویاتی‌‌نین صافلیغینی اؤن پلانا چکیر. یاللی تکجه موسیقی و رقص نؤوعو دئییل، او قدیم تورک تاریخی‌‌نین باشلیجا مؤهورو، آذربایجا‌‌نین معنوی ائمبلئمی و آذربایجان خالقی‌‌نین آذربایجانچیلیق سیموولودور.

== اتک یازیلار ==
&lt;references /&gt;{{آذربایجان خالق رقصلری}}</text>
      <sha1>5uwik2f0r25uci8xmpedvqi0vzudd3o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>۲۰۱۳-جو ایلده کانادا</title>
    <ns>0</ns>
    <id>485415</id>
    <revision>
      <id>1587804</id>
      <parentid>1567576</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T11:26:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587804</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34354" sha1="18s7kk7fh4o9q6t3j27ptzpgtfgynsq" xml:space="preserve">بۇ مقاله ۲۰۱۳-جو ایلینده کانادادا اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.

==دؤولت==

* [[Lieutenant Governor of Alberta]] – [[Donald Ethell]]
* [[Lieutenant Governor of British Columbia]] – [[Judith Guichon]]
* [[Lieutenant Governor of Manitoba]] – [[Philip S. Lee]]
* [[Lieutenant Governor of New Brunswick]] – [[Graydon Nicholas]]
* [[Lieutenant Governor Newfoundland and Labrador]] – [[John Crosbie]] (until مارس  19) then [[Frank Fagan]]
* [[Lieutenant Governor of Nova Scotia]] – [[John James Grant]]
* [[Lieutenant Governor of Ontario]] – [[David Onley]]
* [[Lieutenant Governor of Prince Edward Island]] – [[Frank Lewis (broadcaster)|Frank Lewis]]
* [[Lieutenant Governor of Quebec]] – [[Pierre Duchesne]]
* [[Lieutenant Governor of Saskatchewan]] – [[Vaughn Solomon Schofield]]
==اؤلوملر==
* [[January 2]] - [[Wren Blair]], 87, hockey coach and manager ([[Minnesota North Stars]], [[Pittsburgh Penguins]]) (born [[1925 in Canada|1925]]).&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.mlive.com/spirit/index.ssf/2013/01/saginaw_hockey_pioneer_wren_bl.html|title=Saginaw hockey pioneer Wren Blair passes away |publisher=mlive.com |date=2013-01-03 |accessdate= 2013-01-03}}&lt;/ref&gt;
* [[January 3]] - [[Ted Godwin]], 79, artist (born [[1933 in Canada|1933]]).&lt;ref&gt;{{cite news|author = |url=http://www.cbc.ca/news/canada/saskatchewan/story/2013/01/04/sk-ted-godwin-regina-five-dies-at-79.html?cmp=rss |title=Ted Godwin, Regina Five artist, dies at 79 - Saskatchewan - CBC News |publisher=Cbc.ca |date= |accessdate=2013-01-05}}&lt;/ref&gt;
* [[January 4]] – [[Murray Henderson (ice hockey)|Murray Henderson]], 91, hockey player ([[Boston Bruins]]) (born [[1921 in Canada|1921]]).&lt;ref&gt;{{cite news|author =Paul Hunter |url=https://www.thestar.com/sports/hockey/nhl/article/1311033--obituary-wartime-nhler-murray-henderson-dead-at-91 |title=Obituary: Wartime NHLer Murray Henderson dead at 91 |publisher=thestar.com |date=2012-07-17 |accessdate=January 6, 2013 |location=Toronto}}&lt;/ref&gt;
* [[January 5]]
** [[Joseph-Aurèle Plourde]], 97, Roman Catholic prelate, [[Roman Catholic Archdiocese of Ottawa|Archbishop of Ottawa]] (1967{{ndash}}1989) (born [[1915 in Canada|1915]]).&lt;ref&gt;{{cite web|author=Ottawa Citizen |url=https://ottawacitizen.com/life/Former+Ottawa+Roman+Catholic+archbishop+dies/7781589/story.html |title=Former Ottawa Roman Catholic archbishop dies at 97 |publisher=Ottawacitizen.com |date= |accessdate=2013-01-07 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130108133422/http://www.ottawacitizen.com/life/Former%2BOttawa%2BRoman%2BCatholic%2Barchbishop%2Bdies/7781589/story.html |archivedate=2013-01-08 |df= }}&lt;/ref&gt;
** [[Claude Préfontaine]], 79, actor (born [[1933 in Canada|1933]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.radio-canada.ca/nouvelles/arts_et_spectacles/2013/01/05/001-claude-prefontaine-deces.shtml |title=Décès du comédien Claude Préfontaine &amp;#124; Arts_Et_Spectacles &amp;#124; Arts et divertissement |publisher=Radio-Canada.ca |date=2012-11-23 |accessdate=2013-01-07|language=fr}}&lt;/ref&gt;
* [[January 6]] - [[Dalia Wood]], 88, senator (born [[1924 in Canada|1924]])
* [[January 7]]
** [[Kent Abbott]], 32, rock musician ([[Grade (band)|Grade]]) (born [[1980 in Canada|1980]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.altpress.com/news/entry/grade_somehow_hollow_guitarist_kent_abbott_passes_away_at_age_32 |title=Alternative Press &amp;#124; News &amp;#124; Grade/Somehow Hollow guitarist Kent Abbott passes away at age 32 |publisher=Altpress.com |date= |accessdate=2013-01-10}}&lt;/ref&gt;
** [[Louise Laurin]], 77, educator and activist (born [[1935 in Canada|1935]]).&lt;ref&gt;{{cite web |url= http://www.lapresse.ca/actualites/education/201301/10/01-4609956-laicisation-des-ecoles-louise-laurin-seteint.php |title=Laïcisation des écoles: Louise Laurin s'éteint |first=Gabrielle |last=Duchaine |work=La Presse |year=2013 |accessdate=July 11, 2014|language=fr}}&lt;/ref&gt;
* [[January 8]] - [[Kenojuak Ashevak]], 85, [[Inuit art]]ist (born [[1927 in Canada|1927]]).&lt;ref&gt;{{cite news | title = Inuit artist Kenojuak Ashevak dies at 85|url = https://www.theglobeandmail.com/news/national/inuit-artist-kenojuak-ashevak-dies-at-85/article7029924/| publisher = The Globe and Mail| date = 2013-01-08| accessdate=2013-01-08| location=Toronto}}&lt;/ref&gt;
* [[January 9]] - [[John Wise (Ontario)|John Wise]], 77, politician, MP for [[Elgin (electoral district)|Elgin]] (1972–1988); [[Minister of Agriculture (Canada)|Minister of Agriculture]] (1979–1980; 1984–1988) (born [[1935 in Canada|1935]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://lfpress.com/2013/01/10/former-elgin-mp-dies|title=Former Elgin MP dies |publisher=lfpress.com |date=2013-01-10|accessdate=2013-01-10}}&lt;/ref&gt;
* [[January 10]] - [[Daniel McCarthy (producer)|Daniel McCarthy]], 86, television producer (''[[The Friendly Giant]]'', ''[[Mr. Dressup]]'', ''[[Sesame Park]]'') (born [[1926 in Canada|1926]]).&lt;ref&gt;{{cite news|title=Friendly Giant producer Daniel McCarthy dies|url=http://www.cbc.ca/news/canada/toronto/story/2013/01/18/daniel-mccarthy-obit.html|publisher=CBC News|accessdate=2013-01-18}}&lt;/ref&gt;
* [[January 12]]
** [[William Andrew MacKay]], 83, academic, President of [[Dalhousie University]] (1980{{ndash}}1986) (born [[1929 in Canada|1929]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://thechronicleherald.ca/novascotia/422104-accomplished-academic-mackay-was-truly-a-gentleman |title=Accomplished academic MacKay was 'truly a gentleman' &amp;#124; The Chronicle Herald |publisher=Thechronicleherald.ca |date= |accessdate=2013-01-13}}&lt;/ref&gt;
** [[Harold Crowchild]], 97, Tsuu T'ina elder and soldier, last [[Treaty 7]] World War II veteran (born [[1915 in Canada|1915]]).&lt;ref&gt;{{cite web |last=Weismiller |first=Bryan |url=https://calgaryherald.com/life/Tsuu+veteran+Harold+Crowchild+dead/7835675/story.html |archive-url=https://archive.today/20130215164355/http://www.calgaryherald.com/life/Tsuu+veteran+Harold+Crowchild+dead/7835675/story.html |url-status=dead |archive-date=2013-02-15 |title=Tsuu T'ina Nation mourns decorated WWII veteran |publisher=Calgaryherald.com |date= |accessdate=2013-01-18 |archivedate=2013-02-15 |archiveurl=https://archive.today/20130215164355/http://www.calgaryherald.com/life/Tsuu+veteran+Harold+Crowchild+dead/7835675/story.html }}&lt;/ref&gt;
** [[Chuck Dalton]], 85, basketball player, member of Olympic team ([[Basketball at the 1952 Summer Olympics|1952]]) (born [[1927 in Canada|1927]]).&lt;ref&gt;{{cite web|author =nurun.com |url=https://lfpress.com/2013/01/14/the-85-year-old-former-olympian-mastered-basketball-football-curling |title=Magnetic in sports, life &amp;#124; Local &amp;#124; News &amp;#124; The London Free Press |publisher=Lfpress.com |date= |accessdate=2013-01-15}}&lt;/ref&gt;
* [[January 14]] - [[Conrad Bain]], 89, actor (''[[Maude (TV series)|Maude]], [[Diff'rent Strokes]]'') (born [[1923 in Canada|1923]]).&lt;ref&gt;{{cite web |url= http://www.legacy.com/ns/obituary.aspx?n=conrad-bain&amp;pid=162408747 |title=Conrad Bain Obituary |work=Legacy.com |year=2013 |accessdate=July 11, 2014}}&lt;/ref&gt;
* [[January 15]]
** [[Maurice Camyré]], 97, Olympic boxer (born [[1915 in کانادا|1915]]).&lt;ref&gt;[http://obits.dignitymemorial.com/dignity-memorial/obituary.aspx?n=Maurice-Camyre&amp;lc=3753&amp;pid=162424312&amp;mid=5385342 In Memory Maurice Camyre مارس  10, 1915 - ژانویه 15, 2013] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170705072932/http://obits.dignitymemorial.com/dignity-memorial/obituary.aspx?n=Maurice-Camyre&amp;lc=3753&amp;pid=162424312&amp;mid=5385342 |date=2017-07-05 }}, dignitymemorial.com&lt;/ref&gt;
** [[Robert Gordon Robertson]], 95, civil servant and 7th [[Commissioner of the Northwest Territories]] (born [[1917 in Canada|1917]]).&lt;ref&gt;{{cite news|author = |url=http://www.cbc.ca/news/canada/north/story/2013/01/17/north-gordon-robertson-obit.html |title=Former N.W.T. commissioner dies at 95 - North - CBC News |publisher=Cbc.ca |date= |accessdate=2013-01-18}}&lt;/ref&gt;
** [[Yuli Turovsky]], 73, Russian-born conductor and cellist ([[I Musici de Montréal Chamber Orchestra]]) (born [[1929 in Canada|1929]]).&lt;ref&gt;{{cite news|author = |url=http://www.cbc.ca/news/canada/montreal/story/2013/01/15/yuli-turovsky-obit.html?cmp=rss |title=Montreal cellist Yuli Turovsky dies at 73 - Montreal - CBC News |publisher=Cbc.ca |date=1939-06-07 |accessdate=2013-01-16}}&lt;/ref&gt;
* [[January 16]]
** [[Gerry Brisson]], 75, professional [[ice hockey]] (born [[1937 in Canada|1937]])
** [[Jake Froese]], 87, former federal Member of Parliament for [[Niagara Falls (electoral district)|Niagara Falls]] and former [[Lord Mayor]] of [[Niagara-on-the-Lake]]&lt;ref name=advance&gt;[http://www.niagaraadvance.ca/2013/01/21/family-patriarch-respected-politician-dead-at-87 &quot;Family patriarch, respected politician dead at 87&quot;]. ''Niagara Advance'', January 21, 2013.&lt;/ref&gt;
** [[Kroum Pindoff]], 97, Greek-born businessman and philanthropist (born 1915).&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.thestar.com/news/gta/article/1316726--kroum-pindoff-music-world-owner-and-philanthropist-dies-at-97|title=Kroum Pindoff, Music World owner and philanthropist, dies at 97|publisher=thestar.com|date=2013-01-17|accessdate=2013-01-18|location=Toronto}}&lt;/ref&gt;
* [[January 19]] - [[Harold Marshall (sniper)|Harold Marshall]], 94, military (born [[1918 in Canada|1918]])
* [[January 20]] 
** [[Richard Garneau]], 82, sports journalist (born [[1930 in Canada|1930]]).&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.radio-canada.ca/sports/PlusSports/2013/01/20/001-001-richard-garneau-obit.shtml |title=Au revoir, Richard! |accessdate=2013-05-13}}&lt;/ref&gt;
** [[John Melville Turner]], 90, politician (born [[1922 in Canada|1922]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.yourlifemoments.ca/sitepages/obituary.asp?oId=675904|title=John Melville Turner - Obituaries  - Peterborough, ON - Your Life Moments|website=www.yourlifemoments.ca|accessdate=2020-01-02|archivedate=2017-09-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170905093826/http://www.yourlifemoments.ca/sitepages/obituary.asp?oId=675904}}&lt;/ref&gt;
* [[January 23]]
** [[Lucien Paiement]], 80, politician, Mayor of Laval (born [[1932 in Canada|1932]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://tvanouvelles.ca/lcn/infos/regional/montreal/archives/2013/01/20130123-151753.html|title=L'ancien maire Lucien Paiement est décédé|accessdate=2013-01-24}}&lt;/ref&gt;
** [[Susan Douglas Rubeš]], 87, Austrian-born actress and producer (born [[1925]])
** [[Frank Zakem]], 82, politician and businessman (born [[1931 in Canada|1931]]).&lt;ref&gt;{{cite news|author = |url=http://www.cbc.ca/news/canada/prince-edward-island/story/2013/01/24/pei-frank-zakem-obituary-584.html |title=Former mayor Frank Zakem dies - Prince Edward Island - CBC News |publisher=Cbc.ca |date= |accessdate=2013-01-25}}&lt;/ref&gt;
* [[January 24]] - [[Jim Wallwork]], 93, British-born World War II glider pilot (born [[1919 in the United Kingdom|1919]]).&lt;ref&gt;[https://www.independent.co.uk/news/obituaries/jim-wallwork-decorated-glider-pilot-who-took-part-in-dday-and-operation-market-garden-8471686.html Jim Wallwork: Decorated glider pilot who took part in D-Day and Operation Market Garden], ''The Independent''&lt;/ref&gt;
* [[January 25]]
** [[Martial Asselin]], 88, [[List of lieutenant governors of Quebec#Lieutenant Governors of Quebec, 1867–present|25th]] [[Lieutenant Governor of Quebec]] (born [[1924 in Canada|1924]]).
** [[Normand Corbeil]], 56, composer (''[[Double Jeopardy (1999 film)|Double Jeopardy]]'', ''[[Extreme Ops]]'', ''[[The Statement (film)|The Statement]]'', ''[[V (2009 TV series)|V]]'') (born [[1956 in Canada|1956]]).&lt;ref&gt;[http://news.msn.com/obits/video-game-tv-composer-normand-corbeil-dies Video game, TV composer Normand Corbeil dies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130131192055/http://news.msn.com/obits/video-game-tv-composer-normand-corbeil-dies |date=2013-01-31 }}. msn.com, January 28, 2013&lt;/ref&gt;
** [[John Wood (canoeist)|John Wood]], 62, Olympic canoeist (born [[1950 in Canada|1950]]).&lt;ref&gt;[https://www.thestar.com/sports/olympics/2013/01/28/john_wood_62_captured_silver_medal_in_canoeing_singles_at_1976_montreal_olympics.html John Wood, 62, captured silver medal in canoeing singles at 1976 Montreal Olympics] thestar.com, January 28, 2013&lt;/ref&gt;
* [[January 26]] - [[Daurene Lewis]], 68, politician, nation's first black female mayor (born [[1943 in Canada|1943]]).&lt;ref name=lewis&gt;[http://thechronicleherald.ca/novascotia/544949-respected-trailblazer-daurene-lewis-dies &quot;Respected trailblazer Daurene Lewis dies&quot;]. ''[[The Chronicle Herald]]'', January 27, 2013.&lt;/ref&gt;
* [[January 27]] - [[Gérard Dufresne]], 95 or 94, politician and military officer (born [[1918 in Canada|1918]] or [[1919 in Canada|1919]])
* [[January 30]] - [[Diane Marleau]], 69, former Member of Parliament and cabinet minister (born [[1943 in Canada|1943]]).&lt;ref name=marleau&gt;[http://www.thesudburystar.com/2013/01/30/longtime-sudbury-mp-diane-marleau-dies &quot;Longtime Sudbury MP Diane Marleau dies&quot;]. ''[[Sudbury Star]]'', January 30, 2013.&lt;/ref&gt;
* [[فوریه ۲]]، [[Jack [[شارکیچی]]، [[بیزینسمن]]، [[شارکیچی]]، [[شارکیچی]]
* [[فوریه ۴]]، [[Achilla Orru]]
* [[فوریه ۶]]، [[Arthé Guimond]]، [[Rعومان Catholic Archdiocese Grouard-McLennan]]
* [[فوریه ۹]]
** [[Gérard Asselin]], 62, politician and former MP for [[Charlevoix (electoral district)|Charlevoix]] and [[Manicouagan (electoral district)|Manicouagan]] (1993-2011) (born [[1950 in Canada|1950]]).&lt;ref&gt;[http://www.radio-canada.ca/regions/est-quebec/2013/02/09/002-gerard-asselin-deces.shtml Gérard Asselin, ancien député fédéral, est mort &amp;#124; Est du Québec], Radio-Canada.ca (in French)&lt;/ref&gt;
** [[Bill Irwin (skier)|Bill Irwin]], 92, Olympic skier (born [[1920 in Canada|1920]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://obits.dignitymemorial.com/dignity-memorial/obituary.aspx?n=William-Irwin&amp;lc=3740&amp;pid=163066488&amp;mid=5423345|title=William Irwin Obituary - Pleasant Valley Funeral Home - Vernon BC|website=obits.dignitymemorial.com}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[فوریه ۱۲]]، [[Marian apparition]]، [[سیاستچی]]
* [[فوریه ۱۵]]، [[John A. MacNaughton]]
* [[فوریه ۱۶]]، [[Claudette Boyer]]، [[سیاستچی]]، [[Legislative Assembly Ontario]]، [[ اوتاوا—Vanier  ).&lt;ref&gt;[http://www.radio-کانادا.ca/regions/ اوتاوا/۲۰۱۳/۰۲/۱۷/۰۰۵-claudette-boyer-deces.shtml Décès de la directrice générale de l'ACFO d' اوتاوا Claudette Boyer]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 
* [[فوریه ۱۷]]، [[André Gingras]]
* [[فوریه ۱۸]]، [[Craig McKinley ([[دوکتور]]، [[دوکتور]]
* [[فوریه ۱۹]]
** [[Eugene Whelan]], 88, politician, MP for [[Essex South]] (1962{{ndash}}1968), for [[Essex (electoral district)|Essex]] (1968{{ndash}}1984), Senator for [[Southwestern Ontario|SW Ontario]] (1996{{ndash}}1999), stroke complications (born [[1924 in Canada|1924]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://ca.news.yahoo.com/former-agriculture-minister-eugene-whelan-dead-age-88-042024400.html|archiveurl=https://archive.today/20130412054220/http://ca.news.yahoo.com/former-agriculture-minister-eugene-whelan-dead-age-88-042024400.html|url-status=dead|title=Former Agriculture Minister Eugene Whelan dead at the age of 88 - Yah…|date=12 آوریل 2013|archivedate=12 آوریل 2013|publisher=}}&lt;/ref&gt;
** [[Martin Wilk]], 90, statistician (born [[1922 in Canada|1922]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.theglobeandmail.com/news/national/martin-wilk-remembered-as-the-best-statistician-in-canadas-history/article11040353/|title=Martin Wilk remembered as 'the best statistician in Canada's history'|publisher=|via=The Globe and Mail}}&lt;/ref&gt; 
* [[فوریه ۲۰]]، [[Jean Gauthier]]، [[ایدمانچی]]، [[Philadelphia Flyers]]، [[Boston Bruins]]
* [[فوریه ۲۴]]
** [[Roy Brown Jr.]], 96, car design engineer ([[Edsel]], [[Ford Consul]], [[Ford Cortina]]), complications of Parkinson's disease and pneumonia (born [[1916 in Canada|1916]]).&lt;ref&gt;{{cite news| url=https://www.washingtonpost.com/cars/roy-brown-jr-proud-designer-of-the-ford-edsel-dies-at-96/2013/03/04/496096a6-84f1-11e2-999e-5f8e0410cb9d_story.html?wprss=rss_homepage | work=The Washington Post | first=Emily | last=Langer | title=Obituaries | date=March 6, 2013}}&lt;/ref&gt;
** [[John Driftmier]], 30, television director, plane crash (born [[1982 in Canada|1982]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.deadline.com/2013/02/canadian-reality-tv-director-john-driftmier-killed-in-kenyan-plane-crash/|title=Canadian Reality TV Director John Driftmier Killed In Kenyan Plane Crash|first=Nancy|last=Tartaglione|date=25 February 2013|publisher=}}&lt;/ref&gt;
** [[Alexis Nihon II]], 67, real estate businessman, Olympic wrestler for [[The Bahamas]] ([[Wrestling at the 1968 Summer Olympics|1968]]), cancer (born [[1946 in Canada|1946]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://montreal.ctvnews.ca/alexis-nihon-ii-dies-of-cancer-age-67-1.1173898|title=Alexis Nihon II dies of cancer, ag
 67|date=27 February 2013|publisher=}}&lt;/ref&gt;
* [[فوریه ۲۵]]، [[Herb Epp]]، [[سیاستچی]]، [[Ontario Legislature]]، [[Waterloo North]]
* [[فوریه ۲۶]]
** [[James Ferguson (Canadian politician)|James Ferguson]], 86, politician (born [[1925 in Canada|1925]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://passages.winnipegfreepress.com/passage-details/id-200137/name-Clarkes_Funeral_Home/office-id-35/order-publish_date|title=FERGUSON JAMES - Winnipeg Free Press Passages|website=passages.winnipegfreepress.com}}&lt;/ref&gt;
** [[William Perehudoff]], 94, painter (born [[1919 in کانادا|1919]]).&lt;ref&gt;[http://www.cbc.ca/news/arts/story/2013/02/27/sk-artist-william-perehudoff-dies-1302.html Saskatchewan modern artist William Perehudoff dies at 94]. [[CBC News]], فوریه 27, 2013.&lt;/ref&gt;
* [[فوریه ۲۷]]، [[Doreen Kimura]]، [[Simon Fraser University]]
* [[مارس 3]]
** Nick Ternette, German-born politician and political activist (born [[1945 in Germany|1945]])
** [[George Wearring]], 84, basketball player (born [[1928 in Canada|1928]])
* [[March 4]] - [[Michael D. Moore]], 98, film director, second unit director and silent-era child actor, heart failure (born [[1914 in Canada|1914]]).&lt;ref&gt;{{cite news| url=http://www.latimes.com/news/obituaries/la-me-micky-moore-20130311,0,2524943.story?page=1 | work=Los Angeles Times | first=Valerie J. | last=Nelson | title=Micky Moore dies at 98; director and early Hollywood actor | date=March 10, 2013}}&lt;/ref&gt;
* [[March 5]] - [[Toren Smith]], 52, manga publisher and translator (born [[1960 in Canada|1960]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bleedingcool.com/2013/03/07/toren-smith-passes-52/|title=Toren Smith Passes, 52|first=Rich|last=Johnston|date=7 March 2013|website=Bleeding Cool News And Rumors}}&lt;/ref&gt;
* [[مارس 6]]
** [[Stompin' Tom Connors]], 77, country singer-songwriter (born [[1936 in کانادا|1936]]).&lt;ref&gt;[https://www.thestar.com/entertainment/music/2013/03/06/stompin_tom_connors_dies_at_age_77.html &quot;Stompin’ Tom Connors dies at age 77&quot;]. ''[[Toronto Star]]'', مارس  6, 2013.&lt;/ref&gt;
** [[Alan Pfeifer]], 86, American-born [[Canadian Football League|CFL]] football player ([[Toronto Argonauts]]) (born [[1927 in Canada|1927]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.northjersey.com/obituaries/197719201_Hasbrouck_Heights_star_Alan_Pfeifer.html|title=Hasbrouck Heights star Alan Pfeifer - NorthJersey.com&lt;!-- Bot generated title --&gt;|publisher=}}{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* [[مارس 7]]
** [[Max Ferguson]], 89, radio broadcaster (born [[1924 in کانادا|1924]]).&lt;ref&gt;[http://www.cbc.ca/news/arts/story/2013/03/07/max-ferguson-obit.html &quot;CBC Radio's Max Ferguson dies&quot;]. [[CBC News]], مارس  7, 2013.&lt;/ref&gt;
** [[Elmar Tampõld]], 92, [[Estonia]]n architect (born [[1920 in Canada|1920]])
* [[مارس 9]] - [[Aasia|Aasia Begum]], 61, پاکیستانلی-born actress (born [[1951 in پاکیستان|1951]])
* [[March 10]] - [[Jim Anderson (ice hockey)|Jim Anderson]], 82, ice hockey player ([[Springfield Indians]]) and coach ([[Washington Capitals]]) (born [[1930 in Canada|1930]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.masslive.com/sports/index.ssf/2013/03/springfield_pro_hockey_great_j.html|title=Springfield pro hockey great Jimmy Anderson dies at 82|publisher=}}&lt;/ref&gt;
* [[March 11]] - [[Doug Christie (lawyer)|Doug Christie]], 66, lawyer and free speech activist, liver cancer (born [[1946 in Canada|1946]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.timescolonist.com/news/local/victoria-lawyer-doug-christie-has-died-at-age-66-1.89428|title=Doug Christie, defence lawyer in controversial cases, dies at 66|publisher=}}&lt;/ref&gt;
* [[مارس 14]] -
** [[Walter Buck]], 82, politician, [[Alberta]] MLA for [[Clover Bar (provincial electoral district)|Clover Bar]] (1967{{ndash}}1989), stomach cancer (born [[1921 in Canada|1921]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://edmontonjournal.com/news/Friends+family+tribute+former+Social+Credit+Walter+Buck/8122568/story.html|title=Friends, family pay tribute to former Social Credit MLA Walter Buck, dead at 82&lt;!-- Bot generated title --&gt;|publisher=|access-date=2013-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20130323015732/http://www.edmontonjournal.com/news/Friends+family+tribute+former+Social+Credit+Walter+Buck/8122568/story.html|archive-date=2013-03-23|url-status=dead|df=|accessdate=2020-01-02|archivedate=2013-03-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130323015732/http://www.edmontonjournal.com/news/Friends+family+tribute+former+Social+Credit+Walter+Buck/8122568/story.html}}&lt;/ref&gt;
** [[Paul Rose (political figure)|Paul Rose]], 69, political figure, leader of [[Parti de la Democratie Socialiste|PDS]] (1996–2002), convicted kidnapper and murderer ([[اوکتوبر Crisis]]), stroke (born [[1943 in Canada|1943]]).&lt;ref&gt;[http://www.cbc.ca/news/canada/montreal/story/2013/03/14/montreal-quebec-paul-rose-dead-flq.html FLQ October Crisis key player Paul Rose dies]. CBC News. Retrieved on 2013-03-14.&lt;/ref&gt;
* [[March 15]] - [[Shannon Larratt]], 39, editor and publisher (''[[BMEzine]]'') (born [[1973 in Canada|1973]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://news.bme.com/2013/03/15/shannon-larratt-1973-2013/|title=Shannon Larratt 1973-2013|first=|last=Jen|publisher=|access-date=2020-01-02|archive-date=2019-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20190927201301/https://news.bme.com/2013/03/15/shannon-larratt-1973-2013/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
* [[مارس 17]] - [[Jean-Noël Lavoie]], 85, politician (born [[1927 in کانادا|1927]]).&lt;ref&gt;[http://www.radio-کانادا.ca/regions/Montreal/2013/04/03/003-015-jean-noel-lavoie-ancien-maire-laval-deces.shtml Décès de l'ex-maire et député de Laval Jean-Noël Lavoie]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, radio-کانادا.ca, 3 آوریل 2013 (in فرانسه‌لی)&lt;/ref&gt;
* [[March 18]] - [[Frank J. Selke#Frank D. Selke Jr.|Frank D. Selke, Jr.]], 83, ice hockey executive ([[Montreal Canadiens]], [[California Golden Seals]]) (born [[1930 in Canada|1930]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.tsn.ca/nhl/story/?id=418509|title=404|website=TSN|accessdate=2020-01-02|archivedate=2013-06-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130629144141/http://www.tsn.ca/nhl/story/?id=418509}}&lt;/ref&gt;
* [[March 19]] - [[Larry Gordon (ice hockey)|Larry Gordon]], 74, ice hockey general manager ([[Edmonton Oilers]]) (born [[1939 in Canada|1939]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://edmontonjournal.com/sports/hockey/nhl/edmonton-oilers/larry-gordon-first-edmonton-oilers-nhl-gm-passes-away|title=Larry Gordon, first Edmonton Oilers NHL GM, passes away|last1=Matheson|first1=Jim|date=20 March 2013|publisher=}}&lt;/ref&gt;
* [[March 21]] - [[Yvan Ducharme]], 75, humorist and actor, [[COPD]] (born [[1937 in Canada|1937]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.radio-canada.ca/nouvelles/arts_et_spectacles/2013/03/22/001-yvan-ducharme-deces.shtml|title=Le père des Insolences d'un téléphone rend l'âme|first=Zone Arts -|last=ICI.Radio-Canada.ca|website=Radio-Canada.ca}}&lt;/ref&gt;
* [[March 23]] - [[Joe Weider]], 93, bodybuilder and publisher, co-founder of the [[International Federation of BodyBuilders]], founder of ''[[Muscle &amp; Fitness]]'', heart ailment (born [[1919 in Canada|1919]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.schwarzenegger.com/announcements/post/statement-on-the-passing-of-joe-weider|title=Statement on the Passing of Joe Weider|publisher=}}&lt;/ref&gt;
[[Image:Ralph-Klein-Szmurlo.jpg|thumb|right|150px|[[Ralph Klein]]
* [[مارس 26]]
** [[Léonce Bernard]], 69, [[List of lieutenant governors of Prince Edward Island#Lieutenant Governors of Prince Edward Island, 1873-present|26th]] [[Lieutenant Governor of Prince Edward Island]] and the third Island Acadian to hold this position (born [[1943 in Canada|1943]]).
** [[Wayne Fleming]], 62, ice hockey coach, brain cancer (born [[1950 in Canada|1950]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://nhl.nbcsports.com/2013/03/26/former-nhl-assistant-coach-wayne-fleming-passes-away/|title=Former NHL assistant coach Wayne Fleming passes away|first=Jason|last=Brough|date=26 March 2013|publisher=}}&lt;/ref&gt;
* [[مارس 27]]
** [[Yvonne Brill]], 88, aerospace engineer ([[NASA]]), [[National Medal of Technology and Innovation]] (2011), complications from breast cancer (born [[1924 in Canada|1924]]).&lt;ref&gt;{{cite news| url=https://www.nytimes.com/2013/03/31/science/space/yvonne-brill-rocket-scientist-dies-at-88.html?partner=rss&amp;emc=rss | work=The New York Times | first=Douglas | last=Martin | title=Yvonne Brill, Rocket Scientist, Dies at 88 | date=March 30, 2013}}&lt;/ref&gt;
** [[Alfredo De Gasperis]], 79, Italian-born developer, and contractor (born [[1934 in Canada|1934]])
* [[مارس 29]]
** [[Brian Huggins]], 81, British-born journalist and actor (''[[Trailer Park Boys]]'') (born [[1931 in the United Kingdom|1931]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://thechronicleherald.ca/classifieds/announcements/obituaries/huggins-brian-edgar-august-30th-1931-march-29th-2013-it|title=Huggins Brian Edgar August 30th 1931 March 29th 2013 It|date=14 آوریل 2014|publisher=}}&lt;/ref&gt;
** [[Ralph Klein]], 70, politician, [[List of premiers of Alberta|12th Premier of Alberta]] (1992{{ndash}}2006), MLA for [[Calgary-Elbow]] (1989{{ndash}}2007), [[COPD]] and dementia (born [[1942 in Canada|1942]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cbc.ca/news/canada/story/2013/03/29/ralph-klein.html|title=Ralph Klein's remarkable political life|publisher=}}&lt;/ref&gt;
** [[Art Phillips]], 82, politician, MP for [[Vancouver Centre]] (1979{{ndash}}1980), Mayor of [[Vancouver|Vancouver, British Columbia]] (1973–1977) (born [[1930 in Canada|1930]]).&lt;ref&gt;[http://www.cbc.ca/news/canada/british-columbia/story/2013/03/29/bc-art-phillips-obit.html Former Vancouver mayor Art Phillips dead at 82 - British Columbia] Cbc.ca&lt;/ref&gt;
* [[March 30]] - [[Peter Kormos]], 60, former Ontario MPP for [[Niagara Centre]] and [[Welland (provincial electoral district)|Welland]] (born [[1952 in Canada|1952]]).&lt;ref&gt;{{cite news|title=Former NDP politician Peter Kormos dead at 60|url=http://www.cbc.ca/news/canada/story/2013/03/30/toronto-ontario-peter-kormos.html|accessdate=30 March 2013|newspaper=CBC News|date=30 March 2013}}&lt;/ref&gt;
* [[April ۱]]
** [[Marjorie Anthony Linden]], 77, television producer and media executive (born [[1935 in Canada|1935]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.malibutimes.com/obituaries/article_b6ddcbae-a210-11e2-867c-0019bb2963f4.html|title=Obituary: Marjorie Anthony Linden|publisher=|accessdate=2020-01-02|archivedate=2020-09-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200906170903/http://www.malibutimes.com/obituaries/article_b6ddcbae-a210-11e2-867c-0019bb2963f4.html}}&lt;/ref&gt;
** [[Kildare Dobbs]], 89, Indian-born short story and travel writer, multiple organ failure (born [[1923 in Canada|1923]]).&lt;ref&gt;[http://arts.nationalpost.com/2013/04/01/kildare-dobbs-dies-at-the-age-of-89/ Kildare Dobbs dead: Author, editor was an Order of Canada recipient | Afterword | Arts | National Post&lt;!-- Bot generated title --&gt;] {{webarchive|url=https://archive.today/20130419083539/http://arts.nationalpost.com/2013/04/01/kildare-dobbs-dies-at-the-age-of-89/ |date=2013-04-19 }}&lt;/ref&gt;
* [[April ۳]]
** [[Robert Elgie]], 84, politician, MPP for [[York East (provincial electoral district)|York East]] (1977{{ndash}}1985), heart failure (born [[1929 in Canada|1929]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://metronews.ca/news/canada/621896/former-tory-cabinet-minister-bob-elgie-dead-at-84/|title=Former Tory cabinet minister Bob Elgie dead at 84 - Metro News|publisher=|accessdate=2020-01-02|archivedate=2014-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140305132252/http://metronews.ca/news/canada/621896/former-tory-cabinet-minister-bob-elgie-dead-at-84/}}&lt;/ref&gt;
** [[Graham Lea]], 79, broadcaster and politician, [[British Columbia]] MLA for [[Prince Rupert, British Columbia|Prince Rupert]] (1972{{ndash}}1984) (born [[1934 in Canada|1934]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.timescolonist.com/sports/former-highways-minister-graham-lea-dies-1.108361|title=Former highways minister Graham Lea dies|publisher=}}&lt;/ref&gt;
* [[April ۴]]
** [[Fergy Brown]], 90, Scottish-born politician, Mayor of [[York, Toronto|York]] (1988{{ndash}}1994) (born [[1923 in the United Kingdom|1923]]).&lt;ref&gt;[https://www.thestar.com/news/gta/2013/04/04/fergy_brown_former_york_mayor_very_red_tory_dead_at_90.html Fergy Brown, former York mayor, ‘very red Tory,’ dead at 90], thestar.com, 4 آوریل 2013&lt;/ref&gt;
* [[April ۶]]، [[Johnny Esaw]]
* [[April ۸]]
** [[Greg Kramer]], 51, British-born writer (born [[1961 in the United Kingdom|1961]]).&lt;ref name=punk&gt;[https://www.theglobeandmail.com/arts/theatre-and-performance/punk-rock-renaissance-man-greg-kramer-dies-on-eve-of-rehearsals/article10961376/ &quot;‘Punk-rock renaissance man’ Greg Kramer dies on eve of rehearsals&quot;]. ''[[The Globe and Mail]]'', آوریل 9, 2013.&lt;/ref&gt;
** [[Ronald Osborne]], 66, British-born businessman, Chairman of [[Postmedia Network]] (since 2010), [[Sun Life Financial]] (2005{{ndash}}2010), CEO of [[Maclean-Hunter]] (1986{{ndash}}1994) (born [[1947 in the United Kingdom|1947]]).&lt;ref&gt;[http://ca.finance.yahoo.com/news/postmedia-chairman-tim-hortons-board-member-ronald-osborne-220710925.html Postmedia chairman, Tim Hortons board member Ronald Osborne dies at 66] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130411100751/http://ca.finance.yahoo.com/news/postmedia-chairman-tim-hortons-board-member-ronald-osborne-220710925.html |date=April 11, 2013 }}&lt;/ref&gt;
[[Image:Deanna Durbin in Yank Magazine.jpg|thumb|right|150px|[[Deanna Durbin]] on the cover of &lt;br /&gt;''Yank Magazine'', January 1945]]
* [[April ۱۰]]، [[George Hunter (photographer)]]
* [[April ۱۱]]، [[Shorty Jenkins]]
* [[April ۱۳]]، [[Edwin G. Pulleyblank]]
* [[April ۱۴]]، [[A. S. A. Harrison]]، [[یازیچی]]
* [[April ۱۵]]، [[Richard Collins ([[اویونچو]]، [[اویونچو]]، [[اویونچو]]، [[اویونچو]]، [[اویونچو]]
* [[April ۱۶]]
** [[Pentti Lund]], 87, Finnish-born ice hockey player, after short illness (born [[1925 in Finland|1925]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.chroniclejournal.com/content/news/local/2013/04/16/sports-legend-lund-dies-87|archiveurl=https://archive.today/20130628213117/http://www.chroniclejournal.com/content/news/local/2013/04/16/sports-legend-lund-dies-87|url-status=dead|title=Sports legend Lund dies at 87 - The Chronicle-Journal|date=28 June 2013|archivedate=28 June 2013|publisher=}}&lt;/ref&gt;
** [[Rita MacNeil]], 68, country and folk singer (born [[1944 in Canada|1944]])&lt;ref&gt;[https://www.thestar.com/entertainment/music/2013/04/17/rita_macneil_cape_bretons_first_lady_of_song_dies_at_age_68.html &quot;Rita MacNeil dies at 68 after surgery; son says she had been planning summer concerts&quot;]. ''[[Toronto Star]]'', آوریل 17, 2013.&lt;/ref&gt;
** [[George Beverly Shea]], 104, gospel music singer, after brief illness (born [[1909 in Canada|1909]]).&lt;ref&gt;[https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/04/16/george-beverly-shea-dies-billy-graham/2089545/ George Beverly Shea dies; sang with Billy Graham]. ''[[USA Today]]'', آوریل 17, 2013.&lt;/ref&gt;
* [[April ۲۰]]، [[Deanna Durbin]]، [[شارکیچی]]، [[اویونچو]]
* [[April ۲۱]]
** [[Gerard Amerongen]], 98, politician and lawyer (born [[1914 in Canada|1914]]).&lt;ref&gt;[https://edmontonjournal.com/news/Gerard+Amerongen+former+Speaker+Alberta+legislature+dead/8278302/story.html Gerard Amerongen, former Speaker of Alberta legislature, dead at 98&lt;!-- Bot generated title --&gt;]  {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130426190054/http://www.edmontonjournal.com/news/Gerard%2BAmerongen%2Bformer%2BSpeaker%2BAlberta%2Blegislature%2Bdead/8278302/story.html |date=April 26, 2013 }}&lt;/ref&gt;
** [[Morley Byron Bursey]], 101, diplomat (born [[1912 in Canada|1912]])
* [[آوریل ۲۲]]، [[Clément مارس and]]، [[شاعیر]]، [[ژورنالیست]]، [[شاعیر]]
* [[April ۲۳]]، [[Lawrence Morley]]، [[فیزیکچی]]
* [[April ۲۹]]، [[Michelle Mone]]، [[ایدمانچی]]
* [[April ۳۰]]، [[Shirley Firth]]، [[Gwich'in people]]، [[Alpine skiing at the ۱۹۷۶ Winter Olympics]]، [[Alpine skiing at the ۱۹۸۰ Winter Olympics]]، [[Alpine skiing at the ۱۹۸۴ Winter Olympics]]
* [[May 1]] - [[Martin Kevan]], 66, Kenyan-born film and voice actor (''[[Far Cry 3]]'') and author, cancer (born [[1957 in Canada|1957]]).&lt;ref&gt;[http://blogs.montrealgazette.com/2013/05/04/martin-kevan-actor-and-author-deceased/ Martin Kevan, Actor and Author, Deceased | Montreal Gazette&lt;!-- Bot generated title --&gt;] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130607003308/http://blogs.montrealgazette.com/2013/05/04/martin-kevan-actor-and-author-deceased/ |date=2013-06-07 }}&lt;/ref&gt;
* [[May 2]]
** [[Roddy Blackjack]], 86, [[Little Salmon/Carmacks First Nation]] elder and chief, architect of [[Yukon Land Claims]] agreement (born [[1927 in Canada|1927]]).&lt;ref&gt;{{cite news| url=http://www.cbc.ca/news/canada/north/story/2013/05/02/north-roddy-blackjack-yukon.html?cmp=rss | work=CBC News | title=Elder who helped start Yukon land claim process dies at 86 - North - CBC News}}&lt;/ref&gt; (death announced on this date)
** [[Boris Elik]], 83, ice hockey player (born [[1929 in Canada|1929]]).&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.canadia{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</text>
      <sha1>18s7kk7fh4o9q6t3j27ptzpgtfgynsq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>۱۵۷۹-جو ایلده ایسکاتلند</title>
    <ns>0</ns>
    <id>485653</id>
    <revision>
      <id>1587797</id>
      <parentid>1500369</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T06:42:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587797</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3484" sha1="dfjt2zvmmh3mpdkyotyl2qdfqyq8xta" xml:space="preserve">بۇ مقاله ۱۵۷۹-جو ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.

==دؤولت==
''Monarch''' – [[James VI and I|James VI]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=James I and VI|url=https://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/james_i_vi.shtml|website=BBC History|accessdate=2 آوریل 2018}}&lt;/ref&gt;
==دوْغوملار==
* ۲۳ آقوست –[[Thomas Dempster]]، [[تاریخچی]]
*[[Jean Kincaid]], mariticide (executed [[1600 in Scotland|1600]])&lt;ref&gt;{{cite web|title=Livingston, Jean [known as Lady Warriston] (1579–1600), murderer|url=http://oxfordindex.oup.com/view/10.1093/ref:odnb/15549|website=Oxford Dictionary of National Biography - oi|accessdate=2 آوریل 2018|language=en|doi=10.1093/ref:odnb/15549|archivedate=2018-04-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180402230254/http://oxfordindex.oup.com/view/10.1093/ref:odnb/15549}}&lt;/ref&gt;
*[[John Ogilvie (saint)]], Jesuit (executed [[1615 in Scotland|1615]])&lt;ref&gt;{{cite web|title=TheGlasgowStory:  1560 to 1770s: Personalities: Saint John Ogilvie|url=http://www.theglasgowstory.com/story/?id=TGSBH14|website=www.theglasgowstory.com|accessdate=2 آوریل 2018}}&lt;/ref&gt;
*Approximate date –
**[[John Cameron (theologian)|John Cameron]], Calvinist theologian (died [[1625 in Scotland|1625]])&lt;ref&gt;{{cite journal|last1=Maury|first1=Gaston Bonet|title=John Cameron: A Scottish Protestant Theologian in France (1579-1625)|jstor=25518236|journal=The Scottish Historical Review|pages=325–345|date=1910}}&lt;/ref&gt;
**[[Arthur Johnston (poet)|Arthur Johnston]] شاعیر and physician (died [[1641 in Scotland|1641]])&lt;ref&gt;{{cite web|title=Arthur Johnston (c.1579–1641)|url=https://artuk.org/discover/artworks/arthur-johnston-c-15791641-104925|website=artuk.org|accessdate=2 آوریل 2018|language=en}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
**[[Tobias Hume]], composer (died [[1645 in England]])
==اؤلوملر==
* ۲۵ آوریل–[[John Stewart, ۴th Earl of Atholl]]
*[[Mary Livingston]], noble and courtier (born {{circa|[[1541 in Scotland|1541]]}})&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tudor Marys - Tudors Dynasty|url=http://www.tudorsdynasty.com/tudor-marys/|website=Tudors Dynasty|accessdate=2 آوریل 2018|date=23 May 2016}}&lt;/ref&gt;
*Sir [[James MacGill]], courtier&lt;ref&gt;{{cite web|title=MacGill [Mackgill], James, of Nether Rankeillour (d. 1579), lawyer and administrator|url=http://www.oxforddnb.com/view/10.1093/ref:odnb/9780198614128.001.0001/odnb-9780198614128-e-17612|website=Oxford Dictionary of National Biography|accessdate=2 آوریل 2018|language=en|doi=10.1093/ref:odnb/9780198614128.001.0001/odnb-9780198614128-e-17612}}&lt;/ref&gt;
*Possible date –
**[[David Peebles]], religious composer (born {{circa|[[1510 in Scotland|1510]]}})&lt;ref&gt;{{cite book|last1=Craggs|first1=Stewart R.|title=Revival: Peter Maxwell Davies: A Source Book (2002): A Source Book|date=2017|publisher=Routledge|isbn=9781351765022|page=139|url=https://books.google.co.uk/books?id=TyIuDwAAQBAJ&amp;pg=PT139|language=en}}&lt;/ref&gt;
**[[James Sandilands, 1st Lord Torphichen]], noble (born {{circa|[[1511 in Scotland|1511]]}})&lt;ref&gt;{{cite web|title=Torphichen, James Sandilands|url=http://worldcat.org/identities/lccn-nb2012001924/|website=Worldcat|accessdate=2 آوریل 2018}}&lt;/ref&gt;
==قایناقلار==
{{Reflist}}
{{Years in Scotland}}
{{Year in Europe|1579}}

[[بؤلمه:۱۵۷۹-جو ایلده ایسکاتلند]]</text>
      <sha1>dfjt2zvmmh3mpdkyotyl2qdfqyq8xta</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>۱۶۰۸-جی ایلده ایسکاتلند</title>
    <ns>0</ns>
    <id>487639</id>
    <revision>
      <id>1587798</id>
      <parentid>1412118</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T06:49:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587798</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1417" sha1="gcvmwnqcbwmelbb1rc5q1havmg2siiu" xml:space="preserve">بۇ مقاله ۱۶۰۸-جی ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.

==دؤولت==
{{further|Politics of Scotland|Order of precedence in Scotland}}
*[[پادشاه]] – [[James VI and I|James VI]]
==دوْغوملار==
[[File:James Steuart of Coltness Scougall.jpg |thumb |right |100 px|[[James Steuart of Coltness]] ]]
*[[James Steuart of Coltness]], merchant, banker, landowner, politician and Covenanter (d. 1681).&lt;ref&gt;{{cite web|title=Sir James Steuart of Coltness (1608–1681), Lord Provost of Edinburgh (1648–1650 &amp; 1658–1660) {{!}} Art UK {{!}} Discover Artworks Sir James Steuart of Coltness (1608–1681), Lord Provost of Edinburgh (1648–1650 &amp; 1658–1660)|url=http://artuk.org/discover/artworks/sir-james-steuart-of-coltness-16081681-lord-provost-of-edinburgh-16481650-16581660-93771|website=artuk.org|accessdate=5 September 2017|language=}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==اؤلوملر==
*۲۶ فوریه –[[Thomas Craig (jurist)]]، [[شاعیر]]
*۱۵ مئی –[[Archibald Napier (landowner)]]
*۹ نووامبر [[John Graham, ۳rd Earl of Montrose]]، [[Chancellor of the University of St Andrews]]
==قایناقلار==
{{Reflist}}
{{Years in Scotland }}
{{Year in Europe|1608}}

[[بؤلمه:۱۶۰۸-جی ایلده ایسکاتلند]]</text>
      <sha1>gcvmwnqcbwmelbb1rc5q1havmg2siiu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>۱۷۲۱-جی ایلده ایسکاتلند</title>
    <ns>0</ns>
    <id>488283</id>
    <revision>
      <id>1587799</id>
      <parentid>1567572</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T07:13:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587799</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2458" sha1="6c5y5o3ly4j2agh0kdf9zsrh6jfjjo6" xml:space="preserve">بۇ مقاله ۱۷۲۱-جی ایلینده ایسکاتلنده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.

==دؤولت==
{{further|Politics of Scotland|Order of precedence in Scotland}}
* [[پادشاه]] – [[George I of Great Britain|George I]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=George I|url=https://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/george_i_king.shtml|website=BBC - History|accessdate=28 آوریل 2018}}&lt;/ref&gt;
* [[Secretary of State for Scotland]]: [[John Ker, 1st Duke of Roxburghe]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=John Ker, 1st Duke of Roxburghe (c.1680–1741), Soldier and Secretary of State for Scotland (1716–1725)|url=https://artuk.org/discover/artworks/john-ker-1st-duke-of-roxburghe-c-16801741-soldier-and-secretary-of-state-for-scotland-17161725-28589|website=artuk.org|accessdate=28 آوریل 2018|language=en}}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
==دوْغوملار==
* [[۲۱ ژانویه]]، [[James Murray (Quebec governor)]]، [[عسکر]]
* [[۵ مارس ]]، [[John Adam ([[معمار]]، [[معمار]]، [[موهیندوستانیس]]
* Baptized [[19 March]] – [[Tobias Smollett]], novelist (died [[1771 in Italy]])&lt;ref&gt;{{cite web|title=National Records of Scotland|url=https://www.nrscotland.gov.uk/research/learning/hall-of-fame/hall-of-fame-a-z/tobias-smollett|website=www.nrscotland.gov.uk|accessdate=28 آوریل 2018|language=English|archivedate=2019-06-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190609094500/https://www.nrscotland.gov.uk/research/learning/hall-of-fame/hall-of-fame-a-z/tobias-smollett}}&lt;/ref&gt;
* [[۲۴ ژوئن]]، [[Francis Garden, Lord Gardenstone]]، [[قاضی]]
* [[۱۴ جولای]]، [[John Douglas (bishop of Salisbury)]]
* [[۱۹ سپتامبر]]، [[William Robertson ([[تاریخچی]]، [[تاریخچی]]
* [[۳ October]]، [[John Skinner ([[شاعیر]]، [[وزیر]]، [[تاریخچی]]، [[شاعیر]]، [[یازیچی]]
* [[۵ October]]، [[William Wilkie]]، [[وزیر]]، [[شاعیر]]
* [[۶ دسامبر]]، [[James Elphinston]]
* Earliest likely date –[[James Grainger]]، [[دوکتور]]، [[شاعیر]]
==اؤلوملر==
* [[۱۴ ژانویه]]، [[William Johnstone, ۱st Marquess of Annandale]]
* [[۱۳ دسامبر]]، [[Alexander Selkirk]]
==قایناقلار==
{{Reflist}}
{{Years in Scotland |state=collapsed}}

[[بؤلمه:۱۷۲۱-جی ایلده ایسکاتلند]]</text>
      <sha1>6c5y5o3ly4j2agh0kdf9zsrh6jfjjo6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>۱۹۹۰-جی ایلده جنوبی کوره</title>
    <ns>0</ns>
    <id>492336</id>
    <revision>
      <id>1587802</id>
      <parentid>1178336</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T10:18:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587802</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2742" sha1="trj3qwo9u7kjeandonii0mt3zi6wtgl" xml:space="preserve">بۇ مقاله ۱۹۹۰-جی ایلینده گونئی کوره‌ده اؤنملی باش وئرن حادیثه‌لر، دوْغوملار و اؤلوملر باخیر.

==دؤولت==
*President: [[Roh Tae-woo]]
*Prime Minister: [[Kang Young-hoon]]، [[Ro Jai-bong]]
==دوْغوملار==
* ژانویه ۹ - [[Choi Su-min]]، [[ایدمانچی]]، [[ایدمانچی]]
* ژانویه ۳۱ - [[Park Hae-mi (sport shooter)]]
* فوریه ۱۰ - [[Choi Sooyoung]]، [[شارکیچی]]، [[اویونچو]]
* فوریه ۱۴ - [[Park Ki-ju]]، [[ایدمانچی]]
* فوریه ۱۹ - [[Lee Elijah]]، [[اویونچو]]
* فوریه ۲۴ - [[Ryu Eun-hee]]، [[ایدمانچی]]
* مارس ۲۰ - [[Jung Kyung-eun]]، [[ایدمانچی]]، [[ایدمانچی]]
* مارس ۲۴ - [[Na Ah-reum]]
* مارس ۲۶ - [[Xiumin]]، [[شارکیچی]]، [[اویونچو]]
* مارس ۳۱ - [[Bang Yongguk]]، [[یازیچی]]
* آوریل 8 - [[Kim Jong-hyun (singer)]], singer (d. [[2017 in South Korea]])&lt;ref&gt;{{cite web |title=Death of Jonghyun: Success of SHINee's lead vocalist went beyond the K-Pop boyband |url=https://www.straitstimes.com/lifestyle/entertainment/profile-jonghyun-the-beloved-main-vocalist-for-shinee |website=The Straits Times |accessdate=26 آوریل 2019 |language=en |date=18 December 2017 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;
* مئی ۲۱ - [[Choi In-jeong]]
* مئی ۳۰ - [[Im Yoona]]، [[شارکیچی]]، [[اویونچو]]
* ژوئن ۳۰ - [[N]]، [[شارکیچی]]، [[اویونچو]]، [[VIXX]]
* August 10 - [[Lee Sung-kyung]], model and actress
* August 27 - [[Nam Yeong-sin]], handball player&lt;ref&gt;{{cite web |title=Yeong-Sin Nam - Player Profile - Handball |url=https://www.eurosport.co.uk/handball/yeong-sin-nam_prs376178/person.shtml |website=Eurosport UK |accessdate=29 آوریل 2019}}&lt;/ref&gt;
* August 31 - [[Lee Kye-rim]], sport shooter&lt;ref&gt;{{cite web |title=Kyerim LEE - Olympic {{!}} Republic of Korea |url=https://www.olympic.org/kyerim-lee |website=International Olympic Committee |accessdate=3 May 2019 |language=en |date=10 آوریل 2017}}&lt;/ref&gt;
* اوْکتوبر ۲۳ - [[Lee Eun-bi]]، [[ایدمانچی]]
* اوْکتوبر ۲۶ - [[Bae Yeon-ju]]، [[ایدمانچی]]، [[ایدمانچی]]
* نووامبر ۱۰ - [[Leo (singer)]]، [[شارکیچی]]، [[یازیچی]]، [[اویونچو]]
* نووامبر ۲۲ 
** [[Jang Dongwoo]], singer, rapper and actor 
** [[Seo Eunkwang]], singer 
* نووامبر ۲۹ - [[Lee Minhyuk]]، [[شارکیچی]]، [[یازیچی]]، [[اویونچو]]
==اؤلوملر==
* ۲۴ سپتامبر –[[Kang Joon-ho]]
==قایناقلار==
{{reflist}}
{{Years in South Korea}}
{{Asia topic|1990 in}}</text>
      <sha1>trj3qwo9u7kjeandonii0mt3zi6wtgl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>جنیفر هرموسو</title>
    <ns>0</ns>
    <id>497595</id>
    <revision>
      <id>1587777</id>
      <parentid>1584152</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T17:02:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-27802-31</username>
        <id>62022</id>
      </contributor>
      <origin>1587777</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7791" sha1="dxzr3mpz87ulq65ui8yc0xhtt5fepya" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Jennifer Hermoso
| image  = 
| image_size = 
| caption  =
| fullname = Jennifer Hermoso Fuentes&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot;&gt;{{cite news |url=http://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf |title=List of Players – 2015 FIFA Women's World Cup |work=[[فیفا]] |accessdate=18 June 2015 |archivedate=2015-05-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150528143625/http://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf }}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{دوغوم تاریخی ایله یاش|df=yes|1990|5|9}}&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot; /&gt;
| birth_place  = [[مادرید]], Spain&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.fcbarcelona.com/football/feminine/women-a/staff/players/jenni |title=Jenni profile |publisher=[[بارسلونا فوتبال کولوبو|بارسلونا]] |access-date=28 June 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150627084836/http://www.fcbarcelona.com/football/feminine/women-a/staff/players/jenni |archive-date=27 June 2015 |df=}}&lt;/ref&gt;
| height = 1.74 m&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot;/&gt;
| currentclub  = [[بارسلونا فوتبال کولوبو (قادینلار)|بارسلونا]]
| clubnumber = 23
| position = [[فوروارد]], [[هافبک]]
| years1 = 2006–2010
| clubs1 = [[Atlético Madrid Femenino|Atlético Madrid]]
| years2 = 2010–2013
| clubs2 = [[Rayo Vallecano Femenino|Rayo Vallecano]]
| years3 = 2013
| clubs3 = [[تیرسو افاف]]
| caps3  = 20
| goals3 = 6
| years4 = 2013–2017
| clubs4 = [[بارسلونا فوتبال کولوبو (قادینلار)|بارسلونا]]
| caps4  = 90
| goals4 = 77
| years5 = 2017–2018
| clubs5 = [[پاری سن ژرمن فوتبال کولوبو (قادینلار)|پاری سن ژرمن]]
| caps5  = 16
| goals5 = 6
| years6 = 2018–2019
| clubs6 = [[Atlético Madrid Femenino|Atlético Madrid]]
| caps6  = 21
| goals6 = 18
| years7 = 2019–2022
| clubs7 = [[بارسلونا فوتبال کولوبو (قادینلار)|بارسلونا]]
| caps7  = 7
| goals7 = 10
| nationalteam1  = [[Spain women's national under-19 football team|Spain U19]]
| nationalyears1 = 
| nationalcaps1  = 
| nationalgoals1 = 
| nationalteam2  = [[Spain women's national football team|Spain]]
| nationalyears2 = 2011–2025
| nationalcaps2  = 68
| nationalgoals2 = 30
| pcupdate = 14 July 2019
| ntupdate = 
}}
{{Spanish name|Hermoso|Fuentes}}

'''جنیفر هرموسو''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Jennifer Hermoso) فوتبال اوْیونچوسو.  [[ایسپانیا]] میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب  و [[فوروارد]] موقعیتینده اوْیناییب.
==اوْیونلاری==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Goal !! تاریخ !! Venue !! Opponent !! Score !! Result !! Competition
|-
| 1 || 16 January 2013 || Pinatar Arena, [[مورسیا (شهر)]], Spain || {{Fbw|RUS}} ||align=left| '''2'''–1 ||align=left| 2–1 || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 2 || 12 July 2013 || [[Linköping Arena]], [[Linköping]], Sweden || {{Fbw|ENG}} ||align=left| '''2'''–2 ||align=left| 3–2 || rowspan=2|[[UEFA Women's Euro 2013]]
|-
| 3 || 22 July 2013 || [[Guldfågeln Arena]], [[Kalmar]], Sweden || {{Fbw|NOR}} ||align=left| '''1'''–3 ||align=left| 1–3
|-
| 4 || 27  October 2013 || Ciudad Deportiva, [[کویادو ویالبا]], Spain|| {{Fbw|EST}} ||align=left| '''3'''–0 ||align=left| 6–0 || rowspan=7|[[2015 FIFA Women's World کاپ qualification|2015 World کاپ qualification]]
|-
| 5 || rowspan=&quot;2&quot; | 13 February 2014 || rowspan=&quot;2&quot; | [[Estadio Las Gaunas]], [[لقرنیو]], Spain|| rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|MKD}} ||align=left| '''3'''–0 || rowspan=&quot;2&quot; align=left| 12–0
|-
| 6 ||align=left| '''8'''–0
|-
| 7 || rowspan=&quot;3&quot; | 10 April 2014 || rowspan=&quot;3&quot; | [[FFM Training Centre]], [[ایسکوپیه]], Macedonia|| rowspan=&quot;3&quot; | {{Fbw|MKD}} ||align=left| '''5'''–0 ||rowspan=&quot;3&quot; align=left| 10–0
|-
| 8 || align=left| '''9'''–0
|-
| 9 || align=left| '''10'''–0
|-
| 10 || 8 May 2014 || [[ا. له کوک آرنا ایستادیومو]], [[Tallinn]], Estonia|| {{Fbw|EST}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 5–0
|-
| 11 || 8 April 2015 || [[Escuela de Fútbol de Mareo|Mareo Stadium]], [[آستوریاس]], Spain || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''1'''–0 ||align=left| 1–0 || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 12 || 26 November 2015 || [[Tallaght Stadium]], [[دوبلین]], Ireland || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''2'''–0 ||align=left| 3–0 || rowspan=4|[[UEFA Women's Euro 2017 qualifying]]
|-
| 13 || 24 January 2016 || [[Stadion pod Malim brdom]], [[Petrovac, Montenegro]] || {{Fbw|MNE}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 7–0
|-
| 14 || 12 April 2016 || [[La Ciudad del Fútbol]], [[لاس روزاس ده مادرید]], Spain || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''3'''–0 ||align=left| 3–0
|-
| 15 || 20 September 2016 || Estadio Butarque, [[لقانیس]], Spain || {{Fbw|FIN}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 5–0
|-
| 16 || 3 March 2017 || [[Estádio Algarve]], [[Algarve]], Portugal || {{Fbw|NOR}} ||align=left| '''2'''–0 ||align=left| 3–0 || [[2017 Algarve Cup]]
|-
| 17 ||rowspan=&quot;2&quot; | 8 April 2017 ||rowspan=&quot;2&quot; | Pinatar Arena, [[مورسیا (شهر)]], Spain ||rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|BEL}} ||align=left| '''3'''–1 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 4–1 || rowspan=&quot;2&quot; | [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 18 || align=left| '''4'''–1
|-
| 19 ||rowspan=&quot;2&quot;| 23 October 2017 ||rowspan=&quot;2&quot;| [[Ramat Gan Stadium]], [[Ramat Gan]]||rowspan=&quot;2&quot;| {{Fbw|ISR}} ||align=left| 0–'''2''' ||align=left rowspan=&quot;2&quot;| 0–6 ||rowspan=&quot;7&quot;|[[2019 FIFA Women's World کاپ qualification – UEFA Group 7|2019 FIFA Women's World کاپ qualification]]
|-
| 20 || align=left| 0–'''5'''
|-
| 21 || 24 November 2017 || [[Voždovac Stadium]], [[بلقراد]] || {{Fbw|SRB}} ||align=left| 0–'''1''' ||align=left| 1–2
|-
| 22 || 10 April 2018 || [[Bundesstadion Südstadt]], [[Maria Enzersdorf]] || {{Fbw|AUT}} ||align=left| 0–'''1''' ||align=left| 1–1
|-
| 23 || 31 August 2018 || [[ال ساردینرو ایستادیومو]], [[سانتاندر]] || {{Fbw|FIN}} ||align=left| '''2'''–1 ||align=left| 5–1
|-
| 24 ||rowspan=&quot;2&quot;| 4 September 2018 || rowspan=&quot;2&quot;| [[Estadio Las Gaunas|Las Gaunas]], [[لقرنیو]] || rowspan=&quot;2&quot;|{{Fbw|SRB}} ||align=left| '''1'''–0 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 3–0
|-
| 25 || align=left| '''3'''–0
|-
| 26 ||rowspan=&quot;2&quot;| 27 February 2019 || rowspan=&quot;2&quot;| Bela Vista Municipal Stadium, [[Parchal]] || rowspan=&quot;2&quot;|{{Fbw|NED}} ||align=left| '''1'''–0 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 2–0||rowspan=&quot;2&quot;|[[2019 Algarve Cup|Algarve کاپ 2019]]
|-
| 27 || align=left| '''2'''–0
|-
| 28 ||rowspan=&quot;1&quot; | 2 June 2019 || Stade Gerard Houllier, [[Le Touquet]], [[فرانسه]] || {{Fbw|JPN}} || &lt;center&gt;1–'''1'''&lt;/center&gt; || &lt;center&gt;1–1&lt;/center&gt; || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
|29 ||rowspan=&quot;2&quot; | 8 June 2019 ||rowspan=&quot;2&quot; | [[Stade Océane]], [[لو اور]], [[فرانسه]] || rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|RSA}} || &lt;center&gt;1–'''1'''&lt;/center&gt; ||rowspan=&quot;2&quot; | &lt;center&gt;1–3&lt;/center&gt; || rowspan=&quot;2&quot; | [[2019 FIFA Women's World کاپ Group B]] 
|-
|30 || align=left| 1–'''2'''
|-
|}
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
{{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو
| یازار     =no 
| ویکی‌سؤزلوک    =no 
| ویکی‌کیتاب    =no 
| ویکی‌سؤز =no 
| ویکی‌قایناق   =no 
| ویکی‌آمبار   =Jennifer Hermoso
| ویکی‌خبر      =no 
| ویکی‌گیل    =no 
| ویکی‌دولانما    =no
| ویکی‌بیلیم‌یورد    =no
}}
{{فوتبالیست-قارالاما}}
{{Authority control}}

[[بؤلمه:فوتبال اویونچولاری]]</text>
      <sha1>dxzr3mpz87ulq65ui8yc0xhtt5fepya</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1587778</id>
      <parentid>1587777</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T17:08:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-27802-31</username>
        <id>62022</id>
      </contributor>
      <origin>1587778</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7709" sha1="015s44kieuqdgddm5vdu987c8tiwtzq" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Jennifer Hermoso
| image  = 
| image_size = 
| caption  =
| fullname = Jennifer Hermoso Fuentes&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot;&gt;{{cite news |url=http://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf |title=List of Players – 2015 FIFA Women's World Cup |work=[[فیفا]] |accessdate=18 June 2015 |archivedate=2015-05-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150528143625/http://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf }}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{دوغوم تاریخی ایله یاش|df=yes|1990|5|9}}&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot; /&gt;
| birth_place  = [[مادرید]], Spain&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.fcbarcelona.com/football/feminine/women-a/staff/players/jenni |title=Jenni profile |publisher=[[بارسلونا فوتبال کولوبو|بارسلونا]] |access-date=28 June 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150627084836/http://www.fcbarcelona.com/football/feminine/women-a/staff/players/jenni |archive-date=27 June 2015 |df=}}&lt;/ref&gt;
| height = 1.74 m&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot;/&gt;
| currentclub  = 
| clubnumber = 23
| position = [[فوروارد]], [[هافبک]]
| years1 = 2006–2010
| clubs1 = [[Atlético Madrid Femenino|Atlético Madrid]]
| years2 = 2010–2013
| clubs2 = [[Rayo Vallecano Femenino|Rayo Vallecano]]
| years3 = 2013
| clubs3 = [[تیرسو افاف]]
| caps3  = 20
| goals3 = 6
| years4 = 2013–2017
| clubs4 = [[بارسلونا فوتبال کولوبو (قادینلار)|بارسلونا]]
| caps4  = 90
| goals4 = 77
| years5 = 2017–2018
| clubs5 = [[پاری سن ژرمن فوتبال کولوبو (قادینلار)|پاری سن ژرمن]]
| caps5  = 16
| goals5 = 6
| years6 = 2018–2019
| clubs6 = [[Atlético Madrid Femenino|Atlético Madrid]]
| caps6  = 21
| goals6 = 18
| years7 = 2019–2022
| clubs7 = [[بارسلونا فوتبال کولوبو (قادینلار)|بارسلونا]]
| caps7  = 7
| goals7 = 10
| nationalteam1  = [[Spain women's national under-19 football team|Spain U19]]
| nationalyears1 = 
| nationalcaps1  = 
| nationalgoals1 = 
| nationalteam2  = [[Spain women's national football team|Spain]]
| nationalyears2 = 2011–2025
| nationalcaps2  = 68
| nationalgoals2 = 30
| pcupdate = 14 July 2019
| ntupdate = 
}}
{{Spanish name|Hermoso|Fuentes}}

'''جنیفر هرموسو''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Jennifer Hermoso) فوتبال اوْیونچوسو.  [[ایسپانیا]] میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب  و [[فوروارد]] موقعیتینده اوْیناییب.
==اوْیونلاری==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Goal !! تاریخ !! Venue !! Opponent !! Score !! Result !! Competition
|-
| 1 || 16 January 2013 || Pinatar Arena, [[مورسیا (شهر)]], Spain || {{Fbw|RUS}} ||align=left| '''2'''–1 ||align=left| 2–1 || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 2 || 12 July 2013 || [[Linköping Arena]], [[Linköping]], Sweden || {{Fbw|ENG}} ||align=left| '''2'''–2 ||align=left| 3–2 || rowspan=2|[[UEFA Women's Euro 2013]]
|-
| 3 || 22 July 2013 || [[Guldfågeln Arena]], [[Kalmar]], Sweden || {{Fbw|NOR}} ||align=left| '''1'''–3 ||align=left| 1–3
|-
| 4 || 27  October 2013 || Ciudad Deportiva, [[کویادو ویالبا]], Spain|| {{Fbw|EST}} ||align=left| '''3'''–0 ||align=left| 6–0 || rowspan=7|[[2015 FIFA Women's World کاپ qualification|2015 World کاپ qualification]]
|-
| 5 || rowspan=&quot;2&quot; | 13 February 2014 || rowspan=&quot;2&quot; | [[Estadio Las Gaunas]], [[لقرنیو]], Spain|| rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|MKD}} ||align=left| '''3'''–0 || rowspan=&quot;2&quot; align=left| 12–0
|-
| 6 ||align=left| '''8'''–0
|-
| 7 || rowspan=&quot;3&quot; | 10 April 2014 || rowspan=&quot;3&quot; | [[FFM Training Centre]], [[ایسکوپیه]], Macedonia|| rowspan=&quot;3&quot; | {{Fbw|MKD}} ||align=left| '''5'''–0 ||rowspan=&quot;3&quot; align=left| 10–0
|-
| 8 || align=left| '''9'''–0
|-
| 9 || align=left| '''10'''–0
|-
| 10 || 8 May 2014 || [[ا. له کوک آرنا ایستادیومو]], [[Tallinn]], Estonia|| {{Fbw|EST}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 5–0
|-
| 11 || 8 April 2015 || [[Escuela de Fútbol de Mareo|Mareo Stadium]], [[آستوریاس]], Spain || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''1'''–0 ||align=left| 1–0 || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 12 || 26 November 2015 || [[Tallaght Stadium]], [[دوبلین]], Ireland || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''2'''–0 ||align=left| 3–0 || rowspan=4|[[UEFA Women's Euro 2017 qualifying]]
|-
| 13 || 24 January 2016 || [[Stadion pod Malim brdom]], [[Petrovac, Montenegro]] || {{Fbw|MNE}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 7–0
|-
| 14 || 12 April 2016 || [[La Ciudad del Fútbol]], [[لاس روزاس ده مادرید]], Spain || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''3'''–0 ||align=left| 3–0
|-
| 15 || 20 September 2016 || Estadio Butarque, [[لقانیس]], Spain || {{Fbw|FIN}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 5–0
|-
| 16 || 3 March 2017 || [[Estádio Algarve]], [[Algarve]], Portugal || {{Fbw|NOR}} ||align=left| '''2'''–0 ||align=left| 3–0 || [[2017 Algarve Cup]]
|-
| 17 ||rowspan=&quot;2&quot; | 8 April 2017 ||rowspan=&quot;2&quot; | Pinatar Arena, [[مورسیا (شهر)]], Spain ||rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|BEL}} ||align=left| '''3'''–1 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 4–1 || rowspan=&quot;2&quot; | [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 18 || align=left| '''4'''–1
|-
| 19 ||rowspan=&quot;2&quot;| 23 October 2017 ||rowspan=&quot;2&quot;| [[Ramat Gan Stadium]], [[Ramat Gan]]||rowspan=&quot;2&quot;| {{Fbw|ISR}} ||align=left| 0–'''2''' ||align=left rowspan=&quot;2&quot;| 0–6 ||rowspan=&quot;7&quot;|[[2019 FIFA Women's World کاپ qualification – UEFA Group 7|2019 FIFA Women's World کاپ qualification]]
|-
| 20 || align=left| 0–'''5'''
|-
| 21 || 24 November 2017 || [[Voždovac Stadium]], [[بلقراد]] || {{Fbw|SRB}} ||align=left| 0–'''1''' ||align=left| 1–2
|-
| 22 || 10 April 2018 || [[Bundesstadion Südstadt]], [[Maria Enzersdorf]] || {{Fbw|AUT}} ||align=left| 0–'''1''' ||align=left| 1–1
|-
| 23 || 31 August 2018 || [[ال ساردینرو ایستادیومو]], [[سانتاندر]] || {{Fbw|FIN}} ||align=left| '''2'''–1 ||align=left| 5–1
|-
| 24 ||rowspan=&quot;2&quot;| 4 September 2018 || rowspan=&quot;2&quot;| [[Estadio Las Gaunas|Las Gaunas]], [[لقرنیو]] || rowspan=&quot;2&quot;|{{Fbw|SRB}} ||align=left| '''1'''–0 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 3–0
|-
| 25 || align=left| '''3'''–0
|-
| 26 ||rowspan=&quot;2&quot;| 27 February 2019 || rowspan=&quot;2&quot;| Bela Vista Municipal Stadium, [[Parchal]] || rowspan=&quot;2&quot;|{{Fbw|NED}} ||align=left| '''1'''–0 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 2–0||rowspan=&quot;2&quot;|[[2019 Algarve Cup|Algarve کاپ 2019]]
|-
| 27 || align=left| '''2'''–0
|-
| 28 ||rowspan=&quot;1&quot; | 2 June 2019 || Stade Gerard Houllier, [[Le Touquet]], [[فرانسه]] || {{Fbw|JPN}} || &lt;center&gt;1–'''1'''&lt;/center&gt; || &lt;center&gt;1–1&lt;/center&gt; || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
|29 ||rowspan=&quot;2&quot; | 8 June 2019 ||rowspan=&quot;2&quot; | [[Stade Océane]], [[لو اور]], [[فرانسه]] || rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|RSA}} || &lt;center&gt;1–'''1'''&lt;/center&gt; ||rowspan=&quot;2&quot; | &lt;center&gt;1–3&lt;/center&gt; || rowspan=&quot;2&quot; | [[2019 FIFA Women's World کاپ Group B]] 
|-
|30 || align=left| 1–'''2'''
|-
|}
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
{{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو
| یازار     =no 
| ویکی‌سؤزلوک    =no 
| ویکی‌کیتاب    =no 
| ویکی‌سؤز =no 
| ویکی‌قایناق   =no 
| ویکی‌آمبار   =Jennifer Hermoso
| ویکی‌خبر      =no 
| ویکی‌گیل    =no 
| ویکی‌دولانما    =no
| ویکی‌بیلیم‌یورد    =no
}}
{{فوتبالیست-قارالاما}}
{{Authority control}}

[[بؤلمه:فوتبال اویونچولاری]]</text>
      <sha1>015s44kieuqdgddm5vdu987c8tiwtzq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1587779</id>
      <parentid>1587778</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T17:09:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-27802-31</username>
        <id>62022</id>
      </contributor>
      <origin>1587779</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7707" sha1="jn6aedr3vsqku4ixb3b2qbztuoz2hvm" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name = Jennifer Hermoso
| image  = 
| image_size = 
| caption  =
| fullname = Jennifer Hermoso Fuentes&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot;&gt;{{cite news |url=http://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf |title=List of Players – 2015 FIFA Women's World Cup |work=[[فیفا]] |accessdate=18 June 2015 |archivedate=2015-05-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150528143625/http://www.fifadata.com/document/FWWC/2015/pdf/FWWC_2015_SquadLists.pdf }}&lt;/ref&gt;
| birth_date = {{دوغوم تاریخی ایله یاش|df=yes|1990|5|9}}&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot; /&gt;
| birth_place  = [[مادرید]], Spain&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.fcbarcelona.com/football/feminine/women-a/staff/players/jenni |title=Jenni profile |publisher=[[بارسلونا فوتبال کولوبو|بارسلونا]] |access-date=28 June 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150627084836/http://www.fcbarcelona.com/football/feminine/women-a/staff/players/jenni |archive-date=27 June 2015 |df=}}&lt;/ref&gt;
| height = 1.74 m&lt;ref name=&quot;FIFA 2015&quot;/&gt;
| currentclub  = 
| clubnumber = 23
| position = [[فوروارد]], [[هافبک]]
| years1 = 2006–2010
| clubs1 = [[Atlético Madrid Femenino|Atlético Madrid]]
| years2 = 2010–2013
| clubs2 = [[Rayo Vallecano Femenino|Rayo Vallecano]]
| years3 = 2013
| clubs3 = [[تیرسو افاف]]
| caps3  = 20
| goals3 = 6
| years4 = 2013–2017
| clubs4 = [[بارسلونا فوتبال کولوبو (قادینلار)|بارسلونا]]
| caps4  = 90
| goals4 = 77
| years5 = 2017–2018
| clubs5 = [[پاری سن ژرمن فوتبال کولوبو (قادینلار)|پاری سن ژرمن]]
| caps5  = 16
| goals5 = 6
| years6 = 2018–2019
| clubs6 = [[Atlético Madrid Femenino|Atlético Madrid]]
| caps6  = 21
| goals6 = 18
| years7 = 2019–2022
| clubs7 = [[بارسلونا فوتبال کولوبو (قادینلار)|بارسلونا]]
| caps7  = 7
| goals7 = 10
| nationalteam1  = [[Spain women's national under-19 football team|Spain U19]]
| nationalyears1 = 
| nationalcaps1  = 
| nationalgoals1 = 
| nationalteam2  = [[Spain women's national football team|Spain]]
| nationalyears2 = 2011-2025
| nationalcaps2  = 68
| nationalgoals2 = 30
| pcupdate = 14 July 2019
| ntupdate = 
}}
{{Spanish name|Hermoso|Fuentes}}

'''جنیفر هرموسو''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Jennifer Hermoso) فوتبال اوْیونچوسو.  [[ایسپانیا]] میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب  و [[فوروارد]] موقعیتینده اوْیناییب.
==اوْیونلاری==

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Goal !! تاریخ !! Venue !! Opponent !! Score !! Result !! Competition
|-
| 1 || 16 January 2013 || Pinatar Arena, [[مورسیا (شهر)]], Spain || {{Fbw|RUS}} ||align=left| '''2'''–1 ||align=left| 2–1 || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 2 || 12 July 2013 || [[Linköping Arena]], [[Linköping]], Sweden || {{Fbw|ENG}} ||align=left| '''2'''–2 ||align=left| 3–2 || rowspan=2|[[UEFA Women's Euro 2013]]
|-
| 3 || 22 July 2013 || [[Guldfågeln Arena]], [[Kalmar]], Sweden || {{Fbw|NOR}} ||align=left| '''1'''–3 ||align=left| 1–3
|-
| 4 || 27  October 2013 || Ciudad Deportiva, [[کویادو ویالبا]], Spain|| {{Fbw|EST}} ||align=left| '''3'''–0 ||align=left| 6–0 || rowspan=7|[[2015 FIFA Women's World کاپ qualification|2015 World کاپ qualification]]
|-
| 5 || rowspan=&quot;2&quot; | 13 February 2014 || rowspan=&quot;2&quot; | [[Estadio Las Gaunas]], [[لقرنیو]], Spain|| rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|MKD}} ||align=left| '''3'''–0 || rowspan=&quot;2&quot; align=left| 12–0
|-
| 6 ||align=left| '''8'''–0
|-
| 7 || rowspan=&quot;3&quot; | 10 April 2014 || rowspan=&quot;3&quot; | [[FFM Training Centre]], [[ایسکوپیه]], Macedonia|| rowspan=&quot;3&quot; | {{Fbw|MKD}} ||align=left| '''5'''–0 ||rowspan=&quot;3&quot; align=left| 10–0
|-
| 8 || align=left| '''9'''–0
|-
| 9 || align=left| '''10'''–0
|-
| 10 || 8 May 2014 || [[ا. له کوک آرنا ایستادیومو]], [[Tallinn]], Estonia|| {{Fbw|EST}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 5–0
|-
| 11 || 8 April 2015 || [[Escuela de Fútbol de Mareo|Mareo Stadium]], [[آستوریاس]], Spain || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''1'''–0 ||align=left| 1–0 || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 12 || 26 November 2015 || [[Tallaght Stadium]], [[دوبلین]], Ireland || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''2'''–0 ||align=left| 3–0 || rowspan=4|[[UEFA Women's Euro 2017 qualifying]]
|-
| 13 || 24 January 2016 || [[Stadion pod Malim brdom]], [[Petrovac, Montenegro]] || {{Fbw|MNE}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 7–0
|-
| 14 || 12 April 2016 || [[La Ciudad del Fútbol]], [[لاس روزاس ده مادرید]], Spain || {{Fbw|IRL}} ||align=left| '''3'''–0 ||align=left| 3–0
|-
| 15 || 20 September 2016 || Estadio Butarque, [[لقانیس]], Spain || {{Fbw|FIN}} ||align=left| '''5'''–0 ||align=left| 5–0
|-
| 16 || 3 March 2017 || [[Estádio Algarve]], [[Algarve]], Portugal || {{Fbw|NOR}} ||align=left| '''2'''–0 ||align=left| 3–0 || [[2017 Algarve Cup]]
|-
| 17 ||rowspan=&quot;2&quot; | 8 April 2017 ||rowspan=&quot;2&quot; | Pinatar Arena, [[مورسیا (شهر)]], Spain ||rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|BEL}} ||align=left| '''3'''–1 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 4–1 || rowspan=&quot;2&quot; | [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
| 18 || align=left| '''4'''–1
|-
| 19 ||rowspan=&quot;2&quot;| 23 October 2017 ||rowspan=&quot;2&quot;| [[Ramat Gan Stadium]], [[Ramat Gan]]||rowspan=&quot;2&quot;| {{Fbw|ISR}} ||align=left| 0–'''2''' ||align=left rowspan=&quot;2&quot;| 0–6 ||rowspan=&quot;7&quot;|[[2019 FIFA Women's World کاپ qualification – UEFA Group 7|2019 FIFA Women's World کاپ qualification]]
|-
| 20 || align=left| 0–'''5'''
|-
| 21 || 24 November 2017 || [[Voždovac Stadium]], [[بلقراد]] || {{Fbw|SRB}} ||align=left| 0–'''1''' ||align=left| 1–2
|-
| 22 || 10 April 2018 || [[Bundesstadion Südstadt]], [[Maria Enzersdorf]] || {{Fbw|AUT}} ||align=left| 0–'''1''' ||align=left| 1–1
|-
| 23 || 31 August 2018 || [[ال ساردینرو ایستادیومو]], [[سانتاندر]] || {{Fbw|FIN}} ||align=left| '''2'''–1 ||align=left| 5–1
|-
| 24 ||rowspan=&quot;2&quot;| 4 September 2018 || rowspan=&quot;2&quot;| [[Estadio Las Gaunas|Las Gaunas]], [[لقرنیو]] || rowspan=&quot;2&quot;|{{Fbw|SRB}} ||align=left| '''1'''–0 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 3–0
|-
| 25 || align=left| '''3'''–0
|-
| 26 ||rowspan=&quot;2&quot;| 27 February 2019 || rowspan=&quot;2&quot;| Bela Vista Municipal Stadium, [[Parchal]] || rowspan=&quot;2&quot;|{{Fbw|NED}} ||align=left| '''1'''–0 ||rowspan=&quot;2&quot; align=left| 2–0||rowspan=&quot;2&quot;|[[2019 Algarve Cup|Algarve کاپ 2019]]
|-
| 27 || align=left| '''2'''–0
|-
| 28 ||rowspan=&quot;1&quot; | 2 June 2019 || Stade Gerard Houllier, [[Le Touquet]], [[فرانسه]] || {{Fbw|JPN}} || &lt;center&gt;1–'''1'''&lt;/center&gt; || &lt;center&gt;1–1&lt;/center&gt; || [[یوْلداش‌لیق اوْیونو]]
|-
|29 ||rowspan=&quot;2&quot; | 8 June 2019 ||rowspan=&quot;2&quot; | [[Stade Océane]], [[لو اور]], [[فرانسه]] || rowspan=&quot;2&quot; | {{Fbw|RSA}} || &lt;center&gt;1–'''1'''&lt;/center&gt; ||rowspan=&quot;2&quot; | &lt;center&gt;1–3&lt;/center&gt; || rowspan=&quot;2&quot; | [[2019 FIFA Women's World کاپ Group B]] 
|-
|30 || align=left| 1–'''2'''
|-
|}
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
{{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو
| یازار     =no 
| ویکی‌سؤزلوک    =no 
| ویکی‌کیتاب    =no 
| ویکی‌سؤز =no 
| ویکی‌قایناق   =no 
| ویکی‌آمبار   =Jennifer Hermoso
| ویکی‌خبر      =no 
| ویکی‌گیل    =no 
| ویکی‌دولانما    =no
| ویکی‌بیلیم‌یورد    =no
}}
{{فوتبالیست-قارالاما}}
{{Authority control}}

[[بؤلمه:فوتبال اویونچولاری]]</text>
      <sha1>jn6aedr3vsqku4ixb3b2qbztuoz2hvm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>گنجینه فنون (درگی)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>591826</id>
    <revision>
      <id>1587791</id>
      <parentid>1537236</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T01:17:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587791</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4409" sha1="l603wma82alrh2t1znd2gd2ciiniuo3" xml:space="preserve">
{{درگی بیلگی قوتوسو|آد=گنجینه فنون|سوروملو مودور=محمدعلی تربیت|یاییلان ایللر=1902|یاییلان یئر=[[تبریز]]|موضوع=علمی،ادبی|دیل=[[فارس دیلی|فارسجا]]}}

 '''گنجینه‌ فنون'''  —[[آذربایجان]]&lt;nowiki/&gt;دا نشر اولونموش درگی‌لردن بیری&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Ülviyyə Tahirqızı. [http://anl.az/down/meqale/xalqcebhesi/2014/may/370246.htm Güney Azərbaycan mətbuatı.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220404184240/http://anl.az/down/meqale/xalqcebhesi/2014/may/370246.htm |date=2022-04-04 }} anl.az, 15.05.2014, &quot;Xalq cəbhəsi&quot; qəzeti, səh. 11  (azərb.)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Pərvanə Məmmədli. [http://ebooks.azlibnet.az/book/07nat091015.pdf Cənubi Azərbaycan mətbuatı tarixi.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190327150720/http://ebooks.azlibnet.az/book/07nat091015.pdf |date=2019-03-27 }} Bakı: &quot;Elm&quot;, 2009, səh. 27.  (azərb.)&lt;/ref&gt;. 

== تاریخی ==
[[فایل:Tarbiat MA.jpg|بندانگشتی|محمدعلی تربیت]]
میرزا یوسف خان اعتصام الملک ، سید حسن تقی زاده ، میرزا سید حسن خان عدالت ایله بیرگه آذربایجاندا دؤورون تانینمیش شخصیت‌لریندن بیری [[محمدعلی تربیت]] طرفیندن چاپ اولونموشدور&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. 

  1902-جی ایلده تبریزده نشر اولونان  &quot; گنجینه فنون &quot;  تک [[آذربایجان]]&lt;nowiki/&gt;دا دئییل، همچنین بوتون [[ایران]]&lt;nowiki/&gt;دا ایلک علمی-ادبی درگی حساب اولونور&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;ərvanə Məmmədli. [http://ebooks.azlibnet.az/book/07nat091015.pdf Cənubi Azərbaycan mətbuatı tarixi.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190327150720/http://ebooks.azlibnet.az/book/07nat091015.pdf |date=2019-03-27 }} Bakı: &quot;Elm&quot;, 2009, səh. 28.  (azərb.)&lt;/ref&gt;. 

  محمدعلی تربیت 1921-1925-جی ایل‌لرده آذربایجانین معاریف ناظیری وظیفه‌سینی داشیدیغی زامان، اؤلکه یه معاریف و مدنیتین قورونماسینا بؤیوک قایغی گؤستریر. همین ایللرده تبریزده  &quot; گنجینه فنون &quot;  درگیسی‌نین نشرینی برپا ائدیر&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.  

== فعالیتی ==
  بو مطبوع اورقان پوبلیسیستیک دیلله اؤلکه‌نین ایجتیماعی-سیاسی وضعیتینی آچیب گؤستریر، خالقی موستملکه‌چی‌لره و ایستیبدادا قارشی موباریزه‌یه سسله‌ییر، اؤلکه ده ایصلاحات‌لار کئچیریلمه‌سینه، قاباقجیل ایدئیالارین یاییلماسینا سعی گؤستریردی&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.  

درگیده نشر اولونان یازی‌لار دؤرد مؤوضو اطرافیندا بیرلشیردی&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;:  

#   علم و تکنیک ایله باغلی یئنی‌لیک‌لر.  
#   اینجه صنعتدن، تاریخ و ادبیاتدان بحث ائدن &quot; اینجه صنعت بلدچیسی &quot; . بو روبریکانی محمدعلری تربیت حاضیرلاییردی.  
#  &quot; قدیم مدنیت‌لر، سیویلیزاسیالار &quot; . بو بؤلمه ده اوروپانین تاریخچی عالیم‌لری نین (خوصوصیله فرانسیز گوستاولوبون) اثرلریندن اؤرنک‌لر وئریلیردی. همین عصره لری حسن تقی‌زاده چئویریر و اونلارین چوخ زامان گئنیش شرحینی حاضیرلاییردی.  

  بدیعی اثرلردن ائدیلمیش ترجومه نومونه‌لری سونونجو بؤلمه‌ده یئرلشدیریلیردی. ماجرا ادبیاتینی، خوصوصیله فرانسه یازیچیسی [[ژول ورن|ژول ورن‌]]&lt;nowiki/&gt;ین اثرلرینی تانینمیش شاعیر میرزه یوسف خان اعتصام‌الملک (گؤرکملی شاعیره [[پروین اعتصامی|پروین اعتصامی‌]]&lt;nowiki/&gt;نین آتاسی) چئویریردی.  

== اتک یازی‌لار ==
[[بؤلمه:درگیلر]]
[[بؤلمه:آذربایجان مطبوعاتی]]
&lt;references /&gt;{{آذربایجاندا مطبوعات}}</text>
      <sha1>l603wma82alrh2t1znd2gd2ciiniuo3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>یومور</title>
    <ns>0</ns>
    <id>592925</id>
    <revision>
      <id>1587796</id>
      <parentid>1587383</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T05:32:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587796</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13329" sha1="r3jwoyz8yv4nw25dgizbm3v2f20kair" xml:space="preserve"> '''یوُموْر ویا شوخلوق، میزاح،  فیکاهه''' — حیاتداکی گولونج، کومیک حادیثه‌لری، اینسان‌لارین ضعیف جهت‌لرینی و نؤقصان‌لارینی عکس ائتدیرن، گولوش دوغوران اثرلر؛ ادبیاتدا تربیه‌وی اهمیت داشییان تنقیدی گولوشون بیر نؤوعو&lt;ref&gt;[http://www.virtual-mekteb.az/vm/index.php?mod=8&amp;course=6&amp;subject=202 Azərbaycan ədəbiyyarı]{{Dead link|date=July 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.    

  یوُموْر گولوش و اونو دوغوران اوبرازدیر، مؤلیفین حادیثه و فاکت‌لارا ایرونی‌یه نیسبتاً داها سرت موناسیبتی‌دیر. لاکین یوُموْر دا هله اینکارچی و رقیب گولوشو دئییل، داها چوخ معیشت و یولداش گولوشودور. اونا گؤره بیر چوخ حال‌لاردا ایرونیا ایله یوُموْرون سرحدی موباحیثه‌لی اولور. یوُموْرا دوست گولوشو ده دئییلیر و قزئت‌لرده کی  ساتیریک صحیفه‌لرده خوصوصی روبریکا کیمی آپاریلیر. یوُموْرون موهوم فورمالاریندان بیری لطیفه‌لردیر. بعضی قزئت‌لر مؤلیف یارادیجی‌لیغی اولان لطیفه‌لری ده یوُموْر روبریکاسی ایله درج ائدیرلر. شیفاهی خالق ادبیاتیندا خالق یوُموْروندان گئنیش ایستیفاده ائدیلیر. تاپماجالاردا، ائل دئییم‌لرینده یوُموْر موهوم یئر توتور. ملا نصرالدین‌ین لطیفه‌لری آذربایجان خالقی ایچریسینده گئنیش یاییلمیشدیر.  &quot; [[ملانصرالدین (درگی)|ملا نصرالدین]] &quot;  درگیسی خالق یوُموْرو عنعنه‌لریندن گئنیش ایستیفاده ائتمیشدیر.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Əliyev R. Ədəbiyyat nəzəriyyəsi. Bakı:Mütərcim, 2008. s. 259 |url=http://www.anl.az/el/alf7/er_en.pdf |accessdate=2021-07-13 |archivedate=2021-06-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210629120533/http://www.anl.az/el/alf7/er_en.pdf }}&lt;/ref&gt;    

== آذربایجاندا یوُموْرون تاریخی ==
[[فایل:Nasreddin (17th-century miniature).jpg|بندانگشتی|    ملا نصرالدین‌ین مینیاتور رسمی. توپقاپی سارایی]]
  یوُموْر آذربایجان فولکلورونون دئمک اولار کی، بوتون ساحه‌لرینده اؤزونو گؤستریر. آذربایجان ناغیل‌لاریندا دؤیوشدن چوخ مزه‌لی اویون‌لارلا ماراق‌لانان  &quot;‌سرکرده&quot;  کل‌ نیت، آخماق ار-آرواد  &quot; هیللیلیمنن گوللولوم &quot;  کیمی کومیک کاراکترلره راست گلینیر.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Muxtar Kazımoğlu. Xalq gülüşünün poetikası (monoqrafiya). Bakı: “Elm” nəşriyyatı, 2006. 268 s.&lt;/ref&gt;آیری-آیری تاریخی شخصیت‌لر، اونلارین فعالیت‌لری، موباریزه‌لری باره ده سؤز آچان آذربایجان روایت‌لری بعضاً شیفاهی گلنکده دولاشا-دولاشا ساتیریک-یوُموْریستیک بویالارا بورونموش، بئله‌لیکله ده قیسماً گولمجه‌لره دوغرو ایستیقامت گؤتورموشدولر.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;Ramil ƏLİYEV. Azərbaycan şifahi xalq ədəbiyyatı (Müasir aktual problemlər). - Bakı, 2014. – 350 s.&lt;/ref&gt; قاراباغ خانی پناه‌علی‌نین تلخگی، تاریخن مؤوجودلوغو ثوبوت ائدیلن شخصیت‌لردن بیری اولان لوطو قولو پناه‌علی خان طرفیندن اینسان‌لاری، حتّی اونون اؤزونو یامسی‌لاماق باجاریغینا گؤره بگنیلیردی.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;   

  آذربایجاندا لطیفه ژانری چوخ گئنیش یاییلمیشدیر. لطیفه‌ده گولوشو یارادان اساس خوصوصیت‌لر ظارافات، مزه‌لی‌لیک، ساده‌لؤوح‌لوک و مئهریبان‌لیق‌دیر. بو گولوشو یارادان اساس لطیفه قهرمان‌لاری [[بهلول|بهلول داننده]]، [[ملانصرالدین|ملا نصرالدین]] و بؤلگه‌‌سل کاراکترلی اوبرازلاردیر. لطیفه‌لرین بؤلگه‌سل‌لیک خوصوصیتی اونلارین یاییلدیغی اراضی‌لرله باغلی‌دیر. بؤلگه‌سل لطیفه‌لر ده اؤزلوگونده بیر نئچه قروپا بؤلونور: [[شکی]] لطیفه‌لری (قهرمان‌لاری حاجی دایی، مشدی عبدالجبار، اسفندیار، توٌهوٌ طاهر و باشقالاری)، [[قاراباغ]] لطیفه لری (قهرمان‌لاری آبدال قاسم، تاغی-ناغی قارداش‌لاری)، [[ماساللی|جلیل‌آباد-ماساللی]] لطیفه‌لری (قهرمانی لوطو سلمان)، آیریم لطیفه‌لری، [[شیروان (آذربایجان جومهوریتی)|شیروان]] لطیفه‌لری، [[لزگی‌لر|لزگی]] لطیفه‌لری و دیگر موختلیف مضمونلو لطیفه‌لر.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;آذربایجان فولکلورشوناس‌لیغیندا لطیفه‌لر تصنیف ائدیلرکن، سیاسی مضموندا اولان‌لار، دئمک اولار کی، نظره آلینمامیشدیر، یالنیز پروفسور آزاد نبی‌یئف  &quot;‌خالق آراسیندا سووئت ایشچی‌لری، اورتا و یوکسک چینلی مأمورلار، حؤکومت آدام‌لاری‌&quot;  و س. ایله باغلی لطیفه‌لر اولدوغونو قئید ائتمیشدیر.&lt;ref&gt;AZƏRBAYCAN MÜHACİRƏT FOLKLORŞÜNASLIĞINDA LƏTİFƏ. Almaz Hüseynova. Bakı Qızlar Universiteti.&lt;/ref&gt;   

  قاراوللی تاماشالاریندا داها چوخ کیچیک، مزه‌لی، گولمه‌لی معیشت احوالات‌لاری، لطیفه‌لر،  &quot;‌اوغرو موللا&quot; ،  &quot;‌کئچل و شئیخ‌&quot; ،  &quot;‌بئش-اون شاهی‌یا گئدرم‌&quot; ،  &quot;‌بهلولون یوخوسو‌&quot; ،  &quot;‌موللا و جاوان‌&quot; ،  &quot; یوز آرشین اوزون‌لوغوندا آغاج‌&quot;  کیمی قاراوللیلر تاماشایا قویولور. مئیدان آکتیورلاری گولوش‌لرله، کینایه‌لی کلمه‌لر، عیباره‌لی ایفاده لر، عئینی کلمه‌نی موختلیف معنا چالارلاریندا دئمکله اؤز فیکیرلرینی هدفه دقیق چاتدیرا بیلیرلر. آذربایجان مسخره تاماشالاریندا مسخره‌چی:  &quot;بویو بیر چرک، ساققالی اوچ چرک؛ گؤزو دونبالان، دانیشیغی یالان، گئیدیگی پالان‌&quot; ، – تیپلی بامزه سؤزلرله آیری-آیری آدام‌لاری مسخره‌یه قویوب جاماعاتی گولدورور. مسخره‌بازی (مسخره‌چی‌نی) هده‌له‌مک، دؤیمک قاداغان ایدی. بو او دئمکدیر کی، مسخره تاماشالاریندا تنقید ائدنله تنقید اولونان بیر-بیرینه قایناییب-قاریشمالی و اونلار آراسیندا دوشمنچی‌لیک موناسیبتی اولمامالی ایدی. کندیرباز اویون‌لاریندا یئر آلان تلخگی ایسه حسینقولو سارابسکی بئله تصویر ائدیردی:  &quot;‌کئچه پاپاق (یالانچی پهلوان) مئیدان سولایاراق اؤز اوستاسی نین حرکت‌لرینی گولمه‌لی بیر شکیلده تقلید ائدیر و بونونلا دا بد گؤزلری کندیربازدان اوزاق‌لاشدیریر... تلخک هردن یوخاری‌یا خطاباً دئیردی: جان قارداش، هونر کیمین اوچوندور؟ هونر سنین اوچوندور. اگر سن ایپ اوستونده بیر قایتاغی اویناسان، بورا ییغیلان آغالار بیزه جیب‌خرج‌لیگی وئررلر. اوستا، بالابانی کؤک ائله!&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;   
[[فایل:The first issue of Molla Nasreddin (1906).jpg|بندانگشتی|[[ملانصرالدین (درگی)|ملا نصرالدین درگیسی]]]]
20. عصرین اوّل‌لریندن اعتیباراً آذربایجان ساتیریک درگی‌لر گئنیش پوپولیارلیق قازانمیشدیر. بونلاردان ایلکی اولان  &quot; [[ملانصرالدین (درگی)|ملا نصرالدین]] &quot;  درگیسی‌نین تاثیری آلتیندا آذربایجاندا  &quot;‌[[بهلول (درگی)|بهلول‌]]&quot;  (1907)، &quot;‌[[زنبور (درگی)|زنبور‌]]&quot;  (1909-1910)،  &quot;‌[[میرات (درگی)|میرات‌]]&quot;  (1910)، &quot; آن &quot;  (1910-1911)،  &quot; [[کل نیت (درگی)|کل نیت]] &quot;  (1912-1913)، &quot;[[لک‌لک (درگی)|لک-لک‌]]&quot;  (1914)،  &quot;‌[[طوطی (درگی)|طوطی‌]]&quot;  (1914-1917)، &quot;[[مزه‌لی (درگی)|مزه لی‌]]&quot;  (1914-1915)،  &quot;‌[[بابای امیر (درگی)|بابای امیر‌]]&quot;  (1915-1916)، &quot;‌[[تارتان-پارتان (درگی)|تارتان-پارتان‌]]&quot; (1918)،  &quot;‌[[شئیپور (درگی)|شئیپور‌]]&quot;  (1918-1919)، &quot;‌[[زنبور (درگی)|زنبور‌]]&quot;  (1919)،  &quot;‌[[مشعل (درگی)|مشعل‌]]&quot;  (1919-1920) کیمی آذربایجان تورکجه‌سینده نشر اولونان ساتیریک درگی‌لرله یاناشی، بو دؤور باکی‌دا روس دیلینده  &quot; جیگیت &quot;  (1907-1918)، &quot; وای-وای &quot;  (1908)،  &quot; باکینسکوئ قورئ &quot;  (1908-1909)، &quot; بیچ &quot;  (1909-1915)،  &quot; آدسکایا پوچتا &quot;  (1909-1910)، &quot; باکینسکییئ سترئلی &quot; (1910)،  &quot; بارابان &quot;  (1912-1913) کیمی ساتیریک درگی‌لرده درج اولونوردو.&lt;ref&gt;&quot;[http://anl.az/down/meqale/xalqcebhesi/2014/sentyabr/392335.htm Azərbaycanın satira jurnalları: dünəndən bu günə] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220321141637/http://anl.az/down/meqale/xalqcebhesi/2014/sentyabr/392335.htm |date=2022-03-21 }}&quot;. ''Xalq Cəbhəsi''. 2014. &lt;small&gt;İstifadə tarixi:2020-09-09&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;  

  آذربایجان تئاتر و کینوسوندا میرزاغا علی‌یئف، علی اکبر حسین‌زاده، مصطفی مرداناوف، علی‌آغا آغایئف، لطفعلی عبدالله‌یئف، نصیبه زئینالووا، بشیر صفراوغلو، حاجی‌بابا باغیروف، یاشار نوری، سیاووش آسلان، منور کلنترلی، ائلدنیز زئینالوف کیمی گؤرکملی گولوش اوستالاری فعالیت گؤسترمیشدیر.&lt;ref&gt;&quot;40 i[http://www.anl.az/down/meqale/kaspi_az/2019/yanvar/627372.htm ldir hökm edən &quot;Qayınana] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220325063113/http://www.anl.az/down/meqale/kaspi_az/2019/yanvar/627372.htm |date=2022-03-25 }}&quot;&quot;. ''Kaspi''. 2019. &lt;small&gt;İstifadə tarixi: 2020-09-09&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt; 1971-جی ایلدن بوراخیلیش‌لاری یاییملانان  &quot;‌موزالان‌&quot;  ساتیریک کینو درگیسی مقصد اؤلکه‌ده کی  نقاتیو حال‌لاری ساتیرا دیلی ایله خالقا چاتدیریردی.&lt;ref&gt;[http://www.anl.az/down/he_serencamlar.pdf Azərbaycan KP MK-da Azərbaycan KP MK &quot;Mozalan&quot; satirik kinojurnalının tənqidi çıxışlarına respublikanın bəzi nazirliklərinin və baş idarələrinin yanlış münasibəti haqqında qərar qəbul etmişdir.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200116071306/http://www.anl.az/down/he_serencamlar.pdf |date=2020-01-16 }} — '''anl.az''' saytı&lt;/ref&gt; بوندان باشقا آذربایجان تلویزیونوندا بیر چوخ یوُموْریستیک وئریلیش‌لر یاییملانمیشدیر.&lt;ref&gt;Elçin Əlibəyli. Televiziya nəzəriyyəsinin əsasları. Bakı, “ELM” nəşriyyatı, 2011&lt;/ref&gt;   

  سووئت دؤورونده یوُلی قوُسمان  &quot; پارنی ایز باکو &quot;  ( &quot; باکیلی اوغلان‌لار &quot; ) آدلی شن و حاضیرجاواب‌لار کلوبو کومانداسینی یاراتمیشدیر. 1988-جی ایلده یارادیلمیش عئینی آدلی آذربایجان کومانداسی 1992-جی ایل، 1993-جو ایل، 1995-جی ایل‌لرده مدب شامپیونو، 2000-جی ایلده ایسه ان یاخشی 10 کوماندا آراسیندان 20. عصر شامپیونو اولموشدور.&lt;ref&gt;Валентин Крапива. Парни из Баку. В игре и вне игры. — С. 16. — 110 с.&lt;/ref&gt;

== اتک یازی‌لار ==


[[بؤلمه:ادبیات]]
[[بؤلمه:فولکلور]]</text>
      <sha1>r3jwoyz8yv4nw25dgizbm3v2f20kair</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>شابلون:مانتقامئری، آلاباما</title>
    <ns>10</ns>
    <id>593472</id>
    <revision>
      <id>1587782</id>
      <parentid>1470960</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T17:51:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EulerianTrail</username>
        <id>62023</id>
      </contributor>
      <origin>1587782</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2945" sha1="4egku3fpg40qyxv42ccfhglrchaxnqe" xml:space="preserve">{{Navbox
|name    = مانتقامئری، آلاباما
|state   = {{{state|{{{1|}}}}}}
|title   = [[مانتقامئری، آلاباما|مانتقامئری‌نین شهرلری]]
|listclass = hlist
|image   = [[File:New Flag of Montgomery, Alabama.svg|100px]]

&lt;!--Please remember to add this template to the attraction's article whenever you add a new one here. Thank you! --&gt;

|group1 = [[مانتقامئری، آلاباما#تاریخ|تاریخ]]
|list1  =
* [[Timeline of Montgomery, Alabama|Timeline]]
* [[Montgomery Convention]]
* [[First White House of the Confederacy]]
* [[Capital City Street Railway|Lightning Route]]
* [[Wright Flying School]]
* [[Montgomery bus boycott]]
* [[Selma to Montgomery marches]]
* [[How Long, Not Long]]
* [[فرانک مینیس جانسون|فرانک م. جانسون]]
* [[Dexter Avenue Baptist Church]]
* [[Alabama State Capitol]]
* [[Union Station (Montgomery)|Union Station]]
* [[National Register of Historic Places listings in Montgomery County, Alabama|NRHP listings]]

|group2 = [[مانتقامئری، آلاباما#مدنیت|مدنیت]]
|list2  =
* [[Alabama Shakespeare Festival]]
* [[Civil Rights Memorial]]
* [[Jubilee CityFest]]
* [[Montgomery Museum of Fine Arts]]
* [[Montgomery Symphony Orchestra]]
* [[Cramton Bowl]]
* [[Montgomery Biscuits]]
* [[Navistar LPGA Classic]]
* [[Montgomery Riverwalk Stadium|Riverwalk Stadium]]
* [[List of people from Montgomery, Alabama|People from Montgomery]]

|group3 = [[مانتقامئری، آلاباما#ایقتیصاد|ایقنیصاد]]
|list3  =
* [[Colonial Bancgroup]]
* [[Hyundai Motor Manufacturing Alabama]]
* [[Maxwell Air Force Base]]
* [[Montgomery Regional Airport]]
* [[Raycom Media]]
* [[Retirement Systems of Alabama]]
* [[Southern Poverty Law Center]]

|group4 = [[مانتقامئری، آلاباما#تعلیمات|تعلیمات]]
|list4  =
* [[Alabama State University]]
* [[Auburn Montgomery]]
* [[Troy University at Montgomery]]
* [[Air University (United States Air Force)|Air University]]
* [[Montgomery Public Schools]]

|group5 = [[مانتقامئری‌نین مئتروپولیتن منطقه‌سی|مئتروپولیتن منطقه‌سی]]
|list5 =
* [[پرتویل، آلاباما|پرتویل]]
* [[میلبروک، آلاباما|میلبروک]]
* [[وتامپکا، آلاباما|وتامپکا]]
* [[پایک راود، آلاباما|پایک راود]]
* [[هوپ هال، آلاباما|هوپ هال]]
* [[قریدی، آلاباما|قریدی]]
* [[Montgomery County, Alabama|مانتقامئری بؤلگه‌لری]]
* [[آوتاوقا بؤلگه‌سی، آلاباما|آوتاوقا بؤلگه‌سی]]
* [[المور بؤلگه‌سی، آلاباما|المور بؤلگه‌سی]]
* [[لووندز بؤلگه‌سی، آلاباما|لووندز بؤلگه‌سی]]

}}&lt;noinclude&gt;
{{Collapsible option|statename=optional}}
[[Category:Alabama navigational boxes]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4egku3fpg40qyxv42ccfhglrchaxnqe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1587801</id>
      <parentid>1587782</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T08:30:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Túrelio</username>
        <id>5405</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:Duplicate|Duplicate]]: [[File:New Flag of Montgomery, Alabama.svg]] → [[File:Flag of Montgomery, Alabama.svg]] Exact or scaled-down duplicate: [[c::File:Flag of Montgomery, Alabama.svg]]</comment>
      <origin>1587801</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2941" sha1="qpqp6zogvnesooryqmbtcoquvdnzfik" xml:space="preserve">{{Navbox
|name    = مانتقامئری، آلاباما
|state   = {{{state|{{{1|}}}}}}
|title   = [[مانتقامئری، آلاباما|مانتقامئری‌نین شهرلری]]
|listclass = hlist
|image   = [[File:Flag of Montgomery, Alabama.svg|100px]]

&lt;!--Please remember to add this template to the attraction's article whenever you add a new one here. Thank you! --&gt;

|group1 = [[مانتقامئری، آلاباما#تاریخ|تاریخ]]
|list1  =
* [[Timeline of Montgomery, Alabama|Timeline]]
* [[Montgomery Convention]]
* [[First White House of the Confederacy]]
* [[Capital City Street Railway|Lightning Route]]
* [[Wright Flying School]]
* [[Montgomery bus boycott]]
* [[Selma to Montgomery marches]]
* [[How Long, Not Long]]
* [[فرانک مینیس جانسون|فرانک م. جانسون]]
* [[Dexter Avenue Baptist Church]]
* [[Alabama State Capitol]]
* [[Union Station (Montgomery)|Union Station]]
* [[National Register of Historic Places listings in Montgomery County, Alabama|NRHP listings]]

|group2 = [[مانتقامئری، آلاباما#مدنیت|مدنیت]]
|list2  =
* [[Alabama Shakespeare Festival]]
* [[Civil Rights Memorial]]
* [[Jubilee CityFest]]
* [[Montgomery Museum of Fine Arts]]
* [[Montgomery Symphony Orchestra]]
* [[Cramton Bowl]]
* [[Montgomery Biscuits]]
* [[Navistar LPGA Classic]]
* [[Montgomery Riverwalk Stadium|Riverwalk Stadium]]
* [[List of people from Montgomery, Alabama|People from Montgomery]]

|group3 = [[مانتقامئری، آلاباما#ایقتیصاد|ایقنیصاد]]
|list3  =
* [[Colonial Bancgroup]]
* [[Hyundai Motor Manufacturing Alabama]]
* [[Maxwell Air Force Base]]
* [[Montgomery Regional Airport]]
* [[Raycom Media]]
* [[Retirement Systems of Alabama]]
* [[Southern Poverty Law Center]]

|group4 = [[مانتقامئری، آلاباما#تعلیمات|تعلیمات]]
|list4  =
* [[Alabama State University]]
* [[Auburn Montgomery]]
* [[Troy University at Montgomery]]
* [[Air University (United States Air Force)|Air University]]
* [[Montgomery Public Schools]]

|group5 = [[مانتقامئری‌نین مئتروپولیتن منطقه‌سی|مئتروپولیتن منطقه‌سی]]
|list5 =
* [[پرتویل، آلاباما|پرتویل]]
* [[میلبروک، آلاباما|میلبروک]]
* [[وتامپکا، آلاباما|وتامپکا]]
* [[پایک راود، آلاباما|پایک راود]]
* [[هوپ هال، آلاباما|هوپ هال]]
* [[قریدی، آلاباما|قریدی]]
* [[Montgomery County, Alabama|مانتقامئری بؤلگه‌لری]]
* [[آوتاوقا بؤلگه‌سی، آلاباما|آوتاوقا بؤلگه‌سی]]
* [[المور بؤلگه‌سی، آلاباما|المور بؤلگه‌سی]]
* [[لووندز بؤلگه‌سی، آلاباما|لووندز بؤلگه‌سی]]

}}&lt;noinclude&gt;
{{Collapsible option|statename=optional}}
[[Category:Alabama navigational boxes]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qpqp6zogvnesooryqmbtcoquvdnzfik</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کوهین (قزوین)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>605535</id>
    <revision>
      <id>1587788</id>
      <parentid>1527934</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T21:24:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587788</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2887" sha1="brlru6lkkocvjvdb2f2dbmf9eqi0z9j" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
|official_name =Kuhin
|native_name =كوهين
|settlement_type        = City
|pushpin_map            =Iran
|mapsize                =150px
|subdivision_type       = [[دونیا اؤلکه‌لری‌نین لیستی|اؤلکه]]
|subdivision_name = {{بایراق|Iran}}
|subdivision_type1 =[[ایران اوستانلاری|اوستان]]
|subdivision_name1 =[[قزوین اوستانی]]
|subdivision_type2 =[[ایران بؤلگه‌لری|بؤلگه]]
|subdivision_name2 = [[قزوین بؤلگه‌سی]]
|subdivision_type3 =[[بؤلوم (اؤلکه بؤلمه‌لری)|بؤلوم]]
|subdivision_name3 =[[Kuhin District|Kuhin]]
|leader_title           = 
|leader_name            = 
|established_title      =
|established_date       = 
|area_total_km2           = 
|area_footnotes           = 
|population_as_of         = 2016 Census
|population_total       =1,411 &lt;ref&gt;https://www.amar.org.ir/english&lt;/ref&gt;
|population_density_km2   =auto
|timezone               = [[Iran Standard Time|IRST]]
|utc_offset             = +3:30
|timezone_DST           = [[Iran Daylight Time|IDST]]
|utc_offset_DST         = +4:30
|coordinates            = {{coord|36|22|08|N|49|39|49|E|region:IR|display=inline,title}}
|elevation_m            = 
|area_code              = 
|website                = 
|footnotes              ={{GEOnet2|32FA8809D5D13774E0440003BA962ED3}}
}}

'''کوهین''' [[قزوین اوستانی]]‌&lt;nowiki&gt;نین&lt;/nowiki&gt; [[قزوین بؤلگه‌سی]]نده یئرلشن بیر شهردیر. بۇ شهرین ۱۳۹۵-جی ایلین آمارلارینا گوره ۱٬۴۱۱ نفر جمعیتی واردیر.&lt;ref&gt;{{وب قایناقلاماسی |یازار = |باغلانتی=https://www.amar.org.ir/Portals/0/census/1395/results/abadi/CN95_HouseholdPopulationVillage_26_r.xlsx |باشلیق=سرشماری عمومی نفوس و مسکن نتایج سرشماری جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری سال1395 |دیل=فارسجا | یاییملاییجی =درگاه آمار ایران |تاریخ =۱۳۹۵ |یوخلاما تاریخی=‏۱۱ آوریل ۲۰۲۱ |آرشیو باغلانتی‌سی= |آرشیولنمه تاریخی= }}&lt;/ref&gt;بۇ شهرده یایغین اولان دیل [[تورکجه]] دیر.&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Seeiran |url=https://seeiran.ir/%DA%A9%D9%88%D9%87%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%85-%D8%A8%D9%84%D9%86%D8%AF-%D9%82%D8%B2%D9%88%DB%8C%D9%86/ |accessdate=2022-02-19 |archivedate=2023-08-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230830121337/https://seeiran.ir/%DA%A9%D9%88%D9%87%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%85-%D8%A8%D9%84%D9%86%D8%AF-%D9%82%D8%B2%D9%88%DB%8C%D9%86/ }}&lt;/ref&gt;

== قایناقلار ==
{{قایناق}}

{{قزوین اوستانی}}
{{قزوین بؤلگه‌سی}}

[[بؤلمه:قزوین بؤلگه‌سی]]
[[بؤلمه:قزوین اوستانی‌نین شهرلری]]</text>
      <sha1>brlru6lkkocvjvdb2f2dbmf9eqi0z9j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>گنجه عوصیانی ۱۹۲۰</title>
    <ns>0</ns>
    <id>606238</id>
    <revision>
      <id>1587790</id>
      <parentid>1587371</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T01:15:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587790</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7744" sha1="1i95gineu4fzsbg1i68c1l5bszxg0o7" xml:space="preserve">'''گنجه عوصیانی''' — [[شوروی]] ایشغالینا قارشی ۱۹۲۰-جی ایل مئی‌ین 26-31-ده [[گنجه]] ده باش وئرمیش خالق عوصیانی. عوصیانین مقصدی [[آذربایجان خالق جومهوریتی|آذربایجان]]&lt;nowiki/&gt;ی [[شوروی]] ایشغالیندان آزاد ائتمک، کومونیست‌لرین اؤزباشینالیغینا سون قویماق ایدی. بو عوصیان 20. عصرده آذربایجانین ایشغال ائدیلمه‌سینه قارشی باش وئرمیش ان بؤیوک و ان چوخ ایتکی‌یه سبب اولموش عوصیاندیر. عوصیانین تشکیلاتچی‌لاری و ایستیقامت‌وئریجی قووّه‌سی [[آذربایجان خالق جومهوریتی]] اوردوسونون ظابیطلری ایدی.&lt;ref&gt;[http://www.ebooks.az/view/iDeYnxc8.pdf Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Ensiklopediyası](PDF). I. Bakı: Lider nəşriyyat. 2004. səh. 425.[[International Standard Book Number|ISBN]] &lt;bdi&gt;[[:az:Xüsusi:BookSources/9952-417-14-2|9952-417-14-2]]&lt;/bdi&gt;.&lt;/ref&gt; 

  عوصیانین تشکیلینده باشلیجا اولاراق، آذربایجان اوردوسونون 1-جی پیادا دیویزیاسی، 3-جو گنجه آلایی‌نین شهرده اولان بؤلمه‌لری، 3-جو [[شکی رایونو|شکی]] سوواری آلایی‌نین تعلیم کومانداسی، بیر توپچو باتارئیاسی، دیویزیا قرارگاهینا تابع اولان کومندانت بؤلمه‌سی‌نین شخصی هئیتی ایشتیراک ائدیردی. قاچاق قمبر، ساری علی اکبر ، قاچاق قاسم کولاخانی، قاچاق مکاییل و باشقالاری دا اؤز سیلاحلی‌لاری ایله بیرلیکده گنجه عوصیانیندا ایشتیراک ائدیردیلر. عوصیان ائتمیش اوردویا اطراف کندلرین ده اوردوسو قوشولدو. اونلارین سایی 10 مین نفردن چوخ ایدی.&lt;ref&gt;''Mais Əmrahov.'' [http://anl.az/el/alf7/em_XX.pdf XX əsrdə Azərbaycanda milli-azadlıq hərəkatı] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220525045734/http://anl.az/el/alf7/em_XX.pdf |date=2022-05-25 }} (PDF). Bakı: ADPU-nun nəşriyyatı. 2009. səh. 154.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''Rəna Bayramova.'' [http://www.ebooks.az/view/9UCbLp6u.pdf Azərbaycan rəhbərliyində ixtilaflar və daxili siyasi çəkişmələr: 1920-1925-ci illər](PDF). Bakı: Elm nəşriyyatı. 2007. səh. 19. [[International Standard Book Number|ISBN]] &lt;bdi&gt;[[:az:Xüsusi:BookSources/5-8066-1691-6|5-8066-1691-6]]&lt;/bdi&gt;.&lt;/ref&gt; عوصیان عرفه‌سینده شهرین داخیلینده و اطرافیندا 11.قیرمیزی اوردونون 20. آتیجی دیویزیاسی‌نین حیصه‌لری مؤوقع توتموشدو. دیویزیانین 178-جی و 180-جی آتیجی آلایلاری شهرین ارمنی محلّه‌سینده، 3-جو بریقادانین رابیطه  تابورو و کومندانت بؤلمه‌سی ایسه شهرین آذربایجانلی‌لار یاشایان محلّه‌سینده ایدی. 40-جی سوواری بریقاداسی زورناباد کندی‌نین اطرافیندا دایانمیشدی. مئی‌ین 25-ده تامان سوواری بریقاداسی‌نین ایکی آلایی دا گنجه یه گتیریلدی.&lt;ref&gt;[[Kadişev, Arnold. Zaqafqaziyaya müdaxilə və vətəndaş müharibəsi (Интервенция и гражданская война в Закавказье) (rus. ). Moskva: Воениздат. 1960. 510 səhifə.|Kadişev, 1960]]. səh. 294&lt;/ref&gt; 

  مئی‌ین 25-دن 26-نا کئچن گئجه باشلانان عوصیاندا عوصیانچی‌لار قیسا مودتده شهرین موهوم اوبیئکت‌لرینی، آذربایجانلی‌لار محلّه سینده کی  قیرمیزی قوشون حیصه‌لرینی نظارت آلتینا گؤتوردولر. حربی آنبار، شهر حبسخاناسی، [[دمیر]] یولوایستگاهی، فؤوق‌العاده کومیسارلیغین بیناسی دا اله کئچیریلدی. مئی‌ین 28-ده گنجه عوصیانی‌نین رهبرلری و شهر ایجتیماعیتی دایره محکمه‌سی‌نین بیناسینا توپلاشیب، آذربایجانین ایستیقلالیتی‌نین اعلان اولونماسی‌نین ایکی ایللیگینی قئید ائدیرلر. &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;''Mehman Süleymanov.'' [http://www.ebooks.az/view/LmTvFriW.pdf Azərbaycan Ordusu: 1918–1920] (PDF). Bakı: Hərbi Nəşriyyat. 1998. səh. 445.&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;''Firdovsiyyə Əhmədova.'' &quot;[http://irs-az.com/new/files/2018/229/2792.pdf Major achievements of the Azerbaijan Democratic Republic]&quot; (PDF) ([[İngilis dili|ing.]] ). İrs jurnalı.&lt;/ref&gt;

  مئی‌ین 29-دا بولشویک‌لرین عوصیانچی‌لار اوزرینه هوجومو اوغورسوزلوقلا باشا چاتدی. بیر نئچه ایستیقامتدن حیاتا کئچیریلن هوجومدا بولشویک‌ قووّه‌لری قارشی‌یا قویدوقلاری وظیفه‌نی یئرینه یئتیره بیلمه‌دیلر. عکسینه، عوصیانچی‌لارین عکس‌هوجوم‌لاری بولشویک‌ قووّه‌‌لرینی آغیر وضعیته سالدی. داها سونرا 11. قیرمیزی اوردو کوماندانلیغی گنجه‌یه علاوه  قووّه‌لر گتیردی. مئی‌ین 30-دا نؤوبتی دؤیوش‌لر باشلامازدان اول 11-جی قیرمیزی اوردونون گنجه ده 5 پیادا آلایی، 6 سوواری آلایی، 7 علیحیدده حیصه  و دسته‌لری، 57 عدد توپو و 2 زیرهلی آوتوموبیلی وار ایدی. بو قووّه‌لرین چوخو شهرین شیمالیندا یئرلشدیریلدی و مئی‌ین 31-ده اساس هوجوم بورادان باشلادی. شهری ترک ائتمک ایمکان‌لاری اولمایان عوصیانچی‌لار، هابئله دینج اهالی موحاصیره یه آلیناراق کوتلوی شکیلده گوللـه‌لندیلر. عوصیان یاتیریلدیقدان سونرا ژنرال-مایور محمد میرزه قاجار، قاچاق قمبر، حوقوقشوناس اسماعیل خان ضیادخانوف، ادبیاتچی [[فریدون بیگ کؤچرلی|فیریدون بیگ کؤچرلی]]، موهندیس ابوذر بیگ رضایئف و موعلیم میرزه عباس عباس‌زاده کیمی شخصیت‌لرله یاناشی آذربایجان اوردوسونون 12 ژنرالی، 27 سرهنگ و سرگرد، 46 سروان، ستوان درجه‌دار، 267 دیگر حربی قوللوقچوسو بولشویک‌لر طرفیندن گوللـه‌لندی.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;''Fəzail İbişov.'' Azərbaycan kəndində sosial-iqtisadi proseslər (1920-1930-cu illər). Bakı.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''Elşən Mirişli.'' &quot;[http://www.anl.az/down/meqale/turkustan/2016/avqust/502374.jpg Bir daha Gəncə üsyanı haqqında] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191122103913/http://www.anl.az/down/meqale/turkustan/2016/avqust/502374.jpg |date=2019-11-22 }}&quot;. anl.az. 9–22 avqust 2016.&lt;/ref&gt;

== بیر ده باخ ==

* [[آذربایجانلی‌لارا قارشی تؤردیلن سویقیریم‌لارین لیستی|آذربایجانلی‌لارا قارشی تؤره‌دیلن سوی‌قیریم‌لارین لیستی]]

== اتک‌یازی‌لار   ==
[[بؤلمه:سوی‌قیریملار]]</text>
      <sha1>1i95gineu4fzsbg1i68c1l5bszxg0o7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کوسا و کئچل</title>
    <ns>0</ns>
    <id>612612</id>
    <revision>
      <id>1587786</id>
      <parentid>1542175</parentid>
      <timestamp>2026-05-07T19:36:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587786</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6211" sha1="cn92i8lpa6se7sdn54y7k7mf8agn5s5" xml:space="preserve">'''کوسا و کئچل''' — [[آذربایجان (تاریخی اراضی)|آذربایجان]] خوصوصیله [[نوروز]] بایرامیندا مشهور پرسوناژلاردیر.  

== بیلگی ==
  [[نوروز]] شنلیک‌لری نین اساس پرسوناژلاری طبیعی کی، کوسا و کئچلدیر. اونلارین اویونبازلیغی بایراما خوصوصی کوسا و کئچل اوبرازلاری قیشلا یازین موباریزه سینی عکس ائتدیریر:  &quot; کئچلله کوسانین مضحکه‌لی تاماشاسی موقابیلینده یازلا قیشین بیر-بیریله موباریزه‌سی عکس اولونور. قیش اؤز یئرینی یازا تحویل وئرمک ایسته‌میر، یاز ایسه بو یئری الده ائتمگه چالیشیر. کوسا ایله کئچلین مضحکه‌سی‌نین رمزی بوندان عیبارتدیر. چوخ قدیم منبع‌لرده نوروز مراسیمی ایله باغلی بو اوبرازلاردان ایستیفاده اولونوب. اونلار تا قدیم زامان‌لاردا آچیق هاوادا کئچیریلن مئیدان تاماشاسینی گؤزل‌لشدیریبلر. بو پرسوناژلار باره ده ‌حسین‌قولو سارابسکی‌نین &quot; کؤهنه باکی &quot;  اثرینده یازیلان‌لار نوروز عنعنه‌لری نین اوریژینال واریانتینا یاخیندیر، اونلارین اویونبازلیغی‌نین گئنیش متنی همین اثرده عکس اولونوب. واختیله ایندیکی &quot; آزاد قادین &quot;ین هئیکلی، یئرلشدیگی اراضی ده داخیل اولماقلا،  &quot;‌بئش‌مرتبه‌&quot;  نین یاخینلیغیندا بؤیوک بازارلار اولاردی، همین یئرده نوروز شنلیک‌لری کئچیریلردی. سارابسکی ده اؤز اثرینده همین بازار مئیدانیندا [[باکی]]&lt;nowiki/&gt;‌نین قدیم بایرام عنعنه‌لریندن بحث ائدیب. کئچل بورادا اویونباز رولوندادیر. گؤزوباغلیجا، کندیرباز اویون‌لاریندا دا کئچلین رولو وار. بعضاً کوسانی، کئچلی بو بایرامدا اینکار ائدیرلر، آما بو دوزگون دئییل. کئچل بعضی تاماشالاردا کئچی آدی ایله چیخیش ائدیر، آما بو شنلیکده کئچی، کئچل، کوسانین اؤز یئری وار. نوروز بایرامیندا بو اوبرازلار طبیعتین اویانیش دؤورونده گولوش، صمیمیت دوغورور. کوسا تورپاغین رمزی‌دی، قیشلا یازین آراسیندا نه قدر موباریزه گئتسه ده، نتیجه ده کوسا-تورپاق اؤلمور، دیریلیر، طبیعت اویانیر. آخی هر شئیدن اول بو شنلیک اکینچیلیک بایرامینی عکس ائتدیرمک اوچوندور. یازین گلیشییله کوسا دیریلیر. طبیعتین گؤزل‌لیکلرینی گؤسترمک، تورپاغی اکمک-بئجرمک اوچون بو اویونلار قوراشدیریلیر و بونونلا دا تاماشا گؤزل سونلوقلا یئکونلاشیر &quot; . 

  نوروزدا یومورتا بویاییرلار. آغ، گؤی، یاشیل، قیرمیزی بویانماسی دؤرد فصلین رمزی، امین-آمانلق کیمی یوزولور. نوروزدا خوصوصی شیرنیات‌لار بیشیریرلر – قوغال، شکربورا، پاخلاوا. قوغال – گونشین، شکربورا – آیین، پاخلاوا ایسه – آلووون رمزی ساییلیر. اوّلجه دن حاضیرلانمیش سمنی حالواسی دا سوفره ده اولور. بایرام‌قاباغی گؤیردیلمیش سمنی ده، گؤیردیلمیش بوغدا-نوخود دا سوفره‌یه قویولور. بایرام گونلرینده جاوان‌لارین و اوشاق‌لارین ان سئودیگی و چوخ یاییلمیش اویون‌لاردان بیری ― [[کوس-کوسا(اویون)|کوس-کوسا]]&lt;nowiki/&gt;دیر. جاوانلار بیر یئره توپلاشیرلار. بیر نفر زیرک و حاضیرجاواب اوغلانا ترسینه کورک گئییندیریرلر، اوزونو مؤحکم- مؤحکم اونلاییر، باشینا بیر اوزون موتال پاپاق قویور، آیاق‌لاری‌نین آلتینا آیاق فورماسیندا آغاج ساریییرلار. بوینونا زینقیروو سالیر، پالتارین آلتیندان قارنینا یاستیق باغلاییر، بیر چؤمچه‌نی قیرمیزی بزه‌ ییب الینه وئریر و قاپی- قاپی گزدیریب اویناداراق پای توپلاییرلار. کوسانی گزدیرن‌لر بو ماهنینی اوخویورلار:     &lt;blockquote&gt;  آی کوس-کوسا، گلسنه،  

  گلیب سالام وئرسنه،  

  چؤمچه‌نی دولدورسانا،  

  کوسانی یولا سالسانا.  

  آی اویروغو-اویروغو،

ساققالی ایت قویروغو،  

  کوسام بیر اویون ائیلر،  

  قوزونو قویون ائیلر،  

  ییغار بایرام خونچاسین،  

  هر یئرده دویون ائیلر.  

  نوروز-نوروز باهارا،  

  گوللر-گوللر نوبارا،  

  باغچانیزدا گول اولسون،  

  گول اولسون، بولبول اولسون،  

  بال اولماسین، یاغ اولسون،  

  ائوده کی لر ساغ اولسون،  

  خانیم دورسون آیاغا،  

  کوسایا پای وئرسین آغا.  &lt;/blockquote&gt;

== قایناق ==

* [http://anl.az/el/s/sh_kb.pdf Hüseynqulu Sarabski. Köhnə Bakı. Bakı, “Şərq-Qərb”, 2006, 144 səh.pdf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170328223615/http://anl.az/el/s/sh_kb.pdf |date=2017-03-28 }} 

[[بؤلمه:نوروز]]</text>
      <sha1>cn92i8lpa6se7sdn54y7k7mf8agn5s5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>یوسف عظیما</title>
    <ns>0</ns>
    <id>616659</id>
    <revision>
      <id>1587795</id>
      <parentid>1587382</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T05:13:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27960</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>1587795</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14325" sha1="adaov0ib43y8h63dimtj87d2h4nb3n7" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name          = یوسف عظیما
| image         =  
| caption       = 
| birth_name    = 
| birth_date    = 1911
| birth_place   = 
| death_date    = 
| death_place   = 
| nationality   = 
| other_names   = 
| occupation    = 
| years_active  = 
| known_for     = 
| notable_works = 
}}

'''يوسیف عظیما''' (1911، تبریز) — سیاستچی، حقوق‌شوناس. آذربایجان میللی حؤکومتی دؤورونده عدلیه‌‌ ناظری و آذربایجان میللی مجلیسینه سرابدان سئچیلن نوماینده‌‌.

== حاققیندا ==
يوسیف عظیما 1911-جی ایلده تبریزده آنادان اولوب.{{sfn|Atabaki|2000|p=124}} ایختیصاصجا حقوق‌شوناس اولوب.{{sfn|Mərəndli|2017|p=34}} توده پارتیياسی‌نین عضوو اولدوقدان سونرا ایران میللی مجلیسینه کئچیریلن اون دؤرد  سئچکی‌لرده اورمودان نامیزد اولوب.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;


1945-جی ایل نويابرین 27-دن دئکابرین 2-ه قدر ایران تاریخینده ایلک دفعه‌‌ قادینلارین دا ایشتیراک ائتدییی آزاد سئچکی‌لر کئچیریلیب.{{sfn|Atabaki|2000|p=114}}{{sfn|Şəmidə|1961|p=139}}{{sfn|Həsənov|2004|p=139}} کئچیریلن سئچکی‌لر نتیجه‌سینده يوسیف عظیما آذربایجان میللی مجلیسینه سرابدان نوماینده‌‌ سئچیلیب.{{sfn|Mərəndli|2017|p=161}} 1945-جی ایل دئکابرین 12-ده آذربایجان میللی حؤکومتی قورولوب.{{sfn|Balayev|2018|p=25}}{{sfn|İbrahimov|1948|p=32}} يوسیف عظیما قورولموش حؤکومتده عدلیه‌‌ ناظری تعیین اولونوب.{{sfn|Ağayeva|2004|p=27}}{{sfn|Həsənov|2004|p=146}}{{sfn|Çeşmazər|1986|p=65}}{{sfn|Atabaki|2000|p=130}}&lt;ref&gt;{{Cite book |url=https://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/472891/1/Zaria_Vostoka_1945_N249.pdf |title=Образование национального правительства Иранского Азербайджана |publisher=Заря Востока |year=1945-12-18 |volume=6625 |location=Tbilisi|pages=4 |language=ru}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book |url=http://opac.nekrasovka.ru/books/NEWSPAPERS/IZVESTIA/1945/IZVESTIA_1945_294.pdf |title=Образование национального правительства Иранского Азербайджана |publisher=İzvestiya|year=1945-12-16 |location=Moskva|pages=4 |language=ru}}&lt;/ref&gt;

میللی حؤکومت قورولدوقدان سونرا يوسیف عظیما اورمو قارنیزونونون کوماندیری زنگنه ایله دانیشیقلاردا ایشتیراک ائدیب. 18 دئکابر تاریخینده پولکوونیک زنگنه و يوسیف عظیما آراسیندا اورمو قارنیزونونون ترک‌سیلاح اولوناراق آذربایجان میللی حؤکومتی‌نینه تابعلییینه کئچمه‌سی حاقدا موقاویله ایمضالانیب.{{sfn|&quot;Azərbaycan&quot; qəzeti I|2022|p=899}}

1945-جی ایل دئکابرین 21-ده باش ناظر میر جعفر پیشه‌وری، عدلیه‌‌ ناظری يوسیف عظیما و داخیلی ایشلر ناظری سلاموللا جاوید پهلوی‌لر دؤورونده حبس اولونموش و ایران حؤکومتی طرفیندن سیياسی محبوس کیمی ساخلانیلان آذربایجانلی‌لارین آمنیستیياسی(عفو عمومی) ایله باغلی تکلیفله چیخیش ائدیبلر.{{sfn|Həsənli|2006|p=196}} بو تکلیفه اساساً حبس مدتی 1 ایلدن آز اولانلار حبسدن آزاد اولونمالی، حبس مدتی 1 ایلدن چوخ اولانلارین حبس مدتی ياریيا قدر آزالدیلمالی، عؤمورلوک حبس اولونانلارین حبس مدتی 15 ایله قدر آزالدیلمالی، اؤلوم حؤکمو آلانلارین ایسه حبس مدتی 10 ایله قدر آزالدیلمالی ایدی. بو آمنیستیيا هم ده آذربایجاندا موحاکیمه اولونوب تهراندا و يا آذربایجان میللی حؤکومتیندن کناردا ساخلانیلان محبوسلارا دا شامیل اولونوردو.{{sfn|Həsənli|2006|p=196}}

1946-جی ایل دئکابرین 11-دن اعتباراً ایران اوردوسو ایری شهرلره گیرمزدن اول بو شهرلرده اربابلارین قولدور دسته‌لری ائله‌جه ده مولکی گئيیملی ژاندارمالار قیرغینلار تؤرتمه‌يه باشلادیلار.{{sfn|Hasanli|2006|p=373}}{{sfn|Balayev|2018|p=36}} بو دسته‌لر تهران رادیوسو طرفیندن «ایران وطن‌پرست‌لری» آدلاندیریلیردیلار.{{sfn|Balayev|2018|p=36}} دسته‌لرین اساس مقصدی دئموکراتلارین محو ائدیلمه‌سی و شاه قوشونونون شهرلره گیریشینی تأمین ائتمک ایدی.{{sfn|Balayev|2018|p=36}}{{sfn|Hasanli|2006|p=373}} تبریز و آذربایجانین دیگر شهرلری تالانا و قیرغینلارا معروض قالدیلار.{{sfn|Hasanli|2006|p=373}}&lt;ref name=&quot;:2222&quot;&gt;{{Cite book |last=Duqlas |first=Vilyam |url=http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=223661&amp;pno=33 |title=Strange lands and friendly people |publisher=Harper &amp; Brothers Publishers |year=1951 |location=Nyu-York |pages=45 |language=en}}&lt;/ref&gt; آذربایجان میللی حؤکومتی سقوط ائتدی.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Lenczowski |first=George |url=https://ideas.repec.org/a/sae/anname/v401y1972i1p45-55.html |title=United States' Support for Iran's Independence and Integrity, 1945–1959 |publisher=Annals of the American Academy of Political and Social Science |year=1972 |volume=401 |pages=49 |language=en |doi=10.1177/000271627240100106 |issn=0002-7162}}&lt;/ref&gt;{{sfn|Həsənli|2006|p=445}} مینلرله اینسان حبس اولوندو. باش وئرن قیرغینلاردا آدف عضولری، فدائی‌لر ائله‌جه ده تانینان شاعرلردن علی فطرت، سعدی يوزبندی، جعفر کاشیف و محمّدباغیر نیکنام قتله يئتیریلدیلر.{{sfn|Balayev|2018|p=137}}{{sfn|Əmirov|2000|p=51}}{{sfn|Əliqızı|2001|p=24}}] 1946-جی ایل دئکابرین 14-ده آمئریکا و بؤيوک بریتانیيا طرفیندن دستکلنن ایران اوردوسو تبریزه داخیل اولدو.{{sfn|Həsənli|2006|p=448}}&lt;ref&gt;{{Cite book |last=McEvoy |first=Joanne |url=https://archive.org/details/powersharinginde0000unse |title=Power Sharing in Deeply Divided Places |last2=O'Leary |first2=Brendan |date=2013 |publisher=University of Pennsylvania Press |isbn=9780812245011 |location=Filadelfiya |pages=[https://archive.org/details/powersharinginde0000unse/page/n200 191]}}&lt;/ref&gt; بوندان سونرا دا قیرغینلار و تالان داوام ائتدی.&lt;ref name=&quot;:2222&quot; /&gt;{{sfn|Həsənli|2006|p=448}} يوسیف عظیمانین سونراکی حیاتی ایله باغلی فیکیرلر موختلیف‌دیر. بعضی معلوماتلارا گؤره يوسیف عظیما شاه قوشونلاری طرفیندن حبس اولونوب، 1948-جی ایلده ایسه حبسدن بوراخیلیب.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |date=2019-02-24 |title=سیف الدینی: حکومت پهلوی در سرکوب فرقه دموکرات، کوتاهی کرد |url=https://azariha.org/2571/%d8%b3%db%8c%d9%81-%d8%a7%d9%84%d8%af%db%8c%d9%86%db%8c-%d8%ad%da%a9%d9%88%d9%85%d8%aa-%d9%be%d9%87%d9%84%d9%88%db%8c-%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%b1%da%a9%d9%88%d8%a8-%d9%81%d8%b1%d9%82%d9%87-%d8%af%d9%85/ |access-date=2025-02-17 |website=آذری‌ها |language=fa-IR |archive-date=2025-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250114154322/https://azariha.org/2571/%D8%B3%DB%8C%D9%81-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AD%DA%A9%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%BE%D9%87%D9%84%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DA%A9%D9%88%D8%A8-%D9%81%D8%B1%D9%82%D9%87-%D8%AF%D9%85/ |url-status=live |accessdate=2025-07-29 |archivedate=2025-01-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250114154322/https://azariha.org/2571/%D8%B3%DB%8C%D9%81-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AD%DA%A9%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%BE%D9%87%D9%84%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%B1%DA%A9%D9%88%D8%A8-%D9%81%D8%B1%D9%82%D9%87-%D8%AF%D9%85/ }}&lt;/ref&gt; باشقا معلوماتلارا گؤره ایسه میللی حؤکومت داغیلدیقدان سونرا اؤلدورولوب.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web |date=2020-12-10 |title=سرنوشت بازیگران فرقه دموکرات |url=https://www.mardomsalari.ir/report/141252/%25D8%25B3%25D8%25B1%25D9%2586%25D9%2588%25D8%25B4%25D8%25AA-%25D8%25A8%25D8%25A7%25D8%25B2%25DB%258C%25DA%25AF%25D8%25B1%25D8%25A7%25D9%2586-%25D9%2581%25D8%25B1%25D9%2582%25D9%2587-%25D8%25AF%25D9%2585%25D9%2588%25DA%25A9%25D8%25B1%25D8%25A7%25D8%25AA |access-date=2025-02-17 |website=مردم سالاری آنلاين |language=fa |accessdate=2025-07-29 |archivedate=2025-05-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250514053640/https://www.mardomsalari.ir/report/141252/%D8%B3%D8%B1%D9%86%D9%88%D8%B4%D8%AA-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D9%82%D9%87-%D8%AF%D9%85%D9%88%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D8%AA }}&lt;/ref&gt;

== قایناقلار ==
{{قایناق}}

== ادبیات ==
{{refbegin|40em}}
* {{Cite book |last=Ağayeva |first=Gözəl |url=http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=31902&amp;pno=1 |title=Təbriz ədəbi mühiti |publisher=Nurlar NPM |year=2004 |isbn=9952403356 |location=Bakı |page=168 |language=az |ref={{SfnRef|Ağayeva|2004}} }}
* {{Cite book |last=Atabaki |first=Touraj |url=https://www.jstor.org/stable/10.2979/jottturstuass.1.1-2.257 |title=Azerbaijan: Ethnicity and the Struggle for Power in Iran |publisher=I.B.Tauris |year=2000 |isbn=9781860645549 |location=London |page=288 |language=en |ref={{SfnRef|Atabaki|2000}} }}
* {{Cite book|url=https://ebooks.az/az/book/chtilmu|title=&quot;Azərbaycan&quot; qəzeti I. Azərbaycan Demokrat Firqəsi Mərkəzi Komitəsinin orqanı: 1945-1946-cı illər, Təbriz.|volume=I|publisher=Elm nəşriyyatı|year=2022|isbn=978-9952-556-47-6|location=Bakı|page=928|language=az|ref={{SfnRef|&quot;Azərbaycan&quot; qəzeti I|2022}}}}
* {{Cite book |last=Balayev |first=Xaqan |url=http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=605320&amp;pno=70 |title=Azərbaycanın sosial-siyasi həyatında cənublu mühacirlərin iştirakı (1947-1991) |publisher=Elm və təhsil nəşriyyatı |year=2018 |isbn=9789952370911 |location=Bakı |page=198 |language=az |ref={{SfnRef|Balayev|2018}} }}
* {{Cite book |last=Çeşmazər |first=Mirqasım |url=http://www.achiq.info/m.hukumet/adfchL.pdf |title=Azərbaycan Demokrat Partiyasının yaranması və fəaliyyəti |publisher=Elm nəşriyyatı |year=1986 |location=Bakı |page=121 |language=az |ref={{SfnRef|Çeşmazər|1986}} }}
* {{Cite book |last=Əliqızı |first=Almaz |url=http://elibrary.bsu.edu.az/files/books_aysel/N_233.pdf |title=Azadlıq və istiqlal poeziyası |publisher=Bakı Dövlət Universiteti nəşriyyatı |year=2001 |isbn=9789952817607 |location=Bakı |page=160 |language=az |ref={{SfnRef|Əliqızı|2001}} |access-date=2025-03-14 |archive-date=2025-01-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250128110634/http://elibrary.bsu.edu.az/files/books_aysel/N_233.pdf |url-status=dead }}* {{Cite book |last=Əmirov |first=Sabir |url=http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=13402&amp;pno=1 |title=Cənubi Azərbaycan milli-demokratik ədəbiyyatı (1941-1990) |publisher=Elm nəşriyyatı |year=2000 |isbn=5806612600 |location=Bakı |page=257 |language=az |ref={{SfnRef|Əmirov|2000}} }}
* {{Cite book |last=Hasanli |first=Jamil |title=At the Dawn of the Cold War: The Soviet-American Crisis over Iranian Azerbaijan, 1941–1946 |url=https://archive.org/details/atdawnofcoldwars0000hasa |publisher=Rowman &amp; Littlefield Publishers |year=2006 |isbn=978-0742540552 |location=Lanham |page=[https://archive.org/details/atdawnofcoldwars0000hasa/page/n433 416] |language=az |ref={{SfnRef|Hasanli|2006}} }}
* {{Cite book |last=Həsənov |first=Həsən |url=http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=928&amp;pno=1 |title=Cənubi Azərbaycanda Milli Demokratik hərəkat (1941-1946-cı illər) |publisher=Elm nəşriyyatı |year=2004 |location=Bakı |page=204 |language=az |ref={{SfnRef|Həsənov|2004}} }}
* {{Cite book |last=Həsənli |first=Cəmil |url=http://www.anl.az/el_ru/q/qc_sssr-iran.pdf |title=СССР-Иран: Азербайджанский кризис и начало холодной войны: 1941-1946 гг. |publisher=Герои Отечества |year=2006 |isbn=5910170120 |location=Moskva |page=560 |language=ru |ref={{SfnRef|Həsənli|2006}} |access-date=2025-02-13 |archive-date=2024-12-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241221044555/http://www.anl.az/el_ru/q/qc_sssr-iran.pdf |url-status=dead }}
* {{Cite book |last=İbrahimov |first=Mirzə |url=http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=571678&amp;pno=1 |title=O демократическом движении в Южном Азербайджане |publisher=Elm nəşriyyatı |year=1948 |location=Bakı |page=48 |language=ru |ref={{SfnRef|İbrahimov|1948}} }}
* {{Cite book |last=Mərəndli |first=Barış |url=https://ebooks.az/az/book/OM4pnVRU |title=&quot;21 Azər&quot; soyqırımı: 1946-1947-ci illərdə Cənubi Azərbaycanda kütləvi qırğınlar |publisher=Elm və təhsil nəşriyyatı |year=2017 |isbn=9789952831283 |location=Bakı |page=376 |language=az |ref={{SfnRef|Mərəndli|2017}} |access-date=2024-12-03 }}
* {{Cite book|last=Şəmidə|first=Əli|url=http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=239418&amp;pno=1|title=İranda fəhlə və həmkarlar hərəkatı (1941-1946)|publisher=Azərbaycan SSR Elmlər Akademiyası Nəşriyyatı|year=1961|location=Bakı|page=181|language=az|ref={{SfnRef|Şəmidə|1961}}|author-link=علی شمیده}}
{{refend}}
[[بؤلمه:۱۹۱۱-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار]]
[[بؤلمه:آذربایجان دموکرات فیرقه‌سینین عوضولری]]</text>
      <sha1>adaov0ib43y8h63dimtj87d2h4nb3n7</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>