Wikipedia
bclwiki
https://bcl.wikipedia.org/wiki/Panginot_na_Pahina
MediaWiki 1.48.0-wmf.1
first-letter
Medio
Espesyal
Olay
Paragamit
Olay kan paragamit
Wikipedia
Olay sa Wikipedia
Ladawan
Olay sa ladawan
MediaWiki
Olay sa MediaWiki
Plantilya
Olay sa plantilya
Tabang
Olay sa tabang
Kategorya
Olay sa kategorya
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Simbahan ni Jesukristo (Mga Banal sa mga Huring Aldaw)
0
5668
312033
304779
2026-10-29T13:34:31Z
CarlessParking
29749
/* Mga Pinag-akong Kasalidahan */
312033
wikitext
text/x-wiki
An '''Simbahan ni Kristo''' ([[tataramon na Ingles|Ingles]]: ''Church of Christ'') kan naghaloy inapod na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring-aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints''), an orihinal na relihiyosong kongregasyon na pigtugdas ni [[Joseph Smith, Jr.]] Pinagbilog ini kan [[1829]] asin pinagtugdas kan [[Abril 6]], [[1830]] sa norteng-sulnopan nin [[Nueva York (estado)|New York]] asin ini an enot na simbahan na nagpapautob nin mga pagtubod na uyon sa Libro ni Mormon ''(Book of Mormon)'' na pigsalin mismo ni Joseph Smith Jr. sa tabang nin kapangyarihan nin Espiritu Santo na gikan sa orihinal na lingguwaheng konsistido nin kaaraman kan mga Hudiyo asin Ehipsiyano, asin iyo ngonyan an minarepresentar sa pormal na kapinunan kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw.
An [[Libro ni Mormon]] iyo an panulok-gapo kan Simbahan na naglalaman kan mga historya nin mga katawohan, Nephita asin Lamanita, asin mga lumang propeta na nagpaduman sa Lumang Amerika matapos na destrosohon an Jerusalem sa panahon ni Hadeng Zedekiah, hade nin Judah (''mga 600 B.C.''). Mababasa man an ministeryo nin Kagurangnang Jesukristo <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |access-date=2009-07-16 |archive-date=2009-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090801035907/http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |dead-url=yes }}</ref> sa mga katadaang katawohan matapos na siya nagsakat sa langit asin nagbaba sa lugar nin Lumang Amerika asin nagtukdo man sainda kan plano nin kaligtasan bilang pag-utob sa saiyang sinambit sa atubangan kan mga Hudiyo sa Jerusalem (Juan 10:16). <ref>[http://scriptures.lds.org/en/3_ne/11]</ref> An mga miyembro kan Simbahan nagtutubod man na may kasegurohan na an pagluwas kan Libro ni Mormon iyo an bilog na kautuban kan propesiya ni Ezekiel na nanunungod sa mga huring aldaw. (Ezekiel 37:16-20)<ref>[http://scriptures.lds.org/en/ezek/37]</ref>
Si Joseph Smith, Jr. asin an saiyang mga kairibahan nagmawot na an Simbahan ni Kristo iyo an magigin sarong restorasyon (''Restoration'') kan enot na siglong Kristiyanong Simbahan, na si Smith nagtukdo na nahulog gikan sa pabor asin awtoridad nin Diyos nin huli sa sarong Dakulaong Apostasya (''Great Apostasy''). Kasunod sa pagkagadan ni Smith kan 1844, nagkaigwa nin sarong '''krisis nin awtoridad'''[http://en.wikipedia.org/wiki/Succession_crisis_%28Latter_Day_Saints%29], na an mayor sa kadaklan kan mga miyembro nagsurunod ki [[Brigham Young]] pasiring sa [[Teritoryo nin Utah]] asin nagkapirang saraditon na mga denominasyon na nagkatarada sa kapalibutan nin mga estado. An gabos na mga simbahan na nagresulta kaining kabarangaan (''Schism'') nakonsidera kan saindang mga sadire na magin maninigong tagapagpadagos kan orihinal na Simbahan ni Kristo (''Church of Christ'').
== Historiya kan LDS na konsepto nin sarong Simbahan ni Kristo ==
Mayo pa nin sarong bantog na rekord nin kaidto pang konsepto nin mga Mormons para sa sarong Simbahan ni Kristo bago pa man an pagsalin ni Joseph Smith Jr kan Libro ni Mormon magpoon Abril hanggan Hunyo 1829. Sa panahon kaidtong pagsalin, an panluwasang desinyo luhay-luhay na nagigin malinaw para sa sarong komunidad nin mga paratubod, na may awtoridad gikan sa Diyos, mga ordinansa siring baga sa pagbubunyag, asin pag-ordina nin mga klerigo. Kan panahon nin Abril 1829, si Smith nagsalin kan sarong estorya ni Alma an Gurang, an dating pade nin sarong maraot na hade, na nagbunyag kan saiyang mga parasunod sa paagi nin paglubog, “na igwang awtoridad gikan sa Makapangyarihang Diyos”, asin nag-apod kan saiyang komunidad nin mga paratubod na “Simbahan nin Diyos, o an Simbahan ni Kristo”. (''Mosias 18:13-17''). An libro pinagladawan an klerigo kan simbahang nasambit na konsistido nin mga kapadian, na dae pinagbabayadan asin iyo an “mayong ibang ipagbabalangibog kundi pagsosolsol asin pagtubod sa Kagurangnan.” (''Mosias 18:20''). Si Alma sa kahaluyan pinag-establisa an kadakul na mga simbahan, na pinagkonsiderang “sarong simbahan” nin huli ta “mayong ibang pinagbabalangibog sa gabos na mga simbahan laen ining pagsosolsol asin pagtubod sa Diyos.” (''Mosias 25:22''). Sa kadagdagan sa mga kapadean, an libro nagsambit na an klerigo kaining mga simbahan man may kaayon na mga paratukdo. (''Mosias 15:21''). Sa kahaluyan, an libro nagsambit na an mga simbahan igwa nin mga gurang (''elders''). (''Alma 4:7'').
Daeng pagkukulang, kan Mayo 1829, sarong kapahayagan ki [[Joseph Smith, Jr.]] na nagladawan sa “simbahan” sa impormal na mga termino: “Hilnga, iyo ini an sakuyang doktrina: na an siisay man na nagsosolsol asin nagdudulok sa sako, iyo man sana an sakuyang simbahan: an siisay man na nagdedeklara nin mas o kulang kaini, iyo man sana an bakong sako, kundi iyo an laban sako: kun kaya, siya bakong kaayon sa sakuyang simbahan. (''Libro nin mga Kasugoan 9:16''). An padagos na diktasyon ni Joseph Smith kan Libro ni Mormon nagsambit man na igwa nin “duwang simbahan sana: an saro iyo an simbahan kan Kordero ni Diyos, asin an saro iyo an simbahan kan diyablo.” (''1 Nephi 14:10'').
Bilang sarong kasimbagan sa mga ideya kan libro mapanungod sa pagbubunyag asin sa organisasyon kan mga simbahan, si [[Joseph Smith, Jr.]] asin si [[Oliver Cowdery]] nagbunyag sa lambang saro sa paagi nin paglubog kan Mayo 1829 na uyon sa pinagboot kan anghel na pinag-apod na Juan Bautista. Sinda man nagpoon na magburunyag nin dosenang mga katawohan, sa amay kaidtong Hunyo 1829. (''Historiya kan Simbahan 1:6, p. 59''). Kaya lang, ining mga kombertido (''converts'') dae pa kaayon sa sarong aktuwal asin pormal na organisasyon nin simbahan. Daeng pagkukulang, ining komunidad nin mga paratubod nag-aapod kan saindang mga sadire bilang “an Simbahan ni Kristo”, asin kaayon an mga kombertido na yaon sa tolong banwaan nin New York: Fayette, Manchester, asin Colesville.
Kan Hunyo 1829, kasimbagan sa mga kalingkagan (''concerns'') ni [[Oliver Cowdery]], si [[Joseph Smith, Jr.]] nagdikta nin sarong kapahayagan na nagsasabi na “sa Libro ni Mormon an gabos na mga bagay iyo an pinagsurat, mapanungod sa sakuyang simbahan, sakuyang ebanghelyo, asin sa sakuyang gapo. Kumbaya kun ika magtutugdok kan sakuyang simbahah, asin kan sakuyang ebanghelyo, asin kan sakuyang gapo, an mga pintuan nin impiyerno dae makakapagtagal laban saimo” (''Libro nin mga Kasugoan, p. 35, bersikulo 3-4''). Kan mga panahon sa katahawan nin Hunyo asin Disyembre 1829, si [[Oliver Cowdery]] nagsabi na siya nagresibe nin sarong kapahayagan manunungod sa “kun paano siya dapat na magtutugdok kan saiyang simbahan asin manera kaini”. Ining kapahayagan iyo an pinag-apod na “''Mga Artikulo kan Simbahan ni Kristo''”, asin ini nag-indikar na an simbahan dapat na mag-oordina ni mga kapadean asin mga paratukdo “''uyon sa mga regalo asin kapangapudan nin Diyos sa mga tawo''.” An simbahan kaipuhan na regular na maghihirilingan sa pakipagbahagi kan tinapay asin arak. Si Cowdery pinagladawan bilang “sarong Apostol ni Jesukristo”. Uyon ki David Whitmer, kan Abril 1830, ining impormal na “''Simbahan ni Kristo''” nagkaigwa nin anom na mga gurang (''elders'') asin sitentang mga miyembro. (''Whitmer, Address to All Believers, 1887, p. 33'').
== Organisasyon kan Simbahan ==
Kan [[Abril 6]], [[1830]], si [[Joseph Smith, Jr.]], [[Oliver Cowdery]], asin sarong grupo na bana-banang may 30 mga paratubod naghirilingan tanganing pormal na organisaron an Simbahan ni Kristo pasiring sa pagin sarong ligal na institusyon. Sa tradisyon, ini pinagsasabi na nangyari sa harong ni Peter Whitmer, Sr. sa Fayette, New York, pero may mga amay na katalaan man na nagsambit kaini sa Manchester. Dae naghaloy pagkatapos kaining pormal na organisasyon, saradit na mga sanga kaini an pormal na pinag-establisa sa Fayette, Manchester, asin Colesville.
== Lokasyon kan Organisasyon ==
Mga testigo na nagsasabi na an simbahan pinag-organisa sa harong ni Joseph Smith kaayon sinda Joseph Smith, Jr. (''Smith 1844''), William Smith (''Smith 1883''), p. 14), asin Joseph Knight, Sr. (''Jessee 1976''), asin nagkapirang bakong paratubod na mga residente kan Palmyra (''Tucker 1867, p. 58''). Ining mga testigo kagabsan na nagtutubod na an harong ni Joseph Smith yaon sa Manchester, pero ini teknikal na nakapamugtak sa norteng kasagkoran nin Manchester sa Palmyra (''Berge 1985''). Sa saiyang 1838 na manuskritong historiya, baya, si Joseph Smith Jr. pinagkontradiksyon an saiyang ibang pinagpublikar na mga pinagsasabi asin pinagpamugtak an lugar nin pag-organisasyon sa harong ni Whitmer sa Fayette. Kan [[1887]], an testigong si David Whitmer man nakagiromdom na an bagay na ini nangyari sa harong kan saiyang ama sa Fayette (''Whitmer 1887, p.33''). Kaya lang, mga taong nakalipas kan 1875, si Whitmer nakapagsabi na sa sarong tagapagbareta na an pangyayari nangyari sa Manchester (''Whitmer, 1875'').
== Mga Pangyayari sa Organisasyon ==
Sa paagi ni mga huring mga talaan, an [[Abril 6]] na pan-organisasyong pagtiripon-tipon iyo an sarong karismatikong pangyayari, na kun saen an mga miyembro nin kongregasyon nagkaigwa nin mga bisyon, nagpropesiya, nagtaram nin mga dila, maogmang nagkukururahawan nin mga kaomawan sa Kagurangnan, asin pinanluyahan. (''Joseph Smith History, 1839 draft''). Siring man, an simbahan pormal na nag-ordina nin sarong ministro, na may pagkasaserdoteng mga opisina nin Diyakuno, Paratukdo, Padi, asin Elder. Si Smith asin Cowdery, uyon sa saindang 1831 na katalaanan, lambang saro pinag-ordinahan bilang “sarong apostol ni Jesukristo, asin sarong elder kan simbahan”. (“''Mga Artikulo asin Tipan kan Simbahan ni Kristo”, Painesville Telegraph, Abril 19, 1831''). An katalaanan na ini pinagbago kan 1835 na magsasabi na si Joseph Smith pinag-ordinahan na iyo “Enot na Elder”, asin si Oliver Cowdery pinag-ordinahan na iyo “Ikaduwang Elder”. (''LDS D&C 20:2-3'').
== An Pangaran kan Simbahan ==
=== Historikong Kalikodan ===
Sa kaamayan nin 1800s, si Alexander Campbell asin iba pa nagpoon sa pagpapabantog kan ideya sa pag-iriba nin mga Kristiyano sa Estados Unidos na an pagkakabaranga sa pag-iriba nin mga Kristiyanong mga sekta pinagkausa sa paagi nin sarong Dakulang Apostasya (''Great Apostasy'') gikan sa orihinal na mga katukdoan ni Jesus, na pinaggigibo kan primitibong Kristiyanong simbahan. Si Campbell asin an saiyang mga kaibahan nagpundar kan Kahiroan nin Restorasyon (''Restoration Movement''), sa pakipagbangilan na an totoong mga gibo nin Kristiyanidad mapuwedeng mangyari sa paagi nin restorasyong paggigibo na pinagladawan sa Bagong Tipan. An mga Restorasyonista (''Restorationist'') man nagmawot na paghalion an sektaryanismo (''Sectarianism''), sa pakipagbangilan na dapat magkakaigwa in saro sanang Kristiyanong simbahan and na ini dapat na pagngangaranan na, an “Simbahan ni Kristo.”
An ibang mga historiyano kan relihiyon kategorikong pinag-ayon an Mga Banal sa Huring Aldaw na grupo bilang parte kan o an bunga kan pandakulaang Kahiroan nin Restorasyon, pero nagkaigwa nin mga signipikanteng pagkakaiba. Habang an amay na Mga Banal sa Huring Aldaw naniniwala na kinakaipo an “restorasyon” kan “tunay na simbahan ni Jesukristo”, sinda man nagtutubod na an direktang awtoridad na gikan sa Diyos sarong esensiyal para sa restorasyon na magin balido. Si Joseph Smith, Jr., an pundador kahiroan nin Mga Banal sa Huring Aldaw, nag-ako na maykapot kan awtoridad na iyan bilang sarong Propeta.
Sa mga kapahayagan ni Joseph Smith pinag-awtorisaran asin pinagsusugo an organisasyon kan an Simbahan ni Kristo kan 1830, asin sa kadakul na mga kapahayagan na pinag-akong naresibe ni Joseph Smith, an Diyos pinag-apod an simbahan sa iyong gayong kapangaranan. Si Joseph Smith nagtukdo na ining simbahan iyo an sarong restorasyon kan primitibong Kristiyanong simbahan na pinag-establisa ni Jesus sa enot na siglo A.D. Bilang kadagdagan, si Joseph Smith nagtukdo na ining restorasyon nangyari sa mga “Huring mga Aldaw” nin mundo, i.e., an panahon na minasunod bago pa an Ikaduwang Pag-abot ni Jesus.
=== Mga Amay na Kariliwatan ===
Sa katunayan na an mga simbahan kan ibang Kristiyanong Restoriyanista (''Christian Restorationist''), kabali na an mga Campbelitas (''Campbellites''), an pinagngaranan man na an “''Simbahan ni Kristo''” nagkausa ini nin sarong konsiderableng antas nin karibongan sa mga enot na taon kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw. Nin huli sa maigot na paniniwala sa Libro ni Mormon sa pag-iriba kan mga parasunod ni Joseph Smith, Jr., an mga katawohan na yaon sa luwas kan simbahan pinag-aapod sindang mga “Mormonitas” (''Mormonites'') o “''Mormons''”. Si Joseph Smith asin ibang mga elder kan simbahan pinagkonsidera na an pangaran na “Mormon” sarong panlalait. Kan Mayo 1834, an simbahan pinag-adaptar an sarong resolusyon na an simbahan magigin bantugan bilang An Simbahan nin mga Banal sa mga Huring Aldaw. Sa kadakul na mga pagkakataon an simbahan pinag-aapod man na '''An Simbahan ni Jesukristo''' asin '''An Simbahan nin Diyos'''.
Kan ika-huring parte nin 1830s, si Joseph Smith asin idtong nagin matapat sa saiya nagpundar nin sarong bagong pamayuhang-opisina sa Far West, Missouri. Sa Far West kan 1838, siya nagbalangibog nin sarong kapahayagan na minabago sa pangaran kan organisasyon na an '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw'''.
=== Mga Huring Pinagkakaiba ===
Sagkod sa panahon kan asasinasyon ni Joseph Smith Jr., an simbahan binantog sa alternatibong pangaran na an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal o an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw. Pagkatapos kan saiyang kagadanan, nagkumpetensiyahan an Mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nag-organisa sa irarom kan pamamahala nin sarong numero nin mga parasalida. An pinakadakula sa mga ini, pinapamayuhan ni Brigham Young asin ngonyan nakabase na sa Salt Lake City, Utah, na pinagpadagos ang paggamit kan Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw sagkod sa inkorporasyon kaini kan [[1851]], kunsoarin an simbahan pinahayag an estandarteng pangaran kaini na An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw.
An mga parasunod ni James J. Strang naggagamit nin pampublikong pagsadireng pangaran, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, bilang iyo an pangaran kan saindang simbahan.
An pangaran na '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw''' iyo man an pinagngaran kan mga miyembro na pinag-aako an akeng lalake ni Joseph Smith, Jr., na si Joseph Smith III, na iyo an parasalida kan saiyang ama. Si Smith III nagin propeta-president kaining grupo kan Abril 6, 1860. Kaya lang, an simbahan nagin inkorporado kan 1872 bilang iyo an Reorganisadong Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, tanganing maipagpalaen ini gikan sa mas dakulang simbahan sa Utah, kaidtong panahon sa tahaw nin kadakul na isyung pederal na minapanungod sa poligamiya. Kan 2001, an simbahan pinagbago kaini an pangaran giraray na nagin “K''omunidad nin Kristo''”---may pagmangno na buhayon an orihinal na “''Simbahan ni Kristo''” na pangaran.
An grupo ni Sidney Rigdon nagparadikit na sana sagkod na an sarong sa mga elder, si William Bickerton, na re-organisa kan 1862 sa irarom kan pangaran na An Simbahan ni Jesukristo.
An ibang mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nagbaralik sa orihinal na pangaran o sarong kinalaenan kaini, na minabale sa Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), an Simbahan ni Jesukristo (''Cutlerita''), asin an ngonyan na naparang Simbahan ni Kristo (''Whitmerita'').
== Mga Pinag-akong Kasalidahan ==
Sa katotohanan an lambang denominasyon kan Mga Banal sa Huring Aldaw nag-aako na iyo an karapat-dapat na kasalidahan kan orihinal na Simbahan ni Kristo asin nag-aako na si Joseph Smith, Jr., bilang iyo an nagpundar na propeta o enot na presidente. Halimbawa, [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring-aldaw]], Komunidad ni Kristo, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw (''Strangita''), Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), asin '''Simbahan ni Kristo na may Mensahe ni Elijah''', gabos minaako na pinag-organisa ni Joseph Smith kan Abril 6, 1830, an petsa kunsoarin an Simbahan ni Kristo pinag-organisa. An ibang denominasyon, arog kan '''[[An Simbahan ni Jesukristo (Bickertonita)]]''', minaako na an saindang mga organisasyon pinagmukna pagkatapos kan petsang ini, pero daeng pagkukulang na minaako na ini sarong re-establisamento kan orihinal na simbahan.
Kan 1880 sa sarong kaso ligal, an korte nin Ohio nagdeklara na an '''Re-organisadong Simbahan ni Jesukristo kan mga Banal sa Huring Aldaw''' (''Reorganized Church of Jesus Christ of Latter Day Saints'', na magpoon kaidto pinagngaranan na “''Komunidad ni Kristo''”) iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na Simbahan ni Kristo ni Joseph Smith, Jr. An korte man nanindugan na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints'') bako an ligal na kasalidahan nin huli ta ini “materyal asin dakulang minabaya gikan sa pagtubod, mga doktrina, batas, mga ordinansa asin mga kagamitan kan nasabing orihinal na Simbahan.
Kan 1894, sarong pederal na korte kan Estados Unidos sa Missouri pinanindugan giraray na an RLDS na Simbahan iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na simbahan. Kaya lang, sa apila an bilog na kaso pinagbale-wala na kan ''United States Court of Appeals for the Eight Circuit'' na mayong anuman na diskusyon kan korte mapanungod sa isyu kan ligal na kasalidahan.
== Toltolan ==
{{reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* [http://www.lds.org Opisyal na websayt]
* [http://scriptures.lds.org/en/bm/contents Libro ni Mormon]
{{saringsing}}
{{Gibong Mga Banal sa mga Huring Aldaw}}
prsbmyxcczt3t94ykt8rn0vht6jk238
312034
312033
2026-10-29T13:34:49Z
CarlessParking
29749
312034
wikitext
text/x-wiki
An '''Simbahan ni Kristo''' ([[tataramon na Ingles|Ingles]]: ''Church of Christ'') kan naghaloy inapod na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring-aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints''), an orihinal na relihiyosong kongregasyon na pigtugdas ni [[Joseph Smith, Jr.]] Pinagbilog ini kan [[1829]] asin pinagtugdas kan [[Abril 6]], [[1830]] sa norteng-sulnopan nin [[Nueva York (estado)|New York]] asin ini an enot na simbahan na nagpapautob nin mga pagtubod na uyon sa Libro ni Mormon ''(Book of Mormon)'' na pigsalin mismo ni Joseph Smith Jr. sa tabang nin kapangyarihan nin Espiritu Santo na gikan sa orihinal na lingguwaheng konsistido nin kaaraman kan mga Hudiyo asin Ehipsiyano, asin iyo ngonyan an minarepresentar sa pormal na kapinunan kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw.
An [[Libro ni Mormon]] iyo an panulok-gapo kan Simbahan na naglalaman kan mga historya nin mga katawohan, Nephita asin Lamanita, asin mga lumang propeta na nagpaduman sa Lumang Amerika matapos na destrosohon an Jerusalem sa panahon ni Hadeng Zedekiah, hade nin Judah (''mga 600 B.C.''). Mababasa man an ministeryo nin Kagurangnang Jesukristo <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |access-date=2009-07-16 |archive-date=2009-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090801035907/http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |dead-url=yes }}</ref> sa mga katadaang katawohan matapos na siya nagsakat sa langit asin nagbaba sa lugar nin Lumang Amerika asin nagtukdo man sainda kan plano nin kaligtasan bilang pag-utob sa saiyang sinambit sa atubangan kan mga Hudiyo sa Jerusalem (Juan 10:16). <ref>[http://scriptures.lds.org/en/3_ne/11]</ref> An mga miyembro kan Simbahan nagtutubod man na may kasegurohan na an pagluwas kan Libro ni Mormon iyo an bilog na kautuban kan propesiya ni Ezekiel na nanunungod sa mga huring aldaw. (Ezekiel 37:16-20)<ref>[http://scriptures.lds.org/en/ezek/37]</ref>
Si Joseph Smith, Jr. asin an saiyang mga kairibahan nagmawot na an Simbahan ni Kristo iyo an magigin sarong restorasyon (''Restoration'') kan enot na siglong Kristiyanong Simbahan, na si Smith nagtukdo na nahulog gikan sa pabor asin awtoridad nin Diyos nin huli sa sarong Dakulaong Apostasya (''Great Apostasy''). Kasunod sa pagkagadan ni Smith kan 1844, nagkaigwa nin sarong '''krisis nin awtoridad'''[http://en.wikipedia.org/wiki/Succession_crisis_%28Latter_Day_Saints%29], na an mayor sa kadaklan kan mga miyembro nagsurunod ki [[Brigham Young]] pasiring sa [[Teritoryo nin Utah]] asin nagkapirang saraditon na mga denominasyon na nagkatarada sa kapalibutan nin mga estado. An gabos na mga simbahan na nagresulta kaining kabarangaan (''Schism'') nakonsidera kan saindang mga sadire na magin maninigong tagapagpadagos kan orihinal na Simbahan ni Kristo (''Church of Christ'').
== Historiya kan LDS na konsepto nin sarong Simbahan ni Kristo ==
Mayo pa nin sarong bantog na rekord nin kaidto pang konsepto nin mga Mormons para sa sarong Simbahan ni Kristo bago pa man an pagsalin ni Joseph Smith Jr kan Libro ni Mormon magpoon Abril hanggan Hunyo 1829. Sa panahon kaidtong pagsalin, an panluwasang desinyo luhay-luhay na nagigin malinaw para sa sarong komunidad nin mga paratubod, na may awtoridad gikan sa Diyos, mga ordinansa siring baga sa pagbubunyag, asin pag-ordina nin mga klerigo. Kan panahon nin Abril 1829, si Smith nagsalin kan sarong estorya ni Alma an Gurang, an dating pade nin sarong maraot na hade, na nagbunyag kan saiyang mga parasunod sa paagi nin paglubog, “na igwang awtoridad gikan sa Makapangyarihang Diyos”, asin nag-apod kan saiyang komunidad nin mga paratubod na “Simbahan nin Diyos, o an Simbahan ni Kristo”. (''Mosias 18:13-17''). An libro pinagladawan an klerigo kan simbahang nasambit na konsistido nin mga kapadian, na dae pinagbabayadan asin iyo an “mayong ibang ipagbabalangibog kundi pagsosolsol asin pagtubod sa Kagurangnan.” (''Mosias 18:20''). Si Alma sa kahaluyan pinag-establisa an kadakul na mga simbahan, na pinagkonsiderang “sarong simbahan” nin huli ta “mayong ibang pinagbabalangibog sa gabos na mga simbahan laen ining pagsosolsol asin pagtubod sa Diyos.” (''Mosias 25:22''). Sa kadagdagan sa mga kapadean, an libro nagsambit na an klerigo kaining mga simbahan man may kaayon na mga paratukdo. (''Mosias 15:21''). Sa kahaluyan, an libro nagsambit na an mga simbahan igwa nin mga gurang (''elders''). (''Alma 4:7'').
Daeng pagkukulang, kan Mayo 1829, sarong kapahayagan ki [[Joseph Smith, Jr.]] na nagladawan sa “simbahan” sa impormal na mga termino: “Hilnga, iyo ini an sakuyang doktrina: na an siisay man na nagsosolsol asin nagdudulok sa sako, iyo man sana an sakuyang simbahan: an siisay man na nagdedeklara nin mas o kulang kaini, iyo man sana an bakong sako, kundi iyo an laban sako: kun kaya, siya bakong kaayon sa sakuyang simbahan. (''Libro nin mga Kasugoan 9:16''). An padagos na diktasyon ni Joseph Smith kan Libro ni Mormon nagsambit man na igwa nin “duwang simbahan sana: an saro iyo an simbahan kan Kordero ni Diyos, asin an saro iyo an simbahan kan diyablo.” (''1 Nephi 14:10'').
Bilang sarong kasimbagan sa mga ideya kan libro mapanungod sa pagbubunyag asin sa organisasyon kan mga simbahan, si [[Joseph Smith, Jr.]] asin si [[Oliver Cowdery]] nagbunyag sa lambang saro sa paagi nin paglubog kan Mayo 1829 na uyon sa pinagboot kan anghel na pinag-apod na Juan Bautista. Sinda man nagpoon na magburunyag nin dosenang mga katawohan, sa amay kaidtong Hunyo 1829. (''Historiya kan Simbahan 1:6, p. 59''). Kaya lang, ining mga kombertido (''converts'') dae pa kaayon sa sarong aktuwal asin pormal na organisasyon nin simbahan. Daeng pagkukulang, ining komunidad nin mga paratubod nag-aapod kan saindang mga sadire bilang “an Simbahan ni Kristo”, asin kaayon an mga kombertido na yaon sa tolong banwaan nin New York: Fayette, Manchester, asin Colesville.
Kan Hunyo 1829, kasimbagan sa mga kalingkagan (''concerns'') ni [[Oliver Cowdery]], si [[Joseph Smith, Jr.]] nagdikta nin sarong kapahayagan na nagsasabi na “sa Libro ni Mormon an gabos na mga bagay iyo an pinagsurat, mapanungod sa sakuyang simbahan, sakuyang ebanghelyo, asin sa sakuyang gapo. Kumbaya kun ika magtutugdok kan sakuyang simbahah, asin kan sakuyang ebanghelyo, asin kan sakuyang gapo, an mga pintuan nin impiyerno dae makakapagtagal laban saimo” (''Libro nin mga Kasugoan, p. 35, bersikulo 3-4''). Kan mga panahon sa katahawan nin Hunyo asin Disyembre 1829, si [[Oliver Cowdery]] nagsabi na siya nagresibe nin sarong kapahayagan manunungod sa “kun paano siya dapat na magtutugdok kan saiyang simbahan asin manera kaini”. Ining kapahayagan iyo an pinag-apod na “''Mga Artikulo kan Simbahan ni Kristo''”, asin ini nag-indikar na an simbahan dapat na mag-oordina ni mga kapadean asin mga paratukdo “''uyon sa mga regalo asin kapangapudan nin Diyos sa mga tawo''.” An simbahan kaipuhan na regular na maghihirilingan sa pakipagbahagi kan tinapay asin arak. Si Cowdery pinagladawan bilang “sarong Apostol ni Jesukristo”. Uyon ki David Whitmer, kan Abril 1830, ining impormal na “''Simbahan ni Kristo''” nagkaigwa nin anom na mga gurang (''elders'') asin sitentang mga miyembro. (''Whitmer, Address to All Believers, 1887, p. 33'').
== Organisasyon kan Simbahan ==
Kan [[Abril 6]], [[1830]], si [[Joseph Smith, Jr.]], [[Oliver Cowdery]], asin sarong grupo na bana-banang may 30 mga paratubod naghirilingan tanganing pormal na organisaron an Simbahan ni Kristo pasiring sa pagin sarong ligal na institusyon. Sa tradisyon, ini pinagsasabi na nangyari sa harong ni Peter Whitmer, Sr. sa Fayette, New York, pero may mga amay na katalaan man na nagsambit kaini sa Manchester. Dae naghaloy pagkatapos kaining pormal na organisasyon, saradit na mga sanga kaini an pormal na pinag-establisa sa Fayette, Manchester, asin Colesville.
== Lokasyon kan Organisasyon ==
Mga testigo na nagsasabi na an simbahan pinag-organisa sa harong ni Joseph Smith kaayon sinda Joseph Smith, Jr. (''Smith 1844''), William Smith (''Smith 1883''), p. 14), asin Joseph Knight, Sr. (''Jessee 1976''), asin nagkapirang bakong paratubod na mga residente kan Palmyra (''Tucker 1867, p. 58''). Ining mga testigo kagabsan na nagtutubod na an harong ni Joseph Smith yaon sa Manchester, pero ini teknikal na nakapamugtak sa norteng kasagkoran nin Manchester sa Palmyra (''Berge 1985''). Sa saiyang 1838 na manuskritong historiya, baya, si Joseph Smith Jr. pinagkontradiksyon an saiyang ibang pinagpublikar na mga pinagsasabi asin pinagpamugtak an lugar nin pag-organisasyon sa harong ni Whitmer sa Fayette. Kan [[1887]], an testigong si David Whitmer man nakagiromdom na an bagay na ini nangyari sa harong kan saiyang ama sa Fayette (''Whitmer 1887, p.33''). Kaya lang, mga taong nakalipas kan 1875, si Whitmer nakapagsabi na sa sarong tagapagbareta na an pangyayari nangyari sa Manchester (''Whitmer, 1875'').
== Mga Pangyayari sa Organisasyon ==
Sa paagi ni mga huring mga talaan, an [[Abril 6]] na pan-organisasyong pagtiripon-tipon iyo an sarong karismatikong pangyayari, na kun saen an mga miyembro nin kongregasyon nagkaigwa nin mga bisyon, nagpropesiya, nagtaram nin mga dila, maogmang nagkukururahawan nin mga kaomawan sa Kagurangnan, asin pinanluyahan. (''Joseph Smith History, 1839 draft''). Siring man, an simbahan pormal na nag-ordina nin sarong ministro, na may pagkasaserdoteng mga opisina nin Diyakuno, Paratukdo, Padi, asin Elder. Si Smith asin Cowdery, uyon sa saindang 1831 na katalaanan, lambang saro pinag-ordinahan bilang “sarong apostol ni Jesukristo, asin sarong elder kan simbahan”. (“''Mga Artikulo asin Tipan kan Simbahan ni Kristo”, Painesville Telegraph, Abril 19, 1831''). An katalaanan na ini pinagbago kan 1835 na magsasabi na si Joseph Smith pinag-ordinahan na iyo “Enot na Elder”, asin si Oliver Cowdery pinag-ordinahan na iyo “Ikaduwang Elder”. (''LDS D&C 20:2-3'').
== An Pangaran kan Simbahan ==
=== Historikong Kalikodan ===
Sa kaamayan nin 1800s, si Alexander Campbell asin iba pa nagpoon sa pagpapabantog kan ideya sa pag-iriba nin mga Kristiyano sa Estados Unidos na an pagkakabaranga sa pag-iriba nin mga Kristiyanong mga sekta pinagkausa sa paagi nin sarong Dakulang Apostasya (''Great Apostasy'') gikan sa orihinal na mga katukdoan ni Jesus, na pinaggigibo kan primitibong Kristiyanong simbahan. Si Campbell asin an saiyang mga kaibahan nagpundar kan Kahiroan nin Restorasyon (''Restoration Movement''), sa pakipagbangilan na an totoong mga gibo nin Kristiyanidad mapuwedeng mangyari sa paagi nin restorasyong paggigibo na pinagladawan sa Bagong Tipan. An mga Restorasyonista (''Restorationist'') man nagmawot na paghalion an sektaryanismo (''Sectarianism''), sa pakipagbangilan na dapat magkakaigwa in saro sanang Kristiyanong simbahan and na ini dapat na pagngangaranan na, an “Simbahan ni Kristo.”
An ibang mga historiyano kan relihiyon kategorikong pinag-ayon an Mga Banal sa Huring Aldaw na grupo bilang parte kan o an bunga kan pandakulaang Kahiroan nin Restorasyon, pero nagkaigwa nin mga signipikanteng pagkakaiba. Habang an amay na Mga Banal sa Huring Aldaw naniniwala na kinakaipo an “restorasyon” kan “tunay na simbahan ni Jesukristo”, sinda man nagtutubod na an direktang awtoridad na gikan sa Diyos sarong esensiyal para sa restorasyon na magin balido. Si Joseph Smith, Jr., an pundador kahiroan nin Mga Banal sa Huring Aldaw, nag-ako na maykapot kan awtoridad na iyan bilang sarong Propeta.
Sa mga kapahayagan ni Joseph Smith pinag-awtorisaran asin pinagsusugo an organisasyon kan an Simbahan ni Kristo kan 1830, asin sa kadakul na mga kapahayagan na pinag-akong naresibe ni Joseph Smith, an Diyos pinag-apod an simbahan sa iyong gayong kapangaranan. Si Joseph Smith nagtukdo na ining simbahan iyo an sarong restorasyon kan primitibong Kristiyanong simbahan na pinag-establisa ni Jesus sa enot na siglo A.D. Bilang kadagdagan, si Joseph Smith nagtukdo na ining restorasyon nangyari sa mga “Huring mga Aldaw” nin mundo, i.e., an panahon na minasunod bago pa an Ikaduwang Pag-abot ni Jesus.
=== Mga Amay na Kariliwatan ===
Sa katunayan na an mga simbahan kan ibang Kristiyanong Restoriyanista (''Christian Restorationist''), kabali na an mga Campbelitas (''Campbellites''), an pinagngaranan man na an “''Simbahan ni Kristo''” nagkausa ini nin sarong konsiderableng antas nin karibongan sa mga enot na taon kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw. Nin huli sa maigot na paniniwala sa Libro ni Mormon sa pag-iriba kan mga parasunod ni Joseph Smith, Jr., an mga katawohan na yaon sa luwas kan simbahan pinag-aapod sindang mga “Mormonitas” (''Mormonites'') o “''Mormons''”. Si Joseph Smith asin ibang mga elder kan simbahan pinagkonsidera na an pangaran na “Mormon” sarong panlalait. Kan Mayo 1834, an simbahan pinag-adaptar an sarong resolusyon na an simbahan magigin bantugan bilang An Simbahan nin mga Banal sa mga Huring Aldaw. Sa kadakul na mga pagkakataon an simbahan pinag-aapod man na '''An Simbahan ni Jesukristo''' asin '''An Simbahan nin Diyos'''.
Kan ika-huring parte nin 1830s, si Joseph Smith asin idtong nagin matapat sa saiya nagpundar nin sarong bagong pamayuhang-opisina sa Far West, Missouri. Sa Far West kan 1838, siya nagbalangibog nin sarong kapahayagan na minabago sa pangaran kan organisasyon na an '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw'''.
=== Mga Huring Pinagkakaiba ===
Sagkod sa panahon kan asasinasyon ni Joseph Smith Jr., an simbahan binantog sa alternatibong pangaran na an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal o an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw. Pagkatapos kan saiyang kagadanan, nagkumpetensiyahan an Mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nag-organisa sa irarom kan pamamahala nin sarong numero nin mga parasalida. An pinakadakula sa mga ini, pinapamayuhan ni Brigham Young asin ngonyan nakabase na sa Salt Lake City, Utah, na pinagpadagos ang paggamit kan Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw sagkod sa inkorporasyon kaini kan [[1851]], kunsoarin an simbahan pinahayag an estandarteng pangaran kaini na An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw.
An mga parasunod ni James J. Strang naggagamit nin pampublikong pagsadireng pangaran, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, bilang iyo an pangaran kan saindang simbahan.
An pangaran na '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw''' iyo man an pinagngaran kan mga miyembro na pinag-aako an akeng lalake ni Joseph Smith, Jr., na si Joseph Smith III, na iyo an parasalida kan saiyang ama. Si Smith III nagin propeta-president kaining grupo kan Abril 6, 1860. Kaya lang, an simbahan nagin inkorporado kan 1872 bilang iyo an Reorganisadong Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, tanganing maipagpalaen ini gikan sa mas dakulang simbahan sa Utah, kaidtong panahon sa tahaw nin kadakul na isyung pederal na minapanungod sa poligamiya. Kan 2001, an simbahan pinagbago kaini an pangaran giraray na nagin “K''omunidad nin Kristo''”---may pagmangno na buhayon an orihinal na “''Simbahan ni Kristo''” na pangaran.
An grupo ni Sidney Rigdon nagparadikit na sana sagkod na an sarong sa mga elder, si William Bickerton, na re-organisa kan 1862 sa irarom kan pangaran na An Simbahan ni Jesukristo.
An ibang mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nagbaralik sa orihinal na pangaran o sarong kinalaenan kaini, na minabale sa Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), an Simbahan ni Jesukristo (''Cutlerita''), asin an ngonyan na naparang Simbahan ni Kristo (''Whitmerita'').
== Mga Pinag-akong Kasalidahan ==
Sa katotohanan an lambang denominasyon kan Mga Banal sa Huring Aldaw nag-aako na iyo an karapat-dapat na kasalidahan kan orihinal na Simbahan ni Kristo asin nag-aako na si Joseph Smith, Jr., bilang iyo an nagpundar na propeta o enot na presidente. Halimbawa, [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw]], Komunidad ni Kristo, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw (''Strangita''), Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), asin '''Simbahan ni Kristo na may Mensahe ni Elijah''', gabos minaako na pinag-organisa ni Joseph Smith kan Abril 6, 1830, an petsa kunsoarin an Simbahan ni Kristo pinag-organisa. An ibang denominasyon, arog kan '''[[An Simbahan ni Jesukristo (Bickertonita)]]''', minaako na an saindang mga organisasyon pinagmukna pagkatapos kan petsang ini, pero daeng pagkukulang na minaako na ini sarong re-establisamento kan orihinal na simbahan.
Kan 1880 sa sarong kaso ligal, an korte nin Ohio nagdeklara na an '''Re-organisadong Simbahan ni Jesukristo kan mga Banal sa Huring Aldaw''' (''Reorganized Church of Jesus Christ of Latter Day Saints'', na magpoon kaidto pinagngaranan na “''Komunidad ni Kristo''”) iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na Simbahan ni Kristo ni Joseph Smith, Jr. An korte man nanindugan na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints'') bako an ligal na kasalidahan nin huli ta ini “materyal asin dakulang minabaya gikan sa pagtubod, mga doktrina, batas, mga ordinansa asin mga kagamitan kan nasabing orihinal na Simbahan.
Kan 1894, sarong pederal na korte kan Estados Unidos sa Missouri pinanindugan giraray na an RLDS na Simbahan iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na simbahan. Kaya lang, sa apila an bilog na kaso pinagbale-wala na kan ''United States Court of Appeals for the Eight Circuit'' na mayong anuman na diskusyon kan korte mapanungod sa isyu kan ligal na kasalidahan.
== Toltolan ==
{{reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* [http://www.lds.org Opisyal na websayt]
* [http://scriptures.lds.org/en/bm/contents Libro ni Mormon]
{{saringsing}}
{{Gibong Mga Banal sa mga Huring Aldaw}}
ef8fjnw5qihvc3dr4dy4xc999a23sys
312035
312034
2026-10-29T13:35:02Z
CarlessParking
29749
312035
wikitext
text/x-wiki
An '''Simbahan ni Kristo''' ([[tataramon na Ingles|Ingles]]: ''Church of Christ'') kan naghaloy inapod na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring-aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints''), an orihinal na relihiyosong kongregasyon na pigtugdas ni [[Joseph Smith, Jr.]] Pinagbilog ini kan [[1829]] asin pinagtugdas kan [[Abril 6]], [[1830]] sa norteng-sulnopan nin [[Nueva York (estado)|New York]] asin ini an enot na simbahan na nagpapautob nin mga pagtubod na uyon sa Libro ni Mormon ''(Book of Mormon)'' na pigsalin mismo ni Joseph Smith Jr. sa tabang nin kapangyarihan nin Espiritu Santo na gikan sa orihinal na lingguwaheng konsistido nin kaaraman kan mga Hudiyo asin Ehipsiyano, asin iyo ngonyan an minarepresentar sa pormal na kapinunan kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw.
An [[Libro ni Mormon]] iyo an panulok-gapo kan Simbahan na naglalaman kan mga historya nin mga katawohan, Nephita asin Lamanita, asin mga lumang propeta na nagpaduman sa Lumang Amerika matapos na destrosohon an Jerusalem sa panahon ni Hadeng Zedekiah, hade nin Judah (''mga 600 B.C.''). Mababasa man an ministeryo nin Kagurangnang Jesukristo <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |access-date=2009-07-16 |archive-date=2009-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090801035907/http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |dead-url=yes }}</ref> sa mga katadaang katawohan matapos na siya nagsakat sa langit asin nagbaba sa lugar nin Lumang Amerika asin nagtukdo man sainda kan plano nin kaligtasan bilang pag-utob sa saiyang sinambit sa atubangan kan mga Hudiyo sa Jerusalem (Juan 10:16). <ref>[http://scriptures.lds.org/en/3_ne/11]</ref> An mga miyembro kan Simbahan nagtutubod man na may kasegurohan na an pagluwas kan Libro ni Mormon iyo an bilog na kautuban kan propesiya ni Ezekiel na nanunungod sa mga huring aldaw. (Ezekiel 37:16-20)<ref>[http://scriptures.lds.org/en/ezek/37]</ref>
Si Joseph Smith, Jr. asin an saiyang mga kairibahan nagmawot na an Simbahan ni Kristo iyo an magigin sarong restorasyon (''Restoration'') kan enot na siglong Kristiyanong Simbahan, na si Smith nagtukdo na nahulog gikan sa pabor asin awtoridad nin Diyos nin huli sa sarong Dakulaong Apostasya (''Great Apostasy''). Kasunod sa pagkagadan ni Smith kan 1844, nagkaigwa nin sarong '''krisis nin awtoridad'''[http://en.wikipedia.org/wiki/Succession_crisis_%28Latter_Day_Saints%29], na an mayor sa kadaklan kan mga miyembro nagsurunod ki [[Brigham Young]] pasiring sa [[Teritoryo nin Utah]] asin nagkapirang saraditon na mga denominasyon na nagkatarada sa kapalibutan nin mga estado. An gabos na mga simbahan na nagresulta kaining kabarangaan (''Schism'') nakonsidera kan saindang mga sadire na magin maninigong tagapagpadagos kan orihinal na Simbahan ni Kristo (''Church of Christ'').
== Historiya kan LDS na konsepto nin sarong Simbahan ni Kristo ==
Mayo pa nin sarong bantog na rekord nin kaidto pang konsepto nin mga Mormons para sa sarong Simbahan ni Kristo bago pa man an pagsalin ni Joseph Smith Jr kan Libro ni Mormon magpoon Abril hanggan Hunyo 1829. Sa panahon kaidtong pagsalin, an panluwasang desinyo luhay-luhay na nagigin malinaw para sa sarong komunidad nin mga paratubod, na may awtoridad gikan sa Diyos, mga ordinansa siring baga sa pagbubunyag, asin pag-ordina nin mga klerigo. Kan panahon nin Abril 1829, si Smith nagsalin kan sarong estorya ni Alma an Gurang, an dating pade nin sarong maraot na hade, na nagbunyag kan saiyang mga parasunod sa paagi nin paglubog, “na igwang awtoridad gikan sa Makapangyarihang Diyos”, asin nag-apod kan saiyang komunidad nin mga paratubod na “Simbahan nin Diyos, o an Simbahan ni Kristo”. (''Mosias 18:13-17''). An libro pinagladawan an klerigo kan simbahang nasambit na konsistido nin mga kapadian, na dae pinagbabayadan asin iyo an “mayong ibang ipagbabalangibog kundi pagsosolsol asin pagtubod sa Kagurangnan.” (''Mosias 18:20''). Si Alma sa kahaluyan pinag-establisa an kadakul na mga simbahan, na pinagkonsiderang “sarong simbahan” nin huli ta “mayong ibang pinagbabalangibog sa gabos na mga simbahan laen ining pagsosolsol asin pagtubod sa Diyos.” (''Mosias 25:22''). Sa kadagdagan sa mga kapadean, an libro nagsambit na an klerigo kaining mga simbahan man may kaayon na mga paratukdo. (''Mosias 15:21''). Sa kahaluyan, an libro nagsambit na an mga simbahan igwa nin mga gurang (''elders''). (''Alma 4:7'').
Daeng pagkukulang, kan Mayo 1829, sarong kapahayagan ki [[Joseph Smith, Jr.]] na nagladawan sa “simbahan” sa impormal na mga termino: “Hilnga, iyo ini an sakuyang doktrina: na an siisay man na nagsosolsol asin nagdudulok sa sako, iyo man sana an sakuyang simbahan: an siisay man na nagdedeklara nin mas o kulang kaini, iyo man sana an bakong sako, kundi iyo an laban sako: kun kaya, siya bakong kaayon sa sakuyang simbahan. (''Libro nin mga Kasugoan 9:16''). An padagos na diktasyon ni Joseph Smith kan Libro ni Mormon nagsambit man na igwa nin “duwang simbahan sana: an saro iyo an simbahan kan Kordero ni Diyos, asin an saro iyo an simbahan kan diyablo.” (''1 Nephi 14:10'').
Bilang sarong kasimbagan sa mga ideya kan libro mapanungod sa pagbubunyag asin sa organisasyon kan mga simbahan, si [[Joseph Smith, Jr.]] asin si [[Oliver Cowdery]] nagbunyag sa lambang saro sa paagi nin paglubog kan Mayo 1829 na uyon sa pinagboot kan anghel na pinag-apod na Juan Bautista. Sinda man nagpoon na magburunyag nin dosenang mga katawohan, sa amay kaidtong Hunyo 1829. (''Historiya kan Simbahan 1:6, p. 59''). Kaya lang, ining mga kombertido (''converts'') dae pa kaayon sa sarong aktuwal asin pormal na organisasyon nin simbahan. Daeng pagkukulang, ining komunidad nin mga paratubod nag-aapod kan saindang mga sadire bilang “an Simbahan ni Kristo”, asin kaayon an mga kombertido na yaon sa tolong banwaan nin New York: Fayette, Manchester, asin Colesville.
Kan Hunyo 1829, kasimbagan sa mga kalingkagan (''concerns'') ni [[Oliver Cowdery]], si [[Joseph Smith, Jr.]] nagdikta nin sarong kapahayagan na nagsasabi na “sa Libro ni Mormon an gabos na mga bagay iyo an pinagsurat, mapanungod sa sakuyang simbahan, sakuyang ebanghelyo, asin sa sakuyang gapo. Kumbaya kun ika magtutugdok kan sakuyang simbahah, asin kan sakuyang ebanghelyo, asin kan sakuyang gapo, an mga pintuan nin impiyerno dae makakapagtagal laban saimo” (''Libro nin mga Kasugoan, p. 35, bersikulo 3-4''). Kan mga panahon sa katahawan nin Hunyo asin Disyembre 1829, si [[Oliver Cowdery]] nagsabi na siya nagresibe nin sarong kapahayagan manunungod sa “kun paano siya dapat na magtutugdok kan saiyang simbahan asin manera kaini”. Ining kapahayagan iyo an pinag-apod na “''Mga Artikulo kan Simbahan ni Kristo''”, asin ini nag-indikar na an simbahan dapat na mag-oordina ni mga kapadean asin mga paratukdo “''uyon sa mga regalo asin kapangapudan nin Diyos sa mga tawo''.” An simbahan kaipuhan na regular na maghihirilingan sa pakipagbahagi kan tinapay asin arak. Si Cowdery pinagladawan bilang “sarong Apostol ni Jesukristo”. Uyon ki David Whitmer, kan Abril 1830, ining impormal na “''Simbahan ni Kristo''” nagkaigwa nin anom na mga gurang (''elders'') asin sitentang mga miyembro. (''Whitmer, Address to All Believers, 1887, p. 33'').
== Organisasyon kan Simbahan ==
Kan [[Abril 6]], [[1830]], si [[Joseph Smith, Jr.]], [[Oliver Cowdery]], asin sarong grupo na bana-banang may 30 mga paratubod naghirilingan tanganing pormal na organisaron an Simbahan ni Kristo pasiring sa pagin sarong ligal na institusyon. Sa tradisyon, ini pinagsasabi na nangyari sa harong ni Peter Whitmer, Sr. sa Fayette, New York, pero may mga amay na katalaan man na nagsambit kaini sa Manchester. Dae naghaloy pagkatapos kaining pormal na organisasyon, saradit na mga sanga kaini an pormal na pinag-establisa sa Fayette, Manchester, asin Colesville.
== Lokasyon kan Organisasyon ==
Mga testigo na nagsasabi na an simbahan pinag-organisa sa harong ni Joseph Smith kaayon sinda Joseph Smith, Jr. (''Smith 1844''), William Smith (''Smith 1883''), p. 14), asin Joseph Knight, Sr. (''Jessee 1976''), asin nagkapirang bakong paratubod na mga residente kan Palmyra (''Tucker 1867, p. 58''). Ining mga testigo kagabsan na nagtutubod na an harong ni Joseph Smith yaon sa Manchester, pero ini teknikal na nakapamugtak sa norteng kasagkoran nin Manchester sa Palmyra (''Berge 1985''). Sa saiyang 1838 na manuskritong historiya, baya, si Joseph Smith Jr. pinagkontradiksyon an saiyang ibang pinagpublikar na mga pinagsasabi asin pinagpamugtak an lugar nin pag-organisasyon sa harong ni Whitmer sa Fayette. Kan [[1887]], an testigong si David Whitmer man nakagiromdom na an bagay na ini nangyari sa harong kan saiyang ama sa Fayette (''Whitmer 1887, p.33''). Kaya lang, mga taong nakalipas kan 1875, si Whitmer nakapagsabi na sa sarong tagapagbareta na an pangyayari nangyari sa Manchester (''Whitmer, 1875'').
== Mga Pangyayari sa Organisasyon ==
Sa paagi ni mga huring mga talaan, an [[Abril 6]] na pan-organisasyong pagtiripon-tipon iyo an sarong karismatikong pangyayari, na kun saen an mga miyembro nin kongregasyon nagkaigwa nin mga bisyon, nagpropesiya, nagtaram nin mga dila, maogmang nagkukururahawan nin mga kaomawan sa Kagurangnan, asin pinanluyahan. (''Joseph Smith History, 1839 draft''). Siring man, an simbahan pormal na nag-ordina nin sarong ministro, na may pagkasaserdoteng mga opisina nin Diyakuno, Paratukdo, Padi, asin Elder. Si Smith asin Cowdery, uyon sa saindang 1831 na katalaanan, lambang saro pinag-ordinahan bilang “sarong apostol ni Jesukristo, asin sarong elder kan simbahan”. (“''Mga Artikulo asin Tipan kan Simbahan ni Kristo”, Painesville Telegraph, Abril 19, 1831''). An katalaanan na ini pinagbago kan 1835 na magsasabi na si Joseph Smith pinag-ordinahan na iyo “Enot na Elder”, asin si Oliver Cowdery pinag-ordinahan na iyo “Ikaduwang Elder”. (''LDS D&C 20:2-3'').
== An Pangaran kan Simbahan ==
=== Historikong Kalikodan ===
Sa kaamayan nin 1800s, si Alexander Campbell asin iba pa nagpoon sa pagpapabantog kan ideya sa pag-iriba nin mga Kristiyano sa Estados Unidos na an pagkakabaranga sa pag-iriba nin mga Kristiyanong mga sekta pinagkausa sa paagi nin sarong Dakulang Apostasya (''Great Apostasy'') gikan sa orihinal na mga katukdoan ni Jesus, na pinaggigibo kan primitibong Kristiyanong simbahan. Si Campbell asin an saiyang mga kaibahan nagpundar kan Kahiroan nin Restorasyon (''Restoration Movement''), sa pakipagbangilan na an totoong mga gibo nin Kristiyanidad mapuwedeng mangyari sa paagi nin restorasyong paggigibo na pinagladawan sa Bagong Tipan. An mga Restorasyonista (''Restorationist'') man nagmawot na paghalion an sektaryanismo (''Sectarianism''), sa pakipagbangilan na dapat magkakaigwa in saro sanang Kristiyanong simbahan and na ini dapat na pagngangaranan na, an “Simbahan ni Kristo.”
An ibang mga historiyano kan relihiyon kategorikong pinag-ayon an Mga Banal sa Huring Aldaw na grupo bilang parte kan o an bunga kan pandakulaang Kahiroan nin Restorasyon, pero nagkaigwa nin mga signipikanteng pagkakaiba. Habang an amay na Mga Banal sa Huring Aldaw naniniwala na kinakaipo an “restorasyon” kan “tunay na simbahan ni Jesukristo”, sinda man nagtutubod na an direktang awtoridad na gikan sa Diyos sarong esensiyal para sa restorasyon na magin balido. Si Joseph Smith, Jr., an pundador kahiroan nin Mga Banal sa Huring Aldaw, nag-ako na maykapot kan awtoridad na iyan bilang sarong Propeta.
Sa mga kapahayagan ni Joseph Smith pinag-awtorisaran asin pinagsusugo an organisasyon kan an Simbahan ni Kristo kan 1830, asin sa kadakul na mga kapahayagan na pinag-akong naresibe ni Joseph Smith, an Diyos pinag-apod an simbahan sa iyong gayong kapangaranan. Si Joseph Smith nagtukdo na ining simbahan iyo an sarong restorasyon kan primitibong Kristiyanong simbahan na pinag-establisa ni Jesus sa enot na siglo A.D. Bilang kadagdagan, si Joseph Smith nagtukdo na ining restorasyon nangyari sa mga “Huring mga Aldaw” nin mundo, i.e., an panahon na minasunod bago pa an Ikaduwang Pag-abot ni Jesus.
=== Mga Amay na Kariliwatan ===
Sa katunayan na an mga simbahan kan ibang Kristiyanong Restoriyanista (''Christian Restorationist''), kabali na an mga Campbelitas (''Campbellites''), an pinagngaranan man na an “''Simbahan ni Kristo''” nagkausa ini nin sarong konsiderableng antas nin karibongan sa mga enot na taon kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw. Nin huli sa maigot na paniniwala sa Libro ni Mormon sa pag-iriba kan mga parasunod ni Joseph Smith, Jr., an mga katawohan na yaon sa luwas kan simbahan pinag-aapod sindang mga “Mormonitas” (''Mormonites'') o “''Mormons''”. Si Joseph Smith asin ibang mga elder kan simbahan pinagkonsidera na an pangaran na “Mormon” sarong panlalait. Kan Mayo 1834, an simbahan pinag-adaptar an sarong resolusyon na an simbahan magigin bantugan bilang An Simbahan nin mga Banal sa mga Huring Aldaw. Sa kadakul na mga pagkakataon an simbahan pinag-aapod man na '''An Simbahan ni Jesukristo''' asin '''An Simbahan nin Diyos'''.
Kan ika-huring parte nin 1830s, si Joseph Smith asin idtong nagin matapat sa saiya nagpundar nin sarong bagong pamayuhang-opisina sa Far West, Missouri. Sa Far West kan 1838, siya nagbalangibog nin sarong kapahayagan na minabago sa pangaran kan organisasyon na an '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw'''.
=== Mga Huring Pinagkakaiba ===
Sagkod sa panahon kan asasinasyon ni Joseph Smith Jr., an simbahan binantog sa alternatibong pangaran na an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal o an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw. Pagkatapos kan saiyang kagadanan, nagkumpetensiyahan an Mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nag-organisa sa irarom kan pamamahala nin sarong numero nin mga parasalida. An pinakadakula sa mga ini, pinapamayuhan ni Brigham Young asin ngonyan nakabase na sa Salt Lake City, Utah, na pinagpadagos ang paggamit kan Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw sagkod sa inkorporasyon kaini kan [[1851]], kunsoarin an simbahan pinahayag an estandarteng pangaran kaini na An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw.
An mga parasunod ni James J. Strang naggagamit nin pampublikong pagsadireng pangaran, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, bilang iyo an pangaran kan saindang simbahan.
An pangaran na '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw''' iyo man an pinagngaran kan mga miyembro na pinag-aako an akeng lalake ni Joseph Smith, Jr., na si Joseph Smith III, na iyo an parasalida kan saiyang ama. Si Smith III nagin propeta-president kaining grupo kan Abril 6, 1860. Kaya lang, an simbahan nagin inkorporado kan 1872 bilang iyo an Reorganisadong Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, tanganing maipagpalaen ini gikan sa mas dakulang simbahan sa Utah, kaidtong panahon sa tahaw nin kadakul na isyung pederal na minapanungod sa poligamiya. Kan 2001, an simbahan pinagbago kaini an pangaran giraray na nagin “K''omunidad nin Kristo''”---may pagmangno na buhayon an orihinal na “''Simbahan ni Kristo''” na pangaran.
An grupo ni Sidney Rigdon nagparadikit na sana sagkod na an sarong sa mga elder, si William Bickerton, na re-organisa kan 1862 sa irarom kan pangaran na An Simbahan ni Jesukristo.
An ibang mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nagbaralik sa orihinal na pangaran o sarong kinalaenan kaini, na minabale sa Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), an Simbahan ni Jesukristo (''Cutlerita''), asin an ngonyan na naparang Simbahan ni Kristo (''Whitmerita'').
== Mga Pinag-akong Kasalidahan ==
Sa katotohanan an lambang denominasyon kan Mga Banal sa Huring Aldaw nag-aako na iyo an karapat-dapat na kasalidahan kan orihinal na Simbahan ni Kristo asin nag-aako na si Joseph Smith, Jr., bilang iyo an nagpundar na propeta o enot na presidente. Halimbawa, [[Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw]], Komunidad ni Kristo, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw (''Strangita''), Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), asin '''Simbahan ni Kristo na may Mensahe ni Elijah''', gabos minaako na pinag-organisa ni Joseph Smith kan Abril 6, 1830, an petsa kunsoarin an Simbahan ni Kristo pinag-organisa. An ibang denominasyon, arog kan '''[[An Simbahan ni Jesukristo (Bickertonita)]]''', minaako na an saindang mga organisasyon pinagmukna pagkatapos kan petsang ini, pero daeng pagkukulang na minaako na ini sarong re-establisamento kan orihinal na simbahan.
Kan 1880 sa sarong kaso ligal, an korte nin Ohio nagdeklara na an '''Re-organisadong Simbahan ni Jesukristo kan mga Banal sa Huring Aldaw''' (''Reorganized Church of Jesus Christ of Latter Day Saints'', na magpoon kaidto pinagngaranan na “''Komunidad ni Kristo''”) iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na Simbahan ni Kristo ni Joseph Smith, Jr. An korte man nanindugan na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints'') bako an ligal na kasalidahan nin huli ta ini “materyal asin dakulang minabaya gikan sa pagtubod, mga doktrina, batas, mga ordinansa asin mga kagamitan kan nasabing orihinal na Simbahan.
Kan 1894, sarong pederal na korte kan Estados Unidos sa Missouri pinanindugan giraray na an RLDS na Simbahan iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na simbahan. Kaya lang, sa apila an bilog na kaso pinagbale-wala na kan ''United States Court of Appeals for the Eight Circuit'' na mayong anuman na diskusyon kan korte mapanungod sa isyu kan ligal na kasalidahan.
== Toltolan ==
{{reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* [http://www.lds.org Opisyal na websayt]
* [http://scriptures.lds.org/en/bm/contents Libro ni Mormon]
{{saringsing}}
{{Gibong Mga Banal sa mga Huring Aldaw}}
nthi9o5sfa3a72955ecgmrnf8zj6hwg
312037
312035
2026-10-29T13:36:48Z
CarlessParking
29749
/* */
312037
wikitext
text/x-wiki
An '''Simbahan ni Kristo''' ([[tataramon na Ingles|Ingles]]: ''Church of Christ'') kan naghaloy inapod na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa mga Huring Aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints''), an orihinal na relihiyosong kongregasyon na pigtugdas ni [[Joseph Smith, Jr.]] Pinagbilog ini kan [[1829]] asin pinagtugdas kan [[Abril 6]], [[1830]] sa norteng-sulnopan nin [[Nueva York (estado)|New York]] asin ini an enot na simbahan na nagpapautob nin mga pagtubod na uyon sa Libro ni Mormon ''(Book of Mormon)'' na pigsalin mismo ni Joseph Smith Jr. sa tabang nin kapangyarihan nin Espiritu Santo na gikan sa orihinal na lingguwaheng konsistido nin kaaraman kan mga Hudiyo asin Ehipsiyano, asin iyo ngonyan an minarepresentar sa pormal na kapinunan kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw.
An [[Libro ni Mormon]] iyo an panulok-gapo kan Simbahan na naglalaman kan mga historya nin mga katawohan, Nephita asin Lamanita, asin mga lumang propeta na nagpaduman sa Lumang Amerika matapos na destrosohon an Jerusalem sa panahon ni Hadeng Zedekiah, hade nin Judah (''mga 600 B.C.''). Mababasa man an ministeryo nin Kagurangnang Jesukristo <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |access-date=2009-07-16 |archive-date=2009-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090801035907/http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |dead-url=yes }}</ref> sa mga katadaang katawohan matapos na siya nagsakat sa langit asin nagbaba sa lugar nin Lumang Amerika asin nagtukdo man sainda kan plano nin kaligtasan bilang pag-utob sa saiyang sinambit sa atubangan kan mga Hudiyo sa Jerusalem (Juan 10:16). <ref>[http://scriptures.lds.org/en/3_ne/11]</ref> An mga miyembro kan Simbahan nagtutubod man na may kasegurohan na an pagluwas kan Libro ni Mormon iyo an bilog na kautuban kan propesiya ni Ezekiel na nanunungod sa mga huring aldaw. (Ezekiel 37:16-20)<ref>[http://scriptures.lds.org/en/ezek/37]</ref>
Si Joseph Smith, Jr. asin an saiyang mga kairibahan nagmawot na an Simbahan ni Kristo iyo an magigin sarong restorasyon (''Restoration'') kan enot na siglong Kristiyanong Simbahan, na si Smith nagtukdo na nahulog gikan sa pabor asin awtoridad nin Diyos nin huli sa sarong Dakulaong Apostasya (''Great Apostasy''). Kasunod sa pagkagadan ni Smith kan 1844, nagkaigwa nin sarong '''krisis nin awtoridad'''[http://en.wikipedia.org/wiki/Succession_crisis_%28Latter_Day_Saints%29], na an mayor sa kadaklan kan mga miyembro nagsurunod ki [[Brigham Young]] pasiring sa [[Teritoryo nin Utah]] asin nagkapirang saraditon na mga denominasyon na nagkatarada sa kapalibutan nin mga estado. An gabos na mga simbahan na nagresulta kaining kabarangaan (''Schism'') nakonsidera kan saindang mga sadire na magin maninigong tagapagpadagos kan orihinal na Simbahan ni Kristo (''Church of Christ'').
== Historiya kan LDS na konsepto nin sarong Simbahan ni Kristo ==
Mayo pa nin sarong bantog na rekord nin kaidto pang konsepto nin mga Mormons para sa sarong Simbahan ni Kristo bago pa man an pagsalin ni Joseph Smith Jr kan Libro ni Mormon magpoon Abril hanggan Hunyo 1829. Sa panahon kaidtong pagsalin, an panluwasang desinyo luhay-luhay na nagigin malinaw para sa sarong komunidad nin mga paratubod, na may awtoridad gikan sa Diyos, mga ordinansa siring baga sa pagbubunyag, asin pag-ordina nin mga klerigo. Kan panahon nin Abril 1829, si Smith nagsalin kan sarong estorya ni Alma an Gurang, an dating pade nin sarong maraot na hade, na nagbunyag kan saiyang mga parasunod sa paagi nin paglubog, “na igwang awtoridad gikan sa Makapangyarihang Diyos”, asin nag-apod kan saiyang komunidad nin mga paratubod na “Simbahan nin Diyos, o an Simbahan ni Kristo”. (''Mosias 18:13-17''). An libro pinagladawan an klerigo kan simbahang nasambit na konsistido nin mga kapadian, na dae pinagbabayadan asin iyo an “mayong ibang ipagbabalangibog kundi pagsosolsol asin pagtubod sa Kagurangnan.” (''Mosias 18:20''). Si Alma sa kahaluyan pinag-establisa an kadakul na mga simbahan, na pinagkonsiderang “sarong simbahan” nin huli ta “mayong ibang pinagbabalangibog sa gabos na mga simbahan laen ining pagsosolsol asin pagtubod sa Diyos.” (''Mosias 25:22''). Sa kadagdagan sa mga kapadean, an libro nagsambit na an klerigo kaining mga simbahan man may kaayon na mga paratukdo. (''Mosias 15:21''). Sa kahaluyan, an libro nagsambit na an mga simbahan igwa nin mga gurang (''elders''). (''Alma 4:7'').
Daeng pagkukulang, kan Mayo 1829, sarong kapahayagan ki [[Joseph Smith, Jr.]] na nagladawan sa “simbahan” sa impormal na mga termino: “Hilnga, iyo ini an sakuyang doktrina: na an siisay man na nagsosolsol asin nagdudulok sa sako, iyo man sana an sakuyang simbahan: an siisay man na nagdedeklara nin mas o kulang kaini, iyo man sana an bakong sako, kundi iyo an laban sako: kun kaya, siya bakong kaayon sa sakuyang simbahan. (''Libro nin mga Kasugoan 9:16''). An padagos na diktasyon ni Joseph Smith kan Libro ni Mormon nagsambit man na igwa nin “duwang simbahan sana: an saro iyo an simbahan kan Kordero ni Diyos, asin an saro iyo an simbahan kan diyablo.” (''1 Nephi 14:10'').
Bilang sarong kasimbagan sa mga ideya kan libro mapanungod sa pagbubunyag asin sa organisasyon kan mga simbahan, si [[Joseph Smith, Jr.]] asin si [[Oliver Cowdery]] nagbunyag sa lambang saro sa paagi nin paglubog kan Mayo 1829 na uyon sa pinagboot kan anghel na pinag-apod na Juan Bautista. Sinda man nagpoon na magburunyag nin dosenang mga katawohan, sa amay kaidtong Hunyo 1829. (''Historiya kan Simbahan 1:6, p. 59''). Kaya lang, ining mga kombertido (''converts'') dae pa kaayon sa sarong aktuwal asin pormal na organisasyon nin simbahan. Daeng pagkukulang, ining komunidad nin mga paratubod nag-aapod kan saindang mga sadire bilang “an Simbahan ni Kristo”, asin kaayon an mga kombertido na yaon sa tolong banwaan nin New York: Fayette, Manchester, asin Colesville.
Kan Hunyo 1829, kasimbagan sa mga kalingkagan (''concerns'') ni [[Oliver Cowdery]], si [[Joseph Smith, Jr.]] nagdikta nin sarong kapahayagan na nagsasabi na “sa Libro ni Mormon an gabos na mga bagay iyo an pinagsurat, mapanungod sa sakuyang simbahan, sakuyang ebanghelyo, asin sa sakuyang gapo. Kumbaya kun ika magtutugdok kan sakuyang simbahah, asin kan sakuyang ebanghelyo, asin kan sakuyang gapo, an mga pintuan nin impiyerno dae makakapagtagal laban saimo” (''Libro nin mga Kasugoan, p. 35, bersikulo 3-4''). Kan mga panahon sa katahawan nin Hunyo asin Disyembre 1829, si [[Oliver Cowdery]] nagsabi na siya nagresibe nin sarong kapahayagan manunungod sa “kun paano siya dapat na magtutugdok kan saiyang simbahan asin manera kaini”. Ining kapahayagan iyo an pinag-apod na “''Mga Artikulo kan Simbahan ni Kristo''”, asin ini nag-indikar na an simbahan dapat na mag-oordina ni mga kapadean asin mga paratukdo “''uyon sa mga regalo asin kapangapudan nin Diyos sa mga tawo''.” An simbahan kaipuhan na regular na maghihirilingan sa pakipagbahagi kan tinapay asin arak. Si Cowdery pinagladawan bilang “sarong Apostol ni Jesukristo”. Uyon ki David Whitmer, kan Abril 1830, ining impormal na “''Simbahan ni Kristo''” nagkaigwa nin anom na mga gurang (''elders'') asin sitentang mga miyembro. (''Whitmer, Address to All Believers, 1887, p. 33'').
== Organisasyon kan Simbahan ==
Kan [[Abril 6]], [[1830]], si [[Joseph Smith, Jr.]], [[Oliver Cowdery]], asin sarong grupo na bana-banang may 30 mga paratubod naghirilingan tanganing pormal na organisaron an Simbahan ni Kristo pasiring sa pagin sarong ligal na institusyon. Sa tradisyon, ini pinagsasabi na nangyari sa harong ni Peter Whitmer, Sr. sa Fayette, New York, pero may mga amay na katalaan man na nagsambit kaini sa Manchester. Dae naghaloy pagkatapos kaining pormal na organisasyon, saradit na mga sanga kaini an pormal na pinag-establisa sa Fayette, Manchester, asin Colesville.
== Lokasyon kan Organisasyon ==
Mga testigo na nagsasabi na an simbahan pinag-organisa sa harong ni Joseph Smith kaayon sinda Joseph Smith, Jr. (''Smith 1844''), William Smith (''Smith 1883''), p. 14), asin Joseph Knight, Sr. (''Jessee 1976''), asin nagkapirang bakong paratubod na mga residente kan Palmyra (''Tucker 1867, p. 58''). Ining mga testigo kagabsan na nagtutubod na an harong ni Joseph Smith yaon sa Manchester, pero ini teknikal na nakapamugtak sa norteng kasagkoran nin Manchester sa Palmyra (''Berge 1985''). Sa saiyang 1838 na manuskritong historiya, baya, si Joseph Smith Jr. pinagkontradiksyon an saiyang ibang pinagpublikar na mga pinagsasabi asin pinagpamugtak an lugar nin pag-organisasyon sa harong ni Whitmer sa Fayette. Kan [[1887]], an testigong si David Whitmer man nakagiromdom na an bagay na ini nangyari sa harong kan saiyang ama sa Fayette (''Whitmer 1887, p.33''). Kaya lang, mga taong nakalipas kan 1875, si Whitmer nakapagsabi na sa sarong tagapagbareta na an pangyayari nangyari sa Manchester (''Whitmer, 1875'').
== Mga Pangyayari sa Organisasyon ==
Sa paagi ni mga huring mga talaan, an [[Abril 6]] na pan-organisasyong pagtiripon-tipon iyo an sarong karismatikong pangyayari, na kun saen an mga miyembro nin kongregasyon nagkaigwa nin mga bisyon, nagpropesiya, nagtaram nin mga dila, maogmang nagkukururahawan nin mga kaomawan sa Kagurangnan, asin pinanluyahan. (''Joseph Smith History, 1839 draft''). Siring man, an simbahan pormal na nag-ordina nin sarong ministro, na may pagkasaserdoteng mga opisina nin Diyakuno, Paratukdo, Padi, asin Elder. Si Smith asin Cowdery, uyon sa saindang 1831 na katalaanan, lambang saro pinag-ordinahan bilang “sarong apostol ni Jesukristo, asin sarong elder kan simbahan”. (“''Mga Artikulo asin Tipan kan Simbahan ni Kristo”, Painesville Telegraph, Abril 19, 1831''). An katalaanan na ini pinagbago kan 1835 na magsasabi na si Joseph Smith pinag-ordinahan na iyo “Enot na Elder”, asin si Oliver Cowdery pinag-ordinahan na iyo “Ikaduwang Elder”. (''LDS D&C 20:2-3'').
== An Pangaran kan Simbahan ==
=== Historikong Kalikodan ===
Sa kaamayan nin 1800s, si Alexander Campbell asin iba pa nagpoon sa pagpapabantog kan ideya sa pag-iriba nin mga Kristiyano sa Estados Unidos na an pagkakabaranga sa pag-iriba nin mga Kristiyanong mga sekta pinagkausa sa paagi nin sarong Dakulang Apostasya (''Great Apostasy'') gikan sa orihinal na mga katukdoan ni Jesus, na pinaggigibo kan primitibong Kristiyanong simbahan. Si Campbell asin an saiyang mga kaibahan nagpundar kan Kahiroan nin Restorasyon (''Restoration Movement''), sa pakipagbangilan na an totoong mga gibo nin Kristiyanidad mapuwedeng mangyari sa paagi nin restorasyong paggigibo na pinagladawan sa Bagong Tipan. An mga Restorasyonista (''Restorationist'') man nagmawot na paghalion an sektaryanismo (''Sectarianism''), sa pakipagbangilan na dapat magkakaigwa in saro sanang Kristiyanong simbahan and na ini dapat na pagngangaranan na, an “Simbahan ni Kristo.”
An ibang mga historiyano kan relihiyon kategorikong pinag-ayon an Mga Banal sa Huring Aldaw na grupo bilang parte kan o an bunga kan pandakulaang Kahiroan nin Restorasyon, pero nagkaigwa nin mga signipikanteng pagkakaiba. Habang an amay na Mga Banal sa Huring Aldaw naniniwala na kinakaipo an “restorasyon” kan “tunay na simbahan ni Jesukristo”, sinda man nagtutubod na an direktang awtoridad na gikan sa Diyos sarong esensiyal para sa restorasyon na magin balido. Si Joseph Smith, Jr., an pundador kahiroan nin Mga Banal sa Huring Aldaw, nag-ako na maykapot kan awtoridad na iyan bilang sarong Propeta.
Sa mga kapahayagan ni Joseph Smith pinag-awtorisaran asin pinagsusugo an organisasyon kan an Simbahan ni Kristo kan 1830, asin sa kadakul na mga kapahayagan na pinag-akong naresibe ni Joseph Smith, an Diyos pinag-apod an simbahan sa iyong gayong kapangaranan. Si Joseph Smith nagtukdo na ining simbahan iyo an sarong restorasyon kan primitibong Kristiyanong simbahan na pinag-establisa ni Jesus sa enot na siglo A.D. Bilang kadagdagan, si Joseph Smith nagtukdo na ining restorasyon nangyari sa mga “Huring mga Aldaw” nin mundo, i.e., an panahon na minasunod bago pa an Ikaduwang Pag-abot ni Jesus.
=== Mga Amay na Kariliwatan ===
Sa katunayan na an mga simbahan kan ibang Kristiyanong Restoriyanista (''Christian Restorationist''), kabali na an mga Campbelitas (''Campbellites''), an pinagngaranan man na an “''Simbahan ni Kristo''” nagkausa ini nin sarong konsiderableng antas nin karibongan sa mga enot na taon kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw. Nin huli sa maigot na paniniwala sa Libro ni Mormon sa pag-iriba kan mga parasunod ni Joseph Smith, Jr., an mga katawohan na yaon sa luwas kan simbahan pinag-aapod sindang mga “Mormonitas” (''Mormonites'') o “''Mormons''”. Si Joseph Smith asin ibang mga elder kan simbahan pinagkonsidera na an pangaran na “Mormon” sarong panlalait. Kan Mayo 1834, an simbahan pinag-adaptar an sarong resolusyon na an simbahan magigin bantugan bilang An Simbahan nin mga Banal sa mga Huring Aldaw. Sa kadakul na mga pagkakataon an simbahan pinag-aapod man na '''An Simbahan ni Jesukristo''' asin '''An Simbahan nin Diyos'''.
Kan ika-huring parte nin 1830s, si Joseph Smith asin idtong nagin matapat sa saiya nagpundar nin sarong bagong pamayuhang-opisina sa Far West, Missouri. Sa Far West kan 1838, siya nagbalangibog nin sarong kapahayagan na minabago sa pangaran kan organisasyon na an '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw'''.
=== Mga Huring Pinagkakaiba ===
Sagkod sa panahon kan asasinasyon ni Joseph Smith Jr., an simbahan binantog sa alternatibong pangaran na an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal o an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw. Pagkatapos kan saiyang kagadanan, nagkumpetensiyahan an Mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nag-organisa sa irarom kan pamamahala nin sarong numero nin mga parasalida. An pinakadakula sa mga ini, pinapamayuhan ni Brigham Young asin ngonyan nakabase na sa Salt Lake City, Utah, na pinagpadagos ang paggamit kan Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw sagkod sa inkorporasyon kaini kan [[1851]], kunsoarin an simbahan pinahayag an estandarteng pangaran kaini na An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw.
An mga parasunod ni James J. Strang naggagamit nin pampublikong pagsadireng pangaran, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, bilang iyo an pangaran kan saindang simbahan.
An pangaran na '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw''' iyo man an pinagngaran kan mga miyembro na pinag-aako an akeng lalake ni Joseph Smith, Jr., na si Joseph Smith III, na iyo an parasalida kan saiyang ama. Si Smith III nagin propeta-president kaining grupo kan Abril 6, 1860. Kaya lang, an simbahan nagin inkorporado kan 1872 bilang iyo an Reorganisadong Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, tanganing maipagpalaen ini gikan sa mas dakulang simbahan sa Utah, kaidtong panahon sa tahaw nin kadakul na isyung pederal na minapanungod sa poligamiya. Kan 2001, an simbahan pinagbago kaini an pangaran giraray na nagin “K''omunidad nin Kristo''”---may pagmangno na buhayon an orihinal na “''Simbahan ni Kristo''” na pangaran.
An grupo ni Sidney Rigdon nagparadikit na sana sagkod na an sarong sa mga elder, si William Bickerton, na re-organisa kan 1862 sa irarom kan pangaran na An Simbahan ni Jesukristo.
An ibang mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nagbaralik sa orihinal na pangaran o sarong kinalaenan kaini, na minabale sa Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), an Simbahan ni Jesukristo (''Cutlerita''), asin an ngonyan na naparang Simbahan ni Kristo (''Whitmerita'').
== Mga Pinag-akong Kasalidahan ==
Sa katotohanan an lambang denominasyon kan Mga Banal sa Huring Aldaw nag-aako na iyo an karapat-dapat na kasalidahan kan orihinal na Simbahan ni Kristo asin nag-aako na si Joseph Smith, Jr., bilang iyo an nagpundar na propeta o enot na presidente. Halimbawa, [[Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw]], Komunidad ni Kristo, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw (''Strangita''), Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), asin '''Simbahan ni Kristo na may Mensahe ni Elijah''', gabos minaako na pinag-organisa ni Joseph Smith kan Abril 6, 1830, an petsa kunsoarin an Simbahan ni Kristo pinag-organisa. An ibang denominasyon, arog kan '''[[An Simbahan ni Jesukristo (Bickertonita)]]''', minaako na an saindang mga organisasyon pinagmukna pagkatapos kan petsang ini, pero daeng pagkukulang na minaako na ini sarong re-establisamento kan orihinal na simbahan.
Kan 1880 sa sarong kaso ligal, an korte nin Ohio nagdeklara na an '''Re-organisadong Simbahan ni Jesukristo kan mga Banal sa Huring Aldaw''' (''Reorganized Church of Jesus Christ of Latter Day Saints'', na magpoon kaidto pinagngaranan na “''Komunidad ni Kristo''”) iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na Simbahan ni Kristo ni Joseph Smith, Jr. An korte man nanindugan na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints'') bako an ligal na kasalidahan nin huli ta ini “materyal asin dakulang minabaya gikan sa pagtubod, mga doktrina, batas, mga ordinansa asin mga kagamitan kan nasabing orihinal na Simbahan.
Kan 1894, sarong pederal na korte kan Estados Unidos sa Missouri pinanindugan giraray na an RLDS na Simbahan iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na simbahan. Kaya lang, sa apila an bilog na kaso pinagbale-wala na kan ''United States Court of Appeals for the Eight Circuit'' na mayong anuman na diskusyon kan korte mapanungod sa isyu kan ligal na kasalidahan.
== Toltolan ==
{{reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* [http://www.lds.org Opisyal na websayt]
* [http://scriptures.lds.org/en/bm/contents Libro ni Mormon]
{{saringsing}}
{{Gibong Mga Banal sa mga Huring Aldaw}}
4wfkq6z25kfc2umtw9j7zdevqmr57e4
312038
312037
2026-10-29T13:37:24Z
CarlessParking
29749
/* Mga Pinag-akong Kasalidahan */
312038
wikitext
text/x-wiki
An '''Simbahan ni Kristo''' ([[tataramon na Ingles|Ingles]]: ''Church of Christ'') kan naghaloy inapod na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa mga Huring Aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints''), an orihinal na relihiyosong kongregasyon na pigtugdas ni [[Joseph Smith, Jr.]] Pinagbilog ini kan [[1829]] asin pinagtugdas kan [[Abril 6]], [[1830]] sa norteng-sulnopan nin [[Nueva York (estado)|New York]] asin ini an enot na simbahan na nagpapautob nin mga pagtubod na uyon sa Libro ni Mormon ''(Book of Mormon)'' na pigsalin mismo ni Joseph Smith Jr. sa tabang nin kapangyarihan nin Espiritu Santo na gikan sa orihinal na lingguwaheng konsistido nin kaaraman kan mga Hudiyo asin Ehipsiyano, asin iyo ngonyan an minarepresentar sa pormal na kapinunan kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw.
An [[Libro ni Mormon]] iyo an panulok-gapo kan Simbahan na naglalaman kan mga historya nin mga katawohan, Nephita asin Lamanita, asin mga lumang propeta na nagpaduman sa Lumang Amerika matapos na destrosohon an Jerusalem sa panahon ni Hadeng Zedekiah, hade nin Judah (''mga 600 B.C.''). Mababasa man an ministeryo nin Kagurangnang Jesukristo <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |access-date=2009-07-16 |archive-date=2009-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090801035907/http://jesuschrist.lds.org/SonOfGod/eng/?cid=wpats1 |dead-url=yes }}</ref> sa mga katadaang katawohan matapos na siya nagsakat sa langit asin nagbaba sa lugar nin Lumang Amerika asin nagtukdo man sainda kan plano nin kaligtasan bilang pag-utob sa saiyang sinambit sa atubangan kan mga Hudiyo sa Jerusalem (Juan 10:16). <ref>[http://scriptures.lds.org/en/3_ne/11]</ref> An mga miyembro kan Simbahan nagtutubod man na may kasegurohan na an pagluwas kan Libro ni Mormon iyo an bilog na kautuban kan propesiya ni Ezekiel na nanunungod sa mga huring aldaw. (Ezekiel 37:16-20)<ref>[http://scriptures.lds.org/en/ezek/37]</ref>
Si Joseph Smith, Jr. asin an saiyang mga kairibahan nagmawot na an Simbahan ni Kristo iyo an magigin sarong restorasyon (''Restoration'') kan enot na siglong Kristiyanong Simbahan, na si Smith nagtukdo na nahulog gikan sa pabor asin awtoridad nin Diyos nin huli sa sarong Dakulaong Apostasya (''Great Apostasy''). Kasunod sa pagkagadan ni Smith kan 1844, nagkaigwa nin sarong '''krisis nin awtoridad'''[http://en.wikipedia.org/wiki/Succession_crisis_%28Latter_Day_Saints%29], na an mayor sa kadaklan kan mga miyembro nagsurunod ki [[Brigham Young]] pasiring sa [[Teritoryo nin Utah]] asin nagkapirang saraditon na mga denominasyon na nagkatarada sa kapalibutan nin mga estado. An gabos na mga simbahan na nagresulta kaining kabarangaan (''Schism'') nakonsidera kan saindang mga sadire na magin maninigong tagapagpadagos kan orihinal na Simbahan ni Kristo (''Church of Christ'').
== Historiya kan LDS na konsepto nin sarong Simbahan ni Kristo ==
Mayo pa nin sarong bantog na rekord nin kaidto pang konsepto nin mga Mormons para sa sarong Simbahan ni Kristo bago pa man an pagsalin ni Joseph Smith Jr kan Libro ni Mormon magpoon Abril hanggan Hunyo 1829. Sa panahon kaidtong pagsalin, an panluwasang desinyo luhay-luhay na nagigin malinaw para sa sarong komunidad nin mga paratubod, na may awtoridad gikan sa Diyos, mga ordinansa siring baga sa pagbubunyag, asin pag-ordina nin mga klerigo. Kan panahon nin Abril 1829, si Smith nagsalin kan sarong estorya ni Alma an Gurang, an dating pade nin sarong maraot na hade, na nagbunyag kan saiyang mga parasunod sa paagi nin paglubog, “na igwang awtoridad gikan sa Makapangyarihang Diyos”, asin nag-apod kan saiyang komunidad nin mga paratubod na “Simbahan nin Diyos, o an Simbahan ni Kristo”. (''Mosias 18:13-17''). An libro pinagladawan an klerigo kan simbahang nasambit na konsistido nin mga kapadian, na dae pinagbabayadan asin iyo an “mayong ibang ipagbabalangibog kundi pagsosolsol asin pagtubod sa Kagurangnan.” (''Mosias 18:20''). Si Alma sa kahaluyan pinag-establisa an kadakul na mga simbahan, na pinagkonsiderang “sarong simbahan” nin huli ta “mayong ibang pinagbabalangibog sa gabos na mga simbahan laen ining pagsosolsol asin pagtubod sa Diyos.” (''Mosias 25:22''). Sa kadagdagan sa mga kapadean, an libro nagsambit na an klerigo kaining mga simbahan man may kaayon na mga paratukdo. (''Mosias 15:21''). Sa kahaluyan, an libro nagsambit na an mga simbahan igwa nin mga gurang (''elders''). (''Alma 4:7'').
Daeng pagkukulang, kan Mayo 1829, sarong kapahayagan ki [[Joseph Smith, Jr.]] na nagladawan sa “simbahan” sa impormal na mga termino: “Hilnga, iyo ini an sakuyang doktrina: na an siisay man na nagsosolsol asin nagdudulok sa sako, iyo man sana an sakuyang simbahan: an siisay man na nagdedeklara nin mas o kulang kaini, iyo man sana an bakong sako, kundi iyo an laban sako: kun kaya, siya bakong kaayon sa sakuyang simbahan. (''Libro nin mga Kasugoan 9:16''). An padagos na diktasyon ni Joseph Smith kan Libro ni Mormon nagsambit man na igwa nin “duwang simbahan sana: an saro iyo an simbahan kan Kordero ni Diyos, asin an saro iyo an simbahan kan diyablo.” (''1 Nephi 14:10'').
Bilang sarong kasimbagan sa mga ideya kan libro mapanungod sa pagbubunyag asin sa organisasyon kan mga simbahan, si [[Joseph Smith, Jr.]] asin si [[Oliver Cowdery]] nagbunyag sa lambang saro sa paagi nin paglubog kan Mayo 1829 na uyon sa pinagboot kan anghel na pinag-apod na Juan Bautista. Sinda man nagpoon na magburunyag nin dosenang mga katawohan, sa amay kaidtong Hunyo 1829. (''Historiya kan Simbahan 1:6, p. 59''). Kaya lang, ining mga kombertido (''converts'') dae pa kaayon sa sarong aktuwal asin pormal na organisasyon nin simbahan. Daeng pagkukulang, ining komunidad nin mga paratubod nag-aapod kan saindang mga sadire bilang “an Simbahan ni Kristo”, asin kaayon an mga kombertido na yaon sa tolong banwaan nin New York: Fayette, Manchester, asin Colesville.
Kan Hunyo 1829, kasimbagan sa mga kalingkagan (''concerns'') ni [[Oliver Cowdery]], si [[Joseph Smith, Jr.]] nagdikta nin sarong kapahayagan na nagsasabi na “sa Libro ni Mormon an gabos na mga bagay iyo an pinagsurat, mapanungod sa sakuyang simbahan, sakuyang ebanghelyo, asin sa sakuyang gapo. Kumbaya kun ika magtutugdok kan sakuyang simbahah, asin kan sakuyang ebanghelyo, asin kan sakuyang gapo, an mga pintuan nin impiyerno dae makakapagtagal laban saimo” (''Libro nin mga Kasugoan, p. 35, bersikulo 3-4''). Kan mga panahon sa katahawan nin Hunyo asin Disyembre 1829, si [[Oliver Cowdery]] nagsabi na siya nagresibe nin sarong kapahayagan manunungod sa “kun paano siya dapat na magtutugdok kan saiyang simbahan asin manera kaini”. Ining kapahayagan iyo an pinag-apod na “''Mga Artikulo kan Simbahan ni Kristo''”, asin ini nag-indikar na an simbahan dapat na mag-oordina ni mga kapadean asin mga paratukdo “''uyon sa mga regalo asin kapangapudan nin Diyos sa mga tawo''.” An simbahan kaipuhan na regular na maghihirilingan sa pakipagbahagi kan tinapay asin arak. Si Cowdery pinagladawan bilang “sarong Apostol ni Jesukristo”. Uyon ki David Whitmer, kan Abril 1830, ining impormal na “''Simbahan ni Kristo''” nagkaigwa nin anom na mga gurang (''elders'') asin sitentang mga miyembro. (''Whitmer, Address to All Believers, 1887, p. 33'').
== Organisasyon kan Simbahan ==
Kan [[Abril 6]], [[1830]], si [[Joseph Smith, Jr.]], [[Oliver Cowdery]], asin sarong grupo na bana-banang may 30 mga paratubod naghirilingan tanganing pormal na organisaron an Simbahan ni Kristo pasiring sa pagin sarong ligal na institusyon. Sa tradisyon, ini pinagsasabi na nangyari sa harong ni Peter Whitmer, Sr. sa Fayette, New York, pero may mga amay na katalaan man na nagsambit kaini sa Manchester. Dae naghaloy pagkatapos kaining pormal na organisasyon, saradit na mga sanga kaini an pormal na pinag-establisa sa Fayette, Manchester, asin Colesville.
== Lokasyon kan Organisasyon ==
Mga testigo na nagsasabi na an simbahan pinag-organisa sa harong ni Joseph Smith kaayon sinda Joseph Smith, Jr. (''Smith 1844''), William Smith (''Smith 1883''), p. 14), asin Joseph Knight, Sr. (''Jessee 1976''), asin nagkapirang bakong paratubod na mga residente kan Palmyra (''Tucker 1867, p. 58''). Ining mga testigo kagabsan na nagtutubod na an harong ni Joseph Smith yaon sa Manchester, pero ini teknikal na nakapamugtak sa norteng kasagkoran nin Manchester sa Palmyra (''Berge 1985''). Sa saiyang 1838 na manuskritong historiya, baya, si Joseph Smith Jr. pinagkontradiksyon an saiyang ibang pinagpublikar na mga pinagsasabi asin pinagpamugtak an lugar nin pag-organisasyon sa harong ni Whitmer sa Fayette. Kan [[1887]], an testigong si David Whitmer man nakagiromdom na an bagay na ini nangyari sa harong kan saiyang ama sa Fayette (''Whitmer 1887, p.33''). Kaya lang, mga taong nakalipas kan 1875, si Whitmer nakapagsabi na sa sarong tagapagbareta na an pangyayari nangyari sa Manchester (''Whitmer, 1875'').
== Mga Pangyayari sa Organisasyon ==
Sa paagi ni mga huring mga talaan, an [[Abril 6]] na pan-organisasyong pagtiripon-tipon iyo an sarong karismatikong pangyayari, na kun saen an mga miyembro nin kongregasyon nagkaigwa nin mga bisyon, nagpropesiya, nagtaram nin mga dila, maogmang nagkukururahawan nin mga kaomawan sa Kagurangnan, asin pinanluyahan. (''Joseph Smith History, 1839 draft''). Siring man, an simbahan pormal na nag-ordina nin sarong ministro, na may pagkasaserdoteng mga opisina nin Diyakuno, Paratukdo, Padi, asin Elder. Si Smith asin Cowdery, uyon sa saindang 1831 na katalaanan, lambang saro pinag-ordinahan bilang “sarong apostol ni Jesukristo, asin sarong elder kan simbahan”. (“''Mga Artikulo asin Tipan kan Simbahan ni Kristo”, Painesville Telegraph, Abril 19, 1831''). An katalaanan na ini pinagbago kan 1835 na magsasabi na si Joseph Smith pinag-ordinahan na iyo “Enot na Elder”, asin si Oliver Cowdery pinag-ordinahan na iyo “Ikaduwang Elder”. (''LDS D&C 20:2-3'').
== An Pangaran kan Simbahan ==
=== Historikong Kalikodan ===
Sa kaamayan nin 1800s, si Alexander Campbell asin iba pa nagpoon sa pagpapabantog kan ideya sa pag-iriba nin mga Kristiyano sa Estados Unidos na an pagkakabaranga sa pag-iriba nin mga Kristiyanong mga sekta pinagkausa sa paagi nin sarong Dakulang Apostasya (''Great Apostasy'') gikan sa orihinal na mga katukdoan ni Jesus, na pinaggigibo kan primitibong Kristiyanong simbahan. Si Campbell asin an saiyang mga kaibahan nagpundar kan Kahiroan nin Restorasyon (''Restoration Movement''), sa pakipagbangilan na an totoong mga gibo nin Kristiyanidad mapuwedeng mangyari sa paagi nin restorasyong paggigibo na pinagladawan sa Bagong Tipan. An mga Restorasyonista (''Restorationist'') man nagmawot na paghalion an sektaryanismo (''Sectarianism''), sa pakipagbangilan na dapat magkakaigwa in saro sanang Kristiyanong simbahan and na ini dapat na pagngangaranan na, an “Simbahan ni Kristo.”
An ibang mga historiyano kan relihiyon kategorikong pinag-ayon an Mga Banal sa Huring Aldaw na grupo bilang parte kan o an bunga kan pandakulaang Kahiroan nin Restorasyon, pero nagkaigwa nin mga signipikanteng pagkakaiba. Habang an amay na Mga Banal sa Huring Aldaw naniniwala na kinakaipo an “restorasyon” kan “tunay na simbahan ni Jesukristo”, sinda man nagtutubod na an direktang awtoridad na gikan sa Diyos sarong esensiyal para sa restorasyon na magin balido. Si Joseph Smith, Jr., an pundador kahiroan nin Mga Banal sa Huring Aldaw, nag-ako na maykapot kan awtoridad na iyan bilang sarong Propeta.
Sa mga kapahayagan ni Joseph Smith pinag-awtorisaran asin pinagsusugo an organisasyon kan an Simbahan ni Kristo kan 1830, asin sa kadakul na mga kapahayagan na pinag-akong naresibe ni Joseph Smith, an Diyos pinag-apod an simbahan sa iyong gayong kapangaranan. Si Joseph Smith nagtukdo na ining simbahan iyo an sarong restorasyon kan primitibong Kristiyanong simbahan na pinag-establisa ni Jesus sa enot na siglo A.D. Bilang kadagdagan, si Joseph Smith nagtukdo na ining restorasyon nangyari sa mga “Huring mga Aldaw” nin mundo, i.e., an panahon na minasunod bago pa an Ikaduwang Pag-abot ni Jesus.
=== Mga Amay na Kariliwatan ===
Sa katunayan na an mga simbahan kan ibang Kristiyanong Restoriyanista (''Christian Restorationist''), kabali na an mga Campbelitas (''Campbellites''), an pinagngaranan man na an “''Simbahan ni Kristo''” nagkausa ini nin sarong konsiderableng antas nin karibongan sa mga enot na taon kan Kahiroan nin Mga Banal sa mga Huring Aldaw. Nin huli sa maigot na paniniwala sa Libro ni Mormon sa pag-iriba kan mga parasunod ni Joseph Smith, Jr., an mga katawohan na yaon sa luwas kan simbahan pinag-aapod sindang mga “Mormonitas” (''Mormonites'') o “''Mormons''”. Si Joseph Smith asin ibang mga elder kan simbahan pinagkonsidera na an pangaran na “Mormon” sarong panlalait. Kan Mayo 1834, an simbahan pinag-adaptar an sarong resolusyon na an simbahan magigin bantugan bilang An Simbahan nin mga Banal sa mga Huring Aldaw. Sa kadakul na mga pagkakataon an simbahan pinag-aapod man na '''An Simbahan ni Jesukristo''' asin '''An Simbahan nin Diyos'''.
Kan ika-huring parte nin 1830s, si Joseph Smith asin idtong nagin matapat sa saiya nagpundar nin sarong bagong pamayuhang-opisina sa Far West, Missouri. Sa Far West kan 1838, siya nagbalangibog nin sarong kapahayagan na minabago sa pangaran kan organisasyon na an '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw'''.
=== Mga Huring Pinagkakaiba ===
Sagkod sa panahon kan asasinasyon ni Joseph Smith Jr., an simbahan binantog sa alternatibong pangaran na an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal o an Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw. Pagkatapos kan saiyang kagadanan, nagkumpetensiyahan an Mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nag-organisa sa irarom kan pamamahala nin sarong numero nin mga parasalida. An pinakadakula sa mga ini, pinapamayuhan ni Brigham Young asin ngonyan nakabase na sa Salt Lake City, Utah, na pinagpadagos ang paggamit kan Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw sagkod sa inkorporasyon kaini kan [[1851]], kunsoarin an simbahan pinahayag an estandarteng pangaran kaini na An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw.
An mga parasunod ni James J. Strang naggagamit nin pampublikong pagsadireng pangaran, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, bilang iyo an pangaran kan saindang simbahan.
An pangaran na '''Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw''' iyo man an pinagngaran kan mga miyembro na pinag-aako an akeng lalake ni Joseph Smith, Jr., na si Joseph Smith III, na iyo an parasalida kan saiyang ama. Si Smith III nagin propeta-president kaining grupo kan Abril 6, 1860. Kaya lang, an simbahan nagin inkorporado kan 1872 bilang iyo an Reorganisadong Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw, tanganing maipagpalaen ini gikan sa mas dakulang simbahan sa Utah, kaidtong panahon sa tahaw nin kadakul na isyung pederal na minapanungod sa poligamiya. Kan 2001, an simbahan pinagbago kaini an pangaran giraray na nagin “K''omunidad nin Kristo''”---may pagmangno na buhayon an orihinal na “''Simbahan ni Kristo''” na pangaran.
An grupo ni Sidney Rigdon nagparadikit na sana sagkod na an sarong sa mga elder, si William Bickerton, na re-organisa kan 1862 sa irarom kan pangaran na An Simbahan ni Jesukristo.
An ibang mga Banal sa Huring Aldaw na mga denominasyon nagbaralik sa orihinal na pangaran o sarong kinalaenan kaini, na minabale sa Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), an Simbahan ni Jesukristo (''Cutlerita''), asin an ngonyan na naparang Simbahan ni Kristo (''Whitmerita'').
== Mga Pinag-akong Kasalidahan ==
Sa katotohanan an lambang denominasyon kan Mga Banal sa Huring Aldaw nag-aako na iyo an karapat-dapat na kasalidahan kan orihinal na Simbahan ni Kristo asin nag-aako na si Joseph Smith, Jr., bilang iyo an nagpundar na propeta o enot na presidente. Halimbawa, [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa mga Huring Aldaw]], Komunidad ni Kristo, Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa Huring Aldaw (''Strangita''), Simbahan ni Kristo (''Templong Lote''), asin '''Simbahan ni Kristo na may Mensahe ni Elijah''', gabos minaako na pinag-organisa ni Joseph Smith kan Abril 6, 1830, an petsa kunsoarin an Simbahan ni Kristo pinag-organisa. An ibang denominasyon, arog kan '''[[An Simbahan ni Jesukristo (Bickertonita)]]''', minaako na an saindang mga organisasyon pinagmukna pagkatapos kan petsang ini, pero daeng pagkukulang na minaako na ini sarong re-establisamento kan orihinal na simbahan.
Kan 1880 sa sarong kaso ligal, an korte nin Ohio nagdeklara na an '''Re-organisadong Simbahan ni Jesukristo kan mga Banal sa Huring Aldaw''' (''Reorganized Church of Jesus Christ of Latter Day Saints'', na magpoon kaidto pinagngaranan na “''Komunidad ni Kristo''”) iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na Simbahan ni Kristo ni Joseph Smith, Jr. An korte man nanindugan na [[An Simbahan ni Jesukristo nin mga Banal sa mga Huring Aldaw]] (''The Church of Jesus Christ of Latter-Day Saints'') bako an ligal na kasalidahan nin huli ta ini “materyal asin dakulang minabaya gikan sa pagtubod, mga doktrina, batas, mga ordinansa asin mga kagamitan kan nasabing orihinal na Simbahan.
Kan 1894, sarong pederal na korte kan Estados Unidos sa Missouri pinanindugan giraray na an RLDS na Simbahan iyo an ligal na kasalidahan sa orihinal na simbahan. Kaya lang, sa apila an bilog na kaso pinagbale-wala na kan ''United States Court of Appeals for the Eight Circuit'' na mayong anuman na diskusyon kan korte mapanungod sa isyu kan ligal na kasalidahan.
== Toltolan ==
{{reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* [http://www.lds.org Opisyal na websayt]
* [http://scriptures.lds.org/en/bm/contents Libro ni Mormon]
{{saringsing}}
{{Gibong Mga Banal sa mga Huring Aldaw}}
l5m9ngkwlrl9v5p9lk04u4okqqniy4u
Lian
0
7440
312141
303857
2026-10-30T03:55:36Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312141
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox lokasyon}}
An '''Lian''' sarong ikatolong klaseng banwaan kan [[provincia kan Filipinas|probinsya]] nin [[Batangas]], [[Filipinas]]. An designadong zip code kaini iyo {{PH wikidata|postal_code}}. <br>
Sosog sa sensus kan {{wikidata|qualifier|single|P1082|P585}}, igwa ining {{PH wikidata|population_total}} katawong nag-eerok digdi sa {{PH wikidata|household}} kaharongan. <br>
Igwa ining sukol na {{PH wikidata|area}} kilometro kwadrado.
An patron kan Lian iyo si [[San Juan de Bautista]]. Kada HUnyo 24 rinorokyaw an saiyang kapiyestahan.
=== Mga barangay ===
[[Ladawan:Matabungkay Beach.jpg|thumb|right|288px|Matabungkay Beach.]]
An Lian nababanga sa 19 [[barangay]].
<table border=0><tr>
<td valign=top>
* Bagong Pook
* Balibago
* Binubusan
* Bungahan
* Cumba
* Humayingan
* Kapito
* Lumaniag
* Luyahan
* Malaruhatan
</td><td valign=top>
* Matabungkay
* Barangay 1 or Bonbon(Pob.)
* Barangay 2 (Pob.)
* Barangay 3 (Pob.)
* Barangay 4 (Pob.)
* Barangay 5 or Tabok City (Pob.)
* Prenza
* Puting-Kahoy
* San Diego
</td></tr></table>
=== Klima ===
An panahon igdi nababanga sa duwa, an tig'init na napoon sa bulan kan Nobyembre abot Abril asin an tig'oran parati napoon Mayo sungdo Oktobre.
=== Mga eskwelahan ===
An Lian Institute iyo an enot na natogdas na kolehiyo. An iba pang mga paadalan iyo an mga minasunod: YALE Children School, Grand Praire School, Lian Central School, Saint Claire Academy, Lian National High School, Malaruhatan Elementary School, Matabungkay Elementary School, San Diego Elem. School, Bungahan Elem. School, Bagong Pook Elem. School, Prenza Elem. School, Cumba Elem. School, Lumanyag Elem. School, Luyahan Elem. School, Balibago Elem. School,Matabungkay National High School, Binubusan Elementary School, asin an Saint Anne Academy.
=== Balsa Festival ===
Digdi sa [Matabungkay|Matabungkay Beach ginigibo an paurumbasan nin barsa, an baraylehan sa gilid dagat, sarong konsyerto, asin kun anoano pang kaogmahan na dinadayo na kan mga turista asin bisita. An baybayon na ini halakbangon, malinaw an tubig asin baybay na gatason an kolor.
== Mga opisyales napili sa 2007 na eleksyon ==
* '''Mayor''':
* Hon. Osita P. Vergara
* '''Vice-Mayor''':
* Atty. Gerardo Manalo
* '''Councilors''':[[#fn 3|<sup>3</sup>]]
* Lauro "Ompong" Butiong
* Florencio "Boyet" Masipag
* Benito "Ben" Magbago
* Carlito "Carling" Caisip
* Exequiel "Exy" Bonuan
* Leopoldo "Leo" Jonson
* Jay-Ar Palahang [[#fn 1|<sup>1</sup>]]
* Jaime "Jimmy" Delos Reyes
== Demograpiko ==
{{Populasyon}}
== Toltolan ==
{{reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* [https://www.philatlas.com/ PhilAtlas.com]
* [https://web.archive.org/web/20120413163013/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp Philippine Standard Geographic Code]
* [https://web.archive.org/web/20161010201809/http://www.blgs.gov.ph/lgpmsv2/cmshome/index.php?pageID=23 Local Governance Performance Management System]
* [https://web.archive.org/web/20210420145622/http://www.batangasnow.com/ Batangas Now-Link to Hotels, Resorts, Scuba Diving, History and Natural Attractons]
* [http://www.alfrescoresort.com Official Website of the Alfresco Beach Resort located in Matabungkay Beach, Lian, Batangas] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141216182747/http://alfrescoresort.com/ |date=2014-12-16 }}
{{Navbox Batangas}}
{{DEFAULTSORT:Lian, Batangas}}
[[Kategorya:Mga banwaan kan Batangas]]
jbrxg1zvtyeuqsqonsabzpygo1evh62
Salman Rushdie
0
9819
312183
306313
2026-10-30T09:01:09Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312183
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Salman Rushdie in New York City 2008.jpg|right|thumb|240px|Si Salman Rushdie]]
Si '''Ahmed Salman Rushdie''' (Marati:अह्मेड् सल्मन् रश्डि),namundag sa Bombay, [[Hunyo 19]], [[1947]]) sarong Briton-Indyanong parasurat nin mga nobela asin mga saysay na sa mga saiyang tinokda' an ''Midnight's Children'' (Mga Aki nin Matanga'} asin an ''The Satanic Verses'' (Mga Bersong Sataniko) an pinakabisto. An estilo nin saiyang pagsurat klasipikadong bilang ''magical realism'' na may bodbod nin historikong fiction, asin an dominanteng tema sa mga sinusurat niya iyo an mga pagkasarabod, pagkaribaraw kan duwang kinaban nin Solnopan asin Subangan asin an mga migrasyon kan mga tawo sa duwang lugar na ini, na naresulta sa siriplingan kan duwang kultura.
An ikaapat niyang nobela, an The Satanic Verses (1988) nag'ukag nin dakulang kontrobersya na nag'ani nin daing haros na protesta asin kaanggotan kan mga Moslem sa iba-ibang nasyon, kun saen mga patakot na gadanon si Rushdie pigboses mala ta mismo si [[Ayatollah Ruhollah Khomeini]], an Supremong Lider kan [[Iran]], nagpabantolin nin sarong [[fatwā]] kan Pebrero 14, 1989. Sinasabi kan mga Moslem na an libro piglalanghad nin daing siring si [[Muhammad]] asin an relihiyon na [[Islam]].
Nanombrahan syang sarong Knight Bachelor ni Reynang Elizabetrh II kan Inglatierra huli "sa serbisyo sa literatura" kan Hunyo 2007. <ref>{{cite web | title=The UK Honours System — Queen's birthday list 2007 | publisher=Ceremonial Secretariat, Cabinet Office | year=2007 | accessdate=28 June 2007 | url=http://www.honours.gov.uk/upload/assets/www.honours.gov.uk/queens_birthday_list2007.pdf | format=PDF | archiveurl=https://web.archive.org/web/20070627055658/http://www.honours.gov.uk/upload/assets/www.honours.gov.uk/queens_birthday_list2007.pdf | archivedate=27 June 2007 | dead-url=yes }}</ref> Ginawadan man sya kan Pranses kan ranggong ''Commandeur'' <ref>{{cite web | title=The UK Honours System — Queen's birthday list 2007 | publisher=Ceremonial Secretariat, Cabinet Office | year=2007 | accessdate=28 June 2007 | url=http://www.honours.gov.uk/upload/assets/www.honours.gov.uk/queens_birthday_list2007.pdf | format=PDF | archiveurl=https://web.archive.org/web/20070627055658/http://www.honours.gov.uk/upload/assets/www.honours.gov.uk/queens_birthday_list2007.pdf | archivedate=27 June 2007 | dead-url=yes }}</ref> Siring man, natawan sya nin limang taon na periodo bilang Distinguished Writer in Residence sa Emory University kan taon 2007. <ref name= Emory>{{cite web |url=http://news.emory.edu/Releases/RushdieProfessorship1160159900.html |title=Salman Rushdie to Teach and Place His Archive at Emory University |accessdate=10 July 2007 |publisher=[[Emory University]] |archive-date=8 August 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080808140919/http://news.emory.edu/Releases/RushdieProfessorship1160159900.html |dead-url=yes }}</ref> Kan Mayo 2008, sya napili na magtukaw bilang kaapil sa [[American Academy of Arts and Letters]]. Kan 2008 an magasin na [[The Time]] pinagranggong ika-trese si Rushdie sa lista kaining "The 50 greatest British writers since 1945".<ref>(5 January 2008). [http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/books/article3127837.ece The 50 greatest British writers since 1945] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110425050801/http://entertainment.timesonline.co.uk/tol/arts_and_entertainment/books/article3127837.ece |date=2011-04-25 }}. ''The Times''. Retrieved on 2010-02-01.</ref> An pinakahuri niyang nobela, iyo an ''[[Luka and the Fire of Life]]'', nalagda' kan Nobyembre 2010. Kan 2010, saiyang pig'anunsyo na nagpoon na siyang magsurat kan saiyang memoirs.<ref>{{cite news | url=http://www.theaustralian.com.au/news/world/rushdie-to-write-his-lost-chapter/story-e6frg6so-1225893232608 | first=Ben | last=Hoyle | title=Rushdie to write his lost chapter | date=17 July 2010 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20111202160824/http://www.theaustralian.com.au/news/world/rushdie-to-write-his-lost-chapter/story-e6frg6so-1225893232608 | archivedate=2 December 2011 | accessdate=15 March 2012}}</ref>
== Mga napalagdang nobela ==
* ''[[Grimus]]'' (1975)
* ''[[Midnight's Children]]'' (1981)
* ''[[Shame]]'' (1983)
* ''[[The Jaguar Smile: A Nicaraguan Journey]]'' (1987)
* ''[[The Satanic Verses]]''<ref>https://ia801505.us.archive.org/1/items/the-satanic-verses/The%20Satanic%20Verses.pdf#:~:text=Satan%2C%20being%20thus%20confined%20to,of%20empire%20in%20the%20liquid</ref> (1988)
* ''[[Haroun and the Sea of Stories]]'' (1990)
* ''[[Imaginary Homelands: Essays and Criticism]]'', 1981 - 1991 (1992)
* ''[[East, West]]'' (1994)
* ''[[The Moor's Last Sigh]]'' (1995)
* ''[[The Ground Beneath Her Feet]]'' (1999)
* ''[[Fury]]'' (2001)
* ''[[Step Across This Line: Collected Nonfiction]]'', 1992 - 2002 (2002)
* ''[[Shalimar the Clown]]'' (2005)
* ''[[The Enchantress of Florence]]'' (2008)
* ''[[Luka and the Fire of Life]]'' (2010)
== Mga panluwas na takod ==
*[http://www.salman-rushdie.com Salman Rushdie] opisyal na websayt
*[http://www.c-spanvideo.org/program/Salman ''In Depth'' interbyu ki Rushdie, Des. 5, 2010]
*[http://journalisted.com/salman-rushdie Article archive] sa [[Journalisted]]
*[http://www.contemporarywriters.com/authors/?p=auth87 Contemporary writers: Salman Rushdie]. British Council: Arts
*{{cite journal| url=http://www.theparisreview.org/interviews/5531/the-art-of-fiction-no-186-salman-rushdie| title=Salman Rushdie, The Art of Fiction No. 186| author= Jack Livings| date=Summer 2005| work=The Paris Review }}
*[http://www.nytimes.com/books/99/04/18/specials/rushdie.html ''New York Times'' special feature on Rushdie, 1999]
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
4e5i9yv7ml6klg4v5vorw2crsmuncsr
Tataghan
0
10490
312116
312005
2026-10-30T01:39:50Z
Ringer
55
312116
wikitext
text/x-wiki
[[File:Tataghan dignos.jpg|right|thumb|300px|Tataghan nin [[rignos|dignos]] sa [[Milaor, Camarines Sur]]]]
[[File:Tuwad-tuwad siyo'.jpg|thumb|right|300px|tataghan nin [[tuwad-tuwad]]]]
An '''tataghan''' o '''salag''' iyo an sarong hilomloman kan mga sugok, estaran kan ogbon o siwo o lugar na kun saen pinadadakula an mga ini kan saindang magurang. Ini parati gibo sa mga giring, doot, dahon, uhot, o dagami. Pwede man masabing tataghan an kinalot o kinayas sa daga na magkaigwang pilwak, o sarong guang sa kahoy, piwang sa kagagapoan, sa sarong bongag o sa sarong harong na ginagamit na tagoan o sarayan kan mga sinogok. Kun minsan man an materyales na ginagamit mga lubid, plastik, yamit, buhok, papel o kun ano sanang magkapurorot kan hayop sa paghaman nin tataghan.
Lambang species sinasabing may sadiring gawe sa pagporma nin tataghan asin makukua ini sa manlaenlaen na habitat. Primeramente an mga ini ginigibo asin binibilog nin mga [[gamgam]], alagad an mga nagpapasusong mga hayop, arog kan [[kino]] o [[amid]], mga [[sira]], [[insekto]] (arog kan [[kutakti]], [[taboan]], [[potyokan]], [[aloy]]) asin mga reptilya (halimbawa, [[halas]] asin [[baoo]]). Sa mga hayop, ordinaryo an paghaman nin tataghan kun madali nang magsugok o mag'ogbon.
==Manlaenlaen na klase nin tataghan==
<gallery>
Image:Bird nest in grass.jpg|Tataghan sa doot
Image:Inside a nest.jpg|An linalaog kan sarong tataghan nin gamgam
Image:redwing_nest.jpg|An mga [[Redwing]] tipikal nagibong tataghan sa daga
Image:Swallownest1.jpg|Dagang tataghan gibo kan mga [[balinsyawan]]
Image:Bald eagle nesting.JPG|Babaeng [[Bald Eagle]] naghihilomlom sa saiyang mga sugok
Image:Nest_lamp.jpg|Sarong tataghan sa ilawan
Image:Nest_bird.jpg|Gamgam naggigibong salagan na garo sildok
Image:Wasp_starting_nest.jpg|Mga kutakti nagpoon maggibo nin tataghan
Image:nest_insect_wilcannia.jpg|Mga insekto may hinaman na tataghan sa imburnal [[Wilcannia, New South Wales]] Australia
Image:Termite-nest-Tulum-Mexico.jpg|Tataghan nin mga aloy sa [[Mehiko]]
Image:Basket style nest.jpg|Sarong tataghan na garo na kararaw
Image:Gorilla nest.jpg|Sarong tataghan nin gorilya
</gallery>
==Mga panluwas na takod-==
[[Kategorya: Mga hilomloman nin mga hayop]]
* [http://www.earthlife.net/birds/nests.html www.earthlife.net/birds/nests.html]
m6u738emfzfwjf3f5hzspyrlhx1gptj
Megan Young
0
11184
312131
288298
2026-10-30T03:03:55Z
Elyssagonzales13
33553
312131
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Megan-young.jpg|right|thumb|200px|Si Megan Young, an Miss World 2013]]
[[Ladawan:Miss World 2013 Megan Young 101413 (cropped).jpg|thumb|Miss world megan young 2013]]
Si '''Megan Lynne Young''' (namundag, 27 Pebrero 1990) sarong Filipino-Amerikano, beauty queen, model, asin aktres.<ref>{{Cite web |title=''Megan Young - Bio, Vital Stats and All Details'' |url=http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130930211524/http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details/ |dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web|title=Megan Young Biography|url=http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|work=http://www.pinoystop.com/|publisher=http://www.pinoystop.com/|5=Kinua 10-07-13|access-date=2013-10-07|archive-date=2013-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20130926072439/http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|dead-url=yes}}</ref> Siya guminana sa kontes na pagarayonan sa Miss World Philippines<ref>{{cite web |url=http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |title=Megan Young is Miss World PH 2013 |date=Agosto 19,2013 |website=ABS-CBNnews.com |publisher=''[[ABS-CBN News and Current Affairs]]'' |6=Kinua 10-07-13 |access-date=2013-10-07 |archive-date=2015-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151030231410/http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |dead-url=yes }}</ref> na titulo dangan naputongan na [[Miss World 2013]] sa [[Bali]], [[Indonesia]]. Siya an kaenot-enoteng Filipina na nakamit an nasabing titulo.<ref> http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-24317798 Kinua 10-07-13</ref> Si Young sa presente kaapil sa ''Star Magic'' kan [[ABS-CBN]] .<ref>{{cite web |url=http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |title=MEGAN YOUNG |website=starmagic.abs-cbn.com |publisher=''[[Star Magic]]'' |5=ac |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130918055926/http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |dead-url=yes }}</ref> Siya iyo an matuang tugang kan aktres na si Lauren Young.
==Mga enot na taon==
Si Young namundag sa Alexandria, Virginia sa inang Filipina asin amang Amerikano.<ref>{{cite web | url=http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | title=The Evolution of Megan Young | date=September 20, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | archive-date=October 1, 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131001075519/http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web | url=http://guardianlv.com/2013/09/miss-world-megan-young-get-to-know-her-video/ | title=Miss World Megan Young - Get To Know Her [Video] | publisher=Las Vegas Guardian Express | date=September 29, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | author=Aestrid, Chelo}}</ref><ref>[http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/ Megan Young wins Miss World 2013 title, sets new records for the Philippines - See more at: http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/] retrieved via http://blog.codesignstudios.com</ref> Siya naghubo sa Olongapo, Filipinas kan an edad niya sampolong taon. Natapos niya an sekundarya sa Regional Science High School III duman sa Subic Bay Freeport Zone asin ngonyan nagkukua kan kursong Digital Film Making sa De La Salle-College of Saint Benilde.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan Megan Young enjoys playing 'kontrabida' roles] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151027153338/http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan |date=2015-10-27 }} retrieved via http://www.abs-cbnnews.com</ref>
Bistado sa saiyang adbokasiya para sa edukasyon kan mga aki asin kaligtasan kan mga hayop, asin siya padagos na hinihiling bilang sarong matibay na Filipina beauty queen.
'''Mga pasale sa mga iba-ibang media'''
[[Ladawan:Megan Young.jpg|thumb|Miss World 2013 sa New York Filipinas Parada sa Aldaw nin Katalingkasan]]
===Telebisyon===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo
! Papel
! Network
|-
| rowspan="3"|2013
| ''[[Misibis Bay]]''
| Lara Borromeo
| rowspan="2"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[Never Say Goodbye (TV series)|Never Say Goodbye]]''
| Vera
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 18]]''
| Host/Herself
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| rowspan="3"|2012
| ''[[A Beautiful Affair]]''
| Ava Pierro
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Hiyas (TV series)|Hiyas]]''
| Sapphire Salvador
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 2012]]''
| Host/Herself
|-
| rowspan="4"|2011
| ''[[Showtime (Philippines)|Showtime]]''
| Celebrity Judge
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Mana Po]]''
| Winnie
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP Rocks]]''
| Host/Herself
|-
| ''[[Us Girls (Philippine TV program)|US Girls]]''
| Host/Herself
| rowspan="2"|[[Studio 23]]
|-
| rowspan="5"|2010
| ''Girlista''
| Host/Herself
|-
| ''[[5 Star Specials]]''
| Various
| rowspan="1"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP XV]]''
| Host/Herself
| rowspan="3"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Rubi (TV series)|Rubi]]''
| Sophia Cardenas
|-
| ''[[M3: Malay Mo Ma-develop]]''
| Bea Cornejo
|-
| rowspan="1"|2009 - 2012
| ''[[Channel V Philippines]]''
| VJ/Herself
| rowspan="1"|''[[Channel V Philippines]]''
|-
| rowspan="2"|2009
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Ermie (episode: "Bench")
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Young Etrona (episode: "Singsing")
|-
| rowspan="2"|2008
| ''[[I Love Betty La Fea]]''
| Marcela Valencia
|-
| ''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Edition]]''
| Herself
|-
| rowspan="5"|2007
| ''[[Kokey]]''
| Shane
|-
| ''[[Astigs|Star Magic Presents: Astigs: Luvin'Lyf]]''
| Janine
|-
| ''[[Abt Ur Luv|Star Magic Presents: Abt Ur Luv: Ur Lyf 2]]''
| Honey
|-
| [[Mga Kuwento ni Lola Basyang|''Mga Kuwento ni Lola Basyang: Ang Binibining tumalo sa Hari'']]
| Fairy
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[Asian Treasures]]''
| Anna
|-
| rowspan="1"|2005 - 2006
| ''Fans Kita''
| Herself/Host
| rowspan="1"|[[Q (TV network)|QTV-11]]
|-
| rowspan="2"|2005
| ''[[Love to Love (TV series)|Love To Love (Season 7): Love Ko Urok]]''
| Meg
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[StarStruck (Philippine TV series)|StarStruck : Season 2]]''
| Herself
|}
===Pelikula===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Pelikula
! Papel
! Kumpanya
|-
| rowspan="1"|2013 || ''[[Bang Bang Alley (2013 film)|Bang Bang Alley]]'' || Abbey || [[Curve Entertainment]]
|-
| rowspan="1"|2012 || ''[[The Reunion (2012 film)|The Reunion]]'' || Toyang || [[Star Cinema]]
|-
| rowspan="2"|2011 || ''[[Enteng Ng Ina Mo]]'' || Ina Azul || [[Star Cinema]]
|-
|''[[Won't Last A Day Without You]]'' || Melissa || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=4| 2010 || ''Astro Mayabang'' || - || [[Cinema One| Cinema One Entry]]
|-
| ''[[White House (film)|White House]]'' || Mikey Trinidad || [[Regal Films]]
|-
| ''Sigwa'' || Dolly (young Dawn Zulueta) || [[Cinemalaya Philippine Independent Film Festival|Cinemalaya Entry]]
|-
| ''[[Babe, I Love You]]'' || Gaita Borromeo || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=2| 2009 || ''Pangarap Kong Jackpot'' || Eula || Golden Lion Productions
|-
| ''[[Shake, Rattle & Roll XI]]'' || Lucia || [[Regal Films]]
|-
| rowspan=1| 2005 || ''Say That You Love Me'' || Anna ||[[GMA Films]]
|}
===Mga pasale sa Musikang Video===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo kan kanta
! Artista
|-
| rowspan="1"|2012 || "AMATS" || [[Rico Blanco]]
|-
| rowspan="1"|2007 || "Nagmamahal ng Tunay" || [[Piolo Pascual]]
|}
==Mga panluwas na takod==
* http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130930213202/http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final |date=2013-09-30 }} Kinua 10-07-13
* http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/39927-top-20-predictions-miss-world-2013 Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* [https://www.facebook.com/MeganYoungPage Facebook account ni Megan Young. Kinua 10-07-13]
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Mga beauty queen]]
[[Kategorya: Mga beauty queen kan Filipinas]]
[[Kategorya: Mga Filipinang nanggarana sa mga beauty pageant sa kinaban]]
[[Kategorya:Mga artista gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Mga aktres gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Telebisyon]]
[[Kategorya:Artista nin Pelikula]]
[[Kategorya:1990 nagkamurundag]]
4o53mhtkwxtvxloi919ud8wtb8gz3am
312132
312131
2026-10-30T03:09:40Z
Elyssagonzales13
33553
312132
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Megan-young.jpg|right|thumb|200px|Si Megan Young, an Miss World 2013]]
[[Ladawan:Miss World 2013 Megan Young 101413 (cropped).jpg|thumb|Miss world megan young 2013]]
Si '''Megan Lynne Young''' (namundag, 27 Pebrero 1990) sarong Filipino-Amerikano, beauty queen, model, asin aktres.<ref>{{Cite web |title=''Megan Young - Bio, Vital Stats and All Details'' |url=http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130930211524/http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details/ |dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web|title=Megan Young Biography|url=http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|work=http://www.pinoystop.com/|publisher=http://www.pinoystop.com/|5=Kinua 10-07-13|access-date=2013-10-07|archive-date=2013-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20130926072439/http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|dead-url=yes}}</ref> Siya guminana sa kontes na pagarayonan sa Miss World Philippines<ref>{{cite web |url=http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |title=Megan Young is Miss World PH 2013 |date=Agosto 19,2013 |website=ABS-CBNnews.com |publisher=''[[ABS-CBN News and Current Affairs]]'' |6=Kinua 10-07-13 |access-date=2013-10-07 |archive-date=2015-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151030231410/http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |dead-url=yes }}</ref> na titulo dangan naputongan na [[Miss World 2013]] sa [[Bali]], [[Indonesia]]. Siya an kaenot-enoteng Filipina na nakamit an nasabing titulo.<ref> http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-24317798 Kinua 10-07-13</ref> Si Young sa presente kaapil sa ''Star Magic'' kan [[ABS-CBN]] .<ref>{{cite web |url=http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |title=MEGAN YOUNG |website=starmagic.abs-cbn.com |publisher=''[[Star Magic]]'' |5=ac |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130918055926/http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |dead-url=yes }}</ref> Siya iyo an matuang tugang kan aktres na si Lauren Young.
==Mga enot na taon==
Si Young namundag sa Alexandria, Virginia sa inang Filipina asin amang Amerikano.<ref>{{cite web | url=http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | title=The Evolution of Megan Young | date=September 20, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | archive-date=October 1, 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131001075519/http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web | url=http://guardianlv.com/2013/09/miss-world-megan-young-get-to-know-her-video/ | title=Miss World Megan Young - Get To Know Her [Video] | publisher=Las Vegas Guardian Express | date=September 29, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | author=Aestrid, Chelo}}</ref><ref>[http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/ Megan Young wins Miss World 2013 title, sets new records for the Philippines - See more at: http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/] retrieved via http://blog.codesignstudios.com</ref> Siya naghubo sa Olongapo, Filipinas kan an edad niya sampolong taon. Natapos niya an sekundarya sa Regional Science High School III duman sa Subic Bay Freeport Zone asin ngonyan nagkukua kan kursong Digital Film Making sa De La Salle-College of Saint Benilde.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan Megan Young enjoys playing 'kontrabida' roles] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151027153338/http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan |date=2015-10-27 }} retrieved via http://www.abs-cbnnews.com</ref>
Bistado sa saiyang adbokasiya para sa edukasyon kan mga aki asin kaligtasan kan mga hayop, asin siya padagos na hinihiling bilang sarong matibay na Filipina beauty queen.
Siya an tawong habo sa tipikal na gayon lang ang yaon sa saeya, nin huli siya an totoong beauty queeb na mahilig sa mga kawat, makatakot na padalan, asin habo niyang magpa-sexy lang para sumikat. Gusto niyang bistuhon siya kung ano ang saeyang tunay na ugali.
'''Mga pasale sa mga iba-ibang media'''
[[Ladawan:Megan Young.jpg|thumb|Miss World 2013 sa New York Filipinas Parada sa Aldaw nin Katalingkasan]]
===Telebisyon===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo
! Papel
! Network
|-
| rowspan="3"|2013
| ''[[Misibis Bay]]''
| Lara Borromeo
| rowspan="2"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[Never Say Goodbye (TV series)|Never Say Goodbye]]''
| Vera
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 18]]''
| Host/Herself
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| rowspan="3"|2012
| ''[[A Beautiful Affair]]''
| Ava Pierro
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Hiyas (TV series)|Hiyas]]''
| Sapphire Salvador
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 2012]]''
| Host/Herself
|-
| rowspan="4"|2011
| ''[[Showtime (Philippines)|Showtime]]''
| Celebrity Judge
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Mana Po]]''
| Winnie
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP Rocks]]''
| Host/Herself
|-
| ''[[Us Girls (Philippine TV program)|US Girls]]''
| Host/Herself
| rowspan="2"|[[Studio 23]]
|-
| rowspan="5"|2010
| ''Girlista''
| Host/Herself
|-
| ''[[5 Star Specials]]''
| Various
| rowspan="1"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP XV]]''
| Host/Herself
| rowspan="3"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Rubi (TV series)|Rubi]]''
| Sophia Cardenas
|-
| ''[[M3: Malay Mo Ma-develop]]''
| Bea Cornejo
|-
| rowspan="1"|2009 - 2012
| ''[[Channel V Philippines]]''
| VJ/Herself
| rowspan="1"|''[[Channel V Philippines]]''
|-
| rowspan="2"|2009
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Ermie (episode: "Bench")
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Young Etrona (episode: "Singsing")
|-
| rowspan="2"|2008
| ''[[I Love Betty La Fea]]''
| Marcela Valencia
|-
| ''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Edition]]''
| Herself
|-
| rowspan="5"|2007
| ''[[Kokey]]''
| Shane
|-
| ''[[Astigs|Star Magic Presents: Astigs: Luvin'Lyf]]''
| Janine
|-
| ''[[Abt Ur Luv|Star Magic Presents: Abt Ur Luv: Ur Lyf 2]]''
| Honey
|-
| [[Mga Kuwento ni Lola Basyang|''Mga Kuwento ni Lola Basyang: Ang Binibining tumalo sa Hari'']]
| Fairy
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[Asian Treasures]]''
| Anna
|-
| rowspan="1"|2005 - 2006
| ''Fans Kita''
| Herself/Host
| rowspan="1"|[[Q (TV network)|QTV-11]]
|-
| rowspan="2"|2005
| ''[[Love to Love (TV series)|Love To Love (Season 7): Love Ko Urok]]''
| Meg
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[StarStruck (Philippine TV series)|StarStruck : Season 2]]''
| Herself
|}
===Pelikula===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Pelikula
! Papel
! Kumpanya
|-
| rowspan="1"|2013 || ''[[Bang Bang Alley (2013 film)|Bang Bang Alley]]'' || Abbey || [[Curve Entertainment]]
|-
| rowspan="1"|2012 || ''[[The Reunion (2012 film)|The Reunion]]'' || Toyang || [[Star Cinema]]
|-
| rowspan="2"|2011 || ''[[Enteng Ng Ina Mo]]'' || Ina Azul || [[Star Cinema]]
|-
|''[[Won't Last A Day Without You]]'' || Melissa || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=4| 2010 || ''Astro Mayabang'' || - || [[Cinema One| Cinema One Entry]]
|-
| ''[[White House (film)|White House]]'' || Mikey Trinidad || [[Regal Films]]
|-
| ''Sigwa'' || Dolly (young Dawn Zulueta) || [[Cinemalaya Philippine Independent Film Festival|Cinemalaya Entry]]
|-
| ''[[Babe, I Love You]]'' || Gaita Borromeo || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=2| 2009 || ''Pangarap Kong Jackpot'' || Eula || Golden Lion Productions
|-
| ''[[Shake, Rattle & Roll XI]]'' || Lucia || [[Regal Films]]
|-
| rowspan=1| 2005 || ''Say That You Love Me'' || Anna ||[[GMA Films]]
|}
===Mga pasale sa Musikang Video===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo kan kanta
! Artista
|-
| rowspan="1"|2012 || "AMATS" || [[Rico Blanco]]
|-
| rowspan="1"|2007 || "Nagmamahal ng Tunay" || [[Piolo Pascual]]
|}
==Mga panluwas na takod==
* http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130930213202/http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final |date=2013-09-30 }} Kinua 10-07-13
* http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/39927-top-20-predictions-miss-world-2013 Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* [https://www.facebook.com/MeganYoungPage Facebook account ni Megan Young. Kinua 10-07-13]
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Mga beauty queen]]
[[Kategorya: Mga beauty queen kan Filipinas]]
[[Kategorya: Mga Filipinang nanggarana sa mga beauty pageant sa kinaban]]
[[Kategorya:Mga artista gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Mga aktres gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Telebisyon]]
[[Kategorya:Artista nin Pelikula]]
[[Kategorya:1990 nagkamurundag]]
geep7id0xavjkk5mepwtfuyqu7mp9j1
312133
312132
2026-10-30T03:10:58Z
Elyssagonzales13
33553
312133
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Megan-young.jpg|right|thumb|200px|Si Megan Young, an Miss World 2013]]
[[Ladawan:Miss World 2013 Megan Young 101413 (cropped).jpg|thumb|Miss world megan young 2013]]
Si '''Megan Lynne Young''' (namundag, Pebrero 27, 1990) sarong Filipino-Amerikano, beauty queen, model, asin aktres.<ref>{{Cite web |title=''Megan Young - Bio, Vital Stats and All Details'' |url=http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130930211524/http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details/ |dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web|title=Megan Young Biography|url=http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|work=http://www.pinoystop.com/|publisher=http://www.pinoystop.com/|5=Kinua 10-07-13|access-date=2013-10-07|archive-date=2013-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20130926072439/http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|dead-url=yes}}</ref> Siya guminana sa kontes na pagarayonan sa Miss World Philippines<ref>{{cite web |url=http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |title=Megan Young is Miss World PH 2013 |date=Agosto 19,2013 |website=ABS-CBNnews.com |publisher=''[[ABS-CBN News and Current Affairs]]'' |6=Kinua 10-07-13 |access-date=2013-10-07 |archive-date=2015-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151030231410/http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |dead-url=yes }}</ref> na titulo dangan naputongan na [[Miss World 2013]] sa [[Bali]], [[Indonesia]]. Siya an kaenot-enoteng Filipina na nakamit an nasabing titulo.<ref> http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-24317798 Kinua 10-07-13</ref> Si Young sa presente kaapil sa ''Star Magic'' kan [[ABS-CBN]] .<ref>{{cite web |url=http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |title=MEGAN YOUNG |website=starmagic.abs-cbn.com |publisher=''[[Star Magic]]'' |5=ac |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130918055926/http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |dead-url=yes }}</ref> Siya iyo an matuang tugang kan aktres na si Lauren Young.
==Mga enot na taon==
Si Young namundag sa Alexandria, Virginia sa inang Filipina asin amang Amerikano.<ref>{{cite web | url=http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | title=The Evolution of Megan Young | date=September 20, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | archive-date=October 1, 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131001075519/http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web | url=http://guardianlv.com/2013/09/miss-world-megan-young-get-to-know-her-video/ | title=Miss World Megan Young - Get To Know Her [Video] | publisher=Las Vegas Guardian Express | date=September 29, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | author=Aestrid, Chelo}}</ref><ref>[http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/ Megan Young wins Miss World 2013 title, sets new records for the Philippines - See more at: http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/] retrieved via http://blog.codesignstudios.com</ref> Siya naghubo sa Olongapo, Filipinas kan an edad niya sampolong taon. Natapos niya an sekundarya sa Regional Science High School III duman sa Subic Bay Freeport Zone asin ngonyan nagkukua kan kursong Digital Film Making sa De La Salle-College of Saint Benilde.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan Megan Young enjoys playing 'kontrabida' roles] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151027153338/http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan |date=2015-10-27 }} retrieved via http://www.abs-cbnnews.com</ref>
Bistado sa saiyang adbokasiya para sa edukasyon kan mga aki asin kaligtasan kan mga hayop, asin siya padagos na hinihiling bilang sarong matibay na Filipina beauty queen.
Siya an tawong habo sa tipikal na gayon lang ang yaon sa saeya, nin huli siya an totoong beauty queeb na mahilig sa mga kawat, makatakot na padalan, asin habo niyang magpa-sexy lang para sumikat. Gusto niyang bistuhon siya kung ano ang saeyang tunay na ugali.
'''Mga pasale sa mga iba-ibang media'''
[[Ladawan:Megan Young.jpg|thumb|Miss World 2013 sa New York Filipinas Parada sa Aldaw nin Katalingkasan]]
===Telebisyon===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo
! Papel
! Network
|-
| rowspan="3"|2013
| ''[[Misibis Bay]]''
| Lara Borromeo
| rowspan="2"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[Never Say Goodbye (TV series)|Never Say Goodbye]]''
| Vera
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 18]]''
| Host/Herself
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| rowspan="3"|2012
| ''[[A Beautiful Affair]]''
| Ava Pierro
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Hiyas (TV series)|Hiyas]]''
| Sapphire Salvador
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 2012]]''
| Host/Herself
|-
| rowspan="4"|2011
| ''[[Showtime (Philippines)|Showtime]]''
| Celebrity Judge
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Mana Po]]''
| Winnie
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP Rocks]]''
| Host/Herself
|-
| ''[[Us Girls (Philippine TV program)|US Girls]]''
| Host/Herself
| rowspan="2"|[[Studio 23]]
|-
| rowspan="5"|2010
| ''Girlista''
| Host/Herself
|-
| ''[[5 Star Specials]]''
| Various
| rowspan="1"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP XV]]''
| Host/Herself
| rowspan="3"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Rubi (TV series)|Rubi]]''
| Sophia Cardenas
|-
| ''[[M3: Malay Mo Ma-develop]]''
| Bea Cornejo
|-
| rowspan="1"|2009 - 2012
| ''[[Channel V Philippines]]''
| VJ/Herself
| rowspan="1"|''[[Channel V Philippines]]''
|-
| rowspan="2"|2009
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Ermie (episode: "Bench")
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Young Etrona (episode: "Singsing")
|-
| rowspan="2"|2008
| ''[[I Love Betty La Fea]]''
| Marcela Valencia
|-
| ''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Edition]]''
| Herself
|-
| rowspan="5"|2007
| ''[[Kokey]]''
| Shane
|-
| ''[[Astigs|Star Magic Presents: Astigs: Luvin'Lyf]]''
| Janine
|-
| ''[[Abt Ur Luv|Star Magic Presents: Abt Ur Luv: Ur Lyf 2]]''
| Honey
|-
| [[Mga Kuwento ni Lola Basyang|''Mga Kuwento ni Lola Basyang: Ang Binibining tumalo sa Hari'']]
| Fairy
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[Asian Treasures]]''
| Anna
|-
| rowspan="1"|2005 - 2006
| ''Fans Kita''
| Herself/Host
| rowspan="1"|[[Q (TV network)|QTV-11]]
|-
| rowspan="2"|2005
| ''[[Love to Love (TV series)|Love To Love (Season 7): Love Ko Urok]]''
| Meg
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[StarStruck (Philippine TV series)|StarStruck : Season 2]]''
| Herself
|}
===Pelikula===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Pelikula
! Papel
! Kumpanya
|-
| rowspan="1"|2013 || ''[[Bang Bang Alley (2013 film)|Bang Bang Alley]]'' || Abbey || [[Curve Entertainment]]
|-
| rowspan="1"|2012 || ''[[The Reunion (2012 film)|The Reunion]]'' || Toyang || [[Star Cinema]]
|-
| rowspan="2"|2011 || ''[[Enteng Ng Ina Mo]]'' || Ina Azul || [[Star Cinema]]
|-
|''[[Won't Last A Day Without You]]'' || Melissa || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=4| 2010 || ''Astro Mayabang'' || - || [[Cinema One| Cinema One Entry]]
|-
| ''[[White House (film)|White House]]'' || Mikey Trinidad || [[Regal Films]]
|-
| ''Sigwa'' || Dolly (young Dawn Zulueta) || [[Cinemalaya Philippine Independent Film Festival|Cinemalaya Entry]]
|-
| ''[[Babe, I Love You]]'' || Gaita Borromeo || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=2| 2009 || ''Pangarap Kong Jackpot'' || Eula || Golden Lion Productions
|-
| ''[[Shake, Rattle & Roll XI]]'' || Lucia || [[Regal Films]]
|-
| rowspan=1| 2005 || ''Say That You Love Me'' || Anna ||[[GMA Films]]
|}
===Mga pasale sa Musikang Video===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo kan kanta
! Artista
|-
| rowspan="1"|2012 || "AMATS" || [[Rico Blanco]]
|-
| rowspan="1"|2007 || "Nagmamahal ng Tunay" || [[Piolo Pascual]]
|}
==Mga panluwas na takod==
* http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130930213202/http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final |date=2013-09-30 }} Kinua 10-07-13
* http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/39927-top-20-predictions-miss-world-2013 Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* [https://www.facebook.com/MeganYoungPage Facebook account ni Megan Young. Kinua 10-07-13]
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Mga beauty queen]]
[[Kategorya: Mga beauty queen kan Filipinas]]
[[Kategorya: Mga Filipinang nanggarana sa mga beauty pageant sa kinaban]]
[[Kategorya:Mga artista gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Mga aktres gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Telebisyon]]
[[Kategorya:Artista nin Pelikula]]
[[Kategorya:1990 nagkamurundag]]
1dcksfnhb49sptle3vqubnd00c0gpq4
312135
312133
2026-10-30T03:14:08Z
~2026-57756-10
33555
312135
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Megan-young.jpg|right|thumb|200px|Si Megan Young, an Miss World 2013]]
[[Ladawan:Miss World 2013 Megan Young 101413 (cropped).jpg|thumb|Miss world megan young 2013]]
Si '''Megan Lynne Young''' (namundag, Pebrero 27, 1990) sarong Filipino-Amerikano, beauty queen, model, asin aktres.<ref>{{Cite web |title=''Megan Young - Bio, Vital Stats and All Details'' |url=http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130930211524/http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details/ |dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web|title=Megan Young Biography|url=http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|work=http://www.pinoystop.com/|publisher=http://www.pinoystop.com/|5=Kinua 10-07-13|access-date=2013-10-07|archive-date=2013-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20130926072439/http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|dead-url=yes}}</ref> Siya guminana sa kontes na pagarayonan sa Miss World Philippines<ref>{{cite web |url=http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |title=Megan Young is Miss World PH 2013 |date=Agosto 19,2013 |website=ABS-CBNnews.com |publisher=''[[ABS-CBN News and Current Affairs]]'' |6=Kinua 10-07-13 |access-date=2013-10-07 |archive-date=2015-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151030231410/http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |dead-url=yes }}</ref> na titulo dangan naputongan na [[Miss World 2013]] sa [[Bali]], [[Indonesia]]. Siya an kaenot-enoteng Filipina na nakamit an nasabing titulo.<ref> http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-24317798 Kinua 10-07-13</ref> Si Young sa presente kaapil sa ''Star Magic'' kan [[ABS-CBN]] .<ref>{{cite web |url=http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |title=MEGAN YOUNG |website=starmagic.abs-cbn.com |publisher=''[[Star Magic]]'' |5=ac |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130918055926/http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |dead-url=yes }}</ref> Siya iyo an matuang tugang kan aktres na si Lauren Young.
==Mga inot na taon==
Si Young namundag sa Alexandria, Virginia sa inang Filipina asin amang Amerikano.<ref>{{cite web | url=http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | title=The Evolution of Megan Young | date=September 20, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | archive-date=October 1, 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131001075519/http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web | url=http://guardianlv.com/2013/09/miss-world-megan-young-get-to-know-her-video/ | title=Miss World Megan Young - Get To Know Her [Video] | publisher=Las Vegas Guardian Express | date=September 29, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | author=Aestrid, Chelo}}</ref><ref>[http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/ Megan Young wins Miss World 2013 title, sets new records for the Philippines - See more at: http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/] retrieved via http://blog.codesignstudios.com</ref> Siya naghubo sa Olongapo, Filipinas kan an edad niya sampolong taon. Natapos niya an sekundarya sa Regional Science High School III duman sa Subic Bay Freeport Zone asin ngonyan nagkukua kan kursong Digital Film Making sa De La Salle-College of Saint Benilde.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan Megan Young enjoys playing 'kontrabida' roles] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151027153338/http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan |date=2015-10-27 }} retrieved via http://www.abs-cbnnews.com</ref>
Bistado sa saiyang adbokasiya para sa edukasyon kan mga aki asin kaligtasan kan mga hayop, asin siya padagos na hinihiling bilang sarong matibay na Filipina beauty queen.
Siya an tawong habo sa tipikal na gayon lang ang yaon sa saeya, nin huli siya an totoong beauty queeb na mahilig sa mga kawat, makatakot na padalan, asin habo niyang magpa-sexy lang para sumikat. Gusto niyang bistuhon siya kung ano ang saeyang tunay na ugali.
'''Mga pasale sa mga iba-ibang media'''
[[Ladawan:Megan Young.jpg|thumb|Miss World 2013 sa New York Filipinas Parada sa Aldaw nin Katalingkasan]]
===Telebisyon===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo
! Papel
! Network
|-
| rowspan="3"|2013
| ''[[Misibis Bay]]''
| Lara Borromeo
| rowspan="2"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[Never Say Goodbye (TV series)|Never Say Goodbye]]''
| Vera
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 18]]''
| Host/Herself
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| rowspan="3"|2012
| ''[[A Beautiful Affair]]''
| Ava Pierro
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Hiyas (TV series)|Hiyas]]''
| Sapphire Salvador
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 2012]]''
| Host/Herself
|-
| rowspan="4"|2011
| ''[[Showtime (Philippines)|Showtime]]''
| Celebrity Judge
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Mana Po]]''
| Winnie
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP Rocks]]''
| Host/Herself
|-
| ''[[Us Girls (Philippine TV program)|US Girls]]''
| Host/Herself
| rowspan="2"|[[Studio 23]]
|-
| rowspan="5"|2010
| ''Girlista''
| Host/Herself
|-
| ''[[5 Star Specials]]''
| Various
| rowspan="1"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP XV]]''
| Host/Herself
| rowspan="3"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Rubi (TV series)|Rubi]]''
| Sophia Cardenas
|-
| ''[[M3: Malay Mo Ma-develop]]''
| Bea Cornejo
|-
| rowspan="1"|2009 - 2012
| ''[[Channel V Philippines]]''
| VJ/Herself
| rowspan="1"|''[[Channel V Philippines]]''
|-
| rowspan="2"|2009
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Ermie (episode: "Bench")
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Young Etrona (episode: "Singsing")
|-
| rowspan="2"|2008
| ''[[I Love Betty La Fea]]''
| Marcela Valencia
|-
| ''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Edition]]''
| Herself
|-
| rowspan="5"|2007
| ''[[Kokey]]''
| Shane
|-
| ''[[Astigs|Star Magic Presents: Astigs: Luvin'Lyf]]''
| Janine
|-
| ''[[Abt Ur Luv|Star Magic Presents: Abt Ur Luv: Ur Lyf 2]]''
| Honey
|-
| [[Mga Kuwento ni Lola Basyang|''Mga Kuwento ni Lola Basyang: Ang Binibining tumalo sa Hari'']]
| Fairy
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[Asian Treasures]]''
| Anna
|-
| rowspan="1"|2005 - 2006
| ''Fans Kita''
| Herself/Host
| rowspan="1"|[[Q (TV network)|QTV-11]]
|-
| rowspan="2"|2005
| ''[[Love to Love (TV series)|Love To Love (Season 7): Love Ko Urok]]''
| Meg
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[StarStruck (Philippine TV series)|StarStruck : Season 2]]''
| Herself
|}
===Pelikula===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Pelikula
! Papel
! Kumpanya
|-
| rowspan="1"|2013 || ''[[Bang Bang Alley (2013 film)|Bang Bang Alley]]'' || Abbey || [[Curve Entertainment]]
|-
| rowspan="1"|2012 || ''[[The Reunion (2012 film)|The Reunion]]'' || Toyang || [[Star Cinema]]
|-
| rowspan="2"|2011 || ''[[Enteng Ng Ina Mo]]'' || Ina Azul || [[Star Cinema]]
|-
|''[[Won't Last A Day Without You]]'' || Melissa || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=4| 2010 || ''Astro Mayabang'' || - || [[Cinema One| Cinema One Entry]]
|-
| ''[[White House (film)|White House]]'' || Mikey Trinidad || [[Regal Films]]
|-
| ''Sigwa'' || Dolly (young Dawn Zulueta) || [[Cinemalaya Philippine Independent Film Festival|Cinemalaya Entry]]
|-
| ''[[Babe, I Love You]]'' || Gaita Borromeo || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=2| 2009 || ''Pangarap Kong Jackpot'' || Eula || Golden Lion Productions
|-
| ''[[Shake, Rattle & Roll XI]]'' || Lucia || [[Regal Films]]
|-
| rowspan=1| 2005 || ''Say That You Love Me'' || Anna ||[[GMA Films]]
|}
===Mga pasale sa Musikang Video===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo kan kanta
! Artista
|-
| rowspan="1"|2012 || "AMATS" || [[Rico Blanco]]
|-
| rowspan="1"|2007 || "Nagmamahal ng Tunay" || [[Piolo Pascual]]
|}
[[Ladawan:Megan Young (2023) (cropped).jpg|thumb|Megan Young in 2023]]
==Mga panluwas na takod==
* http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130930213202/http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final |date=2013-09-30 }} Kinua 10-07-13
* http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/39927-top-20-predictions-miss-world-2013 Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* [https://www.facebook.com/MeganYoungPage Facebook account ni Megan Young. Kinua 10-07-13]
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Mga beauty queen]]
[[Kategorya: Mga beauty queen kan Filipinas]]
[[Kategorya: Mga Filipinang nanggarana sa mga beauty pageant sa kinaban]]
[[Kategorya:Mga artista gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Mga aktres gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Telebisyon]]
[[Kategorya:Artista nin Pelikula]]
[[Kategorya:1990 nagkamurundag]]
0z9l0rdhpccjuufk2dox7spnzeiam9e
312136
312135
2026-10-30T03:17:35Z
Elyssagonzales13
33553
312136
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Megan-young.jpg|right|thumb|200px|Si Megan Young, an Miss World 2013]]
[[Ladawan:Miss World 2013 Megan Young 101413 (cropped).jpg|thumb|Miss world megan young 2013]]
Si '''Megan Lynne Young''' (namundag, Pebrero 27, 1990) sarong Filipino-Amerikano, beauty queen, model, asin aktres.<ref>{{Cite web |title=''Megan Young - Bio, Vital Stats and All Details'' |url=http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130930211524/http://www.shaupdates.com/2013/miss-world-2013-megan-young-all-info-biodata-wiki-details/ |dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web|title=Megan Young Biography|url=http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|work=http://www.pinoystop.com/|publisher=http://www.pinoystop.com/|5=Kinua 10-07-13|access-date=2013-10-07|archive-date=2013-09-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20130926072439/http://www.pinoystop.com/bio/celebrity-profile/1488/megan-young-biography|dead-url=yes}}</ref> Siya guminana sa kontes na pagarayonan sa Miss World Philippines<ref>{{cite web |url=http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |title=Megan Young is Miss World PH 2013 |date=Agosto 19,2013 |website=ABS-CBNnews.com |publisher=''[[ABS-CBN News and Current Affairs]]'' |6=Kinua 10-07-13 |access-date=2013-10-07 |archive-date=2015-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151030231410/http://www.abs-cbnnews.com/lifestyle/08/18/13/megan-young-miss-world-ph-2013 |dead-url=yes }}</ref> na titulo dangan naputongan na [[Miss World 2013]] sa [[Bali]], [[Indonesia]]. Siya an kaenot-enoteng Filipina na nakamit an nasabing titulo.<ref> http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-24317798 Kinua 10-07-13</ref> Si Young sa presente kaapil sa ''Star Magic'' kan [[ABS-CBN]] .<ref>{{cite web |url=http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |title=MEGAN YOUNG |website=starmagic.abs-cbn.com |publisher=''[[Star Magic]]'' |5=ac |access-date=2013-10-07 |archive-date=2013-09-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130918055926/http://starmagic.abs-cbn.com/talents/profile/megan--young.html |dead-url=yes }}</ref> Siya iyo an matuang tugang kan aktres na si Lauren Young.
==Mga inot na taon==
Si Young namundag sa Alexandria, Virginia sa inang Filipina asin amang Amerikano.<ref>{{cite web | url=http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | title=The Evolution of Megan Young | date=September 20, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | archive-date=October 1, 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131001075519/http://normannorman.com/2013/09/20/the-evolution-of-megan-young/ | dead-url=yes }}</ref><ref>{{cite web | url=http://guardianlv.com/2013/09/miss-world-megan-young-get-to-know-her-video/ | title=Miss World Megan Young - Get To Know Her [Video] | publisher=Las Vegas Guardian Express | date=September 29, 2013 | accessdate=September 29, 2013 | author=Aestrid, Chelo}}</ref><ref>[http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/ Megan Young wins Miss World 2013 title, sets new records for the Philippines - See more at: http://blog.codesignstudios.com/miss-philippines-megan-young-wins-miss-world-2013-title/] retrieved via http://blog.codesignstudios.com</ref> Siya naghubo sa Olongapo, Filipinas kan an edad niya sampolong taon. Natapos niya an sekundarya sa Regional Science High School III duman sa Subic Bay Freeport Zone asin ngonyan nagkukua kan kursong Digital Film Making sa De La Salle-College of Saint Benilde.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan Megan Young enjoys playing 'kontrabida' roles] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151027153338/http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/23/11/megan-young-enjoys-playing-kontrabida-roles?imagename=Megan |date=2015-10-27 }} retrieved via http://www.abs-cbnnews.com</ref>
Bistado sa saiyang adbokasiya para sa edukasyon kan mga aki asin kaligtasan kan mga hayop, asin siya padagos na hinihiling bilang sarong matibay na Filipina beauty queen.
Siya an tawong habo sa tipikal na gayon lang ang yaon sa saeya, nin huli siya an totoong beauty queeb na mahilig sa mga kawat, makatakot na padalan, asin habo niyang magpa-sexy lang para sumikat. Gusto niyang bistuhon siya kung ano ang saeyang tunay na ugali.
'''Mga pasale sa mga iba-ibang media'''
[[Ladawan:Megan Young.jpg|thumb|Miss World 2013 sa New York Filipinas Parada sa Aldaw nin Katalingkasan]]
===Telebisyon===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo
! Papel
! Network
|-
| rowspan="3"|2013
| ''[[Misibis Bay]]''
| Lara Borromeo
| rowspan="2"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[Never Say Goodbye (TV series)|Never Say Goodbye]]''
| Vera
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 18]]''
| Host/Herself
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| rowspan="3"|2012
| ''[[A Beautiful Affair]]''
| Ava Pierro
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Hiyas (TV series)|Hiyas]]''
| Sapphire Salvador
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP 2012]]''
| Host/Herself
|-
| rowspan="4"|2011
| ''[[Showtime (Philippines)|Showtime]]''
| Celebrity Judge
|-
| ''[[Precious Hearts Romances Presents]]'': ''[[Mana Po]]''
| Winnie
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP Rocks]]''
| Host/Herself
|-
| ''[[Us Girls (Philippine TV program)|US Girls]]''
| Host/Herself
| rowspan="2"|[[Studio 23]]
|-
| rowspan="5"|2010
| ''Girlista''
| Host/Herself
|-
| ''[[5 Star Specials]]''
| Various
| rowspan="1"|[[TV5 (Philippines)|TV5]]
|-
| ''[[ASAP (variety show)|ASAP XV]]''
| Host/Herself
| rowspan="3"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Rubi (TV series)|Rubi]]''
| Sophia Cardenas
|-
| ''[[M3: Malay Mo Ma-develop]]''
| Bea Cornejo
|-
| rowspan="1"|2009 - 2012
| ''[[Channel V Philippines]]''
| VJ/Herself
| rowspan="1"|''[[Channel V Philippines]]''
|-
| rowspan="2"|2009
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Ermie (episode: "Bench")
| rowspan="7"|[[ABS-CBN]]
|-
| ''[[Maalaala Mo Kaya]]''
| Young Etrona (episode: "Singsing")
|-
| rowspan="2"|2008
| ''[[I Love Betty La Fea]]''
| Marcela Valencia
|-
| ''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Edition]]''
| Herself
|-
| rowspan="5"|2007
| ''[[Kokey]]''
| Shane
|-
| ''[[Astigs|Star Magic Presents: Astigs: Luvin'Lyf]]''
| Janine
|-
| ''[[Abt Ur Luv|Star Magic Presents: Abt Ur Luv: Ur Lyf 2]]''
| Honey
|-
| [[Mga Kuwento ni Lola Basyang|''Mga Kuwento ni Lola Basyang: Ang Binibining tumalo sa Hari'']]
| Fairy
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[Asian Treasures]]''
| Anna
|-
| rowspan="1"|2005 - 2006
| ''Fans Kita''
| Herself/Host
| rowspan="1"|[[Q (TV network)|QTV-11]]
|-
| rowspan="2"|2005
| ''[[Love to Love (TV series)|Love To Love (Season 7): Love Ko Urok]]''
| Meg
| rowspan="2"|[[GMA Network|GMA]]
|-
| ''[[StarStruck (Philippine TV series)|StarStruck : Season 2]]''
| Herself
|}
[[Ladawan:President Benigno S. Aquino III congratulates Miss World 2013 Megan Young.jpg|thumb|President Benigno S. Aquino III congratulates Miss World 2013 Megan Young during a courtesy call at the Reception Hall of the Malacañang Palace on Monday (October 14). She was crowned in Bali Nusa Dua Convention Center in Bali, Indonesia on September 28, 2013 making history as the first Filipina to win the title of Miss World since its foundation in 1951. Young bested 126 contestants from around the world.]]
===Pelikula===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Pelikula
! Papel
! Kumpanya
|-
| rowspan="1"|2013 || ''[[Bang Bang Alley (2013 film)|Bang Bang Alley]]'' || Abbey || [[Curve Entertainment]]
|-
| rowspan="1"|2012 || ''[[The Reunion (2012 film)|The Reunion]]'' || Toyang || [[Star Cinema]]
|-
| rowspan="2"|2011 || ''[[Enteng Ng Ina Mo]]'' || Ina Azul || [[Star Cinema]]
|-
|''[[Won't Last A Day Without You]]'' || Melissa || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=4| 2010 || ''Astro Mayabang'' || - || [[Cinema One| Cinema One Entry]]
|-
| ''[[White House (film)|White House]]'' || Mikey Trinidad || [[Regal Films]]
|-
| ''Sigwa'' || Dolly (young Dawn Zulueta) || [[Cinemalaya Philippine Independent Film Festival|Cinemalaya Entry]]
|-
| ''[[Babe, I Love You]]'' || Gaita Borromeo || [[Star Cinema]] & [[Viva Films]]
|-
| rowspan=2| 2009 || ''Pangarap Kong Jackpot'' || Eula || Golden Lion Productions
|-
| ''[[Shake, Rattle & Roll XI]]'' || Lucia || [[Regal Films]]
|-
| rowspan=1| 2005 || ''Say That You Love Me'' || Anna ||[[GMA Films]]
|}
===Mga pasale sa Musikang Video===
{| class="wikitable"
|- style="background:#ccc; text-align:center;"
! Taon
! Titulo kan kanta
! Artista
|-
| rowspan="1"|2012 || "AMATS" || [[Rico Blanco]]
|-
| rowspan="1"|2007 || "Nagmamahal ng Tunay" || [[Piolo Pascual]]
|}
[[Ladawan:Megan Young (2023) (cropped).jpg|thumb|Megan Young in 2023]]
==Mga panluwas na takod==
* http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130930213202/http://www.deccanchronicle.com/130928/lifestyle-fashionbeauty/article/live-updates-miss-world-2013-grand-final |date=2013-09-30 }} Kinua 10-07-13
* http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/39927-top-20-predictions-miss-world-2013 Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140212162650/http://www.ledger-enquirer.com/2013/09/27/2714291/miss-world-2013-winner-revealed.html |date=2014-02-12 }} Kinua 10-07-13
* [https://www.facebook.com/MeganYoungPage Facebook account ni Megan Young. Kinua 10-07-13]
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Mga beauty queen]]
[[Kategorya: Mga beauty queen kan Filipinas]]
[[Kategorya: Mga Filipinang nanggarana sa mga beauty pageant sa kinaban]]
[[Kategorya:Mga artista gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Mga aktres gikan sa Filipinas]]
[[Kategorya:Telebisyon]]
[[Kategorya:Artista nin Pelikula]]
[[Kategorya:1990 nagkamurundag]]
fdmlq79g6fy0usdjb3nofqty6t0qwa1
Mangga
0
11491
312150
311588
2026-10-30T05:12:07Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312150
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:09251jfFilipino foods fruits Bulacan landmarksfvf 37.jpg|right|thumb|290px|Mga manggang pigtitinda sa Bulacan,. Filipinas (damulagon)]]
[[File:0401jfPico mango Bulacanfvf 18.jpg|right|thumb|290px|Manggang piko]]
[[File:Hapus Mango.jpg|right|290px|thumb|Manggang damulagon]]
[[File:Green mangoes with vinegar, chili, salt, and soy sauce (Philippines) 01.jpg|right|thumb|290px|Mga manggang iba-ibang pangandam sa pagkakan, sa Filipinas]]
An '''mangga''' " sa Ingles mango, genus Mangifera", sarong tinanom na nagkakahoy asin may iba-ibang species. Ini pigpapatubo huli sa saiyang prutas. An pangangahoy kaini pagdakula sobra sa 30 metros an langkaw. Kadakulan kan tinanom na ini mga layas asin pili nanggad an pigpapatubo, huli sa mga prutas kaini na marayrahay sa namit. An mangga tubo sa [[Habagatan Asya]], asin luminakop sa kinaban orog na sa mga tropikal na lugar. Sinasabing an genus Mangifera iyo an dusok nagtutubo, asin kinukultibar sa Sumatra, Java asin [[Borneo]], [[Burma]] asin [[Indya]]. Manta labing sangribo an variety kan mangga, 20 mansana kaini an pigkukultibar para sa komersyal na produksyon. <ref>http://edition.cnn.com/2013/07/17/travel/international-mango-festival/ Kinua 23-02-14</ref> An mangga iyo an nasyunal na prutas kan Indya asin Filipinas, siring man kan [[Bangladesh]]. Tinatanom an kahoy man na ini sa mga tinampo bilang ornamental asin sa pagtaong limpoy. May iba pang species an mangga, arog kan inaapod igdi sa Filipinas na [[Indian mango]], alagad iba man an hitsura asin namit kan prutas kaini, ta ini matabilog asin sa kagat maragotnot. Totoo, an prutas na mangga maski arin, magunot sa tongod kan takogong asin nakakatinga sa ngipon. An pisog kaini lapnad na matipanas man sa poro.[https://web.archive.org/web/20240508062030/https://stock.adobe.com/search?k=mangga]
Ibang species sa genus na ''[[Mangifera]]'' nagpoprodyusir man nin prutas pwedeng kakanon na inaapod man "mangga", kadaklan makukua sa [[Malesia]] ecoregion.<ref name="Sherman">{{Cite journal|last1=Sherman|first1=Amir|last2=Rubinstein|first2=Mor|last3=Eshed|first3=Ravit|last4=Benita|first4=Miri|last5=Ish-Shalom|first5=Mazal|last6=Sharabi-Schwager|first6=Michal|last7=Rozen|first7=Ada|last8=Saada|first8=David|last9=Cohen|first9=Yuval|title=Mango (''Mangifera indica'' L.) germplasm diversity based on single nucleotide polymorphisms derived from the transcriptome|journal=BMC Plant Biology|date=December 2015|volume=15|pages=277|doi=10.1186/s12870-015-0663-6|pmid=26573148|pmc=4647706}}</ref>
Pirang gatos nin [[Lista nin cultivar nin mangga|cultivar]] an igwa kan mangga sa bilog na kinaban. Depende sa cultivar, an prutas kaini iba-iba an tamanyo, hitsura, pagkahamis, kolor kan ubak, asin kolor mismo kan laog pakaubak, na pwedeng malungsi na giyaw, buru-bulawan, berde o narangha. An mangga iyo an [[prutas nasyonal]] nin [[Indya]], [[Pakistan]], asin kan [[Filipinas]], mantang an kahoy na mangga mismo iyo an [[Lista nin mga kahoy nasyonal|pambanwang kahoy]] nin Bangladesh.<!--<ref name="bd"/>-->
Igdi sa rona' nin Kabikolan, filipinas, an duwang bantog na barayti kan mangga iyo an inaapod na "damulagon" (mataba asin kumbo') asin "piko" (sadit-sadit, medyo matipanas an poro na garo pakawit hitsura).
== Toltolan ==
{{reflist|30em}}
== Dagdag na basahon ==
* {{cite book |last=Ensminger |first=Audrey H. |display-authors=etal |title=The Concise Encyclopedia of Foods & Nutrition |url=https://archive.org/details/conciseencyclope00ensm/page/651 |url-access=registration |publisher=CRC Press |year=1995 |page=[https://archive.org/details/conciseencyclope00ensm/page/651 651] |isbn=978-0-8493-4455-8 |ref=none}}
* Litz, Richard E., ed. (2009). ''The Mango: Botany, Production and Uses'', 2nd edition. CABI. {{ISBN|978-1-84593-489-7}}.
* Susser, Allen (2001). ''The Great Mango Book: A Guide with Recipes''. Ten Speed Press. {{ISBN|978-1-58008-204-4}}.
== Mga panluwas na takod ==
{{Sister project auto|species=Mangifera}}
* [http://www.plantnames.unimelb.edu.au/Sorting/Mangifera.html Sorting ''Mangifera'' species]
* [https://web.archive.org/web/20180305150208/http://www.tropicalfruitnursery.com/mango/ Pine Island Nursery's Mango Variety viewer]
{{Mangoes}}
{{Agriculture country lists}}
{{Symbols of Bangladesh}}
{{Symbols of India}}
{{Symbols of the Philippines}}
{{Authority control}}
[[Kategorya:Mangoes| ]]
[[Kategorya:Mga pananom]]
[[Kategorya:Drupes]]
[[Kategorya:Mga prutas na kakanon]]
[[Kategorya:Mga prutas gikan sa Asya]]
[[Kategorya:Mga Indyanong rekado]]
[[Kategorya:Mga tinanom na medisinal]
[[Kategorya:Mga simbolong nasyonal nin Bangladesh]]
[[Kategorya:Mga simbolong nasynal nin Pakistan]]
[[Kategorya:Mga Habagatan na Asya'ng giso]]
[[Kategorya:Mga Sur-subangan na Asya'ng giso]]
== Mga Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
j8146ztt8bwyg3n5rminwgnuyyx3cs3
Concepcion, Tsile
0
12505
312080
152267
2026-10-29T22:12:31Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312080
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Flag of Concepcion, Chile.svg|right|320px]]
[[Ladawan:Skylineconce.jpg|310px|right|thumb|Concepción - [http://tools.wikimedia.de/~magnus/geo/geohack.php?language=en¶ms=36_46_22_S_73_03_47_W 36° 46' 22" S 73° 03' 47" W] ]]
An '''Concepcion''' (sa [[tataramon na Espanyol|Espanyol]]: ''Concepción'') sarong importanteng ciudad sa Sentral-sur nin [[Tsile]] asin [[kapitolyo]] nin Bío-Bío region. Segun sa sensus kan 2002, igwang 216.061 katawo.
<gallery perrow=4>
File:Centronocheconce.jpg|
File:Arco de Medicina UdeC.jpg|
File:Moderno Edificio en Concepción.jpg|
File:Desembocadura del Biobío.jpg|
File:Ex Catedral de Concepción.jpg|
File:Biobus01.jpg|
File:Hotel El Araucano.JPG|
File:Plaza de Armas Concepción.jpg|
</gallery>
== Mga takod panluwas ==
* [https://web.archive.org/web/20100211124604/http://www.concepcion.cl/ Concepción - Website] ([[Espanyol]])
[[Kategorya:Mga ciudad sa Tsile]]
4hlsvsus4pc04e8z3td3foh1ytns7z7
Montevideo
0
12546
312157
310209
2026-10-30T06:08:59Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312157
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:José Artigas in Plaza Independencia.jpg|thumb|310px|right|Plaza Independencia.]]
'''Montevideo''' an [[kapitolyo]] kan [[Uruguay]]. Segun sa sensus kan 2009, igwang 1.973.380 katawo.
== Mga takod panluwas ==
* [http://commons.wikimedia.org/wiki/Montevideo Montevideo wikicommons]
* [https://web.archive.org/web/20110421000932/http://www.montevideo.gub.uy/ Montevideo Website] (espanyol)
[[Kategorya:Mga ciudad sa Uruguay]]
[[Kategorya:Uruguay]]
nfq3oomexl0e9w7gz2zhy3c59gubn3w
Hidilyn Diaz
0
13604
312130
302263
2026-10-30T02:49:56Z
Jasminthecontributor
33550
/* Kaamayan sa buhay asin edukasyon */
312130
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox sportsperson
| name = Hidilyn Diaz
| image = Hidilyn Diaz 2015d.jpg
| imagesize =
| caption = Paggawad ki Hidilyn Diaz sa Syudad nin Zamboanga pakatapos kan saiyang trayumpo sa 2016 Summer Olympics
| nationality = Filipino
| coach = Kaiwen Gao (Weightlifting Coach) <br>[[Julius Naranjo]] (Weightlifting/Strength and Conditioning Coach) Catalino Diaz (First Coach) <br> Antonio Agustin Jr. (Former Coach)
| birth_date = {{Birth date and age|1991|2|20}}
| birth_place = [[Zamboanga City]], Filipinas
| height = 1.50 m (4'11'')
| weight = 54.90 kg
| country = Filipinas
| sport = Pagbuhat
| event = –55 kg
| club = Zamboanga
| pb = {{unbulleted list|'''Snatch''': 97 kg (2021) |'''Clean & Jerk''': 127 kg (2021, {{OlyR|weightlifting}})|'''Total''': 224 kg (2021, {{OlyR|weightlifting}})<ref>{{cite news |last1=Opiniano |first1=Jeremaiah |title=God helped Hidilyn Diaz pull off record-setting golden Olympic lift |url=https://www.philstar.com/sports/2021/07/27/2115576/god-helped-hidilyn-diaz-pull-record-setting-golden-olympic-lift |access-date=27 July 2021 |work=The Philippine Star |date=27 July 2021}}</ref>}}
| show-medals = no
| medaltemplates = {{MedalCountry|the {{PHI}}}}
{{MedalCount|total=yes
|[[2020 Summer Olympics|Summer Olympics]]|1|1|0
|[[World Weightlifting Championships|World Championships]]|0|0|3
|[[Asian Games]]|1|0|0
|[[Asian Weightlifting Championships|Asian Championships]]|1|1|1
|[[Asian Indoor and Martial Arts Games]]|0|1|0
|[[Southeast Asian Games]]|1|2|1
}}
{{MedalCompetition|[[Weightlifting at the Summer Olympics|Olympic Games]]}}
{{MedalGold|[[Weightlifting at the 2020 Summer Olympics|2020 Tokyo]]|[[Weightlifting at the 2020 Summer Olympics – Women's 55 kg|–55 kg]]}}
{{MedalSilver|[[Weightlifting at the 2016 Summer Olympics|2016 Rio de Janeiro]]|[[Weightlifting at the 2016 Summer Olympics – Women's 53 kg|–53 kg]]}}
{{MedalCompetition|[[World Weightlifting Championships|World Championships]]}}
{{MedalBronze|[[2015 World Weightlifting Championships|2015 Houston]]|[[2015 World Weightlifting Championships – Women's 53 kg|–53 kg]]}}
{{MedalBronze|[[2017 World Weightlifting Championships|2017 Anaheim]]|[[2017 World Weightlifting Championships – Women's 53 kg|–53 kg]]}}
{{MedalBronze|[[2019 World Weightlifting Championships|2019 Pattaya]]|[[2019 World Weightlifting Championships – Women's 55 kg|–55 kg]]}}
{{MedalCompetition|[[Weightlifting at the Asian Games|Asian Games]]}}
{{MedalGold|[[Weightlifting at the 2018 Asian Games|2018 Jakarta–Palembang]]|[[Weightlifting at the 2018 Asian Games – Women's 53 kg|–53 kg]]}}
{{MedalCompetition|[[Asian Weightlifting Championships|Asian Championships]]}}
{{MedalGold|[[2015 Asian Weightlifting Championships|2015 Phuket]]|–53 kg}}
{{MedalSilver|[[2019 Asian Weightlifting Championships|2019 Ningbo]]|–55 kg}}
{{MedalBronze|[[2016 Asian Weightlifting Championships|2016 Tashkent]]|–53 kg}}
{{MedalCompetition|[[Asian Indoor and Martial Arts Games]]}}
{{MedalSilver|[[2017 Asian Indoor and Martial Arts Games|2017 Ashgabat]]|[[Weightlifting at the 2017 Asian Indoor and Martial Arts Games – Women's 53 kg|–53 kg]]}}
{{MedalCompetition|[[Southeast Asian Games]]}}
{{MedalGold|[[2019 Southeast Asian Games|2019 Philippines]]|[[Weightlifting at the 2019 Southeast Asian Games|–55 kg]]}}
{{MedalSilver|[[2011 Southeast Asian Games|2011 Jakarta-Palembang]]|[[Weightlifting at the 2011 Southeast Asian Games|–58 kg]]}}
{{MedalSilver|[[2013 Southeast Asian Games|2013 Naypyidaw]]|[[Weightlifting at the 2013 Southeast Asian Games|–58 kg]]}}
{{MedalBronze|[[2007 Southeast Asian Games|2007 Nakhon Ratchasima]]|[[Weightlifting at the 2007 Southeast Asian Games|–58 kg]]}}
| module = {{Infobox military person
| embed = yes
| allegiance = {{flag|Philippines}}
| branch = [[File:Seal of the Philippine Air Force.svg|20px]] [[Philippine Air Force]]
| serviceyears = 2013–present
| rank = [[File:PAF SGT SL.svg|20px]] [[Military ranks of the Philippines|Sergeant]]<ref name="gmanetwork1">{{cite news|url=http://www.gmanetwork.com/news/story/578116/sports/othersports/olympic-silver-medalist-hidilyn-diaz-receives-airforce-rank-promotion|title=Olympic silver medalist Hidilyn Diaz receives Airforce rank promotion|publisher=[[GMA News]]|date=August 18, 2016|access-date=August 18, 2016}}</ref>
| servicenumber = <!-- Do not use data from primary sources such as service records -->
| unit = Air Force Special Service Group, PAF Personnel Management Center, 710th Special Operations Wing
| commands =
| battles_label =
| battles =
| awards = [[File:PHL Military Merit Medal.gif|25px]] [[Military Merit Medal (Philippines)|Military Merit Medal]]<br />[[File:Presidential Unit Citation (Philippines).svg|25px]] [[Philippine Republic Presidential Unit Citation|Presidential Citation Unit Badge]]
}}
}}
Si '''Hidilyn Diaz''' (namundag Pebrero 20, 1991 sa Zamboanga City) sarong Filipinang atleta sa apat na Olimpiko asin an pinakainot na nakaguno nin Olimpikong medalyang [[bulawan]] para sa [[Filipinas]] bilang kampeon sa [[pagbuhat nin gabat]]. Siya nagbali na sa Olimpikong Londres, Rio, Beijing asin Tokyo .Bukod sa ginto sa Tokyo nagwagi man siya nin pilak na mdalya sa 2016 Rio de Janeiro Olympics na iyo n nagtapos sa 20 taon na pagkagutom kang Pilipinas sa medalya sa Olympics. Sa [[Pakawat Olimpiko sa Tig-init 2008]], siya an pinakahubin sa 58-kg na kategoriyang pambabae sa sinabing Olimpiko. Sa 2007 SEA Games sa Tailandya nakamit niya an medalyang tanso asin kan 2006 Asian Games nakua niya an ika-10 lugar sa kategoryang 53-kilogramos. Sarong estudyante sa Universidad de Zamboanga, siya nanggana man nin duwang bulawan asin sarong pirak sa Asian Youth/Junior Weightlifting Championship ginibo sa Jeonju, South Korea.<ref>http://www.zamboanga.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=1698&Itemid=46 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081220164513/http://www.zamboanga.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=1698&Itemid=46 |date=2008-12-20 }} Kinua 10-8-16</ref><ref>http://www.philstar.com/sports/2016/08/08/1611318/filipina-lifter-hidilyn-diaz-ends-countrys-20-year-olympic-medal-drought Kinua 10-8-16</ref><ref>http://www.philstar.com/headlines/2016/08/09/1611604/weightlifter-hidilyn-diaz-homemade-barbell-rio-silver Kinua </ref><ref>http://mashable.com/2016/08/08/philippines-silver-medal-weightlifting-diaz/#flTyQAtJUsqT Kinua 10-8-16</ref>
Sa [[Olimpiko sa Tig-init 2020]] na ginibo sa [[Tokyo]] si Hidilyn Diaz nakasikwit nin medalyang bulawan, an pinaka-enot na bulawan kan Filipinas poon pa kan ini nagbali sa Olimpiko kan taon 1924. Si Diaz nakaagod kan gabat na 127 kilogramo, sarong kilogramo sobra sa naalsa ni [[Liao Qiuyun]], an Tsinong kampyon kan Asya. Si Diaz nangangawat sa 55-kg na dibisyon.<ref>Weight Lifter Hidilyn Diaz Wins... first Olympic Gold for Philippines.[https://www.nytimes.com/2021/07/26/sports/olympics/philippines-gold-medal.html. Kinua 07-27-21</ref><ref>https://olympics.com/tokyo-2020/olympic-games/en/results/weightlifting/event-schedule-women-s-55kg.htm. Kinua 07-28-21</ref>
Ang saro sa pirmeng sinnasbi ni Hidilyn Diaz iyo an "Hindi lang para sa premyo ang pagsisikap- para ito sa pangarap at sa pamilya " ipinahiling niya na dawa masakit ang buhay pwedi pa man giraray abuton ang pangarap sa paagi kang sipag saka pag tiyatiyaga
==Kaamayan sa buhay asin edukasyon==
Si Hidilyn Diaz ikalima sa anom na aki ni Eduardo asin Emelita Diaz. An ama niya sarong para-trimobile bago nagin parasira asin paraoma. Nagdakula siya may ambisyon magin sarong banker asin mahilig sa isports arog kan basketbol asin volleyball.<ref name="tv5.espn.com">{{Cite web|url=https://tv5.espn.com/story/_/id/28322792/hidilyn-diaz|title = Best of the Decade: Hidilyn Diaz lifts a country to glory|date = December 20, 2019}}</ref> An saiyang pinsan, si Allen Jayfrus Diaz, tinukdoan siya kan sa pagpoon sa weightlifting.<ref>{{cite news|last1=Pareño|first1=Roel|title=Weightlifter Hidilyn Diaz: From homemade barbell to Rio silver|url=http://www.philstar.com/headlines/2016/08/09/1611604/weightlifter-hidilyn-diaz-homemade-barbell-rio-silver|access-date=August 9, 2016|newspaper=The Philippine Star|date=August 9, 2016}}</ref>
Siya nag'entra sa [[Universidad de Zamboanga]] kun saen nagkua kan kurso sa [[computer science]]. Alagad siya nagpondo sa pag'adal sa unibersidad kan ikatolong taon na siyang estudyanteng iregular ta naisip niya dai bagay an kurso saiya. Nasabi pa niya ini nakakaribaraw sa saiyang pagtraining. Kan siya guminana sa 2016 Olimpiko, si Diaz nagdesidir na magpadagos kan saiyang edukasyon sa tertiary sa kursong may relasyon sa isports sa [[Manila]].<ref name="pursuecollege">{{cite news|last1=Saberon-Abalayan|first1=Marianne|title=Diaz to pursue college after Rio|url=http://www.sunstar.com.ph/davao/sports/2016/08/11/diaz-pursue-college-after-rio-490854|access-date=August 12, 2016|work=Sun Star Davao|date=August 11, 2016|accessdate=July 27, 2021|archivedate=April 7, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170407093942/http://www.sunstar.com.ph/davao/sports/2016/08/11/diaz-pursue-college-after-rio-490854}}</ref>
Kan Enero 2017 si Diaz nakaresibe nin scholarship sa pag'adal nin business management sa [[College of Saint Benilde|De La Salle-College of Saint Benilde]].<ref>{{cite news|last1=Villanueva|first1=Kristina|title=Benilde gives Hidilyn big lift to chase dream|url=http://www.philstar.com/sports/2017/01/12/1661978/benilde-gives-hidilyn-big-lift-chase-dream|access-date=January 12, 2017|newspaper=The Philippine Star|date=January 12, 2017}}</ref>
Kan 2018, si Diaz nagbutas ngona sa pagklase ta isip niyang gayo na magturohok sa Preparasyon sa Olimpiko pakagana niya sa Asian Games.{{citation needed|date=August 2020}}
Kan 2020, si Diaz nag'enroll sa klaseng online ta an [[Olimpikong Tig-init]] naoktaba sa Hulyo 2021.<ref>https://www.vulture.com/2020/03/tokyo-summer-olympics-2020-postponed-july-2021.html. Kinua 07-27-21.</ref>
== Mga pasib sa medalistang bulawan na si Diaz==
Huli sa pambihirang naginibohan ni Diaz sa [[Olimpiko sa Tig-init 2020]], kun saen nagkurit siya nin duwang bagong rekord sa Olimpyada (127kg nabuhat niya sa pinal na "clean and jerk" asin nakatipon nin total na 224kg na nabuhat), an gobyerno Filipinas, susog sa mandato nin ley, may pasib saiyang igagawad sa halagang 10 milyon na pesos cash. Laen kaiyan, si [[Manny V. Pangilinan]] kan [[PLDT]] asin si [[Ramon S. Ang]] kan San Miguel matao saiya lambang saro nin 10 milyon pesos. Siring man, si deputy speaker Mikey Romero nangako matao man saiya nin 3 milyon. Sa kagabsan, maghahakot an atletang si Diaz nin 33 milyon na pesos. Dagdag pa, si Abraham "Bambol" Tolentino, presidente kan Olimpiko nin Filipinas, tata'wan man siya nin lote-asin-harong sa Tagaytay. <ref>https://www.philstar.com/sports/2021/07/26/2115508/epic-prize-epic-feat-p33m-house-and-lot-await-olympic-gold-medalist-hidilyn-diaz</ref>.
May bareta man na si Andrew Tan kan Megaworld Corporation reregalohan si Diaz nin P14-milyon na condominium sa Eastwood City bunga kan paghakot niya nin medalyang bulawan para sa Filipinas, an primero pa sanang medalyang bulawan nasikwit sa Olimpiko poon pa kan an Filipinas nagbali igdi kan 1924.<ref>https://www.rappler.com/business/hidilyn-diaz-gets-condominium-from-andrew-tan-megaworld-corporation</ref>
== Military Career ==
Si Diaz nakalaog sa [[:en:Philippine_Air_Force|Philippine Air Force]] (PAF) sa paagi kan military arm's Direct Enlistment Program in 2013. Siya enot na nadestino sa sa Air Force Special Service Group. Siya man natawan nin Air Force Specialty Code skill sa paggibo nin weightlifting. Kan 2014, natawan nin promosyon hale sa ranggo na Airwoman pasiring sa Airwoman Second Class. Si Diaz man nakaresibe nin Military Merit Media sa pag organisar kan mga ganap sa PAF asin man siya nakaresibe nin Presidential Citation Unit Badge. Kan si Diaz nagsasanay sa saiyang stint sa 2016 Summer Olympics, siya pansamantalang nadestino sa PAF Personnel Management Center. Para sa saiyang ginanahan sa Olympics, natawan siyang promosyon kan PAF. An sakop kan saiyang promosyon dai na isinapubliko<ref>Santos, Rudy; Sy, Marvin; Mendez, Christina (August 10, 2016). "Olympian Hidilyn to be promoted in PAF". The Philippine Star. Retrieved August 10, 2016.</ref> pero dai naghaloy si Diaz naireport na ini na-promote sa ranggo kan [[:en:Military_ranks_of_the_Philippines|Airwoman First Class]]. <ref>"Olympic silver medalist Hidilyn Diaz receives Airforce rank promotion". GMA News. August 18, 2016. Retrieved August 18, 2016.</ref> Si Diaz sunod-sunod na na-promote sa ranggo kan sergeant pakatapos kan 2018 Asian Games. <ref>Mangosing, Frances (August 29, 2018). "Asian Games champ Hidilyn Diaz gets promoted to Sergeant in Air Force". Philippine Daily Inquirer. Retrieved July 27, 2021.</ref> Kan July 27, 2021, pakatapos kan saiyang trayumpo sa [[:en:2020_Summer_Olympics|2020 Tokyo Olympics]], [[:en:Allen_T._Paredes|Lt. Gen. Allen Paredes]], an Philippine Air Force's commanding general, inaprubahan an promosyon ni Diaz hale sa pagigin sergeant, pasiring sa [[:en:Staff_sergeant|staff sergeant]]. <ref>"After historic win, military promotes Hidilyn Diaz to staff sergeant". Rappler. July 28, 2021. Retrieved July 28, 2021.</ref>
==Mga panluwas na takod==
* [http://www.philstar.com/sports/2016/08/08/1611328/filipinos-hail-hidilyn-diaz-giving-ph-first-medal-rio Mga omaw ki Diaz sa panggana]. Kinua 10-8-16.
== Buhay asin Edukasyon ==
Si Hidilyn Francisco Diaz an ikalima sa anom na aki ni Eduardo asin Emelita (née Francisco) Diaz. An saiyang ama sarong drayber nin traymobil bago nagin sarong paraoma asin parasira. Nagdakula siya na gustong magin sarong bangkero asin nagpobar nin nagkapirang isports, arog kan Basketbol asin Volleyball. An saiyang pinsan, si Allen Jayfrus Diaz, an nagtukdo saiya kan mga bagay asin simple pag-alsa nin gabat.
Nag-adal siya sa Zamboanga AE Colleges (kan huri Universidad de Zamboanga ; UZ) nagklase siya sa hayskul sa irarom nin sarong iskolarship. Kan siya makaabot ning kolehiyo kinua niya ang kursong computer science sa parehong eskwelahan. Dangan nagpondo siya sa pag-adal sa unibersidad sa ika- tulong taon bilang sarong iregular na estudyante, huli ta nanompongan niya na an saiyang kurso bakong angay para saiya. Sinabi man niya na nakadisturbo sana ini saiyang pagsasanay. Pagkatapos kan saiyang pagkagana sa 2016 Olympics, nagdesidir si Diaz na ipadagos an saiyang pagklase sa kolehiyo asin nagtuyo na magkua nin sarong kurso na may relasyon sa isports sa Maynila.
Kan Enero 2017, si Diaz nag-ako nin iskolarsip tanganing mag-adal nin pamamahala sa negosyo sa De La Salle - College of Saint Benilde <ref>{{Cite news|last1=Villanueva|first1=Kristina|title=Benilde gives Hidilyn big lift to chase dream|url=http://www.philstar.com/sports/2017/01/12/1661978/benilde-gives-hidilyn-big-lift-chase-dream|newspaper=The Philippine Star|date=January 12, 2017}}</ref>
Taong 2019, nagbakasyon si Diaz sa pag klase mantang siya nagtututok sa paghahanda para sa Olimpiks pagkatapos na manggana sa Asian Games. Kan 2020, si Diaz nag-enrol giraray sa online class huli ta an 2020 Summer Olympics nilipat sa Hulyo 2021 huli sa Virus Covid 19 na naging pandemya ning pirang taon.
Kan Hulyo 2023, si Diaz naggradwar sa Saint Benilde asin nakua an saiyang digri sa pamamahala nin negosyo.
Kan Oktubre 2024, si Diaz nag-enrol sa sarong halipot na kurso, an Athlete Career Transition Sports Ethics and Integrity sa KU L sa pakikipagtabangan sa [[Internasyunal na Olimpikong Komite|International Olympic Committee]] Solidarity na gaganapon sa Belgium.
Kan 2026, si Diaz nagin sarong paratukdo kan College of Human Kinetics sa [[Unibersidad kan Filipinas, Diliman|Unibersidad kan Pilipinas Diliman]], na nagtutukdo nin mga klase sa pisikal na edukasyon sa lebel nin undergraduate.
== Toltolan ==
{{reflist}}{{Saringsing}}
[[Kategorya:Pakawat Olimpiko sa Tig-init]]
[[Kategorya: Mga medalistang bulawan nin Filipinas sa Pakawat Olimpiko]]
f98mdtrbrzmllksrffb3srg91d45ffb
Miriam Santiago
0
13922
312027
303514
2026-10-29T13:25:13Z
Atencio Mary Joy
33514
Created by translating the section "Sa larangan ng politika" from the page "[[:tl:Special:Redirect/revision/2126113|Miriam Defensor–Santiago]]"
312027
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| honorific-prefix = An Honorable
| honorific_suffix = {{post-nominals|list=[[Order of Civil Merit|GCS]] [[Quezon Service Cross|QSC]] [[Ramon Magsaysay Award|RMA]]}}
| name = Miriam Defensor Santiago
| image = Senator Miriam Defensor Santiago (cropped).jpg
| caption = Si Defensor Santiago kan 2012
| office = [[Senado kan Filipinas|Senador kan Filipinas]]
| term_start = 30 Hunyo 2004
| term_end = 30 Hunyo 2016
| term_start1 = 30 Hunyo 1995
| term_end1 = 30 JHunyo 2001
| office2 = Huwes kan International Criminal Court
| nominator2 = [[Filipinas]]
| term_start2 = 12 Desyembre 2012
| term_end2 = 3 Hunyo 2014
| successor2 = [[Raul Pangalangan]]
| office3 = Pamayo kan Senate Foreign Relations Committee
| term_start3 = 22 Hulyo 2013
| term_end3 = 30 Hunyo 2016
| predecessor3 = [[Loren Legarda]]
| successor3 = [[Alan Peter Cayetano]]
| office4 = Kahilom kan Agraryanong Reporma
| president4 = [[Corazon Aquino]]
| term_start4 = 20 Hulyo 1989
| term_end4 = 4 Enero 1990
| predecessor4 = [[Philip Ella Juico|Philip Juico]]
| successor4 = [[Florencio Abad]]
| birth_name = Miriam Palma Defensor
| birth_date = {{birth date|df=yes|1945|6|15}}
| birth_place = [[Syudad nin Iloilo]], Philippine Commonwealth
| death_date = {{death date and age|df=yes|2016|9|29|1945|6|15}}
| death_place = [[Taguig]], [[Filipinas]]
| party = [[People's Reform Party]]<!-- See http://www.comelec.gov.ph/?r=Elections/2004natloc/Results/04senalp for 2004 elex and http://www.comelec.gov.ph/?r=Results/2001/senate for 2001 elex. {{small|(1992–2004; 2009-present)}}<br>[[Pwersa ng Masang Pilipino]] {{small|(2004–2009)}}<br>[[Nacionalista]] {{small|(2009–2011)}} -->
| otherparty = [[Nacionalista]] (2010)
| spouse = {{marriage|Narciso Santiago|1970}} <!-- Miriam Defensor Santiago died in 2016, so that marriage ended with her death, no need to put here -->
| children = Narciso D. Santiago III<br>Alexander D. Santiago
| education = [[University of the Philippines Visayas]] {{small|([[Bachelor of Arts|BA]])}}<br>[[University of the Philippines Diliman]] {{small|([[Bachelor of Laws|LLB]])}}<br>[[University of Michigan]] {{small|([[Master of Laws|LLM]], [[Doctor of Juridical Science|SJD]])}}<br>[[Maryhill School of Theology]] {{small|([[Master of Arts|MA]])}}
| signature = MDS_Signature.png
| website = {{URL|https://web.archive.org/web/20080724192642/http://www.miriam.com.ph|Official website}}
}}
Si '''Miriam Palma Defensor Santiago''' (15 Hunyo 1945 – 29 Septyembre 2016) sarong Filipinong pulitiko asin huwes na nagsirbi sa apat na sanga kan gobyernong Filipinas– sa hudikatura, lehislatura asin ehekutiba. Sa mga pigtapusan niyang mga alma mater kabali an University of the Philippines, University of Michigan, Oxford University, Maryhill School of Theology, University of California, Harvard University, asin Cambridge University. Si Santiago nangaranan saro sa 100 na Poderosong Babae sa Kinaban kan taon 1997 kan magasin na The Australian.
Kan 1988, nagin resipyente siya kan [[Gawad Ramon Magsaysay]] para sa serbisyo publiko.
== Sa larangan ng politika ==
Nagkompetensiya si Miriam Defensor Santiago ki Fidel V. Ramos sa eleksiyon para sa pagka-presidente kan Filipinas kan 1992, pero si Fidel V. Ramos an nagdaog.Nakua niya an dakulang suporta hali sa publiko.
Dai arog sa ibang mga partido na nagrerenta sana nin mga tawo para magin manonood, an PRP (People’s Reform Party) ni Miriam nakatipon nin dakul na tawo. Sa sarong pagkakataon, kan nagtatalumpati siya sa sarong campaign rally, nagguho an entablado dahil dai na kaya kan entablado an kadakul na tawo.Nanguna siya sa bilangan nin boto sa laog nin limang aldaw, kasabay kan malawakang brownout. Pero pagkatapos kaiyan, nalampasan siya ni Fidel Ramos. Natalo siya sa eleksiyon asin si Ramos an nagin presidente, pero dai siya nagtuo sa resulta kaiyan. Nagprotesta si Miriam sa electoral tribunal dahil sa mga alegasyon nin iregularidad sa resulta kan eleksiyon. An mga brownout an ginamit na ebidensiya sa saiyang protesta.Natalo siya sa eleksiyon asin si Ramos an nagin presidente, pero dai siya nagtuo sa resulta kaiyan. Nagprotesta si Miriam sa electoral tribunal dahil sa mga alegasyon nin iregularidad sa resulta kan eleksiyon. An mga brownout an ginamit na ebidensiya sa saiyang protesta.
Kan Enero 1992, nagkaigwa man siya nin mga kasong may koneksiyon sa korupsiyon asin libelo na isinampa sa Sandiganbayan asin sa Regional Trial Court kan Maynila.Napawalang-bisa an mga reklamong ini, asin naipaliwanag ni Miriam an mga akusasyon laban sa saiya.
Para sa saiyang mga parasuporta, lalo na sa mga kabataan, siya an saro sa mga natatada pang paragadanay nin laban sa korupsiyon.Bago siya nagin kandidato sa pagka-presidente, nagserbi siya bilang immigration commissioner. Nakilala siya bilang parasurog kan publiko laban sa korupsiyon dahil sa saiyang mga ginibo tanganing linigon an mga opisyal na korap sa ahensiyang ini.Nagin resipyente man siya kan Magsaysay Award dahil sa saiyang mga nagibo sa Commission on Immigration and Deportation.
Kan 1995, nagdalagan si Miriam bilang senador asin nagdaog. Pero dai nagpadagos an saiyang protesta sa electoral tribunal na isinampa niya kan 1992 dahil sa teknikal na rason na may koneksiyon sa saiyang pagkadaog bilang senador. Pirang beses siyang ginawaran bilang pinakamagayon na senador asin tinawag na “Queen of Exposé” dahil sa saiyang maisog na pagbubunyag kan mga pinaghihinalaang iregularidad sa mga proyekto kan gobyerno. Sa saro sa mga isyung ini, nadamay an dating kalihim kan DILG na si Ronaldo Puno.
Bilang senador, nagin popular siya dahil sa saiyang mga opinyon asin kritisismo. Pero nagin kontrobersiyal man siya kan kabali siya sa 11 senador na bumoto laban sa pagbukas kan Jose Velarde account sa panahon kan impeachment trial kan dating presidente na si Joseph Estrada. An desisyon na ini nagin saro sa mga pangyayaring nagdulot sa EDSA II, na nagresulta sa pag-alis ni Estrada sa pagka-presidente.
== Panluwas na takod ==
* [http://legacy.senate.gov.ph/senators/sen_bio/santiago_cvitae.asp Senador Miriam Defensor Santiago] - Senado kan Filipinas
== Senador ==
=== Enot na termino, 1995–2001; EDSA II asin III ===
Si Defensor Santiago enot na naelihir na senador kan 1995. Siya kabali sa mga taonan na nangengenot sa bilang kan mga bill na pig-file. Nagkandidato siya sa eleksyon presidensyal kan Filipinas kan 1998 asin dai nagkandidato sa pagkasenador. Sa eleksyon, nakakua siya nin ika-pitong pwesto sa sampulong kandidato na may 797,206 na boto, na nagseserbing 3 porsyento kan mga boto. Kan 2000, pig-file niya sa Senado an enot na bersyon kan anti-diskriminasyon na ley na sa huri nagin [[SOGIE Equality Bill]] . Saro siya sa mga pirang senador na kontra sa pagbukas kan ikaduwang sobre—sarong sobre na soboot igwa nin ebidensya laban ki Presidente kaidto na [[Joseph Estrada|si Joseph Estrada]] —durante kan pagbista sa impeachment ni Estrada; siya an saiyang kaiwal kan 1998 na eleksyon presidensyal. Sinabi niya pagkatapos:
Kadtong panahon na idto, gusto ko na i-aplikar an mga raglamento kan korteng teknikal. Alagad huli ta mayo man nin alegasyon nin paggibo nin maraot dapit sa kontrobersyal na ikaduwang sobre, nagbotu ako na dai mi nguna pagbukasan an ikaduwang sobre sagkod na dai pa naliliwat an reklamo [...] Saro ako sa mga tinaratsaran huli ta nagbotu ako tumang sa pagbuka kan ikaduwang sobre – huli ta an pagtubod kan banwaan, kun habo niamong bukasan an sobreng idto, igwa kaming itinago.
Si Estrada pinatalsik sa Ikaduwang Rebolusyon kan EDSA kan Enero 2001 asin sinalidahan ni Bise Presidente [[Gloria Macapagal-Arroyo|Gloria Macapagal Arroyo]], na pigkonsiderar ni Defensor Santiago na ilegal sa irarom kan Konstitusyon kan Pilipinas huli sa kawaran nin pormal na pagdemitir ki Estrada. <ref>{{Cite news|title=Erap out, Gloria in: New President vows leadership by example.|url=https://books.google.com/books?id=Pn42AAAAIBAJ|date=January 21, 2001}}</ref> <ref>{{Cite news|title=2 senators hit Lee comment on Edsa 2|url=https://books.google.com/books?id=QX42AAAAIBAJ&pg=PA2|date=January 24, 2001}}</ref> Sa saiyang suporta ki Estrada, sarong beses nasambit niya na malumpat siya sa eroplano na mayong parasyut kun madakop si Estrada. <ref>{{Cite news|date=April 26, 2001|title=Miriam urged: Go ahead, jump|url=https://www.philstar.com/news-commentary/2001/04/26/91996/miriam-urged-go-ahead-jump}}</ref> <ref>{{Cite news|date=April 27, 2001|title=Ending Santiago's bizarre promises|url=https://books.google.com/books?id=81Q1AAAAIBAJ&pg=PA11}}</ref> Pagkatapos kan pag-arestar ki Estrada kan Abril 25, 2001, si Defensor Santiago nag-iba sa ibang mga pulitiko sa pag-atendir asin pagtaram sa mga rali na pro-Estrada na ginibo sa mga suminunod na aldaw sa [[EDSA Shrine]], kun saen hinagad niya an pagdemitir ni Arroyo asin kan saiyang bilog na gabinete asin an pagbalik kan presidente kan mga nagpoprotesta kan Estrada [[Palasyo nin Malakanyang|Malacañang Palace]] . <ref>{{Cite news|title=Erap allies mass at Edsa|url=https://books.google.com/books?id=81Q1AAAAIBAJ|date=April 27, 2001}}</ref> <ref>{{Cite news|date=April 30, 2001|title=Miriam to GMA: Resign or we will storm palace|url=https://www.philstar.com/headlines/2001/04/30/90521/miriam-gma-resign-or-we-will-storm-palace}}</ref> <ref>{{Cite news|title=NBI eyes sedition charges: Miriam, JPE, Gringo, Ping facing probe|url=https://books.google.com/books?id=y6U2AAAAIBAJ&pg=PA6|date=May 1, 2001}}</ref> ''[[Philippine Daily Inquirer|.]]'' pulis. Gibohon ta na, kita na sana!" <ref>{{Cite news|title=Chronology|url=https://books.google.com/books?id=zKU2AAAAIBAJ&pg=PA20|date=May 2, 2001}}</ref> Pagkatapos kan insidente kan Mayo 1, si Santiago nagdanay na masumbikal sa saiyang paninindugan laban sa pagkapresidente kan Arroyo, <ref>{{Cite news|date=May 3, 2001|title=Miriam dares: Come and get me|url=http://www.abs-cbnnews.com/abs/inews-may2001.nsf/national/20010504080|accessdate=March 20, 2026|archivedate=May 13, 2001|archiveurl=https://web.archive.org/web/20010513130252/http://www.abs-cbnnews.com/abs/inews-may2001.nsf/national/20010504080}}</ref> asin pigdenunsiar kan saiyang pinsan, si Gobernador [[Arthur Defensor Sr.]] kan [[Iloilo]], huli sa saiyang retorika. <ref>{{Cite news|date=May 3, 2001|title=Iloilo governor slams cousin Miriam|url=http://www.abs-cbnnews.com/ABS/INEWS-MAY2001.NSF/Provincial/20010504082|accessdate=March 20, 2026|archivedate=May 12, 2001|archiveurl=https://web.archive.org/web/20010512004738/http://www.abs-cbnnews.com/ABS/INEWS-MAY2001.NSF/Provincial/20010504082}}</ref> Si Defensor Santiago nadaog sa eleksyon giraray sa Senado kan 2001 na eleksyon, na nakakua nin ika-15 pwesto na may 9,622,742 na boto.
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{tamboan}}
[[Kategorya: Mga senador kan Filipinas]]
[[Kategorya: Mga senador sa ika-11ng Kongreso nin Filipinas]]
[[Kategorya: Mga senador sa ika-13ng Kongreso nin Filipinas]]
[[Kategorya: Mga senador sa ika-14 na Kongreso nin Filipinas]]
[[Kategorya:Mga senador sa ika-15ng Kongreso nin Filipinas]]
[[Kategorya:Mga senador sa ika-16 na Kongreso nin Filipinas]]
asj18gkwujmr1j7gvut77bo5iv5yhof
Emmanuel Macron
0
14013
312085
296914
2026-10-29T23:16:50Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312085
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
|name = Emmanuel Macron
|image = Emmanuel Macron (cropped).jpg
|caption = Si Macron kan 2017
|office = [[Presidente kan Pransya]]
|primeminister =
|term_start = 14 Mayo 2017
|term_end =
|sinasanglean = [[François Hollande]]
|predecessor = [[François Hollande]]
|successor =
|office1 = Kapwa-Prinsipe kan Andorra
|primeminister1 = [[Antoni Martí]]
|1blankname1 = Representante
|1namedata1 =
|alongside1 = [[Joan Enric Vives Sicília]]
|term_start1 = 14 Mayo 2017
|term_end1 =
|predecessor1 = [[François Hollande]]
|succeeding1 = [[François Hollande]]
|successor1 =
|office2 = Presidente kan [[En Marche!]]
|term_start2 = 6 Abril 2016
|term_end2 = 8 Mayo 2017
|predecessor2 = Natogdas an posisyon
|successor2 = [[Catherine Barbaroux]] |office3 = Minister of the Economy, Industry and Digital Affairs
|primeminister3 = [[Manuel Valls]]
|term_start3 = 26 Agosto 2014
|term_end3 = 30 Agosto 2016
|predecessor3 = [[Arnaud Montebourg]]
|successor3 = [[Michel Sapin]]
|birth_name = Emmanuel Jean-Michel Frédéric Macron
|birth_date = {{birth date and age|1977|12|21|df=y}}
|birth_place = [[Amiens]], Pransya
|death_date =
|death_place =
|party = [[En Marche!]]
|otherparty = Partido Sosyalista, Independente
|spouse = [[Brigitte Macron|Brigitte Trogneux]]
|alma_mater = [[Paris West University Nanterre La Défense|Paris X Nanterre]]<br>[[Sciences Po]]<br>{{nowrap|[[École nationale d'administration]]}}
|relatives = [[Jean-Michel Macron]] {{small|(Father)}}
|signature = Emmanuel Macron signature.svg
<!-- RELIGION REMOVED PER PROJECT-WIDE CONSENSUS AT THE VILLAGE PUMP. https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Village_pump_(policy)/Archive_126#RfC:_Religion_in_biographical_infoboxes -->
}}
[[Ladawan:Emmanuel Macron and Angela Merkel, 9 dec.jpg|thumb|Si Emmanuel Macron kaiba si Angela Merkel kan Disyembre 9]]
Si '''Emmanuel Jean-Michel Frédéric Macron''' ([[Pranses]]: [ɛmanɥɛl makʁɔ̃]; namundag 21 Desyembre 1977) sarong Pranses na pulitiko na bagong-pili na Presidente kan [[Pransya]]. Dating empleado sa gobyerno asin sarong investment banker, siya nag'adal pilosopiya sa Paris Nanterre University, nagtapos Masterado sa public affairs sa Sciences Po, asin naggraduar sa École nationale d'administration (ENA) kan 2004. Siya nagtrabaho bilang Inspector of Finances sa Inspectorate General of Finances (IGF) dangan nagin sarong investment banker sa Rothschild & Cie Banque.<ref>http://www.bbc.com/news/world-europe-37221220 Kinua 12-05-17</ref>
Sa edad na 39, siya an matukaw na pinakahubin na presidente kan Pransya.
==Buhay personal==
[[File:Emmanuel et Brigitte Macron (cropped).jpg|thumb|Emmanuel Macron and his wife [[Brigitte Macron|Brigitte]] in 2017]]
Si Macron an napangagom niya si [[Brigitte Macron|Brigitte Trogneux]],<ref>[http://www.leparisien.fr/laparisienne/actu-people/personnalites/video-les-images-du-mariage-d-emmanuel-macron-et-de-brigitte-trogneux-diffusees-22-11-2016-6360852.php VIDEO. Les images du mariage d'Emmanuel Macron et de Brigitte Trogneux, diffusées] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180209190109/http://www.leparisien.fr/laparisienne/actu-people/personnalites/video-les-images-du-mariage-d-emmanuel-macron-et-de-brigitte-trogneux-diffusees-22-11-2016-6360852.php |date=9 February 2018 }}. ''Le Parisien'' {{in lang|fr}}(22 November 2016).</ref> an saiyang dating maestra sa La Providence High School sa Amiens, na an edad haros 25 taon matua saiya.<ref>{{cite web|url=http://www.cosmopolis.ch/english/politics/e0016900/emmanuel_macron_e01690000000000.htm|title=Emmanuel Macron – The new French minister of the economy|website=Cosmopolis|date=27 August 2014|access-date=27 August 2014|archive-date=8 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200608051014/https://cosmopolis.ch/emmanuel-macron/|url-status=live}}</ref><ref name = "Atlantic">{{cite news|url = https://www.theatlantic.com/news/archive/2017/02/macron-economics/515919/|title = Emmanuel Macron's Unexpected Shot at the French Presidency|work = [[The Atlantic]]|last = Serhan|first = Yasmeen|date = 8 February 2017|access-date = 8 February 2017|archive-date = 4 July 2018|archive-url = https://web.archive.org/web/20180704123336/https://www.theatlantic.com/news/archive/2017/02/macron-economics/515919/|url-status = live}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.nytimes.com/2017/02/02/opinion/sex-and-the-french-elections.html|title=Sex and the French Elections|work=The New York Times|date=2 February 2017|access-date=24 April 2017|first=Pamela|last=Druckerman|archive-date=12 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190812082358/https://www.nytimes.com/2017/02/02/opinion/sex-and-the-french-elections.html|url-status=live}}</ref> Sinda nagkanumpongan sa sarong theatre workshop na si Brigitte pigkokondukta kan siya estudyanteng 15 anyos asin man siya 39 taon edad na maestra.<ref>{{cite web|url=http://www.theaustralian.com.au/news/inquirer/emmanuel-macron-frances-enigmatic-aspirant/news-story/724b43697a1ab5884d767e1abf142954|title=Emmanuel Macron Enigmatic Aspirant|website=The Australian|url-access=subscription|access-date=25 April 2017}} {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="internaute">{{cite news|url=http://www.linternaute.com/actualite/personnalites/1199177-brigitte-macron-trogneux-le-role-essentiel-de-la-femme-d-emmanuel-macron/|work=Linternaute|title=Brigitte Macron – Trogneux: le rôle essentiel de la femme d'Emmanuel Macron|language=fr|access-date=27 January 2017|archive-date=2 February 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170202042519/http://www.linternaute.com/actualite/personnalites/1199177-brigitte-macron-trogneux-le-role-essentiel-de-la-femme-d-emmanuel-macron/|url-status=live}}</ref> Sarong romantikong relasyon an nagtalubo sa ultan ninda asin an mga magurang ngani ni Macron kuta ipigsuway asin pinaduman sa Paris sa pagtapos nin klase, ta garo mate kan mga magurang bakong maninigo an magkaigwang relasyon sa mas gurang nang marhay na babae.<ref name="Chrisafis" /><ref name="internaute" /> ([[An edad nin konsentimyento]] sa Pransys 15.) An mag'ilusyon nagkabalikan pakagradwar lang asin sinda kinasal kan 2007.<ref name="internaute" /> Siya (Brigitte) igwang tolong aki sa enot na agom niya;<ref>{{cite web |title=Brigitte Macron |url=https://www.elysee.fr/en/brigitte-macron |website=Élysée |date=15 November 2018 |access-date=7 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241211143426/https://www.elysee.fr/en/brigitte-macron |archive-date=11 December 2024 |url-status=live}}</ref> pero si Macron mayong sadiring aki.<ref>{{cite web |last1=Samuel |first1=Henry |title=Emmanuel Macron lacks authority because he has no children, says Nicolas Sarkozy |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2021/11/18/macron-has-trouble-imposing-authority-has-no-children-sarkozy |website=The Telegraph |date=18 November 2021|access-date=7 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240114172857/https://www.telegraph.co.uk/world-news/2021/11/18/macron-has-trouble-imposing-authority-has-no-children-sarkozy/ |archive-date=14 January 2024|url-access=registration}}</ref> An papel ni Brigitte sa kampanya presidensyal taon 2017 dakulang gayo kan si Macron kandidato igdi. Sarabi kan mga kaalyado ni Macron an saiyang agom tinukdoan na gayo siya sa mahusay na diskurso sa publiko.<ref>{{cite web|publisher=FRANCE 24 English|title=Macron, one year on: What's changed in France?|via=[[YouTube]]|date=4 May 2018|url=https://www.youtube.com/watch?v=WZlj2MLjjN4|access-date=31 August 2018|archive-date=7 July 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190707233708/https://www.youtube.com/watch?v=WZlj2MLjjN4&source=twitter|url-status=live}}</ref>
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Mga kandidato para sa eleksyon presidensyal kan Pransya, 2017]]
6a4j2611x0brkqvsplulbryumqe9x8z
Omar asin Abdullah Maute
0
14160
312165
166796
2026-10-30T06:55:39Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312165
wikitext
text/x-wiki
[[File:Omar Maute.jpg|right|thumb|180px|Si Omar Maute]]
[[File:Abdullah Maute.jpg|right|thumb|180px|Si Abdullah Maute]]
Si '''Omar asin Abdullah Maute''' mga militanteng Moro na iyo an kagmukna kan grupong Dawlah Islamiyah (Estado Islamiko) sa isla nin Mindanao, Filipinas na mas komun na bisto sa inaapod na Grupong Maute, pangaran na ginuno sa saindang apelyido.
==Katalikdan==
Si Omar Maute asin Abdullah Maute magtugang. An mga magurang ninda iyo si Cayamora asin Farhana Maute na sinasabing mayayaman huli sa negosyo ninda sa konstruksyon. <ref>[https://www.rappler.com/nation/172523-farhana-maute-marawi-siege]ww.rappler.com. Kinua 08-06-17</ref> <ref>[https://www.rappler.com/nation/172166-cayamora-maute-recruiter] www.rappler.com. Kinua 08-06-17</ref>Sinda gikan sa Maranaw na tribu na mga taga-Butig, Lanao del Sur. An magtugang nagin trabahador sa Tangang Subangan. Manta na nagtatrabaho sa mga eskwelahan sekular sa Syria asin United Arab Emirates, an magtugang nag'adal nin teolohiya Islamiko. Si Omar nag'adal daa sa Ehipto asin si Abdullah sa Jordan. An ama ninda, susog sa mga pahayag kan militar kan gobyernong Filipino na iyo si Cayamora Maute, sarong opisyal kan Moro Islamic Liberation Front (MILF). Kan an huri nakipagnegosyar sa gobyerno Filipino, an mga Maute dai nag'oyon sa ginigibo kan liderato kaini asin logod nagkampi asin nagpasangkob sa pwersa kan ISIS. Ngapit an mga Maute nakipagtrato ki Ameril Umbra Kato, an kagmukna kan Bangsamoro Islamic Freedom Fighters (BIFF), kaya sana ta an huri huli sa hypertension nagin padad asin naparalisar an walang kabtang kan saiyang hawak asin an magtugang padagos nang tinogdas an grupong Maute.
==Buhay personal==
Si Omar Maute, na sinasabing mahusay sa tataramon na [[Indones]], agom an aking babae kan sarong pading Islamikong Indones na si Madrais Hajar. An magtugang na Maute may saro pang tugang na si Hashim asin ini nakukulong alagad kan kariribokan sa Marawi, an huri nakadulag sa preso.
May report kan Pebrero na susog sa mga sadiring tawo kan magtugang na Maute na si Omar nagadan sa ralaban sa Butig kaiba an ngohod niyang si Matti.
Kan Hunyo 10, 2017, durante kan krisis sa Marawi na nagpoon kan Mayo 23 kan an mga Mauteng terorista nagsakyada igdi, sabi kan Hokbong Armado kan Filipinas, nagtutubod sinda na an magtugang nagkagaradan sa laban na idto dawa totoo an report na ini dai pa kumpirmado. <ref>[http://news.abs-cbn.com/news/06/22/17/omar-maute-likely-dead-afp-chief-says]news.abs-cbn.com. Kinua 08-06017</ref><ref>[http://newsinfo.inquirer.net/908168/strong-indications-omar-maute-dead-military] newsinfo.inquirer.net. Kinua 08-06-17</ref>
==Mga panluwas na takod==
#[http://www.theaustralian.com.au/news/from-indonesian-village-to-philippines-siege-chief/news-story/9b34addb7f4ce5a7b08f1a1ba50b9b9f] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}www.theaustralian.com.au. Kinua 08-06-17.
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Pakipagtusay kan Moro]]
[[Kategorya:Mga Filipinong Islamista]]
nclyz19toj06jxij8uhok3fj3iayu04
Demokratikong Republika nin Arabong Sahrawi
0
15768
312084
258965
2026-10-29T22:38:15Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312084
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox country
| conventional_long_name = Demokratikong Republika nin Arabong Sahrawi
| native_name =
{{unbulleted list | {{native name|es|República Árabe Saharaui Democrática}} |{{native name|ar|الجمهورية العربية الصحراوية الديمقراطية|italics=off}}}}
| common_name = Demokratikong Republika nin Arabong Sahrawi
| image_flag = Flag of the Sahrawi Arab Democratic Republic.svg
| image_coat = Coat of arms of the Sahrawi Arab Democratic Republic.svg
| image_map = Sahrawi Arab Democratic Republic (orthographic projection).svg
| map_width = 220px
| map_caption = Mga lugar na kontrolado kan SADR sa kulay na madiklom na berde, na inangkin alagad an lugar na [[Mga habagatang Probinsiya|dae kontrolado]] sa kulay na maliwanag na berde
| national_motto = {{lang|ar|الحرية والديمقراطية والوحدة}}<br/>{{small|"Libertad, Democracia, Unidad" (Spanish)<br/>"Liberté, Démocratie, Unité" (French)}}<br/>{{small|"Liberty, Democracy, Unity"}}
| national_anthem = ''[[Yā Banīy As-Saharā]]''<br/>{{small|''¡Oh hijos del Sáhara!'' (Spanish)<br>''O fils du Sahara!'' (French)}}<br/>{{small|''Oh mga aki kan Sahara!''}}
| official_languages = [[Arabic language|Arabic]]<br> [[Spanish language|Spanish]]<ref>{{cite web|url=http://www.lavozdegalicia.es/santiago/2008/03/04/0003_6622703.htm |title=Como saharauis queremos conservar el español |publisher=Lavozdegalicia.es |date=2008-03-13 |accessdate=2015-01-28}}</ref>
| languages_type = pigtataram<br/>na mga tataramon<ref>{{cite web |url=http://cvc.cervantes.es/lengua/anuario/anuario_06-07/pdf/paises_3.pdf |format=PDF |title=EL ESPAñOL EN LOS CAMPAMENTOS DE REFUGIADOS SAHARAUIS (TINDUF, ALGERIA) |publisher=Cvc.cervantes.es |accessdate=2015-05-20 |archive-date=2016-12-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161226150735/http://cvc.cervantes.es/lengua/anuario/anuario_06-07/pdf/paises_3.pdf |dead-url=yes}}</ref>
| languages = [[Hassaniya Arabic]]<br>[[Tataramon na Espanyol|Espanyol]]<br>[[Tataramon na Pranses|Pranses]] {{small|(nasa kontroladong lugar kan [[Morocco|Morokano]])}}
| demonym = {{hlist |[[Mga tawo nin Sahrawi|Sahrawi]] |[[Demograpiko kan Sulnupan na Sahara|Mga taga-Sulnupan na Sahara]] |Mga taga-Sahrawi}}
| capital =
{{unbulleted list
| [[El-Aaiún]]<sup>a</sup> {{small|(inangkin)}}
| {{nowrap|[[Tifariti]] {{small|(''de facto'')}}}}
}}
| largest_city = [[El-Aaiún]] {{small|(inangkin)}}
| latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW=
| government_type = [[Estadong Sarong-partido|One-party]] [[sistema nin Semi-presidential|semi-presidential]] [[republika]]<ref>hanggan sa kompletong katalingkasan. An Artikulo 32 kan konstitusyonal estado nin SADR : ''An [[Polisario]] iyo an sole political formation na tinutugutan para sa mga taga-Sahrawi tanganing maensayo an politika hanggan makompleto an katalingkasan'' {{cite web |last=SADR |title=Constitution of the SADR |url=http://www.rasd-state.ws/babtani.htm |accessdate=19 October 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071111161544/http://www.rasd-state.ws/babtani.htm |archivedate=11 November 2007}}</ref>
| leader_title1 = [[Presidente kan Demokratikong Republika nin Arabong Sahrawi|Presidente]]
| leader_name1 = [[Brahim Ghali]]
| leader_title2 = [[Punong Ministro kan Demokratikong Republika nin Arabong Sahrawi|Punong Ministro]]
| leader_name2 = [[Mohamed Wali Akeik]]
| legislature = [[Konseho nin Nasyunal kan Sahrawi]]
| area_rank = 83rd
| area_magnitude = 1 E11
| area_km2 = 266,000
| area_sq_mi = 102,703
| percent_water = mayo
| population_estimate = 100,000 o 502,585<sup>c</sup>
| population_estimate_year = September 2010
| population_estimate_rank = 182nd
| population_census = | population_census_year =
| population_density_km2 = 0.37 or 1.9
| population_density_sq_mi = 4.9
| population_density_rank = 236th
| currency = {{unbulleted list
| [[Sahrawi peseta]], [[Moroccan dirham]] {{small|(''de jure'')}}
| [[Algerian dinar]], [[Mauritanian ouguiya]] {{small|(''de facto'')}}
}}
| GDP_PPP_year = | GDP_PPP = | GDP_PPP_rank =
| GDP_PPP_per_capita = unknown
| GDP_PPP_per_capita_rank =
| Gini_year = | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = <!--number only--> | Gini_ref = | Gini_rank =
| HDI_year = | HDI_change = <!--increase/decrease/steady--> | HDI = <!--number only--> | HDI_ref = | HDI_rank =
| sovereignty_type = Girian sa Soberanya {{nobold|kaiba kan [[Morocco]]}}
| established_event1 = [[Sulnupan na Sahara]] ni-relinquished kan [[Espanya]]
| established_date1 = Nobyembre 14, 1975
| established_event2 = Dineklarang Republika
| established_date2 = Pebrero 27, 1976
| time_zone = [[UTC±00:00|UTC]]
| cctld = Mayo<sup>e</sup>
| footnote_a = Artikulo 4 kan konstitusyonal nin Sahrawi. Nakabase an gobierno kan SADR sa [[Tindouf]] refugee camps sa [[Algeria]]. Kontrolado kaini an subangan kan [[Pader nin Morokano]] sa Sulnupan na Sahara kun saen nakalebel an "[[Libreng Sona (rehiyon)|Free Zone]]".
| footnote_b = An lugar kan kabuuhang teritoryo kan [[Sulnupan na Sahara]] na inaangkin kan SADR.
| footnote_c = Pigtatantyang mga 500,000 an itinao para sa populasyon kan Sulnupan na Sahara base sa komparatibong pag-aadal kan pagdakula nin populasyon puon pa kan 1975, an petsa kun saen an huring sensus tumitutok sa Sulnupan na Sahara. Tigtatantyang mga 100,000 bilang kan mga tawo an nakaistar sa [[Probinsiya nin Tindouf|Tindouf]] refugee camps sa [[Algeria]] kun saen yaon duman an punong-himpilan kan SADR .
| footnote_d = 75% hanggang 80% kan mga inangkin na teritoryo iyo an de facto [[Mga habagatang Probinsiya|sa irarom kan administrasyong Morokano]].
| footnote_e = Nakareserba an TLD nin [[.eh]] sa Sulnupan na Sahara alagad dae pa gayong garantiya sa ano mang claimant.{{larger|<ref>{{cite web|url=http://www.icann.org/minutes/prelim-report-16oct07.htm |title=Resources |publisher=ICANN.org |date= |accessdate=2015-05-20}}</ref>}}
}}
An '''Republikang Sahrawi''', opisyal na inaapod na '''Demokratikong Republika nin Arabong Sahrawi''' o ('''SADR'''; {{lang-es|República Árabe Saharaui Democrática}}; {{lang-ar|الجمهورية العربية الصحراوية الديمقراطية}} ''{{transl|ar|al-Jumhūrīyah al-‘Arabīyah aṣ-Ṣaḥrāwīyah ad-Dīmuqrāṭīyah}}''), saro sa [[List of states with limited recognition|''partially recognized state'']] na kinokontrol an manipis na ''strip'' kan hiwas sa rehiyon nin [[Sulnupan na Sahara]] asin pigtatanggap an soberanya sa ibabaw kan enteryong teritoryo kan Sulnupan na Sahara, dating kolonya nin [[Espanya|Espanya]] asin naging probinsiya. Prinoklama kan [[Polisario Front]] an SADR kadtong Pebrero 27, 1976, sa [[Bir Lehlou]], Sulnupang Sahara, saro ining dating puwersa nin sosyalistang liberasyon kun saen nagin naman ining paghiling nin ideyolohikal asin politikal.
Kontrol kan gobierno kan SADR an 20–25% kan kinukua kaining [[teritoryo (subdibisyong nacion)|teritoryo]].<ref>{{cite web|url=http://suevia2008.googlepages.com/CUADROZONASDIVISINDELSHARAOCCIDENTAL.pdf|format=PDF|title=Cuadro de zonas de división del Sáhara Occidental|publisher=Suevia2008.googlepages.com|language=es|accessdate=2015-05-20|archive-date=2020-04-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20200407173125/http://suevia2008.googlepages.com/CUADROZONASDIVISINDELSHARAOCCIDENTAL.pdf|dead-url=yes}}</ref> An Pigkukuang [[kapitolyong syudad|kapitolyo]] kan SADR iyo an dating kapitolyo kan Sulnupan na Sahara, an [[El-Aaiún]], habang an [[temporaryong kapitolyo]] inihera hale sa Bir Lehlou paduman sa [[Tifariti]] kan 2008.
Minamantinir kan Republika nin Sahrawi an diplomatikong relasyon sa 40 UN states, asin saro ining miembro kan [[Unyon na Aprikano]].
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{Sahrawi-stub}}
axcgcp4djsawdeq8mka3aqfsdl9qggy
Maria Lourdes Sereno
0
16179
312139
233080
2026-10-30T03:44:23Z
Elyssagonzales13
33553
312139
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
|name = Maria Lourdes Sereno
|image = Chief Justice Maria Lourdes Sereno.jpg
|office = [[Chief Justice of the Supreme Court of the Philippines]]
|appointer = [[Benigno Aquino III]]
|term_start = Agosto 25, 2012
|term_end = Mayo 11, 2018<br>{{small|On leave from March 1 - May 9, 2018}}
|predecessor = [[Renato Corona]]
|successor = ''Bakante''<!---[[Antonio Carpio]] {{small|(As acting Chief Justice}}} starting May 14--->
|office1 = 169th [[Associate Justice of the Supreme Court of the Philippines]]
|appointer1 = [[Benigno Aquino III]]
|term_start1 = Agosto 13, 2010
|term_end1 = Agosto 25, 2012
|predecessor1 = [[Renato Corona]]
|successor1 = [[Marvic Leonen]]
|birth_name = Maria Lourdes Punzalan Aranal
|birth_date = {{birth date and age|1960|7|2}}
|birth_place = [[Manila]], [[Filipinas]]
|death_date =
|death_place =
|education = [[Ateneo de Manila University]] {{small|([[Bachelor of Arts|BA]])}}<br>[[University of the Philippines Diliman|University of the Philippines, Diliman]] {{small|([[Bachelor of Laws|LLB]])}}<br>[[University of Michigan]] {{small|([[Master of Laws|LLM]])}}
}}
Si '''Maria Lourdes Aranal Sereno''', namundag bilang '''Maria Lourdes Punzalan Aranal'''; Hulyo 2, 1960) sarong Filipinong abogado asin iyo an ''[[de facto]]''ng ika-24ng Pamayong Hokom kan Korte Suprema kan Filipinas poon 2012 sundo Mayo 11, 2018. Sa edad na 52, siya na an nagin pinakahubin na persona asin pinakaenot na babae na namayo sa hudikatura. Siya hinaklas sa saiyang opisyo paagi nin 8–6 na desisyon kan Korte Suprema base sa sarong petisyon [[quo warranto|'''quo warranto''']] na nagnulo kan saiyang nombramiento bilang Poon na Hukom poon pa kan 2012.
Si '''''Maria Lourdes Sereno''''' sarong Pilipinong abogado asin mahistrado na nagsilbi bilang ika-24 na Punong Mahistrado kan Korte Suprema kan Pilipinas puon 2012 hanngang 2018. Siya an kainot-inoting babae na nagkapot kan posisyon.
Ipinangaki kan '''Hulyo 2, 1960''' sa '''Maynila''', nagtapos siya sa Ateneo de Manila University asin sa Up College of Law kung saen siya an naging valedictorian. Nakua siya kan Master of Laws sa Unibersidad kan Michigan asin nagtukdo kan batas sa Up sa laog kan halos 20 taon bilang sarong eksperto sa '''trade,''' '''economic''', asin '''constitutional''' '''law'''.
{{stub}}
[[Kategorya: Mga Poon na Hokom kan Korte Suprema]]
4ly6lqr3k7bbzor8p3ucj3qrwonbfrl
312142
312139
2026-10-30T03:58:05Z
Elyssagonzales13
33553
312142
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
|name = Maria Lourdes Sereno
|image = Chief Justice Maria Lourdes Sereno.jpg
|office = [[Chief Justice of the Supreme Court of the Philippines]]
|appointer = [[Benigno Aquino III]]
|term_start = Agosto 25, 2012
|term_end = Mayo 11, 2018<br>{{small|On leave from March 1 - May 9, 2018}}
|predecessor = [[Renato Corona]]
|successor = ''Bakante''<!---[[Antonio Carpio]] {{small|(As acting Chief Justice}}} starting May 14--->
|office1 = 169th [[Associate Justice of the Supreme Court of the Philippines]]
|appointer1 = [[Benigno Aquino III]]
|term_start1 = Agosto 13, 2010
|term_end1 = Agosto 25, 2012
|predecessor1 = [[Renato Corona]]
|successor1 = [[Marvic Leonen]]
|birth_name = Maria Lourdes Punzalan Aranal
|birth_date = {{birth date and age|1960|7|2}}
|birth_place = [[Manila]], [[Filipinas]]
|death_date =
|death_place =
|education = [[Ateneo de Manila University]] {{small|([[Bachelor of Arts|BA]])}}<br>[[University of the Philippines Diliman|University of the Philippines, Diliman]] {{small|([[Bachelor of Laws|LLB]])}}<br>[[University of Michigan]] {{small|([[Master of Laws|LLM]])}}
}}
Si '''Maria Lourdes Aranal Sereno''', namundag bilang '''Maria Lourdes Punzalan Aranal'''; Hulyo 2, 1960) sarong Filipinong abogado asin iyo an ''[[de facto]]''ng ika-24ng Pamayong Hokom kan Korte Suprema kan Filipinas poon 2012 sundo Mayo 11, 2018. Sa edad na 52, siya na an nagin pinakahubin na persona asin pinakaenot na babae na namayo sa hudikatura. Siya hinaklas sa saiyang opisyo paagi nin 8–6 na desisyon kan Korte Suprema base sa sarong petisyon [[quo warranto|'''quo warranto''']] na nagnulo kan saiyang nombramiento bilang Poon na Hukom poon pa kan 2012.
Si '''''Maria Lourdes Sereno''''' sarong Pilipinong abogado asin mahistrado na nagsilbi bilang ika-24 na Punong Mahistrado kan Korte Suprema kan Pilipinas puon 2012 hanngang 2018. Siya an kainot-inoting babae na nagkapot kan posisyon.
Ipinangaki kan '''Hulyo 2, 1960''' sa '''Maynila''', nagtapos siya sa Ateneo de Manila University asin sa Up College of Law kung saen siya an naging valedictorian. Nakua siya kan Master of Laws sa Unibersidad kan Michigan asin nagtukdo kan batas sa Up sa laog kan halos 20 taon bilang sarong eksperto sa '''trade,''' '''economic''', asin '''constitutional''' '''law'''.
Inilaag siya ni pangulong Benigno aquino III kan 2012 sa edad sa 52, asin siya an pinakahuben na Chief of Justice. Sa saeyang termino isinulong niya ang reporma sa hudikatura, transparensiya, asin modernisasyon kan korte.
Kan 2018, napatalsik siya sa pwesto ,matapos siyang katigan kan Korte Suprema ang '''quo warranto petition''' na inihatol kan Solicitor General, na nagpahaling-bisa sa saeyang appointment, sarong desisyon na nagka-igwang dakulang dakit-taramon manungod sa judicial independence.
Pagkatapos huminali sa Korte, naging aktibo siya sa civic asin legal edukasyon adbokasiya asin sa pagtataram manungod sa pag-sunod sa batas asin karapatang konstitusyonal.
{{stub}}
[[Kategorya: Mga Poon na Hokom kan Korte Suprema]]
19xmmkhhtk72ndp3x5x47asl30w38po
Pagkagadan kan tataramon
0
16817
312166
240610
2026-10-30T07:08:30Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312166
wikitext
text/x-wiki
{{multiple image
| align = right
| direction = vertical
| width = 250
| image1 = Dorothy Pentreath.jpg
| alt1 =
| caption1 = Si [[Dolly Pentreath]], segun sa kaugalian pigtuturing na an huring mataliong katutubong parataram kan [[tataramon na Cornish]], {{Citation needed | date = May 2017}} sa sarong ladawang pig-ukit na inilathala kadtong 1781
| image2 = MagatiKelanguage.png
| alt2 =
| caption2 =An tolong huring parataram kan [[tataramon na Marringarr|Magati Ke]]
}}
Sa [[linggwistika]], nangyayari an '''pagkagadan kan tataramon''' pag nawara na an ultimong parataram kan tataramon na ini. Alagad, sinasabi kan ibang linggwista na an sarong lenggwahe gadan na dawa may buruhay pang mga parataram kaini kun an mga natatadang mga gurang na ini dai na ninda ginagamit an saindang tataramon sa komunikasyon. Sa paghunat kan kahulogan, siring man sinasabi na "napuho' na an tataramon" kun dai na bisto ngani an lenggwahe bako sana kan dating parataram kaini kundi mga nag'arog sa pagtaram kaini. An inaapod man na '''[[Lingguwisismo|Linguicide]]''',<ref name="Stop, revive and survive">[[Ghil'ad Zuckermann|Zuckermann, Ghil'ad]], [http://www.theaustralian.com.au/higher-education/opinion/stop-revive-and-survive/story-e6frgcko-1226385194433 "Stop, revive and survive"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160719113915/http://www.theaustralian.com.au/higher-education/opinion/stop-revive-and-survive/story-e6frgcko-1226385194433 |date=2016-07-19 }}, ''The Australian Higher Education'', June 6, 2012.</ref>, iyo an kagadanan kan sarong tataramon huli sa mga pangyayaring natural (arog kan lakopan na pagbaha sa bilog na komunidad asin napara an habitantes) o huli sa makuring kariribokan sa politika. An saro pa iyo an inaapod na '''[[bcl.wiktionary:nalalangtoban|Nalalangtoban]]''',<ref>Calvet, Jean-Louis. 1974. ''Langue et colonialisme: petit traité de glottophagie.'' Paris.</ref> na sarong "paghamil" kan sarong tataramon kan sarong dominanteng lenggwahe.
== Toltolan ==
<references />{{stub}}
ni7f1iq95hi899chn28cudat5ctd4n1
Catriona Gray
0
18294
312053
303135
2026-10-29T14:47:26Z
AshleyMendaros
30517
/* */
312053
wikitext
text/x-wiki
Si Teresita Ssen Lacsamana Marquez, na mas bisto sa pangaran na Winwyn Marquez, sarong aktres sa Pilipinas asin nangaginang koronado komo enot na Reina Hispanoamericana Filipinas sa Miss World Philippines 2017, asin man nangaginang koronado komo Reina Hispanoamericana 2017 sa Santa Cruz, Bolivia kan Nobyembre 4, 2017.
== Amay na buhay asin edukasyon ==
Si Catriona Elisa Magnayon Gray namundag sa Cairns, Queensland, Australia, kan Enero 6, 1994, sa sarong ama na Australiano na may ginikanan na Scottish, si Ian Gray, asin sarong ina na Filipina, si Normita Ragas Magnayon, gikan sa [[Oas]], Albay, Filipinas. <ref>{{Cite news|last=Wang|first=Nickie|date=2018-12-17|title=Catriona living mom's dream|url=http://www.manilastandard.net/news/top-stories/283236/catriona-living-mom-s-dream.html}}</ref> ] <ref>{{Cite news|date=19 March 2018|title=Cairns beauty Catriona Gray crowned Miss Universe Philippines 2018|url=http://www.cairnspost.com.au/news/cairns/cairns-beauty-catriona-gray-crowned-miss-universe-philippines-2018/news-story/47e3c92372797f8649b74db23563374d}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Miss Universe 2018 winner: Miss Philippines Catriona Gray bags the title – Times of India ►|url=https://timesofindia.indiatimes.com/life-style/fashion/buzz/miss-philippines-catriona-gray-bags-miss-universe-2018-title/articleshow/67121868.cms}}</ref>[[Sidney|]] <ref>{{Cite news|date=10 April 2018|title=LOOK: Catriona Gray was once Little Miss Philippines|url=http://cnnphilippines.com/entertainment/2018/12/17/catriona-gray-miss-universe-2018-little-miss-philippines.html|language=en|accessdate=26 March 2025|archivedate=18 December 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193717/http://cnnphilippines.com/entertainment/2018/12/17/catriona-gray-miss-universe-2018-little-miss-philippines.html}}</ref>
Si Gray sarong estudyante sa Trinity Anglican School sa Cairns kun saen siya sarong kapitan kan harong asin sarong chorister kan eskwelahan. Nag-ako siya nin sertipiko sa teorya nin musika gikan sa Berklee College of Music sa Boston, Massachusetts asin nakakua nin sertipiko sa pag-aling-aling sa luwas asin sarong itom na sinturon sa Choi Kwang-Do martial arts. Dugang pa, si Gray iyo an nangengenot na parakanta kan jazz band kan saiyang eskwelahan; nagbida man siya sa mga lokal na produksyon kan ''Miss Saigon'' . Pagkagradwar niya sa hayskul, nagbalyo siya sa [[Manila]] kun saen siya nagtrabaho bilang sarong komersyal na modelo. <ref>{{Cite news|title=5 Things to Know About Miss Universe 2018 Catriona Gray|url=https://www.eonline.com/ap/news/997154/5-things-to-know-about-miss-universe-2018-catriona-gray}}</ref>
== Pageantry ==
=== Miss World Philippines 2016 ===
Kan Setyembre 5, 2016, pig-anunsyo si Gray bilang saro sa 40 na kandidato na nagkokompetensya para sa titulong Miss World Philippines 2016. An pageant ginibo kan Oktubre 2, sa Manila Hotel . Sa kapinunan kan kompetisyon, si Gray nanggana nin apat na espesyal na premyo—Pinakamarahay sa Swimsuit, Pinakamarahay sa Evening Gown, Pinakamarahay sa Fashion Runway, asin Pinakamahusay sa Talento—siring man anom na premyo gikan sa mga korporasyon na nag-isponsor kan pageant. <ref>{{Cite news|date=2 October 2016|title=Catriona Gray crowned Miss World Philippines 2016|url=http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/philippines/147979-miss-world-philippines-2016-winner-catriona-gray|language=en}}</ref>
Si Gray maabot sa pinakahalangkaw na 12 na hapot asin simbag na round hinapot siya, "Kun ika nagmamata sa aga asin naghihiling sa salming, ano an nahihiling mo?". Sa saiyang simbag, nagigirumdoman niya kun pano niya huhurop-hurupon an saiyang mga eksperyensya tanganing mapauswag an saiyang karakter. <ref name="worldph2016">{{Cite news|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/583594/miss-world-philippines-catriona-gray-this-is-an-amazing-moment-i-will-never-forget/story/|title=Miss World Philippines Catriona Gray: 'This is an amazing moment I will never forget'|date=3 October 2016}}</ref>
Durante kan huring hapot asin simbag na round an gabos na limang finalists hinapot kan parehong hapot, "Taano ta dapat kang magin Miss World Philippines 2016?". Idinoon ni Gray an saiyang pagkomiter sa saiyang titulo asin an saiyang personal na adbokasiya sa saiyang simbag. <ref name="worldph2016"/>
Kan Setyembre 3, 2017, kinoronahan ni Gray si Laura Lehmann bilang saiyang kasalihid sa Miss World Philippines 2017 pageant.
=== Miss World 2016 ===
Pagkatapos na manggana sa nasyonal na kompetisyon, si Gray nakipagkumpetensya sa Miss World 2016 na ginibo sa MGM National Harbor, sa Oxon Hill, Maryland, Estados Unidos. Sa mga paligsahan bago an pageant, si Gray nanggana kan Multimedia Award, ikaduwa sa Talent Award, asin nakaabot sa top five para sa proyektong Beauty with a Purpose.
Durante kan porsyon nin hapot asin simbag sa pageant, hinapot siya kan nagtutukaw na Miss World 2015 na si Mireia Lalaguna, "Anong mga kualidad an sa paghona mo kaipuhan tanganing maisulot an sakuyang korona?". Sasabihon niya an "kaisogan" bilang an kalidad na kaipuhan para sa titulo. <ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/life/12/19/16/read-miss-world-2016-top-5-qa|title=READ: Miss World 2016 Top 5 Q&A}}</ref>
Si Gray nagtapos bilang sarong top five finalist. Si Stephanie Del Valle kan Puerto Rico nanggana sa nasambit na pageant.
=== Binibining Pilipinas 2018 ===
Kan Enero 8, 2018, nagsumite si Gray kan saiyang aplikasyon para sa Binibining Pilipinas 2018. Kan Enero 16, siya nakumpirma bilang saro sa 40 na kandidato na nagkokompetensya para sa anom na nasyonal na titulo na pinaglalabanan sa pageant.
Durante kan kompetisyon sa nasyonal na gubing kan Marso 3, si Gray nagsulot nin [[Mindanao]] -inspired golden princess gown na dinisenyo ni Jearson Demavivas bilang pag-onra sa mga babaeng Muslim na apektado kan Siege of Marawi kan nakaaging taon. Siya pig-anunsyo bilang saro sa sampulong pinalista para sa Best in National Costume Award kan Marso 9.
An pageant ginibo kan Marso 18, sa [[Araneta Coliseum]] . Si Gray nanggana nin limang espesyal na premyo: Pinakamarahay sa National Costume, Pinakamahusay sa Swimsuit, Pinakamarahay sa Evening Gown, asin duwang premyo gikan sa mga isponsor kan pageant. <ref name=":5">{{Cite news|date=18 March 2018|title=Catriona Gray bags 5 special awards|url=https://www.abs-cbn.com/life/03/18/18/catriona-gray-bags-5-special-awards}}</ref> Nakakua man siya nin duwang premyo sa paligsahan sa popularidad.
Si Gray nag-abante sa hapot asin simbag na round, kun saen an Embahador kan Estados Unidos sa Pilipinas na si Sung Kim naghapot kan minasunod: "Pagkatapos kan mapanlaglag na gera—an Marawi yaon na sa dalan pasiring sa pagbangon, ano an magigin mensahe nindo sa mga hoben na babae kan Marawi?". Si Gray masabi kan minasunod: <ref name="binibini">{{Cite news|title=Catriona Gray to represent PH in Miss Universe 2018|url=https://www.abs-cbn.com/life/03/19/18/catriona-gray-to-represent-ph-in-miss-universe-2018}}</ref>
Si Gray an nanggana sa pageant bilang Miss Universe Philippines 2018, na kinoronahan kan saiyang naenot na si [[Rachel Peters]] . <ref name="binibini"/> Sa saiyang kapangganahan, si Gray nagin pinakaenot na Pilipino na nagrepresentar kan nasyon sa parehong kompetisyon nin [[Miss World]] asin [[Miss Universe]], asin an ikaduwa na nagrepresentar kan Filipinas sa duwang mayor na internasyonal na pageant, an enot iyo si Carlene Aguilar kan 2005.
Kan Hunyo 9, 2019, kinoronahan ni Gray [[Gazini Ganados|si Gazini Ganados]] bilang saiyang kasalihid sa Binibining Pilipinas 2019 pageant.
=== Miss Universe 2018 ===
[[Ladawan:Catriona_Gray_Frontrow_Cares.jpg|thumb|308x308px|Gray sa sarong charity event kan Disyembre 2018]]
Bilang Miss Universe Philippines 2018, si Gray an nagrepresentar kan Filipinas sa Miss Universe 2018.
Durante kan presentasyon kan nasyonal na costume show kan Disyembre 10, si Gray nagsulot nin sarong beaded tribal suit na nagtatampok kan mga katutubong tribu kan mga suanoy na paganong Pilipino, kaiba an sarong sobrang kadakulaan na parol na pininturahan nin ''[[Parol]]'' na ginuguyod nin sarong roller device. An costume sinabayan nin sarong pre-Kristiyanong Shamanic dance kan makasaysayan na paganismong [[Balyan-a|Babaylan]] . An kostyum nakakua nin parehong pag-omaw asin kritisismo, huli sa pighihiling na kadepisilan sa paglakaw asin an dai pagpunsyonar kan mga LED . Si Gray nagsambit kan saiyang scoliosis para sa siring na mga isyu. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray is the new Miss Universe Philippines!|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/647033/catriona-gray-is-the-new-miss-universe-philippines/story/}}</ref>
Sa enot na paligsahan kan pageant, si Gray naglakaw nin maluway, na inaapod na "lava walk", sa rampa sa kompetisyon sa swimwear na nakasulot nin pink na swimsuit, na pig-omaw kan mga supermodel na si [[Tyra Banks]] asin Ashley Graham, mga komentarista sa moda asin mga paradalan sa Internet .
An pageant ginibo kan Disyembre 17 sa Impact Arena, Muang Thong Thani, sa Thailand. <ref name="Philstar: World → Universe">{{Cite news|url=https://www.philstar.com/entertainment/2018/12/17/1877747/world-universe-catriona-gray-now-fourth-filipina-miss-universe|title=From world to universe: Catriona Gray is now fourth Filipina Miss Universe|last=Adel|first=Rosette|date=17 December 2018|language=en-US}}</ref> Sa kapinunan kan kompetisyon, si Gray nag-abante sa Top 20. Durante kan pagbukas na pahayag na segment, nagigirumdoman ni Gray an saiyang mga eksperyensya sa pagtrabaho sa sarong non-profit na organisasyon.
Si Gray nakaabante sa top 10. Nagsulot siya nin pink na bikini na Sirivannavari asin sarong kapa na may bulawan na pakpak na mga strap sa abaga sa kompetisyon sa swimsuit. [[Mak Tumang|<nowiki>]</nowiki>]] . [[Swarovski|]] An saiyang angay sa hawak, hubang disenyo sa likod igwa nin sarong gilid na ginunting asin sarong halangkaw na hiwa na "nagtatampok kan mga bitis ni Gray". An bado, na sosog ki Tumang nagtitimbang nin 10 libra, sarong pag-onra sa [[Bulkan Mayon|Bulkang Mayon]], sarong atraksyon nin mga turista sa probinsya nin [[Albay]], an ginikanan na banwaan kan ina ni Gray. Sa sarong interbyu, nagdesisyon si Gray na pilion an gown para sa beauty pageant ta an saiyang ina nangaturugan na manggana siya kan korona kan Miss Universe na nakasulot nin pulang bado. <ref name=":0">{{Cite news|last=Cabico|first=Gaea Katreena|title=FULL TEXT: Miss Universe 2018 Q&A with top 5, final 3|url=https://www.philstar.com/headlines/2018/12/17/1877760/full-text-miss-universe-2018-qa-top-5-final-3}}</ref>
Si Gray dangan nag-abante sa pinakahalangkaw na lima. Durante kan enot na round nin hapot asin simbag, si Gray hinapot kan host na [[Steve Harvey|si Steve Harvey]], "An Canada dai pa sana nahahaloy na nag-ayon sa Uruguay bilang ikaduwang nasyon sa kinaban na naggibo nin marijuana na legal . Ano an saimong opinyon sa paglegalisar kan marijuana?" Nagsimbag siya: <blockquote>"I'm for it being used for medical use, but not so for recreational use. Because I think if people were to argue: Then what about alcohol and cigarettes? Well, everything is good but in moderation."</blockquote>Si Gray nakaabante sa pinakahalangkaw na tulo. Sa huring seksyon nin hapot asin simbag, an tolong nangengenot na mga partisipante hinapot kan parehong hapot ni Harvey: "Ano an pinaka-importanteng leksyon na saimong nanodan sa saimong buhay asin pano mo ini iaaplikar sa saimong panahon bilang Miss Universe?" Nagsimbag siya: ''<ref name=":0"/>''<blockquote>I work a lot in the slums of Tondo, Manila, and the life there is very... it's poor and it's very sad. And I've always taught myself to look for the beauty in it; to look in the beauty in the faces of the children, and to be grateful. And I would bring this aspect as a Miss Universe to see situations with a silver lining, and to assess where I could give something, where I could provide something as a spokesperson. And this I think if I could also teach people to be grateful, we could have an amazing world where negativity could not grow and foster, and children will have a smile on their faces.</blockquote>Sa katapusan kan aktibidad, nanggana si Gray sa kompetisyon asin kinoronahan kan saiyang naenot, si Demi-Leigh Nel-Peters kan Aprika del Sur. Siya an ikaapat na Filipinong Miss Universe sunod ki [[Gloria Diaz]] kan [[Miss Universe 1969|1969]], [[Margie Moran]] kan [[Miss Universe 1973|1973]], asin [[Pia Wurtzbach]] kan [[Miss Universe 2015|2015]] . Dugang pa, siya an ikaduwang Biracial Filipina na nanggana kan titulong Miss Universe sunod ki Wurtzbach.
==== Reign as Miss Universe 2018 ====
Sa saiyang kapasidad bilang Miss Universe, si Gray nagbisita sa Brazil, Indonesia, Thailand, South Africa, manlaen-laen na mga syudad asin estado sa bilog na Estados Unidos, asin sa Pilipinas. <ref>{{Cite news|title=HIGHLIGHTS: Catriona Gray's reign as Miss Universe 2018|url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/246726-highlights-catriona-gray-reign/}}</ref> Nagbisita man siya sa Canada asin United Arab Emirates tanganing makipag-ulay sa saiyang mga pageant sponsors asin mga Filipinong tagasuporta. <ref>{{Cite news|title=Miss Universe Catriona Gray raises funds for abused Filipino kids|url=https://entertainment.mb.com.ph/2019/03/27/miss-universe-catriona-gray-raises-funds-for-abused-filipino-kids|language=en-US|accessdate=2025-03-26|archivedate=2019-10-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191006161115/https://entertainment.mb.com.ph/2019/03/27/miss-universe-catriona-gray-raises-funds-for-abused-filipino-kids/}}</ref>
[[Ladawan:Catriona_Elisa_Gray_NAIA_welcome.jpg|thumb|250x250px|Si Gray, nagbalik sa Pilipinas matapos makoronahan bilang Miss Universe 2018]]
Kan Disyembre 20, 2018, si Gray nakipag-olay ki Presidente [[Rodrigo Duterte]] sa Villamor Airbase sa [[Pasay]] .
Kan Enero 22, 2019, si Gray nagbyahe pasiring sa Indonesia tanganing mag-shoot nin sarong komersyal para sa ''C 1000'', sarong tatak nin bitamina sa Indonesia.
Kan Pebrero 16, 2019, si Gray nag-abot sa Pilipinas para sa sarong semanang selebrasyon nin pag-uli na may mga pagbisita sa mga syudad nin [[Manila]], [[Makati]], [[Pasay]] asin [[Syudad nin Quezon|Quezon City]] . Alagad, kan Pebrero 23, 2019, nahulog an balahibo kan replika kan Mikimoto Crown durante kan saiyang parada sa pag-uli sa Araneta Center. Naggibo man siya nin mga kortesiya sa [[Kongreso kan Filipinas]], [[Senado kan Filipinas]] asin [[Palasyo nin Malakanyang|Palasyo nin Malacañang]] .
Kan Oktubre 17, 2019, si Gray nag-atendir sa 2019 Latin Music Awards sa Dolby Theatre, Hollywood asin Highlands sa Los Angeles, California, kun saen iprinesentar niya an "Canción Favorita – Tropical" na premyo para sa kantang "Adicto" ki Marc Anthony asin Prince Rocey .
Kan Disyembre 5, 2019, si Gray nag-atender sa pagluwas kan bagong Mouawad Crown para sa [[Miss Universe]] pageant, na may titulong Power of Unity, sa pagretiro kan Mikimoto Crown . <ref>{{Cite news|title=LOOK: New Miss Universe 2019 crown unveiled|url=https://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-universe/246556-photo-new-miss-universe-crown-2019}}</ref> Siya an nagkorona ki Zozibini Tunzi kan Aprika del Sur bilang saiyang kasalihid sa ika-68 na Miss Universe pageant.
=== Post-Miss Universe ===
Kasunod kan saiyang pagreynar, si Gray nagserbing huwes sa nagkapirang nasyonal na pageant para sa Miss Universe, na nagin huwes para sa mga pageant sa Colombia kan 2020 asin Vietnam kan 2022. An huring pageant nag-ako nin backlash huli sa pag-introdusir saiya bilang "Australian by birth" asin salang pagbaybay kan saiyang apelyido sa bilog na pageant pageant. An nasyonal na organisasyon magpapaluwas nin sarong paghagad nin dispensa para sa saindang mga sala. <ref name=":11" />
== Entertainment Career ==
Kan 2020, si Gray pig-introdusir bilang saro sa mga presenter kan [[TV5 (Filipinas)|TV5]] variety show ''na Sunday Noontime Live!'' . Si Gray nagserbing backstage correspondent kan Miss Universe 2022 finals, kaiba si Zuri Hall . Ibinalik niya an saiyang papel kan [[Miss Universe 2023|2023]] . Si Gray nagserbing lokal na embahador para sa [[Pankinaban na Kopa kan Basketbol FIBA 2023|2023 FIBA World Cup]] asin nagpartisipar sa huring draw para sa torneo. <ref>{{Cite news|date=25 August 2022|title=Catriona Gray, Gilas legends named ambassadors for Fiba World Cup|url=https://sports.inquirer.net/474808/catriona-gray-gilas-legends-named-ambassadors-for-fiba-world-cup}}</ref>
== Advocacy and issues ==
[[Ladawan:Catriona_Gray_is_new_National_Commission_for_Culture_and_the_Arts_ambassador.jpg|thumb|250x250px|Gray kan 2020, na naghahatod nin mensahe sa paglansar kan National Arts Month na pinangenotan kan [[Nasyunal na Komisyon para sa Kultura asin kan Arte|National Commission for Culture and the Arts]] .]]
Si Gray nag-adbokasiya para sa mga deretso kan mga kababaihan, <ref name="PadayonCatriona">{{Cite news|last=MaGarcia|first=Ma. Angelica|date=2020-10-23|title=Catriona Gray to continue fighting for women's rights despite warning —lawyer|url=https://www.msn.com/en-ph/news/national/catriona-gray-to-continue-fighting-for-womens-rights-despite-warning-%25E2%2580%2594lawyer/ar-BB1ajw88}}</ref> konserbasyon kan kulturang katutubong, asin an proyektong "Sarong Banwaan, Sarong Produkto" (OTOP) kan Departamento nin Komersyo asin Industriya kan Filipinas. Padagos niyang pigtutulod an saiyang mga adbokasiya para sa mga deretso kan mga kababaihan sa ibong kan nagkapirang pangyayari kan an mga opisyales militar nagprobar na piriton siya na limitaran an saiyang mga pakikipag-ulay sa nagkapirang grupo nin mga deretso kan mga kababaihan. Si Gray nagtatrabaho sa organisasyon na Young Focus Philippines poon pa kan Mayo 2016. Siya man sarong embahador kan Love Yourself Philippines asin Smile Train. Durante kan [[pandemya nin COVID-19]], si Gray nagserbing embahador kan [[Krus na Pula kan Filipinas|Philippine Red Cross]] .
=== Ambassador for the Arts, and for Indigenous Handicrafts ===
Kan Pebrero 2020, pigdesignar kan National Commission for Culture and the Arts (NCCA) kan Pilipinas si Catriona Gray bilang Ambassador for the Arts kan ahensya. <ref name="NCCAPhilStar">{{Cite news|last=Bracamonte|first=Earl D. C.|date=2021-02-26|title='I'm first and foremost a Filipina': Catríona Gray is new arts, culture ambassador|url=https://www.philstar.com/lifestyle/arts-and-culture/2021/02/26/2080530/im-first-and-foremost-filipina-catriona-gray-new-arts-culture-ambassador}}</ref> Si Gray nginaranan giraray na embahador kan 2021, <ref name="ArtsAmbassadorCNN">{{Cite news|date=January 28, 2020|title=Catriona Gray named ambassador for arts by NCCA|url=https://cnnphilippines.com/entertainment/2020/1/28/Catriona-Gray-arts-ambassador-NCCA.html|accessdate=March 26, 2025|archivedate=February 3, 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210203172245/https://cnnphilippines.com/entertainment/2020/1/28/Catriona-Gray-arts-ambassador-NCCA.html}}</ref> asin pig-anunsyo bilang host para sa "Kultura 101", sarong NCCA Web Series kun saen sinabi ni Gray na "ibabahagi niya an <nowiki>[saiyang]</nowiki> pagkamoot sa mga aspeto kan kulturang Pilipino baga man ini an satuyang mga tela, an satuyang mga bayle, an satuyang kakanon." <ref>{{Cite news|last=Villano|first=Alexa|date=2021-02-03|title=Catriona Gray to host 'Kultura 101'|url=https://www.rappler.com/life-and-style/arts-culture/catriona-gray-host-kultura-101-show}}</ref>
Si Gray pigngaranan man na Ambassador for Indigenous Handicrafts kan Department of Trade and Industry kan Filipinas kan Hulyo 2020.
=== Parlade red-tagging incident ===
Makusog na nagsimbag si Gray kan siya madara sa isyu kan Red-tagging kan Pilipinas, huli sa sarong insidente kan Oktubre 2020 kan an kumander kan AFP Southern Luzon Command na si Antonio Parlade Jr . [[Gabriela Women's Party|<nowiki>]</nowiki>]] [[Liza Soberano|]][[Angel Locsin|]][[Bagong Hokbo nin Banwa|]] <ref name=":2" /> <ref name=":2" />
Bilang simbag, an abogado ni Gray na si Joji Alonso nagpaluwas nin sarong pahayag na nagsasabi na an mga pahayag ni Parlade "dai inapod" asin nag-afirmar na si Gray padagos na mag-aadbokasiya para sa mga sosyal na kawsa manungod sa mga kababaihan asin magdadanay na "marigon sa saiyang paninindogan na mayo nin siisay man na dapat na silensyohon sa paghiras kan saindang personal na mga istorya".
=== Bulgar cyber libel case ===
Kan Setyembre 2024, nanggana si Gray sa sarong kaso nin cyber libel laban sa editor nin aling-alingan na si Janice Navida asin sa parasurat na si Melba Llanera, na parehong nagtatrabaho para sa tabloid na ''Bulgar'' . An kaso nagpoon sa saiyang reklamo kriminal kan Hulyo 21, 2020 na nakasentro sa sarong palsipikadong mga retrato niya sa social media. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray wins libel case after 4 years|url=https://www.philstar.com/entertainment/2024/09/22/2387160/catriona-gray-wins-libel-case-after-4-years|date=September 22, 2024}}</ref>
== Personal life ==
Si Gray nadiagnose na may scoliosis sa edad na dose alagad dai nakakua nin pagbolong sa likod para sa saiyang kondisyon. Ihinayag niya an saiyang mga eksperyensya sa scoliosis sa paagi nin sarong video na naggigirumdom kan National Scoliosis Month kan 2024. Si Gray sarong Kristiyano asin nabautismohan giraray kan 2024.
Si Gray igwa nin relasyon sa Filipino-German na aktor asin modelo na si Clint Bondad poon 2012 sagkod na sinda nagbulag kan 2019. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray confirms breakup with Clint Bondad|url=https://r3.rappler.com/entertainment/224151-catriona-gray-clint-bondad-break-up/|magazine=Rappler|language=en}}</ref> Kan Mayo 23, 2020, ihinayag ni Gray an saiyang relasyon sa Filipino-Amerikanong aktor, [[Sam Milby|si Sam Milby]] . <ref>{{Cite news|title='Worth every second of the wait': Sam Milby reveals relationship with Catriona Gray|url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/05/23/20/worth-every-second-of-the-wait-sam-milby-reveals-relationship-with-catriona-gray|magazine=ABS-CBN News|language=en}}</ref> Ipinahayag ni Gray an saiyang pakikipag-ulay ki Milby kan Pebrero 16, 2023. <ref>{{Cite news|title='Future Mrs. Milby': Catriona Gray, Sam Milby are engaged|url=https://www.abs-cbn.com/life/02/16/23/catriona-gray-sam-milby-are-engaged|magazine=ABS-CBN News|language=en}}</ref> Kinumpirmar ni Milby an saindang pagbubulag asin kinanselar an pakikipag-ulay kan Pebrero 2025.
Kan Agosto 2024, nawara ni Gray an saiyang mga pasaporte asin mga gamit kan pamilya sa sarong insidente nin paghabon durante kan saiyang bakasyon sa London. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray loses passport, belongings in London car robbery|url=https://www.philstar.com/lifestyle/2024/08/31/2381891/catriona-gray-loses-passport-belongings-london-car-robbery|date=August 31, 2024}}</ref>
== Impact ==
Kan Marso 2022, sarong pigura na gibo sa waks kan saiyang sadiri an pigbuyagyag sa [[Madame Tussauds]] Singapore, na iyo an ikatolong Pilipino na igwa nin siring na replika na ginibo ni Madame Tussauds, pagkatapos ni [[Pia Wurtzbach]] asin [[Manny Pacquiao]] . <ref>{{Cite news|date=March 30, 2022|title=Catriona Gray's wax figure unveiled at Madame Tussauds Singapore|url=https://www.abs-cbn.com/life/03/30/22/catriona-grays-wax-figure-unveiled-in-singapore}}</ref>
== Diskograpiya ==
=== Mga kanta ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;"
! rowspan="1" scope="col" |Titulo
! rowspan="1" scope="col" style="width:1em;" | Taon
! rowspan="1" scope="col" | Album
! rowspan="1" scope="col" | Ref
|-
! scope="row" | "Kami yaon digdi na Magkaibanan"
| rowspan="1" | 2018|rowspan=5 {{n/a|Non-album single}}
| <ref>{{Cite news|url=https://entertainment.inquirer.net/383852/watch-catriona-gray-sam-milby-perform-acoustic-version-of-were-in-this-together|title=Watch: Catriona Gray, Sam Milby perform acoustic version of 'We're In This Together'|last=Arcadio|first=Ryan|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=July 19, 2020}}</ref>
|-
! scope="row" | "RYF"
| rowspan="4" | 2021
| <ref>{{Cite news|url=https://entertainment.inquirer.net/320574/raise-your-flag-song-dedicated-to-catriona-grays-journey-to-the-crown-debuts-in-tribute-show|title='Raise Your Flag' song dedicated to Catriona Gray's journey to the crown debuts in tribute show|last=Armin|first=Adina|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=March 5, 2019}}</ref>
|-
! scope="row" | "RYF (Nu Disco)"
| <ref>{{Cite news|url=https://corporate.abs-cbn.com/newsroom/news-releases/2021/7/13/catriona-gray-ryf-nu-disco-star-music?lang=en|title=Catriona gets her groove on and puts nu-disco twist to "R.Y.F"|date=July 13, 2021}}</ref>
|-
! scope="row" | "Angel kan Sakuya" (duet kaiba si Jay R )
| <ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/04/19/21/catriona-gray-releases-music-video-of-her-duet-with-jay-r|title=Catriona Gray releases music video of her duet with Jay R|newspaper=[[ABS-CBN News]]|date=April 19, 2021}}</ref>
|-
! scope="row" | "Pagkamoot na Tataramon"
| <ref>{{Cite news|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/806134/catriona-gray-to-release-first-self-written-song-love-language-in-collaboration-with-sydne/story/|last=Bigtas|first=Jannielyn Ann|title=Catriona Gray to release first self-written song 'Love Language' in collaboration with Sydney-based producer Cabu|newspaper=[[GMA News Online]]|date=October 7, 2021}}</ref>
|-
|}
== Pelikula ==
=== Sine ===
{| class="wikitable sortable"
!Taon
! Titulo
! Gagampanan
|-
| 2026
| ''An Namomotan''
| Nicole
|-
|}
=== Telebisyon ===
{| class="wikitable sortable"
!Year
!Title
!Notes
|-
|2012
|''@ANCAlerts''
|Guest
|-
| rowspan="4" |2016
|''Miss World Philippines 2016''
|Contestant
|-
|''Mars''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''Tonight with Arnold Clavio''
|-
|''Miss World 2016''
|Contestant
|-
|2017
|''Miss World Philippines 2017''
|Guest
|-
| rowspan="4" |2018
|''Binibining Pilipinas 2018''
|Contestant
|-
|''Mars''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''The Bottomline with Boy Abunda''
|-
|''[[Miss Universe 2018]]''
|Contestant
|-
| rowspan="2" |2018–2020
|''Tonight with Boy Abunda''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''Magandang Buhay''
|-
|2018–2020; 2021–present
|''ASAP''
|Performer
|-
| rowspan="17" |2019
|''Good Morning America''
| rowspan="11" |Guest
|-
|''Live with Kelly and Ryan''
|-
|''Inside Edition''
|-
|''Celebrity Page''
|-
|''Good Day New York''
|-
|''[[Kapuso Mo, Jessica Soho]]''
|-
|''AOL Build Series''
|-
|''NHL Celebrity Wrap''
|-
|''Miss Teen USA 2019''
|-
|''Miss USA 2019''
|-
|''Binibining Pilipinas 2019''
|-
|''Miss Universe Thailand 2019''
| rowspan="2" |Judge
|-
|''Miss South Africa 2019''
|-
|''The Strip Live''
| rowspan="4" |Guest
|-
|''BUILD by Yahoo!''
|-
|''Good Day New York''
|-
|''Miss Universe 2019''
|-
| rowspan="4" |2020
|''It's Showtime''
|Guest co-host
|-
|''Lingkod Aksyon''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''Headstart with Karen Davila''
|-
|''Miss Universe Colombia 2020''
|Judge
|-
|2020–2021
|''Sunday Noontime Live''
|Host/Performer
|-
| rowspan="4" |2021
|''Binibining Pilipinas 2021''
|Host
|-
|''Supermodel Me: Revolution''
|Judge
|-
|''Miss South Africa 2021''
|Host
|-
|''It's Showtime''
|Judge (Segment: Magpasikat)
|-
| rowspan="6" |2022
|''Top Class''
|Host
|-
|''Miss Universe Vietnam 2022''
|Judge
|-
|''Binibining Pilipinas 2022''
|Host
|-
|''Sing Galing''
|Guest
|-
|''It's Showtime''
|Judge
|-
|''Global Child''
|Host
|-
| rowspan="2" |2023
|''Miss Universe 2022''
| rowspan="3" |Backstage correspondent
|-
|''[[Miss Universe 2023]]''
|-
|2024
|''[[Miss Universe 2024]]''
|-
|}
hqs736nuybx2bk9qgyznkxol3s1wob9
312067
312053
2026-10-29T15:36:21Z
Ringer
55
312067
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox pageant titleholder
| name = Catriona Gray
| image = Catriona Gray in January 2026 (cropped).jpg
| caption = Gray in 2026
| birth_name = Catriona Elisa Magnayon Gray
| birth_date = {{Birth date and age|1994|01|06}}
| title = {{Unbulleted list|[[Miss World Philippines 2016]]|[[Binibining Pilipinas 2018|Miss Universe Philippines 2018]]|[[Miss Universe 2018]]}}
| major_competitions = <!-- Please DO NOT ADD the special awards that she won and do not change her placement for Miss World 2016, there is no exact source saying that Catriona Gray was the Third Runner-up! --> {{Unbulleted list|Miss World Philippines 2016|(Winner)|[[Miss World 2016]]|(Top 5)|[[Binibining Pilipinas 2018]]|(Winner – Miss Universe Philippines)|[[Miss Universe 2018]]|(Winner)}}
| birth_place = [[Cairns]], [[Queensland]], Australia
| citizenship = {{hlist|Australia|Philippines<ref>{{cite news |last1=Dollanganger |first1=Coco |title='Not Filipino Enough'? Catriona Gray Is as Filipino as They Come |url=https://international.thenewslens.com/article/111025 |access-date=February 27, 2026 |work=The News Lens |date=December 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260227062153/https://international.thenewslens.com/article/111025 |archive-date=February 27, 2026 |url-status=live}}</ref>}}
| height = 5ft 10in<ref>{{cite news|url=https://usa.inquirer.net/18401/exclusive-up-close-with-catriona-gray|title=EXCLUSIVE: Up close with Catriona Gray|last=Lugay|first=Elton|date=10 January 2019|newspaper=Philippine Daily Inquirer|language=en|access-date=11 August 2019|archive-date=May 15, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190515161756/https://usa.inquirer.net/18401/exclusive-up-close-with-catriona-gray|url-status=live}}</ref><!--DO NOT CHANGE THIS. It has been established that her height is 5'10" and not shorter. Thanks.-->
| occupation = {{hlist|Model|singer|actress|media personality}}
| years_active = {{hlist|1999–2001|2006–present}}
| eye_color = <!-- must be properly referenced -->
| hair_color = <!-- must be properly referenced -->
| agency = Cornerstone Entertainment<ref>{{cite web|date=2019-12-10|title=WATCH: Catriona Gray back in PH after Miss Universe reign|url=https://www.abs-cbn.com/life/12/11/19/watch-catriona-gray-back-in-ph-after-miss-universe-reign|url-status=live|access-date=2021-08-27|website=ABS-CBN News|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20191211020840/https://news.abs-cbn.com/life/12/11/19/watch-catriona-gray-back-in-ph-after-miss-universe-reign |archive-date=11 December 2019 }}</ref>
| signature = Catriona Gray Signature.png
| education = [[Berklee College of Music]]
| partner = <!--Partner is for unmarried/long-term life partners. Not a list of boyfriends/engagements.-->
}}
Si Catriona Elisa Magnayon Gray namundag sa Cairns, Queensland, Australia, kan Enero 6, 1994, sa sarong ama na Australiano na may ginikanan na Scottish, si Ian Gray, asin sarong ina na Filipina, si Normita Ragas Magnayon, gikan sa [[Oas]], Albay, Filipinas. <ref>{{Cite news|last=Wang|first=Nickie|date=2018-12-17|title=Catriona living mom's dream|url=http://www.manilastandard.net/news/top-stories/283236/catriona-living-mom-s-dream.html}}</ref> ] <ref>{{Cite news|date=19 March 2018|title=Cairns beauty Catriona Gray crowned Miss Universe Philippines 2018|url=http://www.cairnspost.com.au/news/cairns/cairns-beauty-catriona-gray-crowned-miss-universe-philippines-2018/news-story/47e3c92372797f8649b74db23563374d}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Miss Universe 2018 winner: Miss Philippines Catriona Gray bags the title – Times of India ►|url=https://timesofindia.indiatimes.com/life-style/fashion/buzz/miss-philippines-catriona-gray-bags-miss-universe-2018-title/articleshow/67121868.cms}}</ref>[[Sidney|]] <ref>{{Cite news|date=10 April 2018|title=LOOK: Catriona Gray was once Little Miss Philippines|url=http://cnnphilippines.com/entertainment/2018/12/17/catriona-gray-miss-universe-2018-little-miss-philippines.html|language=en|accessdate=26 March 2025|archivedate=18 December 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181218193717/http://cnnphilippines.com/entertainment/2018/12/17/catriona-gray-miss-universe-2018-little-miss-philippines.html}}</ref>
==Kaamayi nin buhay/edukasyon==
Si Gray sarong estudyante sa Trinity Anglican School sa Cairns kun saen siya sarong kapitan kan harong asin sarong chorister kan eskwelahan. Nag-ako siya nin sertipiko sa teorya nin musika gikan sa Berklee College of Music sa Boston, Massachusetts asin nakakua nin sertipiko sa pag-aling-aling sa luwas asin sarong itom na sinturon sa Choi Kwang-Do martial arts. Dugang pa, si Gray iyo an nangengenot na parakanta kan jazz band kan saiyang eskwelahan; nagbida man siya sa mga lokal na produksyon kan ''Miss Saigon'' . Pagkagradwar niya sa hayskul, nagbalyo siya sa [[Manila]] kun saen siya nagtrabaho bilang sarong komersyal na modelo. <ref>{{Cite news|title=5 Things to Know About Miss Universe 2018 Catriona Gray|url=https://www.eonline.com/ap/news/997154/5-things-to-know-about-miss-universe-2018-catriona-gray}}</ref>
== Pageantry ==
=== Miss World Philippines 2016 ===
Kan Setyembre 5, 2016, pig-anunsyo si Gray bilang saro sa 40 na kandidato na nagkokompetensya para sa titulong Miss World Philippines 2016. An pageant ginibo kan Oktubre 2, sa Manila Hotel . Sa kapinunan kan kompetisyon, si Gray nanggana nin apat na espesyal na premyo—Pinakamarahay sa Swimsuit, Pinakamarahay sa Evening Gown, Pinakamarahay sa Fashion Runway, asin Pinakamahusay sa Talento—siring man anom na premyo gikan sa mga korporasyon na nag-isponsor kan pageant. <ref>{{Cite news|date=2 October 2016|title=Catriona Gray crowned Miss World Philippines 2016|url=http://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-world/philippines/147979-miss-world-philippines-2016-winner-catriona-gray|language=en}}</ref>
Si Gray maabot sa pinakahalangkaw na 12 na hapot asin simbag na round hinapot siya, "Kun ika nagmamata sa aga asin naghihiling sa salming, ano an nahihiling mo?". Sa saiyang simbag, nagigirumdoman niya kun pano niya huhurop-hurupon an saiyang mga eksperyensya tanganing mapauswag an saiyang karakter. <ref name="worldph2016">{{Cite news|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/583594/miss-world-philippines-catriona-gray-this-is-an-amazing-moment-i-will-never-forget/story/|title=Miss World Philippines Catriona Gray: 'This is an amazing moment I will never forget'|date=3 October 2016}}</ref>
Durante kan huring hapot asin simbag na round an gabos na limang finalists hinapot kan parehong hapot, "Taano ta dapat kang magin Miss World Philippines 2016?". Idinoon ni Gray an saiyang pagkomiter sa saiyang titulo asin an saiyang personal na adbokasiya sa saiyang simbag. <ref name="worldph2016"/>
Kan Setyembre 3, 2017, kinoronahan ni Gray si Laura Lehmann bilang saiyang kasalihid sa Miss World Philippines 2017 pageant.
=== Miss World 2016 ===
Pagkatapos na manggana sa nasyonal na kompetisyon, si Gray nakipagkumpetensya sa Miss World 2016 na ginibo sa MGM National Harbor, sa Oxon Hill, Maryland, Estados Unidos. Sa mga paligsahan bago an pageant, si Gray nanggana kan Multimedia Award, ikaduwa sa Talent Award, asin nakaabot sa top five para sa proyektong Beauty with a Purpose.
Durante kan porsyon nin hapot asin simbag sa pageant, hinapot siya kan nagtutukaw na Miss World 2015 na si Mireia Lalaguna, "Anong mga kualidad an sa paghona mo kaipuhan tanganing maisulot an sakuyang korona?". Sasabihon niya an "kaisogan" bilang an kalidad na kaipuhan para sa titulo. <ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/life/12/19/16/read-miss-world-2016-top-5-qa|title=READ: Miss World 2016 Top 5 Q&A}}</ref>
Si Gray nagtapos bilang sarong top five finalist. Si Stephanie Del Valle kan Puerto Rico nanggana sa nasambit na pageant.
=== Binibining Pilipinas 2018 ===
Kan Enero 8, 2018, nagsumite si Gray kan saiyang aplikasyon para sa Binibining Pilipinas 2018. Kan Enero 16, siya nakumpirma bilang saro sa 40 na kandidato na nagkokompetensya para sa anom na nasyonal na titulo na pinaglalabanan sa pageant.
Durante kan kompetisyon sa nasyonal na gubing kan Marso 3, si Gray nagsulot nin [[Mindanao]] -inspired golden princess gown na dinisenyo ni Jearson Demavivas bilang pag-onra sa mga babaeng Muslim na apektado kan Siege of Marawi kan nakaaging taon. Siya pig-anunsyo bilang saro sa sampulong pinalista para sa Best in National Costume Award kan Marso 9.
An pageant ginibo kan Marso 18, sa [[Araneta Coliseum]] . Si Gray nanggana nin limang espesyal na premyo: Pinakamarahay sa National Costume, Pinakamahusay sa Swimsuit, Pinakamarahay sa Evening Gown, asin duwang premyo gikan sa mga isponsor kan pageant. <ref name=":5">{{Cite news|date=18 March 2018|title=Catriona Gray bags 5 special awards|url=https://www.abs-cbn.com/life/03/18/18/catriona-gray-bags-5-special-awards}}</ref> Nakakua man siya nin duwang premyo sa paligsahan sa popularidad.
Si Gray nag-abante sa hapot asin simbag na round, kun saen an Embahador kan Estados Unidos sa Pilipinas na si Sung Kim naghapot kan minasunod: "Pagkatapos kan mapanlaglag na gera—an Marawi yaon na sa dalan pasiring sa pagbangon, ano an magigin mensahe nindo sa mga hoben na babae kan Marawi?". Si Gray masabi kan minasunod: <ref name="binibini">{{Cite news|title=Catriona Gray to represent PH in Miss Universe 2018|url=https://www.abs-cbn.com/life/03/19/18/catriona-gray-to-represent-ph-in-miss-universe-2018}}</ref>
Si Gray an nanggana sa pageant bilang Miss Universe Philippines 2018, na kinoronahan kan saiyang naenot na si [[Rachel Peters]] . <ref name="binibini"/> Sa saiyang kapangganahan, si Gray nagin pinakaenot na Pilipino na nagrepresentar kan nasyon sa parehong kompetisyon nin [[Miss World]] asin [[Miss Universe]], asin an ikaduwa na nagrepresentar kan Filipinas sa duwang mayor na internasyonal na pageant, an enot iyo si Carlene Aguilar kan 2005.
Kan Hunyo 9, 2019, kinoronahan ni Gray [[Gazini Ganados|si Gazini Ganados]] bilang saiyang kasalihid sa Binibining Pilipinas 2019 pageant.
=== Miss Universe 2018 ===
[[Ladawan:Catriona_Gray_Frontrow_Cares.jpg|thumb|308x308px|Gray sa sarong charity event kan Disyembre 2018]]
Bilang Miss Universe Philippines 2018, si Gray an nagrepresentar kan Filipinas sa Miss Universe 2018.
Durante kan presentasyon kan nasyonal na costume show kan Disyembre 10, si Gray nagsulot nin sarong beaded tribal suit na nagtatampok kan mga katutubong tribu kan mga suanoy na paganong Pilipino, kaiba an sarong sobrang kadakulaan na parol na pininturahan nin ''[[Parol]]'' na ginuguyod nin sarong roller device. An costume sinabayan nin sarong pre-Kristiyanong Shamanic dance kan makasaysayan na paganismong [[Balyan-a|Babaylan]] . An kostyum nakakua nin parehong pag-omaw asin kritisismo, huli sa pighihiling na kadepisilan sa paglakaw asin an dai pagpunsyonar kan mga LED . Si Gray nagsambit kan saiyang scoliosis para sa siring na mga isyu. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray is the new Miss Universe Philippines!|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/647033/catriona-gray-is-the-new-miss-universe-philippines/story/}}</ref>
Sa enot na paligsahan kan pageant, si Gray naglakaw nin maluway, na inaapod na "lava walk", sa rampa sa kompetisyon sa swimwear na nakasulot nin pink na swimsuit, na pig-omaw kan mga supermodel na si [[Tyra Banks]] asin Ashley Graham, mga komentarista sa moda asin mga paradalan sa Internet .
An pageant ginibo kan Disyembre 17 sa Impact Arena, Muang Thong Thani, sa Thailand. <ref name="Philstar: World → Universe">{{Cite news|url=https://www.philstar.com/entertainment/2018/12/17/1877747/world-universe-catriona-gray-now-fourth-filipina-miss-universe|title=From world to universe: Catriona Gray is now fourth Filipina Miss Universe|last=Adel|first=Rosette|date=17 December 2018|language=en-US}}</ref> Sa kapinunan kan kompetisyon, si Gray nag-abante sa Top 20. Durante kan pagbukas na pahayag na segment, nagigirumdoman ni Gray an saiyang mga eksperyensya sa pagtrabaho sa sarong non-profit na organisasyon.
Si Gray nakaabante sa top 10. Nagsulot siya nin pink na bikini na Sirivannavari asin sarong kapa na may bulawan na pakpak na mga strap sa abaga sa kompetisyon sa swimsuit. [[Mak Tumang|<nowiki>]</nowiki>]] . [[Swarovski|]] An saiyang angay sa hawak, hubang disenyo sa likod igwa nin sarong gilid na ginunting asin sarong halangkaw na hiwa na "nagtatampok kan mga bitis ni Gray". An bado, na sosog ki Tumang nagtitimbang nin 10 libra, sarong pag-onra sa [[Bulkan Mayon|Bulkang Mayon]], sarong atraksyon nin mga turista sa probinsya nin [[Albay]], an ginikanan na banwaan kan ina ni Gray. Sa sarong interbyu, nagdesisyon si Gray na pilion an gown para sa beauty pageant ta an saiyang ina nangaturugan na manggana siya kan korona kan Miss Universe na nakasulot nin pulang bado. <ref name=":0">{{Cite news|last=Cabico|first=Gaea Katreena|title=FULL TEXT: Miss Universe 2018 Q&A with top 5, final 3|url=https://www.philstar.com/headlines/2018/12/17/1877760/full-text-miss-universe-2018-qa-top-5-final-3}}</ref>
Si Gray dangan nag-abante sa pinakahalangkaw na lima. Durante kan enot na round nin hapot asin simbag, si Gray hinapot kan host na [[Steve Harvey|si Steve Harvey]], "An Canada dai pa sana nahahaloy na nag-ayon sa Uruguay bilang ikaduwang nasyon sa kinaban na naggibo nin marijuana na legal . Ano an saimong opinyon sa paglegalisar kan marijuana?" Nagsimbag siya: <blockquote>"I'm for it being used for medical use, but not so for recreational use. Because I think if people were to argue: Then what about alcohol and cigarettes? Well, everything is good but in moderation."</blockquote>Si Gray nakaabante sa pinakahalangkaw na tulo. Sa huring seksyon nin hapot asin simbag, an tolong nangengenot na mga partisipante hinapot kan parehong hapot ni Harvey: "Ano an pinaka-importanteng leksyon na saimong nanodan sa saimong buhay asin pano mo ini iaaplikar sa saimong panahon bilang Miss Universe?" Nagsimbag siya: ''<ref name=":0"/>''<blockquote>I work a lot in the slums of Tondo, Manila, and the life there is very... it's poor and it's very sad. And I've always taught myself to look for the beauty in it; to look in the beauty in the faces of the children, and to be grateful. And I would bring this aspect as a Miss Universe to see situations with a silver lining, and to assess where I could give something, where I could provide something as a spokesperson. And this I think if I could also teach people to be grateful, we could have an amazing world where negativity could not grow and foster, and children will have a smile on their faces.</blockquote>Sa katapusan kan aktibidad, nanggana si Gray sa kompetisyon asin kinoronahan kan saiyang naenot, si Demi-Leigh Nel-Peters kan Aprika del Sur. Siya an ikaapat na Filipinong Miss Universe sunod ki [[Gloria Diaz]] kan [[Miss Universe 1969|1969]], [[Margie Moran]] kan [[Miss Universe 1973|1973]], asin [[Pia Wurtzbach]] kan [[Miss Universe 2015|2015]] . Dugang pa, siya an ikaduwang Biracial Filipina na nanggana kan titulong Miss Universe sunod ki Wurtzbach.
==== Reign as Miss Universe 2018 ====
Sa saiyang kapasidad bilang Miss Universe, si Gray nagbisita sa Brazil, Indonesia, Thailand, South Africa, manlaen-laen na mga syudad asin estado sa bilog na Estados Unidos, asin sa Pilipinas. <ref>{{Cite news|title=HIGHLIGHTS: Catriona Gray's reign as Miss Universe 2018|url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/246726-highlights-catriona-gray-reign/}}</ref> Nagbisita man siya sa Canada asin United Arab Emirates tanganing makipag-ulay sa saiyang mga pageant sponsors asin mga Filipinong tagasuporta. <ref>{{Cite news|title=Miss Universe Catriona Gray raises funds for abused Filipino kids|url=https://entertainment.mb.com.ph/2019/03/27/miss-universe-catriona-gray-raises-funds-for-abused-filipino-kids|language=en-US|accessdate=2025-03-26|archivedate=2019-10-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191006161115/https://entertainment.mb.com.ph/2019/03/27/miss-universe-catriona-gray-raises-funds-for-abused-filipino-kids/}}</ref>
[[Ladawan:Catriona_Elisa_Gray_NAIA_welcome.jpg|thumb|250x250px|Si Gray, nagbalik sa Pilipinas matapos makoronahan bilang Miss Universe 2018]]
Kan Disyembre 20, 2018, si Gray nakipag-olay ki Presidente [[Rodrigo Duterte]] sa Villamor Airbase sa [[Pasay]] .
Kan Enero 22, 2019, si Gray nagbyahe pasiring sa Indonesia tanganing mag-shoot nin sarong komersyal para sa ''C 1000'', sarong tatak nin bitamina sa Indonesia.
Kan Pebrero 16, 2019, si Gray nag-abot sa Pilipinas para sa sarong semanang selebrasyon nin pag-uli na may mga pagbisita sa mga syudad nin [[Manila]], [[Makati]], [[Pasay]] asin [[Syudad nin Quezon|Quezon City]] . Alagad, kan Pebrero 23, 2019, nahulog an balahibo kan replika kan Mikimoto Crown durante kan saiyang parada sa pag-uli sa Araneta Center. Naggibo man siya nin mga kortesiya sa [[Kongreso kan Filipinas]], [[Senado kan Filipinas]] asin [[Palasyo nin Malakanyang|Palasyo nin Malacañang]] .
Kan Oktubre 17, 2019, si Gray nag-atendir sa 2019 Latin Music Awards sa Dolby Theatre, Hollywood asin Highlands sa Los Angeles, California, kun saen iprinesentar niya an "Canción Favorita – Tropical" na premyo para sa kantang "Adicto" ki Marc Anthony asin Prince Rocey .
Kan Disyembre 5, 2019, si Gray nag-atender sa pagluwas kan bagong Mouawad Crown para sa [[Miss Universe]] pageant, na may titulong Power of Unity, sa pagretiro kan Mikimoto Crown . <ref>{{Cite news|title=LOOK: New Miss Universe 2019 crown unveiled|url=https://www.rappler.com/life-and-style/specials/miss-universe/246556-photo-new-miss-universe-crown-2019}}</ref> Siya an nagkorona ki Zozibini Tunzi kan Aprika del Sur bilang saiyang kasalihid sa ika-68 na Miss Universe pageant.
=== Post-Miss Universe ===
Kasunod kan saiyang pagreynar, si Gray nagserbing huwes sa nagkapirang nasyonal na pageant para sa Miss Universe, na nagin huwes para sa mga pageant sa Colombia kan 2020 asin Vietnam kan 2022. An huring pageant nag-ako nin backlash huli sa pag-introdusir saiya bilang "Australian by birth" asin salang pagbaybay kan saiyang apelyido sa bilog na pageant pageant. An nasyonal na organisasyon magpapaluwas nin sarong paghagad nin dispensa para sa saindang mga sala. <ref name=":11" />
== Entertainment Career ==
Kan 2020, si Gray pig-introdusir bilang saro sa mga presenter kan [[TV5 (Filipinas)|TV5]] variety show ''na Sunday Noontime Live!'' . Si Gray nagserbing backstage correspondent kan Miss Universe 2022 finals, kaiba si Zuri Hall . Ibinalik niya an saiyang papel kan [[Miss Universe 2023|2023]] . Si Gray nagserbing lokal na embahador para sa [[Pankinaban na Kopa kan Basketbol FIBA 2023|2023 FIBA World Cup]] asin nagpartisipar sa huring draw para sa torneo. <ref>{{Cite news|date=25 August 2022|title=Catriona Gray, Gilas legends named ambassadors for Fiba World Cup|url=https://sports.inquirer.net/474808/catriona-gray-gilas-legends-named-ambassadors-for-fiba-world-cup}}</ref>
== Advocacy and issues ==
[[Ladawan:Catriona_Gray_is_new_National_Commission_for_Culture_and_the_Arts_ambassador.jpg|thumb|250x250px|Gray kan 2020, na naghahatod nin mensahe sa paglansar kan National Arts Month na pinangenotan kan [[Nasyunal na Komisyon para sa Kultura asin kan Arte|National Commission for Culture and the Arts]] .]]
Si Gray nag-adbokasiya para sa mga deretso kan mga kababaihan, <ref name="PadayonCatriona">{{Cite news|last=MaGarcia|first=Ma. Angelica|date=2020-10-23|title=Catriona Gray to continue fighting for women's rights despite warning —lawyer|url=https://www.msn.com/en-ph/news/national/catriona-gray-to-continue-fighting-for-womens-rights-despite-warning-%25E2%2580%2594lawyer/ar-BB1ajw88}}</ref> konserbasyon kan kulturang katutubong, asin an proyektong "Sarong Banwaan, Sarong Produkto" (OTOP) kan Departamento nin Komersyo asin Industriya kan Filipinas. Padagos niyang pigtutulod an saiyang mga adbokasiya para sa mga deretso kan mga kababaihan sa ibong kan nagkapirang pangyayari kan an mga opisyales militar nagprobar na piriton siya na limitaran an saiyang mga pakikipag-ulay sa nagkapirang grupo nin mga deretso kan mga kababaihan. Si Gray nagtatrabaho sa organisasyon na Young Focus Philippines poon pa kan Mayo 2016. Siya man sarong embahador kan Love Yourself Philippines asin Smile Train. Durante kan [[pandemya nin COVID-19]], si Gray nagserbing embahador kan [[Krus na Pula kan Filipinas|Philippine Red Cross]] .
=== Ambassador for the Arts, and for Indigenous Handicrafts ===
Kan Pebrero 2020, pigdesignar kan National Commission for Culture and the Arts (NCCA) kan Pilipinas si Catriona Gray bilang Ambassador for the Arts kan ahensya. <ref name="NCCAPhilStar">{{Cite news|last=Bracamonte|first=Earl D. C.|date=2021-02-26|title='I'm first and foremost a Filipina': Catríona Gray is new arts, culture ambassador|url=https://www.philstar.com/lifestyle/arts-and-culture/2021/02/26/2080530/im-first-and-foremost-filipina-catriona-gray-new-arts-culture-ambassador}}</ref> Si Gray nginaranan giraray na embahador kan 2021, <ref name="ArtsAmbassadorCNN">{{Cite news|date=January 28, 2020|title=Catriona Gray named ambassador for arts by NCCA|url=https://cnnphilippines.com/entertainment/2020/1/28/Catriona-Gray-arts-ambassador-NCCA.html|accessdate=March 26, 2025|archivedate=February 3, 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210203172245/https://cnnphilippines.com/entertainment/2020/1/28/Catriona-Gray-arts-ambassador-NCCA.html}}</ref> asin pig-anunsyo bilang host para sa "Kultura 101", sarong NCCA Web Series kun saen sinabi ni Gray na "ibabahagi niya an <nowiki>[saiyang]</nowiki> pagkamoot sa mga aspeto kan kulturang Pilipino baga man ini an satuyang mga tela, an satuyang mga bayle, an satuyang kakanon." <ref>{{Cite news|last=Villano|first=Alexa|date=2021-02-03|title=Catriona Gray to host 'Kultura 101'|url=https://www.rappler.com/life-and-style/arts-culture/catriona-gray-host-kultura-101-show}}</ref>
Si Gray pigngaranan man na Ambassador for Indigenous Handicrafts kan Department of Trade and Industry kan Filipinas kan Hulyo 2020.
=== Parlade red-tagging incident ===
Makusog na nagsimbag si Gray kan siya madara sa isyu kan Red-tagging kan Pilipinas, huli sa sarong insidente kan Oktubre 2020 kan an kumander kan AFP Southern Luzon Command na si Antonio Parlade Jr . [[Gabriela Women's Party|<nowiki>]</nowiki>]] [[Liza Soberano|]][[Angel Locsin|]][[Bagong Hokbo nin Banwa|]] <ref name=":2" /> <ref name=":2" />
Bilang simbag, an abogado ni Gray na si Joji Alonso nagpaluwas nin sarong pahayag na nagsasabi na an mga pahayag ni Parlade "dai inapod" asin nag-afirmar na si Gray padagos na mag-aadbokasiya para sa mga sosyal na kawsa manungod sa mga kababaihan asin magdadanay na "marigon sa saiyang paninindogan na mayo nin siisay man na dapat na silensyohon sa paghiras kan saindang personal na mga istorya".
=== Bulgar cyber libel case ===
Kan Setyembre 2024, nanggana si Gray sa sarong kaso nin cyber libel laban sa editor nin aling-alingan na si Janice Navida asin sa parasurat na si Melba Llanera, na parehong nagtatrabaho para sa tabloid na ''Bulgar'' . An kaso nagpoon sa saiyang reklamo kriminal kan Hulyo 21, 2020 na nakasentro sa sarong palsipikadong mga retrato niya sa social media. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray wins libel case after 4 years|url=https://www.philstar.com/entertainment/2024/09/22/2387160/catriona-gray-wins-libel-case-after-4-years|date=September 22, 2024}}</ref>
== Personal life ==
Si Gray nadiagnose na may scoliosis sa edad na dose alagad dai nakakua nin pagbolong sa likod para sa saiyang kondisyon. Ihinayag niya an saiyang mga eksperyensya sa scoliosis sa paagi nin sarong video na naggigirumdom kan National Scoliosis Month kan 2024. Si Gray sarong Kristiyano asin nabautismohan giraray kan 2024.
Si Gray igwa nin relasyon sa Filipino-German na aktor asin modelo na si Clint Bondad poon 2012 sagkod na sinda nagbulag kan 2019. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray confirms breakup with Clint Bondad|url=https://r3.rappler.com/entertainment/224151-catriona-gray-clint-bondad-break-up/|magazine=Rappler|language=en}}</ref> Kan Mayo 23, 2020, ihinayag ni Gray an saiyang relasyon sa Filipino-Amerikanong aktor, [[Sam Milby|si Sam Milby]] . <ref>{{Cite news|title='Worth every second of the wait': Sam Milby reveals relationship with Catriona Gray|url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/05/23/20/worth-every-second-of-the-wait-sam-milby-reveals-relationship-with-catriona-gray|magazine=ABS-CBN News|language=en}}</ref> Ipinahayag ni Gray an saiyang pakikipag-ulay ki Milby kan Pebrero 16, 2023. <ref>{{Cite news|title='Future Mrs. Milby': Catriona Gray, Sam Milby are engaged|url=https://www.abs-cbn.com/life/02/16/23/catriona-gray-sam-milby-are-engaged|magazine=ABS-CBN News|language=en}}</ref> Kinumpirmar ni Milby an saindang pagbubulag asin kinanselar an pakikipag-ulay kan Pebrero 2025.
Kan Agosto 2024, nawara ni Gray an saiyang mga pasaporte asin mga gamit kan pamilya sa sarong insidente nin paghabon durante kan saiyang bakasyon sa London. <ref>{{Cite news|title=Catriona Gray loses passport, belongings in London car robbery|url=https://www.philstar.com/lifestyle/2024/08/31/2381891/catriona-gray-loses-passport-belongings-london-car-robbery|date=August 31, 2024}}</ref>
== Impact ==
Kan Marso 2022, sarong pigura na gibo sa waks kan saiyang sadiri an pigbuyagyag sa [[Madame Tussauds]] Singapore, na iyo an ikatolong Pilipino na igwa nin siring na replika na ginibo ni Madame Tussauds, pagkatapos ni [[Pia Wurtzbach]] asin [[Manny Pacquiao]] . <ref>{{Cite news|date=March 30, 2022|title=Catriona Gray's wax figure unveiled at Madame Tussauds Singapore|url=https://www.abs-cbn.com/life/03/30/22/catriona-grays-wax-figure-unveiled-in-singapore}}</ref>
== Diskograpiya ==
=== Mga kanta ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;"
! rowspan="1" scope="col" |Titulo
! rowspan="1" scope="col" style="width:1em;" | Taon
! rowspan="1" scope="col" | Album
! rowspan="1" scope="col" | Ref
|-
! scope="row" | "Kami yaon digdi na Magkaibanan"
| rowspan="1" | 2018|rowspan=5 {{n/a|Non-album single}}
| <ref>{{Cite news|url=https://entertainment.inquirer.net/383852/watch-catriona-gray-sam-milby-perform-acoustic-version-of-were-in-this-together|title=Watch: Catriona Gray, Sam Milby perform acoustic version of 'We're In This Together'|last=Arcadio|first=Ryan|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=July 19, 2020}}</ref>
|-
! scope="row" | "RYF"
| rowspan="4" | 2021
| <ref>{{Cite news|url=https://entertainment.inquirer.net/320574/raise-your-flag-song-dedicated-to-catriona-grays-journey-to-the-crown-debuts-in-tribute-show|title='Raise Your Flag' song dedicated to Catriona Gray's journey to the crown debuts in tribute show|last=Armin|first=Adina|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=March 5, 2019}}</ref>
|-
! scope="row" | "RYF (Nu Disco)"
| <ref>{{Cite news|url=https://corporate.abs-cbn.com/newsroom/news-releases/2021/7/13/catriona-gray-ryf-nu-disco-star-music?lang=en|title=Catriona gets her groove on and puts nu-disco twist to "R.Y.F"|date=July 13, 2021}}</ref>
|-
! scope="row" | "Angel kan Sakuya" (duet kaiba si Jay R )
| <ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/04/19/21/catriona-gray-releases-music-video-of-her-duet-with-jay-r|title=Catriona Gray releases music video of her duet with Jay R|newspaper=[[ABS-CBN News]]|date=April 19, 2021}}</ref>
|-
! scope="row" | "Pagkamoot na Tataramon"
| <ref>{{Cite news|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/806134/catriona-gray-to-release-first-self-written-song-love-language-in-collaboration-with-sydne/story/|last=Bigtas|first=Jannielyn Ann|title=Catriona Gray to release first self-written song 'Love Language' in collaboration with Sydney-based producer Cabu|newspaper=[[GMA News Online]]|date=October 7, 2021}}</ref>
|-
|}
== Pelikula ==
=== Sine ===
{| class="wikitable sortable"
!Taon
! Titulo
! Gagampanan
|-
| 2026
| ''An Namomotan''
| Nicole
|-
|}
=== Telebisyon ===
{| class="wikitable sortable"
!Year
!Title
!Notes
|-
|2012
|''@ANCAlerts''
|Guest
|-
| rowspan="4" |2016
|''Miss World Philippines 2016''
|Contestant
|-
|''Mars''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''Tonight with Arnold Clavio''
|-
|''Miss World 2016''
|Contestant
|-
|2017
|''Miss World Philippines 2017''
|Guest
|-
| rowspan="4" |2018
|''Binibining Pilipinas 2018''
|Contestant
|-
|''Mars''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''The Bottomline with Boy Abunda''
|-
|''[[Miss Universe 2018]]''
|Contestant
|-
| rowspan="2" |2018–2020
|''Tonight with Boy Abunda''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''Magandang Buhay''
|-
|2018–2020; 2021–present
|''ASAP''
|Performer
|-
| rowspan="17" |2019
|''Good Morning America''
| rowspan="11" |Guest
|-
|''Live with Kelly and Ryan''
|-
|''Inside Edition''
|-
|''Celebrity Page''
|-
|''Good Day New York''
|-
|''[[Kapuso Mo, Jessica Soho]]''
|-
|''AOL Build Series''
|-
|''NHL Celebrity Wrap''
|-
|''Miss Teen USA 2019''
|-
|''Miss USA 2019''
|-
|''Binibining Pilipinas 2019''
|-
|''Miss Universe Thailand 2019''
| rowspan="2" |Judge
|-
|''Miss South Africa 2019''
|-
|''The Strip Live''
| rowspan="4" |Guest
|-
|''BUILD by Yahoo!''
|-
|''Good Day New York''
|-
|''Miss Universe 2019''
|-
| rowspan="4" |2020
|''It's Showtime''
|Guest co-host
|-
|''Lingkod Aksyon''
| rowspan="2" |Guest
|-
|''Headstart with Karen Davila''
|-
|''Miss Universe Colombia 2020''
|Judge
|-
|2020–2021
|''Sunday Noontime Live''
|Host/Performer
|-
| rowspan="4" |2021
|''Binibining Pilipinas 2021''
|Host
|-
|''Supermodel Me: Revolution''
|Judge
|-
|''Miss South Africa 2021''
|Host
|-
|''It's Showtime''
|Judge (Segment: Magpasikat)
|-
| rowspan="6" |2022
|''Top Class''
|Host
|-
|''Miss Universe Vietnam 2022''
|Judge
|-
|''Binibining Pilipinas 2022''
|Host
|-
|''Sing Galing''
|Guest
|-
|''It's Showtime''
|Judge
|-
|''Global Child''
|Host
|-
| rowspan="2" |2023
|''Miss Universe 2022''
| rowspan="3" |Backstage correspondent
|-
|''[[Miss Universe 2023]]''
|-
|2024
|''[[Miss Universe 2024]]''
|-
|}
htnk9l2iyh8xad59v7ubzbxiiz59un1
Sonia Roco
0
18848
312055
281712
2026-10-29T14:52:05Z
BaldovsAngelica
33516
312055
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder|name=Sonia Roco|image=|image_size=|birth_date={{Birth date and age|1944|7|20}}|birth_place=[[Tondo, Manila]], [[Commonwealth of the Philippines]]|party=[[Aksyon Demokratiko|Aksyon]]|otherparty=[[Liberal Party (Philippines)|Liberal]]|birth_name=Sonia Cubillo Malasarte|occupation=Educator|spouse=[[Raul Roco]]}}
Si '''Sonia Cubillo Malasarte-Roco'''<ref>Gerona, Danilo Madrid, The Ateneo de Naga at Seventy Building a Tradition of Excellence , C2010 pp.145</ref> (pinangaki kan Huly 20, 1944) iyo an nabalong agom kan Filipinong senador asin nagin kandidato pagka-presidente na si [[Raul Roco]]. Nagdalagan man siya sa pagkasenador kan 2007 sa Philippine Midterm Elections sa irarom kang partido kan saiyang nagadan na agom, an [[Aksyon Demokratiko]], na naki-alyado sa mga oposisyon na koalisyon na inaapod na [[Genuine Opposition]]. Siya nagbali sa koalisyon matapos na si JV Ejercito, aki kan dating presidente na si [[Joseph Estrada]], huminali bilang kandidato sa pagkaoposisyon nin huli sa sugo kan saiyang ama.<ref>[http://newsinfo.inquirer.net/inquirerheadlines/nation/view_article.php?article_id=48401 Estrada son out of UNO; Roco in - INQUIRER.net, Philippine News for Filipinos] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070211174621/http://newsinfo.inquirer.net/inquirerheadlines/nation/view_article.php?article_id=48401 |date=2007-02-11 }}</ref>
== An saiyang pamilya ==
Si Sonia Cubillo Malasarte Roco sarong Pilipinang edukadora, lider sibiko, asin dating kandidata sa pagka-senadora. Siya an agom kan yumaong senador asin dating Kalihim kan Edukasyon na si Raul Roco. Sya aki kan dating Kongresista na si Pablo Malasarte kan Bilar asin an saiyang agom na si Petra Cubillo kan [[Calape, Bohol]]. Pirming nagtatao nin onra sa pagklase si Sonia puon kan elementarya abot kolehiyo. Ginawadan man siya nin "Most Outstanding Student of the Philippines kan 1964, enot siya sa saiyang magigin agom na si Raul na nagpanduwa sana sa mga kolehiyong estudyante na niranggo base sa saindang kabansayan sa akademiya, abilidad sa pagigin lider asin iba pang espesyal na onra. Resipiyente man si Sonia kan Cardinal Santos Leadership Award, bilang pagserbisyo bilang presidente kan Student Catholic Action (SCA) asin sa National Union of Students of the Philippines (NUSP), sarong pambansang organisasyon kan mga estudyante na ipinundar kan magiging Philippine Chief Justice [[Artemio Panganiban]].
Si Roco nagtapos nin Batsilyer kan Siyensya sa Edukasyon na may onra bilang [[Magna Cum Laude]] sa [[Saint Joseph's College]], sa [[Syudad nin Quezon|Quezon City]]. Nagtapos man siya nin Master kan Arte sa Arteng Pangkomunikasyon asin Master kan Arte sa Sikolohiya Sosyal sa [[Ateneo de Manila University]]. Siya nagkua man nin mga kurso sa [[Child Development Center]] sa [[Unibersidad kan Filipinas|Unibersidad kan Filipinas-Diliman]]. Nagtukdo siya asin nag-establisar kan Live and Learn Nursery School sa Katipunan, Quezon City, para sa pag-adal kan mga aki. Nag-adal man siya nin drama sa Inglatera asin nagin aktres, direktor, asin prodyuser nin mga dulang pandulaan
== Karera ==
Bilang sarong paratukdo, siya naging parte kan pagbungsod kan "Our School," sentro kan early childhood education sa [[Ateneo de Manila na Unibersidad|Ateneo Psychology Department]]. Nagtindog man siya kan "Live and Learn Pre-school," sarong eskwelahan pang primera sa Katipunan, [[Syudad nin Quezon|Quezon City]].
Bilang sarong taga-teatro, nag-adal si Sonia nin [[Speech]] and [[Drama]] sa [[London, England]]. Sa saiyang pag-uli sa Filipinas, siya nagtukdo man kan gibo panteatro asin naggibo nin mga stage plays asin musicals.
Nagdalagan si Sonia bilang senador kan [[Philippine general election]], 2017, asin siya nagin ika-17 sa irarom kan [[Genuine Opposition]] na may 8,457,710 na boto. Liwat siyang duminalagan sa pagkasenador sa irarom kan Partido Liberal asin siya nag ika-18 na may resultang 6,290,925 na boto.
== Personal na buhay ==
Bilang sarong dedekadong agom ni [[Raul Roco|Raul]], aktibong sinuportahan ni Sonia ang saiyang agom sa mga papel kaini sa komunidad bilang sarong abogado, kongresman, senador, Sekretaryo kan Edukasyon, kandidato sa pagkapresidente asin internasyonal na parliamentarian. Ang mag-agom biniyayaan nin anum (6) na aki asin siyam (9) na mga makuapo. Sinda ginawadan nin Golden Parents Award kan 1995.
Kan 1998 asin 2004 Philippine presidential campaign, aktibong ikinampanya ni Sonia ang saiyang agom, asin siya man inapod kan lokal na media bilang babaeng preparado para maging inot na babae kan bansa. Kan Agosto 5, 2005, si [[Raul Roco]] nagadan sa helang na prostate cancer.
== Gibong pankomunidad ==
Si Sonia aktibo sa mga urulay pang edukasyon, sosyal, kultural asin pangkalikasan. Bilang dating presidente asin tagapundar kan 20-anyos na Women in Nation Building (WIN), siya man ang pirming iniimbitar magtaram manungod sa mga isyung pangkababaehan. Sa mga urulay pangsalud, siya man naiimbitar magwaras kan saiyang kaaraman ta mismo siya naka-eksperiensiya maging tagapag-asikaso sa saiyang nagmamate na agom na si [[Raul Roco|Raul]]. Kaiba man si Sonia sa nagtindog kan Hospisyo de San Michael kan 1996 na nagtatabang sa mga pobre asin may mga kamatean. Aktibo man an saiyang relasyon sa Student Catholic Action Leadership Foundation, an organization na nag-iigot mapatalubo asin mapabisto an SCA sa mga jovenes. Siya an direkto ehekutibo kan Student Catholic Action sa Pilipinas.
Si Sonia kaiba si Dr. Patricia Licuanan nagtindog kan Manila Community Orchestra. Kaiba man sina Corazon Alma de Leon asin Tony Arevalo, sa paagi kan saiyang programa sa radyo na "Kapitan del Baryo," naghihingoha na pakusugon an demokrasya sa tinubuan na lugar. Puon kan si Sonia nag-adal nin Dramatics sa UK, siya man naglaog sa klase ni Barbara Gonzalez para maggibo nin mga tula.<ref>[http://showbizandstyle.inquirer.net/lifestyle/lifestyle/view/20080713-148135/Whats-Sonia-Roco-up-to showbizandstyle.inquirer.net, What’s Sonia Roco up to?] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080714060834/http://showbizandstyle.inquirer.net/lifestyle/lifestyle/view/20080713-148135/Whats-Sonia-Roco-up-to |date=2008-07-14 }}</ref>
==Toltolan==
<references />
==Panluwas na takod==
* [https://web.archive.org/web/19991011000703/http://www.kababaihan.org/winnews/1998-march/sonia.htm Sonia Roco at Kababaihan.org]
* [https://web.archive.org/web/20070824050625/http://www.naga.gov.ph/library/raulroco/about_rsr/aboutsmr.htm Sonia Roco at Naga City]
* [http://www.sjcqc.edu.ph/ Saint Joseph's College of Quezon City]
* [http://www.admu.edu.ph/ Ateneo de Manila University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627032252/http://www.admu.edu.ph/ |date=2009-06-27 }}
* [http://www.bohol.gov.ph/ Bohol Province, Philippines]
* [https://web.archive.org/web/20100610200942/http://opinion.inquirer.net/inquireropinion/columns/view_article.php?article_id=58919]
{{poon}}
[[Kategorya:Kababaihan]]
g8ua26t8bsd7oyeuyxax50hw143xpxh
312153
312055
2026-10-30T05:34:00Z
BaldovsAngelica
33516
312153
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder|name=Sonia Roco|image=|image_size=|birth_date={{Birth date and age|1944|7|20}}|birth_place=[[Tondo, Manila]], [[Commonwealth of the Philippines]]|party=[[Aksyon Demokratiko|Aksyon]]|otherparty=[[Liberal Party (Philippines)|Liberal]]|birth_name=Sonia Cubillo Malasarte|occupation=Educator|spouse=[[Raul Roco]]}}
Si '''Sonia Cubillo Malasarte-Roco'''<ref>Gerona, Danilo Madrid, The Ateneo de Naga at Seventy Building a Tradition of Excellence , C2010 pp.145</ref> (pinangaki kan Huly 20, 1944) iyo an nabalong agom kan Filipinong senador asin nagin kandidato pagka-presidente na si [[Raul Roco]]. Nagdalagan man siya sa pagkasenador kan 2007 sa Philippine Midterm Elections sa irarom kang partido kan saiyang nagadan na agom, an [[Aksyon Demokratiko]], na naki-alyado sa mga oposisyon na koalisyon na inaapod na [[Genuine Opposition]]. Siya nagbali sa koalisyon matapos na si JV Ejercito, aki kan dating presidente na si [[Joseph Estrada]], huminali bilang kandidato sa pagkaoposisyon nin huli sa sugo kan saiyang ama.<ref>[http://newsinfo.inquirer.net/inquirerheadlines/nation/view_article.php?article_id=48401 Estrada son out of UNO; Roco in - INQUIRER.net, Philippine News for Filipinos] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070211174621/http://newsinfo.inquirer.net/inquirerheadlines/nation/view_article.php?article_id=48401 |date=2007-02-11 }}</ref>
== An saiyang pamilya ==
Si Sonia Cubillo Malasarte Roco sarong Pilipinang edukadora, lider sibiko, asin dating kandidata sa pagka-senadora. Siya an agom kan yumaong senador asin dating Kalihim kan Edukasyon na si Raul Roco. Sya aki kan dating Kongresista na si Pablo Malasarte kan Bilar asin an saiyang agom na si Petra Cubillo kan [[Calape, Bohol]]. Pirming nagtatao nin onra sa pagklase si Sonia puon kan elementarya abot kolehiyo. Ginawadan man siya nin "Most Outstanding Student of the Philippines kan 1964, enot siya sa saiyang magigin agom na si Raul na nagpanduwa sana sa mga kolehiyong estudyante na niranggo base sa saindang kabansayan sa akademiya, abilidad sa pagigin lider asin iba pang espesyal na onra. Resipiyente man si Sonia kan Cardinal Santos Leadership Award, bilang pagserbisyo bilang presidente kan Student Catholic Action (SCA) asin sa National Union of Students of the Philippines (NUSP), sarong pambansang organisasyon kan mga estudyante na ipinundar kan magiging Philippine Chief Justice [[Artemio Panganiban]].
Si Roco nagtapos nin Batsilyer kan Siyensya sa Edukasyon na may onra bilang [[Magna Cum Laude]] sa [[Saint Joseph's College]], sa [[Syudad nin Quezon|Quezon City]]. Nagtapos man siya nin Master kan Arte sa Arteng Pangkomunikasyon asin Master kan Arte sa Sikolohiya Sosyal sa [[Ateneo de Manila University]]. Siya nagkua man nin mga kurso sa [[Child Development Center]] sa [[Unibersidad kan Filipinas|Unibersidad kan Filipinas-Diliman]]. Nagtukdo siya asin nag-establisar kan Live and Learn Nursery School sa Katipunan, Quezon City, para sa pag-adal kan mga aki. Bistado man siya bilang ''inang guro'' dahil sa saiyang dedikasyon sa pagtukdo. Nag-adal man siya nin drama sa Inglatera asin nagin aktres, direktor, asin prodyuser nin mga dulang pandulaan.
== Karera ==
Bilang sarong paratukdo, siya naging parte kan pagbungsod kan "Our School," sentro kan early childhood education sa [[Ateneo de Manila na Unibersidad|Ateneo Psychology Department]]. Nagtindog man siya kan "Live and Learn Pre-school," sarong eskwelahan pang primera sa Katipunan, [[Syudad nin Quezon|Quezon City]].
Bilang sarong taga-teatro, nag-adal si Sonia nin [[Speech]] and [[Drama]] sa [[London, England]]. Sa saiyang pag-uli sa Filipinas, siya nagtukdo man kan gibo panteatro asin naggibo nin mga stage plays asin musicals.
Nagdalagan si Sonia bilang senador kan [[Philippine general election]], 2017, asin siya nagin ika-17 sa irarom kan [[Genuine Opposition]] na may 8,457,710 na boto. Liwat siyang duminalagan sa pagkasenador sa irarom kan Partido Liberal asin siya nag ika-18 na may resultang 6,290,925 na boto.
== Personal na buhay ==
Bilang sarong dedekadong agom ni [[Raul Roco|Raul]], aktibong sinuportahan ni Sonia ang saiyang agom sa mga papel kaini sa komunidad bilang sarong abogado, kongresman, senador, Sekretaryo kan Edukasyon, kandidato sa pagkapresidente asin internasyonal na parliamentarian. Ang mag-agom biniyayaan nin anum (6) na aki asin siyam (9) na mga makuapo. Sinda ginawadan nin Golden Parents Award kan 1995.
Kan 1998 asin 2004 Philippine presidential campaign, aktibong ikinampanya ni Sonia ang saiyang agom, asin siya man inapod kan lokal na media bilang babaeng preparado para maging inot na babae kan bansa. Kan Agosto 5, 2005, sa edad na 63, si [[Raul Roco]] nagadan sa helang na prostate cancer. An pagkagadan niya sarong dakulang kasakitan asin pagkawala para ki Sonia asin sa saindang pamilya.
Pagkagadan kan saiyang agom, ipinangako ni Sonia sa sadiri niya na padagos na iingatan asin papahalagahan an mga nagin kontribusyon asin pamana ni Raul, asin ipagpapatuloy an mga adbokasiya na sabay nilang ipinaglaban. Kaya man kan 2006, ipinahayag ni Sonia sa publiko an saiyang intensyon na magdalagan bilang senador tanganing ipagpadagos an saiyang pagtaguyod sa matinong pamamahala, edukasyon, asin patas na oportunidad para sa gabos.
== Gibong pankomunidad ==
Si Sonia aktibo sa mga urulay pang edukasyon, sosyal, kultural asin pangkalikasan. Bilang dating presidente asin tagapundar kan 20-anyos na Women in Nation Building (WIN), siya man ang pirming iniimbitar magtaram manungod sa mga isyung pangkababaehan. Sa mga urulay pangsalud, siya man naiimbitar magwaras kan saiyang kaaraman ta mismo siya naka-eksperiensiya maging tagapag-asikaso sa saiyang nagmamate na agom na si [[Raul Roco|Raul]]. Kaiba man si Sonia sa nagtindog kan Hospisyo de San Michael kan 1996 na nagtatabang sa mga pobre asin may mga kamatean. Aktibo man an saiyang relasyon sa Student Catholic Action Leadership Foundation, an organization na nag-iigot mapatalubo asin mapabisto an SCA sa mga jovenes. Siya an direkto ehekutibo kan Student Catholic Action sa Pilipinas.
Si Sonia kaiba si Dr. Patricia Licuanan nagtindog kan Manila Community Orchestra. Kaiba man sina Corazon Alma de Leon asin Tony Arevalo, sa paagi kan saiyang programa sa radyo na "Kapitan del Baryo," naghihingoha na pakusugon an demokrasya sa tinubuan na lugar. Puon kan si Sonia nag-adal nin Dramatics sa UK, siya man naglaog sa klase ni Barbara Gonzalez para maggibo nin mga tula.<ref>[http://showbizandstyle.inquirer.net/lifestyle/lifestyle/view/20080713-148135/Whats-Sonia-Roco-up-to showbizandstyle.inquirer.net, What’s Sonia Roco up to?] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080714060834/http://showbizandstyle.inquirer.net/lifestyle/lifestyle/view/20080713-148135/Whats-Sonia-Roco-up-to |date=2008-07-14 }}</ref>
==Toltolan==
<references />
==Panluwas na takod==
* [https://web.archive.org/web/19991011000703/http://www.kababaihan.org/winnews/1998-march/sonia.htm Sonia Roco at Kababaihan.org]
* [https://web.archive.org/web/20070824050625/http://www.naga.gov.ph/library/raulroco/about_rsr/aboutsmr.htm Sonia Roco at Naga City]
* [http://www.sjcqc.edu.ph/ Saint Joseph's College of Quezon City]
* [http://www.admu.edu.ph/ Ateneo de Manila University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627032252/http://www.admu.edu.ph/ |date=2009-06-27 }}
* [http://www.bohol.gov.ph/ Bohol Province, Philippines]
* [https://web.archive.org/web/20100610200942/http://opinion.inquirer.net/inquireropinion/columns/view_article.php?article_id=58919]
{{poon}}
[[Kategorya:Kababaihan]]
4zj8az471tyb8hloxgjezfwwxcmnehm
Alice Reyes
0
18865
312177
260835
2026-10-30T08:24:05Z
Raeinxx
33279
312177
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Alice Garcia Reyes
| image =
| image_size =
| caption =
| birth_name = Alice Garcia Reyes
| birth_date = {{Birth date|1942|10|14|mf=y}}
| birth_place =
| death_date =
| death_place =
| othername =
| occupation = Filipinong choreographer, parabayle, maestra, direktor
| years_active = 1969- presente
| spouse = Ted Van Doorn
| children =
| parents = Ricardo Reyes (ama), Adoracion Garcia (ina), mga tugang: Cecille, Denisa, Edna Vida
| siblings = Cecille, Denisa, Edna Vida
| awards = [[File:National_Artist_of_the_Philippines.svg|100px]]<br>[[Artista Nasyonal kan Filipinas]]
}}
Si '''Alice Garcia Reyes''' (namundag, Oktobre 14, 1942)<ref>[https://newsinfo.inquirer.net/825157/did-you-know-national-artist-alice-reyes?utm_expid=.XqNwTug2W6nwDVUSgFJXed.1]newsinfo.inquirer.net. Kinua 2019-03-13</ref><ref>[https://lifestyle.inquirer.net/227808/a-legacy-of-filipino-dance/]lifestyle.inquirer.net. Kinua 2019-03-13</ref> sarong parabayle, choreographer, maestra, asin direktor. Nagmukna' kan Ballet Philippines, siya ginawadan onra kan ika-20 nin Hunyo, 2014 ni Presidente [[:en:Ninoy_Aquino|Aquino]] bilang Artista Nasyonal kan Filipinas.<ref>[https://dailyservingoflegalmatters.blogspot.com/2014/06/a-proclamation-declaring-alice-reyes-as.html]dailyservingoflegalmatters.blogspot.com. Kinua 2019-03-13</ref> Siya an naghingowa na magin hustong popular an bayleng moderno sa nasyon kan an Ballet Philippines magkonsyerto kan pinakaenot na bayleng moderno sa Cultural Center of the Philippines Main Theater kan Pebrero, 1970.
[[Ladawan:Alice Reyes Photo by Noel Poblete (cropped).jpg|thumb]]
==Pamilya/Pag'aadal==
Si Reyes aki na Ricardo Reyes, na naapod na Philippine Folk Dancer kan enot na panahon, asin Adoracion Reyes, sarong voice teacher. An saiyang naagom iyo si Ted Van Doorn, sarong Amerikano.<ref>[https://newsinfo.inquirer.net/825157/did-you-know-national-artist-alice-reyes#ixzz5i0nmd9JE]newsinfo.inquireer.net. Kinua 2019-03-13</ref>Sa hubin pang edad, siya nag'adal nin classical ballet sa pagtukdo ni Rosalia Merino mantang nagkaklase sa [[Maryknoll College]]. Dangan orog na natais siya sa arteng ini sa paggigiya ni [[Leonor Orosa Goquingco]] asin ni Ricardo Casell sa Philippine Women's University (PWU). Nagtraining man siya sa folk dance sa Bayanihan Philippine National Dance Company. Dugang pa, siya nagpaAmerika ta duman nagtraining siya sa bayleng moderno asin sa jazz. An sobra sa duwang dekada nin propesyonal na karera sa pagbayle, saiyang ipinahiling an husay niya asin bisyon sa arte, an igot asin bulanos na pagkamoot sa arte nin pagbayle na nagtaong markang matagom sa bayleng filipino.<ref>[[https://lifestyle.inquirer.net/227808/a-legacy-of-filipino-dance/]lifestyle.inquirer.net. Kinua 2019-03-13</ref>
==Impluwensya==
Si Reyes iyo an nagpukaw asin nagsabrit kan gama-gama kan Filipino sa moderno asin kontemporaryong mga bayle sa entablado na nahihiling sa pagbuskad kan dakul na mga kompanya sa bayle, mga maestra, maestro sa pagbayle, mga choreographer na nagturunga, asin sa mga kawili-wiling mga repertoire sa bayleng moderno igdi sa Filipinas. Sa ngoyan siya direktor emeritus kan Ballet Philippines na saiyang namukna 20 anyos nakaagi.
Sinasabi na an magabat asin mayor na kaambagan ni Reyes sa bayleng filipina iyo an pagbuskad nin sadiring idiom sa bayleng moderno nin Filipino. Naguno' nin mga materyales asin tagbo' sa mga natural na kamugtakan igdi sa Filipinas, na nagpapahayag sin mga hiro' asin estilong nagsusugad sa mga bayleng tradisyonal kan filipino, an modernong bayle asin classical ballet matryumpong nagmukna nin kontemporaryong lenggwahe nin bayle na filipinong-filipino. Sa enot na masterpiece niya na iyo an Amada, abot sa klasikong bayleng moderno nahihiling sa Itim-Asu, sagkod sa ultimong obra niya Bayanihan Remembered na saiyang minukna' para sa Ballet Philippines, ginamit niya an siring na idiom sa pagbusol nin napapalaen na hitsura kan arte, kultura asin pamanang yaman kan Filipinas.
==Ballet Philippines==
An Ballet Philippines, na natogdas kan 1969 ni Reyes katuwang si Eddie Elejar asin sa suporta kan Cultural Center of the Philippines, nagprodyusir na nin 500 na obrang koreograpiko asin nag'aning paayaw-ayaw na omaw sa iba-ibang parte kan kinaban. Sa pagbyahe sa luwas, gamit an pangaran na CCP Dance Company, si Reyes asin an saiyang kairiba pinahangang gayo an saindang mga tagadalan sa [[Australya]], [[London]], [[Rusya]], [[Alemanya]] asin sa bilog na Asya. An istorya manongod sa Ballet Philippines, istorya daa kan buhay ni Alice Reyes. <ref>[https://lifestyle.inquirer.net/270177/alice-reyes-back-ballet-philippines-reintroduces-company-classics-new-audience/#ixzz5i1ND143q]lifestyle.inquirer.net. Kinua 2019-03-13</ref><ref>[http://www.bworldonline.com/content.php?id=89717]{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}www.bworldonline.com. Kinua 2019-03-13</ref>
==Mga mayor na obra==
* Amada (1969)
* At a Maranaw Gathering (1970)
* Itim-Asu (1971)
* Tales of the Manuvu (1977)
* Rama Hari (1980)
* Bayanihan Remembered (1987)
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya: Mga artista nasyonal kan Filipinas]]
[[Kategorya: Mga artista nasyonal kan Filipinas sa Pagbayli]]
54othsxg9azaumxnbd0ydp83wwtih7e
Edith L. Tiempo
0
18901
312044
296630
2026-10-29T13:54:27Z
AshleyMendaros
30517
Created by translating the section "Biography" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1372653654|Edith Tiempo]]"
312044
wikitext
text/x-wiki
{{infobox writer
| name = Edith Tiempo
| image = File:Edith Tiempo 2019 stamp of the Philippines.jpg
| imagesize = 250
| alt =
| caption = Si Edith Tiempo sa sarong 2019 stamp kan Filipinas.
| pseudonym =
| birth_name = Edith Cutaran Lopez
| birth_date = {{Birth date|1919|04|22}}
| birth_place = [[Bayombong, Nueva Vizcaya]], [[Insular Government of the Philippine Islands|Philippine Islands]]
| death_date = {{Death date and age|2011|08|21|1919|04|22}}
| death_place = [[Dumaguete, Negros Oriental]], Philippines
| resting_place =
| occupation =
| nationality = [[Philippines|Filipino]]
| ethnicity =
| citizenship =
| education =
| alma_mater = [[Silliman University]]<br>[[State University of Iowa]]
| period =
| genre =
| subject =
| movement =
| notableworks =
| spouse = [[Edilberto K. Tiempo]]
| partner =
| children = Maldon Tiempo & Rowena Tiempo Torrevillas
| relatives =
| influences =
| influenced =
| awards = {{nowrap|[[File:National_Artist_of_the_Philippines.svg|25px]] [[Order of National Artists of the Philippines]]}}
| signature =
| signature_alt =
| website =
| portaldisp =
}}Si ''' Edith L. Tiempo''' (Abril 22, 1919 – Agosto 21, 2011), sarong Filipinang Pararawit, parasurat piksyon, maestra, asin kritiko literaryo sa tataramon na Ingles.<ref>[https://www.revolvy.com/page/Edith-Tiempo]www.revolvy.com. Kinua 2019=-03-18</ref>
Namundag sa [[Quezon City]], siya ngapit nagin residente sa [[Kawit, Cavite]].
==Timbre kan rawitdawit==
Sinasabing an saiyang mga rawitdawit butingtingon na paglaladawan kan mga eksperensyang saiyang ibinubuyagyag, siring sa nahihiling sa duwang mukna niya, an "Halaman" asin "Bonsai" na nagluwas nang pirmi sa mga antolohiya. Bilang, piksyonista, si Tiempo hararom magpahayag. An saiyang lenggwahe sa pagsurat "magayon magladawan na dai napipiripit sa sobrang detalye". Siya matagom na impluensya sa lantad nin literatura sa Ingles sa Filipinas. Katuwang an saiyang agom na si Edilberto K. Tiempo, kan taong 1962 sinda nagtogdas kan Silliman National Writers Workshop, sa Dumaguete City, na nagprodyusir kan magkakapirang mga mahuhusay na mga parasurat sa Pilipinas.<ref>[https://www.revolvy.com/page/Edith-Tiempo]www.revolvy.com. Kinua 2019-03-18</ref>
==Pasib==
Siya naputongan kan gawad na [[Artista Nasyonal nin Filipinas]] kan 1999
== Nobela==
* A Blade of Fern (1978)
* His Native Coast (1979)
* The Alien Corn (1992)
* One, Tilting Leaves (1995)
* The Builder (2004)
* The Jumong (2006)
==Mga tiniripon na Halipot na Osipon==
* Abide, Joshua, and Other Stories (1964)
==Mga rawitdawit na tiniripon==
* The Tracks of Babylon and Other Poems (1966)
* The Charmer's Box and Other Poet (1993)
* Marginal Annotations and Other Poems
==Mga onra asin pasib==
* National Artist Award for Literature (1999)
* Carlos Palanca Memorial Awards for Literature
* Cultural Center of the Philippines (1979, First Prize in Novel)
* Gawad Pambansang Alagad ni Balagtas (1988)
* gaena lopez award kagid nimo baho kaayo (2018)
== Biography ==
Si Tiempo namundag sa Bayombong, Nueva Vizcaya. An saiyang mga tula komplikadong pagbagong tataramon nin mga mahalagang karanasan, na makikitang marhay sa duwa sa saiyang mga pinakapublikong tula, an "Halaman" asin "Bonsai." Bilang parasurat nin osipon, si Tiempo man garo kaigwang hararom na moral na pananaw. An saiyang tataramon sinasabing "mapag-irog sa pagladawan alagad bakong nagpapabigat sa sobrang pagdetalye." Siya sarong maimpluwensyang pigura sa Panitikang Pilipino sa Ingles. Kaibahan an saiyang namundag na agom, an parasurat asin kritiko na si Edilberto K. Tiempo, sinda nagtogdok (kan 1962) asin nagpadalagan kan Silliman National Writers Workshop sa Syudad nin Dumaguete, na nagbunga nin dakul sa mga pinakamahusay na parasurat sa Pilipinas.
Nagadan si Tiempo kan Agosto 21, 2011.
----
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Kategorya:Mga artista nasyonal kan Filipinas]]
[[Kategorya:Mga artista nasyonal kan Filipinas sa Literatura]]
ljt173tq16t76v9ha1reign0n784of0
Agueda Kahabagan
0
18953
312178
237217
2026-10-30T08:34:25Z
Raeinxx
33279
312178
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military person
|name= Agueda Kahabagan y Iniquinto
|birth_date=
|image =
|caption=
|nickname= "Henerala Agueda"<br>"Tagalog Joan ng Arko"
|birth_place= San Pablo, Laguna, [[Pagkakapitanong Heneral ng Filipinas]]
|death_place=
|allegiance={{flag|First Philippine Republic}} <br> [[File:Flag of the Tagalog people.svg|23px]] [[Republika kan Biak-na-Bato]]<br>[[File:Philippine revolution flag kkk1.svg|22px]] [[Katipunan]]
|branch=[[File:Seal of the Philippine Army (1897).svg|23px]][[Rebolusyunaryong Suldados kan Filipinas]]
|serviceyears=1896–1901
|rank= [[Brigadier General]]
|unit=
|commands=
|battles=[[Rebolusyong Pilipino]]<br>[[Gerang Pilipino-Amerikano]]
|awards=
|relations=
}}
Si '''Agueda Kahabagan y Iniquinto''', tinutukoy man sa pirang mga gunuan na nasambit siya bilang "Henerala Agueda". Daeng gayo na aram manongod saiya alagad gikan sa pig-ikit na mga pwedeng impormasyon, presumabliyang natibo siya sa Sta. Cruz, [[Laguna]]. Maalamat ang kagitingan ni Henerala sa labanan.<ref>https://newsinfo.inquirer.net/14134/lest-we-forget-our-unsung-founding-mothers</ref>
Naiulat siya minsan na nahihiling sa lugar ng labanan na nakasulot ng puti, nakaarmada ng rifle asin nagwawasiwas ng bolo. Tila ba kinomisyon siya ni Heneral [[Miguel Malvar]] na pamunuan an sarong pagbakbak kan mga puwersa minsan kan [[Mayo]] 1897. Nasambit man si Kahabagan sa koneksyon sa pag-atake na pinangenutan ni Heneral [[Artemio Ricarte]] sa garison ng Espanyol sa [[San Pablo, Laguna|San Pablo]] noong [[Oktobre]] 1897. Pwedeng si Heneral [[Pío del Pilar]] an nagrekomenda na bigyan siya ng honoraryong titulo na ''Henerala''. Noong [[Marso]] 1899, nilista siya bilang solong babaye sa listahan ng mga heneral ng Suldados ng Republika ng [[Filipinas|Pilipinas]].<ref>http://newsinfo.inquirer.net/14134/lest-we-forget-our-unsung-founding-mothers</ref> Hinirang siya noong [[Enero]] 4, 1899.
[[Ladawan:Agueda Kahabagan.jpg|thumb]]
==Mga toltolan==
{{Tamboan}}{{Reflist}}
{{Clear}}
{{DEFAULTSORT:Kahabagan, Agueda}}
[[Kategorya:Mga babaye na nasa gera sa Filipinas]]
1st932bpa7bvnt7bvcsntxs65uihiub
Gabriela Silang
0
18965
312045
288070
2026-10-29T13:55:59Z
Atencio Mary Joy
33514
312045
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Gabriela Silang
| image = Gabriela Silang 1974 stamp of the Philippines.jpg
| caption = Si Gabriela Silang sa 1974 sa stamp kan Filipinas
| birth_name = María Josefa Gabriela Cariño
| birth_date = Marso 19, 1731
| birth_place = [[Santa, Ilocos Sur|Santa]], [[Ilocos Sur]], [[Pagkakapitanong Heneral kan Filipinas]]
| death_date = Ika-20 kan Setyembre 1763 (sa edad na 32)
| death_place = [[Vigan]], [[Ilocos Sur]], [[Pagkakapitanong Heneral kan Filipinas]]
| other_names = Gabriela Silang <br> ''la Generala'' <br> Joan of Arc kan [[Ilokandia]]
| spouse = Tomás Millan (1751–54)<br> [[Diego Silang]] (1757–63)
}}
Si '''María Josefa Gabriela Cariño de Silang''' (ika-19 kan Marso 1731 – ika-20 kan Setyembre 1763) sarong Pilipinang rebolusyunaryong lider saro sa bistadong maray nanggad bilang enot na babayeng lider kan hukbong Pilipino para sa katalingkasan gikan sa Espanya .<ref>{{cite web|url=http://www.vigan.ph/history/diego-silang-and-maria-josefa-gabriela-silang.html|title=Diego Silang and Maria Josefa Gabriela Silang - Vigan.ph|website=www.vigan.ph}}</ref> Siya an nagribay sa rebolusyunarong hukbo kan saiyang agom na si [[Diego Silang]] pagkatapos kan pagkagadan kaini kadtong taong 1763, pinanginutan kan saiyang agom an rebeldeng hiro kan [[Mga tawo nin Ilokano|Ilokano]] sa laog kan haros apat na bulan kan bago siya madakop dangan pigbitay kan kolonyal na gobyerno kan [[Spanish East Indies]].
==Amay na pagkabuhay==
Namundag si Gabriela Silang (Marso 19, 1731 – Setyembre 20, 1763), iminundag na Maria Josefa Gabriela Cariño, sa [[Barangay]] Caniogan, [[Santa, Ilocos Sur]] sa sarong ama na [[Mga Espanyol|Espanyol]]-[[Mga tawo nin Ilokano|Ilokano]] na si Anselmo Cariño na sarong parakalakal na piglalako an saiyang mga paninda gikan Vigan sagkod Abra na nasa [[Salog Abra]] asin an ginikanan ni Ignacio Cariño, an enot na [[Galicia, Spain|Galisya]]no na gikan sa Espanyan na nakaabot sa [[Candon]], Ilocos Sur sa huring ika-17 siglo. An saiyang ina, sarong [[Mga tawo nin Itneg|Tinguian]] na gikan sa [[Baryo]] Tinguian sa [[San Quintin, Abra|San Quintin]] [[Abra (probinsiya)|Abra]] (ngunyan [[Pidigan, Abra|Pidigan]]).<ref name="auto">Rosarito A. Cariño 7th generation great-grandson and Museum Curator of Gabriela Cariño- Silang Gallery of Fine Arts and Museo Nicolas Cariño</ref>
Nakarisibi siya nin sarong kristiyanong pagpapadakula sa [[parish priest]] sa banwaan, asin nakua niya an lebel nin edukasyong pan-elementarya sa kumbentomng eskwelahan kan banwaan. Pagkatapos mapasuway sa saiyang mga magurang kan amay na pagkaaki, pigpadakula siya kan sarong padi,na nag-ayos kan kasal sa saiya dangan sa mayamang negosyante na si Tomás Millan <ref>https://bayaningfilipino.blogspot.com/2017/08/talambuhay-ni-gabriela-silang.html </ref>, na naging asawa niya sa edad na 20. Nagpakasal sinda kan 1751, alagad nagadan an saiyang agon makalihis an tolong taon.<ref>Smith, Bonnie G. The Oxford Encyclopedia of Women in World History. Oxford: Oxford UP, 2008. Print.</ref>
== Pagkaaram sa Rebolusyunaryo==
===Relasyon ki Diego Silang===
{{main|Diego Silang}}
Pagkatapos kan mabalo siya sa enot na agom, nabisto ni Gabriela an nanghihimagsik na lider na si Diego Silang asin nagpakasal kan 1757.
Kan 1762, bilang parte kan sa kalaunan na bisto bilang [[Gera kan Pitong Taon]], Nagdeklara an Britanya ni gera sa Espanya, na kun saen nagkawsa kan [[Pag-okupa kan mga Briton sa Filipinas]]. Pagkatapos kan pagsakop kan mga puwersang pandagat kan [[Kahadean kan Gran Britanya|Britanya]] sa Manila kan Oktobre 1762, pighahangad kan magpatapang na Diego na pu'nan an labanan nin armado para mapabagsak an mga responsableng [[Espanya|Espanyol]] sa [[Rehiyon Iloko|Ilocos]] asin rebayan sinda nin mga opisyal na katutubong ipinangaki duman. Nakipagtabangan siya sa mga parasakop na Briton, na kunsaen piglaag siya bilang gobernador kan Rehiyon Ilocos sa saindang ngaran asin nangako nin pagpapakusog nin militarya tanganing tabang sa laban kontra sa mga Espanyol. Igwa nin pagpapakusog, alagad, dae napadara.
Sa kasagsakan kan pag-aaklas, Naging sarong pinakaharaning tagapayo asin bakong opisyal na [[aide-de-camp]] ni Diego si Gabriela sa kasagsagan kan panaklutan o sadit na laban sa mga tropa kan Espanya. Saro man siya sa dakulang pigura sa pakikipagtabangan kan saiyang agom sa mga parasakop na Briton.
Nagbalos an mga otoridad sa paagi kan pag-alok ninsarong pabuya para sa pataksil na paggadan ki Diego. Nin huli digdi, piggadan siya kan saiyang duwang dating kaalyado na si Miguel Vicos asin Pedro Becbec sa [[Syudad nin Vigan|Vigan]] kan Mayo 28, 1763.<ref name="auto1">Commire, Anne, and Deborah Klezmer. Women in World History: A Biographical Encyclopedia. Waterford, CT: Yorkin Publications, 2002. Print.</ref>
===Rebolusyonaryong pamumuno sa Abra===
Pagkatapos kan pataksil na paggadan ki Diego, nagduman si Gabriela sa [[Tayum, Abra|Tayum]], [[Abra (probinsiya)|Abra]] tanganing magtago sa harong kan saiyang paternal na angkol na si Nicolas Cariño. Duman, pigtalaga niya an saiyang enot na duwang mga heneral, si Miguel Flores asin Tagabuen Infiel.<ref name="auto"/> Kalaunan siya an nagribay sa gampanon kan saiyang agom bilang komander kan mga tropa nin rebelde asin nakua an estado nin "[[priest]]ess" sa saiyang komunidad asin mga parasunod. An siyang popular na ladawan bilang [[kutsilyo nin bolo|bolo]]-wielding ''la Generala'' sa mga tangkay kan kabayo gikan sa saiyang panahon.
===Pag-atake sa Vigan aasin Eksekyusyon===
Kan Setyembre 10, 1763, pigpurbaran ni Silang na kubkubon an Vigan alagad nagbalos an mga Espanyol na nagpirit sa saiya sa pagtatago. Nagbalik siya minsan sa Abra na kun saen kalaunan pigdakop siya kan mga Espanyol duman. Kan Setyembre 20, 1763, pigbigti si Silang asin an saiyang mga tropa sa paagi kan pagbigti sa sentral plasa kan Vigan.<ref name="auto1"/>
==Mga inapo-apuhan==
Ini an sarong lista kan pinakaharaning-nabubuhay na mga relatibo ni Gabriela Cariño Silang sa paagi kan saiyang paternal na angkol na si Nicolas Cariño:
{{div col}}
* H. E. Ambassador Rosario Cariño (Retirado)
* Ambassador José Maria Ancheta Cariño
* Dion Cariño
* Rosarito A. Cariño
* Nehemiah Cariño
* Jan Philippe Cariño
* Felipe Cariño
* Sergio Cariño
* John Leonard Cariño
* Jose Angelo Cariño
* Gloman Merritt<ref>{{cite web|url=http://www.glomanmerritt.com/|title=Gloman Merritt – Official Site|website=www.glomanmerritt.com|access-date=2019-03-26|archive-date=2019-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20190411095405/http://www.glomanmerritt.com/|dead-url=yes}}</ref>
* Glozy Merritt
* Princess Mynn Hosea Merritt
* Materno Marcos ma. Guzman Carino
* Carlo Antonio Cariño Diy
* Rolando A. Cariño
* Donya Soccoro Cariño De Leon
* Elizabeth Cariño De Leon
* Hermoso Cariño De Leon Jr.
* Dr. Noel Cariño De Leon
* Jocelyn Cariño De Leon
* Jasper De Leon De Jesus
* Jizyt De Leon De Jesus
* Jinkyl De Leon De Jesus
* Jixtryl De Leon De Jesus
* Eva Cariño
* Robin Cariño Padilla
▪ Adelaida Cariño{{div col end}}
Nag-eerok pa langgad an pira sa mga relasyon sa pamumuhay ni Silang sa harong kan ninuno sa pamilya nin Cariño kan Tayum. Pigmantinir ni H. E. Ambassador Rosario Cariño an harong, na sa ngunyan sarong museo dangan galeriya nin arte na pig-aapod na '' Casa Museo Cariño ''. Kabali sa mga kwarto na pigpapahiling iyo an kwarto ni Gabriela Cariño Silang mantang piggamit niya an harong kan saiyang Angkol na Nicolas Cariño bilang saiyang punong-tanggapan kadtong nagdulag siya matapos an pagpgadan ki Diego kadtong 1763.<ref>Rosarito A. Cariño 7th generation great-grandson and Museum Curator of Gabriela Cariño- Silang Gallery of Fine Arts and Museo Nicolas Cariño and Gloman Merritt 8th generation great-grandson.</ref>
==Mga Memoryal dangan legasiya==
<!--[[File:Gabriela Silang 1974 stamp of the Philippines.jpg|thumb|170px|right|SiGabriela Silang sa 1974 na stamp kan Filipinas.]]-->
* An Order ni Gabriela Silang iyo an sarong solong pantolong klase nin pig-onrang nasyunal na dekorasyon kan Filipinas, dangan na an pagiging miyembro, limitado sa kababaihan.
* Sa memorya ki Silang, pinangaranan an ospital kan Ilocos Sur na Gabriela Silang General Hospital (Pankagabsang Ospital nin Gabriela Silang).
* Pigtugdas an organisasyon asin [[partylist]] na [[GABRIELA]] ("General Assembly Binding Women for Reforms, Integrity, Equality, Leadership, and Action"), kadtong Abril 1984 sa saiyang karangalan .
* Pigkaag kan [[Pamilyang Zobel de Ayala|Zóbel de Ayala Family]] an sarong rebulto ni Silang na nakakabayo sa kanto kan [[Ayala Avenue|Ayala]] asin mga avenue nin Makati sa [[Syudad nin Makati]] na sentro kan pinansyal kan nasyon. Pigmolde ni José M. Mendoza an bakal na monumento kadtong 1971, dangan pig-inaguranan kan kaapu-aphuan ni Silang na sinda Gloria Cariño asin Mario Cariño Merritt.<ref>{{cite web|url=http://www.ayalatriangle.com/attractions/gabriela-silang-monument|title=Gabriela Silang Monument - Ayala Triangle|website=www.ayalatriangle.com}}</ref>
* Nakatindog man an saro pang monumento plaza kan banwaan nin Pidigan, Abra, bilang pagirumdom kan magiting na babae, na inaangkin kan banwwa bilang sarong katutubong.<ref name="auto2">Gloman Merritt 8th generation great-grandson</ref>
* Igwa ngunyan an Tangadan Welcome Tunnel sa Abra nin Parke nin Paggirumdom ki Gabriela na ugwang monumento para sa magiting na babaye.<ref name="auto2"/>
==Sa popular na kultura==
* Pigkurit ni Tanya Gomez si Silang sa 1996 TV Series na [[Bayani (serye nin TV)|''Bayani'']] kan [[ABS-CBN]] sa duwang ''episode'' na "Gabriela Silang: Ang Alap" asin "Diego Silang: Ang Sulat".
* Pigkurit ni [[Kris Bernal]] si Silang sa 2013 na serye nin historical drama na ''[[Indio (serye nin TV)|Indio]]'' kan [[GMA Network]] asin ni [[Glaiza de Castro]] sa antolohiyang romansiya nin telebisyon kan [[GMA News TV]] na ''Wagas''.
==Hilingon man==
*[[GABRIELA]]
==Mga toltolan==
{{reflist}}
==Mga panluwas na takod dangan mga mababasa pa lalo==
*[https://web.archive.org/web/20070928015045/http://www.santa.gov.ph/ Birthplace of Gabriela Silang – Municipality of Santa, Ilocos Sur]
*[https://www.flickr.com/photos/10788836@N08/sets/72157602108876013 Pictures of The Ancestral House of Gabriela Silang]
*[http://www.gabrielasilang.com Gabriela Silang Website]
*{{cite book | author=Zaide, Gregorio F. | title=Philippine History and Government|publisher=National Bookstore Printing Press |year=1984}}
{{saringsing}}
{{DEFAULTSORT:Silang, Gabriela}}
[[Kategorya:Mga tawo nin Ilokano]]
[[Kategorya:Mga Pilipinong rebelde]]
[[Kategorya:Mga babaye na nasa gera sa Filipinas]]
sirlb530wbozf00lye7mon6e0tnk6lq
Gazini Ganados
0
20643
312063
299573
2026-10-29T15:21:25Z
AshleyMendaros
30517
/* */
312063
wikitext
text/x-wiki
{{short description|Si Gazini Christiana Jordi Acopiado Ganados; namundag kan Disyembre 26, 1995) sarong Filipinong nagkamit nin titulo sa paggagay kan kagandahan, na nanalong
Binibining Pilipinas 2019. Kinatawan nia an Pilipinas sa kompetisyon na Miss Universe 2019, kun saen nakaabot siya sa Top 20 asin nakamit an Premyo para sa Pinakamagandang Pambansang Kasuotan.
Filipino model and beauty pageant titleholder (born 1995)}}
{{Use mdy dates|date=September 2021}}
{{Filipino name|Acopiado|Ganados}}
{{Infobox pageant titleholder
| name = Gazini Ganados
| image = Gazini Ganados in Bulwagang Katipunan on September 3, 2019.jpg
| image_size = 200px
| caption = Ganados in 2019
| birth_name = Gazini Christiana Jordi Acopiado Ganados
| birth_date = {{birth date and age|1995|12|26}}<!-- NOTE: Do not add a birth date without a reliable source supporting it. See WP:BLP. -->
| birth_place = [[Dapitan]], [[Zamboanga del Norte]], Philippines
| occupation = {{hlist|[[Philanthropy|Philanthropist]]|[[Model (person)|model]]}}
| height = {{height|ft=5|in=9}}
| hair_color = Black
| eye_color = Brown
| education = [[University of San Jose–Recoletos]] ([[International Tourism Management|Degree in Tourism Management]], [[Health care|Certificate in Health Care Services NCII]])
| title = [[Binibining Pilipinas 2019|Miss Universe Philippines 2019]]
| competitions = {{Ubl|[[Miss World Philippines 2014]]|(Top 13)|[[Binibining Pilipinas 2019]]|(Winner – Miss Universe Philippines 2019)|(Best in Evening Gown)|(Miss Photogenic)|[[Miss Universe 2019]]|(Top 20)|(Best National Costume)}}
}}
Si '''Gazini Christiana Jordi Acopiado Ganados'''<ref>Binibining Pilipinas 2019 Profile: Gazini Ganados</ref>(namundag kan 26 [[Desyembre]] 1995), midbid sa ngaran na '''Gazini Ganados''', sarong modelong [[Namamanwaan na Pilipino|Pilipino]] asin titulado sa pagarayonan na kinoronahan bilang Binibining Pilipinas 2019. Midbid siya huli sa saiyang adbokasiiya sa pangangataman kan mga gurang asin pagsalisig sa HIV asin AIDS. Inirepresentar niya an [[Filipinas|Pilipinas]] sa Miss Universe 2019, kun sain nakabali siya sa Top 20.
== Toltolan ==
<references />
== Hilnga pa ==
* [[Binibining Pilipinas]]
* Binibining Pilipinas 2019
* Patch Magtanong
== Mga panluwas na takod ==
* [https://www.bbpilipinas.com/ Binibining Pilipinas Official Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240709121527/https://www.bbpilipinas.com/candidate/2024-Jasmin-Bungay |date=July 9, 2024 }}
* Gazini Ganados sa Instagram
je7kmdjl1jdh9lrb3j94rixuusuz88b
Jennifer Lopez
0
21706
312123
311098
2026-10-30T02:14:52Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312123
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox musical artist
| Name = Jennifer Lopez
| Img = 2019 TIFF premiere of Hustlers, Jennifer Lopez (48696671561) (cropped).jpg
|Img_capt=Si Jennifer Lopez kan 2019
| Background = solo_singer
| Birth_name = Jennifer Lynn Lopez
| Legal_name = Jennifer Lynn Muñiz Lopez
| Alias = J.Lo
| birth_date = {{birth date and age|1969|7|24|mf=y}}
| Origin = {{nowrap|[[The Bronx]], [[New York]], E.U.}}
| Genre = [[Latin pop]], [[Contemporary R&B|R&B]], [[pop music|pop]], [[dance-pop]]
| Occupation = [[Aktres]], parakanta, [[kompositor]], [[record producer]], parabayle, [[television personality]], [[fashion designer]], [[television producer]]
| Years_active = 1986–presente
| Label = [[Epic Records|Epic]], [[Island Records|Island]]
| Associated_acts = [[Marc Anthony]]
| URL = {{URL|jenniferlopezonline.com}}
}}
Si '''Jennifer Lynn Lopez''' (namundag 24 Hulyo 1969<ref>{{cite web|url=http://www.courttv.com/trials/puffy/docs/duty-caps_3.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080209202541/http://www.courttv.com/trials/puffy/docs/duty-caps_3.html|archivedate=February 9, 2008|title=Duty Captain's Report|accessdate=2006-10-29|work=[[Court TV]]|date=January 17, 2001|dead-url=yes}}</ref>), na midbid man sa gahâ na '''J.Lo''', sarong Amerikanang aktres, parakanta, prodyuser, parabayle, personalidad sa telebisyon, 'fashion designer' asin prodyuser sa telebisyon. Nagpoon an karera ni Lopez bilang sarong parabayle sa sarong programang komedyang pantelebisyon na ''[[In Living Color]]''. Pagkatapos kaini nagsabak siya sa pag-arte, asin namidbid sa pelikulang ''[[Money Train]]''.
==Pilmograpiya==
=== Pelikula ===
{| class="wikitable"
|+Key
| style="background:#FFFFCC;" |{{dagger}}c
|Pelikula na dai pa ipinapaluwas
|-
| style="background:#add8e6" |{{double-dagger}}
|Sarong dokumentaryo
|-
|}
{| class="wikitable plainrowheaders sortable"
! scope="col" |Titulo
! scope="col" |Taon
! scope="col" |Papel
! scope="col" class="unsortable" |
! scope="col" class="unsortable" |{{abbr|Ref.|Reference}}
|-
! scope="row" |''[[My Little Girl]]''
|1986
|Myra
|
|<ref name="My Little Girl">''My Little Girl'':
*{{cite web|first=Eleanor|last=Mannikka|url=https://allmovie.com/movie/my-little-girl-v34075|title=My Little Girl (1986)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=mylittlegirl.htm|title=My Little Girl (1987)|work=[[Box Office Mojo]]|publisher=[[Amazon.com]]|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Lost in the Wild|Nurses on the Line: The Crash of Flight 7]]''
|1993
|{{sortname|Rosie|Romero|nolink=1}}
|Also known as ''Lost in the Wild''
|<ref name="Lost in the Wild">{{cite web|first=Sandra|last=Brennan|url=https://allmovie.com/movie/lost-in-the-wild-v160416|title=Lost in the Wild (1993)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[My Family (film)|My Family]]''
| rowspan="2" |1995
|Young Maria
|Also known as ''Mi Familia''
|<ref name="My Family">''My Family'':
*{{cite web|first=Matthew|last=Tobey|url=https://allmovie.com/movie/my-family-v133610|title=My Family (1995)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=myfamily.htm|title=My Family (1995)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Money Train]]''
|{{sortname|Grace|Santiago|nolink=1}}
|
|<ref name="Money Train">''Money Train'':
*{{cite web|first=Judd|last=Blaise|url=https://allmovie.com/movie/money-train-v135623|title=Money Train (1995)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=moneytrain.htm|title=Money Train (1995)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Jack (1996 film)|Jack]]''
|1996
|Miss Marquez
|
|<ref name="Jack">''Jack'':
*{{cite web|first=Clarke|last=Fountain|url=https://allmovie.com/movie/jack-v136486|title=Jack (1996)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=jack.htm|title=Jack (1996)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Blood and Wine]]''
| rowspan="4" |1997
|Gabriella
|
|<ref name="Blood and Wine">''Blood and Wine'':
*{{cite web|first=Sandra|last=Brennan|url=https://allmovie.com/movie/blood-and-wine-v136830|title=Blood and Wine (1996)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=bloodandwine.htm|title=Blood and Wine (1997)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Selena (film)|Selena]]''
|{{sortname|Selena|Quintanilla|Selena}}
|
|<ref name="Selena">''Selena'':
*{{cite web|first=Mark|last=Deming|url=https://allmovie.com/movie/selena-v154769|title=Selena (1997)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=selena.htm|title=Selena (1997)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Anaconda (film)|Anaconda]]''
|{{sortname|Terri|Flores|nolink=1}}
|
|<ref name="Anaconda">''Anaconda'':
*{{cite web|first=Mark|last=Deming|url=https://allmovie.com/movie/anaconda-v154826|title=Anaconda (1997)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=anaconda.htm|title=Anaconda (1997)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[U Turn (1997 film)|U Turn]]''
|{{sortname|Grace|McKenna|nolink=1}}
|
|<ref name="U Turn">''U Turn'':
*{{cite web|first=Bhob|last=Stewart|url=https://allmovie.com/movie/u-turn-v158644|title=U-Turn (1997)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=u-turn.htm|title=U-Turn (1997)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Out of Sight]]''
| rowspan="2" |1998
|{{sortname|Karen|Sisco|nolink=1}}
|
|<ref name="Out of Sight">''Out of Sight'':
*{{cite web|first=Bhob|last=Stewart|url=https://allmovie.com/movie/out-of-sight-v162749|title=Out of Sight (1998)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=outofsight.htm|title=Out of Sight (1998)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Antz]]''
|Azteca
|Voice role
|<ref name="Antz">''Antz'':
*{{cite web|first=Bhob|last=Stewart|url=https://allmovie.com/movie/antz-v173454|title=Antz (1998)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=antz.htm|title=Antz (1998)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''{{sortname|The|Cell}}''
|2000
|{{sortname|Catherine|Deane|nolink=1}}
|
|<ref name="The Cell">''The Cell'':
*{{cite web|first=Mark|last=Deming|url=https://allmovie.com/movie/the-cell-v195764|title=The Cell (2000)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=cell.htm|title=The Cell (2000)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''{{sortname|The|Wedding Planner}}''
| rowspan="2" |2001
|{{sortname|Mary|Fiore|nolink=1}}
|
|<ref name="The Wedding Planner">''The Wedding Planner'':
*{{cite web|first=Karl|last=Williams|url=https://allmovie.com/movie/the-wedding-planner-v232641|title=The Wedding Planner (2001)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=weddingplanner.htm|title=The Wedding Planner (2001)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Angel Eyes (film)|Angel Eyes]]''
|{{sortname|Sharon|Pogue|nolink=1}}
|
|<ref name="Angel Eyes">''Angel Eyes'':
*{{cite web|first=Karl|last=Williams|url=https://allmovie.com/movie/angel-eyes-v242621|title=Angel Eyes (2001)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=angeleyes.htm|title=Angel Eyes (2001)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Enough (film)|Enough]]''
| rowspan="2" |2002
|{{sortname|Slim|Hiller|nolink=1}}
|
|<ref name="Enough">''Enough'':
*{{cite web|first=Brian J.|last=Dillard|url=https://allmovie.com/movie/enough-v260387|title=Enough (2002)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=enough.htm|title=Enough (2002)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Maid in Manhattan]]''
|{{sortname|Marisa|Ventura|nolink=1}}
|
|<ref name="Maid in Manhattan">''Maid in Manhattan'':
*{{cite web|first=Andrea|last=LeVasseur|url=http://allrovi.com/movie/maid-in-manhattan-v273847|title=Maid in Manhattan (2002)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}{{dead link|date=April 2017|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=maidinmanhattan.htm|title=Maid in Manhattan (2002)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Gigli]]''
|2003
|Ricki
|
|<ref name="Gigli">''Gigli'':
*{{cite web|first=Josh|last=Ralske|url=https://allmovie.com/movie/gigli-v282034|title=Gigli (2003)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=gigli.htm|title=Gigli (2003)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Jersey Girl (2004 film)|Jersey Girl]]''
| rowspan="2" |2004
|{{sortname|Gertrude|Steiney|nolink=1}}
|
|<ref name="Jersey Girl">''Jersey Girl'':
*{{cite web|first=Mark|last=Deming|url=https://allmovie.com/movie/jersey-girl-v285898|title=Jersey Girl (2004)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=jerseygirl.htm|title=Jersey Girl (2004)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 28, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Shall We Dance? (2004 film)|Shall We Dance?]]''
|Paulina
|
|<ref name="Shall We Dance?">''Shall We Dance?'':
*{{cite web|first=Tracie|last=Cooper|url=https://allmovie.com/movie/shall-we-dance-v288231|title=Shall We Dance? (2004)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=shallwedance.htm|title=Shall We Dance (2004)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 27, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Monster-in-Law]]''
| rowspan="2" |2005
|{{sortname|Charlotte|Cantilini|nolink=1}}
|
|<ref name="Monster-in-Law">''Monster-in-Law'':
*{{cite web|first=Mark|last=Deming|url=https://allmovie.com/movie/monster-in-law-v293952|title=Monster-in-Law (2005)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=monsterinlaw.htm|title=Monster-in-Law (2005)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 27, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''{{sortname|An|Unfinished Life}}''
|{{sortname|Jean|Gilkyson|nolink=1}}
|
|<ref name="An Unfinished Life">''An Unfinished Life''
*{{cite web|first=Mark|last=Deming|url=https://allmovie.com/movie/an-unfinished-life-v287478|title=An Unfinished Life (2005)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=unfinishedlife.htm|title=An Unfinished Life (2005)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 27, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Bordertown (2006 film)|Bordertown]]''
| rowspan="2" |2006
|{{sortname|Lauren|Adrian|nolink=1}}
| rowspan="2" |Also producer
|<ref name="Bordertown">''Bordertown'':
*{{cite web|first=Nathan|last=Southern|url=https://allmovie.com/movie/bordertown-v326119|title=Bordertown (2006)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=bordertown.htm|title=Bordertown (2006)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=December 19, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[El Cantante]]''
|Puchi
|<ref name="El Cantante">''El Cantante'':
*{{cite web|first=Jason|last=Buchanan|url=https://allmovie.com/movie/el-cantante-v358722|title=El Cantante (2006)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=elcantante.htm|title=El Cantante (2007)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 27, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" style="background:#add8e6;" |''[[Manufacturing Dissent]]'' {{double-dagger|alt=Documentary release}}
| rowspan="2" |2007
| rowspan="2" |Herself
|
|<ref name="Manufacturing Dissent">''Manufacturing Dissent'':
*{{cite web|first=Jason|last=Buchanan|url=https://allmovie.com/movie/manufacturing-dissent-v391215|title=Manufacturing Dissent (2007)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite news|url=https://movies.nytimes.com/movie/391215/Manufacturing-Dissent/overview|title=Manufacturing Dissent|work=The New York Times|publisher=The New York Times Company|accessdate=October 30, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Feel the Noise]]''
|Cameo; also producer
|<ref name="Feel the Noise">''Feel the Noise'':
*{{cite web|first=Jason|last=Buchanan|url=https://allmovie.com/movie/feel-the-noise-v389372|title=Feel the Noise (2007)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite news|first=Peter|last=Howell|url=http://thestar.com/Movies/MovieReview/article/264339|title='Feel the Noise': This Movie Barely Even Lets Us Hear It|work=[[Toronto Star]]|publisher=[[Star Media Group]]|date=October 7, 2007|accessdate=October 30, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20121024050127/http://www.thestar.com/Movies/MovieReview/article/264339|archive-date=October 24, 2012|url-status=dead|archivedate=October 24, 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121024050127/http://www.thestar.com/Movies/MovieReview/article/264339}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=feelthenoise.htm|title=Feel the Noise (2007)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 27, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" |''{{sortname|The|Back-up Plan}}''
|2010
|Zoe
|
|<ref name="The Back-up Plan">''The Back-up Plan'':
*{{cite web|first=Jason|last=Buchanan|url=https://allmovie.com/movie/the-back-up-plan-v490905|title=The Back-up Plan (2010)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=backupplan.htm|title=The Back-up Plan (2010)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=November 27, 2011}}</ref>
|-
! scope="row" style="background:#add8e6;" |''Sellebrity'' {{double-dagger|alt=Documentary release}}
| rowspan="3" |2012
|Herself
|
|<ref name="Sellebrity">{{cite web|first=Jason|last=Buchanan|url=https://allmovie.com/movie/ellebrity-v561747|title=$ellebrity (2013)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=January 26, 2015}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[What to Expect When You're Expecting (film)|What to Expect When You're Expecting]]''
|Holly
|
|<ref name="What to Expect When You're Expecting">''What to Expect When You're Expecting'':
*{{cite web|first=Jason|last=Buchanan|url=https://allmovie.com/movie/what-to-expect-when-youre-expecting-v540256|title=What to Expect When You're Expecting (2012)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=whattoexpect.htm|title=What to Expect When You're Expecting (2012)|website=Box Office Mojo|accessdate=May 26, 2012}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Ice Age: Continental Drift]]''
|Shira
|Voice role
|<ref name="Ice Age: Continental Drift">''Ice Age: Continental Drift'':
*{{cite web|first=Jeremy|last=Wheeler|url=https://allmovie.com/movie/ice-age-continental-drift-v516738|title=Ice Age: Continental Drift (2012)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=iceage4.htm|title=Ice Age: Continental Drift (2012)|website=Box Office Mojo|accessdate=July 21, 2012}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Parker (2013 film)|Parker]]''
|2013
|{{sortname|Leslie|Rodgers|nolink=1}}
|
|<ref name="Parker">''Parker'':
*{{cite web|first=Jeremy|last=Wheeler|url=https://allmovie.com/movie/parker-v537993|title=Parker (2013)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=October 30, 2011}}
*{{cite web|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=parker.htm|title=Parker (2013)|work=Box Office Mojo|publisher=Amazon.com|accessdate=April 11, 2012}}</ref>
|-
! scope="row" style="background:#add8e6;" |''[[Dance Again World Tour#Concert film|Jennifer Lopez: Dance Again]]'' {{double-dagger|alt=Documentary release}}
|2014
|Herself
|Also executive producer
|<ref name="Jennifer Lopez: Dance Again">{{cite web|url=http://www.tvbythenumbers.zap2it.com/2014/12/12/special-jennifer-lopez-dance-again-to-premiere-wednesday-december-31-on-hbo/338892|title=Archived copy|accessdate=2015-12-28|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151212193732/http://tvbythenumbers.zap2it.com/2014/12/12/special-jennifer-lopez-dance-again-to-premiere-wednesday-december-31-on-hbo/338892/|archivedate=2015-12-12}}</ref>
|-
! scope="row" |''{{sortname|The|Boy Next Door|The Boy Next Door (film)}}''
| rowspan="4" |2015
|{{sortname|Claire|Peterson|nolink=1}}
|Also producer
|<ref name="The Boy Next Door">''The Boy Next Door'':
*{{cite web|first=Jason|last=Buchanan|url=https://allmovie.com/movie/the-boy-next-door-v615178|title=The Boy Next Door (2015)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=January 25, 2015}}
*{{cite web|title=The Boy Next Door (2015)|url=https://boxofficemojo.com/movies/?id=boynextdoor.htm|website=[[Box Office Mojo]]|publisher=[[Amazon.com]]|accessdate=January 25, 2015}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Lila & Eve]]''
|{{sortname|Eve|Rafael|nolink=1}}
|
|<ref name="Lila & Eve">''Lila & Eve'':
*{{cite web|url=https://allmovie.com/movie/lila-eve-v621010|title=Lila & Eve (2015)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=January 26, 2015}}
*{{cite journal|last1=Setoodeh|first1=Ramin|title=Sundance: Jennifer Lopez and Viola Davis on Hollywood Diversity, TV Careers and ‘Lila & Eve’|journal=[[Variety (magazine)|Variety]]|date=January 30, 2015|url=https://variety.com/2015/film/news/sundance-jennifer-lopez-and-viola-davis-on-hollywood-diversity-tv-careers-and-lila-eve-1201419950/|accessdate=February 11, 2015|publisher=[[Penske Media Corporation]]}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Home (2015 film)|Home]]''
|{{sortname|Lucy|Tucci|nolink=1}}
|Voice role
|<ref name="Home">''Home'':
*{{cite web|first=Daniel|last=Gelb|url=https://www.allmovie.com/movie/home-v567485|title=Home (2015)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=January 26, 2015}}
*{{cite web|title=Home (2015)|url=https://www.boxofficemojo.com/movies/?id=happysmekday.htm|website=[[Box Office Mojo]]|publisher=[[Amazon.com]]|accessdate=March 29, 2015}}</ref>
|-
! scope="row" style="background:#add8e6;" |''The Latin Explosion: A New America'' {{double-dagger|alt=Documentary release}}
|Herself
|
|<ref name="The Latin Explosion: A New America">https://www.nytimes.com/2015/11/16/arts/television/review-the-latin-explosion-a-new-america-on-hbo-is-a-music-civics-lesson.html</ref>
|-
! scope="row" |''[[Ice Age: Collision Course]]''
|2016
|Shira
|Voice role
|<ref name="Ice Age: Collision Course">''Ice Age: Collision Course'':
*{{cite web|first=Daniel|last=Gelb|url=https://www.allmovie.com/movie/ice-age-collision-course-v636846|title=Ice Age: Collision Course (2016)|work=[[AllMovie]]|publisher=[[All Media Network]]|accessdate=December 28, 2015}}
*{{cite web|title=Ice Age: Collision Course (2016)|url=https://www.boxofficemojo.com/movies/?id=iceage5.htm|website=[[Box Office Mojo]]|publisher=[[Amazon.com]]|accessdate=December 28, 2015}}</ref>
|-
! scope="row" |''[[Second Act (film)|Second Act]]''
|2018
|Maya
| rowspan="2" |Also producer
|<ref>https://www.allmovie.com/movie/second-act-v701785</ref>
|-
! scope="row" |''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| rowspan="2" |2019
|Ramona Vega
|<ref>https://variety.com/2018/film/news/jennifer-lopez-hustlers-annapurna-pictures-1202896296/</ref>
|-
! scope="row" style="background:#add8e6;" |''Wonder Boy, Olivier Rousteing, né sous X'' {{double-dagger|alt=Documentary release}}
|Herself
|
|<ref name="Wonder Boy">https://www.instagram.com/p/B5GATUcoLIH/</ref>
|-
! scope="row" style="background:#FFFFCC;" |''[[Marry Me (upcoming film)|Marry Me]]'' {{dagger}}
|TBA
|Kat Valdez
|Post-production; also producer
|<ref>{{cite web|url=https://deadline.com/2019/07/jennifer-lopez-maluma-marry-me-universal-stx-1202645820/|title=Jennifer Lopez Rom-Com ‘Marry Me’ Jumps From STX To Universal; Maluma Joins Cast|website=Deadline Hollywood|first=Anthony|last=D'Alessandro|date=July 15, 2019|accessdate=September 26, 2019}}</ref>
|}
== Diskograpiya ==
{{Main|Jennifer Lopez discography}}
* 1999: ''[[On the 6]]''
* 2001: ''[[J.Lo (album)|J.Lo]]''
* 2002: ''[[This Is Me... Then]]''
* 2005: ''[[Rebirth (Jennifer Lopez album)|Rebirth]]''
* 2007: ''[[Como ama una Mujer]]''
* 2007: ''[[Brave (Jennifer Lopez album)|Brave]]''
* 2011: ''[[Love? (album)|Love?]]''
* 2014: ''[[A.K.A. (album)|A.K.A.]]''
* 2024: ''This Is Me... Now''
''Compilation album''
* 2002: ''[[J to tha L–O! The Remixes]]''
== Mga gawad asin nominasyon ==
{| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="width: 100%;"
|+
|-
! scope="col" | Gawad
! scope="col" | Taon{{efn|Indicates the year of ceremony. Each year is linked to the article about the awards held that year, wherever possible.}}
! scope="col" | Resipiyente asin nominado
! scope="col" | Kategorya
! scope="col" | Resulta
! scope="col" class="unsortable" |{{Abbr|Ref.|References}}
|-
! scope="row" |''[[AARP The Magazine]]''{{'}}s Movies for Grownups Awards {{anchor|A}}
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Gardner |first1=Chris |title='The Two Popes' Leads Nominees for AARP the Magazine's Movies for Grownups Awards |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/two-popes-leads-nominees-aarp-magazines-movies-grownups-awards-1258028 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=December 10, 2019 |date=November 26, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" | ACE Awards
|2006
|Jennifer Lopez
|Fashion Icon of the Year
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=ACE Award winner |url=https://www.cbsnews.com/pictures/celebrity-circuit-31-10-06/16/ |website=[[CBS News]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191227013202/https://www.cbsnews.com/pictures/celebrity-circuit-31-10-06/16/ |archivedate=December 27, 2019 |date=October 31, 2006}}</ref><br /><ref>{{cite web |title=L'Oreal Paris Announces Jennifer Lopez as the Newest Global Brand Ambassador |url=https://www.prnewswire.com/news-releases/loreal-paris-announces-jennifer-lopez-as-the-newest-global-brand-ambassador-111377809.html |publisher=[[PR Newswire]] |accessdate=December 27, 2019 |date=December 6, 2010}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Alliance of Women Film Journalists|Alliance of Women Film Journalists EDA Awards]]
| rowspan="2" |2020
| rowspan="2" |''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Actress in a Supporting Role
|{{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=2019 EDA Award Nominees |url=https://awfj.org/eda-awards-2/2019-eda-award-nominees/ |publisher=[[Alliance of Women Film Journalists]] |accessdate=December 20, 2019 |date=December 20, 2019}}</ref><br /><ref name="Metacritic" />}}
|-
|Most Daring Performance Award
|{{nom}}
|-
! rowspan="20" scope="row" |[[ALMA Awards]]
| 1995
|''[[Money Train]]''
| rowspan="4" | Outstanding Actress in a Feature Film
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite book |last1=Marquez |first1=Heron |title=Latin Sensations |date=2001 |publisher=[[Lerner Publishing Group]] |location=[[Minneapolis]] |isbn=0822596954 |page=[https://archive.org/details/latinsensations00mr/page/54 54] |url=https://archive.org/details/latinsensations00mr/page/54 }}</ref>}}
|-
| 1996
|''[[Jack (1996 film)|Jack]]''
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite book |last1=Baugh |first1=Scott L. |title=Latino American Cinema: An Encyclopedia of Movies, Stars, Concepts, and Trends |date=2012 |publisher=[[ABC-CLIO]] |location=[[Santa Barbara, California]] |isbn=978-0313380365 |page=[https://archive.org/details/latinoamericanci0000baug/page/157 157] |url=https://archive.org/details/latinoamericanci0000baug/page/157 }}</ref>}}
|- C
| 1998
|''[[Selena (film)|Selena]]'' and ''[[Anaconda (film)|Anaconda]]''
| {{won}}
|<center><ref>{{cite journal|title='Selena' Captures 4 Prizes in Latino Media Awards|journal=[[Los Angeles Times]]|date=April 20, 1998|page=4|issn=0458-3035}}</ref></center>
|-
|1999
|''[[Out of Sight]]''
| {{won}}
|<center><ref>{{cite journal|title=Latino awards short on entrants|journal=[[Chicago Sun-Times]]|date=April 13, 1999|page=35|issn=1553-8478}}</ref></center>
|-
| rowspan="2" |2000
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
|Outstanding Music Video Performer
| {{won}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite journal|title=ABC to air '2000 ALMA Awards'|journal=[[The Oak Ridger]]|date=June 16, 2000|issn=0890-6009|id=110CAAFEE6259060}}</ref></center>
|-
| rowspan="2" |Entertainer of the Year
| {{won}}
|-
| rowspan="2" |2001
| {{won}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite journal|last=Linan|first=Steven|title='ALMA Awards' to Honor Latinos in Arts|url=https://archive.org/details/sim_los-angeles-times_los-angeles-times_2001-06-01_0/page/n195|journal=[[Los Angeles Times]]|date=June 1, 2001|page=28|issn=0458-3035}}</ref></center>
|-
|[[1st Annual Latin Grammy Awards]]
|Outstanding Host of a Variety or Awards Special
| {{nom}}
|-
| rowspan="5" |2002
|''[[Angel Eyes (film)|Angel Eyes]]''
|Outstanding Actress in a Feature Film
| {{nom}}
| rowspan="5" |<center><ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/76077/j-lo-leads-alma-music-nominees |title=J.Lo Leads ALMA Music Nominees |work=Billboard |date=April 18, 2012 |accessdate=October 25, 2012}}</ref></center>
|-
|''[[Jennifer Lopez: Let's Get Loud]]''
|Outstanding Performance in a Music, Variety or Comedy Special
| {{nom}}
|-
|''[[J.Lo (album)|J.Lo]]''
|Album of the Year
| {{nom}}
|-
|"[[Love Don't Cost a Thing (song)|Love Don't Cost a Thing]]"
|People's Choice for Outstanding Music Video
|{{won}}
|-
|Jennifer Lopez
|Outstanding Female Performer
| {{Nom}}
|-
|2007
| rowspan="2" |''[[El Cantante]]''
|Outstanding Actress in a Feature Film
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web|title=Ugly Betty Leads Alma Award Nominations|url=http://www.showbizspy.com/article/113980/ugly-betty-leads-alma-award-nominations.html|work=ShowbizSpy|accessdate=July 22, 2013|date=July 22, 2008|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130927082934/http://www.showbizspy.com/article/113980/ugly-betty-leads-alma-award-nominations.html|archivedate=September 27, 2013}}</ref></center>
|-
| 2008
| Performance of a Lead Latino/Latina Cast in a Motion Picture
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Alma Awards nominees |url=https://variety.com/2008/film/awards/alma-awards-nominees-1117990560/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |accessdate=December 27, 2019 |date=August 14, 2008}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[12th ALMA Awards|2011]]
|''[[American Idol]]''
|Favorite Reality, Variety or Comedy Personality Act
|{{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite news|last=Powers|first=Lindsay|title='The Voice's' Christina Aguilera, Selena Gomez Among ALMA Award Nominees|url=http://www.hollywoodreporter.com/news/alma-voice-christina-aguilera-selena-gomez-216530|work=[[The Hollywood Reporter]]|accessdate=July 2, 2013|date=July 28, 2011}}</ref></center>
|-
|Jennifer Lopez
|Favorite Female Music Artist
|{{nom}}
|-
| rowspan="3" |[[13th ALMA Awards|2012]]
|''[[What to Expect When You're Expecting (film)|What to Expect When You're Expecting]]''
|Favorite Movie Actress – Comedy or Musical
|{{nom}}
| rowspan="3" |<center><ref>{{cite news|last=Gratereaux|first=Alexandra|title=2012 NCLR/ ALMA Awards Nominees Include Jennifer Lopez, Pitbull & Selena Gomez|url=http://latino.foxnews.com/latino/entertainment/2012/07/10/2012-nclr-alma-awards-nominees-include-jennifer-lopez-pitbull-selena-gomez/|work=Fox News Latino|publisher=[[Fox News Network]]|accessdate=July 2, 2013|date=July 10, 2012}}</ref></center>
|-
|''[[American Idol]]''
|Favorite Reality, Variety or Comedy Personality Act
|{{nom}}
|-
|Jennifer Lopez
|Favorite Female Music Artist
|{{nom}}
|-
! rowspan="7" scope="row" |[[American Music Awards]]
| rowspan="2" |[[American Music Awards of 2000|2000]]
| rowspan="7" |Jennifer Lopez
|[[American Music Award for Favorite Pop/Rock Female Artist|Favorite Pop/Rock Female Artist]]
|{{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref name="2000am">{{cite news|title=American Music Awards nominees|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=NewsLibrary&p_multi=APAB&d_place=APAB&p_theme=newslibrary2&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0F89AD578A910E72&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|agency=Associated Press|accessdate=July 2, 2013|date=January 17, 2000}}</ref></center>
|-
|[[American Music Award for Favorite Latin Artist|Favorite Latin Artist]]
|{{nom}}
|-
|[[American Music Awards of 2002|2002]]
| rowspan="2" |[[American Music Award|Hip-Hop/R&B Female Artist]]
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web|title=Nominees for the 30th annual American Music Awards.|url=http://www.billboard.com/articles/news/73407/2002-american-music-awards-nominees|website=Billboard|accessdate=February 14, 2015|date=November 19, 2002}}</ref></center>
|-
|[[American Music Awards of 2003 (January)|2003]]
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web|title=30th American Music Awards|url=http://www.rockonthenet.com/archive/2003/amas.htm|publisher=Rockonthenet.com|accessdate=February 14, 2015|date=January 13, 2003}}</ref></center>
|-
|[[American Music Awards of 2003 (November)|2003]]
|[[American Music Award for Favorite Pop/Rock Female Artist|Favorite Pop/Rock Female Artist]]
|{{won}}
|<center><ref>{{cite news|title=McGraw, Vandross win American Music Awards|newspaper=[[The Advocate (LGBT magazine)|The Advocate]]|date=November 17, 2003}}</ref></center>
|-
|[[American Music Awards of 2007|2007]]
| rowspan="2" |[[American Music Award for Favorite Latin Artist|Favorite Latin Artist]]
|{{won}}
|<center><ref>{{cite news|url=http://www.cbsnews.com/stories/2007/11/19/entertainment/main3519877.shtml |title=American Music Awards – Winners List |publisher=CBS News. CBS Interactive |date=November 19, 2007 |accessdate=March 20, 2012}}</ref></center>
|-
|[[American Music Awards of 2011|2011]]
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|last=Vena|first=Jocelyn|title=Lady Gaga, Adele Lead American Music Awards Noms|url=http://www.mtv.com/news/articles/1672323/american-music-awards-nominees-2011.jhtml|publisher=[[MTV News]]. Viacom International, Inc.|accessdate=July 2, 2013|date=October 11, 2011|archive-date=November 4, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121104051342/http://www.mtv.com/news/articles/1672323/american-music-awards-nominees-2011.jhtml|dead-url=yes}}</ref><br /><ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/465045/amas-2011-taylor-swift-nicki-minaj-win-big-on-ladies-night|title=AMAs 2011: Taylor Swift, Nicki Minaj Win Big on Ladies' Night|date= October 11, 2011|work=Billboard |accessdate=January 22, 2012}}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[American Telemedicine Association|American Telemedicine Association Award]]
|2013
|[[Lopez Family Foundation]]
|ATA Humanitarian Award
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|title=GlobalMed Presents Entertainer Jennifer Lopez with Donation to Lopez Family Foundation|url=http://www.financialpost.com/markets/news/GlobalMed+Presents+Entertainer+Jennifer+Lopez+with+Donation+Lopez+Family/8084189/story.html|work=[[Financial Post]]|publisher=Postmedia Network Inc.|accessdate=March 13, 2013|date=March 12, 2013}}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[amfAR, The Foundation for AIDS Research|amfAR Award]]
|2013
|Jennifer Lopez
|Humanitarian Award
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Lipke |first1=David |title=Jennifer Lopez Honored at amfAR's Inspiration Gala |url=https://wwd.com/eye/parties/jennifer-lopez-honored-at-amfars-inspiration-gala-6991956/ |website=[[Women's Wear Daily]] |accessdate=December 27, 2019 |date=June 14, 2013}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Amnesty International|Amnesty International Awards]]
|2007
|''[[Bordertown (2006 film)|Bordertown]]''
|Artist for Amnesty International{{efn|name=Producer|Awards and nominations Lopez has received as a producer.}}
|{{won}}
|{{center|<ref name="Amnesty">{{Cite book|first = Robert|last = C. Cottrell|title = Icons of American Popular Culture: From P.T. Barnum to Jennifer Lopez|publisher = [[M.E. Sharpe, Inc.]]|location = New York|year = 2010|isbn = 978-0-7656-2298-3|ref = harv|url-access = registration|url = https://archive.org/details/iconsofamericanp0000cott}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Apollo Theater|Apollo Theater Spring Benefit Concert & Awards]]
| 2010
| Jennifer Lopez and [[Marc Anthony]]
| Arts and Humanitarian Award
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2010 Apollo Theater Spring Benefit Concert & Awards Ceremony - Show |url=https://www.forbes.com/pictures/mfl45gjim/2010-apollo-theater-spring-benefit-concert-awards-ceremony-show/#1793af086dba |website=[[Forbes]] |accessdate=December 31, 2019 |date=June 14, 2010}}</ref><br /><ref>{{cite web |title=Michael Jackson and Aretha Franklin join hall of fame |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/8598278.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 31, 2019 |date=April 1, 2010}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[ARIA Music Awards]]
|[[ARIA Music Awards of 2011|2011]]
|Jennifer Lopez
|Most Popular International Artist
|{{Nom}}
|<center><ref>{{cite web|title=2011 Nominations Announced |url=http://www.ariaawards.com.au/news/8/the-countdown-beginsnominations-announced |publisher=[[Australian Recording Industry Association]] |accessdate=February 28, 2012 |date=October 11, 2011 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111016020511/http://www.ariaawards.com.au/news/8/the-countdown-beginsnominations-announced |archivedate=October 16, 2011 }}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Austin Film Critics Association|Austin Film Critics Association Awards]]
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Whittaker |first1=Richard |title=Austin Film Critics Association Announces 2019 Awards |url=https://www.austinchronicle.com/daily/screens/2020-01-07/austin-film-critics-association-announces-2019-awards/ |website=[[The Austin Chronicle]] |accessdate=January 8, 2020 |date=January 7, 2020}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Bambi Awards]] {{anchor|B}}
|2000
|Jennifer Lopez
|Best International Pop Performance
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web |title=The Bambi Goes To... |url=http://www.bambi-awards.com/history/past-winners |publisher=Bambi Awards |accessdate=July 2, 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130926224003/http://www.bambi-awards.com/history/past-winners |archivedate=September 26, 2013 |url-status=dead }}</ref></center>
|-
! rowspan="6" scope="row" |[[Basenotes#The Basenotes Fragrance Awards|Basenotes Fragrance Awards]]
| rowspan="2" | 2007
|[[Glow by JLo]]
| rowspan="2" | Best Celebrity Fragrance for Women
|{{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Osborne |first1=Grant |title=Finalists announced for the 7th Annual Basenotes Fragrance Awards sponsored by Aedes de Venustas |url=http://www.basenotes.net/perfumenews/2197-20070112awards7 |website=[[Basenotes]] |accessdate=December 27, 2019 |date=January 12, 2017 |archive-date=December 27, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227040936/http://www.basenotes.net/perfumenews/2197-20070112awards7 |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
|Live Jennifer Lopez
|{{nom}}
|-
|2008
|[[Glow by JLo]]
|Best Celebrity Women's Fragrance
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Osborne |first1=Grant |title=Finalists Announced for 8th Annual Basenotes Fragrance Awards |url=http://www.basenotes.net/perfumenews/2477-20080428-fragrance-awards-finalists |website=[[Basenotes]] |accessdate=December 27, 2019 |date=April 28, 2008 |archive-date=July 2, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150702080334/http://www.basenotes.net/perfumenews/2477-20080428-fragrance-awards-finalists |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
| rowspan="3" | 2009
|Deseo
| rowspan="2" | Best Celebrity Fragrance for Women
|{{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Osborne |first1=Grant |title=Finalists Announced for 9th Annual Basenotes Awards Sponsored by FragranceNet |url=http://www.basenotes.net/perfumenews/2701-20090511-basenotes-finalists |website=[[Basenotes]] |accessdate=December 27, 2019 |date=May 11, 2009 |archive-date=December 27, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227040937/http://www.basenotes.net/perfumenews/2701-20090511-basenotes-finalists |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
|[[Glow by JLo]]
|{{nom}}
|-
|Deseo for Men
|Best Celebrity Fragrance for Men
|{{nom}}
|-
! rowspan="3" scope="row" | Best of Las Vegas Awards
| rowspan="2" | 2016
| rowspan="3" |[[Jennifer Lopez: All I Have]]
|Best Production Show
|{{won|place=Gold}}
|<center><ref>{{cite web|title=Best of Las Vegas 2016 Award Winners|url=http://bestoflasvegas.com/winners-2016|website=Best of Las Vegas|publisher=[[Las Vegas Review-Journal]], Inc.|accessdate=February 16, 2017|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161114035251/http://bestoflasvegas.com/winners-2016|archivedate=November 14, 2016}}</ref></center>
|-
|Best Resident Performer
|{{won|place=Silver}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=Results for Jennifer Lopez |url=https://bestoflasvegas.com/k:Jennifer+Lopez |publisher=[[Las Vegas Review-Journal]] |accessdate=December 21, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191221205729/https://bestoflasvegas.com/k:Jennifer+Lopez |archivedate=December 21, 2019}}</ref>}}
|-
|2017
|Best Bachelor Party
|{{won|place=Bronze}}
|-
! rowspan="7" scope="row" |''Billboard'' Music Video Awards
| rowspan="7" |1999
| rowspan="4" |"[[If You Had My Love]]"
| Maximum Vision Award
|{{won}}
| rowspan="7" |<center><ref name="BB99">{{cite journal|title=Arts Beat|journal=[[Dallas Morning News]]|date=October 10, 1999|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=DM&p_theme=dm&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0ED3DBD25179FD13&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|accessdate=July 2, 2013|id=0ED3DBD25179FD13|archivedate=September 27, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130927033947/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=DM&p_theme=dm&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0ED3DBD25179FD13&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref></center>
|-
|Best Video
|{{nom}}
|-
|Best New-Artist Video
|{{won}}
|-
|Best Pop-Clip
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |"[[Waiting for Tonight]]"
| Best Video
|{{nom}}
|-
|Best New-Artist Video
|{{nom}}
|-
|Jennifer Lopez
|Best New Artist
|{{won}}
|-
! rowspan="6" scope="row" |[[Billboard Music Awards|''Billboard'' Music Awards]]
| rowspan="4" |[[2001 Billboard Music Awards|2001]]
| rowspan="6" | Jennifer Lopez
|[[Billboard Music Award for Top Artist|Artist of the Year]]
|{{nom}}
| rowspan="4" |<center><ref>{{cite web|last1=Moss|first1=Cory|title=Alicia Keys, Shaggy Top Billboard Music Awards Nominees|url=http://www.mtv.com/news/1451229/alicia-keys-shaggy-top-billboard-music-awards-nominees/|publisher=[[MTV News]]|accessdate=September 22, 2017|date=November 28, 2011|archive-date=January 23, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150123170216/http://www.mtv.com/news/1451229/alicia-keys-shaggy-top-billboard-music-awards-nominees/|dead-url=yes}}</ref></center>
|-
|[[Billboard Music Award for Top Female Artist|Female Artist of the Year]]
|{{nom}}
|-
|[[Billboard Music Award for Top Hot 100 Artist|Hot 100 Singles Artist of the Year]]
|{{nom}}
|-
|Female Hot 100 Singles Artist of the Year
|{{nom}}
|-
|[[2002 Billboard Music Awards|2002]]
|Female Artist of the Year
|{{nom}}
|
|-
|[[2014 Billboard Music Awards|2014]]
|[[Billboard Icon Award|Icon Award]]
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|last1=Ramirez|first1=Erika|title=Jennifer Lopez Receives Icon Award, Performs 'First Love' at the 2014 Billboard Music Awards|url=http://www.billboard.com/articles/events/bbma-2014/6092051/jennifer-lopez-icon-award-billboard-music-awards|work=Billboard |accessdate=December 6, 2015|date=May 18, 2014}}</ref><br /></center>
|-
! rowspan="26" scope="row" |[[Billboard Latin Music Awards|''Billboard'' Latin Music Awards]]
| rowspan="3" |[[2000 Latin Billboard Music Awards|2000]]
| rowspan="3" |"[[No Me Ames]]"
| Hot Latin Track of the Year
| {{nom}}
| rowspan="3" |<center><ref name="billboardawards">{{cite journal|url=https://books.google.com/?id=EA8EAAAAMBAJ&pg=RA1-PA20&dq=no+me+ames+intitle:billboard#v=onepage&q&f=false|title=Catch Some Rising Stars: Artist Showcases Offer a Glimpse Into The Future of Latin Music|last=Lannert|first=John|journal=Billboard|volume=112|issue=18|page=16|date=April 29, 2000|accessdate=May 9, 2012}}</ref></center>
|-
|Best Vocal Duo
|{{won}}
|-
|Tropical/Salsa Track of the Year
|{{nom}}
|-
| rowspan="3" |[[2002 Latin Billboard Music Awards|2002]]
|"[[Play (Jennifer Lopez song)|Play]]"
|Latin Dance Club Play Track of the Year
|{{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web|title=2002 Billboard Latin Music Awards|url=http://www.billboard.com/articles/news/75808/2002-billboard-latin-music-awards|website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=September 23, 2017|date=May 10, 2002}}</ref>}}
|-
|"[[Love Don't Cost a Thing (song)|Amor Se Paga Con Amor]]"
| rowspan="2" |Latin Dance Maxi-Single of the Year
|{{won}}
|-
|"[[I'm Real (Jennifer Lopez song)|I'm Real]]"
|{{nom}}
|-
|[[2003 Latin Billboard Music Awards|2003]]
|"[[Alive (Jennifer Lopez song)|Alive (Thunderpuss Club Mix)]]"
| rowspan="2" |Best-Selling Latin Dance Single of the Year
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web|title=2003 Billboard Latin Music Award Winners|url=http://www.billboard.com/articles/news/71168/2003-billboard-latin-music-award-winners|website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=September 23, 2017|date=May 9, 2003}}</ref>}}
|-
|[[2004 Latin Billboard Music Awards|2004]]
|"[[I'm Glad|I'm Glad (Paul Oakenfold Remix)]]"
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite journal |title=Billboard Latin Music Awards Finalists |journal=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |date=February 21, 2004 |volume=116 |issue=8 |page=67 |url=https://books.google.com/books?id=gw8EAAAAMBAJ&pg=PA67&lpg=PA67 |accessdate=December 21, 2019}}</ref>}}
|-
| rowspan="4" |[[2008 Latin Billboard Music Awards|2008]]
| rowspan="2" |''[[Como Ama una Mujer]]''
| Latin Album of the Year
|{{nom}}
|
|-
| Latin Pop Album Of The Year, Female
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2008 Billboard Latin Music Awards Winners |url=https://www.billboard.com/articles/news/1045893/2008-billboard-latin-music-awards-winners |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 21, 2019 |date=April 11, 2008}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |"[[Qué Hiciste]]"
|Latin Pop Airplay Song of the Year
|{{nom}}
| rowspan="2" |
|-
| Female Latin Dance Club Play Track of the Year
|{{nom}}
|-
| rowspan="3" |[[2012 Latin Billboard Music Awards|2012]]
| rowspan="2" |"[[On The Floor|Ven a Bailar]]"
|Vocal Event Song of the Year
|{{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web|last1=Trivino|first1=Jesus|title=2012 Latin Music Billboard Awards Predictions|url=https://www.latina.com/entertainment/music/2012-latin-music-billboard-awards-predictions?page=1|website=[[Latina (magazine)|Latina]]|accessdate=September 23, 2017|date=April 25, 2012|archive-date=September 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170923101153/https://www.latina.com/entertainment/music/2012-latin-music-billboard-awards-predictions?page=1|dead-url=yes}}</ref>}}
|-
|Latin Pop Song of the Year
|{{nom}}
|-
|Jennifer Lopez
|Female Songs Artist of the Year
|{{nom}}
|-
| rowspan="3" |[[2013 Latin Billboard Music Awards|2013]]
|[[Enrique Iglesias & Jennifer Lopez Tour]]
|Tour of the Year
|{{won}}
| rowspan="3" |<center><ref>{{cite web|last=Salazar |first=Francisco |url=http://www.latinospost.com/articles/11391/20130206/billboard-latin-music-awards-2013-nominations-unveiled.htm |title=Billboard Latin Music Awards 2013 Nominations Unveiled – Jenni Rivera, Don Omar, Jennifer Lopez, Shakira, Prince Royce Among Nominees |work=Latinos Post |date=February 6, 2013 |accessdate=February 8, 2013}}</ref></center>
|-
|Jennifer Lopez
|Songs Artist of the Year, Female
|{{nom}}
|-
|"[[Follow the Leader (Wisin & Yandel song)|Follow the Leader]]" <small>(featuring [[Wisin & Yandel]]) </small>
|Streaming Song of the Year
|{{nom}}
|-
| rowspan="3" |[[2017 Latin Billboard Music Awards|2017]]
| rowspan="6" |Jennifer Lopez
|Hot Latin Songs Artist of the Year, Female
|{{nom}}
| rowspan="3" |<center><ref>{{cite web|last1=Cobo|first1=Leila|title=Nicky Jam Wins Big at Billboard Latin Music Awards: See the Full Winners List|url=http://www.billboard.com/articles/events/latin-awards/7776260/billboard-latin-music-awards-2017-winners-list|website=Billboard|publisher=[[Eldridge Industries]]|accessdate=May 1, 2017|date=April 27, 2017}}</ref></center>
|-
|Social Artist of the Year
|{{won}}
|-
|Telemundo Star Award
|{{won}}
|-
| rowspan="2" |[[2018 Billboard Latin Music Awards|2018]]
|Social Artist of the Year
|{{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|title=2018 Billboard Latin Music Awards: See the Full Nominations List|url=https://www.billboard.com/music/latin/2018-billboard-latin-music-awards-nominations-8098517|website=Billboard|publisher=[[Eldridge Industries]]|accessdate=February 8, 2018}}</ref></center>
|-
|Hot Latin Songs Artist of the Year, Female
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2019 Billboard Latin Music Awards|2019]]
|Hot Latin Songs Artist of the Year, Female
|{{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Respers France |first1=Lisa |title=Billboard Latin Music Awards 2019: The winners list |url=https://edition.cnn.com/2019/04/26/entertainment/billboard-latin-awards-winners-trnd/index.html |website=[[CNN]] |accessdate=December 18, 2019 |date=April 26, 2019}}</ref>}}
|-
|[[Jennifer Lopez: All I Have]]
|Tour of the Year
|{{nom}}
|-
| 2020
|[[It's My Party (tour)|It's My Party]]
| Tour of the Year
| {{pending}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Osegueda |first1=Elisa |title=2020 Billboard Latin Music Awards Nominations: See the List |url=https://www.etonline.com/2020-billboard-latin-music-awards-nominations-see-the-list-140957 |website=[[Entertainment Tonight]] |accessdate=February 6, 2020 |date=February 5, 2020}}</ref>}}
|-
! rowspan="4" scope="row" |[[Billboard (magazine)|Billboard.com Mid-Year Music Awards]]
| rowspan="2" |2011
| rowspan="4" |Jennifer Lopez
| Best Comeback
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/articles/news/469332/britney-spears-lady-gaga-rule-billboardcoms-2011-mid-year-music-awards |title=Britney Spears, Lady Gaga Rule Billboard.com's 2011 Mid-Year Music Awards |accessdate=June 24, 2013 |work=Billboard |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130623105821/http://www.billboard.com/articles/news/469332/britney-spears-lady-gaga-rule-billboardcoms-2011-mid-year-music-awards |archivedate=June 23, 2013}}</ref>}}
|-
|Comeback of the Year
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|last=Lipshutz|first=Jason|title=Britney Spears, Adele Rule Billboard.com's Readers Poll 2011|url=http://www.billboard.com/articles/news/464714/britney-spears-adele-rule-billboardcoms-readers-poll-2011|work=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=January 29, 2012|location=New York City|date=December 15, 2011}}</ref></center>
|-
|2012
|Sexiest Woman in Music
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web|title=Music's Sexiest Man & Woman: Poll Results|url=http://www.billboard.com/articles/news/485392/musics-sexiest-man-woman-poll-results|work=Billboard|accessdate=July 2, 2013|date=June 12, 2012}}</ref></center>
|-
|2014
|Best Comeback
|{{runner-up}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Lipshutz |first1=Jason |title=Beyonce, Iggy Azalea Rule Billboard.com's 2014 Mid-Year Music Poll |url=https://www.billboard.com/articles/columns/pop-shop/6150413/beyonce-iggy-azalea-rule-billboardcoms-2014-mid-year-music-poll |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 27, 2019 |date=July 10, 2014}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[Blockbuster Entertainment Awards]]
|[[4th Annual Blockbuster Entertainment Awards|1998]]
|''[[Anaconda (film)|Anaconda]]''
|Favorite Actress – Action & Adventure
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web|title=Blockbuster Entertainment Awards Nominees Announced|url=http://www.prnewswire.com/news-releases/blockbuster-entertainment-awards-nominees-announced-77915327.html|website=[[PR Newswire]]|publisher=[[UBM plc]]|accessdate=February 14, 2015|date=December 17, 1997|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304034758/http://www.prnewswire.com/news-releases/blockbuster-entertainment-awards-nominees-announced-77915327.html|archive-date=March 4, 2016|url-status=dead}}</ref>}}
|-
|[[6th Blockbuster Entertainment Awards|2000]]
|''[[On the 6]]''
|Favorite Female – New Artist
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nominees Announced for 'Sixth Annual Blockbuster Entertainment Awards(R)' To Air in June on FOX |url=http://www.prnewswire.com/news-releases/nominees-announced-for-sixth-annual-blockbuster-entertainment-awardsr-to-air-in-june-on-fox-72458137.html |publisher=[[PR Newswire]] |accessdate=December 20, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140112094712/http://www.prnewswire.com/news-releases/nominees-announced-for-sixth-annual-blockbuster-entertainment-awardsr-to-air-in-june-on-fox-72458137.html |archivedate=January 12, 2014 |date=February 8, 2000}}</ref>}}
|-
|[[7th Blockbuster Entertainment Awards|2001]]
|''[[The Cell]]''
| Favorite Actress – Science Fiction
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web|url=http://idobi.com/news/2001/04/nsync-takes-home-three-blockbuster-entertainment-awards/ |title='NSync Takes Home Three Blockbuster Entertainment Awards |publisher=[[idobi Radio]]. idobi Network LLC |date=April 12, 2001 |first=Lance |last=Fiasco |accessdate=December 20, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140226225548/http://idobi.com/news/2001/04/nsync-takes-home-three-blockbuster-entertainment-awards/ |archivedate=February 26, 2014 |url-status=dead }}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[BMI Awards]]
| rowspan="2" |2004
|"[[Jenny from the Block]]"
| rowspan="2" |Award-Winning Song
|{{won}}
| rowspan="2" |<center><ref name="2004b">{{cite magazine |url=https://books.google.com/books?id=HhAEAAAAMBAJ&pg=PA59 |title=52nd Annual BMI Pop Awards Winners |magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |date=May 22, 2004 |accessdate=September 22, 2017}}</ref></center>
|-
|"[[All I Have (song)|All I Have]]"
|{{won}}
|-
! scope="row" |[[BMI Awards|BMI Latin Music Awards]]
| 2008
| "[[Qué Hiciste]]"
| Award-Winning Song
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Gustavo Santaolalla Named Icon at 15th Annual BMI Latin Music Awards |url=https://www.bmi.com/news/entry/gustavo_santaolalla_named_icon_at_15th_annual_bmi_latin_music_awards |publisher=[[Broadcast Music, Inc.]] |accessdate=December 27, 2019 |date=June 13, 2008}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Boys & Girls Clubs of America|Boys & Girls Club of America]]
| 2000
| Jennifer Lopez
| Alumni Hall of Fame Award
| {{won|Inducted}}
|{{center|<ref>{{cite journal |title=Jocks & Sneaks |url=https://archive.org/details/sim_atlanta_2004-11_44_7/page/n43 |journal=[[Atlanta (magazine)|Atlanta]] |date=November 2004 |volume=44 |issue=7 |page=38 |publisher=[[Emmis Communications]]}}</ref>}}
|-
! rowspan="4" scope="row" |[[Bravo Otto]]
| rowspan="2" |2000
| rowspan="4" |Jennifer Lopez
|Female Actress
|{{won|place=Silver}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|title=Bravo Otto – Sieger 2000|url=http://www.bravo-archiv.de/auswahl.php?link=ottosieger2000.php|publisher=[[Bravo Otto]]|accessdate=February 13, 2015|date=August 13, 2001}}</ref></center>
|-
|Female Singer
|{{won|place=Bronze}}
|-
|2001
| rowspan="2" |Female Actress
|{{won|place=Silver}}
|<center><ref>{{cite web|title=Bravo Otto – Sieger 2001|url=http://www.bravo-archiv.de/auswahl.php?link=ottosieger2001.php|publisher=Bravo Otto|accessdate=February 13, 2015|date=August 12, 2002}}</ref></center>
|-
|2002
|{{won|place=Gold}}
|<center><ref>{{cite web|title=Bravo Otto – Sieger 2002|url=http://www.bravo-archiv.de/auswahl.php?link=ottosieger2002.php|publisher=Bravo Otto|accessdate=February 13, 2015|date=August 12, 2003}}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Paper (magazine)|Break the Internet Awards]]
| 2019
| Jennifer Lopez
| Fashion Moment of the Year
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Break the Internet Awards 2019 |url=https://www.papermag.com/st/Break_The_Internet_2019?initialSlide=10 |website=[[Paper (magazine)|Paper]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191227014847/https://www.papermag.com/st/Break_The_Internet_2019?initialSlide=10 |archivedate=December 27, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[Brit Awards]]
| rowspan="3" |[[2000 Brit Awards|2000]]
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
| Best International Female Artist
|{{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite news|title=Brits 2000: The winners|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/in_depth/entertainment/2000/brit_awards/625884.stm|work=[[BBC News]]|accessdate=September 23, 2017|date=March 3, 2000}}</ref>}}
|-
|Best International Breakthrough
|{{nom}}
|-
|Best International Newcomer
|{{nom}}
|-
! scope="row" | Celebrity Fight Night Award {{anchor|C}}
|2013
|Jennifer Lopez
|Celebrity Fight Night Award
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web |url=http://www.looktothestars.org/news/9657-jennifer-lopez-to-perform-at-celebrity-fight-night-xix-for-charity |title=Jennifer Lopez To Perform at Celebrity Fight Night XIX For Charity |publisher=Look to the Stars |date=February 4, 2013 |accessdate=February 8, 2013 |archive-date=October 8, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231008142946/https://www.looktothestars.org/news/9657-jennifer-lopez-to-perform-at-celebrity-fight-night-xix-for-charity |dead-url=yes }}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Council of Fashion Designers of America#CFDA Fashion Awards|CFDA Fashion Awards]]
|2019
|Jennifer Lopez
|Fashion Icon Award
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web |last1=Bateman |first1=Kristen |title=CFDA Fashion Awards 2019: Jennifer Lopez and Barbie among winners |url=https://edition.cnn.com/style/article/cfda-fashion-awards-2019/index.html |publisher=[[CNN]] |accessdate=November 12, 2019 |date=June 4, 2019}}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Chicago Film Critics Association|Chicago Film Critics Association Awards]]
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Chicago Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Once Upon a Time... In Hollywood Leads Chicago Film Critics Association 2019 Award Nominations |url=https://chicagofilmcritics.org/ |publisher=[[Chicago Film Critics Association]] |accessdate=December 12, 2019 |date=December 12, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191212155731/https://chicagofilmcritics.org/ |archivedate=December 12, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" | Chicago Indie Critics Awards
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Bennett |first1=Anita |title='Little Women' Tops Chicago Indie Critics Nominations |url=https://deadline.com/2019/12/little-women-tops-chicago-indie-critics-nominations-1202818101/ |website=[[Deadline Hollywood]] |accessdate=December 29, 2019 |date=December 28, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Children's Hospital Los Angeles|Children's Hospital Los Angeles Award]]
| 2004
| Jennifer Lopez
| Children's Humanitarian Award
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Gala Benefit for Childrens Hospital Los Angeles Honors Jennifer Lopez |url=https://www.globenewswire.com/news-release/2004/10/01/316479/64837/en/Gala-Benefit-for-Childrens-Hospital-Los-Angeles-Honors-Jennifer-Lopez.html |publisher=[[GlobeNewswire]] |accessdate=December 28, 2019 |date=October 1, 2004}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Miami Beach, Florida|City of Miami Beach]]
| 2019
| Jennifer Lopez
|[[Freedom of the City#Key to the city|Keys to the City]]
| {{won|Recipient}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Correa |first1=Adriana |title=Jennifer Lopez Presented With Keys to Miami Beach |url=https://www.nbcmiami.com/news/local/jennifer-lopez-gets-keys-to-miami-beach/126724/ |publisher=[[WTVJ|NBC Miami]] |accessdate=January 6, 2020 |date=July 25, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" | Columbus Film Critics Association Awards
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
| {{nominated}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! scope="row" |[[Critics' Choice Movie Awards]]
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Critics' Choice Movie Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Hammond |first1=Pete |title='The Irishman', 'Once Upon A Time In Hollywood' Lead Critics' Choice Nominations; Netflix Dominates With 61 Noms In Movies And TV |url=https://deadline.com/2019/12/critics-choice-nominations-film-tv-nominees-list-1202803785/ |website=[[Deadline Hollywood|Deadline]] |accessdate=December 8, 2019 |date=December 8, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Dallas–Fort Worth Film Critics Association|Dallas–Fort Worth Film Critics Association Awards]] {{anchor|D}}
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Dallas–Fort Worth Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{runner-up|4th place}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Holt |first1=Jo Ann |title=DFW Film Critics Name '1917' Best Picture for 2019 |url=https://www.focusdailynews.com/dfw-film-critics-name-1917-best-picture-for-2019/ |website=[[Focus Daily News]] |accessdate=December 27, 2019 |date=December 23, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[MOBO Awards|DanceStar Awards]]
| 2002
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
| rowspan="2" | Best Chart Artist
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=For The Record: Quick News On Britney Spears, Jennifer Lopez, Fatboy Slim, Bounty Killer, Crazy Town & More |url=http://www.mtv.com/news/1453082/for-the-record-quick-news-on-britney-spears-jennifer-lopez-fatboy-slim-bounty-killer-crazy-town-more/ |website=[[MTV News]] |accessdate=December 29, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170602093930/http://www.mtv.com/news/1453082/for-the-record-quick-news-on-britney-spears-jennifer-lopez-fatboy-slim-bounty-killer-crazy-town-more/ |archivedate=June 2, 2017 |date=March 26, 2003}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" | 2003
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=2003 DanceStar Awards Nominees |url=https://www.billboard.com/articles/news/72508/2003-dancestar-awards-nominees |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 29, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170929031109/http://www.billboard.com/articles/news/72508/2003-dancestar-awards-nominees |archivedate=September 29, 2017 |date=January 29, 2003}}</ref>}}
|-
| "[[Alive (Jennifer Lopez song)|Alive (Thunderpuss remix)]]"
| Party 93.1 FM Best Remix Award
| {{nom}}
|-
! scope="row" | Denver Film Critics Society Awards
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
| {{nom}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[Dorian Awards]]
| 2016
|''[[The Boy Next Door (film)|The Boy Next Door]]''
| Campy Flick of the Year{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Kilday |first1=Gregg |title='Carol' Earns Multiple Mentions as Dorian Award Nominees Are Unveiled |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/carol-earns-multiple-mentions-as-855069 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=December 29, 2019 |date=January 12, 2016}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" | 2020
| rowspan="2" |''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Film of the Year{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Beresford |first1=Trilby |title='Parasite,' 'Portrait of a Lady on Fire,' 'Pain and Glory' Lead Dorian Award Nominations |url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/2020-gay-lesbian-entertainment-critics-dorian-awards-noms-full-list-1265575/item/film-year-1265588 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=January 5, 2020 |date=January 3, 2020}}</ref><br /><ref>{{cite web |last1=Gonzalez |first1=Umberto |title=Dorian Awards: Bong Joon-Ho's 'Parasite' Nabs 5 Awards |url=https://www.thewrap.com/dorian-awards-winners-parasite-pose-galeca/ |website=[[TheWrap]] |accessdate=January 9, 2020 |date=January 8, 2020}}</ref>}}
|-
| Supporting Film Performance of the Year — Actress
| {{won}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Dublin Film Critics' Circle|Dublin Film Critics' Circle Awards]]
| rowspan="2" | 2019
| rowspan="2" |''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Actress
|{{runner-up|9th place}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Clarke |first1=Donald |title=The best movie of 2019, according to Irish film critics |url=https://www.irishtimes.com/culture/film/the-best-movie-of-2019-according-to-irish-film-critics-1.4118496 |website=[[The Irish Times]] |accessdate=December 17, 2019 |date=December 17, 2019}}</ref>}}
|-
| Best Film{{efn|name=Producer}}
|{{runner-up|8th place}}
|-
! scope="row" |[[E!]]'s Entertainer of the Year Award {{anchor|E}}
| 2001
| Jennifer Lopez
| Entertainer of the Year
|{{runner-up}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Beck |first1=A.C. |title=Kidman Can-Can: She's E!'s Top Celeb |url=https://www.eonline.com/news/42587/kidman-can-can-she-s-e-s-top-celeb |website=[[E!|E! Online]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191227122712/https://www.eonline.com/news/42587/kidman-can-can-she-s-e-s-top-celeb |archivedate=December 27, 2019 |date=December 13, 2001}}</ref><br /><ref>{{cite web |title=Kidman wins E! award for top entertainer |url=https://www.theglobeandmail.com/arts/kidman-wins-e-award-for-top-entertainer/article4158017/ |website=[[The Globe and Mail]] |accessdate=December 27, 2019 |date=December 19, 2001}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[Echo Music Prize|Echo Awards]]
|2000
|''[[On the 6]]''
|International Newcomer of the Year
|{{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |title=Nominees and winners ECHO [Search] |url=https://echopop-archiv.de/nominierte-und-gewinner/ |publisher=[[Echo Music Prize]] |accessdate=December 23, 2019 |language=German |format=To access, enter the search parameter "Jennifer Lopez"}}</ref>}}
|-
|2002
|''[[J.Lo (album)|J.Lo]]''
|International Artist of the Year
|{{nom}}
|-
|2012
|"[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|Hit of the Year
|{{nom}}
|-
! scope="row" |[[Empire Awards]]
|[[4th Empire Awards|1999]]
|''[[Out of Sight]]''
|[[Empire Award for Best Actress|Best Actress]]
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web |url=http://www.empireonline.co.uk/features/awards99/bfilm.html |title=Best Actress |work=[[Empireonline.co.uk]] |year=1999 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20000819093250/http://www.empireonline.co.uk/features/awards99/bactress.html |archivedate=August 19, 2000 |url-status=dead }}</ref><br /><ref name="awards2">{{cite web|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091024094617/http://www.hollywoodactress.org/Jennifer-Lopez-Profile.php|archivedate=October 24, 2009|url=http://www.hollywoodactress.org/Jennifer-Lopez-Profile.php |title=Jennifer Lopez Profile, Professional Details, Awards and Achievements |publisher=Hollywood Actress|date=July 24, 1969 |accessdate=April 9, 2012}}</ref></center>
|-
! scope="row" |''[[Entertainment Tonight]]''
| 2015
| Jennifer Lopez
| Icon Award
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web|last1=Chestang|first1=Raphael|title=EXCLUSIVE: Jennifer Lopez Reveals She Only Recently Felt Like She Had 'Made It'|url=http://www.etonline.com/news/176187_exclusive_jennifer_lopez_reveals_she_only_recently_felt_like_she_had_made_it|website=[[ETonline]]|accessdate=September 21, 2017|date=November 16, 2015}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |''[[FHM]]'' {{anchor|F}}
| 2001
| rowspan="3" | Jennifer Lopez
| rowspan="2" |[[FHM's 100 Sexiest Women (UK)|100 Sexiest Women]]
| {{won}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |title=Who is FHM's sexiest woman? |url=https://www.adelaidenow.com.au/entertainment/who-is-fhms-sexiest-woman/news-story/2415e6e07a7813859087e813d1998bc0?sv=517edcc0a28780c09566b7ddc03cb6d1 |website=[[The Advertiser (Adelaide)|The Advertiser]] |accessdate=January 5, 2020 |date=June 24, 2009}}</ref>}}
|-
| 2002
| {{won}}
|-
| 2009
|[[FHM's 100 Sexiest Women (UK)#Anniversary lists|Sexiest Women of All Time]]
|{{runner-up}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[FiFi Awards]]
| 2002
| rowspan="2" |Jennifer Lopez
| rowspan="2" |Celebrity Fragrance Star of the Year
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Coty Wins Three FiFi Awards; Awards Signify Fragrance Industry's Highest Distinction For These Top-Selling Brands |url=https://www.businesswire.com/news/home/20030611005526/en/Coty-Wins-FiFi-Awards-Awards-Signify-Fragrance |publisher=[[Business Wire]] |accessdate=December 27, 2019 |date=June 11, 2003}}</ref>}}
|-
| 2003
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web|title=Lopez Still Fragrant|url=https://news.google.com/newspapers?id=EkcuAAAAIBAJ&sjid=f6YEAAAAIBAJ&pg=2401,6851583|work=[[The Tuscaloosa News]]|publisher=[[Halifax Media Group]]|accessdate=January 29, 2012|date=July 25, 2003}}</ref>}}
|-
| 2004
|[[Still Jennifer Lopez]]
| Top Ten – Women's: Luxe
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Osborne |first1=Grant |title=The US FiFi Award Nominations 2004 |url=http://www.basenotes.net/perfumenews/2091-fifinom04 |website=[[Basenotes]] |accessdate=December 27, 2019 |date=March 8, 2004 |archive-date=December 27, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227040935/http://www.basenotes.net/perfumenews/2091-fifinom04 |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Florida Film Critics Circle|Florida Film Critics Circle Awards]]
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Florida Film Critics Circle Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{nom}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! scope="row" |[[Georgia Film Critics Association|Georgia Film Critics Association Awards]] {{anchor|G}}
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2019 Awards |url=http://www.georgiafilmcritics.org/p/2019-awards.html |publisher=[[Georgia Film Critics Association]] |accessdate=January 3, 2020}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[GLAAD Media Award]]s
| rowspan="2" |[[25th GLAAD Media Awards|2014]]
|Jennifer Lopez
|[[GLAAD Vanguard Award]]
|{{won}}
|{{center|<ref name="GlAAD Vanguard">{{cite web|last=Adam|first=Seth|title=Jennifer Lopez to be honored at #glaadawards in Los Angeles|url=http://www.glaad.org/blog/jennifer-lopez-be-honored-glaadawards-los-angeles|publisher=Glaad.org|accessdate=April 5, 2014|date=March 24, 2014|archive-date=April 7, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140407085802/http://www.glaad.org/blog/jennifer-lopez-be-honored-glaadawards-los-angeles|dead-url=yes}}</ref>}}
|-
|''[[The Fosters (American TV series)|The Fosters]]''
|[[GLAAD Media Award for Outstanding Drama Series|Outstanding Drama Series]]{{efn|name=Producer}}
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Jennifer Lopez double winner at the Glaad Awards |url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/jennifer-lopez-double-winner-at-the-glaad-awards-114041400241_1.html |website=[[Business Standard]] |accessdate=January 2, 2020 |date=April 14, 2014}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[Glamour Awards|''Glamour'' Awards]]
|1999
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
| rowspan="2" | Woman of the Year
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Solomon |first1=Akiba |title=Women of the Year Turns 20: A Look Back at the Honorees |url=https://www.glamour.com/gallery/women-of-the-year-turns-20-a-look-back-at-the-honorees |website=[[Glamour (magazine)|Glamour]] |accessdate=December 27, 2019 |date=November 2, 2010}}</ref>}}
|- Gu
|2011
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|last=Fonda |first=Jane |url=http://www.glamour.com/women-of-the-year/2011/jennifer-lopez |title=Jennifer Lopez: The All-Star |publisher=Glamour. [[Condé Nast Publications]] |date=October 27, 2011 |accessdate=March 20, 2012}}</ref></center>
|-
| 2012
|''[[American Idol]]''
| TV Personality
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=WIN tickets for Glamour Women of the Year Awards 2012 |url=http://www.glamourmagazine.co.uk/celebrity/glamour-awards-2012 |website=[[Glamour (magazine)|Glamour]] |accessdate=December 30, 2019 |date=2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120303152614/http://www.glamourmagazine.co.uk/celebrity/glamour-awards-2012 |archive-date=March 3, 2012 }}</ref>}}
|-
! scope="row" | Gold Derby Awards
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2020 Gold Derby Film Awards nominations: 'Parasite' and 'Once Upon a Time in Hollywood' lead with 11 |url=https://www.goldderby.com/article/2020/gold-derby-film-awards-nominations-parasite/ |publisher=[[Gold Derby]] |accessdate=January 22, 2020 |date=January 21, 2020}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Golden Globe Awards]]
|[[55th Golden Globe Awards|1998]]
|''[[Selena (film)|Selena]]''
|[[Golden Globe Award for Best Actress – Motion Picture Musical or Comedy|Best Actress – Motion Picture Musical or Comedy]]
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite journal|title='Titanic' tops Golden Globe picks|journal=[[Los Angeles Daily News]]|date=December 19, 1997|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=LA&p_theme=la&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EF7C34D0C8990F4&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|accessdate=July 2, 2013|archivedate=March 26, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220326040705/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=LA&p_theme=la&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EF7C34D0C8990F4&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref> </center>
|-
|[[77th Golden Globe Awards|2020]]
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Golden Globe Award for Best Supporting Actress – Motion Picture|Best Supporting Actress – Motion Picture]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |author1=Emily Yahr |author2=Sonia Rao |author3=Travis M. Andrews |title=Golden Globes nominations: 'Marriage Story' leads with six; Complete list of 2020 nominees |url=https://www.washingtonpost.com/arts-entertainment/2019/12/09/golden-globes-nominations-complete-coverage/ |website=[[The Washington Post]] |accessdate=December 10, 2019 |date=December 10, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="9" scope="row" |[[Golden Raspberry Awards]]
|[[22nd Golden Raspberry Awards|2002]]
|''[[The Wedding Planner]]'' and ''[[Angel Eyes (film)|Angel Eyes]]''
| rowspan="3" |[[Golden Raspberry Award for Worst Actress|Worst Actress]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Kaltenbach |first1=Chris |title=Worst in Show |url=https://www.baltimoresun.com/news/bs-xpm-2002-03-20-0203200088-story.html |website=[[The Baltimore Sun]] |accessdate=December 21, 2019 |date=March 20, 2002}}</ref>}}
|-
|[[23rd Golden Raspberry Awards|2003]]
|''[[Maid in Manhattan]]'' and ''[[Enough (film)|Enough]]''
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=23rd Annual Razzie Award Nominations |url=http://www.razzies.com/asp/content/XcNewsPlus.asp?cmd=view&articleid=110 |publisher=[[Golden Raspberry Awards]] |accessdate=December 21, 2019 |date=February 10, 2003|archive-url = https://web.archive.org/web/20130729084720/http://www.razzies.com/asp/content/XcNewsPlus.asp?cmd=view&articleid=110|archive-date = July 29, 2013}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[24th Golden Raspberry Awards|2004]]
| rowspan="2" |''[[Gigli]]''
|{{won}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=At the Razzies, it's a Bennifer sweep |url=https://edition.cnn.com/2004/SHOWBIZ/Movies/02/28/razzies.reut/index.html |publisher=[[CNN]] |accessdate=December 21, 2019 |date=February 28, 2004 |archive-date=December 21, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191221010114/https://edition.cnn.com/2004/SHOWBIZ/Movies/02/28/razzies.reut/index.html |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
|[[Golden Raspberry Award for Worst Screen Combo|Worst Screen Couple]] <small>(with [[Ben Affleck]])</small>
|{{won}}
|-
|[[26th Golden Raspberry Awards|2006]]
|''[[Monster-In-Law]]''
|Worst Actress
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Tom and J-Lo top Razzie nominations |url=https://www.theage.com.au/entertainment/movies/tom-and-j-lo-top-razzie-nominations-20060131-ge1nxh.html |website=[[The Age]] |accessdate=December 21, 2019 |date=January 31, 2006}}</ref>}}
|-
|[[30th Golden Raspberry Awards|2010]]
|Jennifer Lopez
|Worst Actress of the Decade
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Shoard |first1=Catherine |title=Transformers and Land of the Lost lead Razzie nods |url=https://www.theguardian.com/film/2010/feb/01/transformers-land-of-the-lost-razzies |website=[[The Guardian]] |accessdate=December 21, 2019 |date=February 2, 2010}}</ref>}}
|-
|[[33rd Golden Raspberry Awards|2013]]
|''[[What to Expect When You're Expecting (film)|What to Expect When You're Expecting]]''
|[[Golden Raspberry Award for Worst Supporting Actress|Worst Supporting Actress]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Lipshutz |first1=Jason |title=Rihanna, Jennifer Lopez, Vanilla Ice Earn 2013 Razzie Nominations |url=https://www.billboard.com/articles/news/1484101/rihanna-jennifer-lopez-vanilla-ice-earn-2013-razzie-nominations |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 21, 2019 |date=January 9, 2013}}</ref>}}
|-
|[[36th Golden Raspberry Awards|2016]]
|''[[The Boy Next Door (film)|The Boy Next Door]]''
|Worst Actress
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Jennifer Lopez among Razzies nominees for 'Boy Next Door' |url=https://www.foxnews.com/entertainment/jennifer-lopez-among-razzies-nominees-for-boy-next-door |website=[[Fox News]] |accessdate=December 21, 2019 |date=January 13, 2016}}</ref>}}
|-
|[[40th Golden Raspberry Awards|2020]]
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[The Razzie Redeemer Award]]
|{{nom}}
|{{center|<ref name="Razzies">{{cite web|url=https://www.razzies.com/razz-newz.html|title=RAZZ NEWZ - The Razzies!|website=razzies.com}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Grammy Awards]]
|[[42nd Grammy Awards|2000]]
| "[[Waiting for Tonight]]"
| rowspan="2" |[[Grammy Award for Best Dance Recording|Best Dance Recording]]
| {{nom}}
|<center><ref name="Grammy2000">{{cite news|url=http://transcripts.cnn.com/2000/SHOWBIZ/Music/01/04/grammy.noms.01/list.html|title=42nd Annual Grammy Awards nominations|publisher=CNN|accessdate=June 25, 2010|date=January 4, 2000| archivedate= October 25, 2009| archiveurl = https://web.archive.org/web/20091025161040/http://transcripts.cnn.com/2000/SHOWBIZ/Music/01/04/grammy.noms.01/list.html}}</ref></center>
|-
|[[43rd Grammy Awards|2001]]
| "[[Let's Get Loud]]"
| {{nom}}
|<center><ref>{{cite news|url=http://archives.cnn.com/2001/SHOWBIZ/Music/02/21/grammy.winners/|title=43rd Grammy Awards|date=February 21, 2001|accessdate=June 25, 2010|publisher=CNN| archivedate= November 6, 2008|archiveurl = https://web.archive.org/web/20081106040823/http://archives.cnn.com/2001/SHOWBIZ/Music/02/21/grammy.winners/}}</ref></center>
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Gotham Awards]]
| rowspan="2" |[[Gotham Independent Film Awards 2019|2019]]
| rowspan="2" |''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Gotham Independent Film Award for Best Feature|Best Feature]]{{efn|name=Producer}}
|rowspan=1 {{nominated}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Nolfi |first1=Joey |title=Marriage Story sweeps Gotham Awards 2019: See the full list of winners |url=https://ew.com/movies/2019/12/02/gotham-awards-2019-winners-full-list/ |website=[[Entertainment Weekly]] |accessdate=December 14, 2019 |date=December 2, 2019}}</ref>}}
|-
| Audience Award{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Lewis |first1=Hilary |title=Gotham Awards: 'Marriage Story,' 'The Farewell,' 'Uncut Gems' Lead Nominations |url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/gotham-awards-nominations-2019-list-full-1247779/item/audience-award-1247804 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=January 2, 2020 |date=October 24, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" | Groovevolt Music & Fashion Awards
| 2006
| Jennifer Lopez
| Most Fashionable Artist
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Third Annual Groovevolt Music Awards Winners Announced |url=https://www.prweb.com/releases/2006/01/prweb338329.htm |publisher=[[PRWeb]] |accessdate=January 2, 2020 |date=January 27, 2006 |archive-date=January 23, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210123022912/http://www.prweb.com/releases/2006/01/prweb338329.htm |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |''[[Guinness World Records]]''
|2003
|''[[J to tha L–O! The Remixes]]''
|First Number-One Remix Album on the [[Billboard 200|''Billboard'' 200]]
| {{won}}
|{{center|<ref name="Guinness" />}}
|-
|2012
| "[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|Highest Viewed Female Music Video of All Time
|{{won}}
|{{center|<ref name="Guinness" />}}
|-
! scope="row" |[[Hollywood Critics Association|Hollywood Critics Association Awards]] {{anchor|H}}
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Hollywood Critics Association#Award categories|Best Supporting Actress]]
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title='1917' Wins Best Picture at 3rd Annual Hollywood Critics Association Awards |url=https://variety.com/2020/scene/awards/1917-best-picture-hollywood-critics-association-awards-joaquin-phoenix-lupita-nyongo-1203462463/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |accessdate=January 10, 2020 |date=January 9, 2020}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Hollywood Walk of Fame]]
|2013
|Jennifer Lopez
|Star on Hollywood Walk of Fame (Recording Category)
|{{won}}
|<center><ref>{{cite news|last=Johnson|first=Reed|title=Jennifer Lopez, new Walk of Famer, cites Fonda among role models|url=http://www.latimes.com/entertainment/music/posts/la-et-ms-jennifer-lopez-gets-star-on-hollywood-walk-of-fame-20130623,0,4699689.story?track=rss|work=Los Angeles Times |accessdate=June 26, 2013|date=June 23, 2013}}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Houston Film Critics Society|Houston Film Critics Society Awards]]
|[[Houston Film Critics Society Awards 2015|2016]]
|''[[The Boy Next Door (film)|The Boy Next Door]]''
| Worst Film{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=National Society of Film Critics names 'Spotlight' best picture;'The Revenant' leads Houston critics' nominations |url=https://www.chron.com/entertainment/movies_tv/article/National-Society-of-Film-Critics-names-6735679.php |website=Chron.com |publisher=[[Houston Chronicle|Houston Chronicle News Services]] |accessdate=December 29, 2019 |date=January 4, 2016}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Human Rights Campaign]]
|2013
|Jennifer Lopez
|Ally for Equality Award
|{{won}}
|{{center|<ref name="HRC">{{cite web|last1=Chasmer|first1=Jessica|title=Jennifer Lopez: Singer-actress to receive Human Rights Campaign award|url=http://www.washingtontimes.com/news/2013/sep/22/human-rights-campaign-honor-jennifer-lopez/|website=[[The Washington Times]]|accessdate=September 21, 2017|date=September 22, 2013}}</ref><br /><ref>{{cite web|title=HRC to Honor Jennifer Lopez with Ally for Equality Award at 2013 National Dinner|url=http://www.hrc.org/blog/entry/hrc-to-honor-jennifer-lopez-with-ally-for-equality-award-at-2013-national-d|work=HRC Blog|publisher=Human Rights Campaign|accessdate=September 25, 2013|date=September 20, 2013|archive-date=September 25, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130925143143/http://www.hrc.org/blog/entry/hrc-to-honor-jennifer-lopez-with-ally-for-equality-award-at-2013-national-d|dead-url=yes}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Hungarian Music Awards]]
| 2002
|''[[J.Lo (album)|J.Lo]]''
| Foreign Pop Album of the Year
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Jelöltek 2002 |url=http://www.fonogram.hu/jeloltek-2002 |publisher=[[Hungarian Music Awards]] |accessdate=December 22, 2019 |language=Hungarian}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" | IFPI Top Sales Music Award, Hong Kong {{anchor|I}}
| 2001
|''[[J.Lo (album)|J.Lo]]''
| rowspan="2" |Ten Best Sales Releases, Foreign
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Hong Kong Top Sales Music Award presented [2001-2016]: 2001 |url=https://www.ifpihk.org/hong-kong-top-sales-music-award-presented-01-11/hong-kong-top-sales-music-award-presented/2001 |publisher=IFPI Hong Kong |accessdate=December 21, 2019 |archive-date=December 27, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227184054/http://www.ifpihk.org/hong-kong-top-sales-music-award-presented-01-11/hong-kong-top-sales-music-award-presented/2001 |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
| 2003
|''[[This Is Me... Then]]''
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Hong Kong Top Sales Music Award presented [2001-2016]: 2003 |url=https://www.ifpihk.org/hong-kong-top-sales-music-award-presented-01-11/hong-kong-top-sales-music-award-presented/2003 |publisher=IFPI Hong Kong |accessdate=December 21, 2019 |archive-date=December 27, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227183810/http://www.ifpihk.org/hong-kong-top-sales-music-award-presented-01-11/hong-kong-top-sales-music-award-presented/2003 |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[iHeartRadio Fiesta Latina]]
|2019
|Jennifer Lopez
|[[iHeartRadio]] Premio Corazón Award
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Lee |first1=Tionah |title=Jennifer Lopez to be honored at the iHeart Radio Fiesta Latina |url=https://us.hola.com/celebrities/2019091027868/jennifer-lopez-iheart-fiesta-latina-awards-honor/ |website=[[¡Hola!]] |accessdate=November 11, 2019 |date=September 10, 2019 |archive-date=November 11, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191111130641/https://us.hola.com/celebrities/2019091027868/jennifer-lopez-iheart-fiesta-latina-awards-honor/ |dead-url=yes }}</ref><br /><ref>{{cite web |last1=Almeida |first1=Celia |title=Ozuna Was the True Headliner of iHeartRadio's Uneven Fiesta Latina 2019 |url=https://www.miaminewtimes.com/music/concert-review-iheartradio-fiesta-latina-at-american-airlines-arena-miami-november-2-2019-11310890 |website=[[Miami New Times]] |accessdate=November 11, 2019 |date=November 3, 2019}}</ref>|}}
|-
! scope="row" |[[iHeartRadio MMVAs]]
|[[2011 MuchMusic Video Awards|2011]]
|Jennifer Lopez
|People's Choice: Favorite International
|{{nom}}
|
|-
! scope="row" |[[iHeartRadio Music Awards]]
|[[2016 iHeartRadio Music Awards|2016]]
|Jennifer Lopez
|Best Triple Threat
|{{nominated}}
|<center><ref>{{cite web | url=http://news.iheart.com/articles/trending-104650/new-iheartradio-music-awards-category-added-14470792/ | title=New iHeartRadio Music Awards Category Added: Biggest Triple Threat | publisher=iHeartMedia, Inc. | date=March 9, 2016 | accessdate=March 9, 2016 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160414013251/http://news.iheart.com/articles/trending-104650/new-iheartradio-music-awards-category-added-14470792/ | archive-date=April 14, 2016 | url-status=dead }}</ref></center>
|-
! rowspan="10" scope="row" |[[Imagen Awards]]
|1998
|''[[Selena (film)|Selena]]''
|Lasting Image Award
|{{won}}
|<center><ref>{{cite journal|title=Caption Only|journal=[[Los Angeles Times]]|date=April 2, 1998|page=50|url=https://pqasb.pqarchiver.com/latimes/access/28386528.html?dids=28386528:28386528&FMT=CITE&FMTS=CITE:FT&type=current&date=Apr+02%2C+1998&author=&pub=Los+Angeles+Times&desc=Caption+Only&pqatl=google|accessdate=July 2, 2013}}{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><br /><ref name="Notable Caribbeans" /></center>
|-
| rowspan="3" |2016
| Jennifer Lopez
| Powerful & Influential Latinos in Entertainment (Honoree)
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Imagen Announces Its 8th Annual List of Powerful & Influential Latinos in the Entertainment Industry |url=https://www.imagen.org/2016/11/16/imagen-announces-its-8th-annual-list-of-powerful-influential-latinos-in-the-entertainment-industry/ |publisher=[[Imagen Awards|The Imagen Foundation]] |date=November 16, 2016 |access-date=April 6, 2020 |archive-date=January 11, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200111085034/https://www.imagen.org/2016/11/16/imagen-announces-its-8th-annual-list-of-powerful-influential-latinos-in-the-entertainment-industry/ |dead-url=yes}}</ref>}}
|-
| rowspan="7" |''[[Shades of Blue (TV series)|Shades of Blue]]''
| Best Primetime Television Program – Drama{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|url=https://www.imagen.org/2016/07/18/nominations-announced-for-the-31st-annual-imagen-awards/|title=Nominations Announced for the 31st Annual Imagen Awards|publisher=[[Imagen Awards|The Imagen Foundation]]|accessdate=July 21, 2016|archive-date=August 4, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170804053800/https://www.imagen.org/2016/07/18/nominations-announced-for-the-31st-annual-imagen-awards/|dead-url=yes}}</ref></center>
|-
| Best Actress – Television
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |2017
| Best Primetime Television Program – Drama{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=2017 Imagen Awards Winners, Honorees & Nominees |url=https://www.imagen.org/awards/past-imagen-awards-winners/2017-imagen-awards-winners-nominees/ |publisher=[[Imagen Awards|The Imagen Foundation]] |accessdate=December 22, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190406130928/https://www.imagen.org/awards/past-imagen-awards-winners/2017-imagen-awards-winners-nominees/ |archivedate=April 6, 2019}}</ref>}}
|-
| Best Actress – Television
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |2018
| Best Primetime Television Program – Drama{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Pederson |first1=Erik |title=Imagen Awards Nominations: 'The Shape Of Water', 'Coco' Among Best Picture Hopefuls |url=https://deadline.com/2018/07/imagen-awards-nominations-2018-shape-of-water-coco-guillermo-del-toro-1202423451/ |website=[[Deadline Hollywood]] |accessdate=December 22, 2019 |date=July 9, 2018}}</ref>}}
|-
| Best Actress – Television
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" | 2019
| Best Primetime Television Program – Drama{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Pederson |first1=Erik |title=Imagen Awards Nominations: 2019 Field Includes Antonio Banderas, Jennifer Lopez & Pedro Almodovar |url=https://deadline.com/2019/07/imagen-awards-nominations-2019-field-includes-antonio-banderas-jennifer-lopez-pedro-almodovar-1202641451/ |website=[[Deadline Hollywood]] |accessdate=December 22, 2019 |date=July 1, 2019}}</ref>}}
|-
|''[[Second Act (film)|Second Act]]''
| Best Actress – Feature Film
| {{nom}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Independent Spirit Awards]]
|[[11th Independent Spirit Awards|1996]]
|''[[My Family (film)|My Family]]''
| rowspan="2" |[[Independent Spirit Award for Best Supporting Female|Best Supporting Female]]
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite book |last1=J. Leonard |first1=David |last2=R. Lugo-Lugo |first2=Carmen |title=Latino History and Culture: An Encyclopedia |date=March 17, 2015 |publisher=[[Routledge]] |page=299 |url=https://books.google.com/books?id=FPBnBwAAQBAJ&pg=PA299&lpg=PA299 |accessdate=November 14, 2019|isbn=9781317466468 }}</ref></center>
|-
|[[35th Independent Spirit Awards|2020]]
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|{{nom}}
|<center><ref>{{Cite web|url=https://deadline.com/2019/11/spirit-awards-nominations-full-list-nominees-indie-film-ifp-1202792053/|title=Film Independent Spirit Award Nominations: 'Uncut Gems', 'The Lighthouse' & 'Honey Boy' Come Up Big|last=D'Alessandro|first=Anthony|last2=D'Alessandro|first2=Anthony|date=November 21, 2019|website=Deadline|language=en|access-date=November 22, 2019}}</ref></center>
|-
! rowspan="2" scope="row" | Indiana Film Journalists Association Awards
| rowspan="2" | 2019
| rowspan="2" |''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Lindquist |first1=David |title='Marriage Story,' Adam Driver honored by Indiana movie critics |url=https://www.indystar.com/story/entertainment/movies/2019/12/16/marriage-story-adam-driver-honored-indiana-movie-critics/2656372001/ |website=[[The Indianapolis Star]] |accessdate=December 16, 2019 |date=December 16, 2019}}</ref>}}
|-
| Best Film{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Neglia |first1=Matt |title=The 2019 Indiana Film Journalists Association (IFJA) Nominations |url=https://www.nextbestpicture.com/latest/the-2019-indiana-film-journalists-association-ifja-nominations |publisher=nextbestpicture.com |accessdate=December 29, 2019 |date=December 11, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[IndieWire Critics Poll]]
| 2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[IndieWire Critics Poll#Categories|Best Supporting Actress]]
|{{runner-up}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Kohn |first1=Eric |title=2019 Critics Poll: The Best Films and Performances According to Over 300 Critics From Around the World |url=https://www.indiewire.com/2019/12/best-movies-2019-critics-survey-poll-performances-parasite-adam-driver-lupita-nyongo-1202197615/ |website=[[IndieWire]] |accessdate=December 17, 2019 |date=December 16, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="7" scope="row" |[[Winter Music Conference#International Dance Music Awards|International Dance Music Awards]]
| rowspan="2" |2000
|Jennifer Lopez
|[[Winter Music Conference|Best New Dance Artist]]
|{{won}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web |url=http://wintermusicconference.com/events/idmas/index.php?wmcyear=2000 |title=27th Annual International Dance Music Awards – Winter Music Conference 2012 – WMC 2012 |publisher=[[Winter Music Conference]] |accessdate=July 11, 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140814080436/http://wintermusicconference.com/events/idmas/index.php?wmcyear=2000 |archive-date=August 14, 2014 |url-status=dead }}</ref></center>
|-
|"[[Waiting for Tonight]]"
|[[Winter Music Conference|Best Dance Video]]
|{{won}}
|-
|2007
|"[[Control Myself]]" <small>(with [[LL Cool J]])</small>
|[[Winter Music Conference|Best Rap/Hip Hop Dance Track]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=22nd Annual International Dance Music Awards |url=http://www.wintermusicconference.com/idmaballot/nominees/archived/index.php?year=2007 |publisher=[[Winter Music Conference]] |accessdate=December 23, 2019|archive-url = https://web.archive.org/web/20130421033207/http://www.wintermusicconference.com/idmaballot/nominees/archived/index.php?year=2007|archive-date = April 21, 2013}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |2012
| rowspan="2" |"[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|[[Winter Music Conference|Best Latin/Reggaeton Track]]
|{{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref name="12D1">{{cite web |url=http://dancemusic.about.com/od/intldancemusicawards/a/27th-Annual-International-Dance-Music-Awards-Nominees-And-Winners.htm |title=27th Annual International Dance Music Awards Nominees and Winners |publisher=[[About.com]]. [[The New York Times Company]] |date=March 22, 2012 |accessdate=April 13, 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170622032744/http://dancemusic.about.com/od/intldancemusicawards/a/27th-Annual-International-Dance-Music-Awards-Nominees-And-Winners.htm |archivedate=June 22, 2017 }}</ref><br /><ref name="into">{{cite web|title=27th Annual International Dance Music Awards (Nominations) 2012|url=http://wintermusicconference.com/events/idmas/index.php?wmcyear=2012|publisher=Winter Music Conference|accessdate=March 1, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20170302102041/http://wintermusicconference.com/events/idmas/index.php?wmcyear=2012|archive-date=March 2, 2017|url-status=dead}}</ref></center>
|-
|[[Winter Music Conference|Best Commercial/Dance Pop Track]]
|{{nom}}
|-
|2013
|"[[Dance Again]]" {{small|(featuring Pitbull)}}
|Best Latin Dance Track
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=28th Annual International Dance Music Awards |url=http://www.wintermusicconference.com/events/idmas/index.php?wmcyear=2013#idmanominees |publisher=[[Winter Music Conference]] |accessdate=December 23, 2019|archive-url = https://web.archive.org/web/20130307192804/http://www.wintermusicconference.com/events/idmas/index.php?wmcyear=2013#idmanominees|archive-date = March 7, 2013}}</ref>}}
|-
|2015
|"[[Booty (song)|Booty]]" {{small|(featuring [[Iggy Azalea]])}}
|Best Commercial/Pop Dance Track
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=IDMA Nominees for the year 2014 presented in 2015 |url=http://www.wintermusicconference.com/events/idmas/ |publisher=[[Winter Music Conference]] |accessdate=December 26, 2019 |archiveurl=https://www.webcitation.org/6WhrWDjKK?url=http://www.wintermusicconference.com/events/idmas/ |archivedate=March 1, 2015}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" | Israel Teen Choice Awards
|2001
| rowspan="2" |Jennifer Lopez
| rowspan="2" |International Female Singer
|{{nom}}
|
|-
|2002
|{{won}}
|
|-
|2003
|[[Bennifer]]
|Choice Romance
|{{won}}
|
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Italian Music Awards]]
|2001
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
| rowspan="2" |[[Italian Music Awards#Winners and nominations|Best International Female Artist]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{Cite web | url = http://www.rockol.it/news-27502/Le-nomination-agli-Italian-Music-Awards--quasi-un-plebiscito-per-i-L%C3%B9napop | publisher = Rockol.it | accessdate = December 20, 2019 | title = Le nomination agli Italian Music Awards: quasi un plebiscito per i Lùnapop | date = January 12, 2001 | language = Italian}}</ref>}}
|-
|2003
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Comunicato Stampa: 'Italian Music Awads', le nomination |url=http://rockol.it/news-57723/comunicato-stampa-italian-music-awads-nomination |publisher=Rockol.it |accessdate=December 19, 2019 |language=Italian |date=October 23, 2003}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Kiss (UK radio station)|Kiss Awards]] {{anchor|K}}
| 2005
| Jennifer Lopez
| Style Icon
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Vote |url=http://promo.kissclients.com/kissclients/kissawards/catergories.htm |publisher=[[Kiss (UK radio station)|Kiss Awards]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180819182331/http://promo.kissclients.com/kissclients/kissawards/catergories.htm |archivedate=August 19, 2018}}</ref>}}
|-
! rowspan="6" scope="row" |[[Latin American Music Awards]] {{anchor|L}}
|[[Latin American Music Awards of 2015|2015]]
|"[[Back It Up (Prince Royce song)|Back It Up]]" <small>(with [[Prince Royce]])</small>
|Favorite Dance Song
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web|last1=Oyola|first1=Michelle|title=Latin American Music Awards 2015: How to Vote Online?|url=http://heavy.com/entertainment/2015/09/latin-american-music-awards-2015-how-to-vote-online/|website=[[Heavy.com]]|accessdate=September 8, 2015|date=September 2, 2015|archive-date=September 7, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150907225207/http://heavy.com/entertainment/2015/09/latin-american-music-awards-2015-how-to-vote-online/|dead-url=yes}}</ref></center>
|-
|[[Latin American Music Awards of 2016|2016]]
|"[[El Mismo Sol]]" <small>(with [[Alvaro Soler]])</small>
|Favorite Pop/Rock Song
|{{nom}}
|<center><ref name="billboard">{{cite web | url=http://www.billboard.com/articles/columns/latin/7494720/2016-latin-american-music-awards-nominees-nicky-jam-becky-g-banda-ms-juan-gabriel-telemundo | title=Latin American Music Awards 2016 Nominees: Nicky Jam, Becky G, Banda MS & More | website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]| publisher=Prometheus Global Media | date=August 31, 2016 | accessdate=September 1, 2016}}</ref> </center>
|-
|[[Latin American Music Awards of 2017|2017]]
|"[[Olvídame y Pega la Vuelta]]" <small> (with [[Marc Anthony]])</small>
|Favorite Tropical Song
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web|last1=Fernandez|first1=Suzette|title=Shakira & Maluma Lead 2017 Latin AMAs Awards Nominations: See Full List|url=http://www.billboard.com/articles/columns/latin/7968822/2017-latin-amas-awards-nominations-full-list|website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=September 21, 2017|date=September 19, 2017}}</ref></center>
|-
| rowspan="2" |[[Latin American Music Awards of 2018|2018]]
|[[Jennifer Lopez: All I Have]]
|Favorite Tour
|{{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|url=https://www.billboard.com/articles/columns/latin/8481760/2018-latin-amas-winner-list|title=2018 Latin AMA's Awards Winners: Full List|date=October 25, 2018|website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=October 25, 2018}}</ref></center>
|-
|Jennifer Lopez
|Favorite Female Artist
|{{nom}}
|-
|[[Latin American Music Awards of 2019|2019]]
|[[It's My Party (tour)|It's My Party]]
|Favorite Tour
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Latin American Music Awards 2019: Winners List |url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/latin-amas-2019-see-complete-list-winners-1240856/item/artista-del-ano-artist-year-1236359 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=December 23, 2019 |date=October 17, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" | Latino Entertainment Film Awards{{efn|These awards are administered by the Latino Entertainment Journalists Association.<ref>{{cite web |last1=Levine |first1=Jon |title=Latino Entertainment Journalists Association Launches |url=https://www.thewrap.com/latino-entertainment-journalists-association-launches/ |website=[[TheWrap]] |accessdate=January 6, 2020 |date=December 7, 2018}}</ref>}}
| rowspan="3" | 2020
| rowspan="2" |''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Picture
| {{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |title='The Irishman' and '1917' Lead 2019 Latino Entertainment Film Awards by LEJA, Jennifer Lopez Gets Lifetime Achievement Award |url=http://www.latinojournalists.com/2020/01/05/the-irishman-and-1917-lead-2019-latino-entertainment-film-awards-by-leja-jennifer-lopez-gets-lifetime-achievement-award/ |publisher=Latino Entertainment Journalists Association |accessdate=January 6, 2020 |date=January 5, 2020 |archive-date=January 14, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200114124818/http://www.latinojournalists.com/2020/01/05/the-irishman-and-1917-lead-2019-latino-entertainment-film-awards-by-leja-jennifer-lopez-gets-lifetime-achievement-award/ |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
| Best Supporting Actress
| {{won}}
|-
| Jennifer Lopez
|[[Rita Moreno]] Lifetime Achievement Award
| {{won}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Latin Grammy Awards]]{{efn|Note: "[[Back It Up (Prince Royce song)|Back It Up (Spanish Version)]]" was also nominated for [[Latin Grammy Award for Best Urban Song|Best Urban Song]] in [[16th Annual Latin Grammy Awards|2015]], however in this category the nomination is credited to the songwriters and not the performer. The song was written by [[Savan Kotecha]], [[Ilya Salmanzadeh]], Prince Royce and Pitbull.}}
| rowspan="2" |2000
| rowspan="2" |"[[No Me Ames]]"
|Best Pop Performance by a Duo/Group with Vocals
|{{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref name="latingrammy">{{cite news|url=http://articles.latimes.com/2000/jul/08/entertainment/ca-49420|title=The 1st Latin Grammy Nominations – The Full Nominations|date=July 8, 2000|work=[[Los Angeles Times]]}}</ref></center>
|-
|[[Latin Grammy Award for Best Short Form Music Video|Best Music Video]]
|{{nom}}
|-
! rowspan="8" scope="row" |[[Lo Nuestro Awards]]
| rowspan="3" |[[Premio Lo Nuestro 2000|2000]]
|Jennifer Lopez and Marc Anthony
|[[Lo Nuestro Award for Pop Group or Duo of the Year|Pop Group or Duo of the Year]]
|{{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{Cite news
| last = Anchea
| first = Maximo
| title = El 5 de mayo entregan Premio Lo Nuestro a Musica Latina en Miami
| language = Spanish
| newspaper = [[The Jersey Journal|El Nuevo Hudson]]
| date = April 27, 2000
| publisher =[[Advance Publications]]
}}</ref>}}
|-
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
|[[Lo Nuestro Award for Pop Female Artist of the Year|Pop Female Artist of the Year]]
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[Lo Nuestro Award for Pop New Artist of the Year|Pop New Artist of the Year]]
|{{nom}}
|-
|[[Premio Lo Nuestro 2008|2008]]
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite news
|url=http://www.terra.com/musica/noticias/todos_los_ganadores_premios_lo_nuestro/oci256730
|title=Todos los ganadores Premios Lo Nuestro
|work=[[Terra Networks]]
|publisher=[[Telefónica]]
|date=February 22, 2008
|accessdate=September 27, 2013
|language=Spanish}}</ref>}}
|-
| rowspan="3" |[[Premio Lo Nuestro 2015|2015]]
| rowspan="3" |"[[Adrenalina (Wisin song)|Adrenalina]]" <small>(with [[Wisin]] and [[Ricky Martin]])</small>
|[[Lo Nuestro Award for Urban Song of the Year|Urban Song of the Year]]
| {{nom}}
| rowspan="3" |{{center| <ref>{{cite news
|url=http://www.peopleenespanol.com/article/premio-lo-nuestro-2015-la-lista-completa-de-nominados-univision-enrique-iglesias
|title=Premio Lo Nuestro 2015: La lista completa de nominados
|work=[[People (magazine)|People]]|date=December 2, 2014
|accessdate=December 2, 2014
|language=Spanish}}</ref>}}
|-
|[[Lo Nuestro Award for Collaboration of the Year|Urban Collaboration of the Year]]
|{{nom}}
|-
|[[Lo Nuestro Award for Video of the Year|Video of the Year]]
|{{nom}}
|-
|2019
|Jennifer Lopez
|Social Media Artist
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Calvario |first1=Liz |title=2019 Premio Lo Nuestro: Complete List of Winners |url=https://www.etonline.com/2019-premio-lo-nuestro-complete-list-of-winners-119827 |website=[[Entertainment Tonight]] |accessdate=December 13, 2019 |date=February 21, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[London Film Critics' Circle|London Film Critics' Circle Awards]]
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[London Film Critics' Circle Award for Supporting Actress of the Year|Supporting Actress of the Year]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Pulver |first1=Andrew |title=The Souvenir leads nominations for London critics' circle film awards |url=https://www.theguardian.com/film/2019/dec/17/the-souvenir-london-critics-circle-film-awards-irishman-1917 |website=[[The Guardian]] |accessdate=December 18, 2019 |date=December 18, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" | Lone Star Film Awards
|1997
|''[[Selena (film)|Selena]]''
|Best Actress
|{{won}}
|<center><ref name="Notable Caribbeans">{{cite book|author1=Serafín Mendez Mendez|author2=Neysa Rodríguez Deyne|author3=Gail Cueto|title=Notable Caribbeans and Caribbean Americans: A Biographical Dictionary|url=https://archive.org/details/notablecaribbean0000mend|date=2003|page=[https://archive.org/details/notablecaribbean0000mend/page/258 258]|publisher=Greenwood Publishing Group|isbn=0313314438}}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Los Angeles Film Critics Association|Los Angeles Film Critics Association Awards]]
|[[2019 Los Angeles Film Critics Association Awards|2019]]
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Los Angeles Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web|url=https://www.indiewire.com/2019/12/la-film-critics-2019-winners-1202195434/|title=LA Film Critics Association Announces 2019 Winners (Updating List)|website=[[IndieWire]]|first=Ryan|last=Lattanzio|date=December 8, 2019|accessdate=December 8, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Los Premios MTV Latinoamérica]]
|2007
|Jennifer Lopez
|[[Los Premios MTV Latinoamérica for Best MTV Tr3́s Artist|MTV Tr3́s Viewer's Choice Award – Best Pop Artist]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Belinda Tops 'Los Premios MTV Latinoamerica 2007' With 5 Nominations |url=https://top40-charts.com/news.php?nid=35429&string=Babasonicos |website=[[Top40-Charts]] |accessdate=December 28, 2019 |date=September 13, 2007}}</ref>}}
|-
! rowspan="7" scope="row" |[[LOS40 Music Awards]]
| rowspan="2" |[[Los Premios 40 Principales 2007|2007]]
| Jennifer Lopez
| Mejor Artista (Best Artist)
| {{nom}}
| rowspan="2" |
|-
| "[[Qué Hiciste]]"
| Mejor Canción (Best Song)
| {{nom}}
|-
|[[Los Premios 40 Principales 2011|2011]]
| "[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|[[Premios 40 Principales for Best International Song|Best International Song]]
| {{nom}}
|
|-
|[[Los Premios 40 Principales 2012|2012]]
| rowspan="2" |Jennifer Lopez
| Best International Spanish Language Artist
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Conoce a los nominados de los Premios 40 Principales España 2012 |url=https://los40.cl/2013/conoce-a-los-nominados-de-los-premios-40-principales-espana-2012-4278.html |publisher=[[LOS40 Music Awards]] |accessdate=December 23, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191223083338/https://los40.cl/2013/conoce-a-los-nominados-de-los-premios-40-principales-espana-2012-4278.html |archivedate=December 23, 2019 |date=January 23, 2013}}</ref>}}
|-
| rowspan="3" |[[LOS40 Music Awards 2016|2016]]
|[[Premios 40 Principales for Best International Artist|International Artist of the Year]]
| {{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |title=LOS40 announces nominees for the LOS40 Music Awards and reveals details of the music event of the yea |url=https://www.prisa.com/en/noticias/notas-de-prensa/los40-announces-nominees-for-the-los40-music-awards-and-reveals-details-of-the-music-event-of-the-yea |publisher=[[PRISA]] |accessdate=December 24, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191224022153/https://www.prisa.com/en/noticias/notas-de-prensa/los40-announces-nominees-for-the-los40-music-awards-and-reveals-details-of-the-music-event-of-the-yea |archivedate=December 24, 2019 |date=October 7, 2016}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |"[[Ain't Your Mama]]"
| International Song of the Year
| {{nom}}
|-
|[[Los Premios 40 Principales for Best International Video|International Video of the Year]]
| {{nom}}
|-
! scope="row" |[[March of Dimes]] {{anchor|M}}
| 2013
| Jennifer Lopez {{small|(for the [[Lopez Family Foundation]])}}
| Grace Kelly Award
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Khatchatourian |first1=Maane |title=Jennifer Lopez Honored at March of Dimes' Celebration of Babies Luncheon |url=https://variety.com/2013/scene/vpage/jennifer-lopez-honored-at-march-of-dimes-celebration-of-babies-luncheon-1200927839/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |accessdate=December 29, 2019 |date=December 6, 2013}}</ref>}}
|-
! scope="row" | MiTRL Music Awards
|2007
|Jennifer Lopez
|Chica of the Year (Female of the Year)
|{{nom}}
|
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[MTV Asia Awards]]
|[[MTV Asia Awards 2002|2002]]
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
| rowspan="3" |[[MTV Asia Award for Favorite Female Artist|Favorite Female Artist]]
| {{nom}}
|<center><ref>{{cite web |title=And the nominees for the 1st MTV Asia Awards are... |url=https://www.philstar.com/lifestyle/young-star/2001/12/14/143656/and-nominees-1st-mtv-asia-awards-are |website=[[The Philippine Star]] |accessdate=December 2, 2019 |date=December 14, 2001}}</ref></center>
|-
|[[MTV Asia Awards 2003|2003]]
| {{nom}}
|
|-
|[[MTV Asia Awards 2004|2004]]
| {{nom}}
|<center><ref>{{cite web |last1=Chi |first1=Minnie |title=Love is in the Air at the 2004 MTV Asia Awards |url=https://international.ucla.edu/institute/article/6739 |publisher=[[University of California, Los Angeles]] |accessdate=December 14, 2019 |date=January 23, 2004}}</ref></center>
|-
! rowspan="10" scope="row" |[[MTV Europe Music Awards]]
| rowspan="2" |[[1999 MTV Europe Music Awards|1999]]
| rowspan="8" |Jennifer Lopez
|[[MTV Europe Music Award for Best New Act|Breakthrough Artist]]
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Ives |first1=Brian |title=Britney, BSB Top Nominations For MTV Europe Awards |url=http://www.mtv.com/news/1426920/britney-bsb-top-nominations-for-mtv-europe-awards-spears-mariah-puffy-manson-to-perform/ |website=[[MTV News]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191109141609/http://www.mtv.com/news/1426920/britney-bsb-top-nominations-for-mtv-europe-awards-spears-mariah-puffy-manson-to-perform/ |archivedate=November 9, 2019 |date=October 5, 1999}}</ref>}}
|-
|[[MTV Europe Music Award for Best R&B|Best R&B Artist]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2000 MTV Europe Music Awards|2000]]
|[[MTV Europe Music Award for Best Female|Best Female Artist]]
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Madonna and Eminem triumph at MTV awards |url=https://edition.cnn.com/2000/SHOWBIZ/Music/11/16/mtv.awards/index.html |website=[[CNN]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110129174435/https://edition.cnn.com/2000/SHOWBIZ/Music/11/16/mtv.awards/index.html |archivedate=January 29, 2011 |date=November 16, 2000}}</ref>}}
|-
| Best R&B Artist
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Madonna's MTV triumTph |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/1027299.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 27, 2019 |date=November 17, 2000}}</ref>}}
|-
|[[2001 MTV Europe Music Awards|2001]]
|Best Female Artist
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Gorillaz storm MTV Awards |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/1643395.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 27, 2019 |date=November 8, 2001}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[2002 MTV Europe Music Awards|2002]]
|Best R&B Artist
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web|title=MTV Europe Music Awards 2002 Nominations|url=http://www.billboard.com/articles/news/74018/mtv-europe-music-awards-2002-nominations|website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=September 22, 2017|date=September 30, 2002}}</ref>}}
|-
|Best Female Artist
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Triple MTV awards win for Eminem |url=http://news.bbc.co.uk/cbbcnews/hi/music/newsid_2479000/2479411.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171112111555/http://news.bbc.co.uk/cbbcnews/hi/music/newsid_2479000/2479411.stm |archivedate=November 12, 2017 |date=November 15, 2002}}</ref>}}
|-
|[[2003 MTV Europe Music Awards|2003]]
|Best R&B Artist
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=MTV awards rock Edinburgh |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/scotland/3245921.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 27, 2019 |date=November 6, 2003}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[2011 MTV Europe Music Awards|2011]]
|"[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|[[MTV Europe Music Award for Best Song|Best Song]]
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=The 2011 MTV EMA Nominees |url=https://www.capitalfm.com/events/mtv-emas/photos/2011-nominees/beyonce/ |website=[[Capital (radio network)|Capital]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111028184947/http://www.capitalfm.com/events/mtv-emas/photos/2011-nominees/katy-perry/#jennifer-lopez |archivedate=October 28, 2011}}</ref><br /><ref>{{cite web |title=Lady Gaga leads MTV European Music Awards |url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/lady-gaga-leads-mtv-european-music-awards-2357939.html |website=[[The Independent]] |accessdate=December 27, 2019 |date=September 20, 2011}}</ref>}}
|-
|Jennifer Lopez
|Best Female Artist
| {{nom}}
|-
! rowspan="7" scope="row" |[[MTV Movie & TV Awards]]
|[[1998 MTV Movie Awards|1998]]
|''[[Selena (film)|Selena]]''
|[[MTV Movie Award for Best Breakthrough Performance|Best Breakthrough Performance]]
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite book |author1=Clint C Wilson II |author2=Felix Gutierrez |author3=Lena CHao |title=Racism, Sexism, and the Media |date=2013 |publisher=[[SAGE Publishing]] |page=97 |url=https://books.google.com/books?id=idI5DQAAQBAJ&pg=PA97 |accessdate=December 27, 2019|isbn=9781452217512 }}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[1999 MTV Movie Awards|1999]]
| rowspan="2" |''[[Out of Sight]]''
|[[MTV Movie Award for Best Actor in a Movie|Best Female Performance]]
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Green |first1=Willow |title=MTV Movie Award Nominations |url=https://www.empireonline.com/movies/news/mtv-movie-award-nominations/ |website=[[Empire (film magazine)|Empire]] |accessdate=December 27, 2019 |date=April 20, 1999}}</ref>}}
|-
|[[MTV Movie Award for Best Kiss|Best Kiss]] {{small|(with [[George Clooney]])}}
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2001 MTV Movie Awards|2001]]
| rowspan="2" |''[[The Cell]]''
|Best Female Performance
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=Movie Awards 2001 |url=http://www.mtv.com/movie-awards/2001 |website=[[MTV]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190531173207/http://www.mtv.com/movie-awards/2001 |archivedate=May 31, 2019}}</ref>}}
|-
|[[MTV Movie Award for Best Dressed|Best Dressed]]
|{{won}}
|-
|[[2011 MTV Movie Awards|2011]]
|''[[The Back-up Plan]]''
|Best Latino Actor
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Justin Timberlake y Mila Kunis se roban el show en los MTV Movie Awards |url=https://peopleenespanol.com/article/justin-timberlake-y-mila-kunis-se-roban-el-show-en-los-mtv-movie-awards/ |website=[[People en Español]] |accessdate=December 23, 2019 |language=Spanish |date=June 6, 2011}}</ref>}}
|-
|[[2015 MTV Movie Awards|2015]]
|''[[The Boy Next Door (film)|The Boy Next Door]]''
|[[MTV Movie Award for Best Scared-As-S**t Performance|Best Scared-As-S**t Performance]]
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|last1=Wickman|first1=Kase|title=Here Are Your 2015 MTV Movie Awards Nominees|url=http://www.mtv.com/news/2095540/mtv-movie-awards-nominations-2015/|website=[[MTV News]]|accessdate=March 5, 2015|date=March 4, 2015|archive-date=April 12, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150412072632/http://www.mtv.com/news/2095540/mtv-movie-awards-nominations-2015/|dead-url=yes}}</ref></center>
|-
! rowspan="24" scope="row" |[[MTV Video Music Awards]]
| rowspan="5" |[[1999 MTV Video Music Awards|1999]]
| rowspan="4" |"[[If You Had My Love]]"
|[[MTV Video Music Award for Best Female Video|Best Female Video]]
| {{nom}}
| rowspan="5" |<center><ref>{{cite journal|title=Asia Pacific Quarterly|journal=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=August 7, 1999|volume=111|issue=32|url=https://books.google.com/?id=mAgEAAAAMBAJ&pg=PA54-IA2&dq=jennifer+lopez+if+you+had+my+love#v=onepage&q&f=false|accessdate=November 29, 2016|issn=0006-2510}}</ref></center>
|-
|[[MTV Video Music Award for Best Dance Video|Best Dance Video]]
| {{nom}}
|-
|[[MTV Video Music Award for Best Pop Video|Best Pop Video]]
| {{nom}}
|-
|[[MTV Video Music Award for Best New Artist|Best New Artist in a Video]]
| {{nom}}
|-
|www.jenniferlopez.com
|[[MTV Video Music Award for Best Artist Website|Best Artist Website]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2000 MTV Video Music Awards|2000]]
| rowspan="2" |"[[Waiting for Tonight]]"
|Best Dance Video
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Pelletiere |first1=Nicole |title=Pics that prove J.Lo's VMA style has come a long way since the early 2000s |url=https://abcnews.go.com/GMA/Style/pics-prove-jlos-vma-style-long-early-2000s/story?id=57246217 |publisher=[[ABC News]] |accessdate=December 20, 2019 |date=August 19, 2018}}</ref>}}
|-
|[[MTV Video Music Award for Best Choreography|Best Choreography in a Video]]
| {{nom}}
|
|-
| rowspan="2" |[[2001 MTV Video Music Awards|2001]]
| rowspan="2" |"[[Love Don't Cost a Thing (song)|Love Don't Cost a Thing]]"
|Best Female Video
| {{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|last=D'Angelo|first=Joe|title=Britney Spears To Debut New Single at Video Music Awards|url=http://www.mtv.com/news/articles/1446661/britney-debut-new-single-at-vmas.jhtml|publisher=MTV News. MTV Networks|accessdate=February 16, 2013|date=August 15, 2001|archive-date=November 7, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121107203526/http://www.mtv.com/news/articles/1446661/britney-debut-new-single-at-vmas.jhtml|dead-url=yes}}</ref></center>
|-
|Best Dance Video
| {{nom}}
|-
|[[2002 MTV Video Music Awards|2002]]
|"[[I'm Real (Jennifer Lopez song)|I'm Real (Murder Remix)]]"
|[[MTV Video Music Award for Best Hip-Hop Video|Best Hip-Hop Video]]
|{{Won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2002 MTV Video Music Awards Winners |url=https://www.billboard.com/articles/news/74257/2002-mtv-video-music-awards-winners |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 20, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180630085844/https://www.billboard.com/articles/news/74257/2002-mtv-video-music-awards-winners |archivedate=June 30, 2018 |date=September 1, 2002}}</ref>}}
|-
| rowspan="4" |[[2003 MTV Video Music Awards|2003]]
| rowspan="4" |"[[I'm Glad]]"
|Best Female Video
| {{Nom}}
| rowspan="4" |<center><ref>{{cite web |title=2003 MTV Video Music Awards Nominees |url=https://www.billboard.com/articles/news/69818/2003-mtv-video-music-awards-nominees |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=November 16, 2019 |date=July 25, 2003}}</ref></center>
|-
|Best Dance Video
| {{nom}}
|-
|Best Choreography in a Video
| {{nom}}
|-
|[[MTV Video Music Award for Best Art Direction|Best Art Direction in a Video]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="4" |[[2005 MTV Video Music Awards|2005]]
| rowspan="4" |"[[Get Right (Jennifer Lopez song)|Get Right]]"
|Best Dance Video
| {{nom}}
|
|-
|[[MTV Video Music Award for Best Direction|Best Direction in a Video]]
| {{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite journal |title=Arts & Entertainment |journal=[[Hispanic Link]] |date=2005 |page=8 |url=https://books.google.com/books?id=JZ8pAQAAIAAJ |accessdate=January 6, 2020 |quote=Jennifer López's ''Get Right'' video competes against ''La tortura'' for best choreography and is also nominated in directing and editing categories.}}</ref>}}
|-
|Best Choreography in a Video
| {{nom}}
|-
|[[MTV Video Music Award for Best Editing|Best Editing in a Video]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2012 MTV Video Music Awards|2012]]
|"[[Dance Again]]"
|Best Choreography
| {{nom}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|last1=Kaufman|first1=Gil|title=2012 VMA Nominations: The Complete List|url=http://www.mtv.com/news/1690827/video-music-awards-nominees-list-2012/|website=[[MTV News]]|accessdate=February 14, 2015|date=July 30, 2012|archive-date=March 11, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311162922/http://www.mtv.com/news/1690827/video-music-awards-nominees-list-2012/|dead-url=yes}}</ref></center>
|-
|Jennifer Lopez
|[[MTV Video Music Award for Best Latino Artist|Best Latino Artist]]
| {{nom}}
|-
|[[2013 MTV Video Music Awards|2013]]
|"[[Live It Up (Jennifer Lopez song)|Live It Up]]"
|Best Choreography
| {{nom}}
|<center><ref>{{cite web|last=Montgomery|first=James|title=2013 Video Music Award Nominations: Get The Full List!|url=http://www.mtv.com/news/articles/1710689/vma-nominations-list-2013.jhtml|publisher=MTV News. Viacom International, Inc.|accessdate=July 17, 2013|date=July 17, 2013|archive-date=July 18, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130718183305/http://www.mtv.com/news/articles/1710689/vma-nominations-list-2013.jhtml|dead-url=yes}}</ref></center>
|-
| rowspan="3" |[[2018 MTV Video Music Awards|2018]]
| rowspan="2" |"[[Dinero (song)|Dinero]]"
|[[MTV Video Music Award for Best Collaboration|Best Collaboration]]
|{{won}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web |last1=Atkinson |first1=Katie |title=MTV VMAs 2018 Complete Winners List |url=https://www.billboard.com/articles/events/vma/8471097/vma-2018-winners |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=November 12, 2019 |date=August 20, 2018}}</ref></center>
|-
|[[MTV Video Music Award for Best Latino Artist|Best Latin]]
|{{nom}}
|-
|Jennifer Lopez
|[[Michael Jackson Video Vanguard Award]]
|{{won}}
|<center><ref name="RS VMA">{{cite web |last1=Exposito |first1=Suzy |title=MTV Video Vanguard Award: Jennifer Lopez's 10 Most Career-Defining Videos |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/jennifer-lopez-mtv-vmas-video-vanguard-713338/ |website=[[Rolling Stone]] |accessdate=November 12, 2019 |date=August 20, 2018}}</ref></center>
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[MTV Video Music Awards Japan]]
|[[2003 MTV Video Music Awards Japan|2003]]
|"[[Jenny From The Block]]"
| rowspan="2" |[[MTV Video Music Award Japan for Best Female Video|Best Female Music Video]]
| {{nom}}
|
|-
|[[2005 MTV Video Music Awards Japan|2005]]
|"[[Get Right]]"
| {{nom}}
|
|-
|[[2014 MTV Video Music Awards Japan|2014]]
|"[[Live It Up (Jennifer Lopez song)|Live It Up]]"
|[[MTV Video Music Award Japan for Best Collaboration|Best Collaboration]]
| {{nom}}
|
|-
! rowspan="2" scope="row" | MTV Video Play Awards
|2012
|"[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
| rowspan="2" |Platinum Award
| {{won}}
|<center><ref>{{cite web|title=Jessie J, Adele Receive MTV Video Play Awards|url=http://www.mtv.co.uk/jessie-j/news/jessie-j-adele-receive-mtv-video-play-awards|website=[[MTV]]|accessdate=February 13, 2015|date=February 8, 2012}}</ref></center>
|-
|2013
|"[[Dance Again]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|last1=Hart|first1=Tina|title=MTV honours most-played music videos of 2012|url=http://www.musicweek.com/news/read/mtv-honours-most-played-music-videos-of-2012/053570|website=[[Music Week]]|publisher=Dave Roberts|accessdate=February 13, 2015|date=February 13, 2013}}</ref></center>
|-
! scope="row" | Music City Film Critics Association Awards
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Ciccarone |first1=Erica |title=The Music City Film Critics Association Nominations Are In |url=https://www.nashvillescene.com/arts-culture/film/article/21107780/the-music-city-film-critics-association-nominations-are-in |website=[[Nashville Scene]] |accessdate=December 23, 2019 |date=December 23, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="5" scope="row" | MVPA Awards
| rowspan="2" | 2000
| rowspan="2" | "[[Waiting for Tonight]]"
|Pop Video of the Year
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite journal|title=With Eight, Lauryn Hill Tops Nominees For MVPA Awards|url=https://archive.org/details/sim_billboard_2000-04-01_112_14/page/102|journal=Billboard|date=April 1, 2000|volume=112|issue=14|page=102|publisher=Nielsen Business Media, Inc.|issn=0006-2510}}</ref>}}
|-
| Best Hair
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite journal|title=Chemical Bros. Video Wins 3 MVPA Awards|journal=Billboard|date=April 29, 2000|volume=112|issue=18|publisher=Nielsen Business Media, Inc.|issn=0006-2510}}</ref>}}
|-
| rowspan="3" | 2005
| rowspan="3" | "[[Get Right]]"
| Choreography
| {{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Gottlieb |first1=Steven |title=NEWS: MVPA Award Nominees Announced (Updated) |url=https://www.videostatic.com/vs/2005/03/news-mvpa-award-nominees-announced-updated.html |publisher=VideoStatic |accessdate=December 30, 2019 |date=March 18, 2005}}</ref>}}
|-
| Styling
| {{nom}}
|-
| Make-Up
| {{nom}}
|-
! rowspan="7" scope="row" |[[My VH1 Music Awards]]
| rowspan="4" | 2000
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
| Woman of the Year
| {{nom}}
| rowspan="4" |{{center|<ref>{{cite web |title=VH1 And VH1.com Announce Finalists For "My VH1 Music Awards," The First Interactive Music Awards Show |url=http://www.mi2n.com/press.php3?press_nb=14062 |publisher=Music Industry News Network |accessdate=January 1, 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20001215080700/http://www.mi2n.com/press.php3?press_nb=14062 |archivedate=December 15, 2000 |date=October 24, 2000}}</ref><br /><ref>{{cite journal |title=Subject: Congrats! |journal=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |date=December 16, 2000 |volume=112 |issue=51 |page=9 |url=https://books.google.com/books?id=OxEEAAAAMBAJ&pg=PA9 |accessdate=January 1, 2020 |publisher=Nielsen Business Media, Inc.}}</ref>}}
|-
| Booty Shake
| {{nom}}
|-
| "[[Waiting for Tonight]]"
| Sexxxiest Video
| {{nom}}
|-
|''[[The Cell]]''
| Double Threat (Musician-Actors)
| {{nom}}
|-
| rowspan="3" | 2001
| Jennifer Lopez
| Navel Academy
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Wiederhorn |first1=Jon |title=U2, Dave Matthews Lead My VH1 Music Awards Nominees |url=http://www.mtv.com/news/1450497/u2-dave-matthews-lead-my-vh1-music-awards-nominees/ |website=[[MTV News]] |accessdate=January 1, 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180302165402/http://www.mtv.com/news/1450497/u2-dave-matthews-lead-my-vh1-music-awards-nominees/ |archivedate=March 2, 2018 |date=November 2, 2001}}</ref>}}
|-
| "[[Love Don't Cost a Thing (song)|Love Don't Cost a Thing]]"
| Is It Hot in Here or Is It Just My Video
| {{nom}}
|-
| "[[What's Going On (remix album)|What's Going On]]" {{small|(with various artists)}}
| There's No "I" in Team (Best Collaboration)
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=DMB Is 'My VH1' Favorite |url=https://www.billboard.com/articles/news/77564/dmb-is-my-vh1-favorite |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=January 1, 2020 |date=December 3, 2001}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[NAACP Image Awards]] {{anchor|N}}
|2003
|''[[Maid in Manhattan]]''
|[[NAACP Image Award for Outstanding Actress in a Motion Picture|Outstanding Actress in a Motion Picture]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Brown Sugar and Barbershop vie for black film awards |url=https://www.theguardian.com/film/2002/dec/06/news |website=[[The Guardian]] |accessdate=December 11, 2019 |date=December 6, 2002}}</ref>}}
|-
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[NAACP Image Award for Outstanding Supporting Actress in a Motion Picture|Outstanding Supporting Actress in a Motion Picture]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Haring |first1=Bruce |title=NAACP Image Awards Nominees: 'Harriet,' 'When They See Us', Netflix Lead Way |url=https://deadline.com/2020/01/naacp-image-awards-nominees-list-2020-nominations-1202825419/ |website=[[Deadline Hollywood]] |accessdate=January 10, 2020 |date=January 9, 2020}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[National Film Academy|National Film & TV Awards]]
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Actress
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Jennifer Lopez, Sharon Stone, Toy Story 4, Quentin Tarantino and Once Upon A Time in Hollywood win big at the 2nd annual National Film & TV Awards 2019. |url=https://www.nationalfilmandtvawards.com/2019/12/jennifer-lopez-sharon-stone-toy-story-4-quentin-tarantino-and-once-upon-a-time-in-hollywood-win-big-at-the-2nd-annual-national-film-tv-awards-2019/ |website=National Film & TV Awards |publisher=[[National Film Academy]] |accessdate=December 11, 2019 |date=December 4, 2019 |archive-date=December 4, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191204204301/https://www.nationalfilmandtvawards.com/2019/12/jennifer-lopez-sharon-stone-toy-story-4-quentin-tarantino-and-once-upon-a-time-in-hollywood-win-big-at-the-2nd-annual-national-film-tv-awards-2019/ |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[National Society of Film Critics|National Society of Film Critics Awards]]
|[[2019 National Society of Film Critics Awards|2020]]
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[National Society of Film Critics Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{runner-up|3rd place}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Nyren |first1=Erin |title=National Society of Film Critics Names 'Parasite' Best Picture |url=https://variety.com/2020/film/news/national-society-of-film-critics-2020-winners-1203456641/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |accessdate=January 5, 2020 |date=January 4, 2020}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[New York Film Critics Online|New York Film Critics Online Awards]]
|[[New York Film Critics Online#2019|2019]]
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Top 10 Films{{efn|name=Producer}}
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Beresford |first1=Trilby |title='Parasite' Voted Best Picture by New York Film Critics Online |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/parasite-voted-best-picture-by-new-york-film-critics-online-1259537 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=December 29, 2019 |date=December 7, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" | Nevada Film Critics Society
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{won}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! rowspan="11" scope="row" |[[Nickelodeon Kids' Choice Awards]]
| rowspan="2" |[[2000 Kids' Choice Awards|2000]]
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
|Favorite New Music Artist
|{{won}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Gill |first1=John |title=Will Smith, Backstreet Boys Win At Kids' Choice Awards |url=http://www.mtv.com/news/1425161/will-smith-backstreet-boys-win-at-kids-choice-awards/ |website=[[MTV News]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190618032919/http://www.mtv.com/news/1425161/will-smith-backstreet-boys-win-at-kids-choice-awards/ |archivedate=June 18, 2019 |date=April 17, 2000}}</ref>}}
|-
|[[Kids' Choice Award for Favorite Female Singer|Favorite Female Singer]]
| {{nom}}
|-
|[[2001 Kids' Choice Awards|2001]]
|Favorite Female Singer
|{{nom}}
|
|-
| rowspan="2" |[[2002 Kids' Choice Awards|2002]]
|''[[The Wedding Planner]]''
| Favorite Movie Actress
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Pink Is Kids' Choice |url=https://www.billboard.com/articles/news/76034/pink-is-kids-choice |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 27, 2019 |date=April 22, 2002}}</ref>}}
|-
| Jennifer Lopez
| Favorite Female Singer
| {{nom}}
|
|-
| rowspan="3" |[[2003 Kids' Choice Awards|2003]]
|''[[Maid in Manhattan]]''
| Favorite Movie Actress
| {{nom}}
|
|-
| Jennifer Lopez
| Favorite Female Singer
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Oei |first1=Lily |title=J. Lo, Justin top Nick noms |url=https://variety.com/2003/film/news/j-lo-justin-top-nick-noms-1117880527/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |accessdate=December 27, 2019 |date=February 13, 2003}}</ref>}}
|-
| "[[Jenny from the Block]]"
| Favorite Song
| {{nom}}
|-
|[[2004 Kids' Choice Awards|2004]]
| Jennifer Lopez
| Favorite Female Singer
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Cameron Diaz and Mike Myers Are Tapped as Co-Hosts of Nickelodeon's 17TH Annual Kids' Choice Awards Live Telecast Saturday, April 3 |url=http://www.nickkcapress.com/2004KCA/content/nominee.php |publisher=[[Nickelodeon]] |accessdate=December 28, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191201035426/http://www.nickkcapress.com/2004KCA/content/nominee.php |archivedate=December 1, 2019 |format=Press Release |date=January 19, 2004}}</ref>}}
|-
|[[2016 Kids' Choice Awards|2016]]
|''[[Home (2015 film)|Home]]''
|Favorite Voice from an Animated Movie
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Ceron |first1=Ella |title=Here's Everyone Who Was Nominated for a 2016 Kids Choice Award |url=https://www.teenvogue.com/story/2016-kids-choice-awards-nominations |website=[[Teen Vogue]] |accessdate=December 27, 2019 |date=February 2, 2016}}</ref>}}
|-
|[[2019 Kids' Choice Awards|2019]]
|''[[World of Dance (TV series)|World of Dance]]''
| Favorite TV Judges {{small|(shared with [[Derek Hough]] and [[Ne-Yo]])}}
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Calvario |first1=Liz |title=2019 Nickelodeon Kids' Choice Awards: Complete List of Winners |url=https://www.etonline.com/2019-nickelodeon-kids-choice-awards-complete-list-of-winners-121794 |website=[[Entertainment Tonight]] |accessdate=27 December 2019 |date=March 23, 2019 |archive-date=24 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190324161248/https://www.etonline.com/2019-nickelodeon-kids-choice-awards-complete-list-of-winners-121794 |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" | North Carolina Film Critics Association Awards
| 2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Supporting Actress
| {{nominated}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! rowspan="4" scope="row" |[[NRJ Music Award]]s
|2002
|Jennifer Lopez
|International Female Artist of the Year
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Dido is double winner in France |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/1771852.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 19, 2019 |date=January 20, 2002}}</ref>}}
|-
| rowspan="3" | 2003
|JenniferLopez.com
|Music Website of the Year
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=NRJ Music Awards 2003 |url=https://www.nrj.fr/music-awards/actualites/nrj-music-awards-2002-236040 |publisher=[[NRJ]] |accessdate=December 19, 2019 |language=French |date=November 11, 2003}}</ref>}}
|-
| Jennifer Lopez
| International Female Artist of the Year
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Bienvenue sur les NRJ Music Awards 2003: Album International|url=http://www.nrj.fr/awards/awards2003/home.php?nav=vote&cat=9 |publisher=[[NRJ]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20050307133104/http://www.nrj.fr/awards/awards2003/home.php?nav=vote&cat=5 |archivedate=March 7, 2005 |language=French}}</ref>}}
|-
|''[[J to tha L–O! The Remixes]]''
| International Album of the Year
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Bienvenue sur les NRJ Music Awards 2003: Artiste Féminine Internationale |url=http://www.nrj.fr/awards/awards2003/home.php?nav=vote&cat=9 |publisher=[[NRJ]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20050307133104/http://www.nrj.fr/awards/awards2003/home.php?nav=vote&cat=9 |archivedate=March 7, 2005 |language=French}}</ref>}}
|-
! scope="row" | Oklahoma Film Critics Circle Awards {{anchor|O}}
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{won}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! scope="row" | Online Association of Female Film Critics
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{won}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! scope="row" |[[Online Film Critics Society|Online Film Critics Society Awards]]
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Online Film Critics Society Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2019 Awards (23rd Annual) |url=https://ofcs.org/awards/2019-awards-23rd-annual/ |publisher=[[Online Film Critics Society]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200107040810/https://ofcs.org/awards/2019-awards-23rd-annual/ |archivedate=January 7, 2020 |accessdate=December 24, 2019 |date=December 23, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Palm Springs International Film Festival]] {{anchor|P}}
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Spotlight Award
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Fuster |first1=Jeremy |title=Jennifer Lopez to Receive Palm Springs Film Festival's Spotlight Award |url=https://www.thewrap.com/jennifer-lopez-palm-springs-film-festival-spotlight-award/ |website=[[TheWrap]] |accessdate=December 14, 2019 |date=November 25, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="15" scope="row" |[[People's Choice Awards]]
| rowspan="2" |[[27th People's Choice Awards|2001]]
|Jennifer Lopez
|Favorite Female Musical Performer
| {{nom}}
| rowspan="2" |
|-
|''[[The Cell]]''
|Favorite Motion Picture Actress
| {{nom}}
|-
|[[29th People's Choice Awards|2003]]
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
|Favorite Female Musical Performer
| {{nom}}
|
|-
|[[31st People's Choice Awards|2005]]
|Best Smile
| {{nom}}
|<center><ref>{{cite web|url=http://www.peopleschoice.com/pca/awards/nominees/index.jsp?year=2005 |title=People's Choice Awards 2005 Nominees |publisher=PeoplesChoice.com |accessdate=April 9, 2012}}</ref></center>
|-
|[[37th People's Choice Awards|2011]]
| rowspan="2" |''[[American Idol]]''
| rowspan="2" |Choice Competition TV Show
| {{won}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|url=http://www.peopleschoice.com/pca/awards/nominees/index.jsp?year=2011 |title=People's Choice Awards 2011 Nominees |publisher=PeoplesChoice.com |accessdate=April 9, 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://www.webcitation.org/63UOErYYD?url=http://www.usatoday.com/life/music/awards/mtvmusicawards/2011-08-26-video-music-award-winners-list_n.htm |archivedate=November 26, 2011 }}</ref><br /><ref>{{cite web|url=http://www.peopleschoice.com/pca/awards/nominees/index.jsp?year=2012 |title=People's Choice Awards 2012 Nominees |publisher=PeoplesChoice.com |accessdate=April 9, 2012 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303175611/http://www.peopleschoice.com/pca/awards/nominees/index.jsp?year=2012 |archivedate=March 3, 2016 }}</ref></center>
|-
|[[38th People's Choice Awards|2012]]
| {{won}}
|-
| rowspan="3" |2013
| rowspan="2" |Jennifer Lopez
|Favorite Female Artist
| {{nom}}
| rowspan="3" |<center><ref name="2013People">{{cite web|url=http://www.peopleschoice.com/pca/nominations/vote.jsp?pollId=120033 |title=Nominate your favorites for People's Choice Awards 2013 |publisher=PeoplesChoice.com |accessdate=October 28, 2012}}</ref></center>
|-
|Favorite Pop Artist
| {{nom}}
|-
|"[[Dance Again]]"
|Favorite Music Video
| {{nom}}
|-
|[[41st People's Choice Awards|2015]]
|Jennifer Lopez
|Favorite Pop Artist
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web|title=People's Choice Awards 2015: The winner's list|url=http://www.ew.com/article/2015/01/07/peoples-choice-awards-2015-the-winners-list|website=[[Entertainment Weekly]]|accessdate=November 19, 2016|archive-date=June 26, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150626173259/http://www.ew.com/article/2015/01/07/peoples-choice-awards-2015-the-winners-list|dead-url=yes}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[42nd People's Choice Awards|2016]]
| rowspan="2" |''[[The Boy Next Door (film)|The Boy Next Door]]''
|Favorite Dramatic Movie Actress
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web|url=http://www.peopleschoice.com/pca/awards/nominees/index.jsp?year=2016|title=2016 Nominees & Winners|work=People's Choice Awards|accessdate=October 3, 2015}}</ref>}}
|-
|Favorite Thriller Movie{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
|-
|[[43rd People's Choice Awards|2017]]
|''[[Shades of Blue (TV series)|Shades of Blue]]''
|Favorite TV Crime Drama Actress
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web|title=People's Choice Awards 2017: Full List of Nominees|url=http://blog.peopleschoice.com/2016/11/15/peoples-choice-awards-2017-full-list-of-nominees/|website=People's Choice|accessdate=November 19, 2016|date=November 15, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161117063137/http://blog.peopleschoice.com/2016/11/15/peoples-choice-awards-2017-full-list-of-nominees/|archive-date=November 17, 2016|url-status=dead}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[45th People's Choice Awards|2019]]
|Jennifer Lopez
|The Style Star of 2019
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Yang |first1=Rachel |title=People's Choice Awards 2019 full list of winners |url=https://ew.com/awards/2019/11/11/peoples-choice-awards-2019-full-list-winners/ |website=[[Entertainment Weekly]] |accessdate=December 23, 2019 |date=November 11, 2019}}</ref>}}
|-
|[[It's My Party (tour)|It's My Party]]
|The Concert Tour of 2019
| {{nom}}
|-
! scope="row" |[[People Magazine Awards|''People'' Magazine Awards]]
|2014
| Jennifer Lopez
|Triple Threat Award
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|last=Jordan |first=Julie |url=http://people.com/awards/jennifer-lopez-at-the-people-magazine-awards-wins-triple-threat-award/ |title=PEOPLE Magazine Awards: Jennifer Lopez Wins Triple Threat Award |publisher=People. Time Inc. |date=December 18, 2014 |accessdate=November 27, 2016}}</ref></center>
|-
! scope="row" | Phoenix Critics Circle Awards
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{nom}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! scope="row" | Philadelphia Film Critics Circle
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{runner-up}}
|{{center|<ref name="Metacritic" />}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Pollstar|''Pollstar'' Awards]]
|2018
|[[Jennifer Lopez: All I Have]]
|Best Residency
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=30th Annual Pollstar Awards Nominations Announced |url=https://www.pollstar.com/News/30th-annual-pollstar-awards-nominations-announced-136805 |website=[[Pollstar]] |accessdate=December 23, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190819194501/https://www.pollstar.com/News/30th-annual-pollstar-awards-nominations-announced-136805 |archivedate=August 19, 2019 |date=November 30, 2018}}</ref>}}
|-
|2019
|[[It's My Party (tour)|It's My Party]]
|Best Latin Tour
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Willman |first1=Chris |title=Elton John Wins Pollstar's Top Tour Award, Vows to 'Win the F—ing Thing Next Year as Well' |url=https://variety.com/2020/music/news/elton-john-wins-pollstar-top-tour-award-1203496354/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |accessdate=February 10, 2020 |date=February 7, 2020}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" | Premios Amigo
|2000
|''[[On the 6]]''
|Best International Album
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Los irlandeses U2 actuarán en la gala de los Premios Amigo |url=https://elpais.com/diario/2000/10/20/cultura/971992814_850215.html |website=[[El País]] |accessdate=December 20, 2019 |language=Spanish |date=October 20, 2000}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |2007
|Jennifer Lopez
|rowspan="2"{{n/a}}
|{{won}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=David Bisbal, 'Premio Amigo 2007' |url=https://www.20minutos.es/noticia/313158/0/seguimiento/bisbal/amigo/ |website=[[20 minutos]] |accessdate=December 20, 2019 |language=Spanish |date=November 28, 2007}}</ref>}}
|-
|"[[Qué Hiciste]]"
|{{nom}}
|-
! rowspan="43" scope="row" |[[Premios Juventud]]
| rowspan="12" |[[2004 Premios Juventud|2004]]
| rowspan="7" |Jennifer Lopez
| She Steals the Show
| {{nom}}
| rowspan="12" |{{center|<ref>{{cite web |title=Hip, Young Hispanics to Honor Their Idols: 'Premios Juventud' First Ever Hispanic Youth Awards to Air Live on Univision Network Sept. 23 |url=https://www.businesswire.com/news/home/20040802006007/en/Hip-Young-Hispanics-Honor-Idols-Premios-Juventud |publisher=[[Business Wire]] |accessdate=December 22, 2019 |date=August 2, 2004}}</ref>}}
|-
| Best Moves
|{{nom}}
|-
| All Over the Dial
|{{nom}}
|-
| She's Totally Red Carpet
| {{won}}
|-
| Paparazzi's Favorite Target
| {{nom}}
|-
| Dream Chick
|{{nom}}
|-
| My Idol Is
|{{nom}}
|-
| rowspan="3" | Jennifer Lopez and [[Marc Anthony]]
| Paparazzi's Favorite Target
| {{won}}
|-
| Dynamic Duet
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" | Hottest Romance
|{{nom}}
|-
|Jennifer Lopez and [[Ben Affleck]]
|{{nom}}
|-
| "[[No Me Ames]]"
| Catchiest Tune
|{{nom}}
|-
| rowspan="5" |[[2005 Premios Juventud|2005]]
| Jennifer Lopez
| She's Got Style
| {{won}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=La 2da entrega anual de 'Premios Juventud': Una noche de estrellas y estrenos |url=https://www.businesswire.com/news/home/20050923_es_1005655_generatedID/es/ |publisher=[[Business Wire]] |accessdate=December 22, 2019 |language=Spanish |date=September 22, 2005}}</ref>}}
|-
|''[[Shall We Dance? (2004 film)|Shall We Dance?]]'' and ''[[Monster-in-Law]]''
| She Steals the Show
|{{won}}
|-
| Jennifer Lopez
| Paparazzi's Favorite Target
| {{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |title=¿Quiénes son los famosos favoritos de la juventud hispana? Descúbralo en los 'Premios Juventud' de Univision el 22 de septiembre |url=https://www.businesswire.com/news/home/20050721_es_1005425_generatedID/es/ |publisher=[[Business Wire]] |accessdate=December 31, 2019 |language=Spanish |date=July 21, 2005}}</ref>}}
|-
| "[[Amar Sin Mentiras|Escapémonos (Tropical Version)]]" {{small|(with [[Marc Anthony]])}}
| Dynamic Duet
|{{nom}}
|-
| Jennifer Lopez and [[Marc Anthony]]
| Hottest Romance
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2006 Premios Juventud|2006]]
| Jennifer Lopez
| She's Got Style
|{{nom}}
| rowspan="2" |
|-
|''[[An Unfinished Life]]''
| She Steals the Show
|{{nom}}
|-
| rowspan="3" |[[2007 Premios Juventud|2007]]
| rowspan="6" | Jennifer Lopez
| She's Got Style
| {{won}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |title=4th Annual ''Premios Juventud'' Awards on Univision Constructs an All-Star Musical Factory |url=https://www.businesswire.com/news/home/20070719006224/en/4th-Annual-Premios-Juventud-Awards-Univision-Constructs |publisher=[[Business Wire]] |accessdate=December 22, 2019 |date=July 20, 2007}}</ref>}}
|-
| Paparazzi's Favorite Target
| {{nom}}
|-
| Girl of My Dreams
| {{won}}
|-
| rowspan="6" |[[2008 Premios Juventud|2008]]
| She's Got Style
| {{won}}
| rowspan="6" |{{center|<ref>{{cite web |title=Univision Announces Nominated Artists for Its 5th Annual "Premios Juventud" |url=https://www.businesswire.com/news/home/20080501006475/en/Univision-Announces-Nominated-Artists-5th-Annual-Premios |publisher=[[Business Wire]] |accessdate=December 21, 2019 |date=May 1, 2008}}</ref>}}
|-
| Girl of My Dreams
| {{won}}
|-
| Paparazzi's Favorite Target
| {{won}}
|-
| rowspan="2" |''[[El Cantante]]''
| She Steals the Show
| {{nom}}
|-
| Favorite Flick
| {{nom}}
|-
| Jennifer Lopez and [[Marc Anthony]]
| Torrid Affairs
| {{nom}}
|-
|[[2009 Premios Juventud|2009]]
| Jennifer Lopez
| She's Got Style
| {{won}}
|
|-
| rowspan="2" |[[2011 Premios Juventud|2011]]
| "[[On the Floor]]" {{small|(with [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
| The Perfect Combination
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Cantor-Navas |first1=Judy |title=Prince Royce, Pitbull, Mana Among Univision's Premios Juventud Winners |url=https://www.billboard.com/articles/business/1177007/prince-royce-pitbull-mana-among-univisions-premios-juventud-winners |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 22, 2019 |date=July 22, 2011}}</ref>}}
|-
| rowspan="3" | Jennifer Lopez
| Actress Who Steals The Screen
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2013 Premios Juventud|2013]]
|World Icon Award
| {{won}}
| rowspan="2" |<center><ref>{{cite web|last1=Baida|first1=Aiyana|title=Jennifer Lopez Wins Premios Juventud's World Icon Award (Video)|url=http://www.huffingtonpost.com/2013/07/19/jennifer-lopez-premios-juventud_n_3622993.html%7D|website=[[HuffPost]]|accessdate=November 19, 2016|date=July 19, 2013}}</ref><br /><ref>{{cite news| url=http://voces.huffingtonpost.com/2013/07/10/premios-juventud-2013-jennifer-lopez-canta-premio_n_3576301.html | work=HuffPost | title=Jennifer Lopez y Marc Anthony en 'Premios Juventud' | date=July 10, 2013 | first=Mandy | last=Fridmann}}</ref><br /><ref>{{cite web|url=http://www.latintimes.com/articles/6494/20130718/premios-juventud-2013-winners-list-ganadores-who-won.htm |title=Premios Juventud 2013 Winners List: Who Won? |date=July 18, 2013 |accessdate=September 22, 2017}}</ref></center>
|-
|Favorite Actress
| {{won}}
|-
|[[2014 Premios Juventud|2014]]
| "[[Adrenalina (Wisin song)|Adrenalina]]" {{small|([[Wisin]] featuring [[Ricky Martin]] and Jennifer Lopez)}}
| The Perfect Combination
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Tinoco |first1=Armando |title=Premios Juventud 2014 Nominees: Prince Royce Tops Nominations List, Plus Angelique Boyer, Maite Perroni Score Nods In Telenovela Category |url=https://www.latintimes.com/premios-juventud-2014-nominees-prince-royce-tops-nominations-list-plus-angelique-boyer-171728 |website=Latin Times |publisher=[[IBT Media]] |accessdate=December 22, 2019 |date=May 7, 2014}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[2015 Premios Juventud|2015]]
| rowspan="2" |''[[The Boy Next Door (film)|The Boy Next Door]]''
| She Steals the Show
| {{won}}
| rowspan="2" |<center><ref name="valdez1">{{cite news| url=http://www.latintimes.com/premios-juventud-2015-winners-list-luis-coronel-enrique-iglesias-take-most-awards-330119 | work=Latin Times | title=Premios Juventud 2015 Winners List: Luis Coronel, Enrique Iglesias Take Most Awards! | date=July 17, 2015 | first=Maria | last=Valdez}}</ref></center>
|-
| Favorite Movie{{efn|name=Producer}}
| {{won}}
|-
| rowspan="3" |[[2016 Premios Juventud|2016]]
|"[[Back It Up (Prince Royce song)|Back It Up]]" <small>(featuring [[Prince Royce]] & [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])</small>
|The Perfect Combination
| {{nom}}
| rowspan="3" |<center><ref>{{cite web |title=Premios Juventud 2016: Lista completa de ganadores |url=https://www.univision.com/especiales/premios-juventud/premios-juventud-2016-lista-completa-de-ganadores |publisher=[[Univision]] |accessdate=December 14, 2019 |language=Spanish |date=July 15, 2016 |archive-date=March 28, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190328092334/https://www.univision.com/especiales/premios-juventud/premios-juventud-2016-lista-completa-de-ganadores |dead-url=yes }}</ref><br /><ref>{{cite web |title=Premios Juventud: Lista completa de nominados 2016 |url=https://www.univision.com/especiales/premios-juventud/premios-juventud-lista-completa-de-nominados-2016 |publisher=[[Univision]] |accessdate=December 22, 2019 |language=Spanish |date=June 3, 2016 |archive-date=May 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510041042/https://www.univision.com/especiales/premios-juventud/premios-juventud-lista-completa-de-nominados-2016 |dead-url=yes }}</ref></center>
|-
| rowspan="5" | Jennifer Lopez
| She Steals the Show
| {{nom}}
|-
| My Favorite Twitter Celebrity
| {{nom}}
|-
| rowspan="4" |[[2019 Premios Juventud|2019]]
| Scroll Stopper
| {{nom}}
| rowspan="4" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Torres |first1=Alejandra |title=Premios Juventud 2019: the complete list of winners |url=https://us.hola.com/celebrities/2019071826097/premios-juventud-2019-winners/ |website=[[¡Hola!]] |accessdate=December 22, 2019 |date=July 18, 2019 }}{{Dead link|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>}}
|-
| Street Style
| {{nom}}
|-
| Hair Obsessed
| {{nom}}
|-
| Jennifer Lopez and [[Alex Rodriguez]]
| Couple That Fired Up My Feed
| {{nom}}
|-
! scope="row" |[[Premios Ondas]]
|2001
|Jennifer Lopez
|Mención especial de la Organización
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Palmarés: 2001 |url=https://premiosondas.com/historia_2009-2000-01.php |language=Spanish |website=[[Premios Ondas]] |publisher=[[Cadena SER]] |accessdate=December 19, 2019 |archive-date=December 19, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191219185748/https://premiosondas.com/historia_2009-2000-01.php |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Premios Oye!]]
|2007
|Jennifer Lopez
|Pop Español: Solista Femenina
|{{nom}}
|
|-
! scope="row" |[[Radio Disney Music Awards]] {{anchor|R}}
|2015
|Jennifer Lopez
|[[Radio Disney Music Awards#Special awards|Hero Award]]
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web|url=http://abcnews.go.com/Entertainment/2015-radio-disney-music-awards-jennifer-lopez-hero/story?id=30625481 |title=2015 Radio Disney Music Awards: Jennifer Lopez Gets Hero Award |publisher=ABC News |date=April 27, 2015 |accessdate=November 27, 2016}}</ref> </center>
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Radio Music Awards]]
| rowspan="2" | 2003
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
| Artist of the Year – Hip Hop Radio
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=2003 Radio music awards nominees |url=https://top40-charts.com/news.php?nid=5623 |website=[[Top40-Charts]] |accessdate=December 27, 2019 |date=September 19, 2003}}</ref>}}
|-
| Artist of the Year – Top 40 Radio
| {{nom}}
|-
! scope="row" |[[Ritmo Latino|Ritmo Latino Music Awards]]
| 1999
| Jennifer Lopez
| New Artist of the Year
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite journal |last1=Lannert |first1=John |title=Ritmo Winners Chosen |journal=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |date=October 30, 1999 |volume=111 |issue=44 |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=eAgEAAAAMBAJ&pg=PA74 |accessdate=December 27, 2019 |publisher=Nielsen Business Media, Inc.}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[RTHK Top 10 Gold Songs Awards#International Pop Poll Awards|RTHK International Pop Poll Awards]]
| 2012
| "[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
| Top Ten International Gold Songs
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=23rd International Pop Poll |url=http://rthk9.rthk.hk/special/poppoll23/index.htm |website=[[RTHK]] |publisher=[[Government of Hong Kong]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303172349/http://rthk.hk/special/poppoll23/index.htm |archivedate=March 3, 2016 |date=May 6, 2012}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[San Francisco Bay Area Film Critics Circle|San Francisco Bay Area Film Critics Circle Awards]] {{anchor|S}}
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{won}}
|{{center|<ref name="Metacritic">{{cite web |last1=Dietz |first1=Jason |title=Best of 2019: Film Awards & Nominations Scorecared |url=https://www.metacritic.com/feature/2019-film-awards-and-nominations-scorecard |publisher=[[Metacritic]] |accessdate=December 14, 2019 |date=December 3, 2019 |archive-date=January 7, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200107031446/https://www.metacritic.com/feature/2019-film-awards-and-nominations-scorecard |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Satellite Awards]]
|[[24th Satellite Awards|2020]]
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Satellite Award for Best Supporting Actress – Motion Picture|Best Actress in a Supporting Role]]
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2019 Winners |url=https://www.pressacademy.com/2019-ipa-awards/ |publisher=[[International Press Academy]] |accessdate=December 19, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191219204231/https://www.pressacademy.com/2019-ipa-awards/ |archivedate=December 19, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Saturn Awards]]
|[[24th Saturn Awards|1998]]
|''[[Anaconda (film)|Anaconda]]''
| rowspan="2" |[[Saturn Award for Best Actress]]
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Hammond |first1=Pete |title=Notes On The Season: State Of The Race; Jennifer Lopez Soars Into Contention; Terry Gilliam Tilts At Oscar's Windmill |url=https://deadline.com/2019/12/jennifer-lopez-oscars-hustlers-terry-gilliam-parasite-1202809124/ |website=[[Deadline Hollywood]] |accessdate=December 27, 2019 |date=December 13, 2019}}</ref>}}
|-
|[[27th Saturn Awards|2001]]
|''[[The Cell]]''
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nominees for 27th annual Saturn Awards |url=https://www.upi.com/Archives/2001/04/04/Nominees-for-27th-annual-Saturn-Awards/9791986356800/ |publisher=[[United Press International]] |accessdate=December 27, 2019 |date=April 4, 2001}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Screen Actors Guild Awards]]
|2020
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Female Actor in a Supporting Role|Outstanding Performance by a Female Actor in a Supporting Role]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Screen Actors Guild Award nominations revealed |url=https://edition.cnn.com/2019/12/11/entertainment/sag-2020-nominations/index.html |publisher=[[CNN]] |accessdate=December 11, 2019 |date=December 11, 2019 |archive-date=December 11, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191211155616/https://amp.cnn.com/cnn/2019/12/11/entertainment/sag-2020-nominations/index.html |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Seattle Film Critics Society|Seattle Film Critics Society Awards]]
|2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|Best Supporting Actress
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title='The Irishman' Leads the 2019 Seattle Film Critics Society Nominations |url=http://seattlefilmcritics.com/2019/12/09/the-irishman-leads-the-2019-seattle-film-critics-society-nominations/ |publisher=[[Seattle Film Critics Society]] |accessdate=December 10, 2019 |date=December 9, 2019}}</ref><br /><ref name="Metacritic" />}}
|-
! rowspan="4" scope="row" |[[Shorty Awards]]
| rowspan="4" |2011
| rowspan="4" |Jennifer Lopez
|Celebrity
|{{nom}}
| rowspan="4" |<center><ref>{{cite web |url=http://shortyawards.com/JLo |title=Jennifer Lopez was nominated for a Shorty Award |publisher=[[Shorty Awards]] |date=March 26, 2012 |accessdate=April 9, 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120122032635/http://shortyawards.com/JLo |archive-date=January 22, 2012 |url-status=dead }}</ref></center>
|-
|Music
|{{nom}}
|-
|Actress
|{{nom}}
|-
|Singer
|{{nom}}
|-
! scope="row" |[[ShoWest|ShoWest Convention Awards]]
|2002
|Jennifer Lopez
|Female Star of the Year
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Diorio |first1=Carl |title=ShoWest honors Lopez |url=https://variety.com/2002/film/news/showest-honors-lopez-1117860787/ |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |accessdate=December 20, 2019 |date=February 14, 2002}}</ref><br /><ref>{{cite web |title=J Lo Heads Dazzling Turnout at ShoWest Awards in Las Vegas |url=https://www.hellomagazine.com/film/2002/03/08/showest/ |website=[[Hello! (magazine)|Hello!]] |accessdate=December 20, 2019 |date=March 8, 2002}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Smash Hits Poll Winners Party]]
| rowspan="2" | 2002
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
| Best Female Solo
|{{runner-up|7th place}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=Smash Hits Poll Winners' Party 2002 |url=http://www.pollwinnersparty.com/pollwinnersparty/vote.shtml |publisher=[[Smash Hits Poll Winners Party]] |accessdate=December 27, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20021211095337/http://www.pollwinnersparty.com/pollwinnersparty/vote.shtml |archive-date=December 11, 2002 }}</ref>}}
|-
| Most Fanciable Female
|{{runner-up|5th place}}
|-
! scope="row" |[[Soul Train Music Awards]]
|2000
|''[[On the 6]]''
|[[Soul Train Music Award for Best R&B/Soul Album – Female|Best R&B/Soul Album – Female]]
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite journal |title=TLC Leads Nominees for Soul Train Music Awards |journal=Billboard |date=February 19, 2000 |volume=112 |issue=8 |page=87 |url=https://books.google.com/books?id=CQ4EAAAAMBAJ&pg=PA87 |accessdate=November 14, 2019 |publisher=Nielsen Business Media, Inc.}}</ref></center>
|-
! rowspan="6" scope="row" |[[Stinkers Bad Movie Awards]]
| rowspan="2" |[[2001 Stinkers Bad Movie Awards|2001]]
|''[[Angel Eyes (film)|Angel Eyes]]'' and ''[[The Wedding Planner]]''
| Worst Actress
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=2001 24th Hastings Bad Cinema Society Stinkers Awards |url=http://theenvelope.latimes.com/extras/lostmind/year/2001/2001st.htm |website=[[Los Angeles Times]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070815101727/http://theenvelope.latimes.com/extras/lostmind/year/2001/2001st.htm |archivedate=August 15, 2007}}</ref>}}
|-
|''[[Angel Eyes (film)|Angel Eyes]]''
| Most Annoying Fake Accent – Female
| {{won}}
|-
|[[2002 Stinkers Bad Movie Awards|2002]]
|''[[Enough (film)|Enough]]''
| Worst Actress
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2002 25th Hastings Bad Cinema Society Stinkers Awards |url=http://theenvelope.latimes.com/extras/lostmind/year/2002/2002st.htm |website=[[Los Angeles Times]] |accessdate=January 2, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20070815213025/http://theenvelope.latimes.com/extras/lostmind/year/2002/2002st.htm |archive-date=August 15, 2007 }}</ref>}}
|-
| rowspan="3" |[[2003 Stinkers Bad Movie Awards|2003]]
| rowspan="3" |''[[Gigli]]''
| Worst Actress
| {{won}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |title=2003 26th Hastings Bad Cinema Society Stinker Awards |url=http://theenvelope.latimes.com/extras/lostmind/year/2003/2003st.htm |website=[[Los Angeles Times]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20061017172801/http://theenvelope.latimes.com/extras/lostmind/year/2003/2003st.htm |archivedate=October 17, 2006}}</ref>}}
|-
| Worst On-Screen Couple {{small|(with [[Ben Affleck]])}}
| {{won}}
|-
| Worst Fake Accent – Female
| {{won}}
|-
! scope="row" |[[Streamy Awards]]
|2018
|''Fear BOX Challenge'' <small>(with [[David Dobrik]])</small>
|Best Performance – Collaboration
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Schaffstall |first1=Katherine |title=Streamy Awards 2018: Winners List |url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/streamy-awards-2018-winners-list-1146664/item/visual-special-effects-1146655 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=December 16, 2019 |date=October 22, 2018}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Swiss Music Awards]]
|[[Swiss Music Awards#2012|2012]]
| "[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
| Best Hit International
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Zwei Trophäen für 77 Bombay Street |url=https://www.schweizer-illustrierte.ch/stars/zwei-trophaeen-fuer-77-bombay-street |website=[[Schweizer Illustrierte]] |accessdate=December 27, 2019 |language=German |date=March 2, 2012 |archive-date=August 5, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170805145520/https://www.schweizer-illustrierte.ch/stars/zwei-trophaeen-fuer-77-bombay-street |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! rowspan="50" scope="row" |[[Teen Choice Awards]] {{anchor|T}}
| rowspan="2" |[[1999 Teen Choice Awards|1999]]
|"[[If You Had My Love]]"
|[[Teen Choice Award for Choice Music – Summer Song|Best Song of the Summer]]
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Baird |first1=Pat |title=Jennifer Lopez The Crossover Dream Comes True |url=https://www.bmi.com/news/entry/233517 |publisher=[[Broadcast Music, Inc.]] |accessdate=December 29, 2019 |date=October 31, 1999}}</ref>}}
|-
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
|[[Teen Choice Award for Choice Music – Breakout Artist|Breakout Artist]]
| {{nom}}
|
|-
| rowspan="2" |[[2000 Teen Choice Awards|2000]]
|[[Teen Choice Award for Choice Female Hottie|Female Hottie Award]]
| {{nom}}
|
|-
|[[Teen Choice Award for Choice Music – Female Artist|Female Artist]]
| {{nom}}
|
|-
| rowspan="6" |[[2001 Teen Choice Awards|2001]]
|"[[Play (Jennifer Lopez song)|Play]]"
|Best Dance Track
| {{won}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Riedlinger |first1=Megan |title=Teen Choice Awards 'Choice Hottie' Winners Through the Years |url=https://www.wonderwall.com/eye-candy/hot-celebrities/teen-choice-awards-choice-hottie-winners-through-years-3015681.gallery?photoId=1033217 |website=Wonderwall |publisher=[[Whalerock Industries]] |accessdate=December 31, 2019 |date=August 7, 2019}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |Jennifer Lopez
|Female Hottie Award
| {{won}}
|-
|Female Artist
| {{nom}}
|
|-
|''[[The Wedding Planner]]''
|Choice Chemistry
| {{nom}}
|
|-
|"[[Love Don't Cost a Thing (song)|Love Don't Cost a Thing]]"
|Choice Music Single
| {{nom}}
|
|-
|''[[J.Lo (album)|J.Lo]]''
|Choice Music Album
| {{nom}}
|
|-
| rowspan="6" |[[2002 Teen Choice Awards|2002]]
| rowspan="2" |Jennifer Lopez
|Female Artist
| {{nom}}
| rowspan="6" |{{center|<ref>{{cite web |title=2002 Teen Choice Awards |url=https://oklahoman.com/article/2803593/2002-teen-choice-awards |website=[[The Oklahoman]] |accessdate=December 27, 2019 |date=August 18, 2002}}</ref>}}
|-
|Female Hottie Awards
| {{nom}}
|-
| rowspan="3" |"[[Ain't It Funny|Ain't It Funny (Murder Remix)]]" {{small|(featuring [[Ja Rule]] and [[Caddillac Tah]])}}
|Choice Music Hook-Up
| {{nom}}
|-
|Choice Music Single
| {{nom}}
|-
|Best R&B/Hip-Hop/Rap Single
|{{won}}
|-
|''[[Enough (film)|Enough]]''
|Choice Actress in a Drama/Action or Adventure Film
| {{nom}}
|-
| rowspan="12" |[[2003 Teen Choice Awards|2003]]
| rowspan="3" |''[[Maid in Manhattan]]''
|Choice Movie Actress – Comedy
| {{nom}}
| rowspan="12" |{{center|<ref>{{cite web |title=2003 Teen Choice Awards Nominees |url=https://www.billboard.com/articles/news/70551/2003-teen-choice-awards-nominees |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 27, 2019 |date=June 18, 2003}}</ref>}}
|-
|Choice Movie Liar
| {{nom}}
|-
|Choice Movie Lip-Lock {{small|(shared with [[Ralph Fiennes]])}}
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |"[[All I Have (song)|All I Have]]" {{small|(featuring [[LL Cool J]])}}
|Choice Music Single
| {{nom}}
|-
|Choice Music Hook-Up
| {{nom}}
|-
|"[[I'm Glad]]"
|Choice Love Song
| {{nom}}
|-
|''[[This Is Me... Then]]''
|Choice Music Album
| {{nom}}
|-
| rowspan="6" |Jennifer Lopez
|Choice Hip Hop R&B Artist
|{{won}}
|-
|Choice Crossover Artist
|{{nom}}
|-
|Choice Fashion Icon
|{{won}}
|-
|Female Artist
| {{nom}}
|-
|Female Hottie Award
| {{nom}}
|-
|[[2004 Teen Choice Awards|2004]]
|Female Artist
| {{nom}}
|
|-
| rowspan="6" |[[2005 Teen Choice Awards|2005]]
| rowspan="2" |"[[Get Right]]"
|Choice R&B/Hip-Hop Track
| {{nom}}
| rowspan="6" |{{center|<ref>{{cite web |title=FOX Announces Nominees for 'The 2005 Teen Choice Awards' |url=http://www.thefutoncritic.com/news/2005/06/01/fox-announces-nominees-for-the-2005-teen-choice-awards--18495/20050601fox01/ |website=[[The Futon Critic]] |accessdate=December 27, 2019 |date=June 1, 2005}} {{Dead link|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><br /><ref>{{cite web |title=The Teen Choice Awards 2005 |url=http://www.fox.com/tca2005/nominees.htm |publisher=[[Fox Broadcasting Company]] |accessdate=December 27, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20060108193620/http://www.fox.com/tca2005/nominees.htm |archive-date=January 8, 2006 }}</ref>}}
|-
|Choice Party Starter
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |''[[Monster-in-Law]]''
|Choice Chemistry {{small|(shared with [[Jane Fonda]])}}
| {{nom}}
|-
|Choice Movie Actress: Comedy
| {{nom}}
|-
|''[[Shall We Dance? (2004 film)|Shall We Dance?]]''
|Choice Dance Scene {{small|(shared with [[Richard Gere]])}}
| {{nom}}
|-
|Jennifer Lopez
|Choice Red-Carpet Fashion Icon (Female)
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2010 Teen Choice Awards|2010]]
| rowspan="2" |''[[The Back-up Plan]]''
|Best Romantic Comedy Actress
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Soll |first1=Lindsay |title=Teen Choice Awards 2010: First Round of Nominees Announced |url=http://www.mtv.com/news/2553497/teen-choice-awards-2010-nominees/ |publisher=[[MTV News]] |accessdate=December 27, 2019 |date=June 14, 2010 |archive-date=January 8, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108020424/http://www.mtv.com/news/2553497/teen-choice-awards-2010-nominees/ |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
| Best Romantic Comedy
| {{nom}}
|-
| rowspan="2" |[[2011 Teen Choice Awards|2011]]
|Jennifer Lopez
|Choice Red Carpet Fashion Icon (Female)
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Goodacre |first1=Kate |title=Teen Choice Awards 2011: TV winners |url=https://www.digitalspy.com/tv/ustv/a333845/teen-choice-awards-2011-tv-winners/ |website=[[Digital Spy]] |accessdate=December 27, 2019 |date=August 8, 2011}}</ref>}}
|-
|''[[American Idol]]''
| Choice TV: Personality
| {{won}}
|-
| rowspan="6" |[[2012 Teen Choice Awards|2012]]
|''[[What to Expect When You're Expecting (film)|What to Expect When You're Expecting]]''
| Choice Comedy Actress
| {{nom}}
| rowspan="6" |{{center|<ref>{{cite web |last=Mitchell |first=John |url=http://www.mtv.com/news/articles/1685440/teen-choice-awards-nominations.jhtml |title='Vampire Diaries,' Justin Bieber Lead Teen Choice Award Nominations – Music, Celebrity, Artist News |publisher=MTV News. Viacom International, Inc. |date=May 18, 2012 |accessdate=October 25, 2012 |archive-date=May 22, 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120522045043/http://www.mtv.com/news/articles/1685440/teen-choice-awards-nominations.jhtml |dead-url=yes }}</ref><br /><ref>{{cite web |title=Teen Choice Awards 2012: Complete Winners List |url=http://www.mtv.com/news/1690174/teen-choice-awards-winners-list/ |publisher=[[MTV News]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191207185830/http://www.mtv.com/news/1690174/teen-choice-awards-winners-list/ |archivedate=December 7, 2019 |date=July 22, 2012}}</ref>}}
|-
|"[[Dance Again]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|Choice Music Single – Female
| {{nom}}
|-
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
|Choice Female Artist
| {{nom}}
|-
|Choice Fashion Icon: Female
| {{nom}}
|-
|Choice Summer Female Artist
| {{nom}}
|-
|''[[American Idol]]''
|Female TV Personality
| {{won}}
|-
|[[2013 Teen Choice Awards|2013]]
|''[[The Fosters (American TV series)|The Fosters]]''
|Choice TV Breakout Show {{small|(shared with cast and crew)}}{{efn|name=Producer}}
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Complete list of Teen Choice 2013 Awards winners |url=https://www.latimes.com/entertainment/la-et-teen-choice-2013-awards-winners-list-story.html |website=[[Los Angeles Times]] |accessdate=December 27, 2019 |date=Aug 11, 2013}}</ref>}}
|-
|[[2014 Teen Choice Awards|2014]]
|''[[American Idol]]''
|Female TV Personality
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Nordyke |first1=Kimberly |title=Teen Choice Awards: The Complete Winners List |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/teen-choice-awards-2014-winners-724423 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=December 27, 2019 |date=August 10, 2014}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[2016 Teen Choice Awards|2016]]
|''[[Shades of Blue (TV series)|Shades of Blue]]''
|Choice TV: Drama{{efn|name=Producer}}
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web|url=http://tvline.com/2016/05/24/teen-choice-awards-2016-nominations-full-list-tv-nominees/|title=Teen Choice Awards 2016: CW Dramas, Pretty Little Liars Lead Early Noms|accessdate=May 24, 2016}}</ref>}}
|-
|Jennifer Lopez
|Choice TV Actress: Drama
| {{nom}}
|-
|[[2018 Teen Choice Awards|2018]]
|"[[Dinero (song)|Dinero]]" {{small|(featuring [[DJ Khaled]] and [[Cardi B]])}}
|Choice Latin Song
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Selena Gomez and Cardi B lead second wave of Teen Choice Awards music nominees |url=http://abcnewsradioonline.com/music-news/2018/6/22/selena-gomez-and-cardi-b-lead-second-wave-of-teen-choice-awa.html |publisher=[[ABC News Radio]] |accessdate=December 14, 2019 |date=June 22, 2018 |archive-date=June 22, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180622220726/http://abcnewsradioonline.com/music-news/2018/6/22/selena-gomez-and-cardi-b-lead-second-wave-of-teen-choice-awa.html |dead-url=yes }}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Telehit Awards]]
|[[Telehit Awards#2014|2014]]
| "[[Booty (song)|Booty]]" {{small|(featuring [[Iggy Azalea]])}}
| El Glúteo de Oro
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Solis |first1=Erik |title=Capital Cities encabezará Premios Telehit |url=https://www.milenio.com/espectaculos/capital-cities-encabezara-premios-telehit |website=[[Milenio]] |accessdate=January 2, 2020 |language=Spanish |date=October 6, 2014}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[The Record of the Year]]
| 1999
|"[[If You Had My Love]]"
| rowspan="2" | The Record of the Year
|{{runner-up|10th place}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Westlife win song award |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/560705.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 27, 2019 |date=December 12, 1999}}</ref>}}
|-
|2011
|"[[On the Floor]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
|{{runner-up|9th place}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=It's your choice! |url=http://www.roty.tv/ |publisher=[[The Record of the Year]] |accessdate=December 26, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120209131137/http://www.roty.tv/ |archivedate=February 9, 2012}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Top of the Pops|Top of the Pops Awards]]
|2001
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
|Artist on Top of the World
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=TOTP Awards: The winners |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/1685658.stm |website=[[BBC News]] |accessdate=December 21, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190515103132/http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/1685658.stm |archivedate=May 15, 2019 |date=November 30, 2001}}</ref>}}
|-
|2003
|Most Crap Hair
|{{nominated}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=TOTP Awards - The results 2003 - Most Crap Hair |url=http://www.bbc.co.uk/totp/awards/hair.shtml |publisher=[[BBC Online]] |accessdate=December 27, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20050317175020/http://www.bbc.co.uk/totp/awards/hair.shtml |archivedate=March 17, 2005}}</ref>}}
|-
! rowspan="4" scope="row" |[[TMF Awards]]
| rowspan="2" |2001
| rowspan="4" |Jennifer Lopez
|Best International Female Artist
| {{won}}
|
|-
|Best Zangeres (Best Singer)
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite journal |title=TMF Awards Increase Viewers in Netherlands |journal=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |date=April 28, 2001 |volume=113 |issue=17 |page=62 |url=https://books.google.com/books?id=oxMEAAAAMBAJ&pg=RA1-PA62&lpg=RA1-PA62 |accessdate=December 19, 2019}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |2002
|Best International Female Artist
|{{won}}
|
|-
|Best Zangeres (Best Singer)
|{{won}}
|
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[Total Request Live|''TRL'' Awards]]
| rowspan="2" | 2003
| Jennifer Lopez
| The First Lady Award (Favorite Female)
| {{nom}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=TRL Awards Winners |url=http://www.mtv.com/onair/trl/awards/post_vote.jhtml |website=[[MTV]] |accessdate=December 29, 2019 |date=2003|archive-url=https://web.archive.org/web/20030402023238/http://www.mtv.com/onair/trl/awards/post_vote.jhtml |archive-date=April 2, 2003 }}</ref>}}
|-
| "[[Play (Jennifer Lopez song)|Play]]" (''[[Total Request Live|TRL]]'' Super Bowl XXXV in Tampa)
| The Rock The Mic Award (Best Live Performance)
| {{nom}}
|-
! scope="row" |[[UNESCO|UNESCO Award]] {{anchor|U}}
|2012
|[[Lopez Family Foundation]]
|Award for Philanthropic Work
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Merriam |first1=Allie |title=J Lo Celebrates Her Belated 1-Year Anniversary at a Charity Gala |url=https://www.popsugar.com.au/celebrity/Jennifer-Lopez-Lanvin-Pictures-Germany-25662635 |website=[[PopSugar]] |accessdate=December 27, 2019 |date=October 30, 2012}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" | Urban Fashion Awards
| rowspan="3" | 2002
| Jennifer Lopez
| Female Urban Fashion Aficionado
| {{nom}}
| rowspan="3" |{{center|<ref>{{cite web |last1=Reid |first1=Shaheem |title=Bad Boy Looks Good: Diddy Wins Three Urban Fashion Awards |url=http://www.mtv.com/news/1455217/bad-boy-looks-good-diddy-wins-three-urban-fashion-awards/ |website=[[MTV News]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191231170315/http://www.mtv.com/news/1455217/bad-boy-looks-good-diddy-wins-three-urban-fashion-awards/ |archivedate=December 31, 2019 |date=June 14, 2002}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |[[J.Lo by Jennifer Lopez]]
| New Urban Fashion Celebrity Line
| {{nom}}
|-
| New Designer of the Year
| {{won}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |''[[Us Weekly]]'' Awards
| 2007
| rowspan="2" | Jennifer Lopez
| Style Icon of the Year
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |author1=Sarah Schmalbruch |author2=Megan Willett |author3=Darcy Schild |title=Jennifer Lopez has been in Hollywood for over 20 years — here's her wild style evolution |url=https://www.insider.com/jennifer-lopez-fashion-evolution-2017-1#she-wore-a-fashion-forward-pantsuit-to-accept-the-award-for-style-icon-of-the-year-at-the-us-hot-hollywood-party-in-2007-29 |website=Insider |publisher=[[Insider Inc.]] |accessdate=December 28, 2019 |date=July 25, 2019}}</ref><br /><ref>{{cite journal |last1=Tunzi |first1=Kristina |title=Backbeat |journal=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |date=June 2, 2007 |volume=119 |issue=22 |page=66 |url=https://books.google.com/books?id=BxMEAAAAMBAJ&pg=PA66 |accessdate=December 28, 2019 |publisher=Nielsen Business Media, Inc.}}</ref>}}
|-
| 2010
| Style Icon of the Decade
| {{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Jennifer Lopez: style icon of the decade |url=https://www.smh.com.au/lifestyle/fashion/jennifer-lopez-style-icon-of-the-decade-20100426-tmpk.html |website=[[Sydney Morning Herald]] |publisher=[[Nine Entertainment Co.]] |accessdate=December 28, 2019 |date=April 26, 2010}}</ref><br /><ref>{{cite web |title=Jennifer Lopez, Marc Anthony Dirty Dance at Us Weekly Bash! |url=https://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/jennifer-lopez-marc-anthony-dirty-dance-at-us-weekly-bash-2010234/ |website=[[Us Weekly]] |accessdate=December 28, 2019 |date=April 23, 2010}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Vancouver Film Critics Circle|Vancouver Film Critics Circle Awards]] {{anchor|V}}
| 2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Vancouver Film Critics Circle Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Vlessing |first1=Etan |title='Marriage Story' Leads Vancouver Film Critics Circle Awards Nominations |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/marriage-story-leads-vancouver-film-critics-circle-awards-noms-1262564 |website=[[The Hollywood Reporter]] |accessdate=December 14, 2019 |date=December 13, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Variety (magazine)|''Variety'' Awards]]
|2014
|[[Lopez Family Foundation]]
|Power of Women Award
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Mandell |first1=Andrea |title=J.Lo, Viola Davis showcase 'Power of Women' |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2014/10/10/jennifer-lopez-viola-davis-power-of-women-luncheon/17056245/ |website=[[USA Today]] |accessdate=December 20, 2019 |date=October 10, 2014}}</ref>}}
|-
! rowspan="5" scope="row" |[[Vevo Certified Award]]s
| rowspan="5" |2014
|"[[On the Floor]]"
| rowspan="5" |[[Vevo Certified Award]]
| {{won}}
| rowspan="5" |{{center|<ref>{{cite web |title=Jennifer Lopez - #VevoCertified, Pt. 1: Award Presentation |url=https://www.youtube.com/watch?v=3MNbtwIFTtc |publisher=[[YouTube]] |accessdate=December 21, 2019 |format=Video |date=May 19, 2014}}</ref>}}
|-
|"[[I'm Into You]]"
| {{won}}
|-
|"[[Dance Again]]"
| {{won}}
|-
|"[[Goin' In]]"
| {{won}}
|-
|"[[Live It Up (Jennifer Lopez song)|Live It Up]]"
| {{won}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[VH1]]/''[[Vogue (magazine)|Vogue]]'' Fashion Awards
| 1999
| rowspan="3" |Jennifer Lopez
|Most Fashionable Female Artist
| {{won}}
|<center><ref>{{cite news|title=VH1/Vogue dole out fashion awards|url=http://www.cnn.com/1999/STYLE/fashion/12/06/vh1.vogue/index.html|website=[[CNN]]|publisher=Cable News Network|accessdate=February 14, 2015|date=December 6, 1999}}</ref></center>
|-
| 2000
|[[Versace]] Award
| {{won}}
|<center><ref>{{cite web|url=http://www.prnewswire.com/news-releases/vh1vogue-fashion-awards-to-present-versace-award-to-actress-singer-jennifer-lopez-when-gala-special-is-presented-live-friday-october-20-at-900-1100-pm-etpt-74801232.html |title='VH1/Vogue Fashion Awards' to Present Versace Award to Actress-Singer Jennifer Lopez When Gala Special Is Presented Live Friday, October 20 at 9:00–11:00 P.M. (ET/PT) |location=New York |agency=PR Newswire |accessdate=March 20, 2012}}</ref></center>
|-
| 2002
| Most Influential Artist
| {{won}}
|<center><ref>{{cite web|title=Winners Unveiled at The 2002 'VH1/Vogue Fashion Awards'|url=http://www.prnewswire.com/news-releases/winners-unveiled-at-the-2002-vh1vogue-fashion-awards-76274087.html|website=[[PR Newswire]]|publisher=[[UBM plc]]|accessdate=February 14, 2015|date=October 15, 2002}}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Vibe (magazine)#Vibe Awards|Vibe Awards]]
|2003
|Jennifer Lopez
|Enterprising Entrepreneur
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=2003 Vibe Awards Nominees |url=https://www.billboard.com/articles/news/68763/2003-vibe-awards-nominees |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 18, 2019 |date=October 7, 2003}}</ref>}}
|-
! rowspan="2" scope="row" |[[VIVA (German TV channel)|VIVA Comet Awards]]
|2001
|Jennifer Lopez
|Best International Artist
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite book |last1=Miller |first1=Jonathan |title=Stripped: Depeche Mode |date=November 5, 2009 |publisher=[[Omnibus Press]] |url=https://books.google.com/books?id=8dlapcBLwu0C&pg=PT720&lpg=PT720 |accessdate=December 18, 2019|isbn=9780857120267 }}</ref>}}
|-
|2002
|"[[I'm Real (Jennifer Lopez song)|I'm Real]]"
|Video International
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nominierungen für den Comet: Staraufgebot in Köln |url=https://www.spiegel.de/kultur/musik/nominierungen-fuer-den-comet-staraufgebot-in-koeln-a-209263.html |website=[[Spiegel Online]] |language=German |accessdate=December 18, 2019 |date=August 13, 2002}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Virgin Media|Virgin Media Music Awards]]
|2012
|"[[I'm Into You]]" {{small|(featuring [[Lil Wayne]])}}
|Best Collaboration
|{{nom}}
|<center><ref>{{cite web |url=http://mediacentre.virginmedia.com/Stories/Lady-Gaga-beats-new-Grammy-record-holder-Adele-to-sweep-the-board-in-the-Virgin-Media-Music-Awards-236b.aspx |title=Lady Gaga beats new Grammy record holder Adele to sweep the board in the Virgin Media Music Awards |publisher=Vigin Media Centre |date=February 16, 2012 |accessdate=April 6, 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120326105421/http://mediacentre.virginmedia.com/Stories/Lady-Gaga-beats-new-Grammy-record-holder-Adele-to-sweep-the-board-in-the-Virgin-Media-Music-Awards-236b.aspx |archive-date=March 26, 2012 |url-status=dead }}</ref></center>
|-
! scope="row" |[[Washington D.C. Area Film Critics Association|Washington D.C. Area Film Critics Association Awards]] {{anchor|W}}
| 2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
|[[Washington D.C. Area Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]]
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |title='Parasite' Finds a Host in D.C. Film Critics |url=http://www.dcfilmcritics.com/awards/19release.pdf |publisher=[[Washington D.C. Area Film Critics Association]] |accessdate=December 9, 2019 |date=December 8, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Women Film Critics Circle|Women Film Critics Circle Awards]]
| 2019
|''[[Hustlers (film)|Hustlers]]''
| Best Screen Couple {{small|(with [[Constance Wu]])}}
|{{runner-up}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Neglia |first1=Matt |title=The 2019 Women Film Critics Circle (WFCC) Winners |url=https://www.nextbestpicture.com/latest/the-2019-women-film-critics-circle-wfcc-winners |publisher=nextbestpicture.com |accessdate=December 21, 2019 |date=December 9, 2019}}</ref>}}
|-
! scope="row" |[[Women in Film Crystal + Lucy Awards]]
|2006
|Jennifer Lopez
|[[Women in Film Crystal + Lucy Awards#Crystal Award|Crystal Award]]
|{{won}}
|<center><ref name="Crystal Award">{{cite news|last=Keck |first=William |url=https://www.usatoday.com/life/people/2006-06-07-jlo-crystal_x.htm |title=J. Lo gets love from Women in Film |publisher=[[USA Today]]. [[Gannett Company]], Inc.|date=June 7, 2006 |accessdate=April 9, 2012}}</ref></center>
|-
! rowspan="11" scope="row" |[[World Music Awards]]
|2002
| rowspan="7" |Jennifer Lopez
|World's Best-Selling Latin Female Artist
|{{won}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Grein |first1=Paul |title=Will Jennifer Lopez Get Golden Globe, Oscar Noms for 'Hustlers'? |url=https://www.billboard.com/articles/news/awards/8529867/jennifer-lopez-golden-globe-oscar-noms-hustlers |website=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |accessdate=December 31, 2019 |date=September 12, 2019}}</ref>}}
|-
|[[2005 World Music Awards|2005]]
|World's Best-Selling Pop Female Artist
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Usher, Eminem, Gwen Stefani up for honors at 2005 World Music Awards |url=https://siouxcityjournal.com/entertainment/usher-eminem-gwen-stefani-up-for-honors-at-world-music/article_a6fcb20c-483e-595c-9746-7d9880b3e8af.html |website=[[Sioux City Journal]] |accessdate=December 27, 2019 |date=September 1, 2005 |archive-date=December 27, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191227022556/https://siouxcityjournal.com/entertainment/usher-eminem-gwen-stefani-up-for-honors-at-world-music/article_a6fcb20c-483e-595c-9746-7d9880b3e8af.html |dead-url=yes}}</ref>}}
|-
|2007
|World's Best-Selling Latin Female Artist
|{{nom}}
|
|-
|[[2010 World Music Awards|2010]]
|Legend Award
|{{won}}
|<center><ref>{{cite web |last1=Neel |first1=Julia |title=World Music Awards 2010 |url=https://www.vogue.co.uk/gallery/world-music-awards-2010 |website=[[Vogue (magazine)|Vogue]] |accessdate=November 14, 2019 |date=May 19, 2010}}</ref></center>
|-
| rowspan="7" |[[2014 World Music Awards|2014]]
| World's Best Female Artist
| {{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nomination for worlds best female artist |url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=4 |archive-url=https://www.webcitation.org/6KFWqRgdL?url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=4 |url-status=dead |archive-date=October 9, 2013 |publisher=[[World Music Awards]] |accessdate=December 31, 2019}}</ref>}}
|-
| World's Best Live Act
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nomination for worlds best live act |url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=7 |archive-url=https://www.webcitation.org/6KFWsBQIN?url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=7 |url-status=dead |archive-date=October 9, 2013 |publisher=[[World Music Awards]] |accessdate=December 31, 2019}}</ref>}}
|-
| World's Best Entertainer of the Year
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nomination for worlds best entertainer of the year |url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=9 |archive-url=https://www.webcitation.org/6KFWubBaO?url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=9 |url-status=dead |archive-date=October 9, 2013 |publisher=[[World Music Awards]] |accessdate=December 31, 2019}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |"[[I Luh Ya Papi]]" <small>(featuring [[French Montana]])</small>
| World's Best Song
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nomination for worlds best song |url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=1 |publisher=[[World Music Awards]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140924222211/http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=1 |archivedate=September 24, 2014}}</ref>}}
|-
| World's Best Video
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nomination for worlds best video |url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=3 |publisher=[[World Music Awards]] |accessdate=December 31, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141006151446/http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=3 |archivedate=October 6, 2014}}</ref>}}
|-
| rowspan="2" |"[[Live It Up (Jennifer Lopez song)|Live It Up]]" {{small|(featuring [[Pitbull (rapper)|Pitbull]])}}
| World's Best Song
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nomination for worlds best song |url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=1 |archive-url=https://www.webcitation.org/6KFWk8zHt?url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=1 |url-status=dead |archive-date=October 9, 2013 |publisher=[[World Music Awards]] |accessdate=December 31, 2019}}</ref>}}
|-
| World's Best Video
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |title=Nomination for worlds best video |url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=3 |archive-url=https://www.webcitation.org/6KFWm0XZp?url=http://vote.worldmusicawards.com/selectnomination.asp?cat=3 |url-status=dead |archive-date=October 9, 2013 |publisher=[[World Music Awards]] |accessdate=December 31, 2019}}</ref>}}
|-
! rowspan="3" scope="row" |[[Your World Awards]] {{anchor|Y}}
| rowspan="2" |2012
|"[[Follow the Leader (Wisin & Yandel song)|Follow the Leader]]" <small>(with [[Wisin & Yandel]])</small>
|Best Musical Video
| {{won}}
| rowspan="2" |{{center|<ref>{{cite web |title=Las telenovelas triunfan en la primera edición de los premios Tu Mundo |url=https://www.sandiegouniontribune.com/en-espanol/sdhoy-comienza-la-ceremonia-de-la-primera-edicion-de-2012aug30-story.html |website=[[The San Diego Union-Tribune]] |accessdate=December 23, 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191223082108/https://www.sandiegouniontribune.com/en-espanol/sdhoy-comienza-la-ceremonia-de-la-primera-edicion-de-2012aug30-story.html |archivedate=December 23, 2019 |language=Spanish |date=August 30, 2012}}</ref>}}
|-
|Jennifer Lopez
| Favorite Latino in Hollywood
| {{won}}
|-
|2014
|"[[Adrenalina (Wisin song)|Adrenalina]]" {{small|(with [[Wisin]] and [[Ricky Martin]])}}
|Most Popular Song of the Year
|{{nom}}
|{{center|<ref>{{cite web |last1=Tinoco |first1=Armando |title=Premios Tu Mundo 2014 Nominees Revealed: Shakira, Pitbull, 'El Señor De Los Cielos' Nominated; See Full List Here! |url=https://www.latintimes.com/premios-tu-mundo-2014-nominees-revealed-shakira-pitbull-el-senor-de-los-cielos-nominated-192292 |website=Latin Times |publisher=[[IBT Media]] |accessdate=December 23, 2019 |date=July 15, 2014 |archive-date=April 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220407155203/https://www.latintimes.com/premios-tu-mundo-2014-nominees-revealed-shakira-pitbull-el-senor-de-los-cielos-nominated-192292 |dead-url=yes }}</ref>}}
|}
== Toltolan ==
{{Reflist|colwidth=30em}}
== Mga panluwas na takod ==
{{Commons category|Jennifer Lopez}}
<!-- Please do not add fan-sites, as they will be promptly removed. -->
* {{Official website|http://jenniferlopezonline.com/}}
* {{IMDb name|182}}
* [http://www.jenniferlopezbeauty.com/ Official website for Jennifer Lopez fragrances]
{{Jennifer Lopez}}
{{Jennifer Lopez singles}}
{{American Idol}}
<!-- Metadata: see [[Wikipedia:Persondata]]. -->
{{BD|1969||Lopez, Jennifer}}
[[Kategorya:Jennifer Lopez| ]]
[[Kategorya:Mga kompositor gikan sa Estados Unidos]]
[[Kategorya:Mga artista gilan sa Estados Unidos]]
[[Kategorya:Mga parakanta gikan sa Estados Unidos]]
[[Kategorya:1969 nagkamurundag]]
{{Tamboan}}
ia9grokmwpuoxowucaua8z45045a18m
Lizabeth Scott
0
21725
312146
260962
2026-10-30T04:39:45Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 9 sources and tagging 11 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312146
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Lizabeth Scott portrait.jpg|thumb|Si Lizabeth Scott ]]
Si [[Lizabeth Scott]] (1922–2015) nagluwas sa 22 feature films puon kan 1945 hanggang 1972. Dagdag sa entablado asin radyo, nagluwas man siya sa telebisyon puon kan 1940 hanggang 1970.
== Entablado ==
Si Lizabeth Scott nagklase sa [[Scranton, Pennsylvania|Scranton]]'s Central High School, kun saen siya nagganap sa mga dula. Pakatapos, nagtrabaho siya kaiba an Mae Desmond Players<ref>[http://www.southphillyreview.com/news/features/University-of-the-Arts-lauds-Mae-Desmond-138075143.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150217025447/http://www.southphillyreview.com/news/features/University-of-the-Arts-lauds-Mae-Desmond-138075143.html |date=2015-02-17 }} Joseph Myers (January 26, 2012; accessed May 23, 2014), ''University of the Arts lauds Mae Desmond: A new musical will address the life of a Queen Village theatrical legend''</ref> sa stock theater harani sa komunidad kan[[Newfoundland, Pennsylvania|Newfoundland]].<ref>Anonymous (Thursday, May 18, 1939), "News and Comment Of Stage and Screen," ''Fitchburg Sentinel'' (Fitchburg, Massachusetts), p. 11</ref> Nagbaklay siya sa [[Abingdon, Virginia]] asin nagtrabaho sa [[Barter Theatre]].<ref name="David Ragan 1985 p. 191">David Ragan (Prentice Hall, July 1, 1985), ''Movie Stars of the '40s'', p. 191"</ref> Makalihis an 18-month tour sa 63 na syudad sa luwas kan US kaiba an saro sa tolong kompamnya kan ''Hellzapoppin'' na nagbabaklay sa US, nagbalik si Scott sa New York City kan tagsibol kan1942, kun saen siya nagbali sa [[Summer stock theatre|summer stock]] company sa 52nd Street Theatre<ref>James Robert Parish (Arlington House, 1972), ''The Paramount Pretties'', p. 520</ref>sa [[Subway Circuit|subway circuit]],<ref>Erskine Johnson (Friday, January 12, 1945), "That's California 'Dew,'" ''In Hollywood'', ''Ironwood Daily Globe'' (Ironwood, Michigan), p. 10</ref> asin an kaparehas kan [[Off-broadway|off-Broadway]]. Naglaon, nagbida siya bilang [[Sadie Thompson]] sa [[John Colton (screenwriter)|John Colton]]'s [[Stage play|play]] ''Rain'' (1923). An lead role na ini nagpangyari na mapili si Scott bilang understudy para sa [[Tallulah Bankhead]]'s Sabina, an bida sa enot na Broadway production of ''[[The Skin of Our Teeth]]''. Si Scott nagganap na Sabina duwang beses sa Broadway, pero rinibayan ni Miriam Hopkins nin duwang semana sa Boston. Bilang Paramount contract player, nagbalik si Scott sa entablado kan 1949 bilang ''[[Anna Lucasta (play)|Anna Lucasta]]''.
{| class="wikitable"
!No.
!Title, US production run
!Company,
producer
!Director,
playwright
!Scott's role
!Leading man
!Costars
|-
| align="center" |1
|''Rain'' (Off-Broadway 1942 run)
|52nd Street Theatre Company
|John Colton (playwright)
|Sadie Thompson
|
|
|-
| align="center" |2
|''[[Hellzapoppin (musical)|Hellzapoppin]]'' (National tour 1940–1942 run)
|
|John Olsen and Harold Johnson (playwrights)
|Elizabeth Scott
|[[Billy House]]
|Eddie Garr
|-
| align="center" |3
|''[[The Skin of Our Teeth]]'' (Broadway 1942–1943 run)
|Michael Myerberg (producer)
|[[Elia Kazan]], [[Thornton Wilder]]
|Girl/Drum Majorette, Sabina
|[[Fredric March]]
|[[Tallulah Bankhead]],
[[Montgomery Clift]], [[E. G. Marshall]]
|-
| align="center" |4
|''The Skin of Our Teeth'' (Boston 1943 run)
|Michael Myerberg
|Thornton Wilder
|Sabina
|
|
|-
| align="center" |5
|''[[Anna Lucasta (play)|Anna Lucasta]]'' (Princeton, New Jersey 1949 run)
|
|[[Philip Yordan]] (playwright)
|Anna Lucasta
|
|
|-
| align="center" |6
|''Anna Lucasta'' (East Hartford, Connecticut 1949 run)
|
|Philip Yordan
|Anna Lucasta
|
|
|}
== Pilmograpiya ==
Dawa nagpuon si Lizabeth Scott bilang komedyante sa entablado (''Hellzapoppin'', ''The Skin of Our Teeth''), an saiyang karera sa pelikula may koneksyon sa [[film noir]] kan mga film historians asin publiko. Sa 22 feature films na pinagbidahan niya, 15 duman an noir-themed. Si Scott nagluwas sa tradisyonal na black-and-white noirs, pati sa manlaen-laen na noir, arog kan Western (''Silver Lode''), color (''Desert Fury''), comedy (''Scared Stiff''), Science Fiction (''Stolen Face'') asin drama (''The Company She Keeps'').
Maliban sa saiyang cameo role sa ''Variety Girl'', si Scott naging leading lady sa gabos na pelikula niya (kaiba niya sa top billing si Barbara Stanwyck sa ''The Strange Love of Martha Ivers''). Samantalang si Scott yaon sa Paramount Pictures, pirmi siyang yaon sa ibang mga istudyo, na iyo man an gibo sa [[studio system]] era. Nagtrabaho siya sa walong [[Major film studio#The majors during the Golden Age|major studios]] kan [[Golden Age of Hollywood|Golden Age of film]]. Bilang resulta, haros kabanga kan saiyang mga gibo asin mga pelikula nasa ibang istudyo pwera sa Paramount.<ref name="Dick 2004 105">Bernard F. Dick (The University Press of Kentucky, May 21, 2004), ''Hal Wallis: Producer to the Stars'', p. 105</ref>
''{{asterisk}} indicates films in the public domain. See cites for copyright renewal dates.''
{| class="wikitable"
!No.
!US release Year
!Title
!Role
!Studio,
producer
!Director,
screenwriter
!Scott's role
!Leading man
!Costars
!Notes
|-
| align="center" |1
|1945
|''[[You Came Along]]''*<ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=24668 ''You Came Along''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Ivy Hotchkiss
|[[Paramount Pictures|Paramount]],
[[Hal Wallis]]
|[[John Farrow]], [[Ayn Rand]]
|Ivy "Hotcha" Hotchkiss
|[[Robert Cummings]]
|[[Don DeFore]],
[[Charles Drake (actor)|Charles Drake]],
[[Helen Forrest]],
[[Kim Hunter]]
|
|-
| align="center" |2
|1946
|''[[The Strange Love of Martha Ivers]]''*<ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s&Movie=24985 ''The Strange Love of Martha Ivers''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Toni Marachek
|Hal Wallis Productions/
Paramount,
Hal Wallis
|[[Lewis Milestone]], [[Robert Rossen]]
|Antonia "Toni" Marachek
|[[Van Heflin]]
|[[Barbara Stanwyck]],
[[Kirk Douglas]]
|
|-
| align="center" |3
|1947
|''[[Dead Reckoning (1947 film)|Dead Reckoning]]'' <ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=26&ti=1,26&Search_Arg=Dead%20Reckoning&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=WHUnRU_g1AH7BqpAOb8qUpy6AIN7&SEQ=20140227012943&SID=31] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed December 8, 1987.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=25134 ''Dead Reckoning''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|'Dusty' Chandler
|[[Columbia Pictures|Columbia]],
Sidney Biddell
|[[John Cromwell (director)|John Cromwell]], Steve Fisher
|Coral "Dusty" Chandler
|[[Humphrey Bogart]]
|[[Morris Carnovsky]],
[[William Prince (actor)|William Prince]],
[[Marvin Miller (actor)|Marvin Miller]]
|
|-
| align="center" |4
|1947
|''[[Desert Fury]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=19&ti=1,19&Search_Arg=Desert%20Fury&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=PUeDyp9CcxKInSjJrRytWKQ_19Gb&SEQ=20140227012048&SID=27] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231006202842/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=19&ti=1,19&Search_Arg=Desert%20Fury&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=PUeDyp9CcxKInSjJrRytWKQ_19Gb&SEQ=20140227012048&SID=27 |date=2023-10-06 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed December 30, 2004.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=25137 ''Desert Fury''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Paula Haller
|Paramount,
Hal Wallis
|Lewis Allen, Robert Rossen
|Paula Haller
|[[John Hodiak]]
|[[Burt Lancaster]],
[[Mary Astor]],
[[Wendell Corey]],
[[Kristine Miller]]
|
|-
| align="center" |5
|1947
|''[[Variety Girl]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=9&ti=1,9&Search_Arg=Variety%20Girl&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=H61icVtcC0gAEzpSBolsmYpLPX-F&SEQ=20140227012430&SID=29] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed December 30, 2004.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=25413 ''Variety Girl''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Lizabeth Scott
|Paramount,
Daniel Dare
|[[George Marshall (director)|George Marshall]], Monte Brice
|Herself
|Burt Lancaster
|[[Mary Hatcher]],
[[Olga San Juan]]
|
|-
| align="center" |6
|1947
|''[[I Walk Alone]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?SAB1=I+Walk+Alone&BOOL1=as+a+phrase&FLD1=Title+%28TKEY%29+%28TKEY%29&GRP1=AND+with+next+set&SAB2=Wallis&BOOL2=all+of+these&FLD2=Keyword+Anywhere+%28GKEY%29+%28GKEY%29&GRP2=OR+with+next+set&PID=Pfg8vlagp-rGzEBNCq2dvpugsxKN&SEQ=20140227030327&CNT=50&HIST=1 ''Copyright Catalog''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231006202841/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?SAB1=I+Walk+Alone&BOOL1=as+a+phrase&FLD1=Title+(TKEY)+(TKEY)&GRP1=AND+with+next+set&SAB2=Wallis&BOOL2=all+of+these&FLD2=Keyword+Anywhere+(GKEY)+(GKEY)&GRP2=OR+with+next+set&PID=Pfg8vlagp-rGzEBNCq2dvpugsxKN&SEQ=20140227030327&CNT=50&HIST=1 |date=2023-10-06 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014). Copyright renewed October 22, 1980.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=25584 ''I Walk Alone''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Kay Lawrence
|Paramount,
Hal Wallis
|[[Byron Haskin]], Charles Schnee
|Kay Lawrence
|Burt Lancaster
|Kirk Douglas,
Kristine Miller,
Wendell Corey
|
|-
| align="center" |7
|1948
|''[[Pitfall (1948 film)|Pitfall]]''*<ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=25682 ''Pitfall''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Mona Stevens
|[[United Artists]],
[[Samuel Bischoff]]
|[[Andre DeToth]],
Karl Kamb
|Mona Stevens
|[[Dick Powell]]
|[[Jane Wyatt]],
[[Raymond Burr]],
[[Byron Barr]],
[[Ann Doran]]
|
|-
| align="center" |8
|1949
|''[[Too Late for Tears]]''*<ref name="Too Late for Tears">[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=26151 ''Too Late for Tears''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Jane Palmer
|United Artists,
[[Hunt Stromberg]]
|Byron Haskin,
[[Roy Huggins]]
|Jane Palmer
|Don DeFore
|[[Dan Duryea]],
[[Arthur Kennedy]],
Kristine Miller
|
|-
| align="center" |9
|1949
|''[[Easy Living (1949 film)|Easy Living]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?SAB1=easy+living&BOOL1=all+of+these&FLD1=Keyword+Anywhere+%28GKEY%29+%28GKEY%29&GRP1=AND+with+next+set&SAB2=warner&BOOL2=as+a+phrase&FLD2=Keyword+Anywhere+%28GKEY%29+%28GKEY%29&PID=jupk_-5Yix9u6ZOsARR_NibLAKV0&SEQ=20140227044505&CNT=10&HIST=1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250402164816/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?SAB1=easy+living&BOOL1=all+of+these&FLD1=Keyword+Anywhere+(GKEY)+(GKEY)&GRP1=AND+with+next+set&SAB2=warner&BOOL2=as+a+phrase&FLD2=Keyword+Anywhere+(GKEY)+(GKEY)&PID=jupk_-5Yix9u6ZOsARR_NibLAKV0&SEQ=20140227044505&CNT=10&HIST=1 |date=2025-04-02 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed January 3, 2005.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=25910 ''Easy Living''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Liza Wilson
|[[RKO Pictures|RKO]],
[[Robert Sparks]]
|[[Jacques Tourneur]],
[[Irwin Shaw]]
|Liza "Lize" Wilson
|[[Victor Mature]]
|[[Lucille Ball]],
[[Sonny Tufts]],
[[Lloyd Nolan]],
[[Jack Paar]]
|
|-
| align="center" |10
|1950
|''[[Paid in Full (1950 film)|Paid in Full]]''*<ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=26048 ''Paid in Full''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Jane Langley
|Paramount,
Hal Wallis
|[[William Dieterle]],
Robert Blees
|Jane Langley
|Robert Cummings
|[[Diana Lynn]],
[[Eve Arden]],
[[Ray Collins (actor)|Ray Collins]]
|
|-
| align="center" |11
|1950
|''[[Dark City (1950 film)|Dark City]]''<ref>Walter E. Hurst, D. Richard Baer (Hollywood Film Archive, 1994), ''Film Superlist: 1950–1959'', p. 73. US copyright renewed November 1977</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=26287] ''Dark City''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Fran Garland
|Paramount,
Hal Wallis
|William Dieterle,
John Meredyth Lucas
|Fran Garland
|[[Charlton Heston]]
|[[Viveca Lindfors]],
[[Dean Jagger]],
Don DeFore,
[[Jack Webb]],
[[Harry Morgan]]
|
|-
| align="center" |12
|1951
|''[[The Company She Keeps]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=1&ti=1,1&Search_Arg=The%20Company%20She%20Keeps&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=BpAu8lZQRMZBc1I0PyRk-jbfC2xz&SEQ=20140227020400&SID=59] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241204205740/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=1&ti=1,1&Search_Arg=The%20Company%20She%20Keeps&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=BpAu8lZQRMZBc1I0PyRk-jbfC2xz&SEQ=20140227020400&SID=59 |date=2024-12-04 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed July 11, 1978.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=50890 ''The Company She Keeps''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Joan Willburn
|RKO,
[[John Houseman]]
|John Cromwell,
[[Ketti Frings]]
|Joan Willburn
|[[Dennis O'Keefe]]
|[[Jane Greer]],
[[Fay Baker]],
[[John Hoyt]]
|
|-
| align="center" |13
|1951
|''[[Two of a Kind (1951 film)|Two of a Kind]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=7&ti=1,7&Search_Arg=Two%20of%20a%20Kind&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=3xmNTKIdqQ9kzEBNpyVh48BafcHu&SEQ=20140227020216&SID=57] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed May 4, 1979.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=50350 ''Two of a Kind''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Brandy Kirby
|Columbia,
[[William Dozier]]
|[[Henry Levin (film director)|Henry Levin]], Lawrence Kimble
|Brandy Kirby
|[[Edmond O'Brien]]
|[[Terry Moore (actress)|Terry Moore]],
[[Alexander Knox]],
[[Griff Barnett]]
|
|-
| align="center" |14
|1951
|''[[The Racket (1951 film)|The Racket]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?Search_Arg=The+Racket&Search_Code=TALL&PID=CN4cs-NJEibHahYlndABfsuwCQ6t&SEQ=20140227020026&CNT=50&HIST=1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220313172910/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?Search_Arg=The+Racket&Search_Code=TALL&PID=CN4cs-NJEibHahYlndABfsuwCQ6t&SEQ=20140227020026&CNT=50&HIST=1 |date=2022-03-13 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed December 19, 1979.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=50258 ''The Racket''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Irene Hayes
|RKO,
Edmund Grainger
|John Cromwell,
William Wister Haines
|Irene Hayes
|[[Robert Mitchum]]
|[[Robert Ryan]],
Ray Collins,
[[William Talman (actor)|William Talman]],
Joyce Mackenzie,
[[Robert Conrad]]
|
|-
| align="center" |15
|1951
|''[[Red Mountain (film)|Red Mountain]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=1&ti=1,1&Search_Arg=Red%20Mountain&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=fPmrySA1FiIm-Hc_XajPpUmAYMDB&SEQ=20140227014159&SID=42] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed October 25, 1979.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=50263 ''Red Mountain''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Chris
|Paramount,
Hal Wallis
|William Dieterle,
[[George W. George]]
|Chris
|[[Alan Ladd]]
|Arthur Kennedy,
[[John Ireland (actor)|John Ireland]],
[[Jeff Corey]],
[[Neville Brand]]
|
|-
| align="center" |16
|1952
|''[[Stolen Face]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=1&ti=1,1&Search_Arg=Stolen%20Face&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=T2Hse5cbORBPv_9Hg3DmsL9YAIN7&SEQ=20140227015833&SID=54] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed January 3, 1980.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/AbbrView.aspx?s=&Movie=50670 ''Stolen Face''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Alice Brent / Lily Conover
|[[Hammer Film Productions|Hammer]]/Lippert,
[[Anthony Hinds]]
|[[Terence Fisher]],
Martin Berkeley
|Alice Brent/
Lily Conover (after surgery)
|[[Paul Henreid]]
|[[André Morell]],
Mary Mackenzie
|
|-
| align="center" |17
|1953
|''[[Scared Stiff (1953 film)|Scared Stiff]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=5&ti=1,5&Search_Arg=Scared%20Stiff&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=QlokG-KGROu8Wj7D1sHo3k7faUV9&SEQ=20140227015603&SID=52] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed June 25, 1980.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=51011 ''Scared Stiff''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Mary Carroll
|Paramount,
Hal Wallis
|George Marshall, Herbert Baker
|Mary Carroll
|[[Dean Martin]]
|[[Jerry Lewis]],
[[Carmen Miranda]]
|
|-
| align="center" |18
|1953
|''[[Bad for Each Other]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=1&ti=1,1&Search_Arg=Bad%20for%20Each%20Other&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=Sn9H7HuZznPvx9GqYm6aUPhiVSjf&SEQ=20140227015434&SID=50] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed January 15, 1981.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/AbbrView.aspx?s=&Movie=50751 ''Bad for Each Other''] AFI (accessed May 26, 2014),, ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Helen Curtis
|Columbia,
William Fadiman
|[[Irving Rapper]], [[Irving Wallace]]
|Helen Curtis
|Charlton Heston
|[[Dianne Foster]],
[[Mildred Dunnock]],
Ray Collins
|
|-
| align="center" |19
|1954
|''[[Silver Lode (film)|Silver Lode]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=1&ti=1,1&Search_Arg=Silver%20Lode&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=SNE7i1eS-p8WXcH9J3Fki-DSQZf9&SEQ=20140227015206&SID=48] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241204204007/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=1&ti=1,1&Search_Arg=Silver%20Lode&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=SNE7i1eS-p8WXcH9J3Fki-DSQZf9&SEQ=20140227015206&SID=48 |date=2024-12-04 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed January 4, 1982.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=51355 ''Silver Lode''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Rose Evans
|RKO,
[[Benedict Bogeaus]]
|[[Allan Dwan]], Karen DeWolf
|Rose Evans
|[[John Payne (actor)|John Payne]]
|Dan Duryea,
[[Dolores Moran]],
[[Alan Hale Jr.]],
[[Stuart Whitman]]
|
|-
| align="center" |20
|1956
|''[[The Weapon (film)|The Weapon]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=4&ti=1,4&Search_Arg=The%20Weapon&Search_Code=TALL&CNT=50&REC=0&RD=0&RC=0&PID=yGI5eQ0BGpBPv_9Hg3DmiuPsy7jI&SEQ=20140227014743&SID=46] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed December 19, 1984.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=52442 ''The Weapon''] AFI (accessed May 26, 2014), AFI ''Catalog of Films''</ref>
|Elsa Jenner
|Periclean Productions,
[[Irving H. Levin]]
|[[Val Guest]], Fred Freiberger
|Elsa Jenner
|[[Steve Cochran]]
|[[Jon Whiteley]],
[[Herbert Marshall]]
[[George Cole (actor)|George Cole]]
|
|-
| align="center" |21
|1957
|''[[Loving You (1957 film)|Loving You]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=15&ti=1,15&Search_Arg=Loving%20You&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=6OT4TMCE_eLR5CKgvR6jahM48x2p&SEQ=20140227011458&SID=21] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed July 26, 1985.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/AbbrView.aspx?s=&Movie=52271 ''Loving You''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Glenda Markle
|Paramount,
Hal Wallis
|[[Hal Kanter]], Herbert Baker
|Glenda Markle
|[[Elvis Presley]]
|Wendell Corey,
[[Dolores Hart]]
|
|-
| align="center" |22
|1972
|''[[Pulp (1972 film)|Pulp]]''<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=27&ti=26,27&Search_Arg=Pulp&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=2_uVkuHXxjYF6KCUF4wz0bZAYPay&SEQ=20140227011239&SID=19] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241204202908/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=27&ti=26,27&Search_Arg=Pulp&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=2_uVkuHXxjYF6KCUF4wz0bZAYPay&SEQ=20140227011239&SID=19 |date=2024-12-04 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed June 19, 2000.</ref><ref>[http://www.afi.com/members/catalog/DetailView.aspx?s=&Movie=54619 ''Pulp''] AFI (accessed May 26, 2014), ''Catalog of Feature Films''</ref>
|Betty Cippola
|United Artists,
[[Michael Klinger (producer)|Michael Klinger]]
|[[Mike Hodges]](both)
|Princess Betty Cippola
|[[Michael Caine]]
|[[Mickey Rooney]],
[[Lionel Stander]],
[[Nadia Cassini]]
|(final film role)
|}
== Radyo ==
Kan [[Golden Age of Radio]], inuulit ni Scott an saiyang mga role sa pelikula sa mga bersyon sa radyo. Nagluws siya sa [[Lux Radio Theatre]]: ''You Came Along'' kaiba si Van Johnson sa Robert Cummings role asin ''I Walk Alone''.<ref>[http://www.audio-classics.com/lluxradio.html] Anonymous (accessed May 26, 2014), "Radio Broadcast Log Of: Lux Radio Theatre," ''Audio Classics Archive''</ref> Ginigibo niya man sa radyo an mga orihinal na pelikula kan ibang artista arog ni [[Loretta Young]] (''The Perfect Marriage'') asin [[Veronica Lake]] ([[Saigon (1948 film)|''Saigon'']]). Inuulit ma ni Scott an role ni Barbara Stanwyck sa''The Strange Love of Martha Ivers''. Sarong notableng ginibo niya an ''Molle Mystery Theatre'' episode, ''Female Of The Species,'' kun saen si Eva Lester, may sadiri kan beauty salon. Si Lester tigporbaran gadanon an mayamang agom na saiyang kabit.<ref>[http://castroller.com/podcasts/OldTimeRadio5/3057744] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201214455/http://castroller.com/podcasts/OldTimeRadio5/3057744|date=2014-02-01}} Anonymous (accessed May 26, 2014), CastRoller podcast, ''Female Of The Species''</ref> Si Scott man an guest host/narrator sa ''[[Family Theater]].''<ref>{{cite web|url=https://www.otrsite.com/logs/logf1007.htm|title=Archived copy|accessdate=2014-05-26|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140526043826/http://www.otrsite.com/logs/logf1007.htm|archivedate=2014-05-26}} OTR (accessed May, 2014), ''Family Theater'', "Old Time Radio"</ref>
{| class="wikitable"
!No.
!Title, US release year
!Studio,
producer
!Director,
script-writer
!Scott's
role
!Leading
man
!Costars
|-
| align="center" |1
|''[[Lux Radio Theatre]]''"You Came Along"
(January 7, 1946)<ref name="radiogoldindex.com">[http://radiogoldindex.com/cgi-local/p4.cgi?ArtistName=Scott,%20Lizabeth&ArtistNumber=28538] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304053721/http://radiogoldindex.com/cgi-local/p4.cgi?ArtistName=Scott,%20Lizabeth&ArtistNumber=28538 |date=2016-03-04 }} J. David Goldin (accessed May 26, 2014), "Scott, Lizabeth," ''RadioGOLDINdex''</ref>
|[[CBS]]
|Fred MacKaye,
Robert Smith
|Ivy "Hotcha" Hotchkiss
|Van Johnson
|Don DeFore,
Colleen Collins,
Jeff Corey,
Betty Bryan
|-
| align="center" |2
|''Molle Mystery Theatre''"Female Of The Species"
(June 7, 1946)<ref name="radiogoldindex.com" />
|[[NBC]]
|Irene Winslow (script-writer)
|Eva Lester
|
|
|-
| align="center" |3
|''Family Theater''"The Perfect Wife"
(November 13, 1947)<ref name="Scott 2014">[http://radiogoldindex.com/cgi-local/p4.cgi?ArtistName=Scott,%20Lizabeth&ArtistNumber=28538] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304053721/http://radiogoldindex.com/cgi-local/p4.cgi?ArtistName=Scott,%20Lizabeth&ArtistNumber=28538 |date=2016-03-04 }} J. David Goldin (accessed May 27, 2014), "Scott, Lizabeth," ''RadioGOLDINdex''</ref>
|Family Theater Productions
|James Fee
(script-writer)
|Herself (hostess/
narrator)
|Ralph Morgan
|Spring Byington
|-
| align="center" |4
|''Proudly We Hail''"The Triumphant Road"
(1948)<ref name="radiogoldindex.com" />
|US Army/
Air Force
|Eddie Skrivanek (director)
|
|
|
|-
| align="center" |5
|''[[The Screen Guild Theater]]''"Desert Fury"
(January 12, 1948)<ref name="radiogoldindex.com" />
|CBS,
Bill Lawrence
|Bill Lawrence
(director)
|Paula Haller
|John Hodiak
|Burt Lancaster,
Mary Astor,
Wendall Corey
|-
| align="center" |6
|''Lux Radio Theatre''"The Perfect Marriage"
(December 4, 1948)<ref name="otrsite.com">[http://otrsite.com/logs/logl1008.htm] Jerry Haendiges (accessed May 26, 2014), "Series: 'Lux Radio Theater'," ''Jerry's Vintage Radio Logs''</ref>
|CBS
|
|Jenny Williams
|Ray Milland
|
|-
| align="center" |7
|''Lux Radio Theatre''"I Walk Alone"
(May 24, 1948)<ref name="radiogoldindex.com" />
|CBS
|
|Kay Lawrence
|Burt Lancaster
|Kirk Douglas,
Wendell Corey
|-
| align="center" |8
|''Lux Radio Theatre''"Pitfall"
(November 8, 1948)
|CBS
|
|Mona Stevens
|Dick Powell
|Jane Wyatt
|-
| align="center" |9
|''Radio City Playhouse''"Machine"
(August 18, 1949)<ref>[http://www.digitaldeliftp.com/DigitalDeliToo/dd2jb-Radio-City-Playhouse.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140124024754/http://www.digitaldeliftp.com/DigitalDeliToo/dd2jb-Radio-City-Playhouse.html |date=2014-01-24 }} Anonymous (accessed May 27, 2014), "The Radio City Playhouse Radio Program," ''Digital Deli Too''</ref>
|NBC,
Richard P. McDonough
|Harry W. Junkin (director and script-writer)
|Mary Hillman
|
|
|-
| align="center" |10
|''Lux Radio Theatre''"Saigon"
(September 5, 1949)<ref name="otrsite.com" />
|CBS
|
|Susan Cleaver
|John Lund
|
|-
| align="center" |11
|''Lux Radio Theatre''"California"
(January 30, 1950)<ref name="otrsite.com" />
|CBS
|
|Lily Bishop
|Ray Milland
|
|-
| align="center" |12
|''Stars Over Hollywood''"Night Operator"
(March 29, 1952)<ref name="radiogoldindex.com" />
|CBS
|Paul Pierce (director)
|Laurie Ann McCrae
|[[Harry Bartell]]
|[[Verna Felton]],
[[Don Diamond]],
Louise Arthur,
Sidney Miller
|-
| align="center" |13
|''Stars In The Air''"The Strange Love Of Martha Ivers"
(April 17, 1952)<ref name="radiogoldindex.com" />
|CBS
|Harry Cronman (director, script-writer)
|Martha Ivers
|Dan Duryea
|[[Joseph Kearns]],
[[Herb Vigran]],
[[Bob Sweeney (director)|Bob Sweeney]]
|-
| align="center" |14
|''Guest Star''"The Coward"
(March 20, 1955)<ref name="Scott 2014" />
|US Treasury Department
|Louis Graf (director)
|
|John Larch
|Dick Beals,
Frank Nelson
|}
== Telebisyon ==
Si Lizabeth Scott nagboses sa mga programa sa radyo. Naging host siya sa mga bersyon sa telebisyon arog kan ''Family Theater'', pati na an pag-arte sa bagong ''Lux Video Theatre''. Nagbalik siya sa bodabilm asin angluwas sa mga programa arog kan ''Colgate Comedy Hour'' asin nagkaigwang karera sa pagkanta sa ''The Big Record''.<ref>Steven H. Scheuer (April 29, 1958), "Jane Powell Tells Of First Picture," ''TV Keynotes'', ''The Troy Record'' (Troy, New York), p. 27</ref> Kan1960, nagpadagos si Scott sa pagiging guest-star sa telebisyon arog kan e 1960 episode kan ''Adventures in Paradise'', "The Amazon," kaiba si[[Gardner McKay]].<ref>20th Century Fox Studios (March 21, 1960), ''Adventures in Paradise: Season 1, Episode 23, The Amazon''</ref> ''[[Burke's Law (1963 TV series)|Burke's Law]]'' "Who Killed Cable Roberts?" (1963), ginampanan niya an pagiging balo sa celebrity big game hunter.<ref>Paul Derrick (CreateSpace Independent Publishing Platform, August 7, 2013), "Who Killed Cable Roberts?" ''Burkes Law Case Files'', pp. 13, 71</ref> Nagbalik siya sa pelikulang 20th Century Fox na "The Luck of Harry Lime" (1965), an episode kan ''[[The Third Man (TV series)#Adaptations|The Third Man]].'' Naging direktor niya an saiyang costar na si Paul Henreid sa ''Stolen Face.''<ref>Christopher Wicking, Tise Vahimagi (Dutton, August 27, 1979), ''American Vein: Directors and Directions in Television'', p. 211</ref> nagluwas man siya sa occasional game show kaiba an mga aktor na sina [[John Wayne]] asin [[George Hamilton (actor)|George Hamilton]].
{| class="wikitable"
!No.
!Title, US release year
!Studio,
producer
!Director,
screen-
writer
!Scott's
role
!Leading
man
!Costars
|-
| align="center" |1
|''[[Family Theater#Television|Family Theater]]''"The Denver Express"
(August 31, 1949)*
|St. Paul Films
|
|Herself
(hostess,
narrator)
|Regis Toomey
|
|-
| align="center" |2
|''[[The Colgate Comedy Hour]]''(October 19, 1952)*
|[[NBC]], [[Colgate Palmolive]]
|Edward Sobel;
John Grant, [[Elwood Ullman]]
|Herself
(and characters in sketches)
|[[Abbott and Costello]]
|[[Gisele MacKenzie]]The Four Pipers,
Les Dassie,
Sid Fields,
Dudley Dickerson,
Milt Bronson,
Bobby Barber
|-
| align="center" |3
|''[[Lux Video Theatre]]''"Amo, Amas, Amat"
(December 1, 1952)*
|[[J. Walter Thompson Agency]],
Cal Kuhl
|Richard Goode,
Anne Howard Bailey
|Margaret Bailey
|[[Ralph Meeker]]
|Oliver Thorndike
|-
| align="center" |4
|''[[Lux Video Theatre]]''"Make Believe Bride"
(June 11, 1953)*
|J. Walter Thompson Agency,
Cal Kuhl
|Howard Loeb,
Anne Howard Bailey
|Betsy
|Don DeFore
|[[Glenn Anders]]
|-
| align="center" |5
|''[[Studio 57]]''"I'll Always Love You, Natalie"
(December 12, 1955)<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=2&ti=1,2&SAB1=I%27ll%20Always%20Love%20You%2C%20Natalie&BOOL1=all%20of%20these&FLD1=Keyword%20Anywhere%20%28GKEY%29%20%28GKEY%29&GRP1=OR%20with%20next%20set&SAB2=&BOOL2=as%20a%20phrase&FLD2=Keyword%20Anywhere%20%28GKEY%29%20%28GKEY%29&CNT=100&PID=uHREQzGyxiu981CmNsA9hU_NSXMu&SEQ=20140315052753&SID=18] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), Copyright Catalog. Copyright renewed December 30, 2004.</ref>
|Revue Productions
|Lawrence Kimble<ref name="Anonymous 1956 p. 6">Anonymous (Saturday, September 8, 1956), "Strange Meeting Seen On 'Spotlight,'" ''The Coshocton Democrat'' (Coshocton, Ohio), p. 6</ref>(screenwriter)
|Clara Townsley<ref name="Anonymous 1956 p. 6" />
|[[Patric Knowles]]
|[[William Roerick]],
[[Edward Platt]],
Ed Reimers
|-
| align="center" |6
|''[[The 20th Century Fox Hour]]''"Overnight Haul"
(May 16, 1956)<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?SAB1=overnight+haul&BOOL1=as+a+phrase&FLD1=Keyword+Anywhere+%28GKEY%29+%28GKEY%29&GRP1=OR+with+next+set&SAB2=&BOOL2=as+a+phrase&FLD2=Keyword+Anywhere+%28GKEY%29+%28GKEY%29&PID=YMDJPN4MtpXDFwDosBkQBRbx3Lut&SEQ=20140315051729&CNT=100&HIST=1] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241204203431/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?SAB1=overnight+haul&BOOL1=as+a+phrase&FLD1=Keyword+Anywhere+(GKEY)+(GKEY)&GRP1=OR+with+next+set&SAB2=&BOOL2=as+a+phrase&FLD2=Keyword+Anywhere+(GKEY)+(GKEY)&PID=YMDJPN4MtpXDFwDosBkQBRbx3Lut&SEQ=20140315051729&CNT=100&HIST=1 |date=2024-12-04 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014) ''Copyright Catalog''. Copyright renewed June 15, 2002.</ref>
|[[20th Century Fox Television]],
Peter Packer
|Jules Bricken, Leonard Freeman
|Frances Fowler
|[[Richard Conte]]
|[[Richard Eyer]]
|-
| align="center" |7
|''[[Adventures in Paradise (TV series)|Adventures in Paradise]]''"The Amazon"
(March 21, 1960)<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=35&ti=26,35&Search_Arg=Adventures%20in%20Paradise&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=a1PE-WjLsaL7qC8tYidM3k7GXP0J&SEQ=20140227005742&SID=9] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241204201508/https://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=35&ti=26,35&Search_Arg=Adventures%20in%20Paradise&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=a1PE-WjLsaL7qC8tYidM3k7GXP0J&SEQ=20140227005742&SID=9 |date=2024-12-04 }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed August 27, 1988.</ref>
|20th Century Fox Television,
[[Richard Goldstone]]
|[[Joseph Lejtes]], [[William Froug]]
|Carla MacKinley
|[[Gardner McKay]]
|[[Claude Akins]],
[[Tom Drake]]
|-
| align="center" |8
|''[[Burke's Law (1963 TV series)|Burke's Law]]''"Who Killed Cable Roberts?"
(October 4, 1963)<ref>[http://cocatalog.loc.gov/cgi-bin/Pwebrecon.cgi?v1=4&ti=1,4&Search_Arg=Burke%27s%20Law&Search_Code=TALL&CNT=25&REC=0&RD=0&RC=0&PID=1aB0rGUtQ9XrObqGuiW7pyamedOB&SEQ=20140227010459&SID=13] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} US Copyright Office (accessed May 26, 2014), ''Copyright Catalog''. Copyright renewed December 4, 1991.</ref>
|Four Star,
[[Aaron Spelling]]
|[[Jeffrey Hayden]],
Gwen Bagni
|Mona Roberts
|[[Gene Barry]]
|[[Paul Lynde]],
Mary Astor,
[[Zsa Zsa Gabor]],
[[John Saxon]]
|-
| align="center" |9
|''[[The Third Man (TV series)#Adaptations|The Third Man]]''"The Luck of Harry Lime"
(August 27, 1965)*
|20th Century Fox Television,
[[John Llewellyn Moxey]]
|Paul Henreid,
Gene Wang
|Diane Masters
|[[Michael Rennie]]
|[[Jonathan Harris]],
[[Willis Bouchey]]
|}
Titles in the public domain.* See cites for copyright renewal dates.
== Mga toltolan ==
{{reflist|2}}
== Panluwas na takod ==
* [http://www.afi.com/members/catalog/SearchResult.aspx?s=&TBL=PN&Type=CA&ID=99840 Lizabeth Scott] at the [[American Film Institute]]
* {{IMDb name|id=0779507|name=Lizabeth Scott}}
8gx3ueo67f4qbirt31dkq0l5161igbr
Lista nin gawad asin nominasyon ni Mariah Carey
0
21798
312143
310803
2026-10-30T04:12:19Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312143
wikitext
text/x-wiki
<br />
== Mga gawad asin onra ==
{| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="width: 100%;"
|-
! scope="col" style="width:25%;"| Awards
! scope="col" style="width:5%;"| Year
! scope="col" style="width:30%;"| Recipient(s) and nominee(s)
! scope="col" | Category
! scope="col" style="width:7%;"| Result
! scope="col" class="unsortable" |{{Abbr|Ref.|References}}
|-
! style="text-align:center;" scope="row"|[[Alliance of Women Film Journalists|Alliance of Women Film Journalists Awards]]
| style="text-align:center;"|2009
| rowspan="7"|Mariah Carey
| Best Ensemble Cast
| {{nom}}
|-
! style="text-align:center;" scope="row"|American Black Achievement Awards
| style="text-align:center;"|1991
| Honors for Mariah Carey (Special Awards)
| {{won}}
| style="text-align:center;"|<ref>{{cite journal |journal=Ebony |title=1991 American Black Achievement Awards Winners |publisher=Johnson Publishing Company |url=https://books.google.com.my/books?id=ANQDAAAAMBAJ&dq=13th+american+black+achievement+awards&source=gbs_navlinks_s |page=66 |volume=47 |issue=3 |issn=0012-9011 |accessdate=January 17, 2020}}</ref>
|-
! style="text-align:center;" scope="row" rowspan="39"|[[American Music Awards]]
| align="center" rowspan="3"| [[American Music Awards of 1991|1991]]
| [[American Music Award for Favorite Pop/Rock Female Artist|Favorite Pop/Rock Female Artist]]
| {{nom}}
| style="text-align:center;" rowspan="39" | <ref>{{cite web |url=https://www.theamas.com/winners-database/?winnerKeyword=Mariah+Carey&winnerYear=&winnerCategory= |title=Mariah Carey Winner Database |website=theamas.com |publisher=Dick Clark Production |access-date=January 17, 2020 }}</ref>
|-
| [[American Music Award for Favorite Soul/R&B Female Artist|Favorite Soul/R&B Female Artist]]
| {{nom}}
|-
| New Artist of The Year
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="3"| [[American Music Awards of 1992|1992]]
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{won}}
|-
| "Someday"
| Favorite Dance Single
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="6"| [[American Music Awards of 1993|1993]]
| rowspan="3"| Mariah Carey
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{won}}
|-
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{nom}}
|-
| [[American Music Award for Favorite Adult Contemporary Artist|Favorite Adult Contemporary Artist]]
| {{nom}}
|-
| "I'll Be There"
| Favorite Pop/Rock Single
| {{nom}}
|-
| rowspan="2"| ''MTV Unplugged EP''
| [[American Music Award for Favorite Adult Contemporary Album|Favorite Adult Contemporary Album]]
| {{won}}
|-
| Favorite Soul/R&B Album
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="3"| [[American Music Awards of 1994|1994]]
| rowspan="2"| Mariah Carey
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{nom}}
|-
| "Dreamlover"
| Favorite Soul/R&B Single
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="4"| [[American Music Awards of 1995|1995]]
| rowspan="2"| Mariah Carey
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{won}}
|-
| Favorite Adult Contemporary Artist
| {{nom}}
|-
| rowspan="2"| ''Music Box''
| Favorite Pop/Rock Album
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Album
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[American Music Awards of 1996|1996]]
| rowspan="5"| Mariah Carey
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{won}}
|-
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="5"| [[American Music Awards of 1997|1997]]
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{nom}}
|-
| Favorite Adult Contemporary Artist
| {{nom}}
|-
| rowspan="2"| ''Daydream''
| Favorite Pop/Rock Album
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Album
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[American Music Awards of 1998|1998]]
| rowspan="5"| Mariah Carey
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{won}}
|-
| align="center"| [[American Music Awards of 2000|2000]]
| Lifetime Achievement Award
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="5"| [[American Music Awards of 2005|2005]]
| Artist of the Year
| {{nom}}
|-
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| ''The Emancipation Of Mimi''
| Favorite Pop/Rock Album
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Album
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="3"| [[American Music Awards of 2006|2006]]
| rowspan="2"| Mariah Carey
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{nom}}
|-
| Favorite Soul/R&B Female Artist
| {{nom}}
|-
| ''The Emancipation Of Mimi''
| Favorite Soul/R&B Album
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="3"| [[American Music Awards of 2008|2008]]
| rowspan="2"| Mariah Carey
| Honorary Award
| {{won}}
|-
| Favorite Pop/Rock Female Artist
| {{nom}}
|-
| ''E=MC²''
| Favorite Soul/R&B Album
| {{nom}}
|-
! style="text-align:center;" scope="row"|American Heroes Awards
| style="text-align:center;"|2002
| rowspan="2"|Mariah Carey
| Ongoing contributions [[The Fresh Air Fund]]
| {{won}}
|-
! style="text-align:center;" scope="row" rowspan="3"|[[ARIA Music Awards]]
| style="text-align:center;" rowspan="3"| [[ARIA Music Awards of 1994|1994]]
| Most Popular International Solo Singer
| {{won}}
| style="text-align:center;" rowspan="3" | <ref>{{cite web | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120109051551/http://www.ariaawards.com.au/history/year/1994 | url = http://www.ariaawards.com.au/history/year/1994 | title = Winners by Year 1994 | publisher = [[Australian Recording Industry Association]] (ARIA) | archivedate = 9 January 2012 }}</ref>
|-
| rowspan="2"| ''Music Box''
| Most Popular Album of the Year
| {{won}}
|-
| Best Chart Album Performance
| {{won}}
|-
! style="text-align:center;" scope="row" rowspan="7"|[[ALMA Awards]]
| style="text-align:center;" rowspan="4"|1999
| ''[[Around the World (video)|Around the World]]''
| Outstanding Performance by Individual in a Music Series or Special
| {{nom}}
|-
| ''[[The Prince of Egypt]]''
| Outstanding Performance of a Song for a Feature Film
| {{nom}}
|-
| "When You Believe" <small>(with [[Whitney Houston]])</small>
| rowspan="2"|Outstanding Music Video
| {{nom}}
|-
| "Honey"
| {{nom}}
|-
| style="text-align:center;"|2000
| "Heartbreaker"
| Outstanding Music Video Performers
| {{nom}}
|-
| style="text-align:center;"|2002
| ''[[America: A Tribute to Heroes]]''
| Outstanding Performance by Individual in a Music Series or Special
| {{nom}}
|-
| style="text-align:center;"|2006
| rowspan="3"|Mariah Carey
| Favorite Female Music Artist
| {{nom}}
|-
! style="text-align:center;" scope="row" rowspan="4"|[[BET Awards]]
| style="text-align:center;"|[[BET Awards 2005|2005]]
| rowspan="2"|[[BET Award for Best Female R&B Artist|Best Female R&B Artist]]
| {{nom}}
|-
| style="text-align:center;" rowspan="2"|[[BET Awards 2006|2006]]
| {{nom}}
|-
| "Don't Forget About Us"
| [[BET Award for Viewer's Choice|Viewer's Choice]]
| {{nom}}
|-
| style="text-align:center;"|[[BET Awards 2008|2008]]
| Mariah Carey
| [[BET Award for Best Female R&B Artist|Best Female R&B Artist]]
| {{nom}}
|}
==Musika==
[[Ladawan:Mariah Carey Live-3.jpg|thumb|Si Mariah Carey habang nasa konsyerto]]
===BET Awards===
<ref>{{cite web|url=http://top40.about.com/od/awards/a/bet2005.htm|title=BET Awards 2005|last=Lamb|first=Bill|work=About.com|accessdate=January 17, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20131030104605/http://top40.about.com/od/awards/a/bet2005.htm|archive-date=2013-10-30|url-status=dead}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center"| 2005
| rowspan="2"| Mariah Carey
| rowspan="2"| [[BET Award for Best R&B Artists|Best R&B Artists]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 2006
| {{nom}}
|-
| "Don't Forget About Us"
| [[BET Award for Viewer's Choice|Viewer's Choice]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="4"| 2008
| rowspan="3"| Mariah Carey
| Best R&B Female Artist
| {{nom}}
|-
| Best Pop Female Artist
| {{nom}}
|-
| Beautiful Healthy Smile
| {{won}}
|-
| "Touch My Body"
| Best Comedic Video
| {{nom}}
|-
{{end}}
===Billboard Awards===
====Billboard Music Awards====
<ref name="billboard winners">{{cite web|url=http://www.billboardmusicawards.com/winners/top-10-winners/|title=Top 10 Winners|website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=August 1, 2016|archive-date=July 1, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160701145843/http://www.billboardmusicawards.com/winners/top-10-winners/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.billboardmusicawards.com/winners-database/?winnerKeyword=mariah+carey&winnerYear=&winnerCategory=|title=List of BBMAs won by Mariah Carey|website=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=April 17, 2017}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="4"| 1991
| rowspan="3"| Mariah Carey
| #1 Pop Artist
| {{won}}
|-
| #1 Adult Contemporary Artist
| {{won}}
|-
| #1 Hot 100 Singles Artist
| {{won}}
|-
|''Mariah Carey''
| #1 Album
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 1994
| Mariah Carey
| #1 Female Artist
| {{won}}
|-
| "Hero"
| #1 Single
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="3"| 1996
| Mariah Carey
| Top Hot 100 Singles Artist
| {{won}}
|-
| rowspan="2"|"One Sweet Day"
| Special Award – 16 weeks at #1
| {{won}}
|-
| Single of the Year
| {{nom}}
|-
| align="center"| 1998
| Mariah Carey
| Special Award – Female Artist 13 #1 Singles
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 1999
| rowspan="2"| Mariah Carey
| Artist of the Decade
| {{won}}
|-
| Album Artist of the Year – Female
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="8"| 2005
| rowspan="4"| Mariah Carey
| Female R&B/Hip-Hop Artist of the Year
| {{won}}
|-
| Female Billboard 200 Album Artist of the Year
| {{won}}
|-
| Hot 100 Artist of the Year
| {{nom}}
|-
| R&B/Hip-Hop Artist of the Year
| {{nom}}
|-
| rowspan="4"| "We Belong Together"
| Hot 100 Song of the Year
| {{won}}
|-
| Rhythmic Top 40 Title of the Year
| {{won}}
|-
| Hot 100 Airplay of the Year
| {{won}}
|-
| Top Hot R&B/Hip-Hop Song
| {{nom}}
|-
| align="center"| 2019
| Mariah Carey
| Icon Award
| {{won}}
{{end}}
====Billboard R&B/Hip-Hop Awards====
<ref>{{Cite web|url=http://rap.about.com/od/awards/a/BillboardAwards.htm|title=Billboard Music Awards – Hip-Hop / R&B – Winners and Nominees|publisher=About.com|last=Adaso|first=Henry|accessdate=January 17, 2014|archive-date=December 6, 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20071206085405/http://rap.about.com/od/awards/a/BillboardAwards.htm|dead-url=yes}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center"| 2002
| "Loverboy"
| Top R&B/Hip-Hop Single – Sales
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="7"| 2006
| rowspan="4"| Mariah Carey
| Top R&B/Hip Hop Artist
| {{won}}
|-
| Top R&B/Hip Hop Female Artist
| {{won}}
|-
| Hot R&B/Hip-Hop Songs Artist
| {{won}}
|-
| Hot R&B/Hip-Hop Albums Artist
| {{won}}
|-
| ''The Emancipation of Mimi''
| Top R&B/Hip-Hop Album
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| "We Belong Together"
| Hot R&B/Hip-Hop Songs
| {{nom}}
|-
| Hot R&B/Hip-Hop Airplay Songs
| {{nom}}
|-
{{end}}
===Blockbuster Entertainment Awards===
{{awards table}}
|-
| align="center"| 1995
| Mariah Carey
| Favorite Pop Female
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 1996
| "Fantasy"
| Favorite Single
| {{won}}
|-
| "One Sweet Day" <small>(with Boyz II Men)</small>
| Favorite Adult Contemporary Single, Female
| {{won}}
|-
| align="center"| 1998
| ''Butterfly''
| Favorite Album Female Artist
| {{won}}
|-
| align="center"| 1999
| rowspan="2"| Mariah Carey
| Favorite Pop Female
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 2000
| Favourite Female R&B Artist<ref>{{cite web|url=http://www.mtv.com/news/articles/1424802/aguilera-cube-bsb-take-home-blockbuster-awards.jhtml|title=Aguilera, Cube, BSB Take Home Blockbuster Awards|date=May 10, 2000|last=Basham|first=David|publisher=[[MTV]]|accessdate=January 24, 2014|archive-date=February 2, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140202195649/http://www.mtv.com/news/articles/1424802/aguilera-cube-bsb-take-home-blockbuster-awards.jhtml|dead-url=yes}}</ref>
| {{won}}
|-
| "When You Believe" <small>(with Whitney Houston)</small>
| Favorite Song from a Movie
| {{nom}}
|-
{{end}}
===BMI Pop Music Awards===
<ref name=BMI>BMI Pop Music Awards – BMI Repertoire Search on [[Broadcast Music, Inc.]]
:''Retrieved January 17, 2014'':
* For "Always Be My Baby": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=2062961&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Always Be My Baby (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Anytime You Need a Friend": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=1818460&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Anytime You Need a Friend (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Butterfly": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=4257313&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Butterfly (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Can't Let Go": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=176188&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Can't Let Go (Legal Title) |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151216141710/http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=176188&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |archivedate=2015-12-16 }}
* For "Don't Forget About Us": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=7874308&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Don't Forget About Us" (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Dreamlover": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&page=1&keyid=1820344&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Dreamlover (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Emotions": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=371732&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Emotions (Legal Title) |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160111074444/http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=371732&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |archivedate=2016-01-11 }}
* For "Fantasy": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=2062829&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Fantasy (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Forever": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=2062894&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Forever (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Hero": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=1818437&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Hero (Legal Title) }}{{dead link|date=December 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Honey": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=4172294&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Honey (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "I Don't Wanna Cry": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=619187&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=I Don't Wanna Cry (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Love Takes Time": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=926790&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Love Takes Time (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Make It Happen": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=946095&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Make It Happen (Legal Title) |url-status=dead |archiveurl=https://archive.today/20120720054349/http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=946095&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |archivedate=2012-07-20 }}
* For "My All": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=4290753&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=My All (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "One Sweet Day": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=2062840&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=One Sweet Day (Legal Title) }}{{dead link|date=December 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Shake It Off": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=7645674&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Shake It Off (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Someday": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=1374431&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Someday (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Touch My Body": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=9621115&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Touch My Body (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "Vision of Love": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=1589509&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=Vision of Love (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* For "We Belong Together": {{cite web |url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=7558879&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID |title=We Belong Together (Legal Title) }}{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>{{failed verification|date=April 2017}}
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="5"| 1991
| rowspan="2"| "Love Takes Time"
| Song of the Year
| {{won}}
|-
| rowspan="4"| Best Songwriter
| {{won}}
|-
| "I Don't Wanna Cry"
| {{won}}
|-
| "Someday"
| {{won}}
|-
| "Vision of Love"
| {{won}}
|-
| align="center"| 1992
| Mariah Carey
| Songwriter of The Year
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="3"| 1993
| "Can't Let Go"
| rowspan="3"| Best Song
| {{won}}
|-
| "Emotions"
| {{won}}
|-
| "Make It Happen"
| {{won}}
|-
| align="center"| 1994
| rowspan="2"| "Dreamlover"
| Best Songwriter of the Year
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="3"| 1995
| rowspan="4"| Best Pop Songwriter
| {{won}}
|-
| "Hero"
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| "Anytime You Need a Friend"
| {{won}}
|-
| align="center"| 1996
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="5"| 1997
| rowspan="2"| "One Sweet Day"
| Song of the Year
| {{won}}
|-
| rowspan="5"| Best Pop Songwriter
| {{won}}
|-
| "Fantasy"
| {{won}}
|-
| "Forever"
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| "Always Be My Baby"
| {{won}}
|-
| align="center"| 1998
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="4"| 1999
| Mariah Carey
| Best Songwriter of the Year
| {{won}}
|-
| "Butterfly"
| rowspan="3"| Best Pop Songwriter
| {{won}}
|-
| "Honey"
| {{won}}
|-
| "My All"
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="4"| 2006
| rowspan="2"| "We Belong Together"
| #1 ''Billboard'' Song
| {{won}}
|-
| rowspan="3"| Most Performed Song
| {{won}}
|-
| "Don't Forget About Us"
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| "Shake It Off"
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 2007
| rowspan="3"| Best Pop Songwriter
| {{won}}
|-
| "Don't Forget About Us"
| {{won}}
|-
| align="center"| 2008
| "Touch My Body"
| {{won}}
|-
{{end}}
===BRIT Awards===
<ref name=BRIT>[[Brit Awards|BRIT Awards]]
:''Retrieved January 17, 2014'':
* For the 1991 Awards: {{cite web|url=http://www.brits.co.uk/history/shows/1991|title=The BRITs 1991|access-date=2020-04-08|archive-date=2012-01-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20120113123508/http://www.brits.co.uk/history/shows/1991|dead-url=yes}}
* For the 1994 Awards: {{cite web|url=http://www.brits.co.uk/history/shows/1994|title=The BRITs 1994|access-date=2020-04-08|archive-date=2012-06-30|archive-url=https://archive.today/20120630155750/http://www.brits.co.uk/history/shows/1994|dead-url=yes}}
* For the 1996 Awards: {{cite web|url=http://www.brits.co.uk/history/shows/1996|title=The BRITs 1996|access-date=2020-04-08|archive-date=2010-02-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20100225164347/http://www.brits.co.uk/history/shows/1996|dead-url=yes}}
* For the 2006 Awards: {{cite web|url=http://www.brits.co.uk/history/shows/2006|title=The BRITs 2006|access-date=2014-01-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20121021165604/http://www.brits.co.uk/history/shows/2006|archive-date=2012-10-21|url-status=dead}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[1991 BRIT Awards|1991]]
| rowspan="5"| Mariah Carey
| [[Brit Award for International Breakthrough Act|International Breakthrough Act]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="4"| [[Brit Award for International Female Solo Artist|International Female Solo Artist]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[1994 BRIT Awards|1994]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[1996 BRIT Awards|1996]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[2006 BRIT Awards|2006]]
| {{nom}}
|-
{{end}}
===Echo Awards===
The [[Echo (music award)|Echo Awards]] is an accolade awarded by the {{ill|Deutsche Phono-Akademie|de}}, an association of recording companies of [[Germany]], to recognize outstanding achievement in the music industry.
{{awards table}}
|-
|align="center"| 1995
|Mariah Carey
|Best International Female Artist
|{{won}}
|-
{{end}}
===Golden Disc Awards===
:''Retrieved January 30, 2014'':
* For the 1995 Awards: {{cite web|url=http://www.golddisc.jp/award/09/index.html|title=Golden Disc Archives 1995}}
* For the 1996 Awards: {{cite web|url=http://www.golddisc.jp/award/10/index.html|title=Golden Disc Archives 1996}}
* For the 1998 Awards: {{cite web|url=http://www.golddisc.jp/award/12/index.html|title=Golden Disc Archives 1998}}
* For the 1999 Awards: {{cite web|url=http://www.golddisc.jp/award/13/index.html|title=Golden Disc Archives 1999}}
* For the 2000 Awards: {{cite web|url=http://www.golddisc.jp/award/14/index.html|title=Golden Disc Archives 2000}}
* For the 2003 Awards: {{cite web|url=http://www.golddisc.jp/award/17/index.html|title=Golden Disc Archives 2003}}
</ref>
{{awards table}}
|-
|align="center"| 1995
|rowspan="2"|Mariah Carey
|rowspan="2"|International Artist of the Year
|{{won}}
|-
|align="center" rowspan="2"|1996
|{{won}}
|-
|''Daydream''
|rowspan="4"|International Pop Album of the Year
|{{won}}
|-
|align="center"|1998
|''Butterfly''
|{{won}}
|-
|align="center"|1999
|''Number 1's''
|{{won}}
|-
|align="center"|2000
|''Rainbow''
|{{won}}
|-
|align="center"|2003
|''Charmbracelet''
|Pop & Rock Album of the Year
|{{won}}
|-
{{end}}
=== Golden Globe Awards ===
<ref>{{cite web|last1=Kaufman|first1=Gil|title=2018 Golden Globes Nominations List|url=https://www.billboard.com/articles/news/awards/8062885/201-golden-globes-nominations-list|website=Billboard|accessdate=11 December 2017}}</ref>
{{Awards table}}
|-
|[[75th Golden Globe Awards|2018]]
|"[[The Star (Mariah Carey song)|The Star]]" {{small|(from: ''[[The Star (2017 film)|The Star]]'')}}
|[[Golden Globe Award for Best Original Song|Best Original Song]]
|{{Nominated}}
|}
{{small|Note: "[[When You Believe]]" (from: ''[[The Prince of Egypt]]'') was also nominated for the Best Original Song in [[56th Golden Globe Awards|1999]], however in this category the nomination is credited to the songwriters and not the performer. The song was written by [[Stephen Schwartz (composer)|Stephen Schwartz]].}}
===Grammy Awards===
<ref name="GrammyWins">The [[Grammy Award]] Past Winners Search, GRAMMY.com
:''Retrieved January 16, 2014''
* For the 1991 Awards: {{cite web|url=http://www.grammy.com/nominees/search?year=1990|title=The 33rd Grammy Awards}}
* For the 2006 Awards: {{cite web|url=http://www.grammy.com/nominees/search?year=2006|title=The 48th Grammy Awards}}
</ref><ref>{{cite web|url=http://www.grammy.com/news/exclusive-grammycom-american-idol-interviews-mariah-carey-randy-jackson-keith-urban|title=Exclusive GRAMMY.com "American Idol" Interviews: Mariah Carey, Randy Jackson, Keith Urban|date=May 15, 2013|work=GRAMMY.com|accessdate=January 16, 2014}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="5"| [[33rd Grammy Awards|1991]]
| ''Mariah Carey''
| [[Grammy Award for Album of the Year|Album of the Year]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="3"|"Vision of Love"
| [[Grammy Award for Record of the Year|Record of the Year]]
| {{nom}}
|-
| [[Grammy Award for Song of the Year|Song of the Year]]
| {{nom}}
|-
| [[Grammy Award for Best Female Pop Vocal Performance|Best Pop Vocal Performance, Female]]
| {{won}}
|-
| Mariah Carey
| [[Grammy Award for Best New Artist|Best New Artist]]
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[34th Grammy Awards|1992]]
| Mariah Carey <small>(with Walter Afanasieff)</small>
| [[Grammy Award for Producer of the Year, Non-Classical|Producer of the Year, Non-Classical]]
| {{nom}}
|-
| "Emotions"
| [[Grammy Award for Best Female Pop Vocal Performance|Best Pop Vocal Performance, Female]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[35th Grammy Awards|1993]]
| "I'll Be There" <small>(with [[Trey Lorenz]])</small>
| [[Grammy Award for Best R&B Performance by a Duo or Group with Vocals|Best R&B Performance by a Duo or Group with Vocals]]
| {{nom}}
|-
| ''MTV Unplugged EP''
| [[Grammy Award for Best Female Pop Vocal Performance|Best Pop Vocal Performance, Female]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[36th Grammy Awards|1994]]
| "Dreamlover"
| [[Grammy Award for Best Female Pop Vocal Performance|Best Pop Vocal Performance, Female]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[37th Grammy Awards|1995]]
| "Hero"
| [[Grammy Award for Best Female Pop Vocal Performance|Best Female Pop Vocal Performance]]
| {{nom}}
|-
| "Endless Love" <small>(with Luther Vandross)</small>
| [[Grammy Award for Best Pop Collaboration with Vocals|Best Pop Collaboration with Vocals]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="6"| [[38th Grammy Awards|1996]]
| rowspan="2"| ''Daydream''
| Album of the Year
| {{nom}}
|-
| [[Grammy Award for Best Pop Vocal Album|Best Pop Vocal Album]]
| {{nom}}
|-
| "Fantasy"
| Best Female Pop Vocal Performance
| {{nom}}
|-
| rowspan="2"| "One Sweet Day" <small>(with Boyz II Men)</small>
| Record of the Year
| {{nom}}
|-
| Best Pop Collaboration with Vocals
| {{nom}}
|-
| "Always Be My Baby"
| [[Grammy Award for Best Female R&B Vocal Performance|Best Female R&B Vocal Performance]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="3"| [[40th Grammy Awards|1998]]
| rowspan="2"| "Honey"
| Grammy Award for Best Female R&B Vocal Performance|Best Female R&B Vocal Performance
|rowspan = 2 {{nom}}
|-
| [[Best R&B Song]]
|-
| "Butterfly"
| Best Female Pop Vocal Performance
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[42nd Grammy Awards|2000]]
| "When You Believe" <small>(with Whitney Houston)</small>
| rowspan="2"| Best Pop Collaboration with Vocals
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[43rd Grammy Awards|2001]]
| "Thank God I Found You" <small>(feat. Joe & 98 Degrees)</small>
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="8"| [[48th Grammy Awards|2006]]
| rowspan="2"| ''The Emancipation of Mimi''
| Album of the Year
| {{nom}}
|-
| [[Grammy Award for Best Contemporary R&B Album|Best Contemporary R&B Album]]
| {{won}}
|-
| rowspan="4"| "We Belong Together"
| Record of the Year
| {{nom}}
|-
| Song of the Year
| {{nom}}
|-
| Best R&B Song
| {{won}}
|-
| Best Female R&B Vocal Performance
| {{won}}
|-
| "It's Like That"
| Best Female Pop Vocal Performance
|{{nom}}
|-
| "Mine Again"
| [[Grammy Award for Best Traditional R&B Vocal Performance|Best Traditional R&B Vocal Performance]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[49th Grammy Awards|2007]]
| rowspan="2"| "Don't Forget About Us"
| Best R&B Song
| {{nom}}
|-
| Best Female R&B Vocal Performance
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[51st Grammy Awards|2009]]
| "I Understand" <small>(with Kim Burrell, Rance Allen & Bebe Winans)</small>
| [[Grammy Award for Best Gospel Performance|Best Gospel Performance]]
| {{nom}}
|-
{{end}}
===Hollywood Walk of Fame===
{| class="wikitable" style="width:75%;"
|-
! width=5%|Year
! style="width:40%;"| Nominated work
! style="width:45%;"| Award
! style="width:10%;"| Result
! style="width:5%;"| Ref
|-
|2015
|Mariah Carey
|Star on [[Hollywood Walk of Fame]] (Recording Category)
|{{won}}
|<center><ref>{{cite magazine|title=Mariah Carey to Receive Star on Hollywood Walk of Fame|url=http://m.billboard.com/entry/view/id/134281|magazine=Billboard|accessdate=July 27, 2015|date=July 28, 2015}}{{Dead link|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></center>
|}
===IFPI Platinum Europe Awards===
<ref>{{cite web|url=http://www.ifpi.org/content/section_news/ifpi_awards.html |title=IFPI Awards |publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry]] |accessdate=January 21, 2014 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100729114236/http://www.ifpi.org/content/section_news/ifpi_awards.html |archivedate=July 29, 2010 }}</ref><ref name=IFPI>[[International Federation of the Phonographic Industry#Record sales certification|IFPI Platinum Europe Awards]]
:''Retrieved January 21, 2014'':
* For the {{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/section_news/plat1996.html |title=1996 Awards |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130208223340/http://www.ifpi.org/content/section_news/plat1996.html |archivedate=2013-02-08 }}
* For the {{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/section_news/plat1997.html |title=1997 Awards }}
* For the {{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/section_news/plat1998.html |title=1998 Awards |access-date=2020-04-08 |archive-date=2010-02-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100205183557/http://www.ifpi.org/content/section_news/plat1998.html |dead-url=yes }}
* For the {{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/section_news/plat1999.html |title=1999 Awards |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070109165443/http://www.ifpi.org/content/section_news/plat1999.html |archivedate=2007-01-09 }}
* For the {{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/section_news/plat2003.html |title=2003 Awards |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20071019035223/http://www.ifpi.org/content/section_news/plat2003.html |archivedate=2007-10-19 }}
* For the {{cite web |url=http://www.ifpi.org/content/section_news/plat2005.html |title=2005 Awards }}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 1996
| ''Daydream'' <small>(3x)</small>
| rowspan="7"| Platinum Europe Award
| {{won}}
|-
| ''Merry Christmas''
| {{won}}
|-
| align="center"| 1997
| ''Butterfly''
| {{won}}
|-
| align="center"| 1998
| ''Number 1's''
| {{won}}
|-
| align="center"| 1999
| ''Rainbow''
| {{won}}
|-
| align="center"| 2003
| ''Number 1's'' <small>(2x)</small>
| {{won}}
|-
| align="center"| 2005
| ''The Emancipation of Mimi''
| {{won}}
|-
{{end}}
=== Juno Awards ===
{{Awards table}}
|-
| align="center"| 1997
| Daydream
| Best Selling Album (Foreign or Domestic)
|{{Nom|Nominated|align=|style=|color=}}
|-
{{End}}
===MTV Awards===
====MTV Video Music Awards====
{{awards table}}
|-
| align="center"| [[1996 MTV Video Music Awards|1996]]
| "One Sweet Day" <br><small>(with Boyz II Men)</small>
| [[Best R&B Video]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[1998 MTV Video Music Awards|1998]]
| "Honey" (Remix) <br><small>(with Puff Diddy and The Family)</small>
| [[Best Female Video]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[2003 MTV Video Music Awards|2003]]
| "I Know What You Want" <br><small>(with Busta Rhymes)</small>
| [[Best Hip-Hop Video]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="2" | [[2005 MTV Video Music Awards|2005]]
| rowspan="2"| "We Belong Together"
| [[Best Female Video]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="2"| [[Best R&B Video]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[2006 MTV Video Music Awards|2006]]
| "Shake It Off"
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[2008 MTV Video Music Awards|2008]]
| "Touch My Body"
| [[Best Female Video]]
| {{nom}}
|-
{{end}}
====MTV Europe Music Awards====
The [[MTV Europe Music Awards]] were established in 1994 by [[MTV Networks Europe]] to celebrate the most popular songs and singers in [[Europe]]. Mariah Carey has won 1 of 5 nominations.<ref name=1stEMAs>{{cite book|last=Pride|first=Dominic|title=MTV Sets First European Awards Show|publisher=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|url=https://books.google.com/books?id=YwgEAAAAMBAJ&pg=PA23#v=onepage&q&f=false|accessdate=January 23, 2014|date=November 5, 1994}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.mtv.com/news/articles/1426920/britney-bsb-top-nominations-mtv-europe-awards-spears-mariah-puffy-manson-perform.jhtml|title=Britney, BSB Top Nominations For MTV Europe Awards; Spears, Mariah, Puffy, Manson To Perform|publisher=[[MTV]]|last=Ives|first=Brian|date=October 5, 1999|accessdate=January 23, 2014|archive-date=June 29, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110629143432/http://www.mtv.com/news/articles/1426920/britney-bsb-top-nominations-mtv-europe-awards-spears-mariah-puffy-manson-perform.jhtml|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://curlio.com/article/1513/last/MTV_European_Music_Award_nominees|title=MTV European Music Award nominees |publisher=Curlio.com|date=September 27, 2001|accessdate=January 23, 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.mtv.com/news/articles/1510512/coldplay-gorillaz-lead-mtv-europe-nominations.jhtml|title=Coldplay, Gorillaz Lead MTV Europe Music Awards Nominations|publisher=[[MTV]]|date=September 28, 2005|accessdate=January 23, 2014|archive-date=October 12, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131012024714/http://www.mtv.com/news/articles/1510512/coldplay-gorillaz-lead-mtv-europe-nominations.jhtml|dead-url=yes}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center"| [[1994 MTV Europe Music Awards|1994]]
| rowspan="5"| Mariah Carey
| [[MTV Europe Music Award for Best Female|Best Female]]
| {{won}}
|-
| align="center"| [[MTV Europe Music Awards 1999|1999]]
| [[MTV Europe Music Award for Best R&B|Best R&B]]
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[MTV Europe Music Awards 2001|2001]]
| rowspan="2"| Best Female
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[MTV Europe Music Awards 2005|2005]]
| {{nom}}
|-
| Best R&B
| {{nom}}
|-
{{end}}
=== Myx Music Awards ===
The [[Myx Music Award]] is an award presented by the cable channel Myx to honor the biggest hitmakers in the Philippines and the world. Mariah Carey was nominated in the [[Myx Music Awards 2006|1st Myx Music Awards]] back in 2006.
{{Award table}}
|-
| align="center"| 2006
| "We Belong Together"
| International Music Video<ref>{{cite web|url=https://www.philstar.com/entertainment/2006/05/01/334347/list-1st-myx-music-awards-nominees|title=List of 1st MYX Music Awards nominees |publisher=MusicNewsph}}</ref>
|{{Nominated|Won|align=|style=|color=green}}
|-
{{End}}
===NAACP Image Awards===
An [[NAACP Image Award]] is an accolade presented by the American [[National Association for the Advancement of Colored People]] to honor outstanding people of color in film, television, music, and literature. Carey has been awarded 2 times as a result of 14 nominations.<ref name=NAACP>[[NAACP Image Award]] Nominations, ''[[The Crisis]]''
:''Retrieved January 23, 2014'':
* For the 1996 Awards: {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=TFkEAAAAMBAJ&lpg=PA18-IA3&dq=Outstanding%20Variety%20Series%20or%20Special%20whitney%20houston&pg=PA18-IA2#v=onepage&q&f=false|title=The 27th NAACP Image Awards Official Ballot|date=February–March 1996|last1=The Crisis Publishing Company|first1=Inc}}
* For the 1998 Awards: {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=RVkEAAAAMBAJ&lpg=PP1&dq=intitle%3Acrisis&pg=PA24-IA2#v=onepage&q&f=false|title=The 29th NAACP Image Awards Official Ballot|date=December 1997 – January 1998|last1=The Crisis Publishing Company|first1=Inc}}
* For the 1999 Awards: {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=VFkEAAAAMBAJ&lpg=PA26&dq=30th%20naacp%20image%20awards%20official%20ballot&pg=PA25-IA4#v=onepage&q&f=false|title=The 30th NAACP Image Awards Official Ballot|date=December 1998|last1=The Crisis Publishing Company|first1=Inc}}
</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.blackflix.com/articles/naacp.image.noms.2006.html|title=COMPLETE LISTING OF THE 37th NAACP IMAGE AWARDS NOMINEES – 2006|publisher=BlackFlix.com}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 1996
| Mariah Carey
| [[NAACP Image Award for Outstanding Female Artist|Outstanding Female Artist]]
| {{nom}}
|-
| "One Sweet Day" <small>(as part of [[Fantasy: Mariah Carey at Madison Square Garden|Fantasy]], with Boyz II Men)</small>
| Outstanding Performance in a Variety Serials/Specials
| {{nom}}
|-
| align="center"| 1998
| Mariah Carey
| Outstanding Female Artist
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="4"| 1999
| ''Number 1's''
| [[NAACP Image Award for Outstanding Album|Outstanding Album]]
| {{nom}}
|-
| rowspan="3"| "When You Believe" <small>(with Whitney Houston)</small>
| [[NAACP Image Award for Outstanding Duo or Group|Outstanding Duo or Group]]
| {{won}}
|-
| [[NAACP Image Award for Outstanding Music Video|Outstanding Music Video]]
| {{nom}}
|-
| [[NAACP Image Award for Outstanding Song|Outstanding Song]]
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="4"| 2006
| Mariah Carey
| Outstanding Female Artist
| {{nom}}
|-
| ''The Emancipation of Mimi''
| Outstanding Album
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| "We Belong Together"
| Outstanding Song
| {{nom}}
|-
| Outstanding Music Video
| {{nom}}
|-
| align="center"| 2009
| Mariah Carey
| Outstanding Female Artist
| {{nom}}
|-
| align="center"| 2010
| ''Memoirs of an Imperfect Angel''
| Outstanding Album
| {{nom}}
|-
|align="center"| 2014
| "#Beautiful" <small>(with Miguel)</small>
| Outstanding Duo of Group
| {{nom}}
{{end}}
===Otto Bravo Magazine Awards===
{{awards table}}
|-
| align="center"| 1994
| rowspan="5"| Mariah Carey
| rowspan="5"| Best Female Artist{{Ref label|note_a1|A|}}
| {{won}}
|-
| align="center"| 1995
| {{won}}
|-
| align="center"| 1996
| {{won}}
|-
| align="center"| 1997
| {{won}}
|-
| align="center"| 1998
| {{nom}}
{{end}}
*'''A''' {{Note|note_a1}} The Otto Bravo Magazine Awards rank the winners of the awards with Gold, Silver and Bronze positioning. Carey won the Gold award in 1994, Silver awards in 1995 and 1997, and the Bronze award in 1996.<ref name=OTTO>Otto Bravo Magazine Awards, Bravo-Archiv.de
:''Retrieved January 24, 2014'':
* For the 1994 Awards: {{cite web|url=http://www.bravo-archiv.de/auswahl.php?link=ottosieger1994.php|title=Die Otto-Sieger 1994|language=German}}
* For the 1995 Awards: {{cite web|url=http://www.bravo-archiv.de/auswahl.php?link=ottosieger1995.php|title=Die Otto-Sieger 1995|language=German}}
* For the 1996 Awards: {{cite web|url=http://www.bravo-archiv.de/auswahl.php?link=ottosieger1996.php|title=Die Otto-Sieger 1996|language=German}}
* For the 1997 Awards: {{cite web|url=http://www.bravo-archiv.de/auswahl.php?link=ottosieger1997.php|title=Die Otto-Sieger 1997|language=German}}
* For the 1998 Awards: {{Cite web|url=http://www.bravo-archiv.de/nmimage.php?z=ottosieger/1998/OTTO-Sieger%201998%20Saengerin%202a.jpg&width=410&height=551&title=OTTO-Sieger%201998|title=Die Otto-Sieger 1998|language=German}}
</ref>
===Smash Hits Awards===
The [[Smash Hits Poll Winners Party|Smash Hits Awards]] was an awards ceremony voted by readers of the ''[[Smash Hits]]'' magazine, which ran from 1988 until the closure of the magazine in 2006.
{{awards table}}
|-
| align="center"| 1994
| rowspan="2"| Mariah Carey
| rowspan="2"| Best Female Solo Singer
| {{won}}
|-
| align="center"| 1995
| {{won}}
|-
{{end}}
===Soul Train Music Awards===
The [[Soul Train Music Awards]] is an annual award show, established in 1987, which honors the best in [[African-American]] [[music]] and [[entertainment]]. Mariah Carey has won 6 awards from 13 nominations.
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="4"| [[1991 Soul Train Music Awards|1991]]
| Mariah Carey
| [[Soul Train Music Award for Best R&B/Soul or Rap New Artist|Best R&B/Soul or Rap New Artist]]
| {{won}}
|-
| ''Mariah Carey''
| [[Soul Train Music Award for Best R&B/Soul Album, Female|Best R&B/Soul Album, Female]]
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| "Vision of Love"
| [[Soul Train Music Award for Best R&B/Soul Song of the Year|Best R&B/Soul Song of the Year]]
| {{nom}}
|-
| [[Soul Train Music Award for Best R&B/Soul Single, Female|Best R&B/Soul Single, Female]]
| {{won}}
|-
| align="center"| [[1992 Soul Train Music Awards|1992]]
| ''Emotions''
| rowspan="4"| Best R&B/Soul Album, Female
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[1993 Soul Train Music Awards|1993]]
| ''MTV Unplugged EP''
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[1994 Soul Train Music Awards|1994]]
| ''Music Box''
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[1996 Soul Train Music Awards|1996]]
| ''Daydream''
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[2000 Soul Train Music Awards|2000]]
| "Heartbreaker" <small>(with Jay-Z)</small>
| Best R&B/Soul Single, Female
| {{nom}}
|-
| align="center"| [[2003 Soul Train Music Awards|2003]]
| Mariah Carey
| Quincy Jones Award
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[2006 Soul Train Music Awards|2006]]
| ''The Emancipation of Mimi''
| Best R&B/Soul Album, Female
| {{won}}
|-
| "We Belong Together"
| Best R&B Soul Single, Female
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="4"| [[2018 Soul Train Music Awards|2018]]
| Mariah Carey
| [[Soul Train Music Award for Best R&B/Soul Female Artist|Best R&B/Soul Female Artist]]
| {{nom}}
{{end}}
===VH1 Hip Hop Honors===
{{awards table}}
|-
| align="center"| [[2017 VH1 Hip Honors|2017]]
| Mariah Carey
| 90's Game Changer
| {{won}}
|-
{{end}}
===World Music Awards===
The [[World Music Awards]] is an international awards show founded in 1989 under the High Patronage of [[Albert II, Prince of Monaco]] and is based in [[Monte-Carlo]]. Awards are presented to the world's best-selling artists and are given based on sales figures provided by the [[International Federation of the Phonographic Industry]] (IFPI), with some also voted for online by the public. Carey has received 19 awards from 23 nominations.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/?id=VDsDAAAAMBAJ&pg=PA62&dq=1998+world+music+Awards#v=onepage&q&f=false|title=Sean "Puffy" Combs, Mariah Carey receive World Music Awards|publisher=[[Jet (magazine)|Jet Magazine]]|date=May 25, 1998|accessdate=January 18, 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.philbrodieband.com/muso_2010_world_music_awards.htm|title=2000–2013 World Music Awards: Full Winner Lists|publisher=Phil Brodie Band|access-date=2011-02-13|archive-url=https://www.webcitation.org/6HM5Ra2RZ?url=http://www.philbrodieband.com/muso_2010_world_music_awards.htm|archive-date=2013-06-13|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.popstarsplus.com/awards_worldmusicawards.htm|title=2005 World Music Awards Winners and Nominees/Nominations|publisher=Pop Stars Plus|access-date=2020-04-08|archive-date=2013-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20130922130052/http://www.popstarsplus.com/awards_worldmusicawards.htm|dead-url=yes}}</ref> In 2003, she was awarded The Diamond Award for sales of over 100 million albums worldwide and in 2008 she received The Legend Award for the most US number-one singles by any female solo recording artist (18).<ref>{{cite web|url=http://www.worldmusicawards.com/index.php/awards/|title=World Music Awards :: Awards|publisher=[[World Music Awards]]|accessdate= January 18, 2014}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="3"| 1995
| rowspan="15"| Mariah Carey
| Best Selling World Recording Artist
| {{won}}
|-
| Best Selling American Recording Artist
| {{won}}
|-
| Best Selling Pop Artist
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="4"| 1996
| Best Selling Overall Female Recording Artist
| {{won}}
|-
| Best Selling American Female Recording Artist
| {{won}}
|-
| Best Selling Female Pop Artist
| {{won}}
|-
| rowspan="2"| Best Selling Female R&B Artist
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 1998
| {{won}}
|-
| Best Selling Artist of the 90's
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 2000
| Best Selling Female Artist of the Millennium
| {{won}}
|-
| Best Selling R&B Female
| {{won}}
|-
| align="center"| [[2003 World Music Awards|2003]]
| Diamond Award
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="4"| [[2005 World Music Awards|2005]]
| Female Entertainer Of The Year
| {{won}}
|-
| Best Selling Pop Female Artist
| {{won}}
|-
| Best Selling R&B Artist
| {{won}}
|-
| "We Belong Together"
| World's Most-Played Single
| {{won}}
|-
| align="center" rowspan="2"| [[2008 World Music Awards|2008]]
| rowspan="7"| Mariah Carey
| Special Achievement Award
| {{won}}
|-
| Best Selling R&B Female Artist
| {{nom}}
|-
| align="center" rowspan="12"| [[2014 World Music Awards|2014]]
| Pop Icon Award
| {{won}}
|-
| World's Best Female Artist
| {{nom}}
|-
| Solo Artist with the Most No. 1 Singles in America
| {{won}}
|-
| World's Best Live Act
| {{nom}}
|-
| World's Best Entertainer of the Year
| {{nom}}
|-
{{end}}
==Iba pang gawad asin onra==
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|rowspan="2"|[[National Association of Recording Merchandisers|38th NARM Awards]]<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=_gwEAAAAMBAJ&lpg=PA75&dq=blockbuster%20entertainment%20awards&pg=PA69#v=onepage&q&f=false|title=NARM Greants Sales and Ad Awards, Scholarships|publisher=Billboard Magazine|date=1996-04-13}}</ref>
|align="center" rowspan="2"|
|align="center"|''Daydream''
|Best Selling R&B Recording
|{{won}}
|-
|align="center"|Fantasy
|Best Selling Dance Recording
|{{won}}
|-
|[[People's Choice Awards|22nd People's Choice Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://search.peopleschoice.com/m/26948131/daniel-benzali-presents-the-nominees-for-the-22nd-annual-favorite-female-musical-performer-people-s-choice-award.htm?|title=Daniel Benzali presents the nominees for the 22nd Annual "Favorite Female Musical Performer" People's Choice Award.|publisher=People's Choice}}{{Dead link|date=August 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (herself)
|Favorite Female Musical Performer
|{{won}}
|-
|[[TMF Awards|2nd TMF Awards]]
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Best International Female Singer
|{{won}}
|-
|rowspan="2"|[[Winter Music Conference|11th National Dance Music Award]]
|align="center" rowspan="2"|
|Dance Artist Of The Year
|{{won}}
|-
|align="center"|Fantasy<br><small>(Along with [[Ol' Dirty Bastard|O.D.B.]])</small>
|Dance Record Of The Year
|{{won}}
|-
|1st 103 TV Awards<ref>{{Cite web|url=http://www.cientotres.com/|title=Gallery|publisher=103 Radio}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Always Be My Baby
|Most Played Video
|{{nom}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|1997 VH1 Viewers Poll Awards
|align="center"|
| align="center"| Mariah Carey
|Artist of the Year
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|4th International Achievement In Arts Awards<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/?id=FwoEAAAAMBAJ&pg=PA91&lpg=PA91&dq=1998+International+Achievement+In+Arts+Awards#v=onepage&q=1998%20International%20Achievement%20In%20Arts%20Awards&f=false|title=4th International Achievement In Arts Awards|publisher=Billboard Magazine|date=1998-10-03}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Entertainer of The Year
|{{won}}
|-
|1998 Long Island Music Awards
|align="center"|
|Best Female Singer
|{{won}}
|-
|[[Music of Black Origin Awards|3rd MOBO Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.mobo.com/1998|title=1998 MOBO Awards|publisher=MOBO Archive}}{{Dead link|date=August 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|align="center"|
|align="center"|[[My All]]
|Best International Single
|{{nom}}
|-
|[[Soul Train#Spinoffs|4th Lady of Soul Awards]]
|align="center"|
|align="center" rowspan="3"|Mariah Carey (Herself)
|The Aretha Franklin Award for<br>Female Entertainer of The Year
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|rowspan="4"|[[ALMA Award|5th ALMA Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.highbeam.com/doc/1P1-20728271.html|title=Entertainers nominated for ALMA Awards|publisher=United Press International}}{{dead link|date=February 2019|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref>
|align="center" rowspan="4"|
|align="center"|Honey
|rowspan="2"|Outstanding Music Video
|{{nom}}
|-
|align="center" rowspan="2"|[[When You Believe]]<br><small>(Along with [[Whitney Houston]])</small>
|{{nom}}
|-
|Outstanding Performance of a Song for a Feature Film
|{{nom}}
|-
|align="center"|[[Around the World (video)|Around the World]]
|Outstanding Performance by Individual in a Music Series or Special
|{{nom}}
|-
|15th NABOB Awards<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/?id=ITsDAAAAMBAJ&pg=PA32&dq=NABOB+Communications+Awards+Dinner+mariah+carey#v=onepage&q=NABOB%20Communications%20Awards%20Dinner%20mariah%20carey&f=false|title=Black Broadcasters Organization Salutes Celebrated Communicators|publisher=Jet Magazine|date=1999-04-12}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Entertainer of the Year
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[NRJ Music Awards|1st NRJ Music Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://nrjmusicawards.nrj.fr/12-ans-3377/article/236038-nrj-music-awards-2000.html|title=NRJ MUSIC AWARDS 2000|publisher=NRJ Radio}}</ref>
|align="center"|
|align="center" |Mariah Carey (Herself)
|Best International Artist
|{{won}}
|-
|2000 DMX Music Awards
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Ultimate Diva
|{{won}}
|-
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[Broadcast Music Incorporated|1st BMI Urban Music Awards]]
|align="center"|
|align="center"|[[Thank God I Found You]]<ref>{{Cite web|url=http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=5088093&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID|archive-url=https://archive.today/20120718193621/http://repertoire.bmi.com/title.asp?blnWriter=True&blnPublisher=True&blnArtist=True&keyID=5088093&ShowNbr=0&ShowSeqNbr=0&querytype=WorkID|url-status=dead|archive-date=2012-07-18|title=Thank God I Found You (Legal Title)|publisher=BMI Repertoire}}</ref>
|Best Songwriter of the Year
|{{won}}
|-
|[[Make-A-Wish Foundation|11th Make-A-Wish Foundation's 2000 Chris Greicius Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.wish.org/news/news_releases/george_lopez|title=Make-A-Wish Foundation® Honors George Lopez Celebrity Wish Granter Earns Award for Dedication to Granting Wishes|publisher=Make-A-Wish Foundation|access-date=2020-04-08|archive-date=2010-12-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20101222121822/http://wish.org/news/news_releases/george_lopez|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Celebrity Wish Granter of the Year
|{{won}}
|-
|[[Radio Music Awards|3rd Radio Music Awards]]<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=_9xyAZ3mIas|title=Mariah Carey – Award – Most Requested Artist(Radio Music Awards 2001)|publisher=YouTube}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Most Requested Artist of the Year
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[ALMA Award|8th ALMA Awards]]<ref>{{Cite web|url=https://www.imdb.com/event/ev0000016/2002|title=Awards for 2002|publisher=IMDb}}</ref>{{Ref label|note_a2|B|}}
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Outstanding Performance in a Music, Variety or Comedy Special
|{{nom}}
|-
|[[MTV Asia Awards 2002|1st MTV Asia Awards]]
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Favorite Female Artist
|{{nom}}
|}
'''Notes'''
*'''B''' {{Note|note_a2}} Mariah received this nomination because of her performance of the song ''[[Hero (Mariah Carey song)|Hero]]'' in the benefit concert [[America: A Tribute to Heroes]].
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|2003 American Heroes Awards<ref>{{Cite web|url=http://www.rockonthenet.com/archive/2003/bbyearend.htm|title=Mariah Receives The American Heroes Award|publisher=Eternal Allegiance}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Ongoing contributions<br><small>([[The Fresh Air Fund]])</small>
|{{won}}
|-
|[[MTV|2003 MTV's Polls]]<ref>{{Cite web|url=http://www.listology.com/list/mtvs-22-greatest-voices-music|title=MTV's 22 Greatest Voices in Music|publisher=Listology|access-date=2020-04-08|archive-date=2011-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20111221110955/http://www.listology.com/list/mtvs-22-greatest-voices-music|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Best Voice
|{{won}}
|-
|[[Total Request Live|2003 MTV's Total Request Live]]
|align="center"|
|align="center"|Loverboy
|Best Vehicle Hook-Up
|{{won}}
|-
|[[MTV Video Music Brazil|9th MTV Video Music Brasil]]<ref>[[MTV Video Music Brasil#2003]]</ref>{{Ref label|note_a4|D|}}
|align="center"|
|align="center"|[[Boy (I Need You)]]<br><small>(Along with [[Cam'ron]])</small>
|Best International Video
|{{nom}}
|-
|2003 NRJ Radio Music Awards
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Most Played Artist<br><small>(1993–2003)</small>
|{{won}}
|-
|2003 Wild Writings Online Awards<ref>{{Cite web|url=http://wildwritings.homestead.com/NewsArchive/NewsDec03.html|title=More Winners from the Wild in 2003 Awards!|publisher=Wild Writings}}</ref>
|align="center"|
|align="center"| My Saving Grace/Best Unreleased Album Track
|{{won}}
|-
|2003 Z100 New York Achievement in Music Awards
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Achievement Award
|{{won}}
|}
'''Notes'''
*'''E''' {{Note|note_a5}} For over 100 million album sales worldwide and she was the first female ever to receive the award.
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[MTV Asia Awards 2004|3rd MTV Asia Awards]]<ref name="mixonline.com">{{Cite web|url=http://mixonline.com/news/audio_th_annual_grammy/|title=44th Annual Grammy Nominees Announced|publisher=MIX|access-date=2011-02-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20110629134129/http://mixonline.com/news/audio_th_annual_grammy/|archive-date=2011-06-29|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|The Lifetime Achievement Award
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[Bambi (prize)|57th Bambi Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.bambi-awards.com/history/past-winners/The-BAMBI-award-goes-to%E2%80%A6_mtid_184.html|title=The BAMBI award goe to…|publisher=Hubert Burda Media|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110707210105/http://www.bambi-awards.com/history/past-winners/The-BAMBI-award-goes-to%E2%80%A6_mtid_184.html|archivedate=2011-07-07}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Pop International Artist
|{{won}}
|-
|[[95.8 Capital FM London|2005 Capital Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://popdirt.com/the-2005-capital-fm-awards/37785/|title=The 2005 Capital FM Awards|publisher=PopDirt|access-date=2020-04-08|archive-date=2012-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20120404020716/http://popdirt.com/the-2005-capital-fm-awards/37785/|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|Outstanding Contribution to Music
|{{won}}
|-
|rowspan="4"|[[Kiss 100 London|1st Kiss Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://promo.kissclients.com/kissclients/kissawards/catergories.htm|title=Vote|publisher=Radio Kiss}}</ref>
|align="center" rowspan="4"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Best Female Artist
|{{won}}
|-
|align="center"|''The Emancipation of Mimi''
|Best Album
|{{nom}}
|-
|align="center" rowspan="2"|We Belong Together
|Best Song
|{{nom}}
|-
|Most wanted Download
|{{nom}}
|-
|rowspan="2"|10th Lady of Soul Award<ref>{{Cite web|url=http://www.bellaonline.com/articles/art35430.asp|title=Queen of Soul rocks the 2005 Lady of Soul Awards|publisher=Bella Online}}</ref>
|align="center" rowspan="2"|
|align="center"|''The Emancipation of Mimi''
|Best Album
|{{won}}
|-
|align="center"|We Belong Together
|Best Solo Single
|{{won}}
|-
|rowspan="3"|[[Music of Black Origin Awards|10th Mobo Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.mobo.com/2005|title=MOBO Awards 2005|publisher=MOBO Archive}}{{Dead link|date=March 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|align="center" rowspan="3"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Best R&B Act
|{{nom}}
|-
|Best R&B
|{{nom}}
|-
|align="center"|''The Emancipation of Mimi''
|Best Album
|{{nom}}
|-
|[[MTV Immies#2005|3rd MTV Immies]]<ref>{{Cite web|url=http://www.indiaglitz.com/channels/hindi/article/19036.html|title=The MTV Immies 2005: ALL THE WINNERS!|publisher=IndiaGlitz|access-date=2020-04-08|archive-date=2018-02-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20180204124021/https://www.indiaglitz.com/channels/hindi/article/19036.html|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="5"|Mariah Carey (Herself)
|Best International Female Pop Act
|{{won}}
|-
|[[MTV Video Music Awards Japan 2005|4th MTV Video Music Awards Japan]]<ref>{{Cite web|url=http://www.mtvjapan.com/news/music/11114|title=MTV Video Music Awards Japan 2005|publisher=MTV Japan}}</ref>
|align="center"|
|International Video Icon Award
|{{won}}
|-
|[[National Academy of Recording Arts and Sciences|2005 New York Chapter Recording Academy Honors]]<ref>{{Cite web|url=http://ledge.fleetwoodmac.net/showthread.php?t=24416|title=New York Chapter of The Recording Academy Presents The Recording Academy Honors|publisher=Fleetwoodmac}}</ref>
|align="center"|
|Outstanding achievements
|{{won}}
|-
|rowspan="4"|[[Radio Music Awards|6th Radio Music Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.nbc.com/movies-specials-more/Radio_Music_Awards/nominees.shtml |title=Nominees |publisher=NBC |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121102100114/http://www.nbc.com/movies-specials-more/Radio_Music_Awards/nominees.shtml |archivedate=2012-11-02 }}</ref>
|align="center" rowspan="4"|
|Artist of the Year/Urban and Rhythmic Radio
|{{won}}
|-
|Legend Award
|{{won}}
|-
|align="center" rowspan="2"|We Belong Together
|Song of the Year/Mainstream Hit Radio
|{{won}}
|-
|Song of the Year/Urban and Rhythmic Radio
|{{won}}
|-
|2005 The Reign Awards<ref>{{cite web|url=http://www.celebritysection.com/Christina%20Milian/ChristinaMilian.php|title=Christina Milian Biography|website=The Futon Critic|access-date=2011-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708130908/http://www.celebritysection.com/Christina%20Milian/ChristinaMilian.php|archive-date=2011-07-08|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="4"|Mariah Carey (Herself)
|Outstanding Achievements
|{{won}}
|-
|2005 Shangay Music Awards
|align="center"|
|International Artist Of The Year
|{{won}}
|-
|rowspan="3"|[[Teen Choice Awards|7th Teen Choice Awards]]<ref>{{cite web|url=http://www.thefutoncritic.com/news.aspx?id=20050601fox01|title=FOX Announces Nominees for "The 2005 Teen Choice Awards"|website=The Futon Critic}}</ref>
|align="center" rowspan="3"|
|Choice Music: R&B Artist
|{{won}}
|-
|[[Teen Choice Award for Choice Music - Female Artist|Choice Music: Female Artist]]
|{{nom}}
|-
|align="center"|We Belong Together
|[[Teen Choice Award for Choice Music - Love Song|Choice Love Song]]
|{{won}}
|-
|2005 Teen People Awards
|align="center"|
|align="center" rowspan="3"|Mariah Carey (Herself)
|Teen People AwardsArtist of the Year
|{{won}}
|-
|rowspan="4"|[[Vibe (magazine)#Vibe Awards|3rd VIBE Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.chiff.com/pop-culture/vibe-awards.htm|title=Vibe Awards 2005|publisher=Chiff.com|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110724024154/http://www.chiff.com/pop-culture/vibe-awards.htm|archivedate=2011-07-24}}</ref>
|align="center" rowspan="4"|
|Artist of the Year
|{{won}}
|-
|R&B Voice of the Year
|{{won}}
|-
|align="center"|''The Emancipation of Mimi''
|Album of the Year
|{{won}}
|-
|align="center"|We Belong Together
|Best R&B Song
|{{won}}
|-
|[[XM Satellite Radio|1st XM Nation Music Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.satelliteguys.us/archive/t-48103.html|title=XM Announces XM Music Award Winners|publisher=Satellite Guys|access-date=2011-02-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20110728182645/http://www.satelliteguys.us/archive/t-48103.html|archive-date=2011-07-28|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="4"|Mariah Carey (Herself)
|Best Comeback of the Year
|{{won}}
|-
|[[Make-A-Wish Foundation|7th Annual Make-A-Wish Foundation Ceremony]]<ref>{{Cite web|url=https://www.popsugar.com/celebrity/Mariah-Make--Wish-Icon-68074|publisher=Pop Sugar|access-date=2019-07-22}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="4"|Wish Icon Award
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|rowspan="2"|[[Broadcast Music Incorporated|6th BMI Urban Music Awards]]
|align="center" rowspan="2"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Best Songwriter of the Year
|{{won}}
|-
|align="center"|We Belong Together
|Song of the Year
|{{won}}
|-
|[[Channel V Thailand Music Video Awards|5th Channel V Music Video Awards]]
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Best International Female Artist
|{{won}}
|-
|[[Gillette (brand)|2006 Gillette Venus Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.highbeam.com/doc/1G1-146396806.html|title=Gillette Venus Awards Best Legs Title to Mariah Carey|publisher=BusinessWire}}{{dead link|date=February 2019|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref>
|align="center"|
|Celebrity Legs of A Goddess
|{{won}}
|-
|rowspan="2"|[[MTV Australia Video Music Awards 2006|2nd MTV Australia Video Music Awards]]
|align="center" rowspan="2"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Best Female Artist
|{{nom}}
|-
|align="center"|Shake It Off
|Best R&B Video
|{{nom}}
|-
|rowspan="2"|[[MTV Video Music Awards Japan 2006|5th MTV Video Music Awards Japan]]<ref>{{Cite web|url=http://www.mtvjapan.com/vmaj06/html_v1/?contID=p22|title=MTV Video Music Awards Japan 2006|publisher=MTV Japan|access-date=2014-07-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20131006210907/http://www.mtvjapan.com/vmaj06/html_v1/?contID=p22|archive-date=2013-10-06|url-status=dead}}</ref>
|align="center" rowspan="2"|
|align="center" rowspan="2"|We Belong Together
|Best R&B Video
|{{nom}}
|-
|Best Female Video
|{{nom}}
|-
|[[Total Request Live|2006 MTV's Total Request Live Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.mtv.com/photos/relive-the-show/1524878/1877248/photo.jhtml|title=Relive the Show|publisher=MTV|access-date=2020-04-08|archive-date=2015-06-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20150611134844/http://www.mtv.com/photos/relive-the-show/1524878/1877248/photo.jhtml|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|1st Lady Award
|{{won}}
|-
|[[NRJ Music Award|7th NRJ Music Awards]]
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|International Female Artist
|{{nom}}
|-
|2006 Wish Night Awards<ref>{{Cite web|url=http://www.abstracts.net/mariah-carey/2006-11.html|title=News Archives|publisher=abstracts.net|access-date=2011-02-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20080517021241/http://www.abstracts.net/mariah-carey/2006-11.html|archive-date=2008-05-17|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Wish Icon Award
|{{won}}
|-
|rowspan="4"|[[WPGC-FM|2006 WPGC Music Awards]]
|align="center" rowspan="4"|
|Best Female Vocal
|{{won}}
|-
|align="center" rowspan="2"|We Belong Together
|Best Song
|{{won}}
|-
|Best Slow Song
|{{won}}
|-
|align="center"|''The Emancipation of Mimi''
|Best Album
|{{won}}
|}
'''Notes'''
*'''F''' {{Note|note_a6}} This award was presented to [[EMI|EMI Music Publishing]] for their 17 award-winning songs, including ''We Belong Together'' and ''Shake it off''.
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[Operation Smile|25th Operation Smile Award]]<ref>{{Cite web|url=http://www.buddytv.com/articles/pussycat-dolls-present-the-search-for-the-next-doll/pussycat-dolls-carmit-bachar-i-12393.aspx|title=Pussycat Dolls: Carmit Bachar is a "Smile Ambassador"|publisher=Buddy Tv|access-date=2007-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20071030101905/http://www.buddytv.com/articles/pussycat-dolls-present-the-search-for-the-next-doll/pussycat-dolls-carmit-bachar-i-12393.aspx|archive-date=2007-10-30|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Smile Ambassador
|{{won}}
|-
|[[VH1#Save the Music Foundation|10th VH1 Save The Music Anniversary Celebration]]<ref>{{Cite web|url=http://www.vh1savethemusic.com/node/218|title=Mariah Carey and Jon Bon Jovi to participate in the VH1 Save the Music Foundation's 10th Anniversary|publisher=VH1 Save the Music|access-date=2011-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201092240/http://vh1savethemusic.com/node/218|archive-date=2010-12-01|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Award for her Contributions
|{{won}}
|-
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[Choice FM|2008 Choice FM Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.heroesofmariah.com/april2008.html|title=April 2008|publisher=Heroes of Mariah|access-date=2020-04-08|archive-date=2023-04-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20230429171208/http://www.heroesofmariah.com/april2008.html|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey
|Choice Hall of Fame
|{{won}}
|-
|[[FiFi Awards|36th FiFi Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.mimifroufrou.com/scentedsalamander/2008/03/2008_fifi_awards_semifinalists.html|title=2008 Fifi Awards Top 10 Finalists|publisher=www.mimifroufrou.com}}</ref>{{Ref label|note_a8|H|}}
|align="center"|
|align="center"|M
|Best Women's Luxe<br><small>(Long list)</small>
|{{nom}}
|-
|[[Long Island Music Hall of Fame#2008 inductees|2008 Long Island Music Hall of Fame]]<ref>{{Cite web|url=http://www.limusichalloffame.org/releases/2008/induct_101208.html|title=LONG ISLAND MUSIC HALL OF FAME AWARDS 2008 MUSIC EDUCATOR OF NOTE TO JOHN MCNEUR|publisher=Long Island Music Hall of Fame|access-date=2011-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20081022125148/http://www.limusichalloffame.org/releases/2008/induct_101208.html|archive-date=2008-10-22|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|Music Hall of Fame Inductee
|{{won}}
|-
|[[Music of Black Origin Awards|13th Mobo Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.mobo.com/2008|title=MOBO Awards 2008|publisher=MOBO Archive}}{{Dead link|date=August 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|align="center"|
|Best International Act
|{{nom}}
|-
|[[MTV Video Music Awards Japan 2008|7th MTV Video Music Awards Japan]]<ref>{{Cite web|url=http://www.musicloversgroup.com/mtv-video-music-awards-japan-2008-winners/|title=MTV Video Music Awards Japan 2008 Winners|publisher=Music Lovers Group.com}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="2"|Mariah Carey (Herself)
|MTV Video Vanguard Award
|{{won}}
|-
|rowspan="2"|[[Teen Choice Awards|10th Teen Choice Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.dtodoblog.com/2008/06/nominados-los-teen-choice-awards-2008.html|title=Nominados a los Teen Choice Awards 2008|publisher=www.dtodoblog.com|access-date=2011-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110309165358/http://www.dtodoblog.com/2008/06/nominados-los-teen-choice-awards-2008.html|archive-date=2011-03-09|url-status=dead}}</ref>
|align="center" rowspan="2"|
|[[Teen Choice Award for Choice Music - Female Artist|Choice Music: Female Artist]]
|{{nom}}
|-
|align="center"|[[Bye Bye (Mariah Carey song)|Bye Bye]]
|Choice Music: R&B Track
|{{nom}}
|}
'''Notes'''
*'''G''' {{Note|note_a7}} Both ceremonies, ''AMA'' & ''WWA'', gave Mariah a Special Achievement Award for most # 1 singles (18) achieved by any female solo recording artist.
*'''H''' {{Note|note_a8}} The nominations for the fragance ''M'' were presented to the company [[Elizabeth Arden]].
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|4th Alliance of Women Film Journalists Award
<ref>{{Cite web|url=http://awfj.org/eda-awards/2009-eda-awards-nominees/|title=2009 EDA Awards Nominees|publisher=Alliance of Women Film Journalists}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Best Ensemble Cast
|{{nom}}
|-
|[[MTV Cribs|1st MTV Cribs Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://blogs.courant.com/roger_catlin_tv_eye/2009/03/just-one-cribs-award-for-50-ce.html|title=Just One 'Cribs' Award for 50 Cent|publisher=Courant.com|access-date=2011-02-20|archive-url=https://archive.today/20120716012315/http://blogs.courant.com/roger_catlin_tv_eye/2009/03/just-one-cribs-award-for-50-ce.html|archive-date=2012-07-16|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Coolest Cribs Closet
|{{won}}
|-
|[[MOBO Awards 2009|14th MOBO Awards]]<ref>{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/music-news/6095726/Mobo-Awards-2009-nominations-unveiled.html|title=Mobo Awards 2009 nominations unveiled|newspaper=The Telegraph | location=London|first=Anita|last=Singh|date=August 26, 2009}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Best International Act
|{{nom}}
|-
|[[2009 MTV Video Music Awards Japan|8th MTV Video Music Awards Japan]]
|align="center"|
|align="center"|Touch my Body
|Best Karaokee! Song
|{{nom}}
|-
|[[Virgin Media|2009 Virgin Media Record Awards]]
|align="center"|
|align="center"|'''E=MC²''
|Comeback of the Year
|{{won}}
|-
|[[Washington D.C. Area Film Critics Association Awards 2009|8th WAFCA Awards]]<ref name="dcfilmcritics.com">{{Cite web|url=http://www.dcfilmcritics.com/awards/2009.htm|title=Up in the Air Flies High with D.C. Film Critics|publisher=The Washington, D.C. Area Film Critics Association}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey (Herself)
|Best Ensemble
|{{nom}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[63rd British Academy Film Awards|63rd BAFTA Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://static.bafta.org/files/long-list-0910-400.pdf|title=Orange British Academy Film Awards in 2010 – Long List|publisher=BAFTA Award|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100215053543/http://static.bafta.org/files/long-list-0910-400.pdf|archivedate=2010-02-15}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="5"|Mariah Carey (Herself)
|Best Supporting Actress<br><small>(Long List)</small>
|{{nom}}
|-
|[[Boston Society of Film Critics Awards 2009|30th Boston Society of Film Critics Awards]]<ref>{{cite news|url=http://thephoenix.com/BLOGS/outsidetheframe/archive/2009/12/13/boston-society-of-film-critics-winners-quot-hurt-quot-s-so-good.aspx|title=Boston Society of Film Critics winners: "Hurt"'s so good|newspaper=The Boston Phoenix}}</ref>
|align="center"|
|Best Cast
|{{won}}
|-
|[[History of Capri#20th and 21st centuries|14th Annual Capri Hollywood International Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=http://www.hotcelebshome.com/2009/12/29/mariah-carey-14th-annual-capri-hollywood-international-film-festival-day-2/|title=14th Annual Capri Hollywood International Film Festival|publisher=Hot Celebs Home|access-date=2011-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20110712223154/http://www.hotcelebshome.com/2009/12/29/mariah-carey-14th-annual-capri-hollywood-international-film-festival-day-2/|archive-date=2011-07-12|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|Best Supporting Actress
|{{won}}
|-
|[[National Action Network|12th Keepers Of The Dream Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://blackgaygossip.com/index.php/tag/james-brown-cultural-excellence-award/|title=Mariah Carey Honored With James Brown Cultural Excellence Award|publisher=Black Gay Gossip|access-date=2020-04-08|archive-date=2011-07-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708014152/http://blackgaygossip.com/index.php/tag/james-brown-cultural-excellence-award/|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|James Brown Cultural Excellence Award
|{{won}}
|-
|[[NAACP Image Award|41st NAACP Image Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.naacpimageawards.net/41/winners/ |title=41st NAACP Image Awards |publisher=NAACP Image |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100330135357/http://www.naacpimageawards.net/41/winners/ |archivedate=2010-03-30 }}</ref>
|align="center"|
|Best Supporting Actress
|{{nom}}
|-
|[[NRJ Music Awards|11th NRJ Music Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.cityoutmonaco.com/monaco-events/articles/nrj2010|title=23 Jan: NRJ Music Awards in Cannes|publisher=City Out Monaco|access-date=2011-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20110708160952/http://www.cityoutmonaco.com/monaco-events/articles/nrj2010|archive-date=2011-07-08|url-status=dead}}</ref>
|align="center"|
|align="center" rowspan="4"|Mariah Carey
|International Female Artist of the Year
|{{nom}}
|-
|[[Palm Springs International Film Festival|21st Palm Springs International Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=http://www.psfilmfest.org/news/detail.aspx?NID=209&year=2009|title=MARIAH CAREY to receive the BREAKTHROUGH PERFORMANCE AWARD at 21st ANNUAL PALM SPRINGS INTERNATIONAL FILM FESTIVAL AWARDS GALA|publisher=Palm Springs Film Festival|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110727190411/http://www.psfilmfest.org/news/detail.aspx?NID=209&year=2009|archivedate=2011-07-27}}</ref>
|align="center"|
|Breakthrough Performance Award
|{{won}}
|-
|[[People's Choice Awards|38th People's Choice Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.peopleschoice.com/pca/awards/nominees/index.jsp?year=2010|title=View Past Nominees and Winners|publisher=People's Choice}}</ref>
|align="center"|
|Favorite R&B Artist
|{{won}}
|-
|[[16th Screen Actors Guild Awards]]<ref>{{cite news|url=http://www.huffingtonpost.com/2010/01/23/sag-awards-2010-list-of-w_n_434383.html|title=SAG Awards 2010: List Of Winners|work=Huffington Post | date=January 23, 2010}}</ref>
|align="center"|
|[[Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture|Outstanding Performance by a Cast]]
|{{nom}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[FiFi Awards|39th Annual FiFi Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://fifiawards.wordpress.com/finalists/best-packaging-of-the-year/packaging-womens-broad-appeal/|title=Best Packaging of the Year – Women's Broad Appeal|publisher=FiFi Awards}}</ref>{{Ref label|note_a9|I|}}
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey’s Lollipop Bling Fragrance Collection
|Best Packaging of the Year – Women's Broad Appeal
|{{nom}}
|-
|2nd Noble Gift Gala<ref>{{Cite web|url=http://www.thenoblegiftgala.com/|title=The Noble Gift Gala|publisher=The Noble Gift Gala}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey
|Noble Gift Humanitarian Award
|{{won}}
|}
*'''I''' {{Note|note_a9}} The nominations for the fragance ''Lollipop Bling'' were presented to the company [[Elizabeth Arden]].
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
|[[The BET Honors#List of Honorees in 2012|5th BET Honors]]<ref>{{Cite web|url=http://www.bet.com/video/bethonors/2012/tributes/mariah-carey-bet-honors-tribute-2012.html|title=Mariah Carey Tribute|publisher=BET|access-date=2020-04-08|archive-date=2021-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20210920201608/https://www.bet.com/video/bethonors/2012/tributes/mariah-carey-bet-honors-tribute-2012.html|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey
|Entertainers Award
|{{won}}
|-
|[[Broadcast Music, Inc.|12th BMI Urban Awards]]<ref>{{Cite web|url=http://www.bmi.com/news/entry/mariah_carey_to_be_named_bmi_icon_at_annual_bmi_urban_awards|title=Mariah Carey to be Named BMI Icon at Annual BMI Urban Awards|publisher=Broadcast Music, Inc.}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey
|BMI Icon Songwriter
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
| [[People for the Ethical Treatment of Animals|PETA]]<ref>{{Cite web|url=https://www.peta.org/media/news-releases/mariah-carey-petas-holiday-angel-animals/|title=Mariah Carey is PETA's Holiday 'Angel for Animals'|website=PETA|language=en-US|access-date=2019-07-22|archive-date=2023-03-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20230318031342/https://www.peta.org/media/news-releases/mariah-carey-petas-holiday-angel-animals/|dead-url=yes}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey
|Angel for Animals Award
|{{won}}
|}
{| class="wikitable"
|-
!width="260"|Awards show
!Host<br>Country
!width="200"|Nomination(s)
!width="400"|Categories
!Results
|-
| [[2019 Billboard Music Awards]]<ref>{{Cite web|url=https://www.billboard.com/articles/news/awards/8509655/billboard-music-awards-2019-winners-list|title=2019 Billboard Music Awards Winners: The Complete List|last=Lynch|first=Joe|date=May 1, 2019|website=Billboard|access-date=}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey
|Icon Award
|{{won}}
|-
|[[Ivor Novello Awards]]<ref>{{Cite web|url=https://www.billboard.com/articles/news/awards/8513011/2019-ivor-novello-awards-winners-list|title=Mariah Carey and The 1975 Win 2019 Ivor Novello Awards|last=Kaufman|first=Gil|date=May 24, 2019|website=Billboard|access-date=}}</ref>
|align="center"|
|align="center"|Mariah Carey
|PRS for Music Special International Award
|{{won}}
|}
== Pelikula ==
=== Screen Actors Guild ===
{{awards table}}
|-
| align="center"| [[16th Screen Actors Guild Awards|2009]]
|Cast of [[Precious (film)|Precious]]
|rowspan="2"|[[Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture|Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture]]
|{{nom}}
|-
| align="center"| [[20th Screen Actors Guild Awards|2013]]
|Cast of [[The Butler]]
|{{nom}}
|-
{{end}}
===NAACP Image Awards===
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="1"|2010
| Mariah Carey (in [[Precious (film)|Precious]])
| Outstanding Supporting Actress in a Motion Picture
| {{nom}}
|-
{{end}}
=== Palm Springs International Film Festival ===
The Palm Springs International Film Festival is dedicated to showcasing the work of exceptional, new and emerging talents as well as the celebrated work of established directors. The festival provides an industry-friendly launch pad for new films and filmmakers, combining the best aspects of a casual film marketplace with its well-established reputation as a great audience festival that filmmakers love to attend.{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="1"|2010
| Mariah Carey (in [[Precious (film)|Precious]])
| Breakthrough Performance Award
| {{won}}
|-
{{end}}
=== Boston Society of Film Critics ===
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="1"|2009
| Cast of [[Precious (film)|Precious]]
| Best Ensemble Cast
| {{won}}
|-
{{end}}
=== Black Reel Awards ===
The [[Black Reel Awards]] were introduced in 2000 and were designed to annually recognize and celebrate the achievements of [[black people]] in film. Carey has received two nominations for her work in ''Precious''.<ref>{{cite web|url=http://blackreelawards.wordpress.com/2009/12/16/precious-and-princess-top-black-reel-awards-nominations/|title="Precious" and "Princess" Top Black Reel Awards Nominations|date=December 16, 2009|publisher=[[Black Reel Awards]]|accessdate=January 18, 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://blackreelawards.wordpress.com/2010/02/13/record-breaking-evening-for-%E2%80%9Cprecious%E2%80%9D/|title=Record-Breaking Evening for "Precious!"|publisher=[[Black Reel Awards]]|date=February 13, 2010|accessdate=January 18, 2014}}</ref>{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 2010
| ''Precious''
| Best Ensemble
| {{won}}
|-
| Mariah Carey as Ms. Weiss in ''Precious''
| Best Supporting Actress
| {{nom}}
|-
{{end}}
=== Golden Raspberry Awards ===
A [[Golden Raspberry Award]] is an award presented in recognition of the worst in film and was founded by [[John J. B. Wilson]] in 1980. The term ''[[wikt:raspberry|raspberry]]'' in the name is used in its irreverent sense, as in "[[blowing a raspberry]]."{{awards table}}
|-
|rowspan="2"|[[22nd Golden Raspberry Awards|2002]]
|Mariah Carey as Billie Frank in ''Glitter''
|[[Golden Raspberry Award for Worst Actress|Worst Actress]]
|{{won}}
|-
|Mariah Carey's cleavage in ''Glitter''
|[[Golden Raspberry Award for Worst Screen Couple|Worst Screen Couple]]
|{{nom}}
|-
|2010
|Mariah Carey in ''Glitter''
|Worst Actress of the Decade
|{{nom}}
{{end}}
==Pilantropiya==
===Congressional Awards===
<ref>{{cite web|url=http://congressionalaward.org/events/horizon.php |title=Congress Award |publisher=[[Congressional Award]] |accessdate=January 24, 2014 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131111160518/http://congressionalaward.org/events/horizon.php |archivedate=November 11, 2013 }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.looktothestars.org/celebrity/598-mariah-carey|title=Mariah Carey – Charity Work, Events and Causes|publisher=Look to the Stars|accessdate=January 24, 2014}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center" rowspan="2"| 1999
| rowspan="2"| Mariah Carey
| Horizon Award
| {{won}}
|-
| Howard Humanitarian Award
| {{won}}
|-
{{end}}
===Do Something Awards===
The [[Do Something]] Awards recognize both young people making social change and individuals from the entertainment industry who have dedicated their time to activism and charity. Carey was awarded alongside her husband Nick Cannon in 2012.
{{awards table}}
|-
| align="center"| 2012
| Mariah Carey <small>(with Nick Cannon)</small>
| Do Something Couple
| {{won}}
|-
{{end}}
===GLAAD Media Awards===
<ref name="GLAAD.org">{{cite web|url=https://www.glaad.org/tags/ally-award|title=Ally Award - GLAAD|author=|date=21 April 2016|website=[[GLAAD]]|access-date=8 April 2020|archive-date=1 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200801023756/https://www.glaad.org/tags/ally-award|dead-url=yes}}</ref>
{{awards table}}
|-
| align="center"| 2016
| Mariah Carey
| Ally Award
| {{won}}
|-
{{end}}
==Toltolan==
{{reflist}}
m77xfiio36ctz2akb8o0s4e285nqp4b
Bagyong Cimaron (2013)
0
24350
312071
310626
2026-10-29T20:24:51Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312071
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox bagyo|name=Tropical Storm Cimaron (Isang)|type=Tropical storm|year=2013|basin=WPac|Image location=Cimaron Jul 17 2013 0520Z.jpg|Image name=Tropical Storm Cimaron over [[Calayan Group of Islands]] on July 17|formed={{Start date|2013|07|15}}|dissipated={{End date|2013|07|18}}|1-min winds=40|10-min winds=40|pressure=1000|damages=322|fatalities=6 total<!--2 PHI, 4 CHN-->|Areas={{Flatlist|
* [[Philippines]]
* [[Taiwan]]
* [[China]]
}}|Hurricane season=[[2013 Pacific typhoon season]]}}An Bagyo Cimaron, na midbid sa Pilipinas bilang Tropikal Storm sarong maluyang tropikong bagyo, na igwa sana nin panggigipit na 1000 na hectopascal asin 45 mph, iyan na buo asin nakabilog nin daga sa Pilipinas, nangorogna ki Luzon, asin Tsina, saka nakaaapektar sa Timog-Taiwan durante kan pagsurat kaiyan. Sa ibong kan pagigin maluya, an bagyo naging dahilan pa man giraray nin grabeng danyos na mga $325 milyones sa Tsina, siring man nin 6 na pagkagadan nin total, na may 2 sa Pilipinas.
== Kasaysayan nin meteorolohiya ==
{{storm path|Cimaron 2013 track.png}}Sa paghinanapos kan Hulyo 14, nabilog an sarong tropikal na kababan harani sa Sirangan-Luzon, mantang iyan luway - luway na nag - aabante pasirangan, an hararom na pagkaara kan tropikal nagpuon na mahaman an mas marahay na sirkulasyon. Pero bilang tropikal na depresyon, sa katapustapusi kan Hulyo 16, nagkaigwa nin tropikal na depresyon sa solnopan na Pasipiko sa sirangan kan Islas Luzon kan Pilipinas. Kinaklasipikar kan kaibang Typhoon Ward Center (JTWC) an depresyon bilang 08W, asin an Pilipinas Atmosperic, Geophical and Astronomical Services Administration (PAGASA) tulos - tolos na nginaranan iyan na Islang. ( JT.C.) &.08W.Filipine Atmosperic, Geopisikal asin Astronomoikong mga Paglilingkod na Administrasyon. KAPAHAYAGAN).<ref>{{Cite web|title=Several Luzon provinces under Signal No. 1 as tropical depression ‘Isang’ intensifies|url=http://newsinfo.inquirer.net/446249/several-luzon-provinces-under-signal-no-1-as-tropical-depression-isang-intensifies|publisher=Frances Mangosing|accessdate=December 8, 2013}}</ref>
Bilang an tropikal na buwawi dai na mahahaloy magigin Cimaron, nag - aabante ngonyan paamihanan - sirangan, na garo man sana tropikal na depresyon, nagbunga iyan nin pagbagsak nin daga sa Northern-Luzon sa iyo man sanang kosog. An dakol na pananom na oran naholog hale sa langit mantang an makosogon na bagyo nakalakop sa palibot kan lugar na iyan. Nagsirang an kikilat asin hinampak an probinsia nin Ilocos Sur, na guminadan nin 2 katawo asin binayaan an labi pang 2 katawo na naerido.<ref name="Isang">{{Cite web|title=SitRep No. 3 re Effects and Actions Taken in Response to TS Isang|url=http://www.ndrrmc.gov.ph/attachments/article/1062/Update%20SitRep%20No.%203%20re%20Effects%20and%20Actions%20Taken%20in%20Response%20to%20TS%20Isang.PDF|accessdate=December 3, 2013|date=July 17, 2013|archive-date=December 4, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131204141828/http://www.ndrrmc.gov.ph/attachments/article/1062/Update%20SitRep%20No.%203%20re%20Effects%20and%20Actions%20Taken%20in%20Response%20to%20TS%20Isang.PDF|dead-url=yes}}</ref>
Pagkatapos kan pagbagsak kaiyan sa Pilipinas, an buhawi naglaog sa Bashi Channel. Arog kan nangyari, iyan luminaog man sa masakit na mga kamugtakan. Huli sa paborableng mga kamugtakan sa kadagatan, an kosog kan buhawi rinaot sa tropikal na estado nin bagyo. Sarabay na inapod iyan na Cimaron (1308) kan JMA sa kapinonan kan Hulyo 17.<ref>{{Cite web|title=TRMM Sees Strong Tropical Storm Cimaron|url=http://pmm.nasa.gov/node/819|accessdate=July 19, 2013}}</ref> Si Cimaron nagpadagos na bumalyo sa amihanan - solnopan asin lumaog sa amihanan - sirangan na Dagat nin Timog na Tsina, kun saen iyan nakaapektar sa mga lugar sa Taiwan, alagad mayo nin mga nakagagadan, naerido, o ano man na nawawarang tawo na irineport sa palibot kan lugar na iyan. Pagkatapos niyan, pumupunta naman ito sa hilaga at saka ito dumeretso sa timog baybayon nin Fujian. Sa katapustapusi ginibo kaiyan an ultimong kaiyan bilang maluyang tropikal na bagyo kan Zhangapu County sa petsa kan Hulyo 18, na an pinakahalangkaw na doros marikas na uminabot sa sentro kaiyan na kisuerra 45 mula sa palibot kaiyan.
Pagkabagsak daga, Cimaron nagpadagos na bumalyo sa Hilagang-kanluran na direksion, na an kusog kaiyan marikason na nagluluya, asin iyan luminuya pasiring sa tropikong depresyon sa laog nin Fujian kan Hulyo 18. An Japan Meteorological Agency nagpondo sa pagsubaybay sa bagyo sa 21: 00 UTC.E. kan Hulyo 18, huling idineklarar iyan kan panahon na idto.
== Mga pag-andam asin epekto ==
=== Pilipinas ===
Kan Hulyo 17, an nagkikilat na pangyayari sa laog kan probinsia nin Ilocos Sur sa Pilipinas nagwalat nin duwang tawo na nagadan asin an duwa pa naerido.<ref name="Isang"/>
=== Tsina ===
[[Ladawan:Cimaron_Jul_18_2013_0255Z.jpg|thumb|Troopikong Storm Cimaron harani sa daga sa Fujian kan Hulyo 18.]]
300,000 katawo an inukit huli sa kaligtasan.<ref name="Severe weather across eastern Asia">{{Cite web|url=http://www.weathercast.co.uk/weather-news/news/ch/c49397f68f2a5d06540785dd97608c02/article/severe_weather_across_eastern_asia.html|title=Severe weather across eastern Asia|date=July 20, 2013|accessdate=December 8, 2013}}</ref> Arog kan nasambitan na, may nangyaring kikilat sa Pilipinas na guminadan nin 2 katawo. 20 milyones katawo an apektaran kan buwawi, asin mga 9 milyones katawo an ibinalyo sa palibot kan daga. An makosog asin pambihirang bagyo nin dagoldol kan buwawi nagbunga nin 406 na kikilat sa irarom nin 2 oras sa Xiamen.<ref>{{Cite web|date=July 20, 2013|accessdate=October 1, 2013|url=http://fj.sohu.com/20130720/n382146582.shtml|title=Archive copy|archive-date=October 4, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131004221614/http://fj.sohu.com/20130720/n382146582.shtml|dead-url=yes}}</ref> AN DUWANG pagkawara nin ekonomiya huli sa bagyo nagin $1.98 bilyones (US322 milyones).
== Pakalihis nin kagadanan ==
Dakol na makosog an sulog na oran an nagduruman tanganing magduong sa Fujian. Sa laog nin 24 oras, an pinakahalangkaw na bilang na 505.3 mm (19.89 in) nasokol sa Mei Village, na may oras na kaharohalangkaweng 132.3 mm (5.21 in).<ref>{{Cite web|publisher=Sina Corp|date=July 19, 2013|accessdate=October 1, 2013|url=http://weather.news.sina.com.cn/news/2013/0719/100691074.html|language=zh}}</ref> Dakol na tinampo an binaha asin rinaot an mga harong huli sa teksto ni Cimaron.<ref>{{Cite web|publisher=新华网|date=July 20, 2013|accessdate=October 1, 2013|url=http://news.xinhuanet.com/energy/2013-07/20/c_125038024.htm|language=zh|title=Archive copy|archive-date=October 12, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131012210159/http://news.xinhuanet.com/energy/2013-07/20/c_125038024.htm|dead-url=yes}}</ref> Naeksperyensiahan harani sa daga ni Cimaron an pagbaha na puedeng mangyari sarong beses sa kada 500 na taon. Dakol na kapangyarihan an pinutol, saka naraot man an mga harong.
== Hilingon man ==
== Mga Referensiya ==
== Panluwas I ==
[[Kategorya:Category:Bagyo sa Pilipinas]]
9i4hobuwrrz1t661rag1l4nto2h4rl8
María Orosa
0
24557
312158
303219
2026-10-30T06:11:49Z
Raeinxx
33279
312158
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person|image=Maria Orosa bust and plaque at the Historical Park.jpg|birth_name=María Orosa y Ylagan|birth_date={{birth date|1892|11|29}}|birth_place=[[Taal, Batangas|Taal]], [[Batangas]], Kaptansya Heneral kan Filipinas|death_date={{Death date and age|1945|02|13|1892|11|29}}|death_place=Malate, Manila, [[Komonwelt kan Filipinas]]|education=[[Unibersidad kan Pilipinas, Manila]]<br />Unibersidad kan Washington}}
Si '''María Orosa y Ylagan''' (Nobyembre 29, 1892 – Pebrero 13, 1945) ,sarong Pilipinang teknolohiko sa pagkakan, parmasiyutikong kimiko, humanitaryo, asin heroe nin giyera.<ref name="National Historical Institute of the Philippines: MARIA Y. OROSA (1892–1945). Pioneering Food Technologist and Inventor">[http://www.nhi.gov.ph/downloads/sm0029.pdf MARIA Y. OROSA (1892–1945). Pioneering Food Technologist and Inventor] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100704223624/http://www.nhi.gov.ph/downloads/sm0029.pdf|date=4 July 2010}}. Retrieved 11 October 2010.</ref> Nag-eksperimentar siya sa mga katutubong pagkakan nin [[Filipinas]], asin kaidtong [[Ikaduwang Gerang Pankinaban]] saiyang pighaman an ''Soyalac'' (sarong masustansyang inumon gikan sa soybeans) sagkod an ''Darak'' (pagkakang hale sa bagas na mayaman sa [[bitamina B1]], na pupuwede magpalikay sa helang na beri-beri), na saiyang tinabangan na makalaog sa mga intermentong kampo nin mga Hapones asin iyo nakasalbar sa buhay nin mga ribong Pilipino, Amerikano, asin iba pang mga nasyunal.<ref name="food52">{{Cite web|url=https://food52.com/blog/24700-maria-orosa-profile|title=She Invented Banana Ketchup & Saved Thousands of Lives. Why Have We Never Heard of Her?|date=26 October 2019|website=Food52|language=en-us|access-date=1 November 2019}}</ref> Ipigheras niya man sa publiko an bistadong maray na ''banana ketchup''.
Nakompleto niya an saiyang batsilyer sagkod masteral na mga degri sa parmasiyutikong kimika, pati an dugang na degri sa kimikang pagkakan. Dagos man siyang pig-alok nin posisyon bilang kimikong asistante para sa estado nin Washington bago buminalik sa Pilipinas kaidtong 1922 para magpokus sa pagsimbag sa problema nin malnutrisyon sa saiyang ginikanang nasyun. Nakaimbento siya nin nagkapirang klase nin kakanon para mapadikit an pangangaipo sa mga imported na produkto sagkod para mapakakan an mga Pilipino. Ginibo niyang bentahe an abundanteng natural na nakukua sa mga isla nin Pilipinas arug kan mga katutubong prutas, mga duma, asin mga gulay ngarig magkaigwa nin sadiring suplay an Pilipinas.
Kaidtong Ikaduwang Gerang Pankinaban, si Orosa buminale sa Gerilya nin Marking para ipaglaban an katalingkasan kan Pilipinas. Nakaimbento siya nin mas dakul sa 700 na resipe sa saiyang pagkabuhay, kabali na an Soyalac asin Darak, na nagsalbar sa buhay nin ribong mga buhay kaidtong panahon nin gera. Nakaimbento man siya nin mga nakalatang kakanon para sa mga gerilya na nakikipaglaban sa liberasyon nin Filipinas. Kun mayo an siyang mga imbensyon sa pagkakan, ribong katawohan an pigsasabing magagadan sa mga intermentong kampo, ospital, asin sa mga kalye.
== Personal na buhay ==
Si Orosa namundag kan Nobyembre 29, 1892 sa [[Taal, Batangas]], sagkod an ikaapat sa walong aki ni Simplicio A. Orosa asin Juliana Ylagan-Orosa. Maski ngani an saiyang ama nagadan kan siya aki pa sana (sagkod nagtabang sa saiyang ina sa saindang tindahan),<ref name="lifestyle.inquirer.net">{{Cite web|url=https://lifestyle.inquirer.net/305892/freedom-fighter-maria-y-orosa-life-saving-darak-cookies/|title=Freedom fighter Maria Y. Orosa and her life-saving 'darak' cookies|date=September 12, 2018|website=Inquirer Lifestyle}}</ref> pira sa saiyang mga tugang an nabisto man sa Filipinas. An saiyang nakagugurang na tugang na lalaki, si Engr. Vicente Ylagan Orosa Sr., iyo nagin Sekretarya nin Pampublikong Kagibohan asin Komunikasyon, sagkod nagin, Pamayo nin ''People's Homesite and Housing Corporation'' (PHHC) kaidtong administrasyon ni Presidente [[Ramon Magsaysay]]. An saiyang sarong tugang na si Dr. Sixto Ylagan Orosa Sr., nagin pangenot na doktor, sagkod an saiyang mga pamangkin kabali an taga-bankong si Sixto L. Orosa, Jr., Filipinong Nasyunal na Artista na si Dance Leonor Orosa Goquiñgco, negosyanteng si José R. L. Orosa, dakol na gawad na pankulturang paraheras na si Rosalinda L. Orosa, sagkod an saiyang biyograpo na si Helen Orosa del Rosario.
Bilang sarong iskolar nin gobyerno, si Orosa nakaguno nin batsilyer asin masteral na degri sa parmasiyutikong kimika, sagkod dugang na degri sa kimikang pagkakan hale sa Unibersidad kan Washington.<ref name="food52" /> Nagtrabaho man siya sa sarong planta nin paglata kan mga sira sa [[Alaska]] kan siya nasa kolehiyo pa.
== Enot na Buhay asin Pamilya ==
[[Ladawan:Maria_Orosa_bust_and_plaque_at_the_Historical_Park.jpg|thumb|256x256px|Bust ni Maria Orosa sa [[commons:Category:Batangas_Provincial_Capitol_Complex|Batangas Provincial Capitol Complex]] sa [[Syudad nin Batangas|Batangas City]]]]
Si Orosa namundag kan Nobyembre 29, 1893, sa [[Taal|Taal, Batangas]], asin iyo an ikaapat sa walong aki ni Simplicio A. Orosa asin Juliana Ylagan-Orosa. Dawa ngani nagadan an saiyang ama kan siya aki pa (asin nagtabang sa saiyang ina sa pangkagabsan na tindahan kan pamilya), dakul sa saiyang mga tugang an nagin bisto man sa Filipinas. An saiyang matuang tugang na si Engr. si Vicente Ilagan Jr., nagin Sekretaryo kan Obra Publiko asin Komunikasyon, asin, kan huri, Pamayo kan People's Homesite and Housing Corporation (PHHC) sa panahon kan administrasyon ni Presidente [[Ramon Magsaysay]] . An saiyang tugang na lalaki, si Dr. Sixto Ylagan Orosa Sr., nagin pioneering doctor, asin an saiyang mga pamangkin asin sobrina nagin kilala man sa iba’t ibang larangan, kaiba an bankero na si Sixto L. Orosa, Jr., Philippine National Artist in Dance na si Leonor Orosa Goquiñgco, negosyanteng José RL Orosa, award-winning cultural journalist na [[Rosalinda Orosa|si Rosalinda L Orosa]], asin an saiyang biograpiya Orario.<ref>https://www.asiaresearchnews.com/content/mar%C3%ADa-orosa</ref>
Pagkatapos nya mag-eskuwela sa [[Unibersidad kan Filipinas]], si Orosa nagin sarong iskolar na suportado kan gobyerno asin tigpadara sa Estados Unidos kan 1916. Nag-enrol siya sa Unibersidad kan Washington sa Seattle, <ref name="NPS" />asin duman siya nakakua kan saiya nin bachelor's asin master's degrees sa parmasyutikong kimika, asin dagdag na degree sa chemistry sa pagkakan hale sa Unibersidad kan Washington . Nagtrabaho siya sa mga de-lata nin sira sa [[Alaska]] sa panahon kan saiyang mga bakasyon sa tig-init sa kolehiyo. <ref name="food52" /> Duman, nagtrabaho siya sa pabrika na naglalata kan mga produkto. <ref name="NPS" />
== Karera ==
Maski ngani pig-alok nin trabaho bilang kimikong asistante kan estadong gobyerno nin Washington, buminalik si Orosa sa Filipinas kaidtong 1922. Nagpoon siyang magtukdo nin ekonomikang pangharong sa Centro Escolar University, sagkod nagbalyo sa dibisyong preserbasyon nin pagkakan kan Philippine Bureau of Science. Mawot niyang makatabang na magkaigwa nin sadiring suplay nin pagkakan an Filipinas, pati naman mapakusog an mga pamilyang Filipino. Pig-organisa niya an grupong ''4-H'' sa mga isla (na igwa nin mas dakul sa 22,000 na mga miyembro kan 1924), sagkod nagpasiring sa mga baryo para tukduan an mga kababaihan kun papano mag-ataman nin mga manok, pagpreserbar nin mga lokal na produkto, asin magplano nin masustansyang pagkakan. Naimbento ni Orosa an palayok ngarig makapaghurno an mga pamilyang mayo nin kuryente, asin naghaman nin mga resipe para sa mga lokal na gunuan, kabali an kamoteng kahoy, mga batag, asin niyog. An saiyang ''banana ketchup'' nagin paboritong kondimento asin salak sa pagluto sa arkipelago. Naghimo man siya nin mga arak asin ''calamansi nip'', sarong desikato asin pulburang porma nin sarong sitrus na prutas na piggagamit man sa paggibo nin kalamansi juice, banana ketchup asin iba pang mga resipe. Nagin siyang pamayo kan ''Home Economics Division'' asin pig-organis an ''Division of Food Preservation'' kaini. Sa paggamit parehas kan saiyang kaaramang lokal asin teknikal, si Orosa may mahiwas na ambag sa kulinaryo asin nagtukdo man nin tamang paagi sa pagpreserbar nin mga katutubong pagkakan arug kan adobo'','' dinuguan'','' kilawin, asin escabeche.
Kaidtong Ikaduwang Gerang Pankinaban, ginamit niya an saiyang kaaraman sa kimikang pagkakan para maimbento an Soyalac (sarong mayaman sa [[protina]] na pulburang produkto nin soybean) asin an Darak (sarong pagkakan hale sa bagas na mayaman sa thiamine asin iba pang mga [[bitamina]] na pwede man magbulong nin [[beri-beri]]).<ref name="food52" /> Nagin man siyang kapitana sa ''Marking's Guerrillas'', sarong Filipinong gerilyang grupo na pig-organisa ni Marcos "Marking" V. Augustín.<ref>{{Cite web|url=https://www.findagrave.com/memorial/86601727/marcos-v_-marking|title=Marcos V. Agustin Marking (1910-Onbekend) - Find A Grave-gedenkplek}}</ref> An mga gerilya nagtabang sa mga pwersang Amerikano na kalabanon an mga tropang Hapones asin nagkua nin mga karpintero para ikaag an Soyalac asin Darak sa labot na istik nin mga kawayan, na iyo ipinadara sa mga sibilyan na nakapreso sa [[Unibersidad kan Santo Tomas]] asin sa mga presohan sa [[Capas, Tarlac]] sagkod [[Corregidor]]. An mga pulbura nagsalbar sa buhay nin mga nagugutom na gerilya asin soldadong Amerikano sa presohan.<ref name="food52" /> An saiyang "Tiki-Tiki" na cookies (nagibo hale sa Darak) iyo nakatabang man sa pagsalbar sa mga sibilyang buhay kaidtong panahon nin giyera asin kagutoman.<ref>https://www.nps.gov/articles/000/maria-ylagan-orosa.htm</ref>
== Pagkagadan asin legasiya ==
[[Ladawan:Maria Orosa and Office of the Municipal Mayor, Taal, Batangas, October 2022.jpg|thumb|250x250px|Pigura ni Maria Orosa sa Opisina kan Alkalde nin [[Taal, Batangas]]]]
Maski ngani an saiyang pamilya asin mga kabiristo iyo pigpirit siya na magluwas sa Manila huli sa giyera, dae siya nagtubod asin nagtinir sa saiyang poste bilang sarong soldado. Pebrero 13, 1945, nagadan si Orosa huli sa lugad pagkatapos bombahon sa saiyang opisinang panggobyerno. An ospital kun sain siya dinara iyo pigbomba man na tuminama sa saiyang puso na direktang tuminapos sa saiyang buhay.<ref name="food52" /> An ''American Red Cross'' tinawan si Orosa nin humanitaryong gawad para sa saiyang pagsalbar sa buhay kan mga preso.<ref name="lifestyle.inquirer.net" /> An pamangkin niyang si Helen Orosa del Rosario kaidtong 1970 pigpublikar an ''Maria Orosa: Her Life and Work'', na kabali man an 700 na resipe ni Orosa.
An Filipinas opisyal na pigbibistado an kontribusyon ni Orosa. Sa saiyang ginikanang probinsya, an Batangas, nagtugdok nin monumento asin historikal na marka bilang pag-onra saiya. Sarong kalye sa Ermita, Manila (kun sain an ''Court of Appeals of the Philippines'' iyo mahihiling), iyo pigpangaran pagkatapos saiya, pati naman an edipisyo sa Bureau of Plant Industry. Kan ika-65 na anibersaryo kan ''Institute of Science and Technology'', nagin siyang saro sa 19 na siyentista na nakaresibe nin espesyal na rekognisyon. Kaidtong Nobyembre 29, 1983,an ''National Historical Institute'' nagtugdok nin sarong marka sa saiyang onra sa Bureau of Plant Industry sa San Andrés, Manila. Sa komemorasyon kan saiyang sentenyal na anibersaryo nin pagkamondag, an Philippine Postal Corporation nag-isyu nin sarong ''postage stamp'' sa saiyang onra. An ginikanang banwaan niyang [[Taal, Batangas]] iyo pigselebrar an ika-125 na anibersaryo kan saiyang pagkamondag kaidtong Nobyembre 29, 2018. Kan 29 November 2019, an Google pigselebrar man an saiyang ika-126 na kompleanyo sa sarong Google Doodle.<ref>{{cite web|url=https://www.google.com/doodles/maria-ylagan-orosas-126th-birthday|title=María Ylagan Orosa's 126th Birthday|website=Google|date=29 November 2019}}</ref>
Kan February 8, 2020, an lubungan ni Orosa iyo nahanap sa Malate Catholic School, an sityo nin Remedios Hospital kaidtong Ikaduwang Gerang Pankinaban. An pagkalot iyo pinangenotan ni Isabel Picornell. Pig-suhestyon man na an saiyang lubungan iyo ibalyo sa [[Libingan ng mga Bayani]] (LNMB) sa [[Taguig]].
== Lista nin kagibohan ==
* ''The history and chemistry of norsphenamine'' (1921)
* ''Preservation of Philippine foods'' (1926)
* ''Rice bran: a health food and how to cook it'' (1932)
* ''Roselle recipes'' (1931)
* ''Soy beans as a component of a balanced diet and how to prepare them'' (1932)
* ''Preserve the national culture in local food'' (1932)
== Mga ginikanan ==
* Ancheta, Herminia M. and Michaela Beltran-Gonzales, Filipino Women in Nation Building, Phoenix Publishing House Inc., Quezon City, 1984.
* http://worldcat.org/identities/lccn-no2009093773/
* Centro Escolar University (2019) CEU-SNHM Pays Tribute to Filipina Innovator Maria Orosa. https://manila.ceu.edu.ph/ceu-snhm-pays-tribute-to-filipina-food-innovator-maria-orosa {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200623090824/https://manila.ceu.edu.ph/ceu-snhm-pays-tribute-to-filipina-food-innovator-maria-orosa |date=2020-06-23 }}
* Cite Seer X http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.504.4716&rep=rep1&type=pdf
* Republic of the Philippines News Agency (2019). Google honors Filipina scientist Maria Orosa. https://www.pna.gov.ph/index.php/articles/1087406
== Iba pang babasahon ==
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=8nhfSFs79fUC&pg=PA279|title=Seafood of South-East Asia: A Comprehensive Guide with Recipes|author=Davidson, Alan.|publisher=Ten Speed Press|year=2003|isbn=1-58008-452-4|edition=2nd|pages=279–295}}
* Orosa, Maria Y. and Helen Orosa del Rosario. (1970). ''Maria Y. Orosa, Her Life and Work'' (Helen Orosa del Rosario, Ed.). [Quezon City:] R. P. Garcia Pub. Co.
== Toltolan ==
{{Reflist}}{{Saringsing}}
[[Kategorya:Mga Filipinong siyentista]]
cvp87v3dtkh3v56s0422p7oinxnkgsz
Whang-od
0
24598
312134
311894
2026-10-30T03:11:54Z
Jasminthecontributor
33550
/* Biograpiya */
312134
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Filipino tattoo artist (born 1917)}}
{{Philippine name|Oggay}}
{{Use mdy dates|date=April 2023}}
{{Infobox artist
| image = Whang-od tattooing.jpg
| image_size =
| alt =
| caption = Whang-od tattooing on June 30, 2016
| other_names = {{ubl|Maria Oggay<ref>{{cite news|url=http://www.sunstar.com.ph/baguio/local-news/2016/10/05/chasing-whang-od-oldest-kalinga-mambabatok-501830|title=Chasing Whang–od, the oldest Kalinga Mangdadamo|last=Catalan|first=Maria Elena|date=October 5, 2016|accessdate=February 28, 2017|newspaper=Sun Star Baguio|archive-date=March 27, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180327150916/http://www.sunstar.com.ph/baguio/local-news/2016/10/05/chasing-whang-od-oldest-kalinga-mambabatok-501830|url-status=dead}}</ref>
| Apo Whang-Od<ref>{{cite news | url=https://www.theguardian.com/world/2023/apr/03/indigenous-tattooist-apo-whang-od-vogue-oldest-cover-star-106-philippines | title=Indigenous tattooist becomes Vogue's oldest ever cover star at 106 | newspaper=The Guardian | date=April 3, 2023 | last1=Ratcliffe | first1=Rebecca }}</ref>
|''Alternate name spellings'': {{flatlist|
* Whang Od
* Wang Od
* Fang-od
* Whang-ud
}}}}
| birth_name = Whang-od Oggay
| birth_date = {{Birth date and age|1917|2|17}}
| birth_place = [[Tinglayan]], [[Kalinga (province)|Kalinga]], [[Mountain Province]], [[Insular Government of the Philippine Islands|Philippine Islands]]
| nationality = [[Philippines|Filipino]]
| education =
| alma_mater =
| known_for = Last and oldest practitioner of Kalinga tattooing<ref name=inq>{{cite news| last = Melanes
| first = Maurice| date = September 10, 2013| title = Skin as archive of history, culture, identity| url = http://newsinfo.inquirer.net/485029/skin-as-archive-of-history-culture-identity| newspaper = [[Philippine Daily Inquirer]]
| location = Philippines| access-date = October 19, 2015}}</ref><ref>{{cite news| date = 2014| title = Whang-Od| url = http://travel.nationalgeographic.com/travel/traveler-magazine/photo-contest/2014/entries/281595/view/| archive-url = https://web.archive.org/web/20140803044253/http://travel.nationalgeographic.com/travel/traveler-magazine/photo-contest/2014/entries/281595/view/| url-status = dead| archive-date = August 3, 2014| newspaper = [[National Geographic Society|National Geographic]]| location = [[United States]]| access-date = October 19, 2015| accessdate = March 15, 2021| archivedate = August 3, 2014| archiveurl = https://web.archive.org/web/20140803044253/http://travel.nationalgeographic.com/travel/traveler-magazine/photo-contest/2014/entries/281595/view/}}</ref><br>Oldest person on the cover of ''Vogue''
| notable_works =
| style =
| movement =
| spouse =
| partner =
| awards = [[Presidential Medal of Merit (Philippines)]]
| elected =
| patrons =
| memorials =
| website = <!-- {{URL|Example.com}} -->
| module =
}}
Si '''Whang-od Oggay''' ( <small>pronunciation kan enot na pangaran:</small> [ ˈ(h)waŋˈ(ʔ)ɔd ] ; <ref>{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=WTJf4mulnRE|title=Biyahe ni Drew: Meet Apo Whang-Od, the oldest traditional tattoo artist in Kalinga|date=13 October 2019|website=YouTube|publisher=GMA Public Affairs|access-date=16 April 2023}}</ref> ipinangaki kan Pebrero 17, 1917 sa Buscalan, Kalinga siya saro sa pangkat etniko kan Kalinga), <ref>{{cite web|url=https://radyonatin.com/story.php/46552|title=Legendary tattoo artisan Whang-od celebrates 104th birthday|access-date=March 25, 2025|archive-date=November 21, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231121010840/https://radyonatin.com/story.php/46552|dead-url=yes}}</ref> bisto man sa pangaran na '''Maria Oggay''', sarong tattoo artist gikan sa baryo nin Buscalan sa laog [[Tinglayan|kan Tinglayan]], [[Kalinga]], Filipinas . <ref>{{Cite news|title=Whang-od, el mito de la última tatuadora de la tribu filipina Kalinga|url=http://www.lavanguardia.com/cultura/20150812/54435777390/whang-od-el-mito-de-la-ultima-tatuadora-de-la-tribu-filipina-kalinga.html}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Ratcliffe|first=Rebecca|title=Indigenous tattooist becomes Vogue's oldest ever cover star at 106|url=https://www.theguardian.com/world/2023/apr/03/indigenous-tattooist-apo-whang-od-vogue-oldest-cover-star-106-philippines}}</ref> Parati siyang piglaladawan bilang an "huri" asin pinakagurang ''na mambabatok'' (tradisyonal na paratattoo nin Kalinga) asin parte kan mga tawong Butbut kan mas dakulang etnikong grupo nin Kalinga . <ref>{{cite news|date=August 12, 2015|title=Whang-od, el mito de la última tatuadora de la tribu filipina Kalinga|trans-title=Whang-od, the Myth of the Last Tattoist from the Philippine Kalinga tribe|url=http://www.lavanguardia.com/cultura/20150812/54435777390/whang-od-el-mito-de-la-ultima-tatuadora-de-la-tribu-filipina-kalinga.html|newspaper=[[La Vanguardia]]|location=Spain|language=Spanish|access-date=October 19, 2015}}</ref>
Bakong arog kang mga mambabatok ngunyan, si Mria Oggay o si Whang Od mayong ginagamit na makina o kuryente, purong tradisyonal lamang ang saiyang paagi kang pagtatoo o pagbabatok
Sa edad na 11, nagpoon siyang mag-tattoo [[Pugot payo|nin mga headhunter]] asin babae ni Butbut. Alagad an mga parapakilaban tradisyonal na nagkukua nin mga tattoo gikan sa mga gibo sa pakikipaglaban. Sa pagtapos kan giyera kan mga tribu sa rehiyon, si Whang-od padagos na naggigibo nin tradisyonal na pag-tattoo sa mga turista na nagbibisita sa Buscalan. <ref>{{Cite news|last=Ratcliffe|first=Rebecca|date=April 3, 2023|title=Indigenous tattooist becomes Vogue's oldest ever cover star at 106|language=en-GB|work=The Guardian|url=https://www.theguardian.com/world/2023/apr/03/indigenous-tattooist-apo-whang-od-vogue-oldest-cover-star-106-philippines|access-date=April 11, 2023|issn=0261-3077}}</ref>
Bakong arog kan mayoriya kan mga Pilipino, dai siya tataong magtaram [[Tataramon na Tagalog|nin Tagalog]], [[Tataramon na Filipino|Filipino]], o [[Tataramon na Ingles|Ingles]] . Nakikipag-olay sana siya sa [[Tataramon na Kalinga|Kalinga]], an saiyang katutubong tataramon, asin [[Tataramon na Ilokano|Ilocano]], sarong [[lingua franca]] kan Norteng Luzon.
Kan Abril 2023, an 106-anyos na si Whang-od nagluwas sa cover kan ''Vogue Philippines'' {{'}} Beauty Issue, na iyo an pinakagurang na nabubuhay na tawo na nagluwas sa cover kan <nowiki><i id="mwYQ">Vogue</i></nowiki> . <ref>{{Cite news|last=Woodyatt|first=Amy|title=A 106-year-old from the Philippines is Vogue's oldest ever cover model|url=https://edition.cnn.com/style/article/vogue-philippines-april-cover-intl-scli/index.html}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Sánchez|first=Emma|title=106-year-old Indigenous Filipino tattoo artist becomes Vogue cover model|url=https://www.nbcnews.com/news/asian-america/106-year-old-indigenous-filipino-tattoo-artist-becomes-vogue-cover-mod-rcna77658}}</ref> <ref>{{Cite web|last=Mouriquand|first=David|date=April 10, 2023|title=106-year-old Filipino tattoo artist becomes Vogue's oldest cover model|url=https://www.euronews.com/culture/2023/04/10/a-106-year-old-indigenous-filipino-tattoo-artist-becomes-vogues-oldest-ever-cover-model|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217063955/https://www.euronews.com/culture/2023/04/10/a-106-year-old-indigenous-filipino-tattoo-artist-becomes-vogues-oldest-ever-cover-model|archive-date=February 17, 2024|access-date=April 11, 2023|website=euronews|language=en}}</ref>
An [[Nasyunal na Komisyon para sa Kultura asin kan Arte|National Commission for Culture and the Arts]] (NCCA) nagtao ki Whang-od kan prestihiyosong ''Dangal ng Haraya Award'' sa [[Tabuk]], an kabisera kan etnikong probinsya ni Whang-od na [[Kalinga]], kan 2018. Siya nominado para sa National Living Treasures Award (Gawad Manlilikha ng Bayan) kan 2017. An saiyang nominasyon pigpoproseso pa kan NCCA. <ref name="news.mb.com.ph2">{{Cite web|url=https://news.mb.com.ph/2018/06/22/apo-whang-od-commended-for-raising-kalinga-culture|title=Apo Whang–Od commended for raising Kalinga culture|website=Manila Bulletin News|access-date=June 24, 2018|archive-date=November 4, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191104101431/https://news.mb.com.ph/2018/06/22/apo-whang-od-commended-for-raising-kalinga-culture/|url-status=}}</ref><ref name="rappler.com2">{{Cite web|last=Cimatu|first=Frank|date=June 12, 2018|title=Whang-od to receive Dangal ng Haraya award|url=https://www.rappler.com/life-and-style/arts-culture/whang-od-ncca-dangal-ng-haraya-award|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217064533/https://www.rappler.com/life-and-style/arts-culture/204710-whang-od-ncca-dangal-ng-haraya-award/|archive-date=February 17, 2024|access-date=February 17, 2024|website=Rappler}}</ref><ref name="news.abs-cbn.com2">{{Cite web|url=https://news.abs-cbn.com/life/06/13/18/whang-od-to-receive-award-for-contribution-to-ph-culture-arts|title=Whang-od to receive award for contribution to PH culture, arts|website=ABS-CBN News}}</ref><ref name="cnnphilippines.com2">{{Cite web|url=https://cnnphilippines.com/lifestyle/2018/06/13/Whang-od-Dangal-ng-Haraya-2018-NCCA.html|title=Whang-od to receive cultural heritage award from NCCA|website=cnn|access-date=March 23, 2020|archive-date=November 4, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191104101442/https://cnnphilippines.com/lifestyle/2018/06/13/Whang-od-Dangal-ng-Haraya-2018-NCCA.html|url-status=}}</ref>
== Biograpiya ==
=== Karera ===
[[Ladawan:Whang-od_and_a_recently_tattooed_visitor..jpg|thumb| Nakikipag-olay sa sarong bisitang may tattoo]]
Si Whang-od nagpoon na mag-tattoo sa edad na 15, <ref name=":42">{{cite web|last=Springer|first=Kate|date=August 6, 2017|title=Meet Whang Od Oggay: The Philippines' oldest tattoo artis|url=http://edition.cnn.com/travel/article/philippines-oldest-tattoo-artist/index.html|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217065146/https://edition.cnn.com/travel/article/philippines-oldest-tattoo-artist/index.html|archive-date=February 17, 2024|access-date=October 19, 2017|website=[[CNN]]}}</ref>ng tradisyonal na porma nin arte na saiyang nanodan sa saiyang ama na pigkokonsiderar na sarong master tattooist sa rehiyon. <ref name=":152">{{Cite web|last=Krutak|first=Lars|authorlink=Lars Krutak|date=2009|title=Lars Krutak {{!}} The Last Kalinga Tattoo Artist of the Philippines {{!}} Lars Krutak|url=http://www.larskrutak.com/the-last-kalinga-tattoo-artist-of-the-philippines/|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217065424/https://www.larskrutak.com/the-last-kalinga-tattoo-artist-of-the-philippines/|archive-date=February 17, 2024|access-date=October 23, 2017|website=www.larskrutak.com|language=en-US}}</ref> Sa tradisyon, an mga lalaki sana na may espesyal na ginikanan sa pag-tattoo an tinutugutan na makanuod kan arte. Si Whang-od sarong eksepsyon huli sa saiyang talento asin potensyal na nahiling kan saiyang ama. Sa huring buhay, an mga piniling aprentis ni Whang-od mga babae sana, na binalga an tradisyon na patrimonial sa kaenot-enote sa naitala na kasaysayan kan Kalinga. Sa ibong kan pagbalga sa tradisyon, inako kan saiyang komunidad an saiyang desisyon. Ginigibo niya an ''batok'', an tradisyonal na pag-tattoo na may kamot, sa mga lalaking headhunter na nakakua kan mga tattoo sa paagi nin pagprotehir sa mga baryo o paggadan sa mga kaiwal. Nagpapatattoo man siya nin mga babae kan mga tawong Butbut sa Buscalan, Kalinga, para sa mga katuyuhan na estetiko. <ref name=":43">{{cite web|last=Springer|first=Kate|date=August 6, 2017|title=Meet Whang Od Oggay: The Philippines' oldest tattoo artis|url=http://edition.cnn.com/travel/article/philippines-oldest-tattoo-artist/index.html|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217065146/https://edition.cnn.com/travel/article/philippines-oldest-tattoo-artist/index.html|archive-date=February 17, 2024|access-date=October 19, 2017|website=[[CNN]]}}</ref><ref name="bbc2">{{cite news|last=Lowe|first=Aya|date=May 27, 2014|title=Reviving the art of Filipino tribal tattoos|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-27539510|url-status=live|archive-url=https://archive.today/20140528091339/http://www.bbc.com/news/world-asia-27539510|archive-date=May 28, 2014|access-date=October 19, 2015|newspaper=[[BBC]]|location=[[United Kingdom]]}}</ref> Bilang sarong tradisyonal na Kalinga tattooist o ''mambabatok'', siya naghuhula asin nag-aawit mantang naggigibo nin mga tattoo. <ref name=":122">{{Cite web|last=Buccat|first=Rhys|title=How an old woman tattooed an age-old tradition on the global map|url=http://news.abs-cbn.com/specials/ph/tattoo/whang-ud|url-status=|archive-url=https://archive.today/20230212153542/https://news.abs-cbn.com/specials/ph/tattoo/whang-ud|archive-date=February 12, 2023|access-date=October 23, 2017|website=ABS-CBN News|language=en-US}}</ref> An lambang disenyo na saiyang ginigibo igwa nin mga simbolikong kahulugan na espesipiko sa kulturang ''mambabatok'' . Halimbawa, an sarong parapakilaban na nakagadan nin kaiwal tatawan nin tattoo nin agila pagpuli nia hale sa ralaban. <ref name="rebirth">{{Cite news|last=Howard|first=Anne Collins|date=January 18, 2016|title=The rebirth of a 1,000-year tradition|url=http://www.bbc.com/travel/story/20160106-an-ancient-ink-technique-sees-new-blood}}</ref>
Enot siyang na-tattoo kan siya sarong tin-edyer <ref name=":44">{{cite web|last=Springer|first=Kate|date=August 6, 2017|title=Meet Whang Od Oggay: The Philippines' oldest tattoo artis|url=http://edition.cnn.com/travel/article/philippines-oldest-tattoo-artist/index.html|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217065146/https://edition.cnn.com/travel/article/philippines-oldest-tattoo-artist/index.html|archive-date=February 17, 2024|access-date=October 19, 2017|website=[[CNN]]}}</ref> na may mga disenyo na igwa nin hagyan asin sarong sawa. <ref name=":5">{{Cite news|last=Daveney|first=Susan|title=This 100-Year-Old Female Tattoo Artist Is Cool AF|url=http://www.huffingtonpost.co.uk/entry/100-year-old-female-tattoo-artist_uk_58db6db1e4b0546370634646}}</ref> An tattoo na python orog na mahalaga sa mga sagradong istorya kan saiyang banwaan. Susog sa saindang katutubong relihiyon, an tattoo nin kiskis nin sawa enot na itinao ki Lagkunawa, sarong magayon na nobleng babae gikan sa baryo nin Tinglayan (baryo ni Whang-od). Ini sarong regalo gikan sa bayani-diyos na si Banna, na namoot sa mortal. Poon kaidto, an tattoo ipinasa sa mga henerasyon. ''An Fatok'' iyo an termino na ginagamit sa pagpatattoo nin mga babae tanganing ipahiling an kagayunan asin kayamanan. Kun an takyag nin sarong babae may tattoo arog kan sadiring mga tattoo ni Whang-od, an pamilya kan babae obligadong magbayad sa paratattoo nin sarong piglet o sarong bugkos nin inani na bagas (na inaapod sa lokal na ''dalan'' ). Sa ibong na lado, ''an fi-ing'' iyo an termino na ginagamit sa pagtattoo nin mga lalaking Butbut warriors sa saindang mga daghan asin mga takyag. Si Whang-od dati nag-eensayo nin ''pag-fi-ing'' sagkod na an headhunting pigdisganar kan gobyerno. ''An fi-ing'' huring ginibo kan 1972. <ref name=":6">{{Cite news|last=Albano Jr.|first=Estanislao|title=Saving Kalinga's dying art of tattooing|url=http://newsinfo.inquirer.net/738487/saving-kalingas-dying-art-of-tattooing}}</ref>
Dawa ngani mayo na an mga headhunter, pig-aaplay pa man giraray ni Whang-od an mga tattoo sa mga turista sa Buscalan. Alagad dai na siya nag-aawit kun nagtatattoo nin mga turista, nin huli ta an mga awit para sana sa pagpagayon kan mga babaeng Kalinga asin para sa selebrasyon kan kapangganahan kan mga lalaking Kalinga sa ralaban. An nagkapira sa saiyang mga notable na parokyano iyo [[Rhian Ramos|si Rhian Ramos]], <ref>{{Cite news|date=December 5, 2014|title=LOOK: Rhian Ramos gets traditional tattoos|url=http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/05/14/look-rhian-ramos-gets-traditional-tattoos|accessdate=March 25, 2025|archivedate=November 15, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151115015738/http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/05/14/look-rhian-ramos-gets-traditional-tattoos}}</ref> Drew Arellano, <ref>{{Cite news|date=May 9, 2014|title='Biyahe ni Drew' heads to Kalinga, meets Apo Whang-Od|url=http://www.gmanetwork.com/news/story/360250/newstv/biyahenidrew/biyahe-ni-drew-heads-to-kalinga-meets-apo-whang-od}}</ref> Liza Diño <ref name=":0">{{Cite news|date=February 19, 2017|title=LOOK: Liza Dino gets traditional tattoo|url=http://news.abs-cbn.com/life/02/19/17/look-liza-dino-gets-traditional-tattoo}}</ref> asin [[Ice Seguerra]] . <ref name="aiza">{{Cite news|last=Gianna Francesca Catolico|date=February 20, 2017|title=LOOK: Aiza Seguerra, Liza Diño visit centenarian Apo Whang-od|url=http://lifestyle.inquirer.net/255021/look-aiza-seguerra-liza-dino-visit-centenarian-apo-whang-od/}}</ref>
An saiyang mga enot na trabaho sa pag-tattoo dai nagtao saiya nin ano man na kita <ref name="newsau">{{Cite news|last=Hatton|first=Will|title=The lost tribe and the 'tattoo master'|url=https://www.news.com.au/travel/travel-advice/the-lost-tribe-and-the-tattoo-master/story-fnndib5x-1227370674164|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150529021741/https://www.news.com.au/travel/travel-advice/the-lost-tribe-and-the-tattoo-master/story-fnndib5x-1227370674164|archivedate=May 29, 2015|accessdate=March 25, 2025}}</ref> alagad huli sa pagdakol kan mga turista sa saiyang banwaan, siya nagkukua nin dai mababa sa [[Piso kan Filipinas|Php]] 5,000 kada aldaw para sa saiyang pag-tattoo kan 2015. Nag-aako siya nin mga beynte sagkod treyntang parokyano aroaldaw. Naggigibo sana siya nin simpleng mga tattoo ngunyan huli ta gurang na siya. An saiyang mga aprentis, gabos babae, nagpadagos kan tradisyon para saiya asin sa saindang mga tawo. <ref>{{Cite news|last=Valencia|first=Angelyn|title=Apo Whang-Od, maayos na ang kalusugan|url=http://news.abs-cbn.com/life/02/13/17/apo-whang-od-maayos-na-ang-kalusugan|language=Tagalog}}</ref>
An tinta sa tattoo na ginagamit niya kompuesto nin mga katutubong materyales, parati sarong halo nin uling asin tubig na pigtatapik sa kublit gamit an tunok hale sa kahoy [[Lemonsito|na calamansi]] o [[Lukban|pomelo]] . <ref>{{Cite news|last=Henson|first=Joaquin|date=July 20, 2017|title=NBA star to get body tattoo from local artist|url=https://www.philstar.com/sports/2017/07/19/1727861/nba-star-get-body-tattoo-local-artist}}</ref> An suanoy na teknik na ini nin ''batok'' may petsang sangribong taon na an nakaagi asin medyo masakit kumpara sa mga kombensyonal na teknik. <ref>{{Cite news|url=http://ireport.cnn.com/docs/DOC-804500|title=Tattooed by the oldest tattoo artist in the Philippines|date=June 19, 2012|accessdate=March 25, 2025|archivedate=June 20, 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120620215106/http://ireport.cnn.com/docs/DOC-804500}}</ref> Naggagamit siya nin mga disenyo na makukua sa naturalesa asin mga pundamental na heometrikong porma. <ref name="bbc">{{Cite news|last=Lowe|first=Aya|date=May 27, 2014|title=Reviving the art of Filipino tribal tattoos|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-27539510}}</ref> Igwa siyang kadakol na mga pirmang tattoo, alagad poon kan 2017, an saiyang pirmang tattoo kompuesto nin tolong tuldok, na nagrerepresentar kan saiyang sadiri asin kan saiyang duwang aprentis, na ilinaladawan bilang pagpapadagos kan porma nin arte poon sa mas gurang sagkod sa masunod na henerasyon.
Apwera sa pagigin sarong tattoo artist, si Whang-od sarong iginagalang na gurang sa baryo <ref name="rappler">{{Cite news|url=http://www.rappler.com/life-and-style/arts-and-culture/109139-whang-od-indigenous-tattoo-artist-memories|title=Indelible moments with Whang-od, a living legend}}</ref> asin nagtutugtog nin nose flute . Naggigibo man siya nin mga trabaho sa agrikultura arog kan pagpakakan nin mga orig asin manok, <ref name=":19">{{Cite news|last=Lejano|first=Don|title=Apo Whang-od behind the ink and lemon thorns|url=http://lifestyle.inquirer.net/276858/apo-whang-od-behind-ink-lemon-thorns/|language=en}}</ref> asin pagkultibar nin paroy. <ref name=":192">{{Cite news|last=Lejano|first=Don|date=October 25, 2017|title=Apo Whang-od behind the ink and lemon thorns|url=http://lifestyle.inquirer.net/276858/apo-whang-od-behind-ink-lemon-thorns/|url-status=live|archive-url=https://archive.today/20240217071839/https://lifestyle.inquirer.net/276858/apo-whang-od-behind-ink-lemon-thorns/|archive-date=February 17, 2024|access-date=October 30, 2017|newspaper=Philippine Daily Inquirer|language=en}}</ref>
Kan Pebrero 17, 2025, an saiyang edad yaon na sa 108, na binabagsak an rekord ni [[Melchora Aquino|Tandang Sora]] . <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (March 2025)">kaipuhan an sitasyon</span></nowiki>'' ]</sup>
=== Personal na buhay ===
Kan siya hoben pa, si Whang-od igwa nin nobyo na an pangaran Ang-Batang, sarong Butbut na parapakilaban. Naggibo siya nin ''batok'' ki Ang-Batang pagkatapos kan enot na kapangganahan kan parapakilaban sa sarong ralaban. <ref name=":22">{{Cite web|date=March 1, 2016|title=Ang pag-ibig ni Whang Od ngayong Sabado sa 'Wagas'|trans-title=The Romance of Whang Od this Sunday at 'Wagas'|url=http://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/21824/ang-pag-ibig-ni-whang-od-ngayong-sabado-sa-wagas/story/|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217072046/https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/21824/ang-pag-ibig-ni-whang-od-ngayong-sabado-sa-wagas/story/|archive-date=February 17, 2024|access-date=April 20, 2017|website=www.gmanetwork.com|publisher=GMA Network|language=Tagalog}}</ref> Dakul na mga gurang an nagkontra sa saiyang relasyon ki Ang-Batang, sa pagtubod na an linya nin dugo kan lalaki bakong puro . Sa kahurihurihi, inareglo an kasal para ki Ang-Batang asin an pinakamarahay na katood ni Whang-od na si Hogkajon. Si Ang-Batang nagadan bilang resulta kan aksidente sa pagtroso kan si Whang-od 25 anyos pa sana.
[[Ladawan:Grace_Palicas_doing_a_facial_tattoo.jpg|thumb| Grace Palicas, apo asin senior apprentice ni Whang-od, naggigibo nin tattoo sa lalawgon asin nagpapadagos kan tradisyon nin ''batok'']]
Kan huri nagdesisyon siyang dai nanggad mag-agom asin mayo nin mga aki, na mayo nin nawalat na direktang mga gikan tanganing ipadagos an saiyang legasiya bilang sarong ''mambabatok'' o tradisyonal na Kalinga tattoo artist. Nagkaigwa siya nin relasyon sa ibang mga parapakilaban kan Kalinga, alagad nagdanay na daing agom huli sa saiyang panuga. Susog sa tradisyon, an saiyang kakayahan sa pag-tattoo mamana sana sa paagi nin linyada. Nagtutubod si Whang-od na kun an sarong tawo sa luwas kan linya nin dugo magpoon na mag-tattoo, an mga tattoo magkakaigwa nin impeksyon. An impluwensya kan modernidad nangangahulugan na an mga hobenes kan saiyang baryo dai na interesado sa pag-ako kan mga gibo nin tattoo kan saindang mga gurang sa laog nin mga dekada, sagkod na an paglangkaw kan pag-apresyar sa mga paagi nin mga Katutubo sa ika-21 siglo nagbukas kan dalan para sa pagpreserbar kan porma nin arte sa Buscalan. Si Whang-od nagsanay ki Grace Palicas, an saiyang makoapo, asin si Ilyang Wigan, saro pang kasalihid kan linya nin dugo, tanganing ipadagos an saiyang mga tattoo artistry. Mas dakol na mga kasalihid sa linya nin dugo an luway-luway na nagin interesado sa mga porma nin arte kan saindang mga tawo, kaiba an sarong 12-anyos na an pangaran Den Wigan. <ref name=":17">{{Cite news|last=Salvador-Amores|first=Analyn|date=October 25, 2017|title=Whang-od as a brand name|url=https://www.rappler.com/views/imho/186345-wang-od-brand-name-tattoo}}</ref> Alagad, an mga kasalihid na ini dai pa nakagibo kan ibang mga gibo nin sarong ''mambabatok,'' asin an sadiri nindang mga tattoo bakong arog ka-komplikado kan mga ki Whang-od. Dugang pa, susog sa antropologong Filipino na si Analyn Salvador-Amores, an iba pang mga tradisyon ''nin batok'', na kabali an pag-awit asin paghula, asin an pagbuyagyag kan mga simbolikong kahulugan kan mga tattoo, tibaad mawara ki Whang-od huli ta an mga ini dai nababalyo sa saiyang mga kasalihid. An pag-awit asin paghula ginigibo sana para sa mga tawong Kalinga, nungka para sa mga tawong nasa luwas kan etnikong rona. Sa siring, si Whang-od tibaad iyo an huring ''mambabatok'' kan saiyang baryo, apwera sana kun an mga katutubong Kalinga mismo pormal na nagpili na magkaigwa nin tradisyonal na mga tattoo bilang parte kan saindang modernong kultura, asin an saiyang mga aprentis nakakabisado kan magarbo asin masakit na marhay na mga arte nin pag-awit nin tattoo bago siya magadan.
=== Legasiya asin epekto sa kultura ===
Sinabi ni Senador [[Nancy Binay]] na an epekto ni Whang-od sa kulturang Pilipino nakatabang sa pagpatalubo nin kaaraman asin pagpadanay kan kaaraman, tradisyon, asin kultura kan mga tattoo nin Kalinga na buhay asin midbid kan mga hoben na henerasyon asin mga tawo sa luwas kan kulturang Pilipino. An praktis kan mga tattoo sa Kalinga haros nawara na asin an ideya dai na malinaw, "An tradisyon kan Batok nagbago sa modernong panahon sa nakaaging mga milenyo." An titulo ni Whang-od bilang "Huring Kalinga Tattoo Artist" <ref>{{Cite web|last=Dumaraos|first=Gelyka|date=July 31, 2017|title=Meet Apo Whang-Od, the Last Kalinga Tattoo Artist in the Philippines|url=https://theculturetrip.com/asia/philippines/articles/meet-apo-whang-od-the-last-hand-poke-tattoo-artist-in-the-philippines/|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217072558/https://theculturetrip.com/asia/philippines/articles/meet-apo-whang-od-the-last-hand-poke-tattoo-artist-in-the-philippines|archive-date=February 17, 2024|access-date=February 17, 2024|website=Culture Trip}}</ref> dai mahahaloy magigin bakong eksakto. Sinasabi na si Whang-od nagtutukdo ngonyan sa 20 hoben na daragita, kaiba an saiyang mga makoapo kan arte nin ''mambabatok'' tanganing an tradisyon asin kaaraman dai magadan kaiba niya asin tanganing an saiyang legasiya madara sa paagi kan saiyang mga estudyante asin mga makoapo. <ref>{{Cite web|last=Billing|first=Lynzy|date=May 9, 2018|title=A 101-Year-Old Tattoo Artist is Teaching Girls to Ink for Independence|url=http://www.atlasobscura.com/articles/fang-od-oggay-kalinga-tattoo-philippines|url-status=|archive-url=https://archive.today/20220627231354/https://www.atlasobscura.com/articles/fang-od-oggay-kalinga-tattoo-philippines|archive-date=June 27, 2022|access-date=February 17, 2024|website=Atlas Obscura}}</ref> <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="The time period mentioned near this tag is ambiguous. (February 2025)">nuarin?</span></nowiki>'' ]</sup> Sa beynteng hoben na estudyante na saiyang pigtutukdoan, si Grace Palicas asin Ilyang Wigan sana an pigkokonsiderar na saiyang tunay na mga aprentis; nin huli sa tradisyon, an pag-aprentis sa batok dapat sanang ipasa asin itukdo sa mga kadugo. An "pirma" na tattoo ni Whang-od igwa nin tolong tuldok, na nagrerepresentar kan saiyang sadiri asin kan saiyang mga aprentis na may relasyon sa dugo asin nagrerepresentar kan masunod na henerasyon sa saiyang arte. <ref name="thegoodtrip.ph2">{{Cite web|url=https://thegoodtrip.ph/posts/whang-od|archive-url=https://web.archive.org/web/20210113175308/https://thegoodtrip.ph/posts/whang-od|archive-date=January 13, 2021|title=Whang-Od is Not the Last Mambabatok | the Good Trip}}</ref> An mga tattoo na ini nin Kalinga, sa ibong kan mga simbolo na nangyayari sa naturalesa na may darang simpleng mga heometrikong disenyo, dai nagdadara kan parehong kahulugan na igwa sinda kan sinda nakua sa paagi nin kultura nin pakikipaglaban. <ref>{{Cite web|url=http://www.positivelyfilipino.com/magazine/from-brooklyn-to-buscalan-a-journey-to-whang-od|title=From Brooklyn to Buscalan: A Journey to Whang Od|date=March 6, 2019}}</ref>
=== Centenary ===
Susog sa manlaen-laen na pinagkukuanan, si Whang-od namundag kan Pebrero 17, 1917, asin siya nag-100 anyos kan 2017 <ref>{{Cite web|last=Garcia|first=Grace|date=May 4, 2017|title=Centenarians increasing worldwide; benefits await those born in PH {{!}} INQUIRER.net|url=http://usa.inquirer.net/3389/centenarians-increasing-worldwide-benefits-await-born-ph|url-status=|archive-url=https://archive.today/20240217072853/https://usa.inquirer.net/3389/centenarians-increasing-worldwide-benefits-await-born-ph|archive-date=February 17, 2024|access-date=October 23, 2017|website=usa.inquirer.net|language=en}}</ref> na naggigibo saiya na kwalipikado na mag-ako nin mga benepisyo hale sa gobyerno kan Pilipinas susog sa Centenarians Act of 2016 o Republic Act 10868. Alagad, nagduda an gobyerno asin nagkapirang grupo sa saiyang paghihingako nin huli ta mayo siyang iprinesentar na anuman na balidong dokumento na nagpapatunay kan saiyang petsa nin pagkamundag. Mayo nin mga rekording kan petsa nin pagkamundag sa kadakol na mga lugar sa hinterland kan Pilipinas, arog kan Buscalan, kan panahon na sinasabing namundag si Whang-od, huli ta dai kayang mag-agi sa lugar kan panahon na idto, an mga rekording kan mga petsa nin pagkamundag sa papel bakong parte kan kultura kan komunidad kan panahon na idto, asin an mga nakaaging tensyon etniko na nagin dahelan kan mga giyera kan mga tribu. <ref name=":92">{{Cite news|last1=Rey|first1=Aika|last2=Serafica|first2=Raisa|date=October 22, 2017|title=VIRAL: Was Whang Od exploited at Manila FAME?|url=https://www.rappler.com/moveph/viral-tattoo-artist-whang-od-manila-fame|url-status=live|archive-url=https://archive.today/20240217073102/https://www.rappler.com/moveph/186028-viral-tattoo-artist-whang-od-manila-fame/|archive-date=February 17, 2024|access-date=October 23, 2017|work=Rappler|language=en}}</ref> Kan Hunyo 2017, nakaresibe siya nin sarong Philippine postal ID na pormal na nagmidbid kan saiyang petsa nin pagkamundag bilang Pebrero 17, 1917, na nagin kwalipikado saiya para sa mga benepisyo sa irarom kan Centenarians Act. <ref>{{Cite news|url=http://www.sunstar.com.ph/baguio/local-news/2017/06/16/whang-od-receives-postal-id-547919|title=Whang-od receives postal ID|last=Fabian|first=Larry|date=June 16, 2017|work=[[Sun.Star]]|access-date=October 23, 2017|language=en|archive-date=October 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171023175209/http://www.sunstar.com.ph/baguio/local-news/2017/06/16/whang-od-receives-postal-id-547919|url-status=dead}}</ref>
== Pagkamidbid ==
[[File:20240214-PBBMEnrileWhangOd-ph1.jpg|thumb|Si Whang-od kaiba si Presidente [[Bongbong Marcos]] asin kapwa sentenaryan na si [[Juan Ponce Enrile]] kan Pebrero 2024]]
Huli sa estado ni Whang-od bilang an huring ''mambabatok'' kan saiyang henerasyon, <ref name=":7">{{Cite news|url=http://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/630424/netizens-say-manila-fame-trade-show-exploiting-tattoo-artist-apo-whang-od/story/|title=Netizens say Manila FAME trade show exploited tattoo artist Apo Whang-Od|last=Bondoc|first=Marlly Rome|language=en-US}}</ref> an saiyang papel sa pagdara nin kaaraman sa sarong porma nin tradisyonal na pag-tattoo asin pagsasanay sa nagkapirang parapraktis, kadakol na mga netizen an nag-lobby saiya na magin saro sa mga [[Artista Nasyunal kan Filipinas|National Artists of the Philippines]] . an kampanya nin hashtag (#WangOdNationalArtist) nagpoon kan Setyembre 2015 asin an hashtag ipinaabot sa social media nin mga 11 ribong beses pakalihis nin haros sarong bulan. <ref>{{Cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/726963/campaign-to-declare-whang-od-as-national-artist-hits-11k-mark|title=Campaign to declare Whang-Od as National Artist hits 11k mark}}</ref> An ibang mga netizens nagkakampanya para saiya na tawan siya kan National Living Treasures Award imbes. <ref>{{Cite news|url=https://www.rappler.com/moveph/cordilleran-tattooer-whang-od-oggay-national-living-treasure|title='Cordilleran tattooer should get Nat'l Living Treasure, not Nat'l Artist Award'|last=Tupaz|first=Voltaire}}</ref>
Kan 2015, si Senador kaidto na [[Miriam Santiago|si Miriam Defensor Santiago]] nag-agyat sa saiyang mga katrabaho sa [[Senado kan Filipinas|Senado kan Pilipinas]] sa paagi nin sarong resolusyon na si Whang-od dapat nominado bilang saro sa mga National Living Treasures (GAMABA o ''Gawad Manlilikha ng Bayan'' sa [[Tataramon na Filipino|Tagalog]] ), na kapantay an ranggo kan mga National Artists. <ref>{{Cite news|url=https://www.rappler.com/moveph/miram-santiago-wang-od-oggay-ligaya-amilbangsa-national-living-treasure|title=Miriam: Wang-od Oggay and Ligaya Amilbangsa, national living treasures|date=October 2, 2015}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.gmanetwork.com/news/story/539301/lifestyle/artandculture/miriam-urges-colleagues-to-nominate-wang-od-amilbangsa-as-national-living-treasures|title=Miriam urges colleagues to nominate Wang-Od, Amilbangsa as 'National Living Treasures'|date=October 2, 2015}}</ref> Si Senador [[Nancy Binay]] sa paagi kan sarong resolusyon kan senado kan Hunyo 2016 nagsugo sa senado kan Pilipinas na nominaron si Whang-od bilang National Living Treasure. <ref>{{Cite web|url=https://www.senate.gov.ph/lis/bill_res.aspx?congress=17&q=SRN-2|title=NATIONAL LIVING TREASURES AWARD|last=Binay|first=Maria Lourdes S.|authorlink=Nancy Binay|date=June 30, 2017|website=[[Senate of the Philippines]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20170809173346/https://www.senate.gov.ph/lis/bill_res.aspx?congress=17&q=SRN-2|access-date=October 18, 2017|archive-date=August 9, 2017}}</ref> Siring man, an saiyang nominasyon bilang National Artist o National Living Treasure suportado ni Senador asin embahador kan United Nations [[Loren Legarda|na si Loren Legarda]] sa paagi nin separadong resolusyon kan Senado. <ref>{{cite web|url=http://www.senate.gov.ph/press_release/2015/1005_legarda1.asp|title=Press Release - Legarda Pays Tribute To Kalinga's Oldest Traditional Tattoo Artist|date=October 5, 2015|website=www.senate.gov.ph|access-date=October 18, 2017}}</ref>
Nagpahayag man nin suporta si dating pamayo [[Nasyunal na Komisyon para sa Kultura asin kan Arte|kan National Commission for Culture and the Arts of the Philippines]] (NCCA) na si Felipe de Leon Jr. sa nominasyon ni Whang-od asin nagrason na an papel kan sarong ''mambabatok'' iyo an magin parola nin pag-iribahan asin suporta kan komunidad. Idinagdag man niya na tinatabangan niya an saiyang komunidad sa paagi nin pag-tattoo nin mga turista asin siya naggigibo nin tradisyonal na porma nin arte kan Kalinga bilang paagi nin pamumuhay asin kun kaya dapat na magin kwalipikado para sa parehong National Living Treasure Award asin National Artists Award. <ref name=":1">{{Cite news|url=http://ncca.gov.ph/about-culture-and-arts/in-focus/dayaw-season-2-episode-5/|title=Dayaw Season 2: Our Knowledge, Our Pride|work=National Commission for Culture and the Arts|accessdate=March 25, 2025|archivedate=April 20, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170420145909/http://ncca.gov.ph/about-culture-and-arts/in-focus/dayaw-season-2-episode-5/}}</ref> An Pilipinong antropologo asin propesor [[Unibersidad kan Filipinas, Baguio|kan Unibersidad kan Pilipinas Baguio na]] si Analyn Salvado-Amores nagsabi na dawa mayo siyang pagtumang sa nominasyon ni Whang-od sa GAMABA, tibaad dai siya ma-confer huli ta siya nagkukua sa pag-tattoo asin saro sa mga kahagadan para sa sarong premyong GAMABA iyo an magpraktis kan craft na dai man naggaganansya gikan digdi. Alagad, kun an pinalataw na isyu makakaolang sa saiyang deklarasyon bilang National Living Treasure, pwede pa man giraray siyang nominado para sa National Artist Award, na kapareho an ranggo sa National Living Treasure Award.
Si Whang-od pormal na nominado sa National Living Treasures Award sa ika-66 na Manila Fame event kan Oktubre 21, 2017. <ref name=":10">{{Cite news|url=http://www.interaksyon.com/manila-fame-issues-statement-on-apo-whang-od-exploitation-issue/|title=Manila FAME issues statement on Apo Whang-Od 'exploitation' issue|date=October 23, 2017}}</ref> <ref name=":16">{{Cite news|last=Rey|first=Aika|title=Whang Od not 'exploited,' says Manila FAME organizers|url=https://www.rappler.com/moveph/whang-od-exploited-manila-fame-dti-citem}}</ref> An nominasyon inako kan NCCA sa paagi nin sarong seremonya sa laog kan aktibidad. Pig-finalize na kan NCCA an mga dokumento para ma-confer si Whang-od asin mapirmahan ini kan [[Presidente kan Filipinas|Presidente kan Pilipinas]] . Kun itao na, si Whang-od makakakua nin bulawan na medalyon, sarong bulanan na allowance na Php 14,000 asin sarong starting grant na Php 100,000. Kan Pebrero 28, 2018, an Senado kan Pilipinas sararong nagpasar nin sarong resolusyon na nagsusuporta asin nagnonominar ki Whang-od para sa GAMABA. <ref>{{Cite news|url=http://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/644975/whang-od-nominated-for-gawad-manlilikha-ng-bayan/story/|title=Whang-Od nominated for Gawad Manlilikha ng Bayan|last=Legaspi|first=Amita|date=February 28, 2018}}</ref>
Kan Hunyo 12, 2018, an [[Nasyunal na Komisyon para sa Kultura asin kan Arte|National Commission for Culture and the Arts]] nag-anunsyo na an prestihiyosong ''Dangal ng Haraya Award'' itatao ki Whang-od sa Hunyo 25 sa [[Tabuk|Tabuk, Kalinga]], an kabisera kan ginikanan na probinsya ni Whang-od. Padagos pa an huring yugto kan GAMABA (National Living Treasures Award) Committee.
Kan Pebrero 14, 2024, si Whang-od nag-ako kan Presidential Medal of Merit gikan ki Presidente [[Bongbong Marcos]] . <ref>{{Cite news|last=de Leon|first=Dwight|url=https://www.rappler.com/philippines/marcos-jr-awards-presidential-medal-merit-apo-whang-od/|title=Filipino tattoo artist Whang-Od awarded the Presidential Medal of Merit}}</ref>
Kan Mayo 1, 2024, [[Michelle Dee|si Michelle Dee]] nagpatattoo kan saiyang takyag ni Whang-od na may tolong tuldok na pirma. Dangan mapag-aling-aling niyang "kinoronahan" si Whang-od bilang [[Pagarayonan|"reyna nin kagayunan]] ", mantang an huri nagpirma kan tattoo-inspired na halawig na itom na gown sketch ni Dee na inspirasyon ni Whang-od. Tinawan man siya ni Dee nin jersey na may nakasurat na “Filipinas 2023” sa enotan, asin “MMD” sa likod. <ref>{{Cite news|last=Roque|first=Nika|title=Michelle Dee 'crowns' Apo Whang Od|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/905689/michelle-dee-crowns-apo-whang-od/story/}}</ref>
== Mga Pangyayari ==
Yaon si Whang-od atol kan Dutdutan Tattoo Expo 2012 na ginibo sa Pilipinas kun sain igwa siyang sadiring booth. <ref>{{Cite web|url=http://www.dutdutan.com.ph/2012/events2012_Attending%20Artist.htm|title=Tribal Gear/Dutdutan - Tattoo Festival|website=dutdutan.com.ph|access-date=June 9, 2017}}</ref> An imahe ni Whang-od kabali sa sarong eksibit sa Royal Ontario Museum sa Canada. An eksibit may titulong ''Tattoos: Ritual.'' ''Midbidan.'' ''Pagkagusto nin marhay.'' ''Arte'' asin ini enot na ipinahiling kan Abril 2, 2016. An mga eksibit pinili an retrato gikan sa nagkapirang retrato gikan sa saro pang eksibit sa Musee Du Quai Branly sa [[Paris]] . Dai ninda aram an manungod ki Whang-od sagkod na may bisita na nagsabi sainda. <ref name="exhibit">{{Cite news|title=Kalinga tattoo artist's work draws raves in Toronto museum|url=http://globalnation.inquirer.net/138622/138622|last=De la Cruz|first=Jhong}}</ref>
Kan Oktubre 2017, si Whang-od kaiba si Palicas asin Wigan, an saiyang mga aprentis asin apoon, nagduman sa Metro Manila tanganing ipahiling an saindang pagkagibo sa ika-66 na Manila Fame trade show. <ref>{{Cite news|url=https://coconuts.co/manila/lifestyle/traditional-filipino-tattoo-artist-apo-whang-od-manila/|title=Traditional Filipino tattoo artist Apo Whang Od is in Manila {{!}} Coconuts Manila}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=2445076&CategoryId=13003|title=Centenarian Tattoo Artist Draws Thousands of Young Fans in the Philippines|website=www.laht.com|publisher=[[Latin American Herald Tribune]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20171023173726/http://www.laht.com/article.asp?ArticleId=2445076&CategoryId=13003|access-date=October 23, 2017|archive-date=October 23, 2017}}</ref> An mga organisador kan Manila Fame pigtuyaw makalihis na magluwas an sarong retrato na nag-viral sa social media. <ref name=":9">{{Cite news|title=VIRAL: Was Whang Od exploited at Manila FAME?|url=https://www.rappler.com/moveph/viral-tattoo-artist-whang-od-manila-fame}}</ref>
== Mga tampok sa telebisyon ==
An Amerikanong antropologo na si Lars Krutak nagbisita sa Kalinga kan 2007 asin pigdokumento an mga gibo ni Whang-od sa tattoo. An episode kan 10-parte na serye ni Krutak ''na Tattoo Hunter'' na itinampok sa Discovery Channel iyo an nagin kapinunan kan pagpresentar kan kultura kan Kalinga asin Whang-od sa sarong pankinaban na mga paradalan. Kan 2010, siya itinampok man sa ''i-Witness'', sarong dokumentaryong programa sa telebisyon kan [[GMA Network]], na pigdokumento ni [[Kara David]] . <ref>{{Cite news|url=http://www.gmanetwork.com/news/publicaffairs/iwitness/196315/ang-huling-mambabatok-documentary-by-kara-david/story/|title='Ang Huling Mambabatok' (Documentary by Kara David)|language=English, Tagalog}}</ref>
Kan 2017, si Whang-od itinampok sa ''Dayaw'' series kan NCCA asin ABS-CBN News Channel, kun saen an saiyang mga kontribusyon sa nasyonal na identidad asin pamana kan nasyon iprinesentar kan dating Pamayo kan NCCA na si Felipe De Leon Jr. asin Senador [[Loren Legarda]] . <ref name=":1"/> An saiyang istorya nin buhay itinampok sa ''Wagas'', sarong serye nin drama kan GMA News TV kan 2017, kun saen [[Janine Gutierrez|si Janine Gutierrez]] an nagladawan ki Whang-od.
== Soboot Pag-aprobetsar kan Nas Daily ==
Kan 2021, an personalidad sa social media na si Nuseir Yassin, na mas midbid bilang [[Nas Daily]], nagmukna nin sarong kurso na nagtatampok ki Whang-od sa saiyang plataporma na [[Nas Daily|Nas Academy]].<ref>{{Cite web |date=2021-08-06 |title=NCIP to review validity of Nas Daily 'contract' with Whang-Od |url=https://www.rappler.com/life-and-style/arts-culture/national-commission-indigenous-peoples-review-validity-nas-daily-contract-whang-od/ |access-date=2025-06-25 |website=RAPPLER |language=en-US}}</ref>
Alegasyon kan pamangkin ni Whang-od na si Grace Palicas na mayo nin magkakanigong pagtugot si Yassin na gamiton an kaagid ni Whang-od. Nagsimbag sa isyu si Yassin alagad dai ini nag-ako nin pag-uyon sa publiko.<ref>{{Cite web |last=Cruz |first=Dana |date=2021-08-09 |title=Nas Daily speaks up on Whang-Od issue: 'Our intentions are pure' |url=https://entertainment.inquirer.net/417925/nas-daily-speaks-up-on-whang-od-issue-our-intentions-are-pure |access-date=2025-06-25 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> Ipangpundo an kurso sa kahurihurihi.
== Hilingon man ==
* Mga tattoo sa Pilipinas
* [[Mga Bisaya|Mga tattoo nin Visaya]]
* [[Kalinga|Kalinga (probinsya)]]
* [[Macliing Dulag|Macli-ing Dulag]]
== Mga Toltolan ==
{{reflist|2}}
{{Saringsing}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
3yb24peh0wuiszrgjn7w9w0n0syckzm
Marcela Marcelo
0
24604
312074
299698
2026-10-29T21:30:13Z
Arianeborromeo09
30681
312074
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Marcela Marcelo
| image =
| caption = General Marcela Marcelo
| birth_date = 1869
| birth_place = [[Malibay]], Pasay
| death_date = March 21, 1897
| death_place = [[Dasmariñas]], Cavite
| death_cause = [[Laban kan Pasong Santol]]
| movement = [[Rebolusyon nin Filipinas]]
| organization = [[Katipunan]]
| spouse = Quirico Lugo
}}
Si '''Marcela Marcelo''' (1869 - Marso 21, 1897) sarong Filipinang heneral na nakipaglaban durante kan rebolusyon kan nasyon tumang sa pamamahala kan mga Kastila. Siya inapod na ''Selang Bagsik'' (Fierce Sela) para sa saiyang kaisogan.<ref name="Kahimayang Bio">{{cite news |title=Marcela Marcelo died in battle of Pasong Santol March 21, 1897 |url=https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1471/today-in-philippine-history-march-21-1897-marcela-marcelo-died-in-the-battle-of-pasong-santol |accessdate=1 September 2020 |work=The Kahimyang Project |publisher=Primo Esteria |date=21 March 2013 |language=en}}</ref>
==Buhay==
Namundag si Marcelo kan 1869 sa Malibay, Pasay. Kabilang siya sa sarong mayaman na pamilya na may sadiring umahan nin areca nut.<ref name="FilipiKnow Women">{{cite news |title=14 Amazing Filipina Heroes You Don't Know But Should |url=https://filipiknow.net/greatest-filipina-heroines/ |accessdate=1 September 2020 |work=FilipiKnow |publisher=FilipiKnow |date=8 March 2019 |language=en-us}}</ref> Pinakasalan niya si Quirico Lugo, taga-Aguho, Pateros, asin nagkaaki sinda nin sarong aking lalaki.<ref name="Punto News">{{cite news |title=Marcela Marcelo dies in the battle of Pasong Santol |url=https://punto.com.ph/marcela-marcelo-dies-in-the-battle-of-pasong-santol/ |accessdate=1 September 2020 |work=Punto! Central Luzon |publisher=LLL Trimedia Coordinators |date=21 March 2019}}</ref>
==Bilang Babaing Rebolusyonaryo==
Sarong aldaw, an agom ni Marcelo inarestar kan mga guardia sibil. Siya tuninong na nagmasid kan an saiyang agom kuanon, na dai nananangis ni nagpoprotesta.<ref name="Kahimayang Bio" /> An agom ni Marcelo miyembro kan [[Katipunan]] asin kun siring siya dinakop. Tinutubod na pagkabihag sa saiya mismo, ipinagkatiwala niya sa saiyang tugang na babae an saiyang aking lalaki asin naghagad sa mga rebolusyonaryo na atakehon an mga Espanyol sa saindang mga trintsera.<ref name="GMA Sela">{{cite news |title=Sino si 'Selang Bagsik' ng Malibay? |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/ulatfilipino/354422/sino-si-selang-bagsik-ng-malibay/story/ |accessdate=1 September 2020 |work=GMA News Online |publisher=GMA News Online |date=27 March 2014}}</ref> Minsan siring, mapangganang ginadan kan mga Espanyol an saiyang agom. Poon kaidto, si Marcelo nagin aktibo sa Katipunan bilang sarong heneral, na nanginginot na rebelyon. Ini bihira asin dai linalaoman para sa sarong babae alagad huling nahiling kan mga kalaban an saiyang pakikilaban, inomaw siya bilang ''Selang Bagsik''. Si Marcelo nagtiripon asin nagsanay sa hoben na mga miyembro kan Katipunan na igwang edad poon 14-18 anyos. Nahimo man niya asin inorganisar an pag-ataman sa nalugadan na mga miyembro kan Katipunan sa [[Bulacan]].<ref name="The Kahimyang Project">{{cite study |title=The Generala of Malibay: Marcela Marcelo and the 1897 Cavite Campaign}}</ref>
Gamit an bolo bilang armas, ipinahiling niya an saiyang kamanggaran asin determinasyon sa pagtuman kan saiyang mga obligasyon. An saiyang mga kontribusyon nagpahiling na bako sana siyang matapang na lider sa mga laban, kundi saro man na mahalagang tagapag-organisar na nagtabang sa mga pangangaipo kan mga rebolusyonaryo.<ref name="GMA Sela">{{cite news |title=Sino si 'Selang Bagsik' ng Malibay? |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/ulatfilipino/354422/sino-si-selang-bagsik-ng-malibay/story/ |accessdate=1 September 2020 |work=GMA News Online |publisher=GMA News Online |date=27 March 2014}}
==Pagkagadan==
[[File:Marcela Marcelo–Lugo monument.jpg|thumb|Monumento ni Marcela Marcelo–Lugo]]
[[File:Marcela Marcelo–Lugo historical marker.jpg|thumb|Pangkasaysayan na pananda ni Marcela Marcelo–Lugo]]
Kan 1897, nagadan si Marcelo sa Laban kan Pasong Santol sa Dasmariñas. Giniyahan niya an sarong tropa nin soldados na maghidali pasiring sa sentro kan hukbong Kastila, alagad nabadil sa payo kan mga Espanyol si Marcelo.<ref name="Preen Filipina Heroines">{{cite news |last1=Arias |first1=Jacqueline |title=These Filipino heroines showed that women stood their own in the battlefield |url=https://preen.ph/76632/these-filipino-heroines-showed-that-women-stood-their-own-in-the-battlefield |accessdate=1 September 2020 |work=Preen.ph |publisher=Hinge Inquirer Publications, Inc. |date=11 June 2018 |archivedate=19 March 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210319074748/https://preen.ph/76632/these-filipino-heroines-showed-that-women-stood-their-own-in-the-battlefield }}</ref>
An dating kahilom ni [[presidente kan Filipinas|presidente]] [[Emilio Aguinaldo]], na si Carlos V. Ronquillo, ilinadawan si Marcelo bilang:
:''One of our platoons was led by a woman of great courage: a middle-aged married woman who had a child, a woman from Pasay (if we were not mistaken), who was always in the heat of the battle, with no weapons but a bolo. She died a heroine when the Spanish trenches were taken in Pasong Santol. This action so frightened the Spaniards that they ran and was driven by the infantry and Tagalog volunteers...''
:— Carlos V. Ronquillo, Some Minutes of the Revolution of 1896 – 1897
==Mga Pagromdom==
Sarong busto ni Marcelo an itinugdok sa plaza nin Malibay bilang paggiromdom sa saiya. Yaon ini sa atubangan kan mayor na tinampo, an C. Joseph Street.<ref name="Kahimayang Bio" />
An sarong paadalan an inginaran man ki Marcelo: an Marcela Marcela Elementary School, na yaon man sa saiyang ginikanan na banwaan, an Malibay.<ref name="Punto News" />
==Toltolan==
{{Reflist}}
{{poon}}
[[Kategorya:Kababaihan sa Filipinas]]
jn4dc6d8h938omhgvk22xhe4l11xvpy
312076
312074
2026-10-29T21:39:02Z
Arianeborromeo09
30681
312076
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Marcela Marcelo
| image =
| caption = General Marcela Marcelo
| birth_date = 1869
| birth_place = [[Malibay]], Pasay
| death_date = March 21, 1897
| death_place = [[Dasmariñas]], Cavite
| death_cause = [[Laban kan Pasong Santol]]
| movement = [[Rebolusyon nin Filipinas]]
| organization = [[Katipunan]]
| spouse = Quirico Lugo
}}
Si '''Marcela Marcelo''' (1869 - Marso 21, 1897) sarong Filipinang heneral na nakipaglaban durante kan rebolusyon kan nasyon tumang sa pamamahala kan mga Kastila. Siya inapod na ''Selang Bagsik'' (Fierce Sela) para sa saiyang kaisogan.<ref name="Kahimayang Bio">{{cite news |title=Marcela Marcelo died in battle of Pasong Santol March 21, 1897 |url=https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1471/today-in-philippine-history-march-21-1897-marcela-marcelo-died-in-the-battle-of-pasong-santol |accessdate=1 September 2020 |work=The Kahimyang Project |publisher=Primo Esteria |date=21 March 2013 |language=en}}</ref>
==Buhay==
Namundag si Marcelo kan 1869 sa Malibay, Pasay. Kabilang siya sa sarong mayaman na pamilya na may sadiring umahan nin areca nut.<ref name="FilipiKnow Women">{{cite news |title=14 Amazing Filipina Heroes You Don't Know But Should |url=https://filipiknow.net/greatest-filipina-heroines/ |accessdate=1 September 2020 |work=FilipiKnow |publisher=FilipiKnow |date=8 March 2019 |language=en-us}}</ref> Pinakasalan niya si Quirico Lugo, taga-Aguho, Pateros, asin nagkaaki sinda nin sarong aking lalaki.<ref name="Punto News">{{cite news |title=Marcela Marcelo dies in the battle of Pasong Santol |url=https://punto.com.ph/marcela-marcelo-dies-in-the-battle-of-pasong-santol/ |accessdate=1 September 2020 |work=Punto! Central Luzon |publisher=LLL Trimedia Coordinators |date=21 March 2019}}</ref>
==Bilang Babaing Rebolusyonaryo==
Sarong aldaw, an agom ni Marcelo inarestar kan mga guardia sibil. Siya tuninong na nagmasid kan an saiyang agom kuanon, na dai nananangis ni nagpoprotesta.<ref name="Kahimayang Bio" /> An agom ni Marcelo miyembro kan [[Katipunan]] asin kun siring siya dinakop. Tinutubod na pagkabihag sa saiya mismo, ipinagkatiwala niya sa saiyang tugang na babae an saiyang aking lalaki asin naghagad sa mga rebolusyonaryo na atakehon an mga Espanyol sa saindang mga trintsera.<ref name="GMA Sela">{{cite news |title=Sino si 'Selang Bagsik' ng Malibay? |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/ulatfilipino/354422/sino-si-selang-bagsik-ng-malibay/story/ |accessdate=1 September 2020 |work=GMA News Online |publisher=GMA News Online |date=27 March 2014}}</ref> Minsan siring, mapangganang ginadan kan mga Espanyol an saiyang agom. Poon kaidto, si Marcelo nagin aktibo sa Katipunan bilang sarong heneral, na nanginginot na rebelyon. Ini bihira asin dai linalaoman para sa sarong babae alagad huling nahiling kan mga kalaban an saiyang pakikilaban, inomaw siya bilang ''Selang Bagsik''. Si Marcelo nagtiripon asin nagsanay sa hoben na mga miyembro kan Katipunan na igwang edad poon 14-18 anyos. Nahimo man niya asin inorganisar an pag-ataman sa nalugadan na mga miyembro kan Katipunan sa [[Bulacan]].<ref name="GMA Sela">{{cite news |title=Sino si 'Selang Bagsik' ng Malibay? |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/ulatfilipino/354422/sino-si-selang-bagsik-ng-malibay/story/ |accessdate=1 September 2020 |work=GMA News Online |publisher=GMA News Online |date=27 March 2014}}
Gamit an bolo bilang armas, ipinahiling niya an saiyang kamanggaran asin determinasyon sa pagtuman kan saiyang mga obligasyon. An saiyang mga kontribusyon nagpahiling na bako sana siyang matapang na lider sa mga laban, kundi saro man na mahalagang tagapag-organisar na nagtabang sa mga pangangaipo kan mga rebolusyonaryo.<ref name="The Kahimyang Project">{{cite study |title=The Generala of Malibay: Marcela Marcelo and the 1897 Cavite Campaign}}</ref>
Ranggo sa Katipunan
Si Marcelo igwa nin mahalagang posisyon sa Katipunan dahil sa saiyang kusog-buot asin kakayahan sa pagigin lider. Mantang dakul na babae an nagtabang sa rebolusyon bilang mga nars, espiya, o mensahera, si Marcelo nagpartisipar man sa mismong mga laban. Itinaas an saiyang ranggo sa pagiging heneral, o Henerala, na nagtao sa saiya nin kapangyarihan na magmanehar nin sadiri niyang grupo nin mga sundalo. <ref name="The Kahimyang Project">{{cite study |title=The Generala of Malibay: Marcela Marcelo and the 1897 Cavite Campaign}}</ref>
==Pagkagadan==
[[File:Marcela Marcelo–Lugo monument.jpg|thumb|Monumento ni Marcela Marcelo–Lugo]]
[[File:Marcela Marcelo–Lugo historical marker.jpg|thumb|Pangkasaysayan na pananda ni Marcela Marcelo–Lugo]]
Kan 1897, nagadan si Marcelo sa Laban kan Pasong Santol sa Dasmariñas. Giniyahan niya an sarong tropa nin soldados na maghidali pasiring sa sentro kan hukbong Kastila, alagad nabadil sa payo kan mga Espanyol si Marcelo.<ref name="Preen Filipina Heroines">{{cite news |last1=Arias |first1=Jacqueline |title=These Filipino heroines showed that women stood their own in the battlefield |url=https://preen.ph/76632/these-filipino-heroines-showed-that-women-stood-their-own-in-the-battlefield |accessdate=1 September 2020 |work=Preen.ph |publisher=Hinge Inquirer Publications, Inc. |date=11 June 2018 |archivedate=19 March 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210319074748/https://preen.ph/76632/these-filipino-heroines-showed-that-women-stood-their-own-in-the-battlefield }}</ref>
An dating kahilom ni [[presidente kan Filipinas|presidente]] [[Emilio Aguinaldo]], na si Carlos V. Ronquillo, ilinadawan si Marcelo bilang:
:''One of our platoons was led by a woman of great courage: a middle-aged married woman who had a child, a woman from Pasay (if we were not mistaken), who was always in the heat of the battle, with no weapons but a bolo. She died a heroine when the Spanish trenches were taken in Pasong Santol. This action so frightened the Spaniards that they ran and was driven by the infantry and Tagalog volunteers...''
:— Carlos V. Ronquillo, Some Minutes of the Revolution of 1896 – 1897
==Mga Pagromdom==
Sarong busto ni Marcelo an itinugdok sa plaza nin Malibay bilang paggiromdom sa saiya. Yaon ini sa atubangan kan mayor na tinampo, an C. Joseph Street.<ref name="Kahimayang Bio" />
An sarong paadalan an inginaran man ki Marcelo: an Marcela Marcela Elementary School, na yaon man sa saiyang ginikanan na banwaan, an Malibay.<ref name="Punto News" />
==Toltolan==
{{Reflist}}
{{poon}}
[[Kategorya:Kababaihan sa Filipinas]]
9b7ulj9m0pdzphppbbbl898x6k6fv3m
312077
312076
2026-10-29T21:41:26Z
Arianeborromeo09
30681
312077
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Marcela Marcelo
| image =
| caption = General Marcela Marcelo
| birth_date = 1869
| birth_place = [[Malibay]], Pasay
| death_date = March 21, 1897
| death_place = [[Dasmariñas]], Cavite
| death_cause = [[Laban kan Pasong Santol]]
| movement = [[Rebolusyon nin Filipinas]]
| organization = [[Katipunan]]
| spouse = Quirico Lugo
}}
Si '''Marcela Marcelo''' (1869 - Marso 21, 1897) sarong Filipinang heneral na nakipaglaban durante kan rebolusyon kan nasyon tumang sa pamamahala kan mga Kastila. Siya inapod na ''Selang Bagsik'' (Fierce Sela) para sa saiyang kaisogan.<ref name="Kahimayang Bio">{{cite news |title=Marcela Marcelo died in battle of Pasong Santol March 21, 1897 |url=https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1471/today-in-philippine-history-march-21-1897-marcela-marcelo-died-in-the-battle-of-pasong-santol |accessdate=1 September 2020 |work=The Kahimyang Project |publisher=Primo Esteria |date=21 March 2013 |language=en}}</ref>
==Buhay==
Namundag si Marcelo kan 1869 sa Malibay, Pasay. Kabilang siya sa sarong mayaman na pamilya na may sadiring umahan nin areca nut.<ref name="FilipiKnow Women">{{cite news |title=14 Amazing Filipina Heroes You Don't Know But Should |url=https://filipiknow.net/greatest-filipina-heroines/ |accessdate=1 September 2020 |work=FilipiKnow |publisher=FilipiKnow |date=8 March 2019 |language=en-us}}</ref> Pinakasalan niya si Quirico Lugo, taga-Aguho, Pateros, asin nagkaaki sinda nin sarong aking lalaki.<ref name="Punto News">{{cite news |title=Marcela Marcelo dies in the battle of Pasong Santol |url=https://punto.com.ph/marcela-marcelo-dies-in-the-battle-of-pasong-santol/ |accessdate=1 September 2020 |work=Punto! Central Luzon |publisher=LLL Trimedia Coordinators |date=21 March 2019}}</ref>
==Bilang Babaing Rebolusyonaryo==
Sarong aldaw, an agom ni Marcelo inarestar kan mga guardia sibil. Siya tuninong na nagmasid kan an saiyang agom kuanon, na dai nananangis ni nagpoprotesta.<ref name="Kahimayang Bio" /> An agom ni Marcelo miyembro kan [[Katipunan]] asin kun siring siya dinakop. Tinutubod na pagkabihag sa saiya mismo, ipinagkatiwala niya sa saiyang tugang na babae an saiyang aking lalaki asin naghagad sa mga rebolusyonaryo na atakehon an mga Espanyol sa saindang mga trintsera.<ref name="GMA Sela">{{cite news |title=Sino si 'Selang Bagsik' ng Malibay? |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/ulatfilipino/354422/sino-si-selang-bagsik-ng-malibay/story/ |accessdate=1 September 2020 |work=GMA News Online |publisher=GMA News Online |date=27 March 2014}}</ref> Minsan siring, mapangganang ginadan kan mga Espanyol an saiyang agom. Poon kaidto, si Marcelo nagin aktibo sa Katipunan bilang sarong heneral, na nanginginot na rebelyon. Ini bihira asin dai linalaoman para sa sarong babae alagad huling nahiling kan mga kalaban an saiyang pakikilaban, inomaw siya bilang ''Selang Bagsik''. Si Marcelo nagtiripon asin nagsanay sa hoben na mga miyembro kan Katipunan na igwang edad poon 14-18 anyos. Nahimo man niya asin inorganisar an pag-ataman sa nalugadan na mga miyembro kan Katipunan sa [[Bulacan]].<ref name="GMA Sela">{{cite news |title=Sino si 'Selang Bagsik' ng Malibay? |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/ulatfilipino/354422/sino-si-selang-bagsik-ng-malibay/story/ |accessdate=1 September 2020 |work=GMA News Online |publisher=GMA News Online |date=27 March 2014}}
Gamit an bolo bilang armas, ipinahiling niya an saiyang kamanggaran asin determinasyon sa pagtuman kan saiyang mga obligasyon. An saiyang mga kontribusyon nagpahiling na bako sana siyang matapang na lider sa mga laban, kundi saro man na mahalagang tagapag-organisar na nagtabang sa mga pangangaipo kan mga rebolusyonaryo.<ref name="The Kahimyang Project">{{cite study |title=The Generala of Malibay: Marcela Marcelo and the 1897 Cavite Campaign}}</ref>
==Ranggo sa Katipunan==
Si Marcelo igwa nin mahalagang posisyon sa Katipunan dahil sa saiyang kusog-buot asin kakayahan sa pagigin lider. Mantang dakul na babae an nagtabang sa rebolusyon bilang mga nars, espiya, o mensahera, si Marcelo nagpartisipar man sa mismong mga laban. Itinaas an saiyang ranggo sa pagiging heneral, o Henerala, na nagtao sa saiya nin kapangyarihan na magmanehar nin sadiri niyang grupo nin mga sundalo. <ref name="The Kahimyang Project">{{cite study |title=The Generala of Malibay: Marcela Marcelo and the 1897 Cavite Campaign}}</ref>
==Pagkagadan==
[[File:Marcela Marcelo–Lugo monument.jpg|thumb|Monumento ni Marcela Marcelo–Lugo]]
[[File:Marcela Marcelo–Lugo historical marker.jpg|thumb|Pangkasaysayan na pananda ni Marcela Marcelo–Lugo]]
Kan 1897, nagadan si Marcelo sa Laban kan Pasong Santol sa Dasmariñas. Giniyahan niya an sarong tropa nin soldados na maghidali pasiring sa sentro kan hukbong Kastila, alagad nabadil sa payo kan mga Espanyol si Marcelo.<ref name="Preen Filipina Heroines">{{cite news |last1=Arias |first1=Jacqueline |title=These Filipino heroines showed that women stood their own in the battlefield |url=https://preen.ph/76632/these-filipino-heroines-showed-that-women-stood-their-own-in-the-battlefield |accessdate=1 September 2020 |work=Preen.ph |publisher=Hinge Inquirer Publications, Inc. |date=11 June 2018 |archivedate=19 March 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210319074748/https://preen.ph/76632/these-filipino-heroines-showed-that-women-stood-their-own-in-the-battlefield }}</ref>
An dating kahilom ni [[presidente kan Filipinas|presidente]] [[Emilio Aguinaldo]], na si Carlos V. Ronquillo, ilinadawan si Marcelo bilang:
:''One of our platoons was led by a woman of great courage: a middle-aged married woman who had a child, a woman from Pasay (if we were not mistaken), who was always in the heat of the battle, with no weapons but a bolo. She died a heroine when the Spanish trenches were taken in Pasong Santol. This action so frightened the Spaniards that they ran and was driven by the infantry and Tagalog volunteers...''
:— Carlos V. Ronquillo, Some Minutes of the Revolution of 1896 – 1897
==Mga Pagromdom==
Sarong busto ni Marcelo an itinugdok sa plaza nin Malibay bilang paggiromdom sa saiya. Yaon ini sa atubangan kan mayor na tinampo, an C. Joseph Street.<ref name="Kahimayang Bio" />
An sarong paadalan an inginaran man ki Marcelo: an Marcela Marcela Elementary School, na yaon man sa saiyang ginikanan na banwaan, an Malibay.<ref name="Punto News" />
==Toltolan==
{{Reflist}}
{{poon}}
[[Kategorya:Kababaihan sa Filipinas]]
jehnaxs01n65ps2sy4ode1swv13dbsz
Paralelogramo
0
25510
312168
207115
2026-10-30T07:25:44Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312168
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox polygon|name=Paralelogramo|image=Parallelogram.svg|caption=An paralelogramo na ini iyo sarong ''rhomboid'' bilang mayo ining rektangulong angulo (''right angle'') asin mga dae-magkaparehas na gilid.|type=[[kwadrilatero]]|edges=4|symmetry=C<sub>2</sub>, [2]<sup>+</sup>,|area=''b'' × ''h'' (base × height);<br>''ab'' sin ''θ'' (produkto kan magkataid na gilid asin sine kan bertikong angulo na madedetermina kan mga ini)|properties=konbekso}}
Sa Euclideyanong [[heometriya]], an '''paralelogramo''' ([[Ingles]]: ''parallelogram'') iyo sarong simpleng (dae-nagsasabatan sa sadiri) [[kwadrilatero]] na may duwang pares nin mga paralelong gilid. An magkabaliktadan o magka-atubangan na mga gilid kan paralelogramo iyo may magkaparehas na laba asin an magkabaliktadan na mga [[angulo]] kan paralelogramo iyo may parehas na sukol. An pagkaparehas kan magkabaliktadan na mga gilid asin magkabaliktadan na mga angulo iyo direktang konsekwensya kan Euclideyanong paralelong postulado asin an mga kondisyon iyo dae mapapatunayan nin mayong pagsambit sa Euclideyanong paralelong postulado o saro sa mga kaparehas na pormulasyon.
Sa pagkompara, an kwadrilatero na may saro sanang pares nin paralelong gilid iyo sarong [[trapesoyd]] (''trapezoid'' sa Amerikanong Ingles o ''trapezium'' sa Briton na Ingles).
An tolong-dimensyonal na kaparehas nin sarong paralelogramo iyo sarong ''parallelepiped''.
An etimolohiya (sa Griyego παραλληλ-όγραμμον, ''parallēl-ógrammon'', sarong hugis "nin mga paralelong linya") iyo nagpapaliwanag man kan depinisyon.
==Panluwas na takod==
{{Commons category|Parallelograms|Mga paralelogramo}}
*[https://web.archive.org/web/20081219144904/http://www.elsy.at/kurse/index.php?kurs=Parallelogram+and+Rhombus&status=public Parallelogram and Rhombus - Animated course (Construction, Circumference, Area)]
*{{MathWorld |urlname=Parallelogram |title=Parallelogram}}
*[http://www.mathwarehouse.com/geometry/quadrilaterals/parallelograms/index.php Interactive Parallelogram --sides, angles and slope]
*[http://www.cut-the-knot.org/Curriculum/Geometry/AreaOfParallelogram.shtml Area of Parallelogram] sa cut-the-knot
*[http://www.cut-the-knot.org/Curriculum/Geometry/EquiTriOnPara.shtml Equilateral Triangles On Sides of a Parallelogram] sa cut-the-knot
*[http://www.mathopenref.com/parallelogram.html Definition and properties of a parallelogram] may kaibang animated applet
*[http://www.mathopenref.com/parallelogramarea.html Interactive applet showing parallelogram area calculation] inter-aktibong applet
{{matematika-tamboan}}
[[Kategorya:Mga kwadrilatero]]
phbgu6eihr0xcrjpieaos08bwm35uyx
Rombus
0
25526
312180
236749
2026-10-30T08:44:49Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312180
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Polygon|name=Rombus|image=rhombus.svg|caption=Duwang rombus|type=[[kwadrilatero]], [[paralelogramo]], [[kite]]|edges=4|symmetry=Dihedral (D<sub>2</sub>), [2], (*22), order 4|coxeter={{CDD|node_1|sum|node_1}}|schläfli={ } + { }<BR>{2<sub>α</sub>}|area=<math>K = \frac{p \cdot q}{2} </math> (kabanga kan produkto nin mga diyagonal)|dual=[[rektanggulo]]|properties=konbekso, isotoxal}}
Sa patag na Euclideyanong [[heometriya]], an '''rombus''' o '''rhombus''' sa [[Ingles]] (darakulan '''rhombi''' o '''rhombuses''') iyo sarong [[kwadrilatero]] na igwang apat na gilid nin pararehas na laba. An ibang ngaran iyo '''ekwilaterong kwadrilatero''', huli ta an ekwilatero may boot-sabihon na an mga gilid igwa nin pararehas na laba. An rombus iyo harus naaapud bilang '''diamante''' (''diamond''), pagkatapos kan mga diamante sa mga kinakawat na baraha na may pagkaparehas sa prodyeksyon nin sarong oktahedral na diamante, o sarong ''lozenge'', maski ngani an naenot iyo minsan ispesipikong dapit sa rombus na igwang 60° na [[anggulo]], sagkod an suminunod iyo ispesipikong dapit sa rombus na igwang 45° na anggulo.
An lambang rombus iyo simple (dae nakikipagsabatan sa sadiri), asin iyo sarong espesyal na kaso kan [[paralelogramo]] asin kite. An rombus na igwang mga rektanggulong anggulo (''right angle'') iyo sarong [[kwadrado]].<ref>Note: [[Euclid]]'s original definition and some English dictionaries' definition of rhombus excludes squares, but modern mathematicians prefer the inclusive definition.</ref><ref>{{MathWorld|urlname=Square|title=Square}} inclusive usage</ref>
==Mga panluwas na takod==
{{Commons category|Rhombus|Rombus}}
*[https://web.archive.org/web/20081219144904/http://www.elsy.at/kurse/index.php?kurs=Parallelogram+and+Rhombus&status=public Parallelogram and Rhombus - Animated course (Construction, Circumference, Area)]
*[http://www.mathopenref.com/rhombus.html Rhombus definition, Math Open Reference] igwa nin inter-aktibong applet.
*[http://www.mathopenref.com/rhombusarea.html Rhombus area, Math Open Reference] - nagpapahiling kan tolong manlainlain na paagi sa pagkalkula kan hiwas nin sarong rombus, igwa nin inter-aktibong applet
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{matematika-tamboan}}
[[Kategorya:Mga kwadrilatero]]
qqqxulq1btnqm8i61ywkq6nqaqtz0fu
Maria Ressa
0
29372
312137
259628
2026-10-30T03:25:35Z
Elyssagonzales13
33553
312137
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = Maria Ressa
| image = Maria Ressa.jpg
| caption = Ressa in July 2011
| birth_date = {{birth date and age|1963|10|2}}
| birth_place = [[Manila]], [[Philippines]]
| death_date =
| citizenship = {{ublist
|Philippines
|United States
}}
| education = {{ublist
|[[Princeton University]] ([[Bachelor of Arts|BA]])
|[[University of the Philippines Diliman]]
}}
| awards = {{ublist
|[[Golden Pen of Freedom Award]] (2018)
|[[UNESCO/Guillermo Cano World Press Freedom Prize]] (2021)
|[[2021 Nobel Peace Prize]]
}}
| occupation = {{Hlist
|Journalist
|author
}}
| known = Co-founding [[Rappler]]
| URL = {{url|mariaressa.com|Official website}}
}}
Si '''Maria Angelita Ressa''' ({{IPA-tl|ˈɾesa}}, namundag Oktobre 2, 1963) sarong Filipino-Amerikanong [[peryodista]] asin autor, an kapwa-kagtugdas asin CEO kan [[Rappler]],<ref>{{cite news|url=http://www.cbc.ca/news/world/democracy-as-we-know-it-is-dead-filipino-journalists-fight-fake-news-1.4086920|title='Democracy as we know it is dead': Filipino journalists fight fake news|work=CBC News|date=April 27, 2017|first=Adrienne|last=Arsenault}}</ref> asin siya an pinakaenot na Filipino nagawaran kan [[Premyo Nobel]]. Bago kaini, siya nagtrabaho sa [[CNN]] nin haros duwang dekada komo reporter-imbestigador.
Si Ressa napabali sa ''[[Time (magasin)|Time]]''{{'}} komo [[Time Person of the Year|Persona kan Taon 2018]] bilang saro sa magkapirang mga peryodista sa kinaban na naglalaban sa paglakop nin mga [[pekeng bareta]]. Kan Pebrero 13, 2019, siya inaresto kan autoridad huli sa kargong [[cyberlibel]] huli sa akusasyon na an Rappler nagpublikar nin palsong bareta dapit sa negosyanteng Wilfredo Keng. Kan Hunyo 15, 2020, an korte sa Manila [[People of the Philippines v. Santos, Ressa and Rappler|natanto na siya guilty sa cyberlibel]]<ref name="guardianCyberLibel">{{Cite news|last=Ratcliffe|first=Rebecca|date=June 15, 2020|title=Maria Ressa: Rappler editor found guilty of cyber libel charges in Philippines|language=en-GB|work=The Guardian|url=https://www.theguardian.com/world/2020/jun/15/maria-ressa-rappler-editor-found-guilty-of-cyber-libel-charges-in-philippines|access-date=June 15, 2020|issn=0261-3077}}</ref><ref name="aljazeeraconvicition2020">{{Cite news|last=Regencia|first=Ted|date=June 15, 2020|title=Maria Ressa found guilty in blow to Philippines' press freedom|language=en|work=aljazeera.com|url=https://www.aljazeera.com/news/2020/6/15/maria-ressa-found-guilty-in-blow-to-philippines-press-freedom|url-status=live|access-date=February 14, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201112004522/https://www.aljazeera.com/news/2020/6/15/maria-ressa-found-guilty-in-blow-to-philippines-press-freedom|archive-date=November 12, 2020}}</ref> sa ri'gon kan kontrobersyal na [[Cybercrime Prevention Act of 2012|Anti-Cybercrime law]],<ref name="DeutscheWelleConviction2020">{{Cite news|date=June 15, 2020|title=Philippines: Maria Ressa's cyber libel verdict 'a method of silencing dissent'|language=en-GB|work=Deutsche Welle (www.dw.com)|url=https://www.dw.com/en/philippines-maria-ressas-cyber-libel-verdict-a-method-of-silencing-dissent/a-53811284|url-status=live|access-date=February 14, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20200616034306/https://www.dw.com/en/philippines-maria-ressas-cyber-libel-verdict-a-method-of-silencing-dissent/a-53811284|archive-date=June 16, 2020}}</ref><ref name="bbcCybercrimeProtests">{{cite news|date=October 3, 2012|title=Philippine cybercrime law takes effect amid protests|publisher=[[BBC News]]|url=https://www.bbc.com/news/technology-19810474}}</ref>, sarong bagay na pigkondenar kan mga [[human rights]] na grupo asin kan mga peryodista na ini paglapastangan sa [[Freedom of the press|pagkatalingkas kan prensa]].<ref name="cfwijCondemns">{{Cite web|date=June 15, 2020|title=Philippines: CFWIJ condemns cyber libel conviction of Maria Ressa|url=https://womeninjournalism.org/cfwij-press-statements/cfwij-condemns-cyber-libel-conviction-of-maria-ressa|access-date=June 29, 2020|website=[[The Coalition For Women In Journalism]]|language=en-US|archive-date=June 30, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200630003432/https://womeninjournalism.org/cfwij-press-statements/cfwij-condemns-cyber-libel-conviction-of-maria-ressa|dead-url=yes}}</ref><ref name="durbinMarkeyLeahy">{{Cite web|date=June 17, 2020|title=US Senators Durbin, Markey, Leahy slam Ressa libel verdict|url=https://usa.inquirer.net/55795/us-senators-durbin-markey-leahy-slam-ressa-libel-verdict|access-date=June 29, 2020|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|language=en}}</ref><ref name="wapoConvictionMariaRessa">{{cite news|last1=Cabato|first1=Regine|date=June 15, 2020|title=Conviction of Maria Ressa, hard-hitting Philippine American journalist, sparks condemnation|work=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/world/asia_pacific/maria-ressa-rappler-filipino-american-journalist-guilty-cyber-libel-prison/2020/06/14/0dc58872-ae9c-11ea-98b5-279a6479a1e4_story.html}}</ref> Huli ta siya hayag na kritiko kan Presidente nin Filipinas na si [[Rodrigo Duterte]], an pag'aresto asin paghukom saiyang may paninimbagan, pighihiling kan oposisyon asin kan komunidad internasyonal na politikal an motibo sa aksyon kan gobyernong Duterte.<ref>{{Cite web|last=Gonzales|first=Cathrine|date=June 15, 2020|title=Robredo: Ressa's cyber libel conviction a threat to Filipinos' freedom|url=https://newsinfo.inquirer.net/1291828/robredo-ressas-cyber-libel-conviction-a-threat-to-filipinos-freedom|access-date=June 29, 2020|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Dancel|first=Raul|date=June 15, 2020|title=Court finds prominent Philippine journalist and Duterte critic Maria Ressa guilty of cyber-libel|url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/philippine-journalist-maria-ressa-critical-of-president-rodrigo-duterte-convicted-of|access-date=June 29, 2020|website=[[The Straits Times]]|language=en}}</ref> Si Ressa saro sa 25ng personalidad sa Information and Democracy Commission na pigbungsod kan inaapod na [[Reporters Without Borders]].<ref>{{Cite web|url=https://rsf.org/en/maria-ressa|title=Maria A. Ressa | Reporters without borders|date=September 9, 2018|website=RSF|access-date=June 15, 2020}}</ref>
Malaki ang naging kapalit ng kanyang trabaho. Naharap siya sa maraming kaso, kabilang ang tax evasion at cyber libel, at nakaranas pa ng pagkakakulong. Sa kabila ng mga pagsubok na ito, kinilala siya sa buong mundo at ginawaran ng Nobel Peace Prize noong 2021 kasama ang mamamahayag na Ruso na si Dmitry Muratov, dahil sa kanilang pagtatanggol sa kalayaan sa pagpapahayag.
==Toltolan==
{{reflist}}
{{tamboan}}
[[Kategorya: Mga nagkamit nin Premyo Zobel]]
[[Kategorya:Mga peryodista sa Filipinas]]
2ldm7xvjwhtybwurkz16wjon1l0hi4f
312144
312137
2026-10-30T04:22:48Z
Elyssagonzales13
33553
312144
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = Maria Ressa
| image = Maria Ressa.jpg
| caption = Ressa in July 2011
| birth_date = {{birth date and age|1963|10|2}}
| birth_place = [[Manila]], [[Philippines]]
| death_date =
| citizenship = {{ublist
|Philippines
|United States
}}
| education = {{ublist
|[[Princeton University]] ([[Bachelor of Arts|BA]])
|[[University of the Philippines Diliman]]
}}
| awards = {{ublist
|[[Golden Pen of Freedom Award]] (2018)
|[[UNESCO/Guillermo Cano World Press Freedom Prize]] (2021)
|[[2021 Nobel Peace Prize]]
}}
| occupation = {{Hlist
|Journalist
|author
}}
| known = Co-founding [[Rappler]]
| URL = {{url|mariaressa.com|Official website}}
}}
Si '''Maria Angelita Ressa''' ({{IPA-tl|ˈɾesa}}, namundag Oktobre 2, 1963) sarong Filipino-Amerikanong [[peryodista]] asin autor, an kapwa-kagtugdas asin CEO kan [[Rappler]],<ref>{{cite news|url=http://www.cbc.ca/news/world/democracy-as-we-know-it-is-dead-filipino-journalists-fight-fake-news-1.4086920|title='Democracy as we know it is dead': Filipino journalists fight fake news|work=CBC News|date=April 27, 2017|first=Adrienne|last=Arsenault}}</ref> asin siya an pinakaenot na Filipino nagawaran kan [[Premyo Nobel]]. Bago kaini, siya nagtrabaho sa [[CNN]] nin haros duwang dekada komo reporter-imbestigador.
Si Ressa napabali sa ''[[Time (magasin)|Time]]''{{'}} komo [[Time Person of the Year|Persona kan Taon 2018]] bilang saro sa magkapirang mga peryodista sa kinaban na naglalaban sa paglakop nin mga [[pekeng bareta]]. Kan Pebrero 13, 2019, siya inaresto kan autoridad huli sa kargong [[cyberlibel]] huli sa akusasyon na an Rappler nagpublikar nin palsong bareta dapit sa negosyanteng Wilfredo Keng. Kan Hunyo 15, 2020, an korte sa Manila [[People of the Philippines v. Santos, Ressa and Rappler|natanto na siya guilty sa cyberlibel]]<ref name="guardianCyberLibel">{{Cite news|last=Ratcliffe|first=Rebecca|date=June 15, 2020|title=Maria Ressa: Rappler editor found guilty of cyber libel charges in Philippines|language=en-GB|work=The Guardian|url=https://www.theguardian.com/world/2020/jun/15/maria-ressa-rappler-editor-found-guilty-of-cyber-libel-charges-in-philippines|access-date=June 15, 2020|issn=0261-3077}}</ref><ref name="aljazeeraconvicition2020">{{Cite news|last=Regencia|first=Ted|date=June 15, 2020|title=Maria Ressa found guilty in blow to Philippines' press freedom|language=en|work=aljazeera.com|url=https://www.aljazeera.com/news/2020/6/15/maria-ressa-found-guilty-in-blow-to-philippines-press-freedom|url-status=live|access-date=February 14, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20201112004522/https://www.aljazeera.com/news/2020/6/15/maria-ressa-found-guilty-in-blow-to-philippines-press-freedom|archive-date=November 12, 2020}}</ref> sa ri'gon kan kontrobersyal na [[Cybercrime Prevention Act of 2012|Anti-Cybercrime law]],<ref name="DeutscheWelleConviction2020">{{Cite news|date=June 15, 2020|title=Philippines: Maria Ressa's cyber libel verdict 'a method of silencing dissent'|language=en-GB|work=Deutsche Welle (www.dw.com)|url=https://www.dw.com/en/philippines-maria-ressas-cyber-libel-verdict-a-method-of-silencing-dissent/a-53811284|url-status=live|access-date=February 14, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20200616034306/https://www.dw.com/en/philippines-maria-ressas-cyber-libel-verdict-a-method-of-silencing-dissent/a-53811284|archive-date=June 16, 2020}}</ref><ref name="bbcCybercrimeProtests">{{cite news|date=October 3, 2012|title=Philippine cybercrime law takes effect amid protests|publisher=[[BBC News]]|url=https://www.bbc.com/news/technology-19810474}}</ref>, sarong bagay na pigkondenar kan mga [[human rights]] na grupo asin kan mga peryodista na ini paglapastangan sa [[Freedom of the press|pagkatalingkas kan prensa]].<ref name="cfwijCondemns">{{Cite web|date=June 15, 2020|title=Philippines: CFWIJ condemns cyber libel conviction of Maria Ressa|url=https://womeninjournalism.org/cfwij-press-statements/cfwij-condemns-cyber-libel-conviction-of-maria-ressa|access-date=June 29, 2020|website=[[The Coalition For Women In Journalism]]|language=en-US|archive-date=June 30, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200630003432/https://womeninjournalism.org/cfwij-press-statements/cfwij-condemns-cyber-libel-conviction-of-maria-ressa|dead-url=yes}}</ref><ref name="durbinMarkeyLeahy">{{Cite web|date=June 17, 2020|title=US Senators Durbin, Markey, Leahy slam Ressa libel verdict|url=https://usa.inquirer.net/55795/us-senators-durbin-markey-leahy-slam-ressa-libel-verdict|access-date=June 29, 2020|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|language=en}}</ref><ref name="wapoConvictionMariaRessa">{{cite news|last1=Cabato|first1=Regine|date=June 15, 2020|title=Conviction of Maria Ressa, hard-hitting Philippine American journalist, sparks condemnation|work=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/world/asia_pacific/maria-ressa-rappler-filipino-american-journalist-guilty-cyber-libel-prison/2020/06/14/0dc58872-ae9c-11ea-98b5-279a6479a1e4_story.html}}</ref> Huli ta siya hayag na kritiko kan Presidente nin Filipinas na si [[Rodrigo Duterte]], an pag'aresto asin paghukom saiyang may paninimbagan, pighihiling kan oposisyon asin kan komunidad internasyonal na politikal an motibo sa aksyon kan gobyernong Duterte.<ref>{{Cite web|last=Gonzales|first=Cathrine|date=June 15, 2020|title=Robredo: Ressa's cyber libel conviction a threat to Filipinos' freedom|url=https://newsinfo.inquirer.net/1291828/robredo-ressas-cyber-libel-conviction-a-threat-to-filipinos-freedom|access-date=June 29, 2020|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Dancel|first=Raul|date=June 15, 2020|title=Court finds prominent Philippine journalist and Duterte critic Maria Ressa guilty of cyber-libel|url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/philippine-journalist-maria-ressa-critical-of-president-rodrigo-duterte-convicted-of|access-date=June 29, 2020|website=[[The Straits Times]]|language=en}}</ref> Si Ressa saro sa 25ng personalidad sa Information and Democracy Commission na pigbungsod kan inaapod na [[Reporters Without Borders]].<ref>{{Cite web|url=https://rsf.org/en/maria-ressa|title=Maria A. Ressa | Reporters without borders|date=September 9, 2018|website=RSF|access-date=June 15, 2020}}</ref>
Malaki ang naging kapalit ng kanyang trabaho. Naharap siya sa maraming kaso, kabilang ang tax evasion at cyber libel, at nakaranas pa ng pagkakakulong. Sa kabila ng mga pagsubok na ito, kinilala siya sa buong mundo at ginawaran ng Nobel Peace Prize noong 2021 kasama ang mamamahayag na Ruso na si Dmitry Muratov, dahil sa kanilang pagtatanggol sa kalayaan sa pagpapahayag.
Sa kanyang adbokasiya, sinasabi ni Ressa na dapat maging "'''tech builders'''" ang mga mamamahayag upang protektahan ang integridad ng impormasyon at labanan ang pagkasira ng katotohanan dahil sa artificial intelligence at maling paggamit ng social media.
Bukod sa Rappler, naging malaking bahagi ng kanyang karera ang pagiging bureau chief ng CNN sa Maynila at Jakarta sa loob ng halos dalawang dekada. Doon niya nasaksihan ang pag-usbong ng terorismo sa Timog-Silangang Asya at isinulat ang mga librong "'''Seeds of Terror'''" at "'''From Bin Laden to Facebook'''". Dahil sa malallim niyang pag-unawa sa kung paano kumakalat ang kasinungalingan online, isa siya sa mga unang mamamahayag sa mundo na nagbabala na ginagamit ng mga gobyerno ang social media bilang sandata laban sa sariling mamamayan.
Sa kabila ng lahat ng parusa at pnanankot, patuloy pa rin siyang lumalaban hindi lang para sa sarili, kundi paea sa susunod na henerasyon ng mga Pilipinong mamamahayag. Para ka Ressa, ang kalayaan sa pamamamhayag ay hindi lang trabaho ng media, kundi pundasyon ng demokrasya. Kaya hanggang ngayon, nag-iikot siya sa buong mundo para turuan ang mga estudyante, lider, at ordinaryong tao kung paano ipagtanggol ang katotohanan sa panahon kung saan napakadaling maniwala sa kasinungalingan.
==Toltolan==
{{reflist}}
{{tamboan}}
[[Kategorya: Mga nagkamit nin Premyo Zobel]]
[[Kategorya:Mga peryodista sa Filipinas]]
hgmrjw4zzrbad52660n7q8vt14muyhv
Erdman Penner
0
29436
312111
239541
2026-10-30T00:25:27Z
CarlessParking
29749
/* */
312111
wikitext
text/x-wiki
Si '''Erdman Penner''' (January 17, 1905 - November 10, 1956) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. screenwriter asin producer, Layout known for his work with [[Walt Disney]], kabali an pagsurat niya nin screenplays para sa ''[[Cinderella (1950 film)|Cinderella]]'', ''[[Sleeping Beauty (1959 film)|Sleeping Beauty]]'', ''[[Lady and the Tramp]]'' among others. Kinua sira para magtrabaho sa Walt Disney Productions kaidtong 1935, kun saen siya nagsurat asin nag-adaptar nin mga istorya para sa ''[[Pinocchio (1940 film)|Pinocchio]]'', ''Fantasia'', ''[[Dumbo]]'', ''Cinderella'', ''[[Alice in Wonderland (1951 film)|Alice in Wonderland]]'' asin iba pa.
==Filmography==
{| class="wikitable sortable"
!Year
!Film
!Position
|-
|[[1937]]
|''[[Mickey's Amateurs]]''
|Story - uncredited<br>Director - uncredited
|-
|[[1938]]
|''[[Farmyard Symphony (film)|Farmyard Symphony]]''
|Story - uncredited
|-
|[[1940]]
|''[[Pinocchio (1940 film)|Pinocchio]]''|| Story Adaptation ||
|-
|[[1940]]
|''[[Fantasia (film)|Fantasia]]''|| Story Development - segment "The Pastoral Symphony" ||
|-
|[[1941]]
|''[[The Reluctant Dragon (film)|The Reluctant Dragon]]''
|Story "Reluctant Dragon" sequence<br>Lyrics: "[[The Reluctant Dragon (song)|The Relucant Dragon]]"
|-
|[[1941]]
|''[[Dumbo]]''
|Art director "Pink Elephants on Parade" sequence
|-
|[[1943]]
|''[[Victory Through Air Power (film)|Victory Through Air Power]]''
|Story Adaptation
|-
|[[1946]]
|''[[Make Mine Music (1946 film)|Make Mine Music]]''
|Story
|-
|[[1948]]
|''[[Melody Time (1948 film)|Melody Time]]''
|Story: "[[Pecos Bill (Disney)|Pecos Bill]]"<br>"[[The Legend of Johnny Appleseed]]"
|-
|[[1949]]
|''[[The Adventures of Ichabod and Mr. Toad (1949 film)|The Adventures of Ichabod and Mr. Toad]]''
|Story: "[[The Legend of Sleepy Hollow (1949 film)|The Legend of Sleepy Hollow]]"
|-
|[[1950]]
|''[[Cinderella (1950 film)|Cinderella]]''
|Story
|-
|1950
|''[[One Hour in Wonderland]]''
|Himself
|-
|[[1951]]
|''[[Alice in Wonderland (1951 film)|Alice in Wonderland]]''
|Story<br>Music Department - uncredited
|-
|[[1953]]
|''[[Peter Pan (1953 film)|Peter Pan]]''
|Story<br>Lyrics "[[A Pirate's Life (Is a Wonderful Life)]]" - uncredited
|-
|[[1954]]-[[1957]]
|''[[The Magical World of Disney]]''
|Story<br>"[[Cavalcade of Songs]]" as Himself
|-
|[[1955]]
|''[[Dateline: Disneyland]]''
|Himself
|-
|1955
|''[[Lady and the Tramp]]''
|Story<br>Associate Producer
|-
|[[1959]]
|''[[Sleeping Beauty (1959 film)|Sleeping Beauty]]''
|Posthumous Release: Story Adaptation<br>Lyrics: "[[Skumps]]" - uncredited
|}
{{stub}}
[[Kategorya:1905 births]]
[[Kategorya:1956 deaths]]
j2u4eondlp8n6hhb9eq0wq3m53lk4fd
Angel Locsin
0
31735
312188
291195
2026-10-30T10:35:44Z
Jasminthecontributor
33550
/* Kaamayi kan buhay asin edukasyon */
312188
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person'''Bold text'''
| name = Angel Locsin
| image = Angel Locsin at the premiere of Love Me Again in LA, December 2008.jpg
| image_caption = Angel Locsin at the premiere of ''Love Me Again'' in LA. (2008)
| birth_name = Angelica Locsin Colmenares
| birth_place = [[Santa Maria, Bulacan]], Philippines
| birth_date = {{Birth date and age|1985|04|23}}
| citizenship = [[Philippine nationality law|Filipina]]
| nationality = [[Filipinos|Filipino]]
| other_names = Ange
| years_active = 1999–present
| agent = {{plainlist|
* [[GMA Artist Center]] (2002–2007)
* [[ABS-CBN]] (2007–present)
}} <!-- talent management only, not TV networks or productions -->
| spouse = {{marriage|Neil Arce|August 7, 2021}}
| occupation = {{hlist|Actress| model|film producer|fashion designer}}
}}wan:Angel Locsin 2.jpg|thumb|Angel Locsin]]
[[Kategorya:Articles with hCards]]
[[Ladawan:Angel Locsin at the premiere of Love Me Again in LA, December 2008.jpg|thumb|Si Angel Locsin nag-atendir sa US premiere kan Love Me Again (Land Down Under) sa Wadsworth Theatre sa Los Angeles, Disyembre 6, 2008.]]
Si '''Angelica Locsin Colmenares-Arce'''<ref name="AngelLocsin">{{Cite news|first=Bong|last=Godinez|title=Angel Locsin's controversial network shift|date=July 11, 2008|url=http://www.pep.ph/articles/16450/Angel-Locsin%E2%80%99s-controversial-network-shift|accessdate=December 11, 2021|archivedate=June 27, 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160627194916/http://www.pep.ph/articles/16450/Angel-Locsin%E2%80%99s-controversial-network-shift}}</ref> ({{IPA-tl|lokˈsin kɔlmɛˈnarɛs}}; Ipinangaki kan April 23, 1985),<ref>{{Cite news|title=Angel Locsin apologizes for crowd chaos after man dies in community pantry queue|url=https://www.rappler.com/entertainment/celebrities/angel-locsin-apology-after-man-dies-community-pantry-april-2021|accessdate=23 April 2021|date=23 April 2021}}</ref><ref>{{Cite news|title=Angel Locsin puts up own community pantry to celebrate 36th birthday|url=https://push.abs-cbn.com/2021/4/23/fresh-scoops/angel-locsin-puts-up-own-community-pantry-to-celeb-193014|accessdate=23 April 2021}}</ref> bistado siya sa ngaran na Angel Locsin bilang artista, sarong [[Mga Pilipino|Filipina]] sa telebisyon asin aktres, modelo, film prodyuser asin fashion designer.<ref name="Angel Locsin to study fashion design in London">{{Cite news|last=Lim|first=Candice|title=Angel Locsin to study fashion design in London|url=http://www.pep.ph/news/13677/angel-locsin-to-study-fashion-design-in-london|accessdate=April 14, 2013|archivedate=June 24, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180624175505/https://www.pep.ph/news/13677/angel-locsin-to-study-fashion-design-in-london}}</ref> Sa [[GMA Network]] puon pang 2002, siya naging promeniteng aktres sa telebisyon bilang Alwina kan 2004 fantasy-themed television series ''Mulawin'' asin superhero na [[Darna]] sa TV hale sa Mars Ravelo eponymous comic. Si Locsin may kontrata bilang sarong aktres sa [[GMA Network]] puon 2007 hangangang sa naglipat siya sa kalaban na network na ABS-CBN.<ref name="AngelLocsin"/>Siya nagsikat bilang Lyka sa telebisyon na ''Lobo'', na nakakua nin International Emmy Award nomination na best performance. Siya sunod na nakabali sa pelikulang ''In the Name of Love'' asin ''One More Try'', kung sain siya pinagmidbid sa saiyang pag-arte. Ang duwang pelikula namidbid bilang Star Award para sa mga pelikula asin bilang pinakamatibay na aktres kan taon, asin Box-Office Entertainment Award for Film Actress of the Year. Kang 2013, nanggana siya ning FAMAS Award asin Film Academy of the Philippines Award sa saiyang pag arte sa ''One More Try''.<ref name="Angel Locsin and ER Ejercito win top acting honors at 61st FAMAS Awards">{{Cite news|last=Serato|first=Arniel|title=Angel Locsin and ER Ejercito win top acting honors at 61st FAMAS Awards|url=http://www.pep.ph/news/38355/angel-locsin-and-er-ejercito-win-top-acting-honors-at-61st-famas-awards-|accessdate=April 22, 2013|archivedate=May 21, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130521182818/http://www.pep.ph/news/38355/angel-locsin-and-er-ejercito-win-top-acting-honors-at-61st-famas-awards-}}</ref>
== Kaamayi kan buhay asin edukasyon ==
Si Angel Locsin ipinangaki kan Abril 23, 1985, sa Sta Maria, Bulacan, Poon kan siya 14 anyos, nag - adal siya sa St James College sa Quezon City para sa saiyang primerong edukasyon asin natapos ang hayskul sa Unibersidad ning Santo Tomas High School sa Manila. Kang Agosto 2007, siya nag klase sa halipot na kursong moda sa Central Saint Martins College of Art and Design sa London.
Apesar Kristiano an pagtubod, siya parte kang sarong Muslim Royal Family sa Marawi City sa probinsya kang Lanao del Sur sa paagi kang pag'ampon kang saiyang ina sa pamilyang idto kan mga panahon bago pa man nagpuon an pag'akting ki Angel.<ref name="MotherAdoptedRoyal">{{Cite news|date=2021-07-20|title=Why Angel Locsin does not like to brag about royal lineage|language=en|work=ABS CBN News and Public Affairs|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/07/20/21/why-angel-locsin-does-not-like-to-brag-about-royal-lineage}}</ref>
=== Enot na trabaho (2001-2004) ===
[[Ladawan:Angel_Locsin_in_2002.jpg|thumb|210x210px|Sarong 17-anyos na Locsin sa set nin sarong komersyal, circa 2002.]]
Nadiskubre si Locsin sa sarong sentro nin pamamakal nin sarong talent scout.<ref name="AngelLocsin"/> Dangan nag - uyon siya sa nagkapirang komersyal asin dai man daa siya nagin miyembro kang Star Cirle Batch 9, pero dai nagpirma sa kontrata huling kinontra ni Click an ideya.
=== Pag-arte asin GMA Network (2004-2007) ===
Kan Agosto 2004, si Locsin nagbida sa mga seryeng pantasya sa TV na Mulawin, kasabay si Richard Gutierrez, kung sain pigladawan niya si Alwina, saro sa duwang panginot na propagandista.<ref name="AngelLocsin"/> An pasale dakulaon na kapangganahan asin nagresibi ning halangkaw na rating sagkod sa katapusan kaini kan Marso 2005.<ref name="AngelLocsin" />
Kasunod kan kapangganahan ni Mulawin, si Locsin ginampanan sa papel sa titulo bilang Darna sa 2005 na seryeng pantasya sa TV na parehong ngaran. An pasale pinapahalagahan man na gayo kan publiko, na nakakua nin mga halangkawon na rating asin masobrang gayo sa mga rekord na minukna kan saiyang nakaaging pasale sa TV. An missionary ni Darna kada semana 50.08% asin an pinakahalangkaw na rating kaini 52.1% mantang an pinakahababa 33.3%.
Si Locsin nagbida sa saro pang seryeng pantasya sa TV, Mahika, kaiba si Dennis Trillo, na pinasali puon Marso sagkod Setyembre 2006. Ginampanan niya an papel bilang si Sabina, sarong garo ordinaryong daraga na nabuhay sa kinaban nin mga mortal pero iyo sana ini an nakatalagang magin pinakamakapangyarihan na babaeng mahika. Pagkatapos, itinapok siya sa mga Asyanong Kayamanan, katambal si Robin Padilla. Idto an kaenot-enotang serye nin TV sa pilipinas na pinagbadil sa kadakol na nasyon arog kan Mongolia, Thailand asin China. An pasale ipigpalis poon Enero abot Hunyo 2007. An duwang pagpaheling na iyan parehong inako man na marhay.<ref name="AngelLocsin"/>
=== ABS-CBN (2007-presente) ===
[[Ladawan:Angel_Locsin_at_the_Manila_International_Airport_2007.jpg|thumb|291x291px|Locsin sa Manila International Airport kan 2007. ⁇ .Manila International Airport]]
Kan Agosto 2007, si Locsin nagpirma nin duwang-taon na eksklusibong kontrata sa ABS-CBN.<ref name="Angel Locsin to sign contract with ABS-CBN on August 10">{{Cite news|last=Ancheta|first=Michael|title=Angel Locsin to sign contract with ABS-CBN on August 10|url=http://www.pep.ph/spotlight/controversies/13397/angel-locsin-to-sign-contract-with-abs-cbn-on-august-10|work=Philippine Entertainment Portal|accessdate=2021-12-11|archivedate=2015-09-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924145222/http://www.pep.ph/spotlight/controversies/13397/angel-locsin-to-sign-contract-with-abs-cbn-on-august-10}}</ref> An saiyang inot na pagganap sa network iyo an bilan Maalaala Mo Kaya sa pangyayaring "Palilat". Nakua kan saiyang pagganap an Star Award for TV for Best Singles Performance by a Aktres. Paglaog kan Enero 2008, minuknâ niya an saiyang inot na serye sa drama na may titulong Lobo, kaiba si Piolo Pascual sa panginot na papel. Nakakua siya nin International Emmy Award para sa Best Performance by a Actress na nominasyon sa saiyang pagganap sa serye. Nakaresibi man siya nin Ani ng Dangal Award para sa saiyang nominasyon sa Emmy asin saro pang Ani ng Dangal Award para sa internasyonal na pagmidbid ni Lobo sa BANF Canada. Sarong tamboan an artikulong ini.
Kan 2009, si Locsin nagbida sa mga sikat na serye sa TV, Sana Ika, sarong Pilipinong paragibong-pelikula sa parehong titulo na pigpasale kan SBS Korea kan 2005. Nagganap siya kay Sam Milby asin Diether Ocampo. An padalan tinokda ni Roy Quintos asin siya an ika-19ng Most Watched TV Series kan 2009 base sa survey kan TNS.
Kan huri kan 2010, siya nagbida sa serye sa TV na Imortalal, an sequel sa naenot niyang trabaho, si Lobo, kaiba si John Lloyd Cruz. Pinamayuhan ini ni Chito Roño. An websityo kan mga padalan igwang 15 milyon na syudad sa laog sana nin 3 bulan. Igwa ining kawat na may titulong "Pangil" asin mga websityong napalaman sa semanal na rason. Nanggana ini nin Anvil asin Quill Award.
Kan 2011, nagin bisitang bida siya sa komedyang sitcom, Toda Max. Minsan siring, pag - abot nin panahon an saiyang bisita nagin regular na panurat.
Kan 2014, si Locsin nagbalik sa primetime TV pakalihis nin tulong taon paagi kan mga seryeng ito, an The Legal Wife, kaiba an Jericho Rosales, Maja Salvador asin JC de Vera. An serye giniyahan ni Dado C. Lumibao asin Roy Quintos. <ref>{{Cite news|url=http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/12/28/13/angel-vs-maja-primetime-drama-legal-wife|title=Angel vs Maja in primetime drama in 'Legal Wife'}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.philstar.com/entertainment/2014/01/22/1281712/angel-locsin-returns-teleserye-legal-wife|title=Angel Locsin returns to teleserye as 'The Legal Wife'}}</ref> Huli sa halangkaw na rating, nakatabang an pasale sa pagbaba kan bilang nin krimen siring sa ibinareta kan PNP.
Si Locsin nagin man sarong huwes sa Pilipinas Got Talent.. Nangyari na igwa siyang duwang Maalaala Mo Kaya duwang-kabtang na pangyayari, sarong SAF tribu asin sarong Aldaw ni Ina na espesyal.Maalaala Mo Kaya. Kan 2017, nagsali siya sa La Luna Sangre bilang si Lia.
[[Ladawan:Angel_Locsin.jpg|thumb|264x264px|Locsin sa Los Angeles, 2008.]]
An pinakainot na pagluwas sa pelikula ni Locsin kan 2000 bilan Ping Lacson Supercop, kun sain ginampanan niya an papel kan sarong hoben na si Robinina Gokongwei. Sa huri, nagluwas siya sa Mano Po 2 kan 2003 asin nagganap siya sa pelikulang teen-orienteng Kuya kan 2004 pati na sa pelikulang Singles .Siring man, siya nagbida sa pelikulang dramang Mano Po III: An Sakong Pagkamoot asin sa horror film na Sigaw na parehong entri sa 2004 Metro Manila Film Festival. Sarong tamboan an artikulong ini. My Love.
Kan 2005, si Locsin kaiba si Richard Gutierrez nagbida sa romantikong pelikula na Let the Love Begin, ipinaluwas sa irarom kan .GMA Films. Siya asin si Gutierrez nagganap man kan saindang mga papel bilang Alwina asin Aguilar sa pelikulang adaptation kan serye sa TV na Mulawin, na sarong paglaog sa 2005 Metro Manila Film Festival.
Sa pagpoon kan 2006, si Locsin nagbida sa romantikong pelikula na I Will Always Love You . Nagganap man siya sa horror film na TxT asin sa romantikong drama-comedy film na Mano Po 5. Sarong tamboan an artikulong ini. An huri sarong paglaog sa 2006 Metro Manila Film Festival. ⁇ 2006 Metro Manila Film Festival.
Si Locsin nakipagtambalan giraray ki Gutierrez sa romantikong dramang The Promise kan 2007 kun sain an saindang mga papel ibinibilang na mas maygurang kisa sa nainot na mga pelikula na pareho nindang ginampanan . Nagprodusir man sia nin sadiri niang pelikula na may titulong Angels, na ipinaheling sa mga teatro kan Abril 2007.
Kan 2009, nagbida siya sa pelikulang Love Me Samar kaibahan si Piolo Pascual sa mga panginot na titulo asin nagperporm siya sa romantikong komedyang pelikula, My Amnesia Girl kan 2010.
Si Locsin nagkamit nin kritikal na pag'onra sa saiyang pelikulang drama kan 2011 kaiba si Aga Muhlach, Sa Ngaran nin Pagkamoot. An saiyang pagganap nagtau saiya nin magkakapirang acolades kabali na diyan an Star Award for Movies for Movie Actress of the Year, Gawad PAASADO Award for Pinakapagsong Aktres, asin nominasyon sa pinakamabentang aktres sa FAMAS Awards.
Nakaibahan niya liwat si John Lloyd Cruz sa romantikong komedyang pelikulang Unofficialy Yours kan 2012 dangan nagganap, kairiba si Dingdong Dantes asin Angelica Pangan sa pelikulang dramang One More Try, Star Cinema's paglaog sa 2012 Metro Manila Film Festival.Angelica Panganiban Sarong tamboan an artikulong ini. An ginibo ni Locsin sa huri naomaw na gayo kan mga kritiko sa pelikula asin mga personalidad sa media asin nakua siya kan Star Award for Movies for Movie Actress of the Year for the ikaduwang taon sa sarong raya, an FAMAS Award for Best Actress asin an Film Academy of the Philippines Award for Best Actress.
Kan 2016, siya ginawadan kan mga mayor sagkod indi pelikulang estustiast sa pagako saiya nin #LifePeg or Lifetime Achievement Award gikan sa Star Cinema asin Akta ng Dekada Award gikan sa Inding- Indies Awards. Nagganap man siya nin magkalain na Vilma Santos sa Gabos na Bagay Dapit sa Saiya asin nanggana nin Best Supporting Actress sa 1st Eddy Editor's Chode Awards. Yondang Manongod sa Saiya Igwa man siya nin LGBT- sindang pelikula na The Third Party na kun saen siya an may papel sa titulo.Nakalaag siya sa sikat na pelikula sa Star Cinema na may titulong "Wife, Agomg Lalaki, Wife" asin ini an magiging unang pelikula niya kaiba si Richard Gutierrez asin Angelica Panganiban.
== Mga Adboka Asin isyu ==
=== Philanthropy ===
Si Locsin midbid sa pagigin saro sa pinakaprominenteng pilantropong aktres kan Pilipinas, na nakua an saiyang internasyonal na pagmidbid arog kan pagigin saro sa "Asian Heroes of Philanthropy" kan 2019. An Forbes nagbareta na si Locsin nagdonar na nin "siring sa 15 milyon na pesos sa mga kawsa arog kan edukasyonal na scholarship para sa mga estudyante, pagsuporta sa mga deretso ekonomiko asin politikal kan mga katutubong tawo, asin nagtapos nin kadahasan kontra sa mga babayi asin kaakian" sa dekada sana poon 2009 abot 2019.
=== Bangsamoro Peñafrancia Advocacy ===
Katakod kan saro sa mga harong kan Syudad nin Marawi sa paagi kan saiyang ina na inarog kan pamilyang idto bago nagin aktres si Angel, si Locsin nagtaram man para sa katoninongan sa Bangsamoro, paduman sagkod sa Lanao del Norte durante kan Batalya sa Marawi bilang boluntaryo na nagtatabang sa mga ayuda. <ref>{{Cite news|last=Guno|first=Niña V.|title=LOOK: Angel Locsin shares glimpses of war-torn Marawi|url=https://entertainment.inquirer.net/230146/look-angel-locsin-shares-glimpses-war-torn-marawi}}</ref><ref>{{Cite news|title=Charity work ni Angel Locsin sa Marawi, ipinagtanggol nina Neil Arce at Sec. Taguiwalo|url=https://balita.net.ph/2017/06/12/charity-work-ni-angel-locsin-sa-marawi-ipinagtanggol-nina-neil-arce-at-sec-taguiwalo/|accessdate=2021-12-11|archivedate=2021-12-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211211152503/https://balita.net.ph/2017/06/12/charity-work-ni-angel-locsin-sa-marawi-ipinagtanggol-nina-neil-arce-at-sec-taguiwalo/}}</ref>
=== COVID-19 Actibismo ===
Sa saiyang sadiring pribadong kapasidad, si Locsin nagkaigwa nin aktibong papel sa pagtipon nin pondo asin pagtao nin mga kasangkapan medikal bilang simbag sa COVID-19 na pandemiko sa Pilipinas. Nagpadakula siya nin haros P11 milyon sa pagtabang sa mga doktor kan Filipinas poon Marso abot Abril 2020. Nagtabang man sia sa pagtao nin mga tolda para sa mga nasa enotan na ini asin nakipagtabangan sa mga katood asin katrabaho na ibugtak an #UniTent WIStandPH sa kampanya, na nag - iitaas nin total na P10,956,702.98 tanganing tumabang sa labing 28 ospital na nagbubugtak nin espesyalisadong mga tolda para sa COVID-19 na pasyente .#UniTent WeStandPHH. Si Locsin nagtabang man sa pag'andorog asin pagdistribuir nin personal na protehidong kagamitan (PPE) asin medikal na mga suplay sa mga medikal na mga atubangan sa Rehiyon Nasyunal na Kapitolyo asin hararaning probinsya kan Filipinas.
Kan Mayo 18, 2020, kinustion ni Locsin an paisi kan administrasyon ni Duterte na siperson Harry Roque na an gobyerno mayo nin programa sa pagkondukta nin "mas bistado" asin imbes piglaoman an pribadong sektor na gibohon an trabaho, na sinasabi sa Twitter na dai siya makapaniwala sa gobyerno na dai niya inandam para sa lagdoan na pagbista, na kaipuhan nanggad.<ref name="PEPDiMakapaniwala">{{Cite news|work=Philippine Entertainment Portal|title=Angel Locsin, Atom Araullo react to "lack of mass testing program" report|url=https://www.pep.ph/news/local/151521/angel-locsin-atom-araullo-mass-testing-covid-19-a4437-20200519}}</ref> Kan sumunod na aldaw, sia asin an amigong aktres na si Anne Curtis nag - anunsiar na sinda nag - aako nin 2009 fundrasing inisyatiba na orihinal nindang tinindog para sa mga biktima kan Bagyong Ondoy. Sa panahon na ini, siya asin si Curtis makatipon nin pondo para sa pagbakal kan COVID-19 na test kits. Sinabi ninda na ginigibo ninda ini para suportaran an lagdoan na pag-balo, na sinasabi "Huling sa paaging ini kaya tang makagibo nin mas halangkaw na epekto, paagi sa pagtulod kan TESTH-TRACE-ISO/TREAT na pormula na iyo sana an probadong paagi tanganing madaog an virus."<ref name="LocsinCurtisRaisingFundsRappler">{{Cite news|work=Rappler|date=2020-05-19|title=Angel Locsin and Anne Curtis are raising funds to buy coronavirus test kits|url=http://www.rappler.com/entertainment/news/261348-angel-locsin-new-fundraiser-buy-coronavirus-testing-kits}}</ref>
Siya man an nagpili na magmimidbid sa importanteng serbisyo kan mga lokal na opisyales, Alagad, manta na paagi nin pagtao kan saindang mga konstitutente na may mahalagang tabang, sinda parati man "nagdadangog kan saindang buhay."<ref>{{Cite news|author=Guno|title=Gov't officials deserve thanks, too, says Angel Locsin|url=https://entertainment.inquirer.net/369309/fwd-angel-locsin-says-govt-and-citizen-aid-should-not-be-compared-thanks-local-officials-for-help|date=2020-03-24}}</ref>
=== Posisyon laban sa "natatagong-tatag" ===
Si Locsin nagparataram nin kadakul na beses laban sa pagpraktis nin pagbibiyahe, na kun saen an mga kritiko kan gobyerno nariribok nin mga pigsahotan na mga "komunista" dawa totoo dai sinda magkahiras sa siring na mga paniniwala o affiliation. Naging biktima pa ngani siya kaini, na nag'aaapod sa National Bureau of Investigation na maghiling sa mga pulang-taping asin mga pangkagadan na mga peligro nag'aandorog saiya sa paagi kan social media kan Marso 2020.<ref name="KatrinaHallareThreatsNBI">{{Cite news|last=Hallare|first=Katrina|date=2020-05-20|title=Angel Locsin taps NBI to arrest netizens tagging her as Reds-supporter, threatening to kill her|language=en|url=https://entertainment.inquirer.net/376149/angel-locsin-taps-nbi-to-arrest-netizens-tagging-her-as-reds-supporter-threatening-to-kill-her}}</ref>
=== Posisyon sa kontrobersiya kan ABS-CBN ===
Bilang simbag sa kontrobersya kan ABS-CBN franchise renewal, ipinahayag ni Locsin an saiyang suporta sa network, na sinasabi na siya "nagpapahayag na an ley magamit sa pagprotehir sa mga trabaho, katalingkasan sa prensa, hustisya asin pagpakarhay kan mga Filipino.<ref name="ABSCBNControversyRappler">{{Cite news|title=Stars support ABS-CBN as Calida files quo warranto petition|language=en|work=Rappler|url=http://www.rappler.com/entertainment/news/251460-celebrities-support-abs-cbn-calida-files-quo-warranto-petition}}</ref>
== Personal na buhay ==
Kan Hunyo 29, 2019, ipinaisi ni Locsin sa sarong poste sa Instagram an saiyang pagkatratong pakasal sa saiyang kailusyon, an prodyuser nin pelikula na si Neil Arce asin nagpakasal kan Agosto 7, 2021.<ref>{{Cite news|title=Angel Locsin and Neil Arce: ‘We got married!’|url=https://entertainment.inquirer.net/417822/angel-locsin-and-neil-arce-we-got-married|date=August 7, 2021}}</ref>
== Pilmograpiya ==
=== Sa telebisyon ===
{| class="wikitable sortable"
!Year
!Title
!Role
!Notes
|-
| rowspan="2" |2002
| <nowiki><i id="mwAT8">Click</i></nowiki>
|Charlotte "Charley" Francisco
|
|-
|''Ang Iibigin Ay Ikaw''
|Mariella Sandoval
|
|-
| rowspan="3" |2003
|''Ang Iibigin Ay Ikaw Pa Rin''
|Mariella Sandoval
|
|-
|''Twin Hearts''
|Sweetheart
|
|-
| <nowiki><i id="mwAVg">Love To Love</i></nowiki>
|Chara/Charina
|Episode: "Kissing Beauty"
|-
| rowspan="5" |2004
|''All Together Now''
|Tetet
|
|-
| <nowiki><i id="mwAWQ">SOP</i></nowiki>
|Herself/Host
|
|-
|''Magpakailanman''
|Jhunnalyn dela Peña
|Episode: "Sa Kabila ng Kanyang Pamamaalam"
|-
|''Mulawin''
|Alwina
|
|-
|''Initial D Fourth Stage''
|Kyoko Iwase
|Voice only
|-
|2005
| <nowiki><i id="mwAX0">Mars Ravelo's Darna</i></nowiki>
|Darna/Narda
|
|-
| rowspan="2" |2006
|''Majika''
|Sabina
|
|-
|''Tokyuu Shirei Solbrain''
|Reiko Higuchi
|Voice only
|-
|2007
|''Asian Treasures''
|Gabriella Agoncillo
|
|-
|2007–present
| <nowiki><i id="mwAZg">ASAP</i></nowiki>
|Performer/Host
|
|-
|2007
|''Maalaala Mo Kaya''
|Melody
|Episode: "Pilat"
|-
|2008
|<nowiki><i id="mwAaY">Lobo</i></nowiki>
|Lyka Raymundo
|
|-
| rowspan="2" |2009
| <nowiki><i id="mwAa0">Only You</i></nowiki>
|Jillian Mendoza
|
|-
|''Maalaala Mo Kaya''
|Nemie
|Episode: "Blusa"
|-
| rowspan="2" |2010
|''Imortal''
|Lia Ortega /Lyka Raymundo-Ortega
|
|-
|''Maalaala Mo Kaya''
|Jenna
|Episode: "Litrato"
|-
|2011
|''100 Days to Heaven''
|Tagabantay (a Nurse)
|
|-
|2011–2013
|''Toda Max''
|Isabel Padausdos
|
|-
|2012
|''Wansapanataym''
|Abby
|Episode: "Ang Kulay ng Pasko"
|-
| rowspan="2" |2013
| <nowiki><i id="mwAdw">It's Showtime</i></nowiki>
|Herself/Host
|
|-
|''Maalaala Mo Kaya''
|Mildred
|Episode: "Mask"
|-
| rowspan="2" |2014
|''The Legal Wife''
|Monica Santiago-de Villa
|
|-
|''Promil Pre-school i-Shine Talent Camp''
|Mentor
|
|-
| rowspan="2" |2015
| rowspan="2" |''Maalaala Mo Kaya''
| rowspan="2" |Suzette Tucay
|Episode: "Plano"
|-
|2- Part Tribute Episode to The Fallen 44
|-
|2016
|''Pilipinas Got Talent (season 5)''
|Judge
|
|-
| rowspan="4" |2017
| rowspan="2" |''Maalaala Mo Kaya''
|Roma Tarub
|"Picture" (Main antagonist)
|-
|Samina
|"Kotse- kotsehan"
|-
|''Mulawin vs. Ravena''
|Alwina
|Brief appearance/archive footage from the movie.
|-
|''La Luna Sangre''
|Amalia "Lia" Rodriguez <br /><br /> Jacintha Magsaysay
|Special Participation <br /><br />Lead Cast / Protagonist / Antagonist
|-
|2018
|''Pilipinas Got Talent (Season 6)''
|Judge
|
|-
| rowspan="2" |2019
|''Kadenang Ginto''
|Concerned Citizen
|Cameo appearance
|-
| <nowiki><i id="mwAis">The General's Daughter</i></nowiki>
|Rhian Bonifacio / Arabella De Leon
|
|-
|2020-2021
|''Iba 'Yan''
|Herself/Host
|
|}
{| class="wikitable sortable"
!Year
!Title
!Role
!Notes
|-
|2000
|''Ping Lacson: Supercop''
|Young Robina Gokongwei
|Credited as Angelica Colmenares
|-
|2003
|''Mano Po 2: My Home''
|Melissa Ching
|Metro Manila Film Festival Entry
|-
| rowspan="4" |2004
|''Kuya''
|Barbs
|
|-
|''Singles''
|Sam
|
|-
|''Sigaw''
|Pinky
|Metro Manila Film Festival Entry
|-
|''Mano Po III: My Love''
|Eliza Yang
|Metro Manila Film Festival Entry
|-
| rowspan="2" |2005
| <nowiki><i id="mwAmY">Let The Love Begin</i></nowiki>
|Patricia "Pia" Castillo
|P124 Million (Estimated Domestic Gross)
|-
|''Mulawin: The Movie''
|Alwina
|Metro Manila Film Festival Entry
|-
| rowspan="3" |2006
| <nowiki><i id="mwAnQ">I Will Always Love You</i></nowiki>
|Cecille
|
|-
| <nowiki><i id="mwAno">TxT</i></nowiki>
|Joyce
|
|-
|''Mano Po 5: Gua Ai Di''
|Charity Kho
|Metro Manila Film Festival Entry
|-
| rowspan="2" |2007
| <nowiki><i id="mwAoc">The Promise</i></nowiki>
|Andrea de Vera
|
|-
| <nowiki><i id="mwAo0">Angels</i></nowiki>
|Angie
|Also Producer<br /><br />Segment: "Angel of Mine"
|-
|2009
| <nowiki><i id="mwApU">Love Me Again</i></nowiki>
|Arah
|P65.1 Million, according to Box Office Mojo
|-
|2010
|''My Amnesia Girl''
|MMA Fighter
|Cameo Appearance
|-
|2011
|'' In the Name of Love''
|Mercedes "Cedes" Fernandez
|P117 Million ( Estimated Domestic Gross)
|-
| rowspan="2" |2012
|''Unofficially Yours''
|Princess "Ces" Bricenio
|P157 Million (Estimated Domestic Gross)
|-
| <nowiki><i id="mwArE">One More Try</i></nowiki>
|Grace
|P213 Million (Estimated Domestic Gross)
Metro Manila Film Festival Entry
|-
|2013
|''Four Sisters and A Wedding''
|Alexandra Camille "Alex" Salazar
|P145 Million (Estimated Domestic Gross)
|-
|2014
|''The Amazing Praybeyt Benjamin''
|Young Lilibeth Santos
|Cameo Appearance
|-
| rowspan="2" |2016
|''Everything About Her''
|Jaica Domingo
|P208 Million (Estimated Total Gross)
|-
|''The Third Party''
|Andi Medina
|P110 Million (Estimated Total Gross)
|-
| rowspan="2" |2020
|''Block Z''
|Raider General
|Special Participation
|-
|''Four Sisters Before the Wedding''
|Alexandra Camille "Alex" Salazar
|Special Participation
|}
== Awards and nominations ==
== References ==
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
tg39ga9zfb88y0igu2ik93mc7p1rhuy
Mia Tijam
0
35674
312030
311279
2026-10-29T13:30:25Z
Francis Kyle SD
30688
Created by translating the section "Education" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1379900760|Mia Tijam]]"
312030
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. -->
| name = Mia Tijam
| image =
| image_size = 300px
| alt =
| caption =
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_date =
| birth_place =
| death_date =
| death_place =
| resting_place =
| occupation = Parasurat
| language = [[Ingles]]
| nationality = [[Filipinas|Filipino]]
| ethnicity = [[Bikolano]]
| citizenship =
| education =
| alma_mater =
| period =
| genre = Saysay, usipon
| subject =
| movement =
| notableworks = ''Flowers for Thursday: Stories''
| spouse =
| partner =
| children =
| relatives =
| influences =
| influenced =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| portaldisp =
}}
Si '''Mia P. Tijam''' sarong kagubay na [[Bikolano|Bikolanang]] [[parasurat]] sa tataramon na [[Ingles]]. Siya nagtapos nin BA Creative Writing sa [[Unibersidad kan Pilipinas]], Diliman. Nagsusurat siya nin mga saysay asin sarong katood na parasurat sagkod kapwa-tagapakarhay kan Philippine Speculative Fiction Sampler. Nagluwas an saiyang mga panurat sa Philippines Free Press, Philippine Speculative Fiction anthologies, Philippine Genre Stories, asin Expanded Horizons; kun sain ini tinawan nin merito nin Honorableng Sambit sa kategoryang Best Fantasy & Horror kan 2008, pinalista sa 2009 Philippines Free Press Literary Awards, nakabali sa Charles Tan’s Best of Philippine Speculative Fiction 2009, UP Press Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010<ref>[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com/2013/02/28/up-press-to-lauch-the-best-of-philippine-speculative-fiction-2005-2010/ UP Press to launch ‘The Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010’] [[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com Kalatas]</ref>, asin the 2012 Mariner Awards.
Taon 2021, ipigluwas an saiyang inot na koleksyon nin mga usipon sa Ingles na ''Flowers for Thursday: Stories'' na ipinublikar kan Ateneo de Naga University Press. Tampok sa libro an anom na istorya.<ref>Augusta Panganiban, [https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ Our best books of 2021: 'Flowers for Thursdays'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133034/https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ |date=2022-03-08 }} [https://ibooks.ph ibooks.ph] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308134539/https://ibooks.ph/ |date=2022-03-08 }}</ref> Kaiba si Herminio S. Beltran, Jr. bilang editor, si Tijam iyo na special section editor kan Ani 41: Lakbay, an opisyal na panliteraryong dyornal kan Intertextual Division kan Sentrong Pangkultura kan Filipinas (CCP) tampok an 146 na panurat kan mga bago asin beteranong mga parasurat kabali an mga panura sa tataramon na Ingles asin nagkapirang mga tataramon na Pilipino siring kan Filipino, Bikol, Pangasinan, Sebwano, Bisaya, Waray-waray, Hiligaynon, asin Kankanaey.<ref>[https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ The Ani literary journal tackles the subject of travel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308164610/https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ |date=2022-03-08 }} [https://www.bworldonline.com Business World]</ref>
==Hilnga man==
* [[Eilyn Nidea]]
* [[Jazmin Llana]]
* [[Merlinda Bobis]]
== Edukasyon ==
Si Mia Tijam, nagdakula sa [[Syudad nin Naga|syudad ning Naga]] kun sain siya nag-adal sa hayskul. Na adal nya ang mga tataramon na Europeo, pilosopiya, compara ning literatura, creative writing, asin comparative literatura sa Unibersidad kan Pilipinas, Diliman.
Sya ay nagtatrabaho bilang direktor nin proyekto sa [[Unibersidad kan Nueva Caceres]] .
==Toltolan==
{{reflist}}
==Mga panluwas na takod==
* [https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ Mga libro ni Tijam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133045/https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ |date=2022-03-08 }} sa [https://www.wheelers.co.nz/ Wheelers]
* [https://shopee.ph/flowers-for-thursday:-stories-by-mia-tijam-i.450346942.10808222747?af_click_lookback=7d&af_reengagement_window=7d&af_siteid=an_13266010000&af_sub_siteid=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&af_viewthrough_lookback=1d&c=4jcxwct5oxfq-&is_retargeting=true&pid=affiliates&utm_campaign=4jcxwct5oxfq-&utm_content=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&utm_medium=affiliates&utm_source=an_13266010000 Flowers for Thursday: Stories by Mia Tijam] sa [https://shopee.ph Shopee.ph]
{{poon}}
[[Kategorya:Mga babaing parasurat|Tijam, Mia]]
0o8v9cpsw7fvtcaru3bul4ukfp926de
312032
312030
2026-10-29T13:34:15Z
Francis Kyle SD
30688
/* Edukasyon */
312032
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. -->
| name = Mia Tijam
| image =
| image_size = 300px
| alt =
| caption =
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_date =
| birth_place =
| death_date =
| death_place =
| resting_place =
| occupation = Parasurat
| language = [[Ingles]]
| nationality = [[Filipinas|Filipino]]
| ethnicity = [[Bikolano]]
| citizenship =
| education =
| alma_mater =
| period =
| genre = Saysay, usipon
| subject =
| movement =
| notableworks = ''Flowers for Thursday: Stories''
| spouse =
| partner =
| children =
| relatives =
| influences =
| influenced =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| portaldisp =
}}
Si '''Mia P. Tijam''' sarong kagubay na [[Bikolano|Bikolanang]] [[parasurat]] sa tataramon na [[Ingles]]. Siya nagtapos nin BA Creative Writing sa [[Unibersidad kan Pilipinas]], Diliman. Nagsusurat siya nin mga saysay asin sarong katood na parasurat sagkod kapwa-tagapakarhay kan Philippine Speculative Fiction Sampler. Nagluwas an saiyang mga panurat sa Philippines Free Press, Philippine Speculative Fiction anthologies, Philippine Genre Stories, asin Expanded Horizons; kun sain ini tinawan nin merito nin Honorableng Sambit sa kategoryang Best Fantasy & Horror kan 2008, pinalista sa 2009 Philippines Free Press Literary Awards, nakabali sa Charles Tan’s Best of Philippine Speculative Fiction 2009, UP Press Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010<ref>[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com/2013/02/28/up-press-to-lauch-the-best-of-philippine-speculative-fiction-2005-2010/ UP Press to launch ‘The Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010’] [[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com Kalatas]</ref>, asin the 2012 Mariner Awards.
Taon 2021, ipigluwas an saiyang inot na koleksyon nin mga usipon sa Ingles na ''Flowers for Thursday: Stories'' na ipinublikar kan Ateneo de Naga University Press. Tampok sa libro an anom na istorya.<ref>Augusta Panganiban, [https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ Our best books of 2021: 'Flowers for Thursdays'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133034/https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ |date=2022-03-08 }} [https://ibooks.ph ibooks.ph] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308134539/https://ibooks.ph/ |date=2022-03-08 }}</ref> Kaiba si Herminio S. Beltran, Jr. bilang editor, si Tijam iyo na special section editor kan Ani 41: Lakbay, an opisyal na panliteraryong dyornal kan Intertextual Division kan Sentrong Pangkultura kan Filipinas (CCP) tampok an 146 na panurat kan mga bago asin beteranong mga parasurat kabali an mga panura sa tataramon na Ingles asin nagkapirang mga tataramon na Pilipino siring kan Filipino, Bikol, Pangasinan, Sebwano, Bisaya, Waray-waray, Hiligaynon, asin Kankanaey.<ref>[https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ The Ani literary journal tackles the subject of travel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308164610/https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ |date=2022-03-08 }} [https://www.bworldonline.com Business World]</ref>
==Hilnga man==
* [[Eilyn Nidea]]
* [[Jazmin Llana]]
* [[Merlinda Bobis]]
== Edukasyon ==
Si Mia Tijam, ay nag dakula sa [[Syudad nin Naga|syudad ning Naga]] kung sain siya nag-adal sa hayskul. Na-adal nya ang mga tataramon na Europeo, pilosopiya, compara ning literatura, creative na pagsurat , asin comparative literatura sa Unibersidad kan Pilipinas, Diliman.
Sya ay nagtatrabaho bilang direktor nin proyekto sa [[Unibersidad kan Nueva Caceres]] .
==Toltolan==
{{reflist}}
==Mga panluwas na takod==
* [https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ Mga libro ni Tijam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133045/https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ |date=2022-03-08 }} sa [https://www.wheelers.co.nz/ Wheelers]
* [https://shopee.ph/flowers-for-thursday:-stories-by-mia-tijam-i.450346942.10808222747?af_click_lookback=7d&af_reengagement_window=7d&af_siteid=an_13266010000&af_sub_siteid=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&af_viewthrough_lookback=1d&c=4jcxwct5oxfq-&is_retargeting=true&pid=affiliates&utm_campaign=4jcxwct5oxfq-&utm_content=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&utm_medium=affiliates&utm_source=an_13266010000 Flowers for Thursday: Stories by Mia Tijam] sa [https://shopee.ph Shopee.ph]
{{poon}}
[[Kategorya:Mga babaing parasurat|Tijam, Mia]]
pu23x6a9ty760eyxig7fy4eh4rtz2qp
312036
312032
2026-10-29T13:35:29Z
Francis Kyle SD
30688
/* Edukasyon */
312036
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. -->
| name = Mia Tijam
| image =
| image_size = 300px
| alt =
| caption =
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_date =
| birth_place =
| death_date =
| death_place =
| resting_place =
| occupation = Parasurat
| language = [[Ingles]]
| nationality = [[Filipinas|Filipino]]
| ethnicity = [[Bikolano]]
| citizenship =
| education =
| alma_mater =
| period =
| genre = Saysay, usipon
| subject =
| movement =
| notableworks = ''Flowers for Thursday: Stories''
| spouse =
| partner =
| children =
| relatives =
| influences =
| influenced =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| portaldisp =
}}
Si '''Mia P. Tijam''' sarong kagubay na [[Bikolano|Bikolanang]] [[parasurat]] sa tataramon na [[Ingles]]. Siya nagtapos nin BA Creative Writing sa [[Unibersidad kan Pilipinas]], Diliman. Nagsusurat siya nin mga saysay asin sarong katood na parasurat sagkod kapwa-tagapakarhay kan Philippine Speculative Fiction Sampler. Nagluwas an saiyang mga panurat sa Philippines Free Press, Philippine Speculative Fiction anthologies, Philippine Genre Stories, asin Expanded Horizons; kun sain ini tinawan nin merito nin Honorableng Sambit sa kategoryang Best Fantasy & Horror kan 2008, pinalista sa 2009 Philippines Free Press Literary Awards, nakabali sa Charles Tan’s Best of Philippine Speculative Fiction 2009, UP Press Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010<ref>[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com/2013/02/28/up-press-to-lauch-the-best-of-philippine-speculative-fiction-2005-2010/ UP Press to launch ‘The Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010’] [[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com Kalatas]</ref>, asin the 2012 Mariner Awards.
Taon 2021, ipigluwas an saiyang inot na koleksyon nin mga usipon sa Ingles na ''Flowers for Thursday: Stories'' na ipinublikar kan Ateneo de Naga University Press. Tampok sa libro an anom na istorya.<ref>Augusta Panganiban, [https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ Our best books of 2021: 'Flowers for Thursdays'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133034/https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ |date=2022-03-08 }} [https://ibooks.ph ibooks.ph] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308134539/https://ibooks.ph/ |date=2022-03-08 }}</ref> Kaiba si Herminio S. Beltran, Jr. bilang editor, si Tijam iyo na special section editor kan Ani 41: Lakbay, an opisyal na panliteraryong dyornal kan Intertextual Division kan Sentrong Pangkultura kan Filipinas (CCP) tampok an 146 na panurat kan mga bago asin beteranong mga parasurat kabali an mga panura sa tataramon na Ingles asin nagkapirang mga tataramon na Pilipino siring kan Filipino, Bikol, Pangasinan, Sebwano, Bisaya, Waray-waray, Hiligaynon, asin Kankanaey.<ref>[https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ The Ani literary journal tackles the subject of travel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308164610/https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ |date=2022-03-08 }} [https://www.bworldonline.com Business World]</ref>
==Hilnga man==
* [[Eilyn Nidea]]
* [[Jazmin Llana]]
* [[Merlinda Bobis]]
== Edukasyon ==
Si Mia Tijam, ay nag dakula sa [[Syudad nin Naga|syudad ning Naga]] kung sain siya nag-adal sa hayskul. Na-adal nya ang mga tataramon na Europeo, pilosopiya, teorya ning literatura, creative na pagsurat , asin comparative literatura sa Unibersidad kan Pilipinas, Diliman.
Sya ay nagtatrabaho bilang direktor nin proyekto sa [[Unibersidad kan Nueva Caceres]] .
==Toltolan==
{{reflist}}
==Mga panluwas na takod==
* [https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ Mga libro ni Tijam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133045/https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ |date=2022-03-08 }} sa [https://www.wheelers.co.nz/ Wheelers]
* [https://shopee.ph/flowers-for-thursday:-stories-by-mia-tijam-i.450346942.10808222747?af_click_lookback=7d&af_reengagement_window=7d&af_siteid=an_13266010000&af_sub_siteid=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&af_viewthrough_lookback=1d&c=4jcxwct5oxfq-&is_retargeting=true&pid=affiliates&utm_campaign=4jcxwct5oxfq-&utm_content=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&utm_medium=affiliates&utm_source=an_13266010000 Flowers for Thursday: Stories by Mia Tijam] sa [https://shopee.ph Shopee.ph]
{{poon}}
[[Kategorya:Mga babaing parasurat|Tijam, Mia]]
jgd5sdwq1bra8u4grjaqc1prvuyp02n
312114
312036
2026-10-30T01:06:50Z
JeanTheContributor
30594
/* Edukasyon */
312114
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. -->
| name = Mia Tijam
| image =
| image_size = 300px
| alt =
| caption =
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_date =
| birth_place =
| death_date =
| death_place =
| resting_place =
| occupation = Parasurat
| language = [[Ingles]]
| nationality = [[Filipinas|Filipino]]
| ethnicity = [[Bikolano]]
| citizenship =
| education =
| alma_mater =
| period =
| genre = Saysay, usipon
| subject =
| movement =
| notableworks = ''Flowers for Thursday: Stories''
| spouse =
| partner =
| children =
| relatives =
| influences =
| influenced =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| portaldisp =
}}
Si '''Mia P. Tijam''' sarong kagubay na [[Bikolano|Bikolanang]] [[parasurat]] sa tataramon na [[Ingles]]. Siya nagtapos nin BA Creative Writing sa [[Unibersidad kan Pilipinas]], Diliman. Nagsusurat siya nin mga saysay asin sarong katood na parasurat sagkod kapwa-tagapakarhay kan Philippine Speculative Fiction Sampler. Nagluwas an saiyang mga panurat sa Philippines Free Press, Philippine Speculative Fiction anthologies, Philippine Genre Stories, asin Expanded Horizons; kun sain ini tinawan nin merito nin Honorableng Sambit sa kategoryang Best Fantasy & Horror kan 2008, pinalista sa 2009 Philippines Free Press Literary Awards, nakabali sa Charles Tan’s Best of Philippine Speculative Fiction 2009, UP Press Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010<ref>[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com/2013/02/28/up-press-to-lauch-the-best-of-philippine-speculative-fiction-2005-2010/ UP Press to launch ‘The Best of Philippine Speculative Fiction 2005-2010’] [[https://kalatasliteraryezine.wordpress.com Kalatas]</ref>, asin the 2012 Mariner Awards.
Taon 2021, ipigluwas an saiyang inot na koleksyon nin mga usipon kan Pilipinas sa Ingles asin Rinconada na ''Flowers for Thursday: Stories'' na ipinublikar kan Ateneo de Naga University Press. Tampok sa libro an anom na istorya.<ref>Augusta Panganiban, [https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ Our best books of 2021: 'Flowers for Thursdays'] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133034/https://ibooks.ph/our-best-books-of-2021-flowers-for-thursday/ |date=2022-03-08 }} [https://ibooks.ph ibooks.ph] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308134539/https://ibooks.ph/ |date=2022-03-08 }}</ref> Kaiba si Herminio S. Beltran, Jr. bilang editor, si Tijam iyo na special section editor kan Ani 41: Lakbay, an opisyal na panliteraryong dyornal kan Intertextual Division kan Sentrong Pangkultura kan Filipinas (CCP) tampok an 146 na panurat kan mga bago asin beteranong mga parasurat kabali an mga panura sa tataramon na Ingles asin nagkapirang mga tataramon na Pilipino siring kan Filipino, Bikol, Pangasinan, Sebwano, Bisaya, Waray-waray, Hiligaynon, asin Kankanaey.<ref>[https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ The Ani literary journal tackles the subject of travel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308164610/https://www.bworldonline.com/the-ani-literary-journal-tackles-the-subject-of-travel/ |date=2022-03-08 }} [https://www.bworldonline.com Business World]</ref>
==Hilnga man==
* [[Eilyn Nidea]]
* [[Jazmin Llana]]
* [[Merlinda Bobis]]
== Edukasyon ==
Si Mia Tijam, ay nag dakula sa [[Syudad nin Naga|syudad ning Naga]] kung sain siya nag-adal sa hayskul. Na-adal nya ang mga tataramon na Europeo, pilosopiya, teorya ning literatura, creative na pagsurat , asin comparative literatura sa Unibersidad kan Pilipinas, Diliman.
Sya ay nagtatrabaho bilang direktor nin proyekto sa [[Unibersidad kan Nueva Caceres]] .
==Toltolan==
{{reflist}}
==Mga panluwas na takod==
* [https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ Mga libro ni Tijam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220308133045/https://www.wheelers.co.nz/browse/author/7764712-mia-tijam/ |date=2022-03-08 }} sa [https://www.wheelers.co.nz/ Wheelers]
* [https://shopee.ph/flowers-for-thursday:-stories-by-mia-tijam-i.450346942.10808222747?af_click_lookback=7d&af_reengagement_window=7d&af_siteid=an_13266010000&af_sub_siteid=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&af_viewthrough_lookback=1d&c=4jcxwct5oxfq-&is_retargeting=true&pid=affiliates&utm_campaign=4jcxwct5oxfq-&utm_content=38b41cf7bb16472089a27012322ca9a4-12896-101653&utm_medium=affiliates&utm_source=an_13266010000 Flowers for Thursday: Stories by Mia Tijam] sa [https://shopee.ph Shopee.ph]
{{poon}}
[[Kategorya:Mga babaing parasurat|Tijam, Mia]]
8ztc4igmxmzigwlsxwzzqvy7a7c78ie
Estrella Alfon
0
35845
312029
311536
2026-10-29T13:26:44Z
Mary Grace Rey Endrano
30610
dagdag na impormasyon manungod kay Estrella Alfon
312029
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Estrella Alfon|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1917|7|18}}|birth_place=[[Cebu]], [[Islas Filipinas]]|death_date={{death date and age|1983|12|28|1917|7|18}}|death_place=|occupation=|spouse=}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
Si '''Estrella D. Alfon''' (Hulyo 18, 1917 - Disyembre 28, 1983) sarong Pilipinang parasurat sa tataramon na Ingles. Nakamtan niya an AA degree sa [[Unibersidad kan Pilipinas]] asin myembro man siya kan UP Writers Club.
== Personal na buhay ==
Si Estrella Alfon, namundag sa [[Syudad nin Cebu]] kan 1917. An saiyang mga magurang mga paratinda nin sapatos.<ref name="filippiinit-seura.fi">{{Cite web|title=Firefly, an anthology of Filipino women's literature in Finnish|url=http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|access-date=2020-06-07|website=www.filippiinit-seura.fi|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720180836/http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|dead-url=yes}}</ref> Nag-eskwela siya nin medisina sa kolehiyo. Nagdemitir siya sa saiyang pag-eskwela kan hinunang igwa nin tuberculosis asin ipinadara sa sarong sanitarium. Siya tinawan nin degree na Associate of Arts.
Si Alfon ay nagkaigwa ning nagkapirang mga aki: Alan Rivera, Esmeralda "Mimi" Rivera, Brian Alfon, Estrella "Twinkie" Alfon, asin Rita "Daday" Alfon (nagadan na). An saiyang kangudan na aking babae ay sarong stewardess sa Saudi Arabian Airlines, asin kaiba sa Flight 163 crew kan Agosto 19, 1980, kang magkalayo ini mantang nasa biyahe pa kun kaya napiritan an eroplano na maghugpa sa Riyadh. An naatrasong pag-ebakwiar nagresulta sa kagadanan kan gabos na pasahero.
Si Alfon nagadan kan Disyembre 28, 1983, matapos an atake sa puso durante kan Manila Film Festival Awards Night.
== Gawad ==
* 1940: Sarong koleksyon kan saiyang mga amay na usipon, an "Dear Esmeralda," nanggana nin Honorable Mention sa Commonwealth Literary Award.
* 1961-1962: Apat sa saiyang mga dramang pan-entabladong may sarong tagbo na anas nanggana sa Arena Theater Writing Contest: "Loster Worers" (enot na premyo), "Strangers" (ika-2ng premyo), "Rice" (ika-3ng premyo), asin "Beggar" (ika-4 na premyo).
* 1961-1962: Nanggana kan pinakahalangkaw na gawad sa Palanca Contest para saiyang "Biling Patches of Many Hues."
* 1974: Ikaduwang lugar sa Palanca Award para sa saiyang halipot na usipon, an "The White Dresdens."
* 1979: National Fellowship in Fiction sa U.P. Creative Writing Center.
Si Alfon nanggana sa Palanca Awards nin nagkapirang beses:<ref>{{Cite web|title=panitikan.com.ph :: Philippine Literature Portal|url=http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070921052436/http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|archive-date=2007-09-21|website=pantikan.com.ph}}</ref>
* ''Forever Witches'', one-act play (Ika-3ng lugar, 1960)
* ''With Patches of Many Hues'', one-act play (Inot na lugar, 1962)
* ''Tubig'', One-act Play (Ika-2ng lugar, 1963)
* ''The Knitting Straw'', one-act play, (Ika-3ng lugar, 1968)
* ''The White Dress'', short story (Ika-2ng lugar, 1974)<ref>{{Cite web|last=Database|first=The Online R54 Information|date=2007-07-03|title=The R54 Online Information Database: A bit about Estrella Alfon|url=http://r54literature.blogspot.com/2007/07/bit-about-estrella-alfon.html|access-date=2020-06-07|website=The R54 Online Information Database}}</ref>
== Parsyal na Bibliyograpiya ==
* Magnificence asin iba pang istorya (1960)
* Mga istorya ni Estrella Alfon (1994) Tigpublisyar pagkatapos magadan
* Servant Girl (halipot na istorya)
== Legasiya ==
Sa sarong interbyu, ini an sinabi ni Luisa Igloria manungod ki Estrella Alfon:
Si Estrella Alfon nagsusurat manungod sa pang aru-aldaw na pamumuhay, alagad naipapahiling niya an detalye kaini sa paagi kan masilaw asin marigon na liwanag. Kaya niyang magsurat manungod sa mga ordinaryong bagay asin gibuhon ining pambihira. Kaya niyang magsurat manungod sa sarong aldaw sa bukid, sa sarong piknik kaiba an mga amigo, o sa sarong pobreng babaeng paralaba na naghihinguwang magbago an saiyang buhay nin huli ta siya inaabuson kan saiyang amo. <ref name="filippiinit-seura.fi" />
Mga simpleng istorya ini manungod sa mga ordinaryong tawo, na dai ta aram an mga buhay sagkod na ibinubunyag niya an mga ini sa paagi kna saiyang mga istorya. Naengganyo talaga ako kan saiyang mga istorya. Ano man an mga plano kan sakong ina, nagin epektibo an mga ini. Mas namamatean kong kompleto asin kontento ako huli ta nagkaigwa ako kan espesyal na regalong idto kan amay na panahon.
— Luisa Igloria, interbyu
== Reperensya ==
{{Reflist}}
{{poon}}
tb0wiqvj0p4t4mtguq0cafzl5yq09ri
312031
312029
2026-10-29T13:31:36Z
MariaLuisaBallares
33513
312031
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Estrella Alfon|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1917|7|18}}|birth_place=[[Cebu]], [[Islas Filipinas]]|death_date={{death date and age|1983|12|28|1917|7|18}}|death_place=|occupation=|spouse=}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
Si '''Estrella D. Alfon''' (Hulyo 18, 1917 - Disyembre 28, 1983) an sarong Pilipinang parasurat sa tataramon na Ingles. Nakamtan niya an AA degree sa [[Unibersidad kan Pilipinas]] asin naging myembro man siya kan UP Writers Club.
== Personal na buhay ==
Si Estrella Alfon, namundag sa [[Syudad nin Cebu]] kan 1917. An saiyang mga magurang mga paratinda nin sapatos.<ref name="filippiinit-seura.fi">{{Cite web|title=Firefly, an anthology of Filipino women's literature in Finnish|url=http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|access-date=2020-06-07|website=www.filippiinit-seura.fi|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720180836/http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|dead-url=yes}}</ref> Nag-eskwela siya nin medisina sa kolehiyo. Nagdemitir siya sa saiyang pag-eskwela kan hinunang igwa nin tuberculosis asin ipinadara sa sarong sanitarium. Siya tinawan nin degree na Associate of Arts.
Si Alfon ay nagkaigwa ning nagkapirang mga aki: Alan Rivera, Esmeralda "Mimi" Rivera, Brian Alfon, Estrella "Twinkie" Alfon, asin Rita "Daday" Alfon (nagadan na). An saiyang kangudan na aking babae ay sarong stewardess sa Saudi Arabian Airlines, asin kaiba sa Flight 163 crew kan Agosto 19, 1980, kang magkalayo ini mantang nasa biyahe pa kun kaya napiritan an eroplano na maghugpa sa Riyadh. An naatrasong pag-ebakwiar nagresulta sa kagadanan kan gabos na pasahero.
Si Alfon nagadan kan Disyembre 28, 1983, matapos an atake sa puso durante kan Manila Film Festival Awards Night.
== Gawad ==
* 1940: Sarong koleksyon kan saiyang mga amay na usipon, an "Dear Esmeralda," nanggana nin Honorable Mention sa Commonwealth Literary Award.
* 1961-1962: Apat sa saiyang mga dramang pan-entabladong may sarong tagbo na anas nanggana sa Arena Theater Writing Contest: "Loster Worers" (enot na premyo), "Strangers" (ika-2ng premyo), "Rice" (ika-3ng premyo), asin "Beggar" (ika-4 na premyo).
* 1961-1962: Nanggana kan pinakahalangkaw na gawad sa Palanca Contest para saiyang "Biling Patches of Many Hues."
* 1974: Ikaduwang lugar sa Palanca Award para sa saiyang halipot na usipon, an "The White Dresdens."
* 1979: National Fellowship in Fiction sa U.P. Creative Writing Center.
Si Alfon nanggana sa Palanca Awards nin nagkapirang beses:<ref>{{Cite web|title=panitikan.com.ph :: Philippine Literature Portal|url=http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070921052436/http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|archive-date=2007-09-21|website=pantikan.com.ph}}</ref>
* ''Forever Witches'', one-act play (Ika-3ng lugar, 1960)
* ''With Patches of Many Hues'', one-act play (Inot na lugar, 1962)
* ''Tubig'', One-act Play (Ika-2ng lugar, 1963)
* ''The Knitting Straw'', one-act play, (Ika-3ng lugar, 1968)
* ''The White Dress'', short story (Ika-2ng lugar, 1974)<ref>{{Cite web|last=Database|first=The Online R54 Information|date=2007-07-03|title=The R54 Online Information Database: A bit about Estrella Alfon|url=http://r54literature.blogspot.com/2007/07/bit-about-estrella-alfon.html|access-date=2020-06-07|website=The R54 Online Information Database}}</ref>
== Parsyal na Bibliyograpiya ==
* Magnificence asin iba pang istorya (1960)
* Mga istorya ni Estrella Alfon (1994) Tigpublisyar pagkatapos magadan
* Servant Girl (halipot na istorya)
== Legasiya ==
Sa sarong interbyu, ini an sinabi ni Luisa Igloria manungod ki Estrella Alfon:
Si Estrella Alfon nagsusurat manungod sa pang aru-aldaw na pamumuhay, alagad naipapahiling niya an detalye kaini sa paagi kan masilaw asin marigon na liwanag. Kaya niyang magsurat manungod sa mga ordinaryong bagay asin gibuhon ining pambihira. Kaya niyang magsurat manungod sa sarong aldaw sa bukid, sa sarong piknik kaiba an mga amigo, o sa sarong pobreng babaeng paralaba na naghihinguwang magbago an saiyang buhay nin huli ta siya inaabuson kan saiyang amo. <ref name="filippiinit-seura.fi" />
Mga simpleng istorya ini manungod sa mga ordinaryong tawo, na dai ta aram an mga buhay sagkod na ibinubunyag niya an mga ini sa paagi kna saiyang mga istorya. Naengganyo talaga ako kan saiyang mga istorya. Ano man an mga plano kan sakong ina, nagin epektibo an mga ini. Mas namamatean kong kompleto asin kontento ako huli ta nagkaigwa ako kan espesyal na regalong idto kan amay na panahon.
— Luisa Igloria, interbyu
== Reperensya ==
{{Reflist}}
{{poon}}
1pm0w03tszgk242s7myjxgx4z1u9hmv
312115
312031
2026-10-30T01:35:25Z
MariaLuisaBallares
33513
312115
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Estrella Alfon|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1917|7|18}}|birth_place=[[Cebu]], [[Islas Filipinas]]|death_date={{death date and age|1983|12|28|1917|7|18}}|death_place=|occupation=|spouse=}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
Si '''Estrella D. Alfon''' (Hulyo 18, 1917 - Disyembre 28, 1983) an sarong Pilipinang parasurat sa tataramon na Ingles. Nakamtan niya an AA degree sa [[Unibersidad kan Pilipinas]] asin naging myembro man siya kan UP Writers Club.
== Personal na buhay ==
Si Estrella Alfon, namundag sa [[Syudad nin Cebu]] kan 1917. An saiyang mga magurang mga paratinda nin sapatos.<ref name="filippiinit-seura.fi">{{Cite web|title=Firefly, an anthology of Filipino women's literature in Finnish|url=http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|access-date=2020-06-07|website=www.filippiinit-seura.fi|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720180836/http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|dead-url=yes}}</ref> Nag-eskwela siya nin medisina sa kolehiyo. Nagdemitir siya sa saiyang pag-eskwela kan hinunang igwa nin tuberculosis asin ipinadara sa sarong sanitarium. Siya tinawan nin degree na Associate of Arts.
Si Alfon ay nagkaigwa ning nagkapirang mga aki: Alan Rivera, Esmeralda "Mimi" Rivera, Brian Alfon, Estrella "Twinkie" Alfon, asin Rita "Daday" Alfon (nagadan na). An saiyang kangudan na aking babae ay sarong stewardess sa Saudi Arabian Airlines, asin kaiba sa Flight 163 crew kan Agosto 19, 1980, kang magkalayo ini mantang nasa biyahe pa kun kaya napiritan an eroplano na maghugpa sa Riyadh. An naatrasong pag-ebakwiar nagresulta sa kagadanan kan gabos na pasahero.
Si Alfon nagadan kan Disyembre 28, 1983, matapos an atake sa puso durante kan Manila Film Festival Awards Night.
Si Alfon nagkahilig sa pagsusurat puon kan sya aki pa. An saiyang ina ang nag-aagda saiya na mag partisipar sa mga contest kan mga magasin paagi kan saiyang mga komposisyon. Nagsurat sya nin dakol na istorya para sa mga magasin asin pahayagan. Nagin aktibo an saiyang karera bilang parasurat kan dekada 1930.<ref>https://www.cebuanostudiescenter.com/estrella-alfon/?utm_source=chatgpt.com</ref>
== Gawad ==
* 1940: Sarong koleksyon kan saiyang mga amay na usipon, an "Dear Esmeralda," nanggana nin Honorable Mention sa Commonwealth Literary Award.
* 1961-1962: Apat sa saiyang mga dramang pan-entabladong may sarong tagbo na anas nanggana sa Arena Theater Writing Contest: "Loster Worers" (enot na premyo), "Strangers" (ika-2ng premyo), "Rice" (ika-3ng premyo), asin "Beggar" (ika-4 na premyo).
* 1961-1962: Nanggana kan pinakahalangkaw na gawad sa Palanca Contest para saiyang "Biling Patches of Many Hues."
* 1974: Ikaduwang lugar sa Palanca Award para sa saiyang halipot na usipon, an "The White Dresdens."
* 1979: National Fellowship in Fiction sa U.P. Creative Writing Center.
Si Alfon nanggana sa Palanca Awards nin nagkapirang beses:<ref>{{Cite web|title=panitikan.com.ph :: Philippine Literature Portal|url=http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070921052436/http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|archive-date=2007-09-21|website=pantikan.com.ph}}</ref>
* ''Forever Witches'', one-act play (Ika-3ng lugar, 1960)
* ''With Patches of Many Hues'', one-act play (Inot na lugar, 1962)
* ''Tubig'', One-act Play (Ika-2ng lugar, 1963)
* ''The Knitting Straw'', one-act play, (Ika-3ng lugar, 1968)
* ''The White Dress'', short story (Ika-2ng lugar, 1974)<ref>{{Cite web|last=Database|first=The Online R54 Information|date=2007-07-03|title=The R54 Online Information Database: A bit about Estrella Alfon|url=http://r54literature.blogspot.com/2007/07/bit-about-estrella-alfon.html|access-date=2020-06-07|website=The R54 Online Information Database}}</ref>
== Parsyal na Bibliyograpiya ==
* Magnificence asin iba pang istorya (1960)
* Mga istorya ni Estrella Alfon (1994) Tigpublisyar pagkatapos magadan
* Servant Girl (halipot na istorya)
== Legasiya ==
Sa sarong interbyu, ini an sinabi ni Luisa Igloria manungod ki Estrella Alfon:
Si Estrella Alfon nagsusurat manungod sa pang aru-aldaw na pamumuhay, alagad naipapahiling niya an detalye kaini sa paagi kan masilaw asin marigon na liwanag. Kaya niyang magsurat manungod sa mga ordinaryong bagay asin gibuhon ining pambihira. Kaya niyang magsurat manungod sa sarong aldaw sa bukid, sa sarong piknik kaiba an mga amigo, o sa sarong pobreng babaeng paralaba na naghihinguwang magbago an saiyang buhay nin huli ta siya inaabuson kan saiyang amo. <ref name="filippiinit-seura.fi" />
Mga simpleng istorya ini manungod sa mga ordinaryong tawo, na dai ta aram an mga buhay sagkod na ibinubunyag niya an mga ini sa paagi kna saiyang mga istorya. Naengganyo talaga ako kan saiyang mga istorya. Ano man an mga plano kan sakong ina, nagin epektibo an mga ini. Mas namamatean kong kompleto asin kontento ako huli ta nagkaigwa ako kan espesyal na regalong idto kan amay na panahon.
— Luisa Igloria, interbyu
== Reperensya ==
{{Reflist}}
{{poon}}
hulltn58w8vynez4jl8m9ezwft1pni1
312118
312115
2026-10-30T01:52:18Z
Ringer
55
/* Parsyal na Bibliyograpiya */
312118
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Estrella Alfon|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1917|7|18}}|birth_place=[[Cebu]], [[Islas Filipinas]]|death_date={{death date and age|1983|12|28|1917|7|18}}|death_place=|occupation=|spouse=}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
Si '''Estrella D. Alfon''' (Hulyo 18, 1917 - Disyembre 28, 1983) an sarong Pilipinang parasurat sa tataramon na Ingles. Nakamtan niya an AA degree sa [[Unibersidad kan Pilipinas]] asin naging myembro man siya kan UP Writers Club.
== Personal na buhay ==
Si Estrella Alfon, namundag sa [[Syudad nin Cebu]] kan 1917. An saiyang mga magurang mga paratinda nin sapatos.<ref name="filippiinit-seura.fi">{{Cite web|title=Firefly, an anthology of Filipino women's literature in Finnish|url=http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|access-date=2020-06-07|website=www.filippiinit-seura.fi|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720180836/http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|dead-url=yes}}</ref> Nag-eskwela siya nin medisina sa kolehiyo. Nagdemitir siya sa saiyang pag-eskwela kan hinunang igwa nin tuberculosis asin ipinadara sa sarong sanitarium. Siya tinawan nin degree na Associate of Arts.
Si Alfon ay nagkaigwa ning nagkapirang mga aki: Alan Rivera, Esmeralda "Mimi" Rivera, Brian Alfon, Estrella "Twinkie" Alfon, asin Rita "Daday" Alfon (nagadan na). An saiyang kangudan na aking babae ay sarong stewardess sa Saudi Arabian Airlines, asin kaiba sa Flight 163 crew kan Agosto 19, 1980, kang magkalayo ini mantang nasa biyahe pa kun kaya napiritan an eroplano na maghugpa sa Riyadh. An naatrasong pag-ebakwiar nagresulta sa kagadanan kan gabos na pasahero.
Si Alfon nagadan kan Disyembre 28, 1983, matapos an atake sa puso durante kan Manila Film Festival Awards Night.
Si Alfon nagkahilig sa pagsusurat puon kan sya aki pa. An saiyang ina ang nag-aagda saiya na mag partisipar sa mga contest kan mga magasin paagi kan saiyang mga komposisyon. Nagsurat sya nin dakol na istorya para sa mga magasin asin pahayagan. Nagin aktibo an saiyang karera bilang parasurat kan dekada 1930.<ref>https://www.cebuanostudiescenter.com/estrella-alfon/?utm_source=chatgpt.com</ref>
== Gawad ==
* 1940: Sarong koleksyon kan saiyang mga amay na usipon, an "Dear Esmeralda," nanggana nin Honorable Mention sa Commonwealth Literary Award.
* 1961-1962: Apat sa saiyang mga dramang pan-entabladong may sarong tagbo na anas nanggana sa Arena Theater Writing Contest: "Loster Worers" (enot na premyo), "Strangers" (ika-2ng premyo), "Rice" (ika-3ng premyo), asin "Beggar" (ika-4 na premyo).
* 1961-1962: Nanggana kan pinakahalangkaw na gawad sa Palanca Contest para saiyang "Biling Patches of Many Hues."
* 1974: Ikaduwang lugar sa Palanca Award para sa saiyang halipot na usipon, an "The White Dresdens."
* 1979: National Fellowship in Fiction sa U.P. Creative Writing Center.
Si Alfon nanggana sa Palanca Awards nin nagkapirang beses:<ref>{{Cite web|title=panitikan.com.ph :: Philippine Literature Portal|url=http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070921052436/http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|archive-date=2007-09-21|website=pantikan.com.ph}}</ref>
* ''Forever Witches'', one-act play (Ika-3ng lugar, 1960)
* ''With Patches of Many Hues'', one-act play (Inot na lugar, 1962)
* ''Tubig'', One-act Play (Ika-2ng lugar, 1963)
* ''The Knitting Straw'', one-act play, (Ika-3ng lugar, 1968)
* ''The White Dress'', short story (Ika-2ng lugar, 1974)<ref>{{Cite web|last=Database|first=The Online R54 Information|date=2007-07-03|title=The R54 Online Information Database: A bit about Estrella Alfon|url=http://r54literature.blogspot.com/2007/07/bit-about-estrella-alfon.html|access-date=2020-06-07|website=The R54 Online Information Database}}</ref>
== Parsyal na Bibliyograpiya ==
* Magnificence asin iba pang istorya (1960)
* Mga istorya ni Estrella Alfon (1994) Tigpublikar postuma
* Servant Girl (halipot na istorya)
== Legasiya ==
Sa sarong interbyu, ini an sinabi ni Luisa Igloria manungod ki Estrella Alfon:
Si Estrella Alfon nagsusurat manungod sa pang aru-aldaw na pamumuhay, alagad naipapahiling niya an detalye kaini sa paagi kan masilaw asin marigon na liwanag. Kaya niyang magsurat manungod sa mga ordinaryong bagay asin gibuhon ining pambihira. Kaya niyang magsurat manungod sa sarong aldaw sa bukid, sa sarong piknik kaiba an mga amigo, o sa sarong pobreng babaeng paralaba na naghihinguwang magbago an saiyang buhay nin huli ta siya inaabuson kan saiyang amo. <ref name="filippiinit-seura.fi" />
Mga simpleng istorya ini manungod sa mga ordinaryong tawo, na dai ta aram an mga buhay sagkod na ibinubunyag niya an mga ini sa paagi kna saiyang mga istorya. Naengganyo talaga ako kan saiyang mga istorya. Ano man an mga plano kan sakong ina, nagin epektibo an mga ini. Mas namamatean kong kompleto asin kontento ako huli ta nagkaigwa ako kan espesyal na regalong idto kan amay na panahon.
— Luisa Igloria, interbyu
== Reperensya ==
{{Reflist}}
{{poon}}
dvtv3gfqrhpg1uvjbuk5eorrqn8oc4w
312120
312118
2026-10-30T01:54:24Z
Ringer
55
/* Legasiya */
312120
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Estrella Alfon|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1917|7|18}}|birth_place=[[Cebu]], [[Islas Filipinas]]|death_date={{death date and age|1983|12|28|1917|7|18}}|death_place=|occupation=|spouse=}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
Si '''Estrella D. Alfon''' (Hulyo 18, 1917 - Disyembre 28, 1983) an sarong Pilipinang parasurat sa tataramon na Ingles. Nakamtan niya an AA degree sa [[Unibersidad kan Pilipinas]] asin naging myembro man siya kan UP Writers Club.
== Personal na buhay ==
Si Estrella Alfon, namundag sa [[Syudad nin Cebu]] kan 1917. An saiyang mga magurang mga paratinda nin sapatos.<ref name="filippiinit-seura.fi">{{Cite web|title=Firefly, an anthology of Filipino women's literature in Finnish|url=http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|access-date=2020-06-07|website=www.filippiinit-seura.fi|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720180836/http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|dead-url=yes}}</ref> Nag-eskwela siya nin medisina sa kolehiyo. Nagdemitir siya sa saiyang pag-eskwela kan hinunang igwa nin tuberculosis asin ipinadara sa sarong sanitarium. Siya tinawan nin degree na Associate of Arts.
Si Alfon ay nagkaigwa ning nagkapirang mga aki: Alan Rivera, Esmeralda "Mimi" Rivera, Brian Alfon, Estrella "Twinkie" Alfon, asin Rita "Daday" Alfon (nagadan na). An saiyang kangudan na aking babae ay sarong stewardess sa Saudi Arabian Airlines, asin kaiba sa Flight 163 crew kan Agosto 19, 1980, kang magkalayo ini mantang nasa biyahe pa kun kaya napiritan an eroplano na maghugpa sa Riyadh. An naatrasong pag-ebakwiar nagresulta sa kagadanan kan gabos na pasahero.
Si Alfon nagadan kan Disyembre 28, 1983, matapos an atake sa puso durante kan Manila Film Festival Awards Night.
Si Alfon nagkahilig sa pagsusurat puon kan sya aki pa. An saiyang ina ang nag-aagda saiya na mag partisipar sa mga contest kan mga magasin paagi kan saiyang mga komposisyon. Nagsurat sya nin dakol na istorya para sa mga magasin asin pahayagan. Nagin aktibo an saiyang karera bilang parasurat kan dekada 1930.<ref>https://www.cebuanostudiescenter.com/estrella-alfon/?utm_source=chatgpt.com</ref>
== Gawad ==
* 1940: Sarong koleksyon kan saiyang mga amay na usipon, an "Dear Esmeralda," nanggana nin Honorable Mention sa Commonwealth Literary Award.
* 1961-1962: Apat sa saiyang mga dramang pan-entabladong may sarong tagbo na anas nanggana sa Arena Theater Writing Contest: "Loster Worers" (enot na premyo), "Strangers" (ika-2ng premyo), "Rice" (ika-3ng premyo), asin "Beggar" (ika-4 na premyo).
* 1961-1962: Nanggana kan pinakahalangkaw na gawad sa Palanca Contest para saiyang "Biling Patches of Many Hues."
* 1974: Ikaduwang lugar sa Palanca Award para sa saiyang halipot na usipon, an "The White Dresdens."
* 1979: National Fellowship in Fiction sa U.P. Creative Writing Center.
Si Alfon nanggana sa Palanca Awards nin nagkapirang beses:<ref>{{Cite web|title=panitikan.com.ph :: Philippine Literature Portal|url=http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070921052436/http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|archive-date=2007-09-21|website=pantikan.com.ph}}</ref>
* ''Forever Witches'', one-act play (Ika-3ng lugar, 1960)
* ''With Patches of Many Hues'', one-act play (Inot na lugar, 1962)
* ''Tubig'', One-act Play (Ika-2ng lugar, 1963)
* ''The Knitting Straw'', one-act play, (Ika-3ng lugar, 1968)
* ''The White Dress'', short story (Ika-2ng lugar, 1974)<ref>{{Cite web|last=Database|first=The Online R54 Information|date=2007-07-03|title=The R54 Online Information Database: A bit about Estrella Alfon|url=http://r54literature.blogspot.com/2007/07/bit-about-estrella-alfon.html|access-date=2020-06-07|website=The R54 Online Information Database}}</ref>
== Parsyal na Bibliyograpiya ==
* Magnificence asin iba pang istorya (1960)
* Mga istorya ni Estrella Alfon (1994) Tigpublikar postuma
* Servant Girl (halipot na istorya)
== Legasiya ==
Sa sarong interbyu, ini an sinabi ni Luisa Igloria manungod ki Estrella Alfon:
Si Estrella Alfon nagsusurat manungod sa pang aru-aldaw na pamumuhay, alagad naipapahiling niya an detalye kaini sa paagi kan masilaw asin marigon na liwanag. Kaya niyang magsurat manungod sa mga ordinaryong bagay asin gibuhon ining pambihira. Kaya niyang magsurat manungod sa sarong aldaw sa bukid, sa sarong piknik kaiba an mga amigo, o sa sarong pobreng babaeng paralaba na naghihinguwang magbago an saiyang buhay nin huli ta siya inaabuso kan saiyang amo. <ref name="filippiinit-seura.fi" />
Mga simpleng istorya ini manungod sa mga ordinaryong tawo, na dai ta aram an mga buhay sagkod na ibinubunyag niya an mga ini sa paagi kan saiyang mga istorya. Naengganyo talaga ako kan saiyang mga istorya. Ano man an mga plano kan sakong ina, nagin epektibo an mga ini. Mas namamatean kong kompleto asin kontento ako huli ta nagkaigwa ako kan espesyal na regalong idto kan amay na panahon.
— Luisa Igloria, interbyu
== Reperensya ==
{{Reflist}}
{{poon}}
qq6e815egea41hfz0h1lnv9q96lt90i
312121
312120
2026-10-30T01:56:10Z
Ringer
55
312121
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Estrella Alfon|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1917|7|18}}|birth_place=[[Cebu]], [[Islas Filipinas]]|death_date={{death date and age|1983|12|28|1917|7|18}}|death_place=|occupation=|spouse=}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
Si '''Estrella D. Alfon''' (Hulyo 18, 1917 - Disyembre 28, 1983) an sarong Pilipinang parasurat sa tataramon na Ingles. Nakamtan niya an AA degree sa [[Unibersidad kan Pilipinas]] asin naging myembro man siya kan UP Writers Club.
== Personal na buhay ==
Si Estrella Alfon, namundag sa [[Syudad nin Cebu]] kan 1917. An saiyang mga magurang mga paratinda nin sapatos.<ref name="filippiinit-seura.fi">{{Cite web|title=Firefly, an anthology of Filipino women's literature in Finnish|url=http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|access-date=2020-06-07|website=www.filippiinit-seura.fi|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720180836/http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|dead-url=yes}}</ref> Nag-eskwela siya nin medisina sa kolehiyo. Nagdemitir siya sa saiyang pag-eskwela kan hinunang igwa nin tuberculosis asin ipinadara sa sarong sanitarium. Siya tinawan nin degree na Associate of Arts.
Si Alfon ay nagkaigwa ning nagkapirang mga aki: Alan Rivera, Esmeralda "Mimi" Rivera, Brian Alfon, Estrella "Twinkie" Alfon, asin Rita "Daday" Alfon (nagadan na). An saiyang kangudan na aking babae ay sarong stewardess sa Saudi Arabian Airlines, asin kaiba sa Flight 163 crew kan Agosto 19, 1980, kang magkalayo ini mantang nasa biyahe pa kun kaya napiritan an eroplano na maghugpa sa Riyadh. An naatrasong pag-ebakwiar nagresulta sa kagadanan kan gabos na pasahero.
Si Alfon nagadan kan Disyembre 28, 1983, matapos an atake sa puso durante kan Manila Film Festival Awards Night.
Si Alfon nagkahilig sa pagsusurat puon kan sya aki pa. An saiyang ina ang nag-aagda saiya na mag partisipar sa mga contest kan mga magasin paagi kan saiyang mga komposisyon. Nagsurat sya nin dakol na istorya para sa mga magasin asin pahayagan. Nagin aktibo an saiyang karera bilang parasurat kan dekada 1930.<ref>https://www.cebuanostudiescenter.com/estrella-alfon/?utm_source=chatgpt.com</ref>
== Gawad ==
* 1940: Sarong koleksyon kan saiyang mga amay na usipon, an "Dear Esmeralda," nanggana nin Honorable Mention sa Commonwealth Literary Award.
* 1961-1962: Apat sa saiyang mga dramang pan-entabladong may sarong tagbo na anas nanggana sa Arena Theater Writing Contest: "Loster Worers" (enot na premyo), "Strangers" (ika-2ng premyo), "Rice" (ika-3ng premyo), asin "Beggar" (ika-4 na premyo).
* 1961-1962: Nanggana kan pinakahalangkaw na gawad sa Palanca Contest para saiyang "Biling Patches of Many Hues."
* 1974: Ikaduwang lugar sa Palanca Award para sa saiyang halipot na usipon, an "The White Dresdens."
* 1979: National Fellowship in Fiction sa U.P. Creative Writing Center.
Si Alfon nanggana sa Palanca Awards nin nagkapirang beses:<ref>{{Cite web|title=panitikan.com.ph :: Philippine Literature Portal|url=http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070921052436/http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|archive-date=2007-09-21|website=pantikan.com.ph}}</ref>
* ''Forever Witches'', one-act play (Ika-3ng lugar, 1960)
* ''With Patches of Many Hues'', one-act play (Inot na lugar, 1962)
* ''Tubig'', One-act Play (Ika-2ng lugar, 1963)
* ''The Knitting Straw'', one-act play, (Ika-3ng lugar, 1968)
* ''The White Dress'', short story (Ika-2ng lugar, 1974)<ref>{{Cite web|last=Database|first=The Online R54 Information|date=2007-07-03|title=The R54 Online Information Database: A bit about Estrella Alfon|url=http://r54literature.blogspot.com/2007/07/bit-about-estrella-alfon.html|access-date=2020-06-07|website=The R54 Online Information Database}}</ref>
== Parsyal na Bibliyograpiya ==
* Magnificence asin iba pang istorya (1960)
* Mga istorya ni Estrella Alfon (1994) Tigpublikar postuma
* Servant Girl (halipot na istorya)
== Legasiya ==
Sa sarong interbyu, ini an sinabi ni Luisa Igloria manungod ki Estrella Alfon:
Si Estrella Alfon nagsusurat manungod sa pang aru-aldaw na pamumuhay, alagad naipapahiling niya an detalye kaini sa paagi kan masilaw asin marigon na liwanag. Kaya niyang magsurat manungod sa mga ordinaryong bagay asin gibuhon ining pambihira. Kaya niyang magsurat manungod sa sarong aldaw sa bukid, sa sarong piknik kaiba an mga amigo, o sa sarong pobreng babaeng paralaba na naghihinguwang magbago an saiyang buhay nin huli ta siya inaabuso kan saiyang amo. <ref name="filippiinit-seura.fi" />
Mga simpleng istorya ini manungod sa mga ordinaryong tawo, na dai ta aram an mga buhay sagkod na ibinubunyag niya an mga ini sa paagi kan saiyang mga istorya. Naengganyo talaga ako kan saiyang mga istorya. Ano man an mga plano kan sakong ina, nagin epektibo an mga ini. Mas namamatean kong kompleto asin kontento ako huli ta nagkaigwa ako kan espesyal na regalong idto kan amay na panahon.
— Luisa Igloria, interbyu
== Reperensya ==
{{Reflist}}
{{poon}}
[[Category:1917 births]]
[[Category:1983 deaths]]
[[Category:Cebuano writers]]
[[Category:University of the Philippines alumni]]
[[Category:Filipino women writers]]
[[Category:People from Cebu City]]
[[Category:Writers from Cebu]]
[[Category:English-language Filipino writers]]
[[Category:20th-century Filipino women writers]]
[[Category:20th-century Filipino writers]]
ac3hw1df6my2k1tl9smo57ml0nn84es
312122
312121
2026-10-30T02:02:17Z
Ringer
55
/* Reperensya */
312122
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Estrella Alfon|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date|1917|7|18}}|birth_place=[[Cebu]], [[Islas Filipinas]]|death_date={{death date and age|1983|12|28|1917|7|18}}|death_place=|occupation=|spouse=}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
Si '''Estrella D. Alfon''' (Hulyo 18, 1917 - Disyembre 28, 1983) an sarong Pilipinang parasurat sa tataramon na Ingles. Nakamtan niya an AA degree sa [[Unibersidad kan Pilipinas]] asin naging myembro man siya kan UP Writers Club.
== Personal na buhay ==
Si Estrella Alfon, namundag sa [[Syudad nin Cebu]] kan 1917. An saiyang mga magurang mga paratinda nin sapatos.<ref name="filippiinit-seura.fi">{{Cite web|title=Firefly, an anthology of Filipino women's literature in Finnish|url=http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|access-date=2020-06-07|website=www.filippiinit-seura.fi|archive-date=2011-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20110720180836/http://www.filippiinit-seura.fi/firefly.html|dead-url=yes}}</ref> Nag-eskwela siya nin medisina sa kolehiyo. Nagdemitir siya sa saiyang pag-eskwela kan hinunang igwa nin tuberculosis asin ipinadara sa sarong sanitarium. Siya tinawan nin degree na Associate of Arts.
Si Alfon ay nagkaigwa ning nagkapirang mga aki: Alan Rivera, Esmeralda "Mimi" Rivera, Brian Alfon, Estrella "Twinkie" Alfon, asin Rita "Daday" Alfon (nagadan na). An saiyang kangudan na aking babae ay sarong stewardess sa Saudi Arabian Airlines, asin kaiba sa Flight 163 crew kan Agosto 19, 1980, kang magkalayo ini mantang nasa biyahe pa kun kaya napiritan an eroplano na maghugpa sa Riyadh. An naatrasong pag-ebakwiar nagresulta sa kagadanan kan gabos na pasahero.
Si Alfon nagadan kan Disyembre 28, 1983, matapos an atake sa puso durante kan Manila Film Festival Awards Night.
Si Alfon nagkahilig sa pagsusurat puon kan sya aki pa. An saiyang ina ang nag-aagda saiya na mag partisipar sa mga contest kan mga magasin paagi kan saiyang mga komposisyon. Nagsurat sya nin dakol na istorya para sa mga magasin asin pahayagan. Nagin aktibo an saiyang karera bilang parasurat kan dekada 1930.<ref>https://www.cebuanostudiescenter.com/estrella-alfon/?utm_source=chatgpt.com</ref>
== Gawad ==
* 1940: Sarong koleksyon kan saiyang mga amay na usipon, an "Dear Esmeralda," nanggana nin Honorable Mention sa Commonwealth Literary Award.
* 1961-1962: Apat sa saiyang mga dramang pan-entabladong may sarong tagbo na anas nanggana sa Arena Theater Writing Contest: "Loster Worers" (enot na premyo), "Strangers" (ika-2ng premyo), "Rice" (ika-3ng premyo), asin "Beggar" (ika-4 na premyo).
* 1961-1962: Nanggana kan pinakahalangkaw na gawad sa Palanca Contest para saiyang "Biling Patches of Many Hues."
* 1974: Ikaduwang lugar sa Palanca Award para sa saiyang halipot na usipon, an "The White Dresdens."
* 1979: National Fellowship in Fiction sa U.P. Creative Writing Center.
Si Alfon nanggana sa Palanca Awards nin nagkapirang beses:<ref>{{Cite web|title=panitikan.com.ph :: Philippine Literature Portal|url=http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070921052436/http://www.panitikan.com.ph/awards/palancawinnersa.htm|archive-date=2007-09-21|website=pantikan.com.ph}}</ref>
* ''Forever Witches'', one-act play (Ika-3ng lugar, 1960)
* ''With Patches of Many Hues'', one-act play (Inot na lugar, 1962)
* ''Tubig'', One-act Play (Ika-2ng lugar, 1963)
* ''The Knitting Straw'', one-act play, (Ika-3ng lugar, 1968)
* ''The White Dress'', short story (Ika-2ng lugar, 1974)<ref>{{Cite web|last=Database|first=The Online R54 Information|date=2007-07-03|title=The R54 Online Information Database: A bit about Estrella Alfon|url=http://r54literature.blogspot.com/2007/07/bit-about-estrella-alfon.html|access-date=2020-06-07|website=The R54 Online Information Database}}</ref>
== Parsyal na Bibliyograpiya ==
* Magnificence asin iba pang istorya (1960)
* Mga istorya ni Estrella Alfon (1994) Tigpublikar postuma
* Servant Girl (halipot na istorya)
== Legasiya ==
Sa sarong interbyu, ini an sinabi ni Luisa Igloria manungod ki Estrella Alfon:
Si Estrella Alfon nagsusurat manungod sa pang aru-aldaw na pamumuhay, alagad naipapahiling niya an detalye kaini sa paagi kan masilaw asin marigon na liwanag. Kaya niyang magsurat manungod sa mga ordinaryong bagay asin gibuhon ining pambihira. Kaya niyang magsurat manungod sa sarong aldaw sa bukid, sa sarong piknik kaiba an mga amigo, o sa sarong pobreng babaeng paralaba na naghihinguwang magbago an saiyang buhay nin huli ta siya inaabuso kan saiyang amo. <ref name="filippiinit-seura.fi" />
Mga simpleng istorya ini manungod sa mga ordinaryong tawo, na dai ta aram an mga buhay sagkod na ibinubunyag niya an mga ini sa paagi kan saiyang mga istorya. Naengganyo talaga ako kan saiyang mga istorya. Ano man an mga plano kan sakong ina, nagin epektibo an mga ini. Mas namamatean kong kompleto asin kontento ako huli ta nagkaigwa ako kan espesyal na regalong idto kan amay na panahon.
— Luisa Igloria, interbyu
== Toltolan ==
{{Reflist}}
{{poon}}
[[Kategorya:Mga 1917 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga 1983 kagadanan]]
[[Kategorya:Mga Cebuano'ng parasurat]]
[[Kategorya:Mga nagtapos sa University of the Philippines]]
[[Kategorya:Mga babaeng Filipinong parasurat]]
[[Kategorya:Mga tawong haleng Syudad nin Cebu]]
[[Kategorya:Mga parasurat haleng Cebu]]
[[Kategorya:Mga Ingles-tataramon na mga Filipinong parasurat]]
[[Kategorya:Mga ika-20ng siglong mga babaeng Filipinong parasurat]]
[[Kategorya:Mga ika-20ng siglong mga Filipinong parasurat]]
nhwas12n24mw5143st9o60dsm5x7s2l
Republika
0
39508
312176
269244
2026-10-30T08:23:21Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312176
wikitext
text/x-wiki
Ang '''republika''' (hale sa [[Latin]] ''res publica'' public affair) sarong "estado na kung saan ang kapangyarihan nakadepende sa mga tao o sa saindang mga representante; espesipikong sarong estado na mayong monarkiya" asin saro man na "government, o sistema nin gobyerno, kan siring na estado." Dati (espesyalmente kan ika-17 asin ika-18 siglo) an termino ginamit sa pagpasabot nin sarong estado na may konstitusyon demokratiko o representante, alagad mas bago pa sana ini ginamit man nin autokratiko o diktatoryal na mga estado na dai pinamamahalaan nin sarong monarkiya. Pangenot na ginagamit ini ngonyan sa pagpanongod sa arin man na bakong-monarkikal na estado na pinamamayohan nin sarong elehido o nombradong presidente.<ref name="M-W">{{Cite web|url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/republic|title=Definition of Republic|website=Merriam-Webster Dictionary|language=en-US|access-date=2017-02-18|quote=a government having a chief of state who is not a monarch}}</ref>
An katagang republika gikan sa Latin na terminong res publica, na literal na nangangahulogan na "pampublikong bagay," "pampublikong urulay," o "pampublikong gibo" asin ginagamit na pang-apod sa estado sa kabilogan. An termino nagmukna kan modernong kahulogan kaiyan mapadapit sa konstitusyon kan suanoy na Republika nin Roma, poon kan pagbagsak kan mga hade kan 509 BC sagkod sa pagpatindog kan Imperyo kan 27 BCE. An konstitusyon na ini nabibisto sa sarong Senado na komponido nin mga mayaman na aristokrata na nagkakapot nin dakulang impluwensiya; An nagkapirang popular na asamblea kan gabos na talingkas na siudadano, na may kapangyarihan na mag - adal nin mga mahistrado asin gumibo nin mga ley; asin an manlaenlaen na klase nin sibil asin politikal na autoridad.
Parateng an sarong republika iyo an saro sanang soberanong estado, alagad igwa man nin mga sub-soberanong estado na inaapod na republika, o igwa nin mga gobyerno na sinasabing republikano sa naturalesa. Halimbawa, an Konstitusyon kan Estados Unidos "naggagarantiya sa lambang Estado sa Unyon na ini nin sarong Republikanong porma nin Gobyerno".<ref>{{cite web|url=https://www.archives.gov/exhibits/charters/constitution_transcript.html|title=Transcript of the Constitution of the United States – Official Text|date=2015-10-30|access-date=2022-11-12|archive-date=2011-08-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20110819235454/http://www.archives.gov/exhibits/charters/constitution_transcript.html|dead-url=yes}}</ref> An saro pang halimbawa iyo an Unyon Sobyet, na ilinadawan kan saiyang autoritaryo asin labi-labing sentralisadong gobyerno bilang pederasyon nin boluntad na "Mga republikang sosyalista" na may pantay na diretso asin halangkaw na grado nin panlaog na autonomiya. An Pederasyon nin Rusya saro man na estado na komponido nin parte kan nagkakapirang mga "republika".
== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
qnoz7k1zebn82d5mo6uhc2p6nq071sf
Kuyamis Festival
0
44649
312138
275629
2026-10-30T03:28:53Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312138
wikitext
text/x-wiki
An '''Kuyamis Festival''' sarong kapiyestahan na sineselebrar kada taon sa ikaduwang semana kan Enero sa [[Misamis Oriental]]. <ref name=":0">https://pia.gov.ph/news/2022/12/19/pgmo-tourism-office-prepares-for-kuyamis-festival-2023</ref> Ipinapabisto sa piyesta an mga lokal na produkto asin sekondaryong produkto na hali sa niyog. <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.cdopedia.com/mindanao-tourist-spots/misamis-oriental/famous-festivals-misamis-oriental-must-experience |access-date=2023-09-05 |archive-date=2023-09-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230905014933/https://www.cdopedia.com/mindanao-tourist-spots/misamis-oriental/famous-festivals-misamis-oriental-must-experience |dead-url=yes}}</ref>
== Uusipon ==
An piyesta pinoonan ni Dating Misamis Oriental Governor Yevgeny Vincente Emano sa termino niya kan 2013.<ref name=":1">https://www.pna.gov.ph/articles/1165009</ref> Ini selebrasyon kan istoriko asin kultural na aspeto kan probinsya kasabay an pagkakamukna kan probinsya sa [https://elibrary.judiciary.gov.ph/thebookshelf/showdocs/28/54514 Act No. 3537]<ref>https://elibrary.judiciary.gov.ph/thebookshelf/showdocs/28/54514</ref>. <ref name=":0" />
An '''''kuyamis''''' sarong klase nin niyog na nagbubunga nin kolor na bulaw na prutas. <ref name=":1" />
An piyesta saro mananggad pasasalamat sa mga ugali kan mg '''''[[lumad]]''''' na nabuhay sa Misamis na an prinisipal na kakanon iyo an mga mahamis na niyog. <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.tpb.gov.ph/tpb-calendar-of-promotions-and-marketing-activities/calendar-of-philippine-festivals-and-monthly-observances-theme/ |access-date=2023-09-05 |archive-date=2023-09-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230927171735/https://www.tpb.gov.ph/tpb-calendar-of-promotions-and-marketing-activities/calendar-of-philippine-festivals-and-monthly-observances-theme/ |dead-url=yes }}</ref>
== Toltolan ==
<references />{{Tamboan}}
mkb1yja9n1aqft1i6pttkwhn9t01gu3
Nukus
0
45840
312164
287508
2026-10-30T06:50:00Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312164
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| official_name = Nukus
| native_name = {{lang|kaa|Nókis}} / {{native name|kaa|Нөкис|italics=no}}<br />{{lang|uz|Nukus}} / {{native name|uz|Нукус|italics=no}}
| image_skyline = {{Photomontage
| photo1a =
| photo2a =
| photo2b =
| photo3a = 0 110688 5c5cde5 orig.jpg
| photo3c = Hotel Rahnamo 01.JPG
| photo4a = UZNukuspano.JPG
| photo4c =
| size = 280
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
}}
| image_caption =
| image_flag =
| image_seal = Герб_города_Нукус.png
| image_map =
| map_caption =
| pushpin_map = Uzbekistan
| pushpin_relief = yes
| pushpin_label_position = bottom
| pushpin_map_caption = Location in Uzbekistan
| coordinates = {{coord|42|28|N|59|36|E|region:UZ_type:city|display=inline,title}}
| subdivision_type = [[List of sovereign states|Country]]
| subdivision_name = {{UZB}}
| subdivision_type1 = [[Regions of Uzbekistan|Sovereign Republic]]
| subdivision_name1 = [[Karakalpakstan]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| established_title = Established
| established_date = 1860
| government_type = City Administration
| leader_title = Hakim (Mayor)
| leader_name =
| area_magnitude =
| area_total_sq_mi =
| area_total_km2 = 222
| area_land_sq_mi =
| area_land_km2 =
| area_urban_sq_mi =
| area_urban_km2 =
| area_metro_km2 =
| area_metro_sq_mi =
| population_as_of = 2022
| population_footnotes = <ref name=qrstat>{{cite web|url=https://qrstat.uz/uz/rasmiy-statistika/demography-2|title=Hududlar bo'yicha shahar va qishloq aholisi soni|trans-title=Urban and rural population by district|publisher=Karakalpakstan Republic department of statistics|lang=uz|type=PDF|access-date=2023-11-03|archive-date=2022-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20221128013006/https://www.qrstat.uz/uz/rasmiy-statistika/demography-2|dead-url=yes}}</ref>
| population_total = 332500
| population_urban =
| population_metro =
| population_density_sq_mi =
| population_density_km2 = auto
| timezone =
| utc_offset =
| timezone_DST =
| utc_offset_DST =
| elevation_footnotes =
| elevation_m = 76
| elevation_ft =
| postal_code_type = Postal code
| postal_code = 2301xx
| area_code = (+998) 61
| website = {{URL|www.nukus.uz}}
| footnotes =
}}
An '''Nukus''' (Karakalpak: ''Nókis''; Cyrillic: ''Нөкис''; Uzbek: ''Nukus'' Cyrillic: ''Нукус'') iyo an ikaanom na pinakadakulang syudad sa [[Uzbekistan]] asin iyo an kabisera kan awtonomong [[Karakalpakstan|Republika kan Karakalpakstan]]. An populasyon kan Nukus poon kaidtong Enero 1, 2022 iyo an 329,100.<ref name="qrstat" /> An salog [[Amu Darya]] nag-aagi sa solnopan kan syudad. Sa administratibo, an Nukus iyo an sarong district-level na syudad, na kabali an [[urban-type settlement]] na [[Karatau, Karakalpakstan|Karatau]].<ref name="class">{{cite web|url=https://stat.uz/uploads/docs/soato(mhobt)_2020.xlsx|title=Classification system of territorial units of the Republic of Uzbekistan|language=uz, ru|date=July 2020|publisher=The State Committee of the Republic of Uzbekistan on statistics}}</ref>
Midbid an syudad huli sa saiyang world-class na [[Nukus Museum of Art]].
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
hwso751chbyvubjdus99wxt2ipu2r7w
Liudmyla Semykina
0
47408
312145
311023
2026-10-30T04:34:37Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312145
wikitext
text/x-wiki
Si '''Liudmyla Nikolaevna Semykina''' (Ukrainian ⁇; namundag Agosto 23, 1924 - Enero 12, 2021) sarong [[Pagpinta|pintor]] asin parapinta na taga Odesa, [[Ukranya|Ukraine]], asin Artistang may Onra sa Ukrania (2009). Ginawadan siya kan Taras Shevchenko National Prize kan Ukraine nin seryeng kostumes para sa High Castle (1997) asin nanggana sa Vasyl Stus Premyo (2000). Si Semykina midbid sa saiyang mga obra, kaiba na diyan an dakul na pintura, tanawon, asin sagkod ngonyan buhay igdi kan Odesa.
== Biograpiya ==
Si Semykina naggradwar sa Grekov Odesa Art School kan 1943 asin Kiev State Art Institute kan 1953. Nagin siyang myembro kan Union of Artists of Ukraine kan 1958. Kan 1964, sarong taon pagkatapos niyang makabali an Club of Creative Youth sa [[Kyiv]], siya pigsugo kan Unibersidad nin Kyiv na magpinta nin ladawan. Siya nag gibo nin sarong sang-galas na panel na naglaladawan kan anggot na si Taras Shevchenko na may kapot na babaying binubugbog asin libro. An babaying binubugbog sa gibo ni Semykina nagsimbolisar kan Ukraine.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=u_gTAQAAMAAJ&q=Liudmyla+Semykina|title=Annals|last=States|first=Ukrainian Academy of Arts and Sciences in the United|date=1973|language=en}}</ref> Inskripsiyon kan pintura nagsasabi na "Papakusugon ko ini na mga gamgam na ulipon, pakanid-an ko an salita sa pamingtan".<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=aQsrBgAAQBAJ&dq=Liudmyla+Semykina&pg=PA111|title=Ukrainian Nationalism in the Post-Stalin Era: Myth, Symbols, and Ideology in Soviet Nationalities Policy|last=Farmer|first=K. C.|date=2012-12-06|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-009-8907-8|pages=111|language=en}}</ref> An ipinintang ini linaglag kan Komunistang gobyerno.<ref name=":0" /> Huli <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=iuFB8V2X4yEC&dq=Liudmyla+Semykina&pg=PA185|title=Ukraine and Russia in Their Historical Encounter|last=Potichnyj|first=Peter J.|last2=Pelenski|first2=Jaroslaw|last3=Raeff|first3=Marc|last4=Zekulin|first4=Gleb N.|date=1992|publisher=CIUS Press|isbn=978-0-920862-84-1|pages=185|language=en}}</ref> saiyang Mga kahagadan publiko asin politikal na mga aktibidad siya pinahale sa Unyon of Artists kan Ukraniano SS kan 1968.[1] Poon 1968 sagkod 1988 si Semykina nagdesenyo nin tradisyonal na mga kaapil sa Ukraniano. An iba man ginamit sa mga pelikula arog kan ''Zakhar Bertut''. <ref>Decree of the President of Ukraine of 28 May 2009 No. 374/2009 "On the awarding of state awards of Ukraine to employees of enterprises, institutions, organizations of the city of Kiev"</ref><ref>In the "Chronicle of Current Events" erroneously – Lyudmila Semikina</ref> taon 1988 siya nakipagtabangan liwat <ref>[https://searchassist.verizon.com/main?ParticipantID=euekiz39ksg8nwp7iqj2fp5wzfwi5q76&FailedURI=http%3A%2F%2Fwww.shovkunenko.keysolution.ru%2Fstudents.htm&FailureMode=1&Implementation=&AddInType=4&Version=pywr1.0&Referer=https%3A%2F%2Fuk.wikipedia.org%2F&ClientLocation=us Alexey Alekseevich Shovkunenko's students] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714124314/http://www.shovkunenko.keysolution.ru/students.htm |date=2014-07-14 }} [https://web.archive.org/web/20140714124314/http://www.shovkunenko.keysolution.ru/students.htm Archived] July 14, 2014 in Wayback Machine.</ref> Unyon Unido nin mga Artista.[3][4] <ref name=":0">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=JWxEDAAAQBAJ&dq=Liudmyla+Semykina&pg=PT1760|title=Encyclopedia of Ukraine|last=Struk|first=Danylo Husar|date=1993-12-15|publisher=University of Toronto Press|isbn=978-1-4426-5126-5|volume=IV: Ph-Sr|language=en}}</ref> Semykina nagtutubod na an Krushchev Thaw, na sarong peryodo nin de-swelisasyon sa Unyon Sobyet, iyo an mga sentral na mensahe kan "Ika persona, respeto ka nguna."[4]
== Likha ==
[[Ladawan:Petrivka_metro_station_Kiev_03.jpg|thumb|257x257px|Pochayna Metro Station, mosaic sa enotan kan hagyan pasiring sa plataporma, Timog na eksito]]
* Grupong Portrait kan Daan Bolshevik Arsenals (54).
* Sa puerto kan Odesa.
* ''Banggi nin tiglipot''
* Duwang beses "Pakalibot" (54).
* Windy Day (1957).
* Repair kan bungang (1960).
* ''Aga'' (1961).
* The Legend of Kyiv (1966).
* [[Ladawan:Petrivka_metro_station_Kiev_04.jpg|thumb|260x260px|Pochayna Metro Station, nasang salming na bintana sa itaas kan hagyan pasiring sa plataporma, amihanan na luwas]]may ating salming na bintana "Taras Shevchenko sa Unibersidad kan Kiev" (co-autored, naraot kan Mayo 1964).
* Skeyches of costumes for the film "Zahar Bert" (1970 ⁇ 1971).
* Disenyo nin Hachayna metrotro station (1980)
=== Panliteratura ===
* ''Taras Shevchenko'' at the University of Kiev (co-authored, destroyed in May 1964).
* Sketches of costumes for the film ''Zahar Berkut'' (1970–1971).
* ''Encyclopedia of Ukrainian Studies'' (Ukr.) / V. Kubiyovych - [[Paris]]; [[Syudad nin Nueva York|New York]]
* Young Life, 1954–1989. Art of Ukraine: Biographical Handbook, edited by AV Kudrytsky, MG Labinsky.
* ''Ukrainian Encyclopedia'', 1997. pp. 531–532 - {{ISBN|5-88500-071-9}}.
=== Mga gusali ===
* Estepiano
* osipon hale sa Polandia
* Panahon nin Prinsipe
* Paglaglag
* Moderno (1965-1996).
* Disenyo nin Hachayna metrotro station (1980)
== Reperensya ==
# {{cite web|url=https://www.umoloda.kiev.ua/number/3694/164/154490/|title='60. Втрачені скарби': українські аніматори представили унікальний онлайн-проєкт про художниць|date=February 2, 2021|work=[[Ukrayina Molod]]|language=Ukrainian|access-date=February 26, 2021|archive-date=March 11, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210311023453/https://www.umoloda.kiev.ua/number/3694/164/154490/|dead-url=yes}}
# {{Cite web|title=About awarding by the state awards of Ukraine of workers of the enterprises, establishments, the organizations of the city of Kiev|url=https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/374/2009|access-date=2021-03-18|website=zakon.rada.gov.ua|archive-date=2021-07-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20210715230710/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/374/2009|dead-url=yes}}
# {{Cite web|title=On awarding the Taras Shevchenko State Prizes of Ukraine in 1997|url=https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/211/97|access-date=2021-03-18|website=zakon.rada.gov.ua|archive-date=2022-03-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20220306124929/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/211/97|dead-url=yes}}
# {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=u_gTAQAAMAAJ&q=Liudmyla+Semykina|title=Annals|last=States|first=Ukrainian Academy of Arts and Sciences in the United|date=1973|language=en}}
# {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=aQsrBgAAQBAJ&dq=Liudmyla+Semykina&pg=PA111|title=Ukrainian Nationalism in the Post-Stalin Era: Myth, Symbols, and Ideology in Soviet Nationalities Policy|last=Farmer|first=K. C.|date=2012-12-06|publisher=Springer Science & Business Media|isbn=978-94-009-8907-8|pages=111|language=en}}
# {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=JWxEDAAAQBAJ&dq=Liudmyla+Semykina&pg=PT1760|title=Encyclopedia of Ukraine|last=Struk|first=Danylo Husar|date=1993-12-15|publisher=University of Toronto Press|isbn=978-1-4426-5126-5|volume=IV: Ph-Sr|language=en}}
# {{Cite journal|last=Pylpiuk|first=Natalia|date=2002|title=Meditations on Stained Glass: Kholodny, Kalynets, Stus|url=https://www.proquest.com/docview/209365098|journal=Journal of Ukrainian Studies|volume=27|pages=206|id={{ProQuest|209365098}}|via=ProQuest}}
# {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=iuFB8V2X4yEC&dq=Liudmyla+Semykina&pg=PA185|title=Ukraine and Russia in Their Historical Encounter|last1=Potichnyj|first1=Peter J.|last2=Pelenski|first2=Jaroslaw|last3=Raeff|first3=Marc|last4=Zekulin|first4=Gleb N.|date=1992|publisher=CIUS Press|isbn=978-0-920862-84-1|pages=185|language=en}}
# {{Cite journal|last=Chernetsky|first=Vitaly|date=2014|title=The Pleasures and Problems of Leonid Osyka's Zakhar Berkut: Poetic Cinema and Its Limits|url=https://www.proquest.com/docview/1678888776|journal=Canadian Slavonic Papers|volume=56|issue=1–2|pages=52|doi=10.1080/00085006.2014.11092754|s2cid=193125936|id={{ProQuest|1678888776}}|via=ProQuest}}
# [https://web.archive.org/web/20140714124314/http://www.shovkunenko.keysolution.ru/students.htm Alexey Alekseevich Shovkunenko's students] [https://web.archive.org/web/20140714124314/http://www.shovkunenko.keysolution.ru/students.htm Archived] July 14, 2014 in Wayback Machine.
# In the "Chronicle of Current Events" erroneously – Lyudmila Semikina
# Decree of the President of Ukraine of 28 May 2009 No. 374/2009 "On the awarding of state awards of Ukraine to employees of enterprises, institutions, organizations of the city of Kiev"
# {{Cite journal|last=Tromly|first=Benjamin|date=2009|title=An Unlikely National Revival: Soviet Higher Learning and the Ukrainian "Sixtiers," 1953–65|url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1467-9434.2009.00541.x|journal=The Russian Review|volume=68|issue=4|pages=613|doi=10.1111/j.1467-9434.2009.00541.x|via=Wiley Online Library|doi-access=free}}
{{Reflist}}
da6ib7s92zlox4uq2s023l97qar6m34
Manuel Arguilla
0
48180
312128
272894
2026-10-30T02:36:19Z
Ringer
55
312128
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person}}
Si '''Manuel Estabillo Arguilla''' (Hunyo 17, 1911{{ndash}}Agosto 30, 1944) sarong [[Ilokanong parasurat]] sa [[Lenggwaheng Ingles|Ingles]], heroe asin martir.
Siya namidbid huli kan saiyang mga halipot na osiponay arog kan "How My Brother Leon Brought Home a Wife", an nangengenot na istorya sa koleksiyon na ''How My Brother Leon Brought Home a Wife and Other Short Stories'' na nagkamit nin primer premyo sa Commonwealth Literary Contest kan 1940.
Napublikar an saiyang mga istorya na "Midsummer" asin "Heat" sa [[Estados Unidos]] kan Prairie Schooner.
Kadaklan kan mga usipon ni Arguilla naghlaladawan kan buhay-buhay sa Barrio Nagrebcan, [[Bauang, La Union|Bauang]], [[La Union]] kun saen siya ipinangaki. An saiyang pagkamoot sa saiyang lugar, pinagpakusog kan saiyang pakikiramas sa mga parauma sa [[Ilocos]], asin ta ini dai nagluya maski siya huminubo na sa Manila. Natapos niya an kursong BS Education kan 1933 sa [[Unibersidad nin Pilipinas]] kun saen siya nagin kaapil sa asin paglihs nin pirang taon, presidente kan U.P. Writer's Club asin editor kan ''Literary Apprentice'' kan unibersidad.
Ikinasal siya ki Lydia Villanueva, na saro man na mahusay na parasurat sa Ingles asin sinda nag'estar sa Ermita, Maynila.
Siya nagin maestro sa mamukanaon na pagsurat (''creative writing'') sa [[University of Manila]], asin dangan nagtrabaho sa Bureau of Public Welfare bilang ''managing editor'' kan ''Welfare Advocate'', an magasin kan opisina sundo 1943. Dangan kaidto siya nanombrahan sa Board of Censors. Kan [[Ikaduwang Gerang Pankinaban]], lihim siya hilom nas nagtugdas nin ''guerrilla intelligence unit'' laban sa mga Hapon.
Kan Oktubre 1944, siya nadakop, kinulgan na husto asin binitay kan [[Imperial Japanese Army|huokbong Hapon]] sa [[Fort Santiago]].
== Mga Trabaho ==
Halipot na osipon:
* How My Brother Leon Brought Home a Wife
* Midsummer
* Heat
* Morning in Nagrebcan
* Ato
* A Son Is Born
* The Strongest Man
* Mr. Alisangco
* Though Young He Is Married
* The Maid, the Man, and the Wife
* Elias
* Imperfect Farewell
* Felisa
* The Long Vacation
* Caps and Lower Case
* The Socialists
* Epilogue to Revolt
* Apes and Men
* Rice
== Toltolan ==
* ''Dictionary of Philippine Biography,'' Volume 3, Filipiniana Publications, Quezon City, 1986
* ''Filipino Writers in English'' by Florentino B. Valeros and Estrellita V. Gruenberg, New Day Publishers, Quezon City, 1987
* ''"Maysa a Ruknoy ken ni Manuel E. Arguilla,"'' RIMAT Magazine, Quezon City, Oktubre 2004
{{Authority control}}
{{BD|1911|1944|Arguilla, Manuel}}
[[Kategorya:Mga Ilokano|Arguilla, Manuel]]
[[Kategorya:Mga parasurat haleng Filipinas]]
[[Kategorya:Mga Parasurat sa Ingles na mga Filipino]]
[[Kategorya:Mga Ilokanong parasurat sa Ingles]]
[[Kategorya:Mga Pinagadan kan mga Hapon kan Ikaduwang Gerang Pankinaban]]
jcvxwoi7aoaj7gmyvy0go8fx701jyyv
312129
312128
2026-10-30T02:36:59Z
Ringer
55
312129
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person}}
Si '''Manuel Estabillo Arguilla''' (Hunyo 17, 1911{{ndash}}Agosto 30, 1944) sarong [[Ilokanong parasurat]] sa [[Lenggwaheng Ingles|Ingles]], heroe asin martir.
Siya namidbid huli kan saiyang mga halipot na osiponay arog kan "How My Brother Leon Brought Home a Wife", an nangengenot na istorya sa koleksiyon na ''How My Brother Leon Brought Home a Wife and Other Short Stories'' na nagkamit nin primer premyo sa Commonwealth Literary Contest kan 1940.
Napublikar an saiyang mga istorya na "Midsummer" asin "Heat" sa [[Estados Unidos]] kan Prairie Schooner.
Kadaklan kan mga usipon ni Arguilla naghlaladawan kan buhay-buhay sa Barrio Nagrebcan, [[Bauang, La Union|Bauang]], [[La Union]] kun saen siya ipinangaki. An saiyang pagkamoot sa saiyang lugar, pinagpakusog kan saiyang pakikiramas sa mga parauma sa [[Ilocos]], asin ta ini dai nagluya maski siya huminubo na sa Manila. Natapos niya an kursong BS Education kan 1933 sa [[Unibersidad nin Pilipinas]] kun saen siya nagin kaapil sa asin paglihs nin pirang taon, presidente kan U.P. Writer's Club asin editor kan ''Literary Apprentice'' kan unibersidad.
Ikinasal siya ki Lydia Villanueva, na saro man na mahusay na parasurat sa Ingles asin sinda nag'estar sa Ermita, Maynila.
Siya nagin maestro sa mamukanaon na pagsurat (''creative writing'') sa [[University of Manila]], asin dangan nagtrabaho sa Bureau of Public Welfare bilang ''managing editor'' kan ''Welfare Advocate'', an magasin kan opisina sundo 1943. Dangan kaidto siya nanombrahan sa Board of Censors. Kan [[Ikaduwang Gerang Pankinaban]], lihim siya hilom nas nagtugdas nin ''guerrilla intelligence unit'' laban sa mga Hapon.
Kan Oktubre 1944, siya nadakop, kinulgan na husto asin binitay kan [[Imperial Japanese Army|hokbong Hapon]] sa [[Fort Santiago]].
== Mga Trabaho ==
Halipot na osipon:
* How My Brother Leon Brought Home a Wife
* Midsummer
* Heat
* Morning in Nagrebcan
* Ato
* A Son Is Born
* The Strongest Man
* Mr. Alisangco
* Though Young He Is Married
* The Maid, the Man, and the Wife
* Elias
* Imperfect Farewell
* Felisa
* The Long Vacation
* Caps and Lower Case
* The Socialists
* Epilogue to Revolt
* Apes and Men
* Rice
== Toltolan ==
* ''Dictionary of Philippine Biography,'' Volume 3, Filipiniana Publications, Quezon City, 1986
* ''Filipino Writers in English'' by Florentino B. Valeros and Estrellita V. Gruenberg, New Day Publishers, Quezon City, 1987
* ''"Maysa a Ruknoy ken ni Manuel E. Arguilla,"'' RIMAT Magazine, Quezon City, Oktubre 2004
{{Authority control}}
{{BD|1911|1944|Arguilla, Manuel}}
[[Kategorya:Mga Ilokano|Arguilla, Manuel]]
[[Kategorya:Mga parasurat haleng Filipinas]]
[[Kategorya:Mga Parasurat sa Ingles na mga Filipino]]
[[Kategorya:Mga Ilokanong parasurat sa Ingles]]
[[Kategorya:Mga Pinagadan kan mga Hapon kan Ikaduwang Gerang Pankinaban]]
55rwnrujzx6dy5wn1x3brstmjdwrsyy
Nihon Hidankyo
0
49904
312163
310244
2026-10-30T06:42:08Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312163
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox organization
|name=Japan Confederation of A- and H-Bomb Sufferers Organizations
|image=
|logo=
|type=
| leader_title = Executive director
| leader_name = [[Sueichi Kido]]
|founded_date={{start date and age|1956|8|10|df=yes}}
|headquarters=[[Shibadaimon]], Minato, Tokyo
|origins=
|key_people=
|area_served=Japan
|focus=[[Nuclear disarmament|Abolition]] of [[nuclear weapon]]s
|method=[[Lobbying]]
|homepage={{url|http://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/}}
}}
An {{nihongo|'''Kaayonan nin mga organisasyon sa Hapon nagsapo kan bomba atomika asin hidroheno'''|日本原水爆被害者団体協議会|Nihon gensuibaku higaisha dantai kyōgi-kai}}, na pinalipot sa {{nihongo|'''Nihon Hidankyō'''|日本被団協|Nihon Hidankyō}}, sarong grupo pinagbilog kan mga ''[[hibakusha]]'' kan 1956 na may katuyohan na piriton an gobyerno Hapones na toltolon an suporta sa mga biktima asin [[pagdoonan]] an gobyerno [[disarmamento nuklear|sa paghale kan mga armas nuklear]].<ref>{{cite web|url=http://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/rn_page/english/index_english/index_english.html|title=Welcome to HIDANKYO|publisher=Japan Confederation of A- and H-Bomb Sufferers Organization (Nihon Hidankyo) website|accessdate=31 August 2007|archive-date=7 September 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230907193450/http://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/rn_page/english/index_english/index_english.html|dead-url=yes}}</ref>
An mga aktibidad kan organisasyon an pagtipon asin pagdokumento kan mga rinibong istorya kan mga testigo, pagpaluwas mga resolusyon asin paghuhurot sa publiko, asin pagpadara nin taonan na delegasyon sa mga pagtiripon kan mga organisasyon internasyonal, kaiba an [[Nasyon Unido]], asin man pagtolod kan pangkinaban na hiron sa disarmamento nuklear.<ref name="NobelPrizeorg-2024">{{Cite web |title=The Nobel Peace Prize 2024 – Press release|url=https://www.nobelprize.org/prizes/peace/2024/press-release/ |date=11 October 2024 |access-date=11 October 2024 |website=NobelPrize.org |language=en-US}}</ref>
An organisasyon piggawadan kan [[2024 Premyo Nobel sa Katoninongan]] "para sa mga paghihingowa na makamit an kinaban na libre sa armas nuklear asin sa pagpahiling kaini paagi nin pagsaksi nin mga testigo na an armas nuklear dai nanggad paggamiton liwat".<ref name="NobelPrizeorg-2024" /><ref>{{cite web|url=https://www.telegraphindia.com/world/nobel-peace-prize-awarded-to-the-japanese-organisation-nihon-hidankyo-of-survivors-of-the-world-war-ii-atomic-bombings/cid/2054712|title=Nobel Peace Prize awarded to the Japanese organisation Nihon Hidankyo of survivors of the World War II atomic bombings|publisher=[[The Telegraph (India)]] |date=2024-10-11}}</ref>
== Historya ==
An Nihon Hidankyo lakopan na organisasyon pigbilog kan mga grupong nagsapo sa bomba nuklear asin nagkaburuhay maski siring na nangyari sa [[pagbomba atomika sa Hiroshima asin Nagasaki|Hiroshima asin Nagasaki]] sa mga [[Prefectures of Japan|prefectura]] kaini.<ref name="西日本新聞me">{{Cite web |title=被団協機能不全に 「はっちゃん」の努力 原爆を背負って(42) |url=https://www.nishinippon.co.jp/item/n/630110/ |access-date=11 October 2024 |website=西日本新聞me |language=ja}}</ref> An fallout sa [[Castle Bravo]], sarong thermonuclear weapon test pigkondukta sa [[Bikini Atoll]] kan Estados Unidos kan 1954, nagkawsa nin natnat na radiation syndrome sa mga residente sa mga hararani asin kataraid na mga atoll asin sa 23 na tripulante sa sasakyan nin pagsisirang Hapones na ''[[Daigo Fukuryū Maru]]''. Ini nagtolod sa pag'organisar kan inapod na [[Japan Council against Atomic and Hydrogen Bombs]] sa Hiroshima kan sunod na taon.<ref>{{Cite web |title=ヒロシマの記録1955 9月 |trans-title=Hiroshima Records of September 1955 |url=https://www.hiroshimapeacemedia.jp/?p=26316 |access-date=11 October 2024 |website=中国新聞ヒロシマ平和メディアセンター |language=ja |archive-date=10 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241110174133/https://www.hiroshimapeacemedia.jp/?p=26316 |dead-url=yes}}</ref> Napasabngan asin nasuportahan kan hiron na ini, an mga survivor sa pagbomba atomik nagporma sinda kan Nihon Hidankyo kan 10 Agosto 1956, sa ikaduwang taonan na komperensya kan council sa Nagasaki.<ref>{{Cite web |publisher=日本被団協 |title=被爆者の願いの実現をめざして、どのような運動をしてきたか |trans-title=What tyWhat kind of campaigns have been carried out to realize the wishes of atomic bomb survivors? |url=https://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/about/about2-02.html |language=ja |access-date=11 October 2024 |website=www.ne.jp |archive-date=27 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221127054440/https://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/about/about2-02.html |dead-url=yes }}</ref> Alagad, an mobimyentong pagkaburunyog nataya' sa peligro kan an council aktibong nagtapsok sa [[Anpo mga protesta|anti-U.S.-Japan Security Treaty]] na hiron kaabay an makawalang [[Japan Socialist Party]] kan 1959.<ref>{{Cite web |title=ヒロシマの記録1959 3月 |trans-title=Hiroshima Records of March 1959|url=https://www.hiroshimapeacemedia.jp/?p=26262 |access-date=11 October 2024 |website=中国新聞ヒロシマ平和メディアセンター |language=ja}}</ref> Dakul na mga suportador an naglitik sa council, asin sa suporta kan konserbatibong mga [[Liberal Democratic Party (Hapon)|Liberal Democrats]], bagong organisasyon, pinangenotan ni Masatoshi Matsushita, lider kan toriyok na anti-komunistang [[Democratic Socialist Party (Hapon)|Democratic Socialist Party]], natugdas.<ref>{{Cite web |title=ヒロシマの記録1961 11月 |trans-title=Hiroshima Records of November 1961 |url=https://www.hiroshimapeacemedia.jp/?p=26246 |access-date=11 October 2024 |website=中国新聞ヒロシマ平和メディアセンター |language=ja |archive-date=4 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231004033017/https://www.hiroshimapeacemedia.jp/?p=26246 |dead-url=yes}}</ref> Kan 1961, kan an [[Unyon Sobyet]] nagpadagos naman kan mga nuklear test, an sangang komunista kan council nagsayumang magkondenar sa mga siring na aktibidad, na nagbunga nin makuring siriplingan.<ref>{{Cite web |title=ヒロシマの記録1961 9月 |trans-title=Hiroshima Records of September 1961 |url=https://www.hiroshimapeacemedia.jp/?p=26244 |access-date=11 October 2024 |website=中国新聞ヒロシマ平和メディアセンター |language=ja}}</ref> Ini nagresulta sa pagsiriblagan pa kan movimiento, na an grupong suportado kan Japan Socialist Party na nagkondenar kan anoman na pagpaputok nin bomba nuklear kan arinman na nasyon, an grupong ini logod naglitik asin nagporma nin bagong council.<ref>{{Cite web |date=1 May 2020 |title=原水禁とは – 原水禁 |trans-title=What is Gensuikin? |url=http://gensuikin.peace-forum.com/about_gensuikin/ |access-date=11 October 2024 |website=原水禁 – 核と人類は共存できない}}</ref> An hirignitan sa [[anti-nuclear movement]] nagkawsa na an ibang prefectural na Hidankyos magsiriblagan maski sa lebel na lokal, na arog kan sa Hiroshima, kun saen may duwang grupo, saro suportado kan Socialist Party asin saro kan Partido Komunista, alagad pareho dara an sarong pangaran na Hidankyo. An organissasyon nasyonal nagdesider na dai na logod makikampi sa anoman na hirong politikal kan 1965.<ref name="西日本新聞me" />
== Mga Aktibidad==
Sa kan Oktobre 2024, an mga sibot kan Nihon Hidankyo iyo an mga minasunod:<ref>{{Cite web |publisher=日本被団協 |url=https://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/about/about1-01.html |access-date=11 October 2024 |website=www.ne.jp |language=ja |trans-title=Introduction |title=紹介 |archive-date=1 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241101212140/https://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/about/about1-01.html |dead-url=yes }}</ref>
* Adbokasuya sa pagpawara kan mga armas nuklear asin sa paghurot nin kompensasyon kan estado
* Pagpetisyon sa gobyernong Hapones, sa Nasyon Unido asin iba pang gobyerno na haleon an mga arm mga armas nuklear
* Pagtugdas nin internasyonal na tratadopara sa disarmamento nuklear, paggibo nin mga komperensya internasyonal, pagpaaprobar nin non-nuklear na leyes, asin pagsuporta sa mga hibakusha
* Pagpalakop ninptunay na pagkagamiaw kan tunay na darang ratak nin bomba nuklear sda ;ladp domestiko asin internasyonal
* Pag'adal nin hararom kan mga dinadarang ratak asin maraot na epekto kan bomba nuklear
* Pagsuporta sa mga aktibidad kan mga hibakusha
== Mgas Pigurang mayor ==
=== Mga opisyales sa presente<ref>{{Cite web |title=welcome to HIDANKYO in Japanese |url=https://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/english/about/about1-01.html |access-date=11 October 2024 |website=www.ne.jp |archive-date=25 August 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260825034823/https://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/english/about/about1-01.html |dead-url=yes }}</ref> ===
==== Mga Katuwang na Chair ====
* [[Terumi Tanaka]]: Exposed to radiation 3.2 km away from the Nagasaki hypocentre at the age of 13; assumed office on 14 June 2017<ref name="NS2018">{{Cite web |date=15 June 2018 |title=被団協 代表委員に田中重光氏 総会で選出 故谷口氏の |url=https://nordot.app/380181374566712417 |access-date=11 October 2024 |website=長崎新聞 |language=ja-JP |trans-title=Shigemitsu Tanaka elected as representative committee member of the Hidankyo at general meeting, succeeding the late Mr. Taniguchi |archive-date=9 January 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250109172329/https://nordot.app/380181374566712417 |dead-url=yes }}</ref>
* [[Shigemitsu Tanaka]]: Exposed to radiation 6 km away from the Nagasaki hypocentre at the age of 4;<ref name="Messages"/> assumed office on 14 June 2018<ref name="NS2018"/>
* [[Toshiyuki Mimaki]]<ref>{{cite web|url=https://www.cbc.ca/news/world/nobel-peace-prize-laureate-2024-1.7348355|title=Japan's Nihon Hidankyo, organization of atomic bomb survivors, awarded the Nobel Peace Prize|publisher=[[CBC News]]|date=11 October 2024|access-date=11 October 2024}}</ref>: Exposed to radiation at his home in Hiroshima at the age of 3;<ref name="Messages">{{Cite web |title=広島の声 – 広島・長崎の記憶~被爆者からのメッセージ |publisher=[[The Asahi Shimbun]] |trans-title=Voices of Hiroshima: Memories of Hiroshima and Nagasaki - Messages from atomic bomb survivors|url=https://www.asahi.com/hibakusha/hiroshima/h02-00003j.html |access-date=11 October 2024 |website=www.asahi.com}}</ref> assumed office on 9 June 2022<ref name="Face">{{Cite web |date=9 June 2022 |title=日本被団協の代表委員に箕牧さん 大きな壁に挑む新たな「顔」|url=https://www.asahi.com/articles/ASQ696WVMQ67PITB00M.html |access-date=11 October 2024 |publisher=[[The Asahi Shimbun]] |website=朝日新聞デジタル |language=ja |trans-title=Minomaki appointed as representative committee member of the Japan Confederation of A-bomb Victims Organizations: A new "face" tackling a big challenge}}</ref>
==== Sekretaryo heneral ====
* [[Sueichi Kido]]: Natambara sa Nagasaki sa radiation sa edad na 5; nagtukaw sa opisyo 7 June 2017<ref name="Face"/>
==== Mga Katuwang na Sekretaryo heneral ====
* Toshiko Hamanaka
* Jiro Hamasumi
* Michiko Kodama
* [[Masako Wada]]
==Hilnga man==
*[[Anti-nuclear movement]]
*[[Anti-nuclear power movement in Japan]]
* [[International Campaign to Abolish Nuclear Weapons]]
* [[Treaty on the Prohibition of Nuclear Weapons]]
==Toltolan==
{{Reflist}}
==Mga panluwas na takod==
{{sisterlinks|d=Q1989908|c=Category:Nihon Hidankyo|n=no|b=no|v=no|voy=no|m=no|mw=no|s=no|wikt=no|species=no}}
* [http://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/ Nihon Hidankyō] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050804022817/http://www.ne.jp/asahi/hidankyo/nihon/ |date=2005-08-04 }}
* [https://www.un.org/disarmament/content/slideshow/hibakusha/ HIBAKUSHA – Atomic Bomb Survivors]
* [https://www.un.org/sg/statements/index.asp?nid=8885 United Nations Secretary-General Ban Ki-moon's Statements]
* {{Nobelprize}}
{{Nobel Peace Prize}}
{{2024 Nobel Prize winners}}
{{Japanese Nobel laureates}}
{{Authority control}}
[[Kategorya:Mga Organisasyon Anti-nuklear]]
[[Category:Hiron laban sa nuklear na armas]]
[[Kategorya:Hibakusha]]
[[Kategorya:Mga Organisasyon natugdas kan 1956]]
[[Kategorya:Mga 1956 establisyemento sa Haon]]
[[Kategorya:Nobel Peace Prize laureates]]
[[Kategorya:Japanese Nobel laureates]]
8vusd4i6k97qc48307q8my638qauomx
Miss Universe 2024
0
50134
312156
305707
2026-10-30T06:06:39Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312156
wikitext
text/x-wiki
[[File:Victoria Kjaer Theilvig.png|right|thumb|280px|Victoria Kjær Theilvig, an Miss Universe 2024]]
An '''Miss Universe 2024''' iyo an ika-73 na [[Miss Universe]] pageant, ginibo sa [[Mexico City Arena|Arena CDMX]] sa [[Syudad nin Mehiko]], Mehiko, kan Nobyembre 16, 2024.
Si [[Sheynnis Palacios]] kan [[Nicaragua]] pigkoronahan si [[Victoria Kjær Theilvig]] nin [[Denmark]] bilang iyo an kagsalo kan titulo niya pakatapos kan event. An pangggana ni Theilvig nagtaong pinakaprimerong onra sa Denmark na makasikwit kan titulo sa bilog na historya kan event, asin ikaduwang panggana sa arinman na [[Apat na Darakulang pankinàban na pagarayonan]], sunod ki [[Catharina Svensson]] bilang [[Miss Earth 2001]].<ref>{{Cite web |last=Holland |first=Jessie Yeung, Oscar |date=2024-11-17 |title=Denmark’s Victoria Kjær Theilvig wins Miss Universe 2024 |url=https://edition.cnn.com/2024/11/16/style/miss-universe-2024-winner-denmark-intl-hnk/index.html |access-date=2024-11-17 |website=CNN |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Bolledo |first=Jairo |date=2024-11-17 |title=Victoria Kjær Theilvig wins Miss Universe 2024, the first crown for Denmark |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/denmark-victoria-kjaer-theilvig-winner-miss-universe-2024/ |access-date=2024-11-17 |website=RAPPLER |language=en-US}}</ref>
Mga kabarali sa pageant nagbilang nin 125 na nasyon asin mga teritoryo bilang partisipante, nalampasan an enot na rekord nin 94 entri kan [[Miss Universe 2018|2018]].
== Background ==
=== Lokasyon asin petsa ===
Kan 18 Nobyewmbre 2023, sa [[Miss Universe 2023]] pageant, si Raúl Rocha Cantú, kagrogaring kan Legacy Holding Group USA Inc., pigbareta na anm Ika-73 na edisyon kan Miss Universe pageant gigibohon sa Mehiko, na ini primerong gayo mangyayari sa nasyon na ini.<ref name=":1">{{cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=19 November 2023 |title=Mexico confirmed as host country for Miss Universe 2024 |url=https://entertainment.inquirer.net/527847/mexico-confirmed-as-host-country-for-miss-universe-2024 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231119161407/https://entertainment.inquirer.net/527847/mexico-confirmed-as-host-country-for-miss-universe-2024 |archive-date=19 November 2023 |access-date=19 November 2023 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=Mexico will host Miss Universe 2024: When will the beauty pageant be held? |url=https://www.msn.com/en-us/news/world/mexico-will-host-miss-universe-2024-when-will-the-beauty-pageant-be-held/ar-AA1kb3vL |access-date=3 January 2024 |work=[[Marca (newspaper)|Marca]] |archive-date=23 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240323151945/https://www.msn.com/en-us/news/world/mexico-will-host-miss-universe-2024-when-will-the-beauty-pageant-be-held/ar-AA1kb3vL |url-status=live}}</ref><ref name=":4">{{cite web |date=29 November 2023 |title=Miss Universe pageant coming to Mexico in 2024 |url=https://mexiconewsdaily.com/lifestyle/miss-universe-pageant-coming-to-mexico-in-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240103234832/https://mexiconewsdaily.com/lifestyle/miss-universe-pageant-coming-to-mexico-in-2024/ |archive-date=3 January 2024 |access-date=3 January 2024 |website=[[Mexico News Daily]] |language=en-US}}</ref>
Kan 24 Agosto 2024, an mga kag'organisa pig'anunsyo gigibohon an pageant sa Mexico City Arena, na inapod man na [[Arena CDMX]], sa 16 Nobyembre, na an preliminaryong hornada sa 14 Nobyembre.<ref name=":5">{{Cite news |last=Roque |first=Nica |date=24 August 2024 |title=Miss Universe Organization announces 2024 pageant date, venue |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/918134/miss-universe-organization-announces-2024-pageant-date-venue/story/ |work=[[GMA Integrated News]] |access-date=6 September 2024 |archive-date=29 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240829075334/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/918134/miss-universe-organization-announces-2024-pageant-date-venue/story/ |url-status=live}}</ref>
==Resulta==
[[File:Miss Universe 2024 map.png|thumb|500px|Miss Universe 2024 participating nations and results]]
=== Placements ===
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;"
!Placement
!Contestant
|-
|Miss Universe 2024
|
* {{DEN}} – [[Victoria Kjær Theilvig]]<ref>{{Cite web |last=Bolledo |first=Jairo |date=2024-11-17 |title=Victoria Kjær Theilvig wins Miss Universe 2024, the first crown for Denmark |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/denmark-victoria-kjaer-theilvig-winner-miss-universe-2024/ |access-date=2024-11-17 |website=RAPPLER |language=en-US}}</ref>
|-
|1st Runner-Up
|
* {{NGR}} – [[Chidimma Adetshina]]<ref name=":8">{{Cite web |last=Bolledo |first=Jairo |date=2024-11-17 |title=Victoria Kjær Theilvig wins Miss Universe 2024, the first crown for Denmark |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/denmark-victoria-kjaer-theilvig-winner-miss-universe-2024/ |access-date=2024-11-17 |website=RAPPLER |language=en-US}}</ref>
|-
|2nd Runner-Up
|
* {{MEX}} – [[María Fernanda Beltrán]]<ref name=":8" />
|-
|3rd Runner-Up
|
* {{THA}} – [[Suchata Chuangsri]]<ref name=":8" />
|-
|4th Runner-Up
|
* {{VEN}} – [[Ileana Márquez]]<ref name=":8" />
|-
|Top 12<ref>{{Cite web |title=LIST: Miss Universe 2024 Top 12 {{!}} Philstar.com |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400645/list-miss-universe-2024-top-12 |access-date=2024-11-17 |website=www.philstar.com}}</ref>
|
* {{ARG}} – [[Magalí Benejam]]
* {{BOL}} – Juliana Barrientos
* {{CAN}} – [[Ashley Callingbull]]
* {{CHL}} – Emilia Dides §
* {{PER}} – [[Tatiana Calmell]]
* {{PUR}} – [[Jennifer Colón]]
* {{RUS}} – Valentina Alekseeva
|-
|Top 30<ref>{{Cite web |last=Llemit |first=Kathleen A. |title=LIST: Miss Universe 2024 Top 30, including Philippines |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400642/list-miss-universe-2024-top-30-including-philippines |access-date=2024-11-17 |website=Philstar.com}}</ref>
|
* {{ARU}} – [[Anouk Eman]]
* {{CAM}} – Davin Prasath
* {{CHN}} – Jia Qi
* {{CUB}} – Marianela Ancheta
* {{DOM}} – Celinee Santos
* {{ECU}} – [[Mara Topić]]
* {{EGY}} – Logina Salah
* {{FIN}} – [[Matilda Wirtavuori]]
* {{FRA}} – [[Indira Ampiot]]
* {{IND}} – [[Rhea Singha]]
* {{JPN}} – [[Kaya Chakrabortty]]
* {{MAC}} – Cassandra Chiu
* {{MAS}} – Sandra Lim
* {{NIC}} – Geyssell García
* {{PHI}} – [[Chelsea Manalo]]
* {{SRB}} – [[Ivana Trišić]]
* {{VIE}} – [[Nguyễn Cao Kỳ Duyên (model)|Nguyễn Cao Kỳ Duyên]]
* {{ZIM}} – Sakhile Dube
|}
<small>§ – Voted into the Top 30 by viewers</small>
=== Hosting of Miss Universe 2025 ===
Argentina, Costa Rica, Dominican Republic, India, Morocco, South Africa, Spain and Thailand were shortlisted for hosting [[Miss Universe 2025]].
=== Continental Winners ===
After the final competition, Continental Winners were announced during the press conference. The continental queens received the most number of social media engagements during the competition proper, regardless of their placements in the competition.<ref>{{cite web |title=LIVE: Denmark's Victoria Kjær Theilvig holds first press conference after winning Miss Universe 2024|url=https://www.youtube.com/watch?v=Qsbtwlc15fM |website=[[ABS-CBN News]] |date=16 November 2024 |access-date=16 November 2024 |url-status=live}}</ref> [[Venezuela]], [[Thailand]] and [[Mexico]] were exempted due to the conflict of interest as the Miss Universe is currently jointly owned by the three countries.
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;"
!Award
!Contestant
|-
| Miss Universe Africa & Oceania
|
* {{NGR}} – [[Chidimma Adetshina]]
|-
| Miss Universe Asia
|
* {{PHI}} – [[Chelsea Manalo]]
|-
| Miss Universe Americas
|
* {{PER}} – [[Tatiana Calmell]]
|-
| Miss Universe Europe & Middle East
|
* {{FIN}} – [[Matilda Wirtavuori]]
|}
=== Special awards ===
After the preliminary competition, special awards were given to the national directors and contestants who demonstrated their dedication and passion for the Miss Universe organization.
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;"
!Award
!Contestant
|-
| Miss Congeniality
|
* {{TTO}} – Jenelle Thongs
|-
|Best Skin Award
|
* {{HON}} – Stephanie Cam
|-
|People’s Choice Award
|
* {{CHL}} - Emilia Dides
|}
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;"
!Award
!National Director
|-
| Best National Director
|
* {{CAN}} – Dennis Dávila, [[Miss Universe Canada]]
|-
| Best National Pageant
|
* {{VIE}} – Nguyễn Thị Hương Ly, [[Miss Universe Vietnam]]
|-
|Best National Host Tour Country
|
* {{PHL}} – [[Jonas Gaffud]], [[Miss Universe Philippines]]
|-
|Beyond the Crown Award
|
* {{PRI}} – Yizette Cifredo, [[Miss Universe Puerto Rico]]
|}
==== Voice for Change ====
The contestants participated in the ''Voice For Change'' competition, where they showcased their advocacy through a three-minute video. The competition was sponsored by jewelry brand [[Mouawad]] and communication platform CI Talks, and the winners were determined through an online vote and a selection committee. During the preliminary competition, the seven silver finalists were announced and the three gold winners were unveiled during the preliminary competition.
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;"
!Placement
!Contestant
|-
|Gold Winners
|
* {{BOL}} – Juliana Barrientos
* {{CAM}} – Davin Prasath
* {{GUA}} – Ana Gabriela Villanueva
|-
|Silver Finalists
|
* {{ARU}} – Anouk Eman
* {{BHR}} – Shereen Ahmed
* {{CYM}} – [[Raegan Rutty]]
* {{ERI}} – Snit Tewoldemedhin
* {{FIN}} – [[Matilda Wirtavuori]]
* {{GIN}} – Saran Bah
* {{THA}} – [[Suchata Chuangsri]]
|}
==Contestants==
One hundred and twenty-five contestants competed for the title:
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;"
|-
! Country/Territory<!-- FOR NAMES OF COUNTRIES AND TERRITORIES, PLEASE ADHERE TO [[WP:COMMONNAME]] POLICIES. -->
! Contestant
! Age{{efn|name=A|Ages at the time of the pageant}}
! Hometown
|-
| {{flagdeco|ALB}} [[Miss Universe Albania|Albania]] || {{sortname|Franceska|Rustem}}<ref>{{cite web |title=Françeska Rustemi shpallet Miss Universe Albania 2024 |url=https://telegrafi.com/franceska-rustemi-shpallet-miss-universe-albania-2024/ |website=telegrafi |date=9 June 2024 |access-date=10 June 2024 |language=sq |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609143914/https://telegrafi.com/franceska-rustemi-shpallet-miss-universe-albania-2024/ |url-status=live}}</ref> || 19 || [[Durrës]]
|-
| {{flagdeco|ANG}} [[Miss Angola|Angola]] || {{sortname|Nelma|Ferreira|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Nelma Tchissola Ferreira é a representante de Angola para o Miss Universo 2024 |url=https://platinaline.com/nelma-tchissola-ferreira-e-a-representante-de-angola-para-o-miss-universo-2024/ |website=PlatinaLine |date=10 October 2024 |access-date=10 October 2024 |language=pt-AO |archive-date=6 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241106123536/https://platinaline.com/nelma-tchissola-ferreira-e-a-representante-de-angola-para-o-miss-universo-2024/ |dead-url=yes }}</ref> || 26 || [[Benguela]]
|-
| {{flagdeco|ARG}} [[Miss Argentina|Argentina]] || {{sortname|Magalí|Benejam}}<ref>{{cite web |title=Magalí Benejam de Córdoba es la nueva Miss Universo Argentina |url=https://www.diariolaprovinciasj.com/elpais/2024/5/25/magali-benejam-de-cordoba-es-la-nueva-miss-universo-argentina-214722.html |website=Diario La Provincia |access-date=26 May 2024 |language=es |archive-date=26 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240526024625/https://www.diariolaprovinciasj.com/elpais/2024/5/25/magali-benejam-de-cordoba-es-la-nueva-miss-universo-argentina-214722.html |url-status=live}}</ref> || 29 || [[Córdoba, Argentina|Córdoba]]
|-
|{{flagdeco|ARM}} [[Miss Armenia|Armenia]]||{{sortname|Emma|Avanesyan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=LLC |first=Helix Consulting |title=Armenia names new delegate to Miss Universe pageant |url=https://www.panorama.am/en/news/2024/10/28/Armenia-Miss-Universe/3070983 |access-date=28 October 2024 |website=Panorama |language=en}}</ref>|| 32|| [[Yerevan]]
|-
| {{flagdeco|ARU}} [[Miss Aruba|Aruba]] || {{sortname|Anouk|Eman|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Anouk Eman eligi Miss Universe Aruba 2024 |trans-title=Anouk Eman elected Miss Universe Aruba 2024 |url=https://www.noticiacla.com/news/31973 |website=NoticiaCLA |date=11 August 2024 |access-date=11 August 2024 |language=pap |archive-date=12 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812020117/https://www.noticiacla.com/news/31973 |url-status=live}}</ref> || 32 || [[Oranjestad, Aruba|Oranjestad]]
|-
| {{flagdeco|AUS}} [[Miss Universe Australia|Australia]] || {{sortname|Zoe|Creed|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=George |first=Owen |title=Zoe Creed crowned Miss Universe Australia 2024 |url=https://gcmag.com.au/zoe-creed-crowned-miss-universe-australia-2024/ |website=Gold Coast Magazine |date=5 September 2024 |language=en |access-date=6 September 2024 |archive-date=6 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240906101225/https://gcmag.com.au/zoe-creed-crowned-miss-universe-australia-2024/ |url-status=live}}</ref> || 23 || [[Brisbane]]
|-
| {{flagdeco|BAH}} [[Miss Universe Bahamas|Bahamas]] || {{sortname|Selvinique|Wright|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=13 May 2024 |title=Fourth Time's the Charm: Selvenique Wright wins Miss Bahamas Universe |url=https://caribbean.loopnews.com/content/fourth-times-charm-selvenique-wright-wins-miss-bahamas-universe |access-date=15 May 2024 |website=Loop News Caribbean |language=en |archive-date=15 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240515001815/https://caribbean.loopnews.com/content/fourth-times-charm-selvenique-wright-wins-miss-bahamas-universe |url-status=live}}</ref> || 32 || [[Andros, Bahamas|Andros]]
|-
|{{flagdeco|BHR}} [[Miss Universe Bahrain|Bahrain]] || {{sortname|Shereen|Ahmed|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Shabbir |first1=Hera |title=Community Celebrates As New Miss Universe Bahrain 2024 Is Crowned |url=https://lovin.co/bahrain/en/latest/community-celebrates-as-new-miss-universe-bahrain-2024-is-crowned/ |website=Lovin Bahrain |date=7 October 2024 |access-date=7 October 2024}}</ref> || 30 || [[Manama]]
|-
|{{flagdeco|BGD}} [[Miss Universe Bangladesh|Bangladesh]]||{{sortname|Aniqa|Alam|nolink=1}}<ref>{{Cite web |title=Aniqa Alam to Represent Bangladesh in Miss Universe |url=https://www.rtvonline.com/english/entertainment/17440 |access-date=28 October 2024 |website=RTV Online |language=en}}</ref>|| 32 || [[Dhaka]]
|-
|{{flagdeco|BLR}} [[Miss Belarus|Belarus]] || {{sortname|Eleanora|Kachalovskaya|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Altatis |first=C. V. |date=19 October 2024 |title=Minsk's Eleanora Kachalovskaya to represent Belarus at Miss Universe 2024 in Mexico |url=https://cvstardom.com/2024/10/19/minsks-eleanora-kachalovskaya-to-represent-belarus-at-miss-universe-2024-in-mexico/ |access-date=21 October 2024 |website=CV Stardom |language=en |archive-date=8 November 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108214927/https://cvstardom.com/2024/10/19/minsks-eleanora-kachalovskaya-to-represent-belarus-at-miss-universe-2024-in-mexico/ |dead-url=yes}}</ref>|| 24 || [[Minsk]]
|-
| {{flagdeco|BEL}} [[Miss Belgium|Belgium]] || {{sortname|Kenza|Ameloot|nolink=1}}<ref>{{cite web |url=https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/02/24/kenza-ameloot-is-nieuwe-miss-belgie/ |title=21-jarige Kenza Ameloot is nieuwe Miss België |date=25 February 2024 |language=nl |work=[[VRT (broadcaster)|VRT]] |access-date=4 June 2024 |archive-date=24 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240224232813/https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/02/24/kenza-ameloot-is-nieuwe-miss-belgie/ |url-status=live}}</ref> || 22 || [[Sint-Amandsberg]]
|-
| {{flagdeco|BLZ}} [[Miss Universe Belize|Belize]] || {{sortname|Halima|Hoy|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=14 April 2024 |title=Halima Hoy is Miss Belize Universe 2024 |url=https://www.breakingbelizenews.com/2024/04/14/halima-hoy-is-miss-belize-universe-2024/ |access-date=14 April 2024 |website=Breaking Belize News |archive-date=14 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240414163353/https://www.breakingbelizenews.com/2024/04/14/halima-hoy-is-miss-belize-universe-2024/ |url-status=live}}</ref> || 30 || [[Port Loyola]]
|-
| {{flagdeco|BOL}} [[Miss Bolivia|Bolivia]] || {{sortname|Juliana|Barrientos|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Verduguez |first=Alejandra |title=¡Juliana Barrientos es la Miss Bolivia Universo 2024! |url=https://www.reduno.com.bo/tendencias/juliana-barrientos-es-la-miss-bolivia-universo-2024--202462923350 |access-date=30 June 2024 |website=RedUno |language=es |archive-date=30 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240630105439/https://www.reduno.com.bo/tendencias/juliana-barrientos-es-la-miss-bolivia-universo-2024--202462923350 |url-status=live}}</ref> || 27 || [[Cochabamba]]
|-
| {{flagdeco|BON}} [[Miss Bonaire|Bonaire]] ||{{sortname|Ruby|Pouchet}}<ref>{{cite web |date=17 May 2024 |title=Ruby Pouchet crowned Miss Universe Bonaire 2024, set to compete in Mexico this November |url=https://bonaireisland.com/ruby-pouchet-crowned-miss-universe-bonaire-2024-set-to-compete-in-mexico-this-november/ |access-date=31 May 2024 |website=Bonaire Island |archive-date=31 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240531172119/https://bonaireisland.com/web/20240531172119/https://bonaireisland.com/ruby-pouchet-crowned-miss-universe-bonaire-2024-set-to-compete-in-mexico-this-november/ |url-status=live}}</ref> || 29 || [[Kralendijk]]
|-
|{{flagdeco|BWA}} [[Miss Universe Botswana|Botswana]]||{{sortname|Thanolo|Keutlwile|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 September 2024 |title=Nữ bác sĩ đầu trọc ở Hoa hậu Hoàn vũ 2024 |url=https://tienphong.vn/nu-bac-si-dau-troc-o-hoa-hau-hoan-vu-2024-post1675509.tpo |access-date=22 September 2024 |website=Báo điện tử Tiền Phong |language=vi |archive-date=22 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240922100033/https://tienphong.vn/nu-bac-si-dau-troc-o-hoa-hau-hoan-vu-2024-post1675509.tpo |url-status=live}}</ref>|| 28 || [[Thamaga]]
|-
|{{flagdeco|BRA}} [[Miss Brazil|Brazil]]||{{sortname|Luana|Cavalcante|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=20 September 2024 |title=Miss Universo Brasil 2024: Luana Cavalcante, de Pernambuco, vence concurso |url=https://gshow.globo.com/moda-e-beleza/noticia/miss-universo-brasil-2024-gabrielle-marinho-do-pernamburco-vence-concurso.ghtml |access-date=20 September 2024 |website=gshow |language=pt-br |archive-date=20 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240920160541/https://gshow.globo.com/moda-e-beleza/noticia/miss-universo-brasil-2024-gabrielle-marinho-do-pernamburco-vence-concurso.ghtml |url-status=live}}</ref>||25 ||[[Recife]]
|-
|{{flagdeco|IVB}} [[Miss British Virgin Islands|British Virgin Islands]] || {{sortname|Deyounce|Lowenfield|nolink=1}}<ref>{{Cite web |title=Deyounce E. Lowenfield crowned Miss Universe BVI 2024 |url=https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/deyounce-e-lowenfield-crowned-miss-universe-bvi-2024 |access-date=12 August 2024 |website=Virgin Islands News Online |archive-date=12 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812115413/https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/deyounce-e-lowenfield-crowned-miss-universe-bvi-2024 |url-status=live}}</ref>|| 20 || [[Tortola]]
|-
|{{flagdeco|BUL}} [[Miss Universe Bulgaria|Bulgaria]] || {{sortname|Elena|Vian|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 October 2024 |title=38-годишната Елена Виан стана "Мис Вселена България", "Мис Свят" - Елвира Георгиева |url=https://www.24chasa.bg/index.php/ozhivlenie/article/19111659 |access-date=14 October 2024 |work=24chasa |language=bg}}</ref> || 38 || [[Haskovo]]
|-
|{{flagdeco|CAM}} [[Miss Cambodia|Cambodia]] || {{sortname|Davin|Prasath|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=David |first1=Sen |title=Davin Prasath, the first-ever mom, is crowned Miss Universe Cambodia 2024 |url=https://www.khmertimeskh.com/501550694/davin-prasath-the-first-ever-mom-is-crowned-miss-universecambodia-2024/ |website=[[Khmer Times]] |access-date=31 August 2024 |date=30 August 2024}}</ref>||33 ||[[Phnom Penh]]
|-
|{{flagdeco|CMR}} [[Miss Cameroon|Cameroon]] || {{sortname|Noura|Njikam|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=28 June 2024 |title=Miss Cameroun 2024 : Noura Raïssa Njikam remporte la couronne |url=https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |access-date=28 June 2024 |website=Lebledparle |language=fr-FR |archive-date=28 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240628235241/https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |url-status=live}}</ref> ||25 ||[[Yaoundé]]
|-
|{{flagdeco|CAN}} [[Miss Universe Canada|Canada]] || {{sortname|Ashley|Callingbull}}<ref>{{cite web |first1=Ellie |last1=Spina |date=28 July 2024 |title=Miss Universe Canada contestant, 58, aimed to inspire mature women worldwide: 'You get to write the script' |url=https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-contestant-58-aimed-to-inspire-mature-women-worldwide-you-get-to-write-the-script-132941264.html |access-date=29 July 2024 |website=Yahoo News Canada |archive-date=29 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240729122904/https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-contestant-58-aimed-to-inspire-mature-women-worldwide-you-get-to-write-the-script-132941264.html |url-status=live}}</ref>|| 35 || [[Enoch Cree Nation|Enoch]]
|-
|{{flagdeco|CYM}} [[Miss Cayman Islands|Cayman Islands]] || {{sortname|Raegan|Rutty}}<ref>{{cite web |last1=Gallego |first1=Shanda |title=Cayman's first Olympic gymnast crowned Miss Universe Cayman Islands 2024 |url=https://www.caymancompass.com/2024/09/01/caymans-first-olympic-gymnast-crowned-miss-universe-cayman-islands-2024/ |website=Cayman Compass |access-date=2 September 2024 |date=1 September 2024 |archive-date=1 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240901233404/https://www.caymancompass.com/2024/09/01/caymans-first-olympic-gymnast-crowned-miss-universe-cayman-islands-2024/ |url-status=live}}</ref> || 22 || [[East End, Cayman Islands|East End]]
|-
| {{flagdeco|CHI}} [[Miss Universo Chile|Chile]] || {{sortname|Emilia|Dides|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Emilia Dides gana el Miss Universo Chile 2024 |url=https://www.t13.cl/noticia/espectaculos/emilia-dides-ganadora-rojo-se-quedo-corona-miss-universo-chile-2024-7-7-2024 |access-date=8 July 2024 |website=www.t13.cl |date=7 July 2024 |archive-date=8 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240708220853/https://www.t13.cl/noticia/espectaculos/emilia-dides-ganadora-rojo-se-quedo-corona-miss-universo-chile-2024-7-7-2024 |url-status=live}}</ref>|| 25 || [[Vitacura]]
|-
| {{flagdeco|CHN}} [[Miss Universe China|China]] || {{sortname|Jia|Qi|nolink=1}}<ref>{{cite web |access-date=24 October 2023 |archive-date=24 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231024074828/https://tienphong.vn/nhan-sac-hoa-hau-hoan-vu-trung-quoc-2023-post1580644.tpo |date=23 October 2023 |language=vi |title=Nhan sắc Hoa hậu Hoàn vũ Trung Quốc 2023 |trans-title=Beauty of Miss Universe China |url=https://tienphong.vn/nhan-sac-hoa-hau-hoan-vu-trung-quoc-2023-post1580644.tpo |url-status=live |website=[[Tien Phong (newspaper)|Tiền Phong]]}}</ref> || 26 || [[Chengdu]]
|-
| {{flagdeco|COL}} [[Miss Universe Colombia|Colombia]] || {{sortname|Daniela|Toloza}}<ref>{{cite web |date=3 June 2024 |title=Daniela Toloza Rocha es la ganadora de Miss Universe Colombia 2024 |trans-title=Daniela Toloza Rocha is the winner of Miss Universe Colombia 2024 |url=https://www.infobae.com/colombia/2024/06/01/en-vivo-miss-universe-colombia-2024-todo-lo-que-tiene-que-conocer-previo-al-evento/ |access-date=3 June 2024 |website=infobae |language=es |archive-date=3 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240603025645/https://www.infobae.com/colombia/2024/06/01/en-vivo-miss-universe-colombia-2024-todo-lo-que-tiene-que-conocer-previo-al-evento/ |url-status=live}}</ref> || 30 || [[Cali]]
|-
|{{flagdeco|CRI}} [[Miss Costa Rica|Costa Rica]] ||{{sortname|Elena|Hidalgo|nolink=1}}<ref>{{cite web |url=https://www.diarioextra.com/Noticia/detalle/530473/elena-hidalgo-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica |title=Elena Hidalgo es la nueva Miss Universe Costa Rica |language=es-CR |website=Diario Extra |date=10 September 2024 |access-date=11 September 2024 |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911050156/https://www.diarioextra.com/Noticia/detalle/530473/elena-hidalgo-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica |url-status=live}}</ref> || 32 || [[San José, Costa Rica|San José]]
|-
| {{flagdeco|CIV}} [[Miss Cote d'Ivoire|Côte d'Ivoire]] || {{sortname|Marie-Emmanuelle|Diamala|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Koffi |first1=Sandra Manuella |title=Diamala Marie Emmanuelle, Miss 2024, représentera la Côte d'Ivoire à Miss Universe 2024 |url=https://www.pulse.ci/divertissement/diamala-marie-emmanuelle-miss-2024-representera-la-cote-divoire-a-miss-universe-2024/zf8krz0 |website=Pulse Côte d'Ivoire |access-date=10 September 2024 |language=fr |date=9 September 2024 |archive-date=9 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240909230052/https://www.pulse.ci/divertissement/diamala-marie-emmanuelle-miss-2024-representera-la-cote-divoire-a-miss-universe-2024/zf8krz0 |url-status=live}}</ref> || 20 || [[Aboisso]]
|-
| {{flagdeco|HRV}} [[Miss Universe Croatia|Croatia]] || {{sortname|Zrinka|Ćorić|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=6 May 2024 |title=Miss Universe Croatia 2024 is Zrinka Coric that will represent this Balkan nation in the 73 edition of the Miss Universe pageant to be held in Mexico on November |url=https://theperfectmiss.com/miss-universe-croatia-2024-zrinka-coric/ |access-date=7 May 2024 |website=theperfectmiss |language=en |archive-date=7 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240507055443/https://theperfectmiss.com/miss-universe-croatia-2024-zrinka-coric/ |url-status=live}}</ref> || 23 || [[Dubrovnik]]
|-
|{{flagdeco|CUB}} [[Miss Cuba|Cuba]] || {{sortname|Marianela|Ancheta|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Cuba ya tiene representante para Miss Universo 2024 |url=https://www.cubanet.org/cuba-ya-tiene-representante-para-miss-universo-2024/ |website=Cubanet |access-date=27 September 2024 |language=es |date=26 September 2024 |archive-date=27 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927014014/https://www.cubanet.org/cuba-ya-tiene-representante-para-miss-universo-2024/ |url-status=live}}</ref> || 31 || [[Ranchuelo]]
|-
|{{flagdeco|CUR}} [[Miss Curaçao|Curaçao]] || {{sortname|Kimberly|de Boer|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Kimberly de Boer is the newly crowned Miss Universe Curaçao. She will represent Curaçao at the Miss Universe 2024 pageant in Mexico this November. |url=https://caribbean.loopnews.com/content/new-miss-universe-curacao-2024-crowned |access-date=26 May 2024 |website=Loop News |language=en }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|| 19 || [[Willemstad]]
|-
|{{flagdeco|CYP}} [[Miss Cyprus|Cyprus]] || {{sortname|Katerina|Dimitriou|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Altatis |first=Conan |date=2 November 2024 |title=Nicosia's Katerina Dimitriou is Miss Universe Cyprus 2024 |url=https://cvstardom.com/2024/11/02/nicosias-katerina-dimitriou-is-miss-universe-cyprus-2024/?fbclid=IwZXh0bgNhZW0CMTEAAR0ZzbZIFETyXvjqLoAocuLImyeJq52ZaszVxlbJu1pX2iaTBoAjV47ko3g_aem_uWPMZgQysDdW8iVGZopcgA |access-date=4 November 2024 |website=CV Stardom |language=en}}</ref>|| 29 || [[Nicosia]]
|-
|{{flagdeco|CZE}} [[Czech Miss|Czech Republic]] || {{sortname|Marie|Danči|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 September 2024 |title=Přítelkyně hvězdy filmu Vlny míří do Mexika na Miss Universe. Z jejího národního kostýmu se vám budou sbíhat sliny |url=https://www.super.cz/clanek/celebrity-pritelkyne-hvezdy-filmu-vlny-miri-do-mexika-na-miss-universe-z-jejiho-narodniho-kostymu-se-vam-budou-sbihat-sliny-1507931 |access-date=9 September 2024 |website=Super.cz |language=cs |archive-date=26 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240926024815/https://www.super.cz/clanek/celebrity-pritelkyne-hvezdy-filmu-vlny-miri-do-mexika-na-miss-universe-z-jejiho-narodniho-kostymu-se-vam-budou-sbihat-sliny-1507931 |url-status=live}}</ref>|| 28 || [[Krnov]]
|-
|{{flagdeco|DRC}} [[Miss Congo (RDC)|Democratic Republic of the Congo]] || {{sortname|Ilda|Amani|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Miss Universe 2024 : Ilda Amani, gagnante de la grande finale en RDC |url=https://acp.cd/culture/miss-universe-2024-ilda-amani-gagnante-de-la-grande-finale-en-rdc/ |website=Agence Congolaise de Presse |access-date=31 August 2024 |language=fr |date=30 August 2024 |archive-date=31 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240831011715/https://acp.cd/culture/miss-universe-2024-ilda-amani-gagnante-de-la-grande-finale-en-rdc/ |url-status=live}}</ref> || 26 || [[Bukavu]]
|-
|{{flagdeco|DEN}} [[Miss Denmark|Denmark]] || {{sortname|Victoria|Kjær Theilvig}}<ref name="msn">{{cite web |date=16 June 2024 |title=Miss Universe 2024: Meet the contestants |url=https://www.msn.com/en-ph/news/other/miss-universe-2024-meet-the-contestants/ss-BB1nYI3L |access-date=9 September 2024 |website=Periodismo.com |via=[[MSN]] |archive-date=8 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240708125821/https://www.msn.com/en-ph/news/other/miss-universe-2024-meet-the-contestants/ss-BB1nYI3L |url-status=live}}</ref> || 21 || [[Søborg, Gribskov Municipality|Søborg]]
|-
| {{flagdeco|DOM}} [[Miss Dominican Republic|Dominican Republic]] || {{sortname|Celinee|Santos|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Leonor |first=Jessica |date=6 May 2024 |title=Celinee Santos es Miss República Dominicana 2024 |url=https://www.diariolibre.com/revista/cultura/2024/05/06/celinee-santos-es-coronada-miss-republica-dominicana-2024/2712346 |access-date=6 May 2024 |website=[[Diario Libre]] |language=es |archive-date=6 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240506100708/https://www.diariolibre.com/revista/cultura/2024/05/06/celinee-santos-es-coronada-miss-republica-dominicana-2024/2712346 |url-status=live}}</ref> || 24 || [[Santo Domingo]]
|-
| {{flagdeco|ECU}} [[Miss Universe Ecuador|Ecuador]] || {{sortname|Mara|Topić}}<ref>{{cite web |title=Mara Topic es la ganadora de Miss Universo Ecuador |url=https://www.primicias.ec/noticias/entretenimiento/miss-universo-ecuador-ganadora-mara-topic/ |access-date=9 June 2024 |website=Primicias |date=8 June 2024 |language=es |archive-date=9 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240609034027/https://www.primicias.ec/noticias/entretenimiento/miss-universo-ecuador-ganadora-mara-topic/ |url-status=live}}</ref>|| 30 ||[[Guayaquil]]
|-
| {{flagdeco|EGY}} [[Miss Egypt|Egypt]] || {{sortname|Logina|Salah|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Bi |first1=Huong |title=Người phụ nữ một con với làn da bạch biến sẽ đối đầu với Kỳ Duyên tại Miss Universe |url=https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/nguoi-phu-nu-mot-con-voi-lan-da-bach-bien-se-doi-dau-voi-ky-duyen-202410061823347328.html |website=Saostar |access-date=7 October 2024 |language=Vietnamese |date=6 October 2024}}</ref>|| 34 || [[Alexandria]]
|-
|{{flagdeco|SLV}} [[Miss El Salvador|El Salvador]] || {{sortname|Florence|García|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=González |first=Corina |date=7 September 2024 |title=Ella es Florence García, la ganadora de Miss Universe El Salvador 2024 |url=https://us.as.com/tikitakas/quien-es-la-ganadora-de-miss-universo-el-salvador-2024-n/ |access-date=8 September 2024 |website=Diario AS |language=es-us |archive-date=8 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240908040544/https://us.as.com/tikitakas/quien-es-la-ganadora-de-miss-universo-el-salvador-2024-n/ |url-status=live}}</ref>||26 || [[San Miguel, El Salvador|San Miguel]]
|-
|{{flagdeco|GNQ}} [[Miss Equatorial Guinea|Equatorial Guinea]] || {{sortname|Diana|Angono Mouhafo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |title=DIANA DASHAIRA MOUHAFO SE CORONA COMO MISS GUINEA ECUATORIAL 2024 |url=https://asongaradio.com/noticia/1624743/diana-dashaira-mouhafo-se-corona-como-miss-guinea-ecuatorial-2024 |access-date=8 September 2024 |website=asongaradio.com |language=es-es |archive-date=8 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240908225031/https://asongaradio.com/noticia/1624743/diana-dashaira-mouhafo-se-corona-como-miss-guinea-ecuatorial-2024 |url-status=live}}</ref>|| 25 || [[Malabo]]
|-
|{{flagu|Eritrea}}
|{{sortname|Snit|Tewoldemedhin|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Altatis |first=C. V. |date=11 October 2024 |title=Snit Tewoldemedhin's stardom from Miss Africa USA 2023 to Miss Universe 2024 |url=https://cvstardom.com/2024/10/11/snit-tewoldemedhins-stardom-from-miss-africa-usa-2023-to-miss-universe-2024/ |access-date=12 October 2024 |website=CV Stardom |language=en}}</ref>
|25
|[[Asmara]]
|-
|{{flagdeco|EST}} [[Miss Estonia|Estonia]]|| {{sortname|Valeria|Vasilieva|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Khan |first=Rene |date=14 September 2022 |title=Valeria Vasilieva Crowned Miss Universe Estonia 2024 |url=https://www.dfashionmagazine.com/article-detail.php?id=1423 |access-date=9 October 2024 |website=DFashionMagazine : Valeria Vasilieva Crowned Miss Universe Estonia 2024 |language=en }}{{Dead link|date=November 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|| 22 || [[Tallinn]]
|-
|{{flagdeco|FJI}} [[Miss Fiji|Fiji]]|| {{sortname|Manshika|Prasad|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Kumar |first1=Nikhil Aiyush |title=Prasad official winner for Miss Universe Fiji says organizers |url=https://www.fbcnews.com.fj/news/prasad-official-winner-for-miss-universe-fiji-says-organizers/ |website=FBC News |access-date=12 October 2024}}</ref>|| 24 || [[Levuka]]
|-
|{{flagdeco|FIN}} [[Miss Finland|Finland]]|| {{sortname|Matilda|Wirtavuori|nolink=}}<ref>{{Cite web |title=Tässä on uusi Miss Suomi: 'Tuon Miss Universum -voiton Suomeen!' |url=https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/e45a320a-81ee-4461-8253-13d92cbdc759 |access-date=14 September 2024 |website=Iltalehti |language=fi |archive-date=27 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927181141/https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/e45a320a-81ee-4461-8253-13d92cbdc759 |url-status=live}}</ref>|| 24 || [[Tampere]]
|-
| {{flagdeco|FRA}} [[Miss France|France]]|| {{sortname|Indira|Ampiot}}<ref>{{cite web |date=13 November 2023 |title=Miss France : avant même la fin de son règne, Indira Ampiot révèle ce qu'elle fera après avoir rendu sa couronne |trans-title=Miss France: before even the end of her reign, Indira Ampiot reveals what she will do after having given up her crown |url=https://www.femina.fr/article/miss-france-avant-meme-la-fin-de-son-regne-indira-ampiot-revele-ce-qu-elle-fera-apres-avoir-rendu-sa-couronne |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231119234511/https://www.femina.fr/article/miss-france-avant-meme-la-fin-de-son-regne-indira-ampiot-revele-ce-qu-elle-fera-apres-avoir-rendu-sa-couronne |archive-date=19 November 2023 |access-date=14 November 2023 |work=[[Femina (France)|Femina]] |language=fr}}</ref>|| 20 || [[Basse-Terre]]
|-
| {{flagdeco|GER}} [[Miss Universe Germany|Germany]]|| {{sortname|Pia|Theissen|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Besau |first1=Sebastian |date=30 April 2024 |title=Kölnerin wird in Düsseldorf zur Miss Universe Germany gekürt |url=https://www.nrz.de/staedte/duesseldorf/article242213480/Koelnerin-wird-in-Duesseldorf-zur-Miss-Universe-Germany-gekuert.html |access-date=2 May 2024 |website=[[Neue Ruhr Zeitung]] |language=de |archive-date=30 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240430030449/https://www.nrz.de/staedte/duesseldorf/article242213480/Koelnerin-wird-in-Duesseldorf-zur-Miss-Universe-Germany-gekuert.html |url-status=live}}</ref>|| 26 || [[Cologne]]
|-
|{{flagdeco|GIB}} [[Miss Gibraltar|Gibraltar]]|| {{sortname|Shyanne|McIntosh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |title=Shyanne McIntosh wins Miss Universe Gibraltar |url=https://www.chronicle.gi/shyanne-mcintosh-wins-miss-universe-gibraltar/ |access-date=12 August 2024 |language=en |archive-date=12 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812182837/https://www.chronicle.gi/shyanne-mcintosh-wins-miss-universe-gibraltar/ |url-status=live}}</ref>|| 25 || [[Gibraltar]]
|-
| {{flagdeco|GBR}} [[Miss Universe Great Britain|Great Britain]]||{{sortname|Christina|Chalk}}<ref>{{cite web |title=Fil-Brit Christina Dela Cruz Chalk is Miss Universe Great Britain 2024! |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/912599/fil-brit-istina-dela-cruz-chalk-is-miss-universe-great-britain-2024/story/ |access-date=8 July 2024 |website=GMA News Online |date=8 July 2024 |archive-date=8 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240708155308/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/912599/fil-brit-istina-dela-cruz-chalk-is-miss-universe-great-britain-2024/story/ |url-status=live}}</ref>|| 31 || [[Dunblane]]
|-
| {{flagdeco|GRE}} [[Star GS Hellas|Greece]]|| {{sortname|Christianna|Katsieri|nolink=1}}<ref>{{cite web |first1=David |last1=Tusing |first2=Evelyn |last2=Lau |date=8 May 2024 |title=Miss Universe 2024 contestants who have been crowned so far |url=https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2024/04/05/miss-universe-2024-contestants/ |access-date=31 May 2024 |website=[[The National (Abu Dhabi)|The National]] |archive-date=31 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240531013128/https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2024/04/05/miss-universe-2024-contestants/ |url-status=live}}</ref>|| 22 || [[Piraeus]]
|-
| {{Flagicon|GDL|variant=local}}[[Miss International Guadeloupe|Guadeloupe]]||{{sortname|Coraly|Desplan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Losio |first=Jérémy |date=17 August 2024 |title=Coraly Desplan élue Miss Universe Guadeloupe 2024 |url=https://rci.fm/guadeloupe/infos/Societe/Coraly-Desplan-elue-Miss-Universe-Guadeloupe-2024 |access-date=17 August 2024 |website=rci.fm |language=fr |archive-date=17 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240817134845/https://rci.fm/guadeloupe/infos/Societe/Coraly-Desplan-elue-Miss-Universe-Guadeloupe-2024 |url-status=live}}</ref>|| 20 || [[Pointe-Noire, Guadeloupe|Pointe-Noire]]
|-
| {{flagdeco|GUA}} [[Miss Guatemala|Guatemala]]|| {{sortname|Ana Gabriela|Villanueva|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Maza |first=Maria de los Angeles |date=26 August 2024 |title=¿Quién es Ana Gabriela Villanueva, la nueva Miss Universo Guatemala 2024? |url=https://lahora.gt/lh-bienestar/mmaza/2024/08/26/quien-es-ana-gabriela-villanueva-la-nueva-miss-universo-guatemala-2024/ |access-date=26 August 2024 |website=La Hora |language=es |archive-date=26 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240826203843/https://lahora.gt/lh-bienestar/mmaza/2024/08/26/quien-es-ana-gabriela-villanueva-la-nueva-miss-universo-guatemala-2024/ |url-status=live}}</ref>|| 22 || [[Santa Cruz Naranjo]]
|-
|{{flagdeco|GIN}} [[Miss Guinea|Guinea]]|| {{sortname|Saran|Bah|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Soumah |first1=Bountouraby Amine |title=Miss Univers 2024 : Le choix de Saran Bah suscite des interrogations ! |url=https://www.gnakrylive.com/guinee/people/16220-miss-univers-2024-le-choix-de-saran-bah-suscite-des-interrogations |website=Gnakrylive |access-date=7 September 2024 |language=fr |date=2 September 2024 |archive-date=3 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240903053807/https://www.gnakrylive.com/guinee/people/16220-miss-univers-2024-le-choix-de-saran-bah-suscite-des-interrogations |url-status=live}}</ref>|| 29 || [[Conakry]]
|-
|{{flagdeco|GUY}} [[Miss Universe Guyana|Guyana]]|| {{sortname|Ariana|Blaize|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=28 July 2024 |first=Shania |last=Williams |url=https://www.kaieteurnewsonline.com/2024/07/28/ariana-blaize-is-miss-universe-guyana-2024/ |title=Ariana Blaize is Miss Universe Guyana 2024 |access-date=28 July 2024 |website=[[Kaieteur News]] |archive-date=28 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240728135623/https://www.kaieteurnewsonline.com/2024/07/28/ariana-blaize-is-miss-universe-guyana-2024/ |url-status=live}}</ref>|| 26|| [[Georgetown, Guyana|Georgetown]]
|-
|{{flagdeco|HON}} [[Miss Honduras|Honduras]]|| {{sortname|Stephanie|Cam|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=cronologia/-/meta/redaccion-web |title=Stephanie Cam gana el Miss Honduras Universo 2024 |url=https://www.laprensa.hn/espectaculos/stephanie-cam-gana-el-miss-honduras-universo-2024-JA21033903 |access-date=23 August 2024 |website=La Prensa |language=es-HN |archive-date=23 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240823125744/https://www.laprensa.hn/espectaculos/stephanie-cam-gana-el-miss-honduras-universo-2024-JA21033903 |url-status=live}}</ref>|| 32 || [[San Pedro Sula]]
|-
|{{flagdeco|HKG}} [[Miss Hong Kong Pageant|Hong Kong]]|| {{sortname|Joanne|Rhodes|nolink=1}}<ref>{{cite news |title=環球小姐2024 前ViuTV主持姚祖恩奪港區冠軍 甄蕎封亞軍 前港姐雷莊𠒇得季軍 |url=https://www.stheadline.com/realtime-entertainment/3386528/%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902024%E4%B8%A8%E5%89%8DViuTV%E4%B8%BB%E6%8C%81%E5%A7%9A%E7%A5%96%E6%81%A9%E5%A5%AA%E6%B8%AF%E5%8D%80%E5%86%A0%E8%BB%8D-%E7%94%84%E8%95%8E%E5%B0%81%E4%BA%9E%E8%BB%8D-%E5%89%8D%E6%B8%AF%E5%A7%90%E9%9B%B7%E8%8E%8A%F0%A0%92%87%E5%BE%97%E5%AD%A3%E8%BB%8D |website=[[Headline Daily]] |access-date=27 September 2024 |language=Cantonese |date=26 September 2024 |archive-date=27 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240927015532/https://www.stheadline.com/realtime-entertainment/3386528/%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902024%E4%B8%A8%E5%89%8DViuTV%E4%B8%BB%E6%8C%81%E5%A7%9A%E7%A5%96%E6%81%A9%E5%A5%AA%E6%B8%AF%E5%8D%80%E5%86%A0%E8%BB%8D-%E7%94%84%E8%95%8E%E5%B0%81%E4%BA%9E%E8%BB%8D-%E5%89%8D%E6%B8%AF%E5%A7%90%E9%9B%B7%E8%8E%8A%F0%A0%92%87%E5%BE%97%E5%AD%A3%E8%BB%8D |url-status=live}}</ref>|| 24 || Hong Kong
|-
|{{flagdeco|HUN}} [[Miss Universe Hungary|Hungary]]|| {{sortname|Nóra|Kenéz|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Nóra Kenéz Crowned as Miss Universe Hungary |url=https://hungarytoday.hu/nora-kenez-crowned-as-miss-universe-hungary/ |website=Hungary Today |date=30 September 2024 |access-date=30 September 2024 |archive-date=4 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004141442/https://hungarytoday.hu/nora-kenez-crowned-as-miss-universe-hungary/ |url-status=live}}</ref>|| 28 || [[Szombathely]]
|-
|{{flagdeco|ISL}} [[Miss Iceland|Iceland]]|| {{sortname|Sóldís Vala|Ívarsdóttir|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Guðjónsdóttir |first1=Guðrún Ósk |title=Sóldís Vala er Ungfrú Ísland 2024 |url=https://www.dv.is/fokus/2024/08/15/soldis-vala-er-ungfru-island-2024/ |website=[[DV (newspaper)|DV]] |date=15 August 2024 |access-date=15 August 2024 |language=is |archive-date=15 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240815014822/https://www.dv.is/fokus/2024/08/15/soldis-vala-er-ungfru-island-2024/ |url-status=live}}</ref>|| 18 || [[Árbær]]
|-
|{{flagdeco|IND}} [[Miss Universe India|India]]|| {{sortname|Rhea|Singha}}<ref>{{cite web |title=Rhea Singha crowned Miss Universe India 2024 |url=https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/rhea-singha-crowned-miss-universe-india-202420240923034443/ |website=ANI News |access-date=23 September 2024 |archive-date=4 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004141532/https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/rhea-singha-crowned-miss-universe-india-202420240923034443/ |url-status=live}}</ref>|| 19 || [[Ahmedabad]]
|-
|{{flagdeco|IDN}} [[Miss Universe Indonesia|Indonesia]]||{{sortname|Clara|Shafira Krebs}}<ref>{{Cite web |last=Murdianto |first=Muhammad Tarmizi |title=Clara Shafira Sabet Gelar Miss Universe [Indonesia] 2024, Congratulation! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/muhammad-tarmizi-murdianto/clara-shafira-sabet-gelar-miss-universe-2024 |access-date=19 September 2024 |website=IDN Times |date=19 September 2024 |language=Indonesian |archive-date=5 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241005072123/https://www.idntimes.com/men/ladies/muhammad-tarmizi-murdianto/clara-shafira-sabet-gelar-miss-universe-2024 |url-status=live}}</ref>|| 22 ||[[Tangerang]]
|-
|{{flagu|Iran}}<!-- USE IRAN INSTEAD OF PERSIA AS PER [[WP:COMMONNAME]] POLICIES. -->|| {{sortname|Ava|Vahneshan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last1=Times |first1=I. D. N. |last2=Prima |first2=Berkat |title=Perwakilan Persia untuk Ajang Miss Universe 2024 Resmi Diganti |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/berkat-prima/perwakilan-persia-untuk-ajang-miss-universe-2024-resmi-diganti-c1c2 |access-date=8 September 2024 |website=IDN Times |language=id |archive-date=8 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240908131742/https://www.idntimes.com/men/ladies/berkat-prima/perwakilan-persia-untuk-ajang-miss-universe-2024-resmi-diganti-c1c2 |url-status=live}}</ref>|| 26 || [[Mashhad]]
|-
| {{flagdeco|IRE}} [[Miss Universe Ireland|Ireland]]|| {{sortname|Sofia|Labus|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Masterson |first1=Eugene |title='GLITTERING PAGEANT' Cork beauty Sofia Labus crowned Miss Universe Ireland 2024 |url=https://www.sundayworld.com/lifestyle/fashion-beauty/cork-beauty-sofia-labus-crowned-miss-universe-ireland-2024/a1415913320.html |website=[[Sunday World]] |access-date=21 September 2024 |archive-date=21 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240921143621/https://www.sundayworld.com/lifestyle/fashion-beauty/cork-beauty-sofia-labus-crowned-miss-universe-ireland-2024/a1415913320.html |url-status=live}}</ref>|| 21 || [[Montenotte, Cork|Montenotte]]
|-
| {{flagdeco|ISR}} [[Miss Israel|Israel]]|| {{sortname|Ofir|Korsia|nolink=1}}<ref>{{cite web |author= |url=https://rishon.mynet.co.il/local_news/article/rk9fhuhf00 |access-date=2 October 2024 |title=אופיר קורסיה מראשון לציון תייצג אותנו בתחרות מיס יוניברס, ויש לה מסר לעולם |date=2 October 2024 |language=Hebrew |url-status=live |archive-date=4 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004141446/https://rishon.mynet.co.il/local_news/article/rk9fhuhf00}}</ref>|| 23 || [[Rishon LeZion]]
|-
|{{flagdeco|ITA}} [[Miss Universo Italia|Italy]]|| {{sortname|Glelany|Cavalcante|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Glelany Cavalcante è Miss Universe Italy 2024: dalle Marche alla conquista del titolo mondiale |url=https://www.anconatoday.it/attualita/glelany-cavalcante-marche-miss-universo-italia-2024.html |website=Ancona Today |access-date=25 September 2024 |language=Italian |archive-date=4 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004141446/https://www.anconatoday.it/attualita/glelany-cavalcante-marche-miss-universo-italia-2024.html |url-status=live}}</ref>|| 30 || [[Civitanova Marche]]
|-
|{{flagdeco|JAM}} [[Miss Jamaica Universe|Jamaica]]|| {{sortname|Rachel|Silvera|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=29 July 2024 |title=Rachel Silvera crowned Miss Universe Jamaica 2024 |url=https://www.jamaicaobserver.com/2024/07/29/rachel-silvera-crowned-miss-universe-jamaica-2024/ |access-date=30 July 2024 |website=Jamaica Observer |language=en-JM |archive-date=30 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240730031250/https://www.jamaicaobserver.com/2024/07/29/rachel-silvera-crowned-miss-universe-jamaica-2024/ |url-status=live}}</ref>|| 25 || [[Saint Mary Parish, Jamaica|Saint Mary]]
|-
|{{flagdeco|JPN}} [[Miss Universe Japan|Japan]]|| [[Kaya Chakrabortty]]<ref>{{Cite web |last= |first= |date=25 July 2024 |title=ミス・ユニバース日本代表が決定 神戸の英語講師ボランティア、チャクラボルティ雅さん「すごくうれしい」 |trans-title=Miss Universe Japan selected: Kobe-based English teacher volunteer, Kaya Chakrabortty, "I'm so happy" |url=https://www.sanspo.com/article/20240725-5WXUVPSANBMYZLIRKW2AICHIGI/ |access-date=29 July 2024 |website=Sankei Sports |language=ja |archive-date=29 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240729200034/https://www.sanspo.com/article/20240725-5WXUVPSANBMYZLIRKW2AICHIGI/ |url-status=live}}</ref>|| 23 || [[Kobe]]
|-
| {{flagdeco|KAZ}} [[Miss Kazakhstan|Kazakhstan]]|| {{sortname|Madina|Almukhanova|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=15 December 2023 |title=«Қазақстан аруы – 2023»: Қызылордалық Ботагөз Нұржігітова вице-мисс атанды |trans-title='Miss Kazakhstan - 2023': Botagoz Nurzhigitova from Kyzylorda became the vice-miss |url=https://zhalagash-zharshysy.kz/qogam/qazaqstan-arwy-2023-qyzylordalyq-botagoez-nurzhigitova-vice-miss-atandy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218041055/https://zhalagash-zharshysy.kz/qogam/qazaqstan-arwy-2023-qyzylordalyq-botagoez-nurzhigitova-vice-miss-atandy/ |archive-date=18 December 2023 |access-date=27 December 2023 |website=Zharshysy Zhalagash |language=kk}}</ref>|| 24 || [[Almaty]]
|-
| {{flagdeco|KEN}} [[Miss Universe Kenya|Kenya]]|| {{sortname|Irene|Ng'endo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 August 2024 |title=Miss Universe Kenya 2024 Irene Ng'endo react after being crowned... |url=https://www.gettyimages.co.uk/detail/news-photo/miss-universe-kenya-2024-irene-ngendo-react-after-being-news-photo/2166330300 |access-date=17 August 2024 |website=Getty Images |language=en-gb |archive-date=4 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004141445/https://www.gettyimages.co.uk/detail/news-photo/miss-universe-kenya-2024-irene-ngendo-react-after-being-news-photo/2166330300 |url-status=live}}</ref>|| 26 || [[Juja]]
|-
| {{flagdeco|KGZ}} [[Miss Kyrgyzstan|Kyrgyzstan]]|| {{sortname|Maya|Turdalieva|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=4 October 2023 |title=Победительницами 'Мисс Кыргызстан' стали сразу три конкурсантки |trans-title=Three contestants become the winners of 'Miss Kyrgyzstan' |url=https://tengrinews.kz/handsomely/pobeditelnitsami-miss-kyirgyizstan-stali-srazu-konkursantki-512416/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218042259/https://tengrinews.kz/handsomely/pobeditelnitsami-miss-kyirgyizstan-stali-srazu-konkursantki-512416/ |archive-date=18 December 2023 |access-date=27 December 2023 |website=Tengri News |language=ru}}</ref>|| 25 || [[Bishkek]]
|-
| {{flagdeco|LAO}} [[Laos at beauty pageants|Laos]]|| {{sortname|Phiranya|Thipphomvong|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=9 June 2024 |title=7 Potret Phiranya Thipphomvong Miss Universe Laos 2024, Stunning! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/ratna-herlina/potret-phiranya-thipphomvong-miss-universe-laos-2024-c1c2 |access-date=10 June 2024 |website=IDN Times |language=id |archive-date=10 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240610042954/https://www.idntimes.com/men/ladies/ratna-herlina/potret-phiranya-thipphomvong-miss-universe-laos-2024-c1c2 |url-status=live}}</ref>|| 28|| [[Houaphanh province|Houaphanh]]
|-
|{{flagdeco|LVA}} [[Miss Universe Latvia|Latvia]]|| {{sortname|Maria|Vicinska|nolink=1}}<ref name="msn" />|| 26 || [[Riga]]
|-
|{{flagdeco|LBN}} [[Miss Lebanon|Lebanon]]|| {{sortname|Nada|Koussa}}<ref>{{cite news |title=Lebanon crowns Nada Koussa as Miss Lebanon 2024 |url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en |access-date=27 July 2024 |newspaper=Lbciv7 |language=en |archive-date=28 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240728110858/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en |url-status=live}}</ref>|| 26 || [[Rahbeh]]
|-
|{{flagdeco|MAC}} [[Miss Macau|Macau]]|| {{sortname|Cassandra|Chiu|nolink=1}}<ref>{{cite web |author= |url=https://goodnewsmacau.com/chinese-portuguese-model-cassandra-chiu-becomes-macaus-first-ever-miss-universe-delegate/ |access-date=3 October 2024 |title=Chinese-Portuguese Model Cassandra Chiu Becomes Macau's First Ever Miss Universe Delegate |date=2 October 2024 |language=English |url-status=live |archive-date=4 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004141448/https://goodnewsmacau.com/chinese-portuguese-model-cassandra-chiu-becomes-macaus-first-ever-miss-universe-delegate/}}</ref>|| 23 || [[Freguesia de Nossa Senhora do Carmo|Nossa Senhora do Carmo]]
|-
|{{flagdeco|MYS}} [[Miss Universe Malaysia|Malaysia]]|| {{sortname|Sandra|Lim|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Fiezreen |first1=Fiezreen |title=Tepati Ramalan! Sandra Lim Dinobat Sebagai Miss Universe Malaysia 2024 |trans-title=True to Prediction! Sandra Lim was crowned as Miss Universe Malaysia 2024 |url=https://www.mediahiburan.my/tepati-ramalan-sandra-lim-dinobat-sebagai-miss-universe-malaysia-2024/ |access-date=7 September 2024 |website=Media Hiburan |date=6 September 2024 |language=ms}}</ref>|| 23 ||[[Selangor]]
|-
| {{flagdeco|MDV}} Maldives || {{sortname|Mariyam|Shaina}}<ref>{{Cite news |last=Mohamed |first=Mariyath |date=30 October 2024 |title=Maldives to participate in Miss Universe for the first time |url=https://edition.mv/news/37107 |access-date=1 November 2024 |work=[[The Edition]] |accessdate=17 November 2024 |archivedate=8 November 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241108215837/https://edition.mv/news/37107 }}</ref>|| 21 || [[Malé]]
|-
| {{flagdeco|MLT}} [[Miss Malta Universe|Malta]]||{{sortname|Beatrice|Njoya|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Rodriguez Carballo |first=Harry |date=11 July 2024 |title=Supera a Jennifer Colón: Miss Malta se convierte en la candidata de más edad para Miss Universo 2024 |trans-title=Miss Malta surpasses Jennifer Colon as she becomes the oldest candidate for Miss Universe 2024 |url=https://www.metro.pr/entretenimiento/2024/07/11/supera-a-jennifer-colon-miss-malta-se-convierte-en-la-candidata-de-mas-edad-para-miss-universo-2024/ |access-date=12 July 2024 |website=Metro Puerto Rico |language=es |archive-date=12 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240712013627/https://www.metro.pr/entretenimiento/2024/07/11/supera-a-jennifer-colon-miss-malta-se-convierte-en-la-candidata-de-mas-edad-para-miss-universo-2024/ |url-status=live}}</ref>|| 40 || [[Saint Paul's Bay]]
|-
|{{Flagicon|MTQ|variant=local}}[[Martinique Queens|Martinique]]|| {{sortname|Catherine|Edouard|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Catherine Edouard élue Miss Univers Martinique 2024 |url=https://www.zayactu.org/2024/09/catherine-edouard-elue-miss-univers-martinique-2024 |website=ZayActu |date=7 September 2024 |access-date=7 September 2024 |language=fr |archive-date=7 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240907132536/https://www.zayactu.org/2024/09/catherine-edouard-elue-miss-univers-martinique-2024 |url-status=live}}</ref>|| 25 || [[Fort-de-France]]
|-
|{{flagdeco|MUS}} [[Miss Estrella Mauritius|Mauritius]]|| {{sortname|Tania|René|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Nuckchhed |first1=Vashish |title=Tania René sacrée Miss Universe Mauritius 2024 |trans-title=Tania René crowned Miss Universe Mauritius 2024 |url=https://lexpress.mu/s/tania-rene-sacree-miss-universe-mauritius-2024-537250 |website=[[L'Express (Mauritius)|L'Express]] |access-date=11 August 2024 |language=fr |date=10 August 2024 |archive-date=11 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240811111516/https://lexpress.mu/s/tania-rene-sacree-miss-universe-mauritius-2024-537250 |url-status=live}}</ref>|| 27 ||[[Quatre-Bornes]]
|-
|{{flagdeco|MEX}} [[Mexicana Universal|Mexico]]|| {{sortname|María Fernanda|Beltrán}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=8 September 2024 |title=Fernanda Beltrán se corona como la Miss Universe México 2024 {{!}} Estados Unidos {{!}} MIX |url=https://gestion.pe/mix/respuestas/miss-mexico-2024-en-vivo-horario-tv-participantes-favoritas-y-donde-ver-online-desde-cancun-nnda-nnrt-noticia/ |access-date=8 September 2024 |website=Gestión |language=es |archive-date=4 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241004141447/https://gestion.pe/mix/respuestas/miss-mexico-2024-en-vivo-horario-tv-participantes-favoritas-y-donde-ver-online-desde-cancun-nnda-nnrt-noticia/ |url-status=live}}</ref>|| 24|| [[Culiacan]]
|-
| {{flagdeco|MDA}} [[Miss Moldova|Moldova]]|| {{sortname|Djulieta|Calalb|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=DJULIETA CALALB - MISS UNIVERSE MOLDOVA 2024. MODELUL NE VA REPREZENTA ȚARA ÎN PREMIERĂ LA CONCURSUL INTERNAȚIONAL - FOTO |url=https://perfecte.md/events/djulieta-calalb-miss-universe-moldova-2024-modelul-ne-va-reprezenta-%C8%9Bara-in-premiera-la-concursul-interna%C8%9Bional-foto---2700578.html |website=Perfecte |access-date=30 September 2024 |language=Romanian |archive-date=2 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241002221014/https://perfecte.md/events/djulieta-calalb-miss-universe-moldova-2024-modelul-ne-va-reprezenta-%C8%9Bara-in-premiera-la-concursul-interna%C8%9Bional-foto---2700578.html |url-status=live}}</ref>|| 20 || [[Chișinău]]
|-
| {{flagdeco|MNG}} [[Miss Universe Mongolia|Mongolia]]|| {{sortname|Nominzul|Zandangiin|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=19 October 2023 |title=З.Номинзул 'Miss Universe'-д оролцох боломжгүй болжээ |trans-title=Z. Nominzul cannot participate in 'Miss Universe' |url=https://zogii.mn/post/7580538 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218042849/https://zogii.mn/post/7580538 |archive-date=18 December 2023 |access-date=27 December 2023 |website=Zogii |language=mn}}</ref>|| 19 || [[Ulaanbaatar]]
|-
| {{flagdeco|MNE}} [[Miss Montenegro|Montenegro]]|| {{sortname|Rumina|Ivezaj|nolink=1}}<ref name="msn" />|| 20 || [[Tuzi]]
|-
| {{flagdeco|MYA}} [[Miss Universe Myanmar|Myanmar]]||{{sortname|Thet San|Andersen}}<ref>{{cite web |title=Miss Yangon (North) crowned Miss Universe Myanmar 2024 |url=https://english.news.cn/asiapacific/20240608/19b3f3bd890f4f6e91390c50ac69d522/c.html |website=[[Xinhua News Agency]] |access-date=8 June 2024 |archive-date=12 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240612135837/https://english.news.cn/asiapacific/20240608/19b3f3bd890f4f6e91390c50ac69d522/c.html |url-status=live}}</ref>||27 || [[Yangon]]
|-
| {{flagdeco|NAM}} [[Miss Namibia|Namibia]]|| {{sortname|Prisca|Anyolo|nolink=1}}<ref>{{cite web |url=https://www.az.com.na/gesellschaft/prisca-anyolo-crowned-miss-namibia-20242024-07-21 |date=21 July 2024 |title=Prisca Anyolo crowned Miss Namibia 2024 |language=en |access-date=21 July 2024 |website=Allgemeine Zeitung |archive-date=21 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240721114127/https://www.az.com.na/gesellschaft/prisca-anyolo-crowned-miss-namibia-20242024-07-21 |url-status=live}}</ref>|| 24 || [[Windhoek]]
|-
| {{flagdeco|NPL}} [[Miss Universe Nepal|Nepal]]|| {{sortname|Sampada|Ghimire|nolink=}}<ref>{{Cite web |date=10 June 2020 |title=Sampada Ghimire crowned 'Miss Universe Nepal 2024' (photos) |url=https://en.nepalkhabar.com/news/detail/10778/ |access-date=11 September 2024 |website=Nepalkhabar |language=en-gb |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911180723/https://en.nepalkhabar.com/news/detail/10778/ |url-status=live}}</ref>|| 23 || [[Bhaktapur]]
|-
| {{flagdeco|NED}} [[Miss Universe Netherlands|Netherlands]]|| {{sortname|Faith|Landman|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=6 July 2024 |title=Faith (27) is Miss Universe Netherlands, voor het eerst vrouw met kind |url=https://www.telegraaf.nl/entertainment/885758121/faith-27-is-miss-universe-netherlands-voor-het-eerst-vrouw-met-kind |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240707031816/https://www.telegraaf.nl/entertainment/885758121/faith-27-is-miss-universe-netherlands-voor-het-eerst-vrouw-met-kind |archive-date=7 July 2024 |access-date= |website=[[De Telegraaf]]}}</ref>|| 28 ||[[Zandvoort]]
|-
| {{flagdeco|NZL}} [[Miss Universe New Zealand|New Zealand]]|| {{sortname|Victoria|Vincent|link=Victoria Velasquez Vincent}}<!-- Velasquez is HER MOTHER'S LAST NAME. Not HER SECOND NAME. Victoria Velasquez Vincent formally known as Kim-Victoria Velasquez Vincent. DO NOT USE KIM as respect for her past of relationship violence. DON'T revert. --><ref name=":0">{{Cite web |last=Yap |first=Jade |date=29 September 2024 |title=Victoria Velasquez Vincent is Miss Universe New Zealand 2024 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/921999/victoria-velasquez-vincent-is-miss-universe-new-zealand-2024/story/#goog_rewarded |access-date=29 September 2024 |website=GMA News Online |language=en-US |archive-date=30 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240930141907/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/921999/victoria-velasquez-vincent-is-miss-universe-new-zealand-2024/story/#goog_rewarded |url-status=live}}</ref>|| 29 || [[Auckland]]
|-
|{{flagdeco|NIC}} [[Miss Universe Nicaragua|Nicaragua]]|| {{sortname|Geyssell|García|nolink=1}}<ref>{{Cite web |title=Geyssell García representará a Nicaragua ante el universo |url=https://www.vostv.com.ni/farandula/38061-geyssell-garcia-representara-a-nicaragua-ante-el-u/ |access-date=13 September 2024 |website=Vos TV |language=es}}</ref>|| 29 ||[[Santo Tomás, Nicaragua|Santo Tomás]]
|-
|{{flagdeco|NGA}} [[Miss Universe Nigeria|Nigeria]]|| {{sortname|Chidimma|Adetshina}}<ref>{{Cite web |last=Oyediran |first=Tosin |date=31 August 2024 |title=UPDATED: Chidimma Adetshina wins Miss Universe Nigeria 2024 |url=https://punchng.com/breaking-chidimma-adetshina-wins-miss-universe-nigeria-2024/ |access-date=1 September 2024 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref>|| 23 || [[Taraba State|Taraba]]
|-
| {{flagdeco|MKD}} [[Miss North Macedonia|North Macedonia]]|| {{sortname|Tea|Gjorgievska|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=9 October 2024 |title=Теа Ѓоргиевска е мис на Македонија за мис Универзум (галерија) |url=https://nezavisen.mk/tea-gjorgievska-e-mis-na-makedonija-za-mis-univerzum-galerija/ |access-date=9 October 2024 |website=Независен Весник |language=mk-MK}}</ref>|| 21 || [[Kumanovo]]
|-
|{{flagdeco|NOR}} [[Miss Norway|Norway]]|| {{sortname|Lilly|Sødal|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Siami |first=Babak |date=12 August 2024 |title=(+) Kåret til Miss Norway: – Surrealistisk |url=https://www.fvn.no/nyheter/nyhetsdognet/i/eMGGPl/kristiansander-kaaret-til-miss-norway-2024 |access-date=12 August 2024 |website=fvn.no |language=nb |archive-date=12 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812184335/https://www.fvn.no/nyheter/nyhetsdognet/i/eMGGPl/kristiansander-kaaret-til-miss-norway-2024 |url-status=live}}</ref>|| 21 || [[Kristiansand]]
|-
| {{flagdeco|PAK}} [[Miss Universe Pakistan|Pakistan]]
| Noor Xarmina<ref>{{cite web |date=20 July 2024 |title=Noor Xarmina crowned Miss Universe Pakistan 2024 |url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Jul-2024/noor-xarmina-crowned-miss-universe-pakistan-2024 |access-date=20 July 2024 |website=Daily Pakistan |archive-date=20 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240720223852/https://en.dailypakistan.com.pk/20-Jul-2024/noor-xarmina-crowned-miss-universe-pakistan-2024 |url-status=live}}</ref>
| 29
| [[Islamabad]]
|-
| {{flagdeco|PRY}} [[Reinas del Paraguay|Paraguay]]|| {{sortname|Naomi|Méndez|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=30 May 2024 |title=(VIDEO). La nueva Miss Universo Paraguay 2024 es ¡Claudia Naomi Méndez! |url=https://www.popular.com.py/2024/05/29/video-la-nueva-miss-universo-paraguay-2024-es-claudia-naomi-mendez/ |access-date=30 May 2024 |website=Popular |language=es |archive-date=30 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240530062446/https://www.popular.com.py/2024/05/29/video-la-nueva-miss-universo-paraguay-2024-es-claudia-naomi-mendez/ |url-status=live}}</ref>|| 32 || [[Asunción]]
|-
| {{flagdeco|PER}} [[Miss Peru|Peru]]|| {{sortname|Tatiana|Calmell}}<ref>{{cite web |last=Napa |first=Renzo |date=10 June 2024 |title=¿Quién es Tatiana Calmell? Su paso por el modelaje, la actuación y el triunfo en el Miss Perú Universo 2024 |url=https://rpp.pe/famosos/farandula/quien-es-tatiana-calmell-que-carrera-estudio-la-nueva-miss-peru-universo-2024-y-quien-es-su-pareja-actual-certamen-de-belleza-noticia-1560572 |access-date=11 June 2024 |website=RPP |language=es |archive-date=13 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240613022337/https://rpp.pe/famosos/farandula/quien-es-tatiana-calmell-que-carrera-estudio-la-nueva-miss-peru-universo-2024-y-quien-es-su-pareja-actual-certamen-de-belleza-noticia-1560572 |url-status=live}}</ref>|| 30 || [[Talara]]
|-
| {{flagdeco|PHL}} [[Miss Universe Philippines|Philippines]]
| {{sortname|Chelsea|Manalo}}<ref>{{cite web |last=Iglesias |first=Iza |date=23 May 2024 |title=Bulacan's Chelsea Anne Manalo wins Miss Universe Philippines 2024 |url=https://www.manilatimes.net/2024/05/23/entertainment-lifestyle/bulacans-chelsea-anne-manalo-wins-miss-universe-philippines-2024/1948022 |access-date=22 May 2024 |website=The Manila Times |language=en |archive-date=22 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240522230204/https://www.manilatimes.net/2024/05/23/entertainment-lifestyle/bulacans-chelsea-anne-manalo-wins-miss-universe-philippines-2024/1948022 |url-status=live}}</ref>
| 25
| [[Meycauayan]]
|-
| {{flagdeco|POL}} [[Miss Polski|Poland]]|| {{sortname|Kasandra|Zawal|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Miss Polski 2024. Poznaliśmy wyniki finałowej gali. Kim jest Kasandra Zawal nowa Miss Polski? Zdjęcia |url=https://wloclawek.naszemiasto.pl/miss-polski-2024-poznalismy-wyniki-finalowej-gali-kim-jest-kasandra-zawal-nowa-miss-polski-zdjecia/ar/c6p2-26530993 |date=6 July 2024 |website=Wloclawek Naszemiasto |language=pl |access-date=6 July 2024 |archive-date=6 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240706011000/https://wloclawek.naszemiasto.pl/miss-polski-2024-poznalismy-wyniki-finalowej-gali-kim-jest-kasandra-zawal-nowa-miss-polski-zdjecia/ar/c6p2-26530993 |url-status=live}}</ref>|| 29 || [[Bierzglinek]]
|-
| {{flagdeco|PRT}} [[Miss Portugal|Portugal]]|| {{sortname|Andreia|Correia|nolink=1}}<ref name="msn" />|| 26 || [[Sintra]]
|-
| {{flagdeco|PUR}} [[Miss Universe Puerto Rico|Puerto Rico]]||{{sortname|Jennifer|Colón}}<ref>{{cite web |date=28 June 2024 |title=Jennifer Colón Alvarado se corona como Miss Universe Puerto Rico 2024 |url=https://www.metro.pr/entretenimiento/2024/06/28/jennifer-colon-alvarado-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2024/ |access-date=28 June 2024 |website=Metro Puerto Rico |language=es |archive-date=28 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240628033021/https://www.metro.pr/entretenimiento/2024/06/28/jennifer-colon-alvarado-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2024/ |url-status=live}}</ref>|| 36 ||[[Orocovis]]
|-
|{{flagdeco|ROU}} [[Miss Romania|Romania]]||{{sortname|Loredana|Salanță|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Bostan |first1=Diana |title=Cine este Loredana Salanță, câștigătoarea Miss Universe România 2024: "Și o mămică poate să fie Miss". Tânăra va reprezenta țara noastră în Mexic |url=https://www.kanald.ro/exclusiv-cine-este-loredana-salanta-castigatoarea-miss-universe-romania-2024-si-o-mamica-poate-sa-fie-miss-tanara-va-reprezenta-tara-noastra-in-mexic-20431310 |website=[[Kanal D (Romania)|Kanal D]] |date=26 September 2024 |access-date=26 September 2024 |language=Romanian |archive-date=1 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241001130838/https://www.kanald.ro/exclusiv-cine-este-loredana-salanta-castigatoarea-miss-universe-romania-2024-si-o-mamica-poate-sa-fie-miss-tanara-va-reprezenta-tara-noastra-in-mexic-20431310 |url-status=live}}</ref>|| 32 || [[Bistrița]]
|-
| {{flagdeco|RUS}} [[Miss Russia|Russia]]|| {{sortname|Valentina|Alekseeva|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Названа победительница конкурса "Мисс Россия — 2024" |url=https://ria.ru/20241006/chuvashiya-1976568995.html |website=[[RIA Novosti]] |access-date=6 October 2024 |language=ru}}</ref>|| 18 || [[Cheboksary]]
|-
|{{flagdeco|LCA}} [[Miss Universe Saint Lucia|Saint Lucia]]|| {{sortname|Skye|Faucher|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=31 July 2024 |title=Miss Universe Saint Lucia Crowned |url=https://thevoiceslu.com/2024/07/miss-universe-saint-lucia-crowned/ |access-date=1 August 2024 |website=The Voice St. Lucia News |language=en-GB |archive-date=31 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240731162548/https://thevoiceslu.com/2024/07/miss-universe-saint-lucia-crowned/ |url-status=live}}</ref>|| 26 || [[Castries]]
|-
| {{flagdeco|WSM}} [[Miss Samoa|Samoa]]|| {{sortname|Haylani|Kuruppu|nolink=1}}<ref>{{Cite web |title=Haylani is Miss Samoa Universe 2024 |url=https://www.samoaobserver.ws/category/samoa/111090 |access-date=14 September 2024 |website=Samoa Observer |language=en |archive-date=14 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914141423/https://www.samoaobserver.ws/category/samoa/111090 |url-status=live}}</ref>|| 26 || [[Apia]]
|-
| {{flagdeco|SEN}} [[Miss Senegal|Senegal]]|| {{sortname|Fatou Bintou|Guèye|nolink=1}}<ref name="msn" />|| 23 ||[[Louga]]
|-
| {{flagdeco|SER}} [[Miss Serbia|Serbia]]|| {{sortname|Ivana|Trišić}}<ref name="msn" />|| 30 || [[Belgrade]]
|-
|{{flag decoration|SGP}} [[Miss Universe Singapore|Singapore]]|| {{sortname|Charlotte|Chia|nolink=1}}<ref>{{Cite web |title=PR Exec Charlotte Chia, 26, Wins Miss Universe Singapore 2024, Transgender Finalist Qatrisha Zairyah Makes Top 5, Reveals She Split With Hubby |url=https://www.8days.sg/entertainment/local/pr-exec-charlotte-chia-miss-universe-2024-transgender-finalist-qatrisha-zairyah-top-5-split-hubby-835911#:~:text=26-year-old%20public%20relations,Mexico%20City%20on%20November%2016. |access-date=23 September 2024 |website=8days |language=en |archive-date=23 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240923091257/https://www.8days.sg/entertainment/local/pr-exec-charlotte-chia-miss-universe-2024-transgender-finalist-qatrisha-zairyah-top-5-split-hubby-835911#:~:text=26-year-old%20public%20relations,Mexico%20City%20on%20November%2016. |url-status=live}}</ref>|| 26 || Singapore
|-
| {{flagdeco|SVK}} [[Miss Slovakia|Slovakia]]|| {{sortname|Petra|Sivakova|nolink=1}}<ref name="msn" />|| 24 || [[Šamorín]]
|-
| {{flagdeco|SOM}} [[Miss Somalia|Somalia]]|| {{sortname|Khadija|Omar|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=17 September 2024 |title=Designan a la primera Miss Universe Somalia 2024: Khadija Omar romperá estereotipos en el certamen |url=https://www.metro.pr/entretenimiento/2024/09/17/designan-a-la-primera-miss-universe-somalia-2024-khadija-omar-rompera-estereotipos-en-el-certamen/ |access-date=18 September 2024 |website=Metro Puerto Rico |language=es |archive-date=17 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240917222848/https://www.metro.pr/entretenimiento/2024/09/17/designan-a-la-primera-miss-universe-somalia-2024-khadija-omar-rompera-estereotipos-en-el-certamen/ |url-status=live}}</ref>|| 23 || [[Mogadishu]]
|-
|{{flagdeco|KOR}} [[Miss Queen Korea|South Korea]]<!-- USE SOUTH KOREA INSTEAD OF KOREA AS PER [[WP:COMMONNAME]] POLICIES. -->|| Ariel Han<ref>{{Cite web |date=30 September 2024 |title=[GJ포토] 한아리엘, '2024 미스유니버스코리아 위너(Winner) 수상' |url=https://www.gukjenews.com/news/articleView.html?idxno=3101454 |access-date=30 September 2024 |website=국제뉴스 |language=ko}}</ref>|| 22 || [[Seoul]]
|-
| {{flagdeco|SPA}} [[Miss Spain|Spain]]|| {{sortname|Michelle|Jiménez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=12 September 2024 |title=Descubrimos a Michelle Jiménez, nueva Miss Universo España 2024 |url=https://www.semana.es/corazon/nueva-miss-universo-espana-2024-michelle-jimenez-baleares_2788503 |access-date=11 September 2024 |website=Semana |language=es |archive-date=11 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911225008/https://www.semana.es/corazon/nueva-miss-universo-espana-2024-michelle-jimenez-baleares_2788503 |url-status=live}}</ref>|| 21 ||[[Palma de Mallorca]]
|-
|{{flagdeco|LKA}} [[Miss Universe Sri Lanka|Sri Lanka]]||{{sortname|Melloney|Dassanayake|nolink=1}}<ref>{{cite web |last1=Khan |first1=Rene |title=Melloney Dassanayake Crowned Miss Universe Sri Lanka 2024 |url=https://www.dfashionmagazine.com/article-detail.php?id=1410 |website=D Fashion Magazine |date=14 September 2022 |access-date=30 September 2024}}</ref>|| 25 || [[Colombo]]
|-
|{{flagdeco|SUR}} [[Miss Suriname|Suriname]]||{{sortname|Pooja|Chotkan|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Pooja Chotkan is Miss Universe Suriname 2024 |url=https://www.waterkant.net/suriname/2024/08/11/pooja-chotkan-is-miss-universe-suriname-2024/ |website=Waterkant |date=11 August 2024 |access-date=11 August 2024 |language=nl |archive-date=11 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240811022250/https://www.waterkant.net/suriname/2024/08/11/pooja-chotkan-is-miss-universe-suriname-2024/ |url-status=live}}</ref>|| 23 || [[Paramaribo]]
|-
|{{flagdeco|CHE}} [[Miss Switzerland|Switzerland]]||{{sortname|Laura|Bircher|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=29 September 2024 |title=Schönheitswettbewerb - Stanserin Laura Bircher ist Miss Universe Switzerland 2024 |url=https://www.luzernerzeitung.ch/zentralschweiz/nidwalden/schoenheitswettbewerb-stanserin-laura-bircher-ist-miss-universe-switzerland-2024-ld.2679287 |access-date=29 September 2024 |website=Luzerner Zeitung |language=de}}</ref>|| 24||[[Stans]]
|-
|{{flagdeco|TZA}} [[Miss Universe Tanzania|Tanzania]]||{{sortname|Judith|Ngusa|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Altatis |first=C. V. |date=18 October 2024 |title=Lindi's Judith Ngusa is Miss Universe Tanzania 2024 |url=https://cvstardom.com/2024/10/18/lindis-judith-ngusa-is-miss-universe-tanzania-2024/ |access-date=19 October 2024 |website=CV Stardom |language=en}}</ref>||26||[[Lindi]]
|-
| {{flagdeco|THA}} [[Miss Universe Thailand|Thailand]]||{{sortname|Suchata|Chuangsri}}<ref>{{cite web |title='โอปอล สุชาตา ช่วงศรี' คว้าตำแหน่ง 'Miss Universe Thailand 2024' |trans-title='Opal Suchata Chuangsri' wins the title of 'Miss Universe Thailand 2024' |url=https://www.thaipbs.or.th/news/content/342021 |website=[[Thai Public Broadcasting Service]] |access-date=14 July 2024 |language=th |archive-date=14 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240714222954/https://www.thaipbs.or.th/news/content/342021 |url-status=live}}</ref>|| 21|| [[Bangkok]]
|-
|{{flagdeco|TTO}} [[Miss Universe Trinidad and Tobago|Trinidad and Tobago]]|| {{sortname|Jenelle|Thongs|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Chin |first=Matthew |date=6 August 2024 |title=Jenelle Thongs crowned Miss Universe T&T 2024 |url=https://www.guardian.co.tt/news/jenelle-thongs-crowned-miss-universe-tt-2024-6.2.2073875.5c90424e05 |access-date=6 August 2024 |website=Trinidad & Tobago Guardian |language=en |archive-date=6 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240806164522/http://www.guardian.co.tt/news/jenelle-thongs-crowned-miss-universe-tt-2024-6.2.2073875.5c90424e05#google_vignette |url-status=live}}</ref>|| 32 || [[Morvant]]
|-
|{{flagdeco|TUR}} <!-- USE TURKEY INSTEAD OF TURKIYE AS PER [[WP:COMMONNAME]] POLICIES. -->[[Miss Turkey|Turkey]]|| {{sortname|Ayliz|Duman|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 October 2024 |title=Miss Universe 2024 Türkiye Güzeli Ayliz Duman kimdir, kaç yaşında, nereli? |url=https://www.cnnturk.com/magazin/miss-universe-2024-turkiye-guzeli-ayliz-duman-kimdir-kac-yasinda-nereli-2168127 |access-date=16 October 2024 |website=CNNTürk.com |language=tr}}</ref>|| 20 || [[Istanbul]]
|-
|{{flagdeco|TCA}} [[Miss Turks and Caicos|Turks and Caicos Islands]]|| {{sortname|Raynae|Myers|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Raynae Myers takes crown as Miss Turks & Caicos Islands Universe |url=https://caribbean.loopnews.com/content/raynae-myers-takes-crown-miss-turks-caicos-islands-universe |access-date=29 July 2024 |website=Loop |language=en |archive-date=28 April 2025 |archive-url=https://archive.today/20250428100610/https://www.loopnews.com/content/raynae-myers-takes-crown-as-miss-turks-caicos-islands-universe/ |dead-url=yes }}</ref>|| 23 || [[Grand Turk]]
|-
|{{flagdeco|UKR}} [[Miss Ukraine Universe|Ukraine]]|| {{sortname|Alina|Ponomarenko|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Malay |first=Kateryna |date=18 July 2024 |title=The new Miss Universe Ukraine has been named: the winner is an Odessan who helps grandparents. Photo |url=https://eng.obozrevatel.com/section-entertainment/news-the-new-miss-universe-ukraine-has-been-named-the-winner-is-an-odessan-who-helps-grandparents-photo-18-07-2024.html |access-date=19 July 2024 |website=Obozrevatel |language=en |archive-date=22 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240722122359/https://eng.obozrevatel.com/section-entertainment/news-the-new-miss-universe-ukraine-has-been-named-the-winner-is-an-odessan-who-helps-grandparents-photo-18-07-2024.html |url-status=live}}</ref>|| 21 ||[[Odesa]]
|-
|{{flagdeco|UAE}} [[Miss Universe UAE|United Arab Emirates]]|| {{sortname|Emilia|Dobreva|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=20 October 2024 |title=Hoa hậu Hoàn vũ UAE đầu tiên |url=https://tienphong.vn/hoa-hau-hoan-vu-uae-dau-tien-post1683985.tpo |access-date=21 October 2024 |website=Báo điện tử Tiền Phong |language=vi}}</ref>|| 27 || [[Dubai]]
|-
|{{flagdeco|USA}} [[Miss USA|United States]]|| {{sortname|Alma|Cooper}}<ref>{{cite web |last1=Brockington |first1=Ariana |last2=Nicolaou |first2=Elena |title=Who won the Miss USA 2024 pageant? All about Alma Cooper of Michigan |url=https://www.today.com/popculture/miss-usa-2024-winner-alma-cooper-michigan-rcna164797 |website=[[Today (American TV program)|Today]] |date=5 August 2024 |access-date=5 August 2024 |archive-date=5 August 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240805022946/https://www.today.com/popculture/miss-usa-2024-winner-alma-cooper-michigan-rcna164797 |url-status=live}}</ref>|| 22 || [[Okemos, Michigan|Okemos]]
|-
| {{flagdeco|ISV}} [[Miss US Virgin Islands|United States Virgin Islands]]<!-- USE UNITED STATES VIRGIN ISLANDS INSTEAD OF U.S. VIRGIN ISLANDS AS PER [[WP:COMMONNAME]] POLICIES. -->
|| {{sortname|Stephany|Andujar|nolink=1}}<ref>{{Cite web |url=https://caribbean.loopnews.com/content/stephany-andujar-represent-us-virgin-islands-miss-universe |access-date=19 August 2024 |website=Loop News |language=en |title=Stephany Andujar to represent US Virgin Islands at Miss Universe |archive-date=28 April 2025 |archive-url=https://archive.today/20250428100353/https://www.loopnews.com/content/stephany-andujar-to-represent-us-virgin-islands-at-miss-universe/ |dead-url=yes }}</ref>|| 28 || [[Saint Thomas, U.S. Virgin Islands|Saint Thomas]]
|-
|{{flagdeco|URY}} [[Miss Uruguay|Uruguay]]|| {{sortname|Yanina|Lucas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=1 September 2024 |title=Se coronó a la uruguaya más bella: modelo representante de Lavalleja llevará la banda celeste en Miss Universo |url=https://www.elpais.com.uy/tvshow/personajes/se-corono-a-la-uruguaya-mas-bella-modelo-representante-de-lavalleja-llevara-la-banda-celeste-en-miss-universo |access-date=1 September 2024 |website=EL PAIS |language=es-UY}}</ref>|| 28 || [[Lavalleja]]
|-
| {{flagdeco|UZB}} [[Miss Uzbekistan|Uzbekistan]]|| {{sortname|Nigina|Fakhriddinova}}<ref>{{cite web |title=Foto: Miss Universe Uzbekistan 2024 xalqaro go'zallik tanlovi g'olibi aniqlandi |trans-title=Photo: The winner of the Miss Universe Uzbekistan 2024 international beauty contest has been announced |url=https://www.afisha.uz/uz/gorod/2024/08/26/miss-universe |website=Afisha |access-date=28 August 2024 |language=uzbek |date=26 August 2024}}</ref>|| 25 || [[Navoiy]]
|-
| {{flagdeco|VEN}} [[Miss Venezuela|Venezuela]]|| {{sortname|Ileana|Márquez}}<ref>{{cite web |last=Perdomo |first=Williams |date=7 December 2023 |title=Ileana Márquez es Miss Venezuela 2023, la primera madre en conseguir la corona nacional |trans-title=Ileana Márquez is Miss Venezuela 2023, the first mother to win the national crown |url=https://www.elnacional.com/entretenimiento/ileana-marquez-es-miss-venezuela-2023-la-primera-madre-en-conseguir-la-corona-nacional/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209032553/https://www.elnacional.com/entretenimiento/ileana-marquez-es-miss-venezuela-2023-la-primera-madre-en-conseguir-la-corona-nacional/ |archive-date=9 December 2023 |access-date=8 December 2023 |website=[[El Nacional (Venezuela)|El Nacional]] |language=es}}</ref>|| 28 || [[Valencia, Venezuela|Valencia]]
|-
|{{flagdeco|VIE}} [[Miss Universe Vietnam|Vietnam]]|| <!-- Nguyen is her surname, not her first name. -->{{sortname|Kỳ Duyên|Nguyễn|link=Nguyễn Cao Kỳ Duyên (model)}}<ref>{{Cite web |last=thanhnien.vn |date=14 September 2024 |title=Nguyễn Cao Kỳ Duyên đăng quang Miss Universe Vietnam 2024 |url=https://thanhnien.vn/nguyen-cao-ky-duyen-dang-quang-miss-universe-vietnam-2024-185240914205253493.htm |access-date=14 September 2024 |website=thanhnien.vn |language=vi |archive-date=14 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240914170700/https://thanhnien.vn/nguyen-cao-ky-duyen-dang-quang-miss-universe-vietnam-2024-185240914205253493.htm |url-status=live}}</ref>|| 28 || [[Nam Định]]
|-
|{{flagdeco|ZMB}} [[Miss Universe Zambia|Zambia]]|| {{sortname|Brandina|Lubuli|nolink=1}}<ref name="msn" />|| 28 || [[Mufulira]]
|-
|{{flagdeco|ZIM}} [[Miss Zimbabwe|Zimbabwe]] || {{sortname|Sakhile|Dube|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=19 May 2024 |title=Bulawayo beauty wins Miss Universe Zimbabwe 2024 |url=https://www.herald.co.zw/bulawayo-beauty-wins-miss-universe-zimbabwe-2024/ |access-date=19 May 2024 |website=Herald |language=en |archive-date=19 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240519124348/https://www.herald.co.zw/bulawayo-beauty-wins-miss-universe-zimbabwe-2024/ |url-status=live}}</ref> || 28 || [[Bulawayo]]
|}
== Notes ==
{{Notelist}}
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
*{{Official website|http://www.missuniverse.com}}
{{Miss Universe}}
{{Miss Universe 2024 delegates}}
{{Miss Universe countries and territories}}
{{authority control}}
[[Kategorya:Miss Universe sa taon|2024]]
[[Kategorya:2024 beauty pageant|Universe]]
[[Kategorya:2024 sa Mehiko]]
[[Kategorya:Mga 2020 sa Mexico City]]
[[Kategorya:Mga Beauty pageant sa Mexico]]
[[Kategorya:Mga Event sa Mexico City]]
[[Kategorya:Nobyembre 2024 na mga pangyayari sa North America]]
kwbs7d8wzfdnliaklda6yh3pe8o4h23
Dagat Timor
0
50166
312082
280195
2026-10-29T22:17:23Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312082
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox body of water
| name = Timor Sea
| native_name = {{native name list
|tag1=id |name1=Laut Timor
|tag2=pt |name2=Mar de Timor
|tag3=tet |name3={{nowrap|Tasi Mane / Tasi Timór}}}}
| other_name =
<!-- Images -->
| image = Tasiibun.jpg
| alt = The Timor Sea at Vessoru, East Timor
| caption = The Timor Sea at [[Vessoru, East Timor]]
| image_bathymetry = Locatie Timorzee.PNG
| alt_bathymetry = The Timor Sea is located in the eastern Indian Ocean
| caption_bathymetry = Location of the Timor Sea
<!-- Stats -->
| location = Eastern [[Indian Ocean]], [[Asia]], [[Oceania]]
| coordinates = {{coord|10|S|127|E|region:AU_type:waterbody_dim:700km|display=it}}
| type = [[Sea]]
| etymology = [[Timor|Timor Island]]
| part_of = [[Indian Ocean]]
| inflow =
| rivers =
| outflow =
| oceans = Indian Ocean
| basin_countries = {{ubl|[[Indonesia]]|[[East Timor]]|[[Australia]]}}
| length = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used -->
| width = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used -->
| area = {{cvt|610000|km2|sqmi}}
| depth = {{cvt|406|m|ft}}
| max-depth = {{cvt|3300|m|ft}}
| volume = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used -->
| salinity =
| shore = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used -->
| temperature_high = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used -->
| temperature_low = <!-- {{convert|VALUE|UNITS}} must be used -->
| islands = [[Ashmore and Cartier Islands]], [[Browse Island]], [[Tiwi Islands]]
| islands_category =
| sections =
| trenches = [[Timor Trough]]
| benches =
| cities = [[Darwin, Northern Territory]]
<!-- Map -->
| pushpin_map =
| pushpin_label_position =
| pushpin_map_alt =
| pushpin_map_caption =
<!-- Below -->
| reference =
}}
An '''Dagat Timor''' (Indonesia: ''Laut Timor'', Portuguese: ''Mar de Timor'', Tetum: ''Tasi Mane'' o ''Tasi Timór'') iyo an sarong relatibong hababaw na dagat sa [[Indian Ocean]] napapalibotan sa amihanan kan isla kan [[Timor]] na an [[Subangan na Timor|Timor-Leste]] sa amihanan, [[Indonesya]] sa amihanan-solnopan, [[Dagat Arafura]] sa subangan, asin sa habagatan iyo an [[Australia]]. An [[Sunda Trench]] minarkahan an pinakahararom na punto kan Dagat Timor na igwa nin rarom na labi sa 3300 metros, pigsisiblag an mha kontinente kan [[Oceania]] sa habagatan-subangan asin [[Asya]] sa amihanan-solnopan asin amihanan. An Dagat Timor delikado sa mga paglinog asin dolnop amihanan kan [[Sunda Trench]], huli sa saiyang lokasyon sa [[Singsing nin Kalayo]] siring man sa bulkanikong aktibidad asin pwedeng maranasan an mga pagbagyo, huli sa kaharanihan sa [[Equator]].
Kompwesto an dagat nin nagkapirang bilang nin reefs, mayong nakaistar na mga isla asin signipikanteng [[hydrocarbon]] reserves. Luminataw an internasyonal na pagdiringkilan pagkatapos na madiskubre na minaresulta ss pagpirma kan [[Timor Sea Treaty]].
An Dagat Timor tinamaan kan makuring [[Montara oil spill|oil spill for 25 years in 2009]].<ref name="mosfsp">{{Cite news|url=http://www.theaustralian.com.au/business/montara-oil-spill-firm-seeks-permission-for-more-drills/story-e6frg8zx-1226046540339|title=Montara oil spill firm seeks permission for more drills|author=Andrew Burrell|access-date=22 May 2011|date=29 April 2011|newspaper=The Australian|publisher=News Limited}} {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Posible na an enot na nakaistar sa Australia buminalyo sa Dagat Timor gikan sa [[Kaislahan na Malay]] kaidtong sarong panahon na urog kahababa an lebel kan dagat.{{citation needed|date=March 2011}}
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
op95ptoqbj7ok1m00i7dwvk63cokw9a
Meghan, Duchess of Sussex
0
50423
312140
281315
2026-10-30T03:52:35Z
Ringer
55
312140
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox royalty
| name = Meghan
| title = [[Duke of Sussex|Duchess of Sussex]] ([[#Titles, styles and arms|more]])<!-- full titles not needed here -->
| image = File: SXSW-2024-OB7A0018-alih-Meghan, Duchess of Sussex-crop2-v2.jpg
| caption = Meghan in 2024
| birth_name = Rachel Meghan Markle
| birth_date = {{Birth date and age|1981|8|4}}
| birth_place = [[Los Angeles, California]], US<!-- Per [[MOS:U.S.]], "the use or non-use of periods (full stops) should also be consistent with other country abbreviations in the same article (thus 'the US, UK, and USSR', not 'the U.S., UK, and USSR')." -->
| spouses = {{unbulleted list|{{marriage|[[Trevor Engelson]]|August 16, 2011|February 24, 2014|end=divorced}}|{{marriage|[[Prince Harry, Duke of Sussex]]|May 19, 2018}}}}
| issue = {{Plainlist|
* [[Prince Archie of Sussex]]
* [[Princess Lilibet of Sussex]]
}}
| house = [[House of Windsor|Windsor]] (by marriage)<!-- See [[Talk:House of Windsor#SHSG Part II]] -->
| father = [[Thomas Markle Sr.]]
| mother = [[Doria Ragland]]
| module = {{Infobox person
| child = iyo
| alma_mater = [[Northwestern University]]
| occupation = Aktres
| years_active = 2001–2017 (actress)<!-- Markle's final scene in ''Suits'' was filmed in 2017 -->
| signature = Pirma ni HRH Meghan, Duchess of Sussex.svg
}}
}}
{{British Royal Family}}
Si '''Meghan, Duchess of Sussex''', (namundag'''Rachel Meghan Markle'''; Agosto 4, 1981), sarong Amerikanong myembro kan [[British royal family]], personalidad sa medya, asin dating aktres. Siya agom ni [[Prince Harry, Duke of Sussex]], an mas hubin na aki ni [[King Charles III]].
Si Meghan namundag asin pinadakula sa Los Angeles, California. An saiyang karera sa akting nagpoon sa [[Northwestern University]]. Siya nagbida bilang si [[Rachel Zane]] sa pitong season (2011–2018) sa American TV legal drama na ''[[Suits (American TV series)|Suits]]''<!-- Her final appearance on screen was in 2018 -->. Siya nagmukna man nin presensya sa social media, na kaiba igdi an ''The Tig'' (2014–2017), sarong lifestyle blog. Durante kan ''The Tig'' na peryodo, si Meghan naimbwelto sa charity work na nakaturohok sa mga [[pambabaeng mga isyu]] asin [[hustisya sosyal]]. Siya diborsyada ki [[Trevor Engelson]], sarong Amerikanong prodyusir nin pelikula. Sinda nagsaro poon 2011 hanggan 2014, kun kasuarin sinda nagdiborsyo.
Si Meghan magretiro sa akting kan [[Kasal ni Prince Harry asin Meghan Markle|siya lkinasal ki Prince Harry]] kan 2018 asin nagbado kan titulong [[Duke of Sussex#Second creation, 2018|Duchess of Sussex]]. Si Meghan asin Harry igwang duwang aki: [[Prince Archie of Sussex|Archie]] asin [[Princess Lilibet of Sussex|Lilibet]]. An mag'agom [[Megxit|nagbaba bilang aktibong mga royal]] kan Enero 2020, asin sinda naghubo sa [[Southern California]], na iyo an kinamundagan na lugar ni Meghan. Dangan sinda nagbungsod kan [[Archewell Inc.]], sarong pang-negosyong organisasyon na salak pang-profit asin bakong pang'profit an katuyohan nakabase sa Beverly Hills. Kan Marso 2021, siya asin si Harry naalok magbali sa ''[[Oprah with Meghan and Harry]]'', sarong nabantog na gayong interbyu ni [[Oprah Winfrey]] sa Amerikanong telebisyon. Siya nagsurat kan ''[[The Bench (book)|The Bench]]'' (librong retrato na pang-aki) asin nagpresentar nin podcast ''[[Archetypes (podcast)|Archetypes]]''. Si Meghan asin Harry nagbida man sa ''[[Harry & Meghan]]'', sarong [[Netflix]] na seryeng dokumentaryo pinaluwas kan Desyembre 2022.
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:Meghan, Duchess of Sussex]]
[[Kategorya:Mga 1981 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga Buruhay]]
[[Kategorya:Ika-21ng siglong mga Anerikanong aktres]]
[[Kategorya:Mga aktres haleng Los Angeles]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Immaculate Heart High School (Los Angeles)]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong Anglikano]]
[[Kategorya:Mga Amerikanang feminista]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa pelikula]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa telebisyon]]
[[Kategorya:Historya kan Briton na Itom]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga barones]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga duchess]]
[[Kategorya:Mga Briton huli sa kasal]]
[[Kategorya:Game show models]]
[[Kategorya:House of Windsor]]
[[Kategorya:Pamilyang Markle]]
[[Kategorya:Pamilyang Mountbatten-Windsor]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Northwestern University]]
[[Kategorya:Mga Agom kan mga prinsipeng Briton]]
ao2vi59uxqn4zf4zrqp8oqg5n5gg9g3
312149
312140
2026-10-30T04:51:51Z
Ringer
55
312149
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox royalty
| name = Meghan
| title = [[Duke of Sussex|Duchess of Sussex]] ([[#Titles, styles and arms|more]])<!-- full titles not needed here -->
| image = File: SXSW-2024-OB7A0018-alih-Meghan, Duchess of Sussex-crop2-v2.jpg
| caption = Meghan in 2024
| birth_name = Rachel Meghan Markle
| birth_date = {{Birth date and age|1981|8|4}}
| birth_place = [[Los Angeles, California]], US<!-- Per [[MOS:U.S.]], "the use or non-use of periods (full stops) should also be consistent with other country abbreviations in the same article (thus 'the US, UK, and USSR', not 'the U.S., UK, and USSR')." -->
| spouses = {{unbulleted list|{{marriage|[[Trevor Engelson]]|August 16, 2011|February 24, 2014|end=divorced}}|{{marriage|[[Prince Harry, Duke of Sussex]]|May 19, 2018}}}}
| issue = {{Plainlist|
* [[Prince Archie of Sussex]]
* [[Princess Lilibet of Sussex]]
}}
| house = [[House of Windsor|Windsor]] (by marriage)<!-- See [[Talk:House of Windsor#SHSG Part II]] -->
| father = [[Thomas Markle Sr.]]
| mother = [[Doria Ragland]]
| module = {{Infobox person
| child = iyo
| alma_mater = [[Northwestern University]]
| occupation = Aktres
| years_active = 2001–2017 (actress)<!-- Markle's final scene in ''Suits'' was filmed in 2017 -->
| signature = Pirma ni HRH Meghan, Duchess of Sussex.svg
}}
}}
{{British Royal Family}}
Si '''Meghan, Duchess of Sussex''', (namundag'''Rachel Meghan Markle'''; Agosto 4, 1981), sarong Amerikanong myembro kan [[British royal family]], personalidad sa medya, asin dating aktres. Siya agom ni [[Prince Harry, Duke of Sussex]], an mas hubin na aki ni [[King Charles III]].
Si Meghan namundag asin pinadakula sa Los Angeles, California. An saiyang karera sa akting nagpoon sa [[Northwestern University]]. Siya nagbida bilang si [[Rachel Zane]] sa pitong season (2011–2018) sa American TV legal drama na ''[[Suits (American TV series)|Suits]]''<!-- Her final appearance on screen was in 2018 -->. Siya nagmukna man nin presensya sa social media, na kaiba igdi an ''The Tig'' (2014–2017), sarong lifestyle blog. Durante kan ''The Tig'' na peryodo, si Meghan naimbwelto sa charity work na nakaturohok sa mga [[pambabaeng mga isyu]] asin [[hustisya sosyal]]. Siya diborsyada ki [[Trevor Engelson]], sarong Amerikanong prodyusir nin pelikula. Sinda nagsaro poon 2011 hanggan 2014, kun kasuarin sinda nagdiborsyo.
Si Meghan magretiro sa akting kan [[Kasal ni Prince Harry asin Meghan Markle|siya lkinasal ki Prince Harry]] kan 2018 asin nagbado kan titulong [[Duke of Sussex#Second creation, 2018|Duchess of Sussex]]. Si Meghan asin Harry igwang duwang aki: [[Prince Archie of Sussex|Archie]] asin [[Princess Lilibet of Sussex|Lilibet]]. An mag'agom [[Megxit|nagbaba bilang aktibong mga royal]] kan Enero 2020, asin sinda naghubo sa [[Southern California]], na iyo an kinamundagan na lugar ni Meghan. Dangan sinda nagbungsod kan [[Archewell Inc.]], sarong pang-negosyong organisasyon na salak pang-profit asin bakong pang'profit an katuyohan nakabase sa Beverly Hills. Kan Marso 2021, siya asin si Harry naalok magbali sa ''[[Oprah with Meghan and Harry]]'', sarong nabantog na gayong interbyu ni [[Oprah Winfrey]] sa Amerikanong telebisyon. Siya nagsurat kan ''[[The Bench (book)|The Bench]]'' (librong retrato na pang-aki) asin nagpresentar nin podcast ''[[Archetypes (podcast)|Archetypes]]''. Si Meghan asin Harry nagbida man sa ''[[Harry & Meghan]]'', sarong [[Netflix]] na seryeng dokumentaryo pinaluwas kan Desyembre 2022.
==Pamilya==
Mantang si Meghan mayong aki sa enot niyang agom na si [[Trevor Engelson]], siya nagkaaki ki Prince Harry nin duwa: si Prince Archie (namundag May 2019), asin Princess Lilibet (namundag Hunyo 2021).
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:Meghan, Duchess of Sussex]]
[[Kategorya:Mga 1981 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga Buruhay]]
[[Kategorya:Ika-21ng siglong mga Anerikanong aktres]]
[[Kategorya:Mga aktres haleng Los Angeles]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Immaculate Heart High School (Los Angeles)]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong Anglikano]]
[[Kategorya:Mga Amerikanang feminista]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa pelikula]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa telebisyon]]
[[Kategorya:Historya kan Briton na Itom]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga barones]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga duchess]]
[[Kategorya:Mga Briton huli sa kasal]]
[[Kategorya:Game show models]]
[[Kategorya:House of Windsor]]
[[Kategorya:Pamilyang Markle]]
[[Kategorya:Pamilyang Mountbatten-Windsor]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Northwestern University]]
[[Kategorya:Mga Agom kan mga prinsipeng Briton]]
87zgsp43zzuz7z5ctclwkwvkzq68br7
312151
312149
2026-10-30T05:13:38Z
Ringer
55
/* Pamilya */
312151
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox royalty
| name = Meghan
| title = [[Duke of Sussex|Duchess of Sussex]] ([[#Titles, styles and arms|more]])<!-- full titles not needed here -->
| image = File: SXSW-2024-OB7A0018-alih-Meghan, Duchess of Sussex-crop2-v2.jpg
| caption = Meghan in 2024
| birth_name = Rachel Meghan Markle
| birth_date = {{Birth date and age|1981|8|4}}
| birth_place = [[Los Angeles, California]], US<!-- Per [[MOS:U.S.]], "the use or non-use of periods (full stops) should also be consistent with other country abbreviations in the same article (thus 'the US, UK, and USSR', not 'the U.S., UK, and USSR')." -->
| spouses = {{unbulleted list|{{marriage|[[Trevor Engelson]]|August 16, 2011|February 24, 2014|end=divorced}}|{{marriage|[[Prince Harry, Duke of Sussex]]|May 19, 2018}}}}
| issue = {{Plainlist|
* [[Prince Archie of Sussex]]
* [[Princess Lilibet of Sussex]]
}}
| house = [[House of Windsor|Windsor]] (by marriage)<!-- See [[Talk:House of Windsor#SHSG Part II]] -->
| father = [[Thomas Markle Sr.]]
| mother = [[Doria Ragland]]
| module = {{Infobox person
| child = iyo
| alma_mater = [[Northwestern University]]
| occupation = Aktres
| years_active = 2001–2017 (actress)<!-- Markle's final scene in ''Suits'' was filmed in 2017 -->
| signature = Pirma ni HRH Meghan, Duchess of Sussex.svg
}}
}}
{{British Royal Family}}
Si '''Meghan, Duchess of Sussex''', (namundag'''Rachel Meghan Markle'''; Agosto 4, 1981), sarong Amerikanong myembro kan [[British royal family]], personalidad sa medya, asin dating aktres. Siya agom ni [[Prince Harry, Duke of Sussex]], an mas hubin na aki ni [[King Charles III]].
Si Meghan namundag asin pinadakula sa Los Angeles, California. An saiyang karera sa akting nagpoon sa [[Northwestern University]]. Siya nagbida bilang si [[Rachel Zane]] sa pitong season (2011–2018) sa American TV legal drama na ''[[Suits (American TV series)|Suits]]''<!-- Her final appearance on screen was in 2018 -->. Siya nagmukna man nin presensya sa social media, na kaiba igdi an ''The Tig'' (2014–2017), sarong lifestyle blog. Durante kan ''The Tig'' na peryodo, si Meghan naimbwelto sa charity work na nakaturohok sa mga [[pambabaeng mga isyu]] asin [[hustisya sosyal]]. Siya diborsyada ki [[Trevor Engelson]], sarong Amerikanong prodyusir nin pelikula. Sinda nagsaro poon 2011 hanggan 2014, kun kasuarin sinda nagdiborsyo.
Si Meghan magretiro sa akting kan [[Kasal ni Prince Harry asin Meghan Markle|siya lkinasal ki Prince Harry]] kan 2018 asin nagbado kan titulong [[Duke of Sussex#Second creation, 2018|Duchess of Sussex]]. Si Meghan asin Harry igwang duwang aki: [[Prince Archie of Sussex|Archie]] asin [[Princess Lilibet of Sussex|Lilibet]]. An mag'agom [[Megxit|nagbaba bilang aktibong mga royal]] kan Enero 2020, asin sinda naghubo sa [[Southern California]], na iyo an kinamundagan na lugar ni Meghan. Dangan sinda nagbungsod kan [[Archewell Inc.]], sarong pang-negosyong organisasyon na salak pang-profit asin bakong pang'profit an katuyohan nakabase sa Beverly Hills. Kan Marso 2021, siya asin si Harry naalok magbali sa ''[[Oprah with Meghan and Harry]]'', sarong nabantog na gayong interbyu ni [[Oprah Winfrey]] sa Amerikanong telebisyon. Siya nagsurat kan ''[[The Bench (book)|The Bench]]'' (librong retrato na pang-aki) asin nagpresentar nin podcast ''[[Archetypes (podcast)|Archetypes]]''. Si Meghan asin Harry nagbida man sa ''[[Harry & Meghan]]'', sarong [[Netflix]] na seryeng dokumentaryo pinaluwas kan Desyembre 2022.
==Pamilya==
Mantang si Meghan mayong aki sa enot niyang agom na si [[Trevor Engelson]], siya nagkaaki ki Prince Harry nin duwa: si Prince Archie (namundag May 2019), asin Princess Lilibet (namundag Hunyo 2021).<ref> Mga aki ni Meghan Markle[https://people.com/meghan-markle-prince-harry-family-holiday-with-archie-lilibet-allegations-against-her-father-unfold-12196620]
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:Meghan, Duchess of Sussex]]
[[Kategorya:Mga 1981 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga Buruhay]]
[[Kategorya:Ika-21ng siglong mga Anerikanong aktres]]
[[Kategorya:Mga aktres haleng Los Angeles]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Immaculate Heart High School (Los Angeles)]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong Anglikano]]
[[Kategorya:Mga Amerikanang feminista]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa pelikula]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa telebisyon]]
[[Kategorya:Historya kan Briton na Itom]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga barones]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga duchess]]
[[Kategorya:Mga Briton huli sa kasal]]
[[Kategorya:Game show models]]
[[Kategorya:House of Windsor]]
[[Kategorya:Pamilyang Markle]]
[[Kategorya:Pamilyang Mountbatten-Windsor]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Northwestern University]]
[[Kategorya:Mga Agom kan mga prinsipeng Briton]]
mw753c04tm9z5n39xwyzbh95judxidv
312152
312151
2026-10-30T05:16:04Z
Ringer
55
/* Pamilya */
312152
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox royalty
| name = Meghan
| title = [[Duke of Sussex|Duchess of Sussex]] ([[#Titles, styles and arms|more]])<!-- full titles not needed here -->
| image = File: SXSW-2024-OB7A0018-alih-Meghan, Duchess of Sussex-crop2-v2.jpg
| caption = Meghan in 2024
| birth_name = Rachel Meghan Markle
| birth_date = {{Birth date and age|1981|8|4}}
| birth_place = [[Los Angeles, California]], US<!-- Per [[MOS:U.S.]], "the use or non-use of periods (full stops) should also be consistent with other country abbreviations in the same article (thus 'the US, UK, and USSR', not 'the U.S., UK, and USSR')." -->
| spouses = {{unbulleted list|{{marriage|[[Trevor Engelson]]|August 16, 2011|February 24, 2014|end=divorced}}|{{marriage|[[Prince Harry, Duke of Sussex]]|May 19, 2018}}}}
| issue = {{Plainlist|
* [[Prince Archie of Sussex]]
* [[Princess Lilibet of Sussex]]
}}
| house = [[House of Windsor|Windsor]] (by marriage)<!-- See [[Talk:House of Windsor#SHSG Part II]] -->
| father = [[Thomas Markle Sr.]]
| mother = [[Doria Ragland]]
| module = {{Infobox person
| child = iyo
| alma_mater = [[Northwestern University]]
| occupation = Aktres
| years_active = 2001–2017 (actress)<!-- Markle's final scene in ''Suits'' was filmed in 2017 -->
| signature = Pirma ni HRH Meghan, Duchess of Sussex.svg
}}
}}
{{British Royal Family}}
Si '''Meghan, Duchess of Sussex''', (namundag'''Rachel Meghan Markle'''; Agosto 4, 1981), sarong Amerikanong myembro kan [[British royal family]], personalidad sa medya, asin dating aktres. Siya agom ni [[Prince Harry, Duke of Sussex]], an mas hubin na aki ni [[King Charles III]].
Si Meghan namundag asin pinadakula sa Los Angeles, California. An saiyang karera sa akting nagpoon sa [[Northwestern University]]. Siya nagbida bilang si [[Rachel Zane]] sa pitong season (2011–2018) sa American TV legal drama na ''[[Suits (American TV series)|Suits]]''<!-- Her final appearance on screen was in 2018 -->. Siya nagmukna man nin presensya sa social media, na kaiba igdi an ''The Tig'' (2014–2017), sarong lifestyle blog. Durante kan ''The Tig'' na peryodo, si Meghan naimbwelto sa charity work na nakaturohok sa mga [[pambabaeng mga isyu]] asin [[hustisya sosyal]]. Siya diborsyada ki [[Trevor Engelson]], sarong Amerikanong prodyusir nin pelikula. Sinda nagsaro poon 2011 hanggan 2014, kun kasuarin sinda nagdiborsyo.
Si Meghan magretiro sa akting kan [[Kasal ni Prince Harry asin Meghan Markle|siya lkinasal ki Prince Harry]] kan 2018 asin nagbado kan titulong [[Duke of Sussex#Second creation, 2018|Duchess of Sussex]]. Si Meghan asin Harry igwang duwang aki: [[Prince Archie of Sussex|Archie]] asin [[Princess Lilibet of Sussex|Lilibet]]. An mag'agom [[Megxit|nagbaba bilang aktibong mga royal]] kan Enero 2020, asin sinda naghubo sa [[Southern California]], na iyo an kinamundagan na lugar ni Meghan. Dangan sinda nagbungsod kan [[Archewell Inc.]], sarong pang-negosyong organisasyon na salak pang-profit asin bakong pang'profit an katuyohan nakabase sa Beverly Hills. Kan Marso 2021, siya asin si Harry naalok magbali sa ''[[Oprah with Meghan and Harry]]'', sarong nabantog na gayong interbyu ni [[Oprah Winfrey]] sa Amerikanong telebisyon. Siya nagsurat kan ''[[The Bench (book)|The Bench]]'' (librong retrato na pang-aki) asin nagpresentar nin podcast ''[[Archetypes (podcast)|Archetypes]]''. Si Meghan asin Harry nagbida man sa ''[[Harry & Meghan]]'', sarong [[Netflix]] na seryeng dokumentaryo pinaluwas kan Desyembre 2022.
==Pamilya==
Mantang si Meghan mayong aki sa enot niyang agom na si [[Trevor Engelson]], siya nagkaaki ki Prince Harry nin duwa: si Prince Archie (namundag May 2019), asin Princess Lilibet (namundag Hunyo 2021).[https://people.com/meghan-markle-prince-harry-family-holiday-with-archie-lilibet-allegations-against-her-father-unfold-12196620]
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:Meghan, Duchess of Sussex]]
[[Kategorya:Mga 1981 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga Buruhay]]
[[Kategorya:Ika-21ng siglong mga Anerikanong aktres]]
[[Kategorya:Mga aktres haleng Los Angeles]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Immaculate Heart High School (Los Angeles)]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong Anglikano]]
[[Kategorya:Mga Amerikanang feminista]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa pelikula]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong aktres sa telebisyon]]
[[Kategorya:Historya kan Briton na Itom]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga barones]]
[[Kategorya:Mga Briton na mga duchess]]
[[Kategorya:Mga Briton huli sa kasal]]
[[Kategorya:Game show models]]
[[Kategorya:House of Windsor]]
[[Kategorya:Pamilyang Markle]]
[[Kategorya:Pamilyang Mountbatten-Windsor]]
[[Kategorya:Mga Nagtapos sa Northwestern University]]
[[Kategorya:Mga Agom kan mga prinsipeng Briton]]
9bq4wjijjiiopfu4ugef28trnkhdoa0
Luisa Gonzaga de León
0
50568
312014
282085
2026-10-29T12:11:43Z
Aleaivy
30661
Created by translating the section "Early life and education" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1371736411|Luisa Gonzaga de León]]"
312014
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| embed =
| birth_date = June 21, 1805
| image =
| image_size =
| image_upright =
| alt =
| caption =
| native_name =
| honorific_prefix =
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_place = [[Bacolor]], [[Pampanga]], [[Captaincy General of the Philippines]]
| death_date = 1843
| death_place =
| resting_place =
| occupation = Author, translator
| language =
| name = Luisa Gonzaga de León
| honorific_suffix =
| native_name_lang =
| children =
| relatives =
| spouse = Francisco Paula de los Santos
| period =
| genre = Spiritual
| subject = <!-- or: | subjects = -->
| movement =
| notable_works = ''Ejercicio Cotidiano'' (''Daily Devotion'')
| partner = <!-- or: | partners = -->
| nationality = Filipino
| citizenship =
| home_town =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| years_active =
| module =
| website =
| education =
| alma_mater =
| portaldisp = <!-- "on", "yes", "true", etc.; or omit -->
}}
Si '''Luisa Gonzaga de León''' (Hunyo 21, 1805 – 1843) sarong Filipinang autor asin tagapalis. Siya bantog na gayo kan saiyang sinurat asin pinapublikar na ''Ejercicio Cotidiano'', sarong libro nin mga [[Katolikong pangadyeon]] ipinalis sa [[tataramon na Kapampangan]] haleng Espanyol, an dila kan banwang [[Pampanga]] sa |Sentral [[Luzon]]. An mga paghimoyaot na ini na pangenot nanggad asin man an [[Misa sa Simbahan Katoliko|misa] na makarani nanggad sa banwaan paagi nin pagdara kan mga ini sa saindang mga tataramon pigpangenotan an hiro kan [[Ikaduwang Konseho nin Vaticano]] sa siring na direksyon nin sanggatos na taon.<ref name=":0" />
Sa publikasyon postuma kan 1844 na ''Ejercicio Cotidiano'', si de León iyo an pinakaenot na napublikar na Filipinong autor asin pinakaenot man na Kapampangan na autor nakapapublikar.<ref name=":1">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P.R.|date=2012|title=The First Filipino Woman Printer-Publisher in the Spanish Period: Doña Remigia Salazar Talusan viuda de López (c1800-c1860)|url=https://www.jstor.org/stable/24410330|journal=Philippine Quarterly of Culture and Society|volume=40|issue=1/2|pages=1–33|jstor=24410330|issn=0115-0243}}</ref><ref name=":2">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2003|title=The Flowering Pen: Filipino Women Writers and Publishers during the Spanish Period, 1590-1898, A Preliminary Survey|url=https://www.jstor.org/stable/42633672|journal=Philippine Studies|volume=51|issue=4|pages=558–598|jstor=42633672|issn=0031-7837}}</ref> Siya man an pinakaenot na parasurat nakapalis kan [[missal;]] sa bernakular na langgwahe nin Filipinas.<ref name=":3">{{Cite news|last=Pascual, Jr.|first=Federico D.|date=March 5, 2009|title=Kapampangan women make mark in history|work=Philstar Global|url=https://www.philstar.com/2009/03/05/445498/kapampangan-women-make-mark-history|access-date=}}</ref>
== Kaamayi nin buhay asin edukasyon ==
Si Luisa Gonzaga de León namundag sa baryo nin Cabangbangan nin [[Bacolor|Bacolor, Pampanga]] kan Hunyo 21, 1805, an kapyestahan na aldaw ni ni San Luis Gonzaga. An saiyang mga maugrang iyo sinda Jose Leonardo de León asin Casimira Custodia. Sinda pareho gikan sa Manila asin mga myuembro nin mga prominenteng pamilya. An saiyang paternal na lolohon si Francisco Tico, sarong Insik na negosyante mantang an saiyang maternal na mga mkapinsanan asin paternal na lola mga Filipino.
An gobernador heneral pignombrahan an saiyang ama na notaryo sa probinsya nin [[Pampanga]] kan si [[Hadeng Carlos IV]] inaprobahan enot pa an saiyang nominasyon sa katongdan na ini kan Hulyo 5, 1803, asin resulta kaini an mag'agom naghubo' sa Bacolor.<ref name=":0" />
An saiyang mga magurang igwang sarong aki, Jose Aniceto, bago siya ipinangaki. Sinasabi na siya nag'adal sa sarong meskwelahan relihiyosi sa Manila kun saen siya nag'adal nin Espanyol, pagbasa, pagsurat, matematika. An tiyoon asin kagtubong ni de Leon, si Dr. [[Pedro León de Arzega]], iyo soboot an "pinakaenot na filipinong layko na naggradwar may doktorado sa arinman na lantad."<ref name=":0" />
== Buhay personal ==
Si de León naagom si Don Francisco Paula de los Santos, saro man na mestisong Tsino, mga 1820. Siya kan panahon na ini 15 anyos pa sana. Sarong taon pa kaini, an agom niya nagkaigwang katongdan sa Bacolor, mantang iyo pa an nagtutukaw na gobernador sa Pampanga. An mag'agom nagkaigwang tolong aki: si Celestino Mariano, namundag Hulyo 18, 1822, nagin gobernador kan [[Porac]], si Jose Maria, namundag Marso 19, 1825, nagin gobernador kan Bacolor, an saindang ngohod si Francisco, nagadan aki pang marhay. Sa ultan kan pagkamundag ni Celestino asin Jose, an mag'agom naghubo' sa Porac haleng Bacolor.<ref name=":0" /><ref name=":4">Henares, I. A. S. (2001). Filipino Alcalde-Mayores in the Province of Pampanga. ''Alaya: The Kapampangan Research Journal''. https://www.researchgate.net/profile/Ivan_Anthony_Henares/publication/340210462_Filipino_Alcaldes_Mayores_in_the_Province_of_Pampanga/links/5e7d2a17299bf1a91b7efcb3/Filipino-Alcaldes-Mayores-in-the-Province-of-Pampanga.pdf</ref>
An saiyang agom, si Francisco nagadan kan mga 1840, asin si Luisa naghelang-helang naman. Siring sa pigtutumoy sa prepasyo kan ''Ejercicio Cotidiano'', sinurat niya soboot an libro kan siya nakakawrato sana, dai nagluluwas ta siya naghehelang nin tuberkolisis, helang na grabe pang makaulakit, asin siya dai ngani pinapaduman sa simbahan na magatender misa.
Maski ngani wsiya mnaghihingako na sarong "india|}, siya sarong mestisang Tsino, ginikanan dugng Insik asin Filipino. An saiyang paternal na lolo tunay na Tsino. An ki de León na pagpapabisto bilang Filipino na kampi sa saiyang maternal na mga filipinong ginikanan nagpapahihiling kunsaen an saiyang simpAtiya asin man gayod nngani malikayan an 'digta' nin pagkaInsik asin an halangkaw na buhis pinapataw sa mga mestisong Insik kan panahon na idto kan mga Kastila.<ref name=":0" />
Siring man ki publikador na Filipinang si [[Remigia Salazar]], si de León naghingowa kan pagpublikar kan saiyang mga sinurat kan siya balo na.<ref name=":1" />
== ''Ejercicio Cotidiano'' ==
[[File:Ejercicio_cotidiano_title_page.jpg|thumb|Titulo sa patos kan 1910 na edisyon kan ''Ejercicio Cotidiano''.]]
Basado sa bibliograpikong rekord, an mga historyador nagtutubod na an ki Gonzaga de León na ''Ejercicio Cotidiano'' (''Daily Devotion'') iyo an pinakenot na libro na napublikar nin sarong babayeng Filipinong katutubo. An libro, pigpalis haleng Espanyol pasiring [[Kapampangan]], mga [[Pangadye sa Simbahan Katoliko|pangadyeng Katoliko]] asin [[liturhiya]] kan [[Misa sa Simbahan Katoliko|misa Katliko]]. Mantang an 300-pahinang libro may titulo sa Espanyol, an subtitulo nakaag sa Kapampangan. An pagpalis: "Pagpalis haleng tataramon na Espanyol pasiring lenggwaheng Kapampangan ni Doña Luisa Gonzaga de Leon, India kan banwaan nin Bacolor."<ref name=":0">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2006|title=Doña Luisa Gonzaga de León (1805-1843), First Filipino Woman Author: Introductory Notes|url=https://www.jstor.org/stable/42633877|journal=Philippine Studies|volume=54|issue=3|pages=357–380|jstor=42633877|issn=0031-7837}}</ref><ref name=":2" />
Dawa totoo an Kodigo Sibil Espanyol sa Filipinas bawal kan panahon niya an pagpublikar kundi sa katugotan kan saiyang agom na lalaki, ini naloktawan huli kan siya balo na. An pagkagadan niya kan 1843 naenot sa taon kan publikasyon kan libro niya. An mga aki niya nagpublikar kaining libro paagi sa [[Unibersidad nin Santo Tomas]], ''Ejercicio Cotidiano'' sa laog nin saro o duwang taon pakagadan niya.<ref name=":0" /><ref name=":4" />
An mga pading Espanyol dai pigpalis an teksto dapit sa misa Katoliko sa arinman na lenggwaheng katutubo. An publikasyon kan ki de León na pagpalis nagmarka nin kaenot-enoteng pangyayari na an mga teksto Katoliko asin mga pangadyeon nagin bukas sa mga banwang Filipinong katutubo sa saindang bernakular na dila. (sa kasong ini, Kapangpangan).<ref name=":3" />
=== Editions ===
No known copies of the book's first printing exist. The [[National Library of the Philippines]] possesses a copy of the 1854 second edition, which was printed by the [[University of Santo Tomas|University of Santo Tomás]] Press. The National Library had acquired this copy from the [[Compañía General de Tabacos de Filipinas|Compañía General de Tabacos]] (General Tobacco Company of the Philippines). It was one of a handful of the National Library's collection which survived World War II.<ref name=":0" />
The only other known copy of this second edition is held in Library of the Colegio de Padres Agustinos in [[Valladolid|Valladolid, Spain]]. Further editions include the 1867, 1910, and 1967 reprintings. Gonzaga de Leon's descendent Don [[Mariano A. Henson]] published the last edition as the Catholic church began implementing the [[Second Vatican Council]] decision to deliver the mass in the language spoken by worshippers.<ref name=":0" />
=== Sections ===
The ''Ejercicio Cotidiano'' included sections on Prayers for Confession and Communion, Way of the Cross, Holy Rosary. It also included a section called ''Trisagium'' which contained sets of three-day prayers in praise of the Holy Trinity.
==== Preface ====
Due to its being mostly a translation, the preface represents the most original part wherein Gonzaga de Leon's personal voice shines through. This preface, the first printed essay by a Filipina writer, was "a spiritual essay rising, in the end, to poetry of mystic inspiration" similar to the ecstatic articulations of [[Teresa of Ávila]].<ref name=":0" />
The preface opens with a reference to the author's "sad and frail condition" and acknowledgment of certain limitations, including a lack of mastery in the Spanish or Tagalog languages from which she translates. She possessed more proficiency in Spanish than Tagalog.<ref name=":0" />
==== Illustrations ====
24 illustrations by an engraver named Noguera are interspersed throughout the text. These images portray different aspects of the Catholic mass and significant events from [[Jesus]]'s life. Noguera may have been an indio, a Filipino native.<ref name=":0" /> Notably, the illustrations also depict a native Filipino priest delivering mass, rather than a Spaniard.<ref name=":3" />
== References ==
<references />
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Leon, Luisa Gonzaga de}}
[[Category:1805 births]]
[[Category:1843 deaths]]
[[Category:Filipino women writers]]
[[Category:19th-century Filipino writers]]
[[Category:19th-century Filipino women writers]]
[[Category:Writers from Pampanga]]
[[Category:People from the Spanish East Indies]]
== Amay na paglabuhay asin pag-adal ==
Si Luisa Gonzaga de León iminundag sa barrio kan Cabangbangan kan Bacolor, Pampanga kan Hunyo 21, 1805, sa aldaw nin pagsilibrar kan kapistahan ni San Luis Gonzaga. An saiyang mga magurang iyo sina, Joseph Leonardo de Leon na iyo an saiyang ama, asin ina nasi Casimira Custodia. Pahehas sindang original na nakaistar sa Manila asin kabilang na miyembro kan mga prominenteng pamilya. An saiyang lolo sa ama, iyo si Francisco Tico, na sarong Intsik na negosyante mantang an saiyang mga paryentes sa ina asin an saiyang lola sa ama mga tubong Filipino.
An saindang gobernador-heneral nagnombra sa saiyang ama na magin notaryo para sa probinsya [[Pampanga|nin Pampanga]] . Pagkatapis ni aprobaran ni Hadeng Carlos IV an saiyang nominasyon sa istasyon na ini kan Hulyo 5, 1803, an mag-agom nag desisyon na magbalyo sa Bacolor. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2006|title=Doña Luisa Gonzaga de León (1805-1843), First Filipino Woman Author: Introductory Notes|url=https://www.jstor.org/stable/42633877|journal=Philippine Studies|volume=54|issue=3|pages=357–380|issn=0031-7837}}</ref>
Mantang an saiyang mga magurang nagkaigwa nin sarong aking lalaki, iyo si Jose Aniceto, bago siya namundag. Pigtutubod na si de León nag atinder kan saiyang pag-adal sa sarong relihiyosong eskwelahan sa lunsod nin Manila kun saen siya nakanuod nin Espanyol kasabay kan pagbasa, pagsurat, matematika, asin relihiyon. an saiyang tiyuon asin padrino ni de León, si Dr. Pedro León de Arzega, iyo an "enot na Filipinong layman na naggradwar na may doktorado sa arin man na larangan." <ref name=":0">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2006|title=Doña Luisa Gonzaga de León (1805-1843), First Filipino Woman Author: Introductory Notes|url=https://www.jstor.org/stable/42633877|journal=Philippine Studies|volume=54|issue=3|pages=357–380|issn=0031-7837}}</ref>
ph08j2tuicg7w4f15ekpeoy09tb84s9
312016
312014
2026-10-29T12:22:07Z
Aleaivy
30661
Created by translating the section "__LEAD_SECTION__" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1371736411|Luisa Gonzaga de León]]"
312016
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| embed =
| birth_date = June 21, 1805
| image =
| image_size =
| image_upright =
| alt =
| caption =
| native_name =
| honorific_prefix =
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_place = [[Bacolor]], [[Pampanga]], [[Captaincy General of the Philippines]]
| death_date = 1843
| death_place =
| resting_place =
| occupation = Author, translator
| language =
| name = Luisa Gonzaga de León
| honorific_suffix =
| native_name_lang =
| children =
| relatives =
| spouse = Francisco Paula de los Santos
| period =
| genre = Spiritual
| subject = <!-- or: | subjects = -->
| movement =
| notable_works = ''Ejercicio Cotidiano'' (''Daily Devotion'')
| partner = <!-- or: | partners = -->
| nationality = Filipino
| citizenship =
| home_town =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| years_active =
| module =
| website =
| education =
| alma_mater =
| portaldisp = <!-- "on", "yes", "true", etc.; or omit -->
}}
Si '''Luisa Gonzaga de León''' (Hunyo 21, 1805 – 1843) sarong Filipinang autor asin tagapalis. Siya bantog na gayo kan saiyang sinurat asin pinapublikar na ''Ejercicio Cotidiano'', sarong libro nin mga [[Katolikong pangadyeon]] ipinalis sa [[tataramon na Kapampangan]] haleng Espanyol, an dila kan banwang [[Pampanga]] sa |Sentral [[Luzon]]. An mga paghimoyaot na ini na pangenot nanggad asin man an [[Misa sa Simbahan Katoliko|misa] na makarani nanggad sa banwaan paagi nin pagdara kan mga ini sa saindang mga tataramon pigpangenotan an hiro kan [[Ikaduwang Konseho nin Vaticano]] sa siring na direksyon nin sanggatos na taon.<ref name=":0" />
Sa publikasyon postuma kan 1844 na ''Ejercicio Cotidiano'', si de León iyo an pinakaenot na napublikar na Filipinong autor asin pinakaenot man na Kapampangan na autor nakapapublikar.<ref name=":1">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P.R.|date=2012|title=The First Filipino Woman Printer-Publisher in the Spanish Period: Doña Remigia Salazar Talusan viuda de López (c1800-c1860)|url=https://www.jstor.org/stable/24410330|journal=Philippine Quarterly of Culture and Society|volume=40|issue=1/2|pages=1–33|jstor=24410330|issn=0115-0243}}</ref><ref name=":2">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2003|title=The Flowering Pen: Filipino Women Writers and Publishers during the Spanish Period, 1590-1898, A Preliminary Survey|url=https://www.jstor.org/stable/42633672|journal=Philippine Studies|volume=51|issue=4|pages=558–598|jstor=42633672|issn=0031-7837}}</ref> Siya man an pinakaenot na parasurat nakapalis kan [[missal;]] sa bernakular na langgwahe nin Filipinas.<ref name=":3">{{Cite news|last=Pascual, Jr.|first=Federico D.|date=March 5, 2009|title=Kapampangan women make mark in history|work=Philstar Global|url=https://www.philstar.com/2009/03/05/445498/kapampangan-women-make-mark-history|access-date=}}</ref>
'''Si Luisa Gonzaga de León''' (Hunyo 21, 1805 – 1843) bisto bilang sarong Filipinang parasurat asin paratradusir. Siya nabistado sa pagsurat asin pagpublikar kan ''Ejercicio Cotidiano'', ini sarong libro nin mga pamibing Katoliko na saiyang pigsalin hale sa mga ginikanan na Espanyol asin Tagalog pasiring sa [[Tataramon na Pampango|tataramon na Kapampangan]], an katutubong tataramon kan mga tawo sa probinsya nin [[Pampanga]] sa sentral [[Luzon|na Luzon]] . An mga pangenot na paghingoang ini na madara an mga pamibing Katoliko asin an Misa mas harani sa mga tawo sa pamamagitan kan pagprisentár kaini sa saindang sadiring lingwahe ay nauna sa kaparehong lakdang kan Ikalawang Konseho kan Baticano sa laog kan labi sa 100 na taon. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2006|title=Doña Luisa Gonzaga de León (1805-1843), First Filipino Woman Author: Introductory Notes|url=https://www.jstor.org/stable/42633877|journal=Philippine Studies|volume=54|issue=3|pages=357–380|issn=0031-7837}}</ref>
Kan 1844, sa pagluwas kan librong Ejercicio Cotidiano pakagadan niya, si de León an nagigin kauna-unahang katutubong babaeng parasurat na naipublikar, siring man an kauna-unahang Kapampangan na nakapublikar. <ref name=":1">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P.R.|date=2012|title=The First Filipino Woman Printer-Publisher in the Spanish Period: Doña Remigia Salazar Talusan viuda de López (c1800-c1860)|url=https://www.jstor.org/stable/24410330}}</ref> <ref name=":2">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2003|title=The Flowering Pen: Filipino Women Writers and Publishers during the Spanish Period, 1590-1898, A Preliminary Survey|url=https://www.jstor.org/stable/42633672}}</ref> Siya man an pinakaenot na nagtradusir kan misal sa sarong bernakular na tataramon kan Filipinas. <ref name=":3">{{Cite news|last=Pascual, Jr.|first=Federico D.|date=March 5, 2009|title=Kapampangan women make mark in history|journal=Philstar Global|url=https://www.philstar.com/2009/03/05/445498/kapampangan-women-make-mark-history}}</ref>
== Kaamayi nin buhay asin edukasyon ==
Si Luisa Gonzaga de León namundag sa baryo nin Cabangbangan nin [[Bacolor|Bacolor, Pampanga]] kan Hunyo 21, 1805, an kapyestahan na aldaw ni ni San Luis Gonzaga. An saiyang mga maugrang iyo sinda Jose Leonardo de León asin Casimira Custodia. Sinda pareho gikan sa Manila asin mga myuembro nin mga prominenteng pamilya. An saiyang paternal na lolohon si Francisco Tico, sarong Insik na negosyante mantang an saiyang maternal na mga mkapinsanan asin paternal na lola mga Filipino.
An gobernador heneral pignombrahan an saiyang ama na notaryo sa probinsya nin [[Pampanga]] kan si [[Hadeng Carlos IV]] inaprobahan enot pa an saiyang nominasyon sa katongdan na ini kan Hulyo 5, 1803, asin resulta kaini an mag'agom naghubo' sa Bacolor.<ref name=":0" />
An saiyang mga magurang igwang sarong aki, Jose Aniceto, bago siya ipinangaki. Sinasabi na siya nag'adal sa sarong meskwelahan relihiyosi sa Manila kun saen siya nag'adal nin Espanyol, pagbasa, pagsurat, matematika. An tiyoon asin kagtubong ni de Leon, si Dr. [[Pedro León de Arzega]], iyo soboot an "pinakaenot na filipinong layko na naggradwar may doktorado sa arinman na lantad."<ref name=":0" />
== Buhay personal ==
Si de León naagom si Don Francisco Paula de los Santos, saro man na mestisong Tsino, mga 1820. Siya kan panahon na ini 15 anyos pa sana. Sarong taon pa kaini, an agom niya nagkaigwang katongdan sa Bacolor, mantang iyo pa an nagtutukaw na gobernador sa Pampanga. An mag'agom nagkaigwang tolong aki: si Celestino Mariano, namundag Hulyo 18, 1822, nagin gobernador kan [[Porac]], si Jose Maria, namundag Marso 19, 1825, nagin gobernador kan Bacolor, an saindang ngohod si Francisco, nagadan aki pang marhay. Sa ultan kan pagkamundag ni Celestino asin Jose, an mag'agom naghubo' sa Porac haleng Bacolor.<ref name=":0" /><ref name=":4">Henares, I. A. S. (2001). Filipino Alcalde-Mayores in the Province of Pampanga. ''Alaya: The Kapampangan Research Journal''. https://www.researchgate.net/profile/Ivan_Anthony_Henares/publication/340210462_Filipino_Alcaldes_Mayores_in_the_Province_of_Pampanga/links/5e7d2a17299bf1a91b7efcb3/Filipino-Alcaldes-Mayores-in-the-Province-of-Pampanga.pdf</ref>
An saiyang agom, si Francisco nagadan kan mga 1840, asin si Luisa naghelang-helang naman. Siring sa pigtutumoy sa prepasyo kan ''Ejercicio Cotidiano'', sinurat niya soboot an libro kan siya nakakawrato sana, dai nagluluwas ta siya naghehelang nin tuberkolisis, helang na grabe pang makaulakit, asin siya dai ngani pinapaduman sa simbahan na magatender misa.
Maski ngani wsiya mnaghihingako na sarong "india|}, siya sarong mestisang Tsino, ginikanan dugng Insik asin Filipino. An saiyang paternal na lolo tunay na Tsino. An ki de León na pagpapabisto bilang Filipino na kampi sa saiyang maternal na mga filipinong ginikanan nagpapahihiling kunsaen an saiyang simpAtiya asin man gayod nngani malikayan an 'digta' nin pagkaInsik asin an halangkaw na buhis pinapataw sa mga mestisong Insik kan panahon na idto kan mga Kastila.<ref name=":0" />
Siring man ki publikador na Filipinang si [[Remigia Salazar]], si de León naghingowa kan pagpublikar kan saiyang mga sinurat kan siya balo na.<ref name=":1" />
== ''Ejercicio Cotidiano'' ==
[[File:Ejercicio_cotidiano_title_page.jpg|thumb|Titulo sa patos kan 1910 na edisyon kan ''Ejercicio Cotidiano''.]]
Basado sa bibliograpikong rekord, an mga historyador nagtutubod na an ki Gonzaga de León na ''Ejercicio Cotidiano'' (''Daily Devotion'') iyo an pinakenot na libro na napublikar nin sarong babayeng Filipinong katutubo. An libro, pigpalis haleng Espanyol pasiring [[Kapampangan]], mga [[Pangadye sa Simbahan Katoliko|pangadyeng Katoliko]] asin [[liturhiya]] kan [[Misa sa Simbahan Katoliko|misa Katliko]]. Mantang an 300-pahinang libro may titulo sa Espanyol, an subtitulo nakaag sa Kapampangan. An pagpalis: "Pagpalis haleng tataramon na Espanyol pasiring lenggwaheng Kapampangan ni Doña Luisa Gonzaga de Leon, India kan banwaan nin Bacolor."<ref name=":0">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2006|title=Doña Luisa Gonzaga de León (1805-1843), First Filipino Woman Author: Introductory Notes|url=https://www.jstor.org/stable/42633877|journal=Philippine Studies|volume=54|issue=3|pages=357–380|jstor=42633877|issn=0031-7837}}</ref><ref name=":2" />
Dawa totoo an Kodigo Sibil Espanyol sa Filipinas bawal kan panahon niya an pagpublikar kundi sa katugotan kan saiyang agom na lalaki, ini naloktawan huli kan siya balo na. An pagkagadan niya kan 1843 naenot sa taon kan publikasyon kan libro niya. An mga aki niya nagpublikar kaining libro paagi sa [[Unibersidad nin Santo Tomas]], ''Ejercicio Cotidiano'' sa laog nin saro o duwang taon pakagadan niya.<ref name=":0" /><ref name=":4" />
An mga pading Espanyol dai pigpalis an teksto dapit sa misa Katoliko sa arinman na lenggwaheng katutubo. An publikasyon kan ki de León na pagpalis nagmarka nin kaenot-enoteng pangyayari na an mga teksto Katoliko asin mga pangadyeon nagin bukas sa mga banwang Filipinong katutubo sa saindang bernakular na dila. (sa kasong ini, Kapangpangan).<ref name=":3" />
=== Editions ===
No known copies of the book's first printing exist. The [[National Library of the Philippines]] possesses a copy of the 1854 second edition, which was printed by the [[University of Santo Tomas|University of Santo Tomás]] Press. The National Library had acquired this copy from the [[Compañía General de Tabacos de Filipinas|Compañía General de Tabacos]] (General Tobacco Company of the Philippines). It was one of a handful of the National Library's collection which survived World War II.<ref name=":0" />
The only other known copy of this second edition is held in Library of the Colegio de Padres Agustinos in [[Valladolid|Valladolid, Spain]]. Further editions include the 1867, 1910, and 1967 reprintings. Gonzaga de Leon's descendent Don [[Mariano A. Henson]] published the last edition as the Catholic church began implementing the [[Second Vatican Council]] decision to deliver the mass in the language spoken by worshippers.<ref name=":0" />
=== Sections ===
The ''Ejercicio Cotidiano'' included sections on Prayers for Confession and Communion, Way of the Cross, Holy Rosary. It also included a section called ''Trisagium'' which contained sets of three-day prayers in praise of the Holy Trinity.
==== Preface ====
Due to its being mostly a translation, the preface represents the most original part wherein Gonzaga de Leon's personal voice shines through. This preface, the first printed essay by a Filipina writer, was "a spiritual essay rising, in the end, to poetry of mystic inspiration" similar to the ecstatic articulations of [[Teresa of Ávila]].<ref name=":0" />
The preface opens with a reference to the author's "sad and frail condition" and acknowledgment of certain limitations, including a lack of mastery in the Spanish or Tagalog languages from which she translates. She possessed more proficiency in Spanish than Tagalog.<ref name=":0" />
==== Illustrations ====
24 illustrations by an engraver named Noguera are interspersed throughout the text. These images portray different aspects of the Catholic mass and significant events from [[Jesus]]'s life. Noguera may have been an indio, a Filipino native.<ref name=":0" /> Notably, the illustrations also depict a native Filipino priest delivering mass, rather than a Spaniard.<ref name=":3" />
== References ==
<references />
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Leon, Luisa Gonzaga de}}
[[Category:1805 births]]
[[Category:1843 deaths]]
[[Category:Filipino women writers]]
[[Category:19th-century Filipino writers]]
[[Category:19th-century Filipino women writers]]
[[Category:Writers from Pampanga]]
[[Category:People from the Spanish East Indies]]
== Amay na paglabuhay asin pag-adal ==
Si Luisa Gonzaga de León iminundag sa barrio kan Cabangbangan kan Bacolor, Pampanga kan Hunyo 21, 1805, sa aldaw nin pagsilibrar kan kapistahan ni San Luis Gonzaga. An saiyang mga magurang iyo sina, Joseph Leonardo de Leon na iyo an saiyang ama, asin ina nasi Casimira Custodia. Pahehas sindang original na nakaistar sa Manila asin kabilang na miyembro kan mga prominenteng pamilya. An saiyang lolo sa ama, iyo si Francisco Tico, na sarong Intsik na negosyante mantang an saiyang mga paryentes sa ina asin an saiyang lola sa ama mga tubong Filipino.
An saindang gobernador-heneral nagnombra sa saiyang ama na magin notaryo para sa probinsya [[Pampanga|nin Pampanga]] . Pagkatapis ni aprobaran ni Hadeng Carlos IV an saiyang nominasyon sa istasyon na ini kan Hulyo 5, 1803, an mag-agom nag desisyon na magbalyo sa Bacolor. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2006|title=Doña Luisa Gonzaga de León (1805-1843), First Filipino Woman Author: Introductory Notes|url=https://www.jstor.org/stable/42633877|journal=Philippine Studies|volume=54|issue=3|pages=357–380|issn=0031-7837}}</ref>
Mantang an saiyang mga magurang nagkaigwa nin sarong aking lalaki, iyo si Jose Aniceto, bago siya namundag. Pigtutubod na si de León nag atinder kan saiyang pag-adal sa sarong relihiyosong eskwelahan sa lunsod nin Manila kun saen siya nakanuod nin Espanyol kasabay kan pagbasa, pagsurat, matematika, asin relihiyon. an saiyang tiyuon asin padrino ni de León, si Dr. Pedro León de Arzega, iyo an "enot na Filipinong layman na naggradwar na may doktorado sa arin man na larangan." <ref name=":0">{{Cite journal|last=Santiago|first=Luciano P. R.|date=2006|title=Doña Luisa Gonzaga de León (1805-1843), First Filipino Woman Author: Introductory Notes|url=https://www.jstor.org/stable/42633877|journal=Philippine Studies|volume=54|issue=3|pages=357–380|issn=0031-7837}}</ref>
5lr3uzubgw0d6x8pjqu53swqlij4t6p
Trinidad Rizal
0
50587
312117
289682
2026-10-30T01:43:32Z
MariaLuisaBallares
33513
312117
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard" id="4"
! colspan="2" id="7" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div id="8" class="fn">Trinidad Rizal</div>
|- id="10"
| colspan="2" id="11" class="infobox-image" |[[File:Doña_Trinidad_Rizal-_Jose_Rizal_sister.jpeg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Do%C3%B1a_Trinidad_Rizal-_Jose_Rizal_sister.jpeg|daing kwadro]]
|- id="12"
! scope="row" id="13" class="infobox-label" |Born
| id="15" class="infobox-data" |<div id="16" class="nickname" style="display:inline">Trinidad Rizal y Alonso</div><span style="display:none">(<span class="bday">1868-06-06</span>)</span>June 6, 1868
<div id="19" class="birthplace" style="display:inline">[[:en:Calamba,_Laguna|Calamba]], [[:en:Laguna_(province)|La Laguna]], [[:en:Captaincy_General_of_the_Philippines|Captaincy General of the Philippines]], [[:en:Spanish_Empire|Spanish Empire]]</div>
|- id="25"
! scope="row" id="26" class="infobox-label" |Died
| id="28" class="infobox-data" |May 9, 1951<span style="display:none">(1951-05-09)</span> (aged 82)
<div id="30" class="deathplace" style="display:inline">[[:en:Manila|Manila]], Philippines</div>
|- id="33"
! scope="row" id="34" class="infobox-label" |Burial place
| id="36" class="infobox-data label" |Formerly: [[:en:Manila_North_Cemetery|Manila North Cemetery]]
Reinterred: [[:en:Paciano_Rizal_Shrine|Paciano Rizal Shrine]], [[:en:Los_Baños,_Laguna|Los Baños, Laguna]]
|- id="41"
! scope="row" id="42" class="infobox-label" |Nationality
| id="44" class="infobox-data category" |Filipino
|- id="46"
! scope="row" id="47" class="infobox-label" |Known for
| id="49" class="infobox-data" |Co-founder of [[:en:Asociación_Feminista_Filipina|Asociación Feminista Filipina]]
|- id="52"
! scope="row" id="53" class="infobox-label" |Parent(s)
| id="55" class="infobox-data" |[[:en:Francisco_Rizal_Mercado|Francisco Rizal Mercado]] (father)
[[:en:Teodora_Alonso_Realonda|Teodora Alonso Realonda]] (mother)
|- id="59"
! scope="row" id="60" class="infobox-label" |Relatives
| id="62" class="infobox-data" |[[:en:José_Rizal|José Rizal]] (brother)
[[:en:Paciano_Rizal|Paciano Rizal]] (brother)
[[:en:Saturnina_Hidalgo|Saturnina Hidalgo]] (sister)
|}
Si '''Trinidad Rizal Mercado y Alonso Realonda''' (Hunyo 6, 1868 - Mayo 9, 1951), komun na midbid bilang '''Trinidad Rizal''', sya ay sarong Filipinang peministang lider asin kagmukna kan pinakaenot na feministang organisasyon kan Filipinas, an ''Asociación Femenista Filipina'' . Siya an ikasampulong tugang kan nasyonal na bayani, doktor asin parasurat, si Dr. [[José Rizal]] .
== Buhay asin trabaho ==
[[Ladawan:Trinidad_Rizal_(1868_-_1951)_NHCP_Historical_Marker.jpg|wala|thumb| National Historical Commission of the Philippines marker honoring Trinidad Rizal, located in [[Los Baños|Los Baños, Laguna]]]]
Si Trinidad namundag sa [[Calamba]], [[Laguna|La Laguna]] (sa presenteng Laguna), kan Hunyo 6, 1868. Siya an ikasampulong aki ni Francisco Rizal Mercado asin Teodora Alonso Realonda .
Si Trinidad nagtabang sa pagmukna kan pinakaenot na Masonic lodge para sa mga kababaihan sa Pilipinas. <ref name=":12">Estrada-Claudio, S. (2006). If I were an ASEAN woman ... Talking Points. ''Talking Points, 3'', 67-73. http://feministarchives.isiswomen.org/isispub/wia/wia2006-3/WIA20063_09Claudio.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250506105707/https://feministarchives.isiswomen.org/isispub/wia/wia2006-3/WIA20063_09Claudio.pdf |date=2025-05-06 }}</ref> Miyembro man siya kan Walana, sarong Filipinong sosyedad nin pagmamason, na pigbilog sa Manila kan Hulyo 18, 1893, na dayupot na kaalyado kan mga templong masoniko kan mga ilustrados . <ref>{{Cite journal|title=Rizal and the Ilustrados in Spain|url=https://doi.org/10.1177/011719689900800104}}</ref>
Kan 1905, an Trinidad nagmukna kan pinakaenot na Filipinang feministang organisasyon, an ''Asociación Feminista Filipina'' (AFF), kaiba si Concepción Felix, Librada Avelino, [[Maria Paz Guanzon|María Paz Guanzon]], asin [[Luisa de Silyar]], kaiba an iba pa. <ref>Hega, M. D., Alporha, V. C., & Evangelista, M. S. (2017). Feminism and the Women's Movement in the Philippines. ''Friedrich Eberto Stiftung''.</ref> Apwera sa pag-engganyar sa mga kababaihan na magpartisipar sa pulitika asin serbisyo publiko, an organisasyon nagtulod kan salud kan mga kababaihan. An Trinidad nagpartisipar sa sarong subproyekto kan AFF, Gota de Leche (inaapod man na ''La Protección de la Infancia'' ), na nakasentro sa pagpapauswag kan salud kan reproduktibo asin kan ina, omboy, asin aki.
Arog kan saiyang tugang na babae, [[Josefa Rizal|si Josefa Rizal]], si Trinidad dai nanggad nag-agom. <ref name=":2">{{Cite journal|last=McElhinny|first=Bonnie|date=2009|title=Producing the A-1 Baby Puericulture Centers and the Birth of the Clinic in the U.S.-Occupied Philippines, 1906-1946|url=https://www.jstor.org/stable/42634009|journal=Philippine Studies|volume=57|issue=2|pages=219–260|issn=0031-7837}}</ref> Nagadan siya sa [[Manila]] kan Mayo 9, 1951. Siya ilinubong sa [[Manila North Cemetery|North Cemetery]] ( ''Cemeterio del Norte'' ) kan Manila kan Mayo 11, 1951. An saiyang mga tada kan huri kinalot, kaiba an mga bangkay ni tugang na babae na si Narcisa, asin ibinalyo sa santuaryo ni General Paciano Rizal sa [[Los Baños|Los Baños, Laguna]] .
== Relasyon ki José Rizal ==
Sa sarong surat hale sa Alemania, na may petsang Marso 11, 1886, an saiyang tugang na lalaki, si José, nagreklamo na dai sia nakadangog. Padagos niyang pig-omaw an intelihenteng pagiging simple kan mga babaeng Aleman asin pig-agyat si Trinidad na seryosohon an saiyang pag-adal mantang siya hoben pa, na nagmumundo na an Trinidad "dominado kan katamaran." An surat, na isinurat pirang bulan bago an saiyang ika-18 na kumpleanyo, nagbuyagyag na dai pa nahihiling ni José an saiyang tugang na babae poon pa kan siya hoben pa. <ref>{{Cite journal|last=Capino|first=Diosdado G.|date=1961|title=Jose Rizal and His Meaning for Germany|url=https://www.jstor.org/stable/43054787|journal=Internationales Jahrbuch für Geschichtsunterricht|volume=8|pages=183–194|issn=0179-4418}}</ref>
Si Trinidad asin an saiyang mga tugang na babae naghagad nin impormasyon manongod sa pagkontrol sa pangangaki, pagpasuso, asin pagbawas nin kolog durante kan pangangaki sa tugang na lalaki, si José, mantang sia nag-aadal sa Europa tanganing magin doktor.
Dinalaw ni Trinidad si José kan aldaw bago sia gadanon, kaiba an saindang ina, si Teodora Alonso, asin an mga tugang na babae na si Lucía, Josefa, María, asin Narcisa, tanganing magpaaram asin kuanon an saiyang mga rogaring. Nagkapirang makasaysayan na istorya an nagsasabi na itinao ni José an saiyang kalan (an iba inaapod ining lampara) ki Trinidad, na sinasabi saiya na may importanteng bagay na yaon sa laog. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Ocampo|first=Ambeth|date=2011-01-01|title=Jose Rizal in Filipino Literature and History|url=https://archium.ateneo.edu/history-faculty-pubs/43|journal=Ateneo de Manila University History Department Faculty Publications}}</ref> An osipon nagsasabi na an importanteng bagay na ini iyo an huring rawitdawit kan saiyang tugang na lalaki, " [[Mi Ultimo Adios|Mi último adiós]] " / "An sakuyang huring pamamaaram." Maray an pagtago niya kan papel kaya kinaipuhan kan saiyang mga tugang na babae na gamiton an saindang mga hairpit tanganing buksan ini.
Bago siya nagadan, si José nagsurat ki Trinidad tanganing ipahayag an saiyang kamawotan na an pamilya Rizal trataron an saiyang common-law na agom, [[Josephine Bracken|si Josephine Bracken]], nin maboot huli sa saiyang debosyon saiya. Kasunod kan saiyang paggadan, inibanan ni Trinidad si Josephine asin an tugang na lalaki, si Paciano, pasiring sa [[Cavite]] kun saen namidbid ninda an rebolusyonaryong lider na [[Andres Bonifacio|si Andrés Bonifacio]] asin ipinasa saiya an sarong kopya kan pinal na rawitdawit ni José. <ref>{{Cite web|last=de Viana|first=Augusto V.|date=September 18, 2012|title=A Glimpse into the Life of Josephine Bracken|url=https://nhcp.gov.ph/a-glimpse-into-the-life-of-josephine-bracken/|archive-url=|archive-date=|access-date=December 19, 2020|website=National Historical Commission of the Philippines}}</ref>
An gobyerno kan Estados Unidos nagpaaram sa gobyerno kan Filipinas, kan taon 1908, na sarong Amerikanong kolektor an kagsadiri kan orihinal na manuskrito kan rawitdawit, na naghale sa Filipinas kaiba si Josephine Bracken, kan taon 1897. Gusto ninda ngonyan na ipabakal ini sa gobyerno kan Pilipinas sa kantidad na $500. Si Trinidad iyo an nagberipika kan manuskrito bilang orihinal bago ini binakal asin ibinugtak sa Philippine National Library .
== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
[[Category:Mga feminista|Rizal]]
[[Category:Mga babaeng parasurat|Rizal]]
[[Category:Mga Pilipino|Rizal]]
5g6rmpuyfs0gjkttm3njtq6hvhzfeqh
312119
312117
2026-10-30T01:53:50Z
MariaLuisaBallares
33513
312119
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard" id="4"
! colspan="2" id="7" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div id="8" class="fn">Trinidad Rizal</div>
|- id="10"
| colspan="2" id="11" class="infobox-image" |[[File:Doña_Trinidad_Rizal-_Jose_Rizal_sister.jpeg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Do%C3%B1a_Trinidad_Rizal-_Jose_Rizal_sister.jpeg|daing kwadro]]
|- id="12"
! scope="row" id="13" class="infobox-label" |Born
| id="15" class="infobox-data" |<div id="16" class="nickname" style="display:inline">Trinidad Rizal y Alonso</div><span style="display:none">(<span class="bday">1868-06-06</span>)</span>June 6, 1868
<div id="19" class="birthplace" style="display:inline">[[:en:Calamba,_Laguna|Calamba]], [[:en:Laguna_(province)|La Laguna]], [[:en:Captaincy_General_of_the_Philippines|Captaincy General of the Philippines]], [[:en:Spanish_Empire|Spanish Empire]]</div>
|- id="25"
! scope="row" id="26" class="infobox-label" |Died
| id="28" class="infobox-data" |May 9, 1951<span style="display:none">(1951-05-09)</span> (aged 82)
<div id="30" class="deathplace" style="display:inline">[[:en:Manila|Manila]], Philippines</div>
|- id="33"
! scope="row" id="34" class="infobox-label" |Burial place
| id="36" class="infobox-data label" |Formerly: [[:en:Manila_North_Cemetery|Manila North Cemetery]]
Reinterred: [[:en:Paciano_Rizal_Shrine|Paciano Rizal Shrine]], [[:en:Los_Baños,_Laguna|Los Baños, Laguna]]
|- id="41"
! scope="row" id="42" class="infobox-label" |Nationality
| id="44" class="infobox-data category" |Filipino
|- id="46"
! scope="row" id="47" class="infobox-label" |Known for
| id="49" class="infobox-data" |Co-founder of [[:en:Asociación_Feminista_Filipina|Asociación Feminista Filipina]]
|- id="52"
! scope="row" id="53" class="infobox-label" |Parent(s)
| id="55" class="infobox-data" |[[:en:Francisco_Rizal_Mercado|Francisco Rizal Mercado]] (father)
[[:en:Teodora_Alonso_Realonda|Teodora Alonso Realonda]] (mother)
|- id="59"
! scope="row" id="60" class="infobox-label" |Relatives
| id="62" class="infobox-data" |[[:en:José_Rizal|José Rizal]] (brother)
[[:en:Paciano_Rizal|Paciano Rizal]] (brother)
[[:en:Saturnina_Hidalgo|Saturnina Hidalgo]] (sister)
|}
Si '''Trinidad Rizal Mercado y Alonso Realonda''' (Hunyo 6, 1868 - Mayo 9, 1951), komun na midbid bilang '''Trinidad Rizal''', sya ay sarong Filipinang peministang lider asin kagmukna kan pinakaenot na feministang organisasyon kan Filipinas, an ''Asociación Femenista Filipina'' . Siya an ikasampulong tugang kan nasyonal na bayani, doktor asin parasurat, si Dr. [[José Rizal]] .
== Buhay asin trabaho ==
[[Ladawan:Trinidad_Rizal_(1868_-_1951)_NHCP_Historical_Marker.jpg|wala|thumb| National Historical Commission of the Philippines marker honoring Trinidad Rizal, located in [[Los Baños|Los Baños, Laguna]]]]
Si Trinidad namundag sa [[Calamba]], [[Laguna|La Laguna]] (sa presenteng Laguna), kan Hunyo 6, 1868. Siya an ikasampulong aki ni Francisco Rizal Mercado asin Teodora Alonso Realonda .
Si Trinidad nagtabang sa pagmukna kan pinakaenot na Masonic lodge para sa mga kababaihan sa Pilipinas. <ref name=":12">Estrada-Claudio, S. (2006). If I were an ASEAN woman ... Talking Points. ''Talking Points, 3'', 67-73. http://feministarchives.isiswomen.org/isispub/wia/wia2006-3/WIA20063_09Claudio.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250506105707/https://feministarchives.isiswomen.org/isispub/wia/wia2006-3/WIA20063_09Claudio.pdf |date=2025-05-06 }}</ref> Miyembro man siya kan Walana, sarong Filipinong sosyedad nin pagmamason, na pigbilog sa Manila kan Hulyo 18, 1893, na dayupot na kaalyado kan mga templong masoniko kan mga ilustrados . <ref>{{Cite journal|title=Rizal and the Ilustrados in Spain|url=https://doi.org/10.1177/011719689900800104}}</ref>
Kan 1905, an Trinidad nagmukna kan pinakaenot na Filipinang feministang organisasyon, an ''Asociación Feminista Filipina'' (AFF), kaiba si Concepción Felix, Librada Avelino, [[Maria Paz Guanzon|María Paz Guanzon]], asin [[Luisa de Silyar]], kaiba an iba pa. <ref>Hega, M. D., Alporha, V. C., & Evangelista, M. S. (2017). Feminism and the Women's Movement in the Philippines. ''Friedrich Eberto Stiftung''.</ref> Apwera sa pag-engganyar sa mga kababaihan na magpartisipar sa pulitika asin serbisyo publiko, an organisasyon nagtulod kan salud kan mga kababaihan. An Trinidad nagpartisipar sa sarong subproyekto kan AFF, Gota de Leche (inaapod man na ''La Protección de la Infancia'' ), na nakasentro sa pagpapauswag kan salud kan reproduktibo asin kan ina, omboy, asin aki.
Arog kan saiyang tugang na babae, [[Josefa Rizal|si Josefa Rizal]], si Trinidad dai nanggad nag-agom. <ref name=":2">{{Cite journal|last=McElhinny|first=Bonnie|date=2009|title=Producing the A-1 Baby Puericulture Centers and the Birth of the Clinic in the U.S.-Occupied Philippines, 1906-1946|url=https://www.jstor.org/stable/42634009|journal=Philippine Studies|volume=57|issue=2|pages=219–260|issn=0031-7837}}</ref> Nagadan siya sa [[Manila]] kan Mayo 9, 1951. Siya ilinubong sa [[Manila North Cemetery|North Cemetery]] ( ''Cemeterio del Norte'' ) kan Manila kan Mayo 11, 1951. An saiyang mga tada kan huri kinalot, kaiba an mga bangkay ni tugang na babae na si Narcisa, asin ibinalyo sa santuaryo ni General Paciano Rizal sa [[Los Baños|Los Baños, Laguna]] .
Siya bako sanang tugang ni Jose Rizal si Trinidad, kundi naging kabtang man sya kan pakikibaka para sa kalayaan ka Pilipinas. Nagin miyembro siya kan Katipunan, kaiba an saiyang mga tugang na si Paciano asin Josefa. Nakatabang sya sa pag-ataman asin paggibo nin bulong para sa mga rebolusyonaryong nalugadan. Ipinapahiling kaini an an mga kababaihan dai sana nag-uurulay o nag-aalalay sa mga rebolusyunaryo, kundi aktibo man na nakikibahagi sa pakikibaka para sa kalayaan.<ref>https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/trinidad-rizal-1868-1951/?utm_source=chatgpt.com</ref>
== Relasyon ki José Rizal ==
Sa sarong surat hale sa Alemania, na may petsang Marso 11, 1886, an saiyang tugang na lalaki, si José, nagreklamo na dai sia nakadangog. Padagos niyang pig-omaw an intelihenteng pagiging simple kan mga babaeng Aleman asin pig-agyat si Trinidad na seryosohon an saiyang pag-adal mantang siya hoben pa, na nagmumundo na an Trinidad "dominado kan katamaran." An surat, na isinurat pirang bulan bago an saiyang ika-18 na kumpleanyo, nagbuyagyag na dai pa nahihiling ni José an saiyang tugang na babae poon pa kan siya hoben pa. <ref>{{Cite journal|last=Capino|first=Diosdado G.|date=1961|title=Jose Rizal and His Meaning for Germany|url=https://www.jstor.org/stable/43054787|journal=Internationales Jahrbuch für Geschichtsunterricht|volume=8|pages=183–194|issn=0179-4418}}</ref>
Si Trinidad asin an saiyang mga tugang na babae naghagad nin impormasyon manongod sa pagkontrol sa pangangaki, pagpasuso, asin pagbawas nin kolog durante kan pangangaki sa tugang na lalaki, si José, mantang sia nag-aadal sa Europa tanganing magin doktor.
Dinalaw ni Trinidad si José kan aldaw bago sia gadanon, kaiba an saindang ina, si Teodora Alonso, asin an mga tugang na babae na si Lucía, Josefa, María, asin Narcisa, tanganing magpaaram asin kuanon an saiyang mga rogaring. Nagkapirang makasaysayan na istorya an nagsasabi na itinao ni José an saiyang kalan (an iba inaapod ining lampara) ki Trinidad, na sinasabi saiya na may importanteng bagay na yaon sa laog. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Ocampo|first=Ambeth|date=2011-01-01|title=Jose Rizal in Filipino Literature and History|url=https://archium.ateneo.edu/history-faculty-pubs/43|journal=Ateneo de Manila University History Department Faculty Publications}}</ref> An osipon nagsasabi na an importanteng bagay na ini iyo an huring rawitdawit kan saiyang tugang na lalaki, " [[Mi Ultimo Adios|Mi último adiós]] " / "An sakuyang huring pamamaaram." Maray an pagtago niya kan papel kaya kinaipuhan kan saiyang mga tugang na babae na gamiton an saindang mga hairpit tanganing buksan ini.
Bago siya nagadan, si José nagsurat ki Trinidad tanganing ipahayag an saiyang kamawotan na an pamilya Rizal trataron an saiyang common-law na agom, [[Josephine Bracken|si Josephine Bracken]], nin maboot huli sa saiyang debosyon saiya. Kasunod kan saiyang paggadan, inibanan ni Trinidad si Josephine asin an tugang na lalaki, si Paciano, pasiring sa [[Cavite]] kun saen namidbid ninda an rebolusyonaryong lider na [[Andres Bonifacio|si Andrés Bonifacio]] asin ipinasa saiya an sarong kopya kan pinal na rawitdawit ni José. <ref>{{Cite web|last=de Viana|first=Augusto V.|date=September 18, 2012|title=A Glimpse into the Life of Josephine Bracken|url=https://nhcp.gov.ph/a-glimpse-into-the-life-of-josephine-bracken/|archive-url=|archive-date=|access-date=December 19, 2020|website=National Historical Commission of the Philippines}}</ref>
An gobyerno kan Estados Unidos nagpaaram sa gobyerno kan Filipinas, kan taon 1908, na sarong Amerikanong kolektor an kagsadiri kan orihinal na manuskrito kan rawitdawit, na naghale sa Filipinas kaiba si Josephine Bracken, kan taon 1897. Gusto ninda ngonyan na ipabakal ini sa gobyerno kan Pilipinas sa kantidad na $500. Si Trinidad iyo an nagberipika kan manuskrito bilang orihinal bago ini binakal asin ibinugtak sa Philippine National Library .
== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
[[Category:Mga feminista|Rizal]]
[[Category:Mga babaeng parasurat|Rizal]]
[[Category:Mga Pilipino|Rizal]]
olokbvducx3lolxjfz8fypywqdqm7ao
Pura Villanueva Kalaw
0
50597
312155
284831
2026-10-30T05:58:56Z
Raeinxx
33279
312155
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer|name=Pura Villanueva Kalaw|image=|caption=|pseudonym=|birth_date={{birth date |df=y|1886|8|27}}|birth_place=[[Arevalo, Iloilo City|Arevalo]], [[Iloilo]], [[Captaincy General of the Philippines]]|death_date={{Death date and age|df=y|1954|3|21|1886|8|27}}|death_place=[[Manila, Philippines]]|other_names=|known_for=|occupation=Writer and journalist|spouse={{marriage|[[Teodoro Kalaw]]|1910|1940|reason=his death}}|parents=|children=4 (including [[Maria Kalaw Katigbak|Maria]] and [[Purita Kalaw Ledesma|Purita]])|alma_mater=|notableworks=|citizenship=[[Filipino people|Filipino]]}}Si '''Purificacion "Pura" Villanueva Kalaw''' <ref name="shorthistory">{{Cite news|title=A Short History on the Women's Suffrage in the Philippines|url=https://ph.news.yahoo.com/short-history-women-suffrage-philippines-031800245.html|date=9 March 2021}}</ref> (27 Agosto 1886 – 21 Marso 1954) sarong Filipinang [[Pagarayonan|reyna nin kagayunan]], peminista, peryodista, asin parasurat.
== Amay na buhay ==
Si Purificacion Garcia Villanueva namundag sa banwaan nin Arevalo, [[Iloilo]] ki Emilio Villanueva asin Emilia Garcia. An saiyang ina namundag sa Palencia, Espanya . Kan 1908, sa edad na 22, si Pura Villanueva nagin pinakaenot na "Reyna kan Karnabal kan Manila ."
== Karera ==
Kan 1906 si Pura Villanueva nag-organisar nin sarong grupo nin deretso sa pagboto, an Asociacion Feminista Ilonga . <ref name="HDP">Artemio R. Guillermo, ed., [https://books.google.com/books?id=wmgX9M_yETIC&dq=Pura+Villanueva+Kalaw&pg=PA223 ''Historical Dictionary of the Philippines''] (Scarecrow Press 2012): 223. {{ISBN|9780810872462}}</ref> An saiyang mga paghihingoa nagdara sa pinakaenot na suffrage bill na nakaabot sa Philippine Assembly kan 1907. <ref>Kumari Jayawardena, [https://books.google.com/books?id=Vj_OCgAAQBAJ&dq=Pura+Villanueva+Kalaw&pg=PT241 ''Feminism and Nationalism in the Third World''] (Verso Books 2016). {{ISBN|9781784784317}}</ref> Si Pura Villanueva nagsurat nin sarong kolum para sa semanal na peryodikong ''El Tiempo'', asin nag-edit kan pahina kan babae. Kan huri, pig-edit niya an seksyon sa tataramon na Espanyol kan ''Woman's Outlook'', sarong publikasyon na pro-suffrage ( si Trinidad Fernandez Legarda iyo an editor sa tataramon na Ingles). Siya man an presidente kan Women's Club of Manila. <ref>Hazel M. McFerson, [https://books.google.com/books?id=7FPLWmaGQpEC&dq=Pura+Villanueva&pg=PA173 ''Mixed Blessing: The Impact of the American Colonial Experience on Politics and Society in the Philippines''] (Greenwood Publishing 2002): 173. {{ISBN|9780313307911}}</ref>
An mga libro ni Pura Villanueva Kalaw kabali ''an Osmeña From Newspaperman to President'' (1946), ''How the Filipina Got the Vote'', ''Outstanding Filipino Women'', ''Anthology of Filipino Women Writers'', ''The Consumer Cooperatives in the Philippines'', ''The Filipino Cookbook'', and ''A Brief History kan Banderang Filipino'' . An saiyang pulyetong ''Condimentos Indigenas'' kan 1918 iyo an "saro sa mga pinakaenot na libro nin pagluto" na ipinublikar sa Filipinas. <ref>Doreen G. Fernandez, [https://books.google.com/books?id=lpOqTUucwhUC&dq=Pura+Villanueva+Kalaw&pg=PA118 "Enriqueta David Perez and the Codification of Philippine Cooking"] in Harlan Walker, ed., ''Cooks and Other People: Proceedings of the Oxford Symposium on Food and Cookery, 1995'' (Oxford Symposium 1996): 118. {{ISBN|9780907325727}}</ref>
Kan taon 1951, si Pura Villanueva Kalaw tinawan nin onra nin sarong Medalya Presidential, na itinao ni Presidente [[Elpidio Quirino]], huli sa saiyang trabaho sa ngaran kan mga deretso kan mga kababaihan sa Filipinas.
== Personal na buhay ==
Si Pura Villanueva inagom an abogado asin editor na si Teodoro Maniguiat Kalaw kan 1910. An saindang mga aki iyo si Maria Kalaw Katigbak, sarong senador, asin si Purita Kalaw Ledesma, sarong kritiko sa arte. An saindang manugang na si Eva Estrada Kalaw saro man na senador. Nabalo si Pura Villanueva Kalaw kan taon 1940.<ref>Doreen G. Fernandez, [https://books.google.com/books?id=lpOqTUucwhUC&dq=Pura+Villanueva+Kalaw&pg=PA118 "Enriqueta David Perez and the Codification of Philippine Cooking"] in Harlan Walker, ed., ''Cooks and Other People: Proceedings of the Oxford Symposium on Food and Cookery, 1995'' (Oxford Symposium 1996): 118. {{ISBN|9780907325727}}</ref>
== Kagadanan ==
Nagadan siya kan 21 Marso 1954 sa edad na 67.<ref>Doreen G. Fernandez, [https://books.google.com/books?id=lpOqTUucwhUC&dq=Pura+Villanueva+Kalaw&pg=PA118 "Enriqueta David Perez and the Codification of Philippine Cooking"] in Harlan Walker, ed., ''Cooks and Other People: Proceedings of the Oxford Symposium on Food and Cookery, 1995'' (Oxford Symposium 1996): 118. {{ISBN|9780907325727}}</ref>
== Pamana ==
An saiyang aking babae na si Maria Kalaw Katigbak nagpublikar nin sarong biograpiya, ''Legacy: Pura Villanueva Kalaw: Her Times, Life, and Works 1886–1954'' kan 1983. Si Pura V. Kalaw saro sa mga suffragist na itinampok sa sarong eksibit kan 2016 sa Embahada kan Pilipinas sa [[Washington, D.C.|Washington, DC]]
Igwang eskwelahan sa [[Quezon City]] na pinangaran sa Pura V. Kalaw.<ref>[http://www.worldschoollist.com/primary/263605/pura-v-kalaw-elementary-school Pura V. Kalaw Elementary School] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200325131807/http://www.worldschoollist.com/primary/263605/pura-v-kalaw-elementary-school |date=2020-03-25 }}, Milagrosa, Quezon City.</ref>
==Hilnga man==
*[[Trinidad Rizal]]
*[[Lorena Mandacawan]]
== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
3fda5d1ja49xwrddj6iywe1747co0ue
Amai Pakpak
0
50704
312089
304893
2026-10-29T23:40:52Z
CarlessParking
29749
/* Legasiya */
312089
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Amai Pakpak
| image =
| alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption = Rebulto sa [[Rizal Park]], [[Luneta]]
| other_names = Akadir Akobar
| birth_date =
| birth_place =
| death_date = 1895
| death_place = Fort Marawi, [[Dansalan]]
| occupation = Lider militar
| years_active =
| known_for = 1891 asin 1895 Mga Batalya sa Marawi
| notable_works =
}}
Si [[Datu]] '''Akadir Akobar''' (nagadan Marso 10, 1895),<ref name="LedesmaGuerrero1979">{{cite book|author1=Purita Kalaw- Ledesma|author2=Amadis María Guerrero|title=Edades, National Artist|url=https://books.google.com/books?id=8PA8AAAAMAAJ|year=1979|publisher=Filipinas Foundation|page=127}}</ref> mas midbid sa apod na '''Amai Pakpak''', sarong [[Banwang Maranaw|Maranaw]] na lider militar na naonabihan na siya an namoon sa resistensya Maranaw kontra sa [[Pgkolonyang Espanyol kan Filipinas|Pagkolonyang Espanyol]] kan rona' nin Lanao kan mga 1890.<ref name="themaranaws">{{cite book |last1=Madale |first1=Abdullah |title=The Maranaws: Dwellers of the Lake |date=1997 |publisher=Rex Bookstore, Inc. |isbn=9712321746 |page=141 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=xr8_P6mJ-ZIC&q=datu%20amai%20pakpak%20Kota%20Marahui&pg=PA141 |accessdate=14 September 2020 |chapter=Notable Maranaws}}</ref>
==Background==
Sarong katutubong [[Marawi]], Amai Pakpak nagbugtak nin kota' na inapod na Fort Marawi (namumugtak sa presenteng Agus 2 hydroelectric dam) na iyo an nagsagang asin nagkalasag sa rona'kontra sa mga pagkokolonyang Espanyol.<ref name="themaranaws"/>
Manta na pwedeng dakul pang mga batalya asin enkwentro nin paglaban kan Maranao an narekord iyo an mga batalyang imbwelto si Amai Pakpak; kan 1891 kontra sa mga pwersang pinadara ni Gobernador Heneral [[Valeriano Weyler]] asin kan 1895 laban sa mga pwersang isinubol ni Gobernador Heneral [[Ramón Blanco y Erenas|Ramón Blanco]].<ref name="themaranaws"/>
Sa enot na batalya kan 1891, si Amai Pakpak asin saiyang pwersa nagsabat sa atake kan Espanyol sa Lanao ain sagsapo nin kadakul na nagadan. An mga Espanyol nag'atras sa Iligan pakaabot kan mga suportang tabang hale sa ibang lugar sa palibot kan Danao Lanao. Kan 1895, si Amai Pakpak, kairiba an 0pamilya asin kadaklan kan saiyang pwersa nagkagaradan kan mga armadang bapor pinaabot ni Goernador Heneral Blanco sa Lake Lanao asin ini sinakop an lugar.<ref name="themaranaws"/><ref>{{cite news |title=Lanao del Sur's old Spanish bridge preserved, developed |url=http://www.ndbcnews.com.ph/news/lanao-del-surs-old-spanish-bridge-preserved-developed |accessdate=September 14, 2020 |publisher=Notre Dame Broadcasting Corporation |date=October 10, 2015 }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An mga Espanyol nag'aratras kan magputok na ann [[Espanyol-Amerikanong Gera]] kan 1898.<ref>{{cite news |title=Territorial Prelature of Marawi |url=https://www.ucanews.com/directory/dioceses/philippines-marawi/477 |accessdate=September 14, 2020 |work=UCA News}}</ref>
==Legasiya==
Si Amai Pakpak hinihiling na gayo na sarong hero.<ref name="themaranaws"/> Kan 1970, an [[Lanao General Hospital]], binago an pangaran ki Amai Pakpak na huli sa papel sa paglaban sa Espanyol kan mga 1895 sa Batalya nin Marawi.<ref>{{cite web |title=APMC - About Us |url=http://apmc.doh.gov.ph/about-us/apmc |publisher=Amai Pakpak General Hospital |accessdate=September 14, 2020 |archive-date=December 28, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201228214051/https://apmc.doh.gov.ph/about-us/apmc |dead-url=yes }}</ref><ref name="dohleads">{{cite web |title=DOH leads inauguration of 12 new infra projects at Amai Pakpak Medical Center |url=http://balita.ph/2014/05/01/doh-leads-inauguration-of-12-new-infra-projects-at-amai-pakpak-medical-center/ |website=Balita |accessdate=September 14, 2020 |date=May 1, 2014 }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
==Toltolan==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
[[Kategorya:IKa-19ng siglong monarkiya sa Asya]]
[[Kategorya:Mga Filipinong datu, raja asin sultan]]
[[Kategorya:Mga Tawong taga Marawi]]
[[Kategorya:Mga Tawong taga Espanyol na kolonyang Filipinas]]
[KCategorya:Mga 1895 na kagadanan]]
75rye1qpah2f75rekyzegcg648vsuns
312090
312089
2026-10-29T23:41:42Z
CarlessParking
29749
/* Background */
312090
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Amai Pakpak
| image =
| alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption = Rebulto sa [[Rizal Park]], [[Luneta]]
| other_names = Akadir Akobar
| birth_date =
| birth_place =
| death_date = 1895
| death_place = Fort Marawi, [[Dansalan]]
| occupation = Lider militar
| years_active =
| known_for = 1891 asin 1895 Mga Batalya sa Marawi
| notable_works =
}}
Si [[Datu]] '''Akadir Akobar''' (nagadan Marso 10, 1895),<ref name="LedesmaGuerrero1979">{{cite book|author1=Purita Kalaw- Ledesma|author2=Amadis María Guerrero|title=Edades, National Artist|url=https://books.google.com/books?id=8PA8AAAAMAAJ|year=1979|publisher=Filipinas Foundation|page=127}}</ref> mas midbid sa apod na '''Amai Pakpak''', sarong [[Banwang Maranaw|Maranaw]] na lider militar na naonabihan na siya an namoon sa resistensya Maranaw kontra sa [[Pgkolonyang Espanyol kan Filipinas|Pagkolonyang Espanyol]] kan rona' nin Lanao kan mga 1890.<ref name="themaranaws">{{cite book |last1=Madale |first1=Abdullah |title=The Maranaws: Dwellers of the Lake |date=1997 |publisher=Rex Bookstore, Inc. |isbn=9712321746 |page=141 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=xr8_P6mJ-ZIC&q=datu%20amai%20pakpak%20Kota%20Marahui&pg=PA141 |accessdate=14 September 2020 |chapter=Notable Maranaws}}</ref>
==Background==
Sarong katutubong [[Marawi]], Amai Pakpak nagbugtak nin kota' na inapod na Fort Marawi (namumugtak sa presenteng Agus 2 hydroelectric dam) na iyo an nagsagang asin nagkalasag sa rona'kontra sa mga pagkokolonyang Espanyol.<ref name="themaranaws"/>
Manta na pwedeng dakul pang mga batalya asin enkwentro nin paglaban kan Maranao an narekord iyo an mga batalyang imbwelto si Amai Pakpak; kan 1891 kontra sa mga pwersang pinadara ni Gobernador Heneral [[Valeriano Weyler]] asin kan 1895 laban sa mga pwersang isinubol ni Gobernador Heneral [[Ramón Blanco y Erenas|Ramón Blanco]].<ref name="themaranaws"/>
Sa enot na batalya kan 1891, si Amai Pakpak asin saiyang pwersa nagsabat sa atake kan Espanyol sa Lanao ain sagsapo nin kadakul na nagadan. An mga Espanyol nag'atras sa Iligan pakaabot kan mga suportang tabang hale sa ibang lugar sa palibot kan Danao Lanao. Kan 1895, si Amai Pakpak, kairiba an pamilya asin kadaklan kan saiyang pwersa nagkagaradan kan mga armadang bapor pinaabot ni Goernador Heneral Blanco sa Lake Lanao asin ini sinakop an lugar.<ref name="themaranaws"/><ref>{{cite news |title=Lanao del Sur's old Spanish bridge preserved, developed |url=http://www.ndbcnews.com.ph/news/lanao-del-surs-old-spanish-bridge-preserved-developed |accessdate=September 14, 2020 |publisher=Notre Dame Broadcasting Corporation |date=October 10, 2015 }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An mga Espanyol nag'aratras kan magputok na ann [[Espanyol-Amerikanong Gera]] kan 1898.<ref>{{cite news |title=Territorial Prelature of Marawi |url=https://www.ucanews.com/directory/dioceses/philippines-marawi/477 |accessdate=September 14, 2020 |work=UCA News}}</ref>
==Legasiya==
Si Amai Pakpak hinihiling na gayo na sarong hero.<ref name="themaranaws"/> Kan 1970, an [[Lanao General Hospital]], binago an pangaran ki Amai Pakpak na huli sa papel sa paglaban sa Espanyol kan mga 1895 sa Batalya nin Marawi.<ref>{{cite web |title=APMC - About Us |url=http://apmc.doh.gov.ph/about-us/apmc |publisher=Amai Pakpak General Hospital |accessdate=September 14, 2020 |archive-date=December 28, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201228214051/https://apmc.doh.gov.ph/about-us/apmc |dead-url=yes }}</ref><ref name="dohleads">{{cite web |title=DOH leads inauguration of 12 new infra projects at Amai Pakpak Medical Center |url=http://balita.ph/2014/05/01/doh-leads-inauguration-of-12-new-infra-projects-at-amai-pakpak-medical-center/ |website=Balita |accessdate=September 14, 2020 |date=May 1, 2014 }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
==Toltolan==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
[[Kategorya:IKa-19ng siglong monarkiya sa Asya]]
[[Kategorya:Mga Filipinong datu, raja asin sultan]]
[[Kategorya:Mga Tawong taga Marawi]]
[[Kategorya:Mga Tawong taga Espanyol na kolonyang Filipinas]]
[KCategorya:Mga 1895 na kagadanan]]
jw5b0xr6y4r142hvl0ju5v8p9g3eem6
312091
312090
2026-10-29T23:42:26Z
CarlessParking
29749
312091
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Amai Pakpak
| image =
| alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption = Rebulto sa [[Rizal Park]], [[Luneta]]
| other_names = Akadir Akobar
| birth_date =
| birth_place =
| death_date = 1895
| death_place = Fort Marawi, [[Dansalan]]
| occupation = Lider militar
| years_active =
| known_for = 1891 asin 1895 Mga Batalya sa Marawi
| notable_works =
}}
Si [[Datu]] '''Akadir Akobar''' (nagadan Marso 10, 1895),<ref name="LedesmaGuerrero1979">{{cite book|author1=Purita Kalaw- Ledesma|author2=Amadis María Guerrero|title=Edades, National Artist|url=https://books.google.com/books?id=8PA8AAAAMAAJ|year=1979|publisher=Filipinas Foundation|page=127}}</ref> mas midbid sa apod na '''Amai Pakpak''', sarong [[Banwang Maranaw|Maranaw]] na lider militar na naonabihan na siya an namoon sa resistensya Maranaw kontra sa [[Pgkolonyang Espanyol kan Filipinas|Pagkolonyang Espanyol]] kan rona' nin Lanao kan mga 1890.<ref name="themaranaws">{{cite book |last1=Madale |first1=Abdullah |title=The Maranaws: Dwellers of the Lake |date=1997 |publisher=Rex Bookstore, Inc. |isbn=9712321746 |page=141 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=xr8_P6mJ-ZIC&q=datu%20amai%20pakpak%20Kota%20Marahui&pg=PA141 |accessdate=14 September 2020 |chapter=Notable Maranaws}}</ref>
==Background==
Sarong katutubong [[Marawi]], Amai Pakpak nagbugtak nin kota' na inapod na Fort Marawi (namumugtak sa presenteng Agus 2 hydroelectric dam) na iyo an nagsagang asin nagkalasag sa rona'kontra sa mga pagkokolonyang Espanyol.<ref name="themaranaws"/>
Manta na pwedeng dakul pang mga batalya asin enkwentro nin paglaban kan Maranao an narekord iyo an mga batalyang imbwelto si Amai Pakpak; kan 1891 kontra sa mga pwersang pinadara ni Gobernador Heneral [[Valeriano Weyler]] asin kan 1895 laban sa mga pwersang isinubol ni Gobernador Heneral [[Ramón Blanco y Erenas|Ramón Blanco]].<ref name="themaranaws"/>
Sa enot na batalya kan 1891, si Amai Pakpak asin saiyang pwersa nagsabat sa atake kan Espanyol sa Lanao ain sagsapo nin kadakul na nagadan. An mga Espanyol nag'atras sa Iligan pakaabot kan mga suportang tabang hale sa ibang lugar sa palibot kan Danao Lanao. Kan 1895, si Amai Pakpak, kairiba an pamilya asin kadaklan kan saiyang pwersa nagkagaradan kan mga armadang bapor pinaabot ni Goernador Heneral Blanco sa Lake Lanao asin ini sinakop an lugar.<ref name="themaranaws"/><ref>{{cite news |title=Lanao del Sur's old Spanish bridge preserved, developed |url=http://www.ndbcnews.com.ph/news/lanao-del-surs-old-spanish-bridge-preserved-developed |accessdate=September 14, 2020 |publisher=Notre Dame Broadcasting Corporation |date=October 10, 2015 }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> An mga Espanyol nag'aratras kan magputok na ann [[Espanyol-Amerikanong Gera]] kan 1898.<ref>{{cite news |title=Territorial Prelature of Marawi |url=https://www.ucanews.com/directory/dioceses/philippines-marawi/477 |accessdate=September 14, 2020 |work=UCA News}}</ref>
==Legasiya==
Si Amai Pakpak hinihiling na gayo na sarong hero.<ref name="themaranaws"/> Kan 1970, an [[Lanao General Hospital]], binago an pangaran ki Amai Pakpak na huli sa papel sa paglaban sa Espanyol kan mga 1895 sa Batalya nin Marawi.<ref>{{cite web |title=APMC - About Us |url=http://apmc.doh.gov.ph/about-us/apmc |publisher=Amai Pakpak General Hospital |accessdate=September 14, 2020 |archive-date=December 28, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201228214051/https://apmc.doh.gov.ph/about-us/apmc |dead-url=yes }}</ref><ref name="dohleads">{{cite web |title=DOH leads inauguration of 12 new infra projects at Amai Pakpak Medical Center |url=http://balita.ph/2014/05/01/doh-leads-inauguration-of-12-new-infra-projects-at-amai-pakpak-medical-center/ |website=Balita |accessdate=September 14, 2020 |date=May 1, 2014 }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
==Toltolan==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
[[Kategorya:Ika-19ng siglong monarkiya sa Asya]]
[[Kategorya:Mga Filipinong datu, raja asin sultan]]
[[Kategorya:Mga Tawong taga Marawi]]
[[Kategorya:Mga Tawong taga Espanyol na kolonyang Filipinas]]
[[Kategorya:Mga 1895 na kagadanan]]
m619r7mztwcfmlhulkl2eebxld57hfr
Bigfoot
0
50890
312073
309748
2026-10-29T21:00:31Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312073
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox mythical creature|name=Bigfoot|AKA=Sasquatch<br>[[#Regional and other names|Other names]]|image=Patterson Gimlin Bigfoot.jpg|image_size=230px|caption=Frame 352 of the 1967 [[Patterson–Gimlin film]], alleged by the filmmakers to depict a female Bigfoot.<ref name="Australian">{{cite news|title=DNA tests to help crack mystery of Bigfoot or Yeti existence|url=http://www.theaustralian.com.au/news/world/dna-to-test-bigfoot-mystery/story-e6frg6so-1226365397311|access-date=May 21, 2014|newspaper=[[The Australian]]|date=May 24, 2012|agency=[[Associated Press]]|archive-date=May 27, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120527102922/http://www.theaustralian.com.au/news/world/dna-to-test-bigfoot-mystery/story-e6frg6so-1226365397311|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120527102922/http://www.theaustralian.com.au/news/world/dna-to-test-bigfoot-mystery/story-e6frg6so-1226365397311|archivedate=May 27, 2012|accessdate=February 18, 2025}}</ref>|Folklore=|Grouping=|Country={{Plainlist|
* [[Canada]]
* [[United States]]
}}|Region=[[North America]]|Details=|First_Attested=|Similar_entities=}}An '''Bigfoot''' ( /ˈ b ɪ ɡ f ʊ t / ), inaapod man na '''Sasquatch''' ( /ˈ s æ s k w æ tʃ , An ˈ s æ s k w ɒ tʃ / ), sarong dakula, may buhok na mitolohikong linalang na sinasabing nag-eerok sa mga kagubatan sa Amerika del Norte, partikularmente sa Pasipikong Norte-sulnupan . <ref name="Bartholomew20092">{{cite journal|last1=Bartholomew|first1=Robert E.|last2=Regal|first2=Brian|title=From wild man to monster: the historical evolution of bigfoot in New York State|journal=Voices: The Journal of New York Folklore|date=2009|volume=35|issue=3|access-date=6 December 2023|url=https://link.gale.com/apps/doc/A218112087/AONE?u=anon~1d2f6431&sid=googleScholar&xid=aa9170f1|issn=1551-7268|archive-date=February 16, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216154017/https://go.gale.com/ps/i.do?p=AONE&u=anon~1d2f6431&id=GALE%7CA218112087&v=2.1&it=r&sid=googleScholar&asid=aa9170f1|url-status=live}}</ref> <ref name="Regal2011">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=5a7GAAAAQBAJ&pg=PA91|title=Searching for Sasquatch: Crackpots, Eggheads, and Cryptozoology|last=Regal|first=Brian|publisher=Springer|year=2011|isbn=978-0-230-11829-4|page=91|access-date=December 9, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231209235402/https://books.google.com/books?id=5a7GAAAAQBAJ&pg=PA91|archive-date=December 9, 2023}}</ref> An Bigfoot itinampok sa parehong osipon kan mga Amerikano asin Canada, asin poon kan kabangaan kan ika-20 siglo nagdakula na ini na sarong icon sa kultura, na naglalakop sa popular na kultura asin nagin tema kan sadiring laen na subkultura . <ref>{{cite web|last1=Eliot|first1=Krissy|date=June 28, 2018|title=So, Why Do People Believe In Bigfoot Anyway?|url=https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2018-10-26/so-why-do-people-believe-bigfoot-anyway|url-status=|archive-url=https://web.archive.org/web/20210302050546/https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2018-10-26/so-why-do-people-believe-bigfoot-anyway|archive-date=March 2, 2021|access-date=March 16, 2021|website=alumni.berkeley.edu|publisher=Cal Alumni Association}}</ref> <ref>{{cite web|title=Bigfoot's pop culture footprint|url=https://www.latimes.com/la-et-bigfoot-pop-culture-pg-photogallery.html|access-date=March 16, 2021|work=[[Los Angeles Times]]|date=March 26, 2012|archive-date=October 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211020110109/https://www.latimes.com/la-et-bigfoot-pop-culture-pg-photogallery.html|url-status=}}</ref>
An mga mahilig sa Bigfoot, arog kan mga nasa laog kan [[Seudosiyensya|pseudoscience]] kan cryptozoology, nagtao nin manlaen-laen na klase nin kaduda-duda na ebidensya tanganing patunayan an pag-eksister ni Bigfoot, kabali an mga anekdotal na paghihingako nin mga nahiling siring man mga soboot retrato, video asin audio recordings, mga sample nin buhok, asin mga cast nin darakulang bakas. <ref name="Rossi20152">{{cite book|title=Problematic Wildlife|last1=Rossi|first1=Lorenzo|date=18 December 2015|isbn=978-3-319-22245-5|pages=573–588|chapter=A Review of Cryptozoology: Towards a Scientific Approach to the Study of "Hidden Animals"|doi=10.1007/978-3-319-22246-2_26}}</ref><ref name="Regal2">{{cite journal|last1=Regal|first1=Brian|title=Entering Dubious Realms: Grover Krantz, Science, and Sasquatch|url=https://archive.org/details/sim_annals-of-science_2009-01_66_1/page/83|journal=Annals of Science|date=13 Feb 2009|volume=66|issue=1|pages=83–102|doi=10.1080/00033790802202421|pmid=19831199|s2cid=23736660|issn=0003-3790}}</ref><ref name="Daegling2004b2">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=G3z5VVbGfbgC&q=bigfoot+evidence&pg=PR5|title=Bigfoot exposed: an anthropologist examines America's enduring legend|last1=Daegling|first1=David J.|publisher=Rowman Altamira|year=2004|isbn=0-7591-0538-3|access-date=March 16, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216153959/https://books.google.com/books?id=G3z5VVbGfbgC&q=bigfoot+evidence&pg=PR5#v=snippet&q=bigfoot%20evidence&f=false|archive-date=February 16, 2024|url-status=}}</ref><ref name="Williams20142">{{cite journal|last1=Williams|first1=Sarah C. P.|title='Bigfoot' samples analyzed in lab: First peer-reviewed genetic analysis looks at more than 50 samples believed to belong to elusive creatures|journal=Science|date=July 1, 2014|url=https://www.science.org/content/article/bigfoot-samples-analyzed-lab|access-date=February 28, 2023|archive-date=February 28, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230228021832/https://www.science.org/content/article/bigfoot-samples-analyzed-lab|url-status=live}}</ref>Alagad, an siyentipikong pinagkaoroyonan iyo na an Bigfoot, asin an soboot ebidensya, sarong kombinasyon nin mga osipon, salang pagmidbid, asin kaputikan imbes na sarong buhay na hayop. <ref name="Rossi2015">{{Cite book|title=Problematic Wildlife|last=Rossi|first=Lorenzo|date=18 December 2015|isbn=978-3-319-22245-5|pages=573–588|chapter=A Review of Cryptozoology: Towards a Scientific Approach to the Study of "Hidden Animals"|doi=10.1007/978-3-319-22246-2_26}}</ref> <ref>{{cite web|last1=Pappas|first1=Evan|title=Bigfoot hoax exposed (again) and other infamous hoaxes|url=https://www.seattlepi.com/national/article/Bigfoot-hoax-exposed-again-and-other-infamous-5383835.php|website=seattlepi.com|publisher=[[Seattle Post-Intelligencer]]|access-date=March 16, 2021|date=April 7, 2014|archive-date=June 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210610014409/https://www.seattlepi.com/national/article/Bigfoot-hoax-exposed-again-and-other-infamous-5383835.php|url-status=}}</ref> <ref name="Frangou et al 2013">{{Cite book|title=Tracking Key Trends in Biodiversity Science and Policy: based on the proceedings of a UNESCO International Conference on Biodiversity Science and Policy|last=Frangou|first=Anna|last2=Ladle|first2=Richard J.|last3=Malhado|first3=Ana C.M.|last4=Whitaker|first4=Robert J.|publisher=UNESCO|year=2013|isbn=978-92-3-001118-5|editor-last=Brooks|editor-first=Anathea|page=50|chapter=Wildlife in a warming world|editor-last2=Arico|editor-first2=Salvatore|chapter-url=https://books.google.com/books?id=bkvFDkFzcC8C&pg=PA50}}</ref>
An mga folklorist nagsusubaybay kan pangyayari kan Bigfoot sa kombinasyon nin mga bagay asin pinagkukuanan, kabali an pigura kan European wild man, mga osipon, asin mga katutubong kultura . <ref name="Forth20072">{{cite journal|last1=Forth|first1=Gregory|title=Images of the Wildman Inside and Outside Europe|url=https://archive.org/details/sim_folklore_2007-12_118_3/page/261|journal=Folklore|date=2007|volume=118|issue=3|pages=261–281|doi=10.1080/00155870701621772|s2cid=161789895}}</ref> An mga halimbawa nin kaparehong mga osipon kan mga layas, natatahoban nin buhok na mga humanoid yaon sa bilog na kinaban, <ref name="Forth20073">{{cite journal|last1=Forth|first1=Gregory|title=Images of the Wildman Inside and Outside Europe|url=https://archive.org/details/sim_folklore_2007-12_118_3/page/261|journal=Folklore|date=2007|volume=118|issue=3|pages=261–281|doi=10.1080/00155870701621772|s2cid=161789895}}</ref> <ref>{{cite web|last1=McClelland|first1=John|date=October 2011|title=Tracking the Legend of Bigfoot|url=https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot|access-date=January 3, 2022|website=statemuseum.arizona.edu|publisher=[[Arizona State Museum]]|archive-date=January 3, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220103221317/https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot|url-status=}}</ref> arog kan Skunk ape kan sur-sirangan na Estados Unidos, an Almas, Yeren, asin Yeti sa Asya, an Australian Yowie, <ref name="Forth2007">{{Cite journal|last1=Forth|first1=Gregory|title=Images of the Wildman Inside and Outside Europe|date=2007}}</ref> <ref>{{cite web|last1=McClelland|first1=John|date=October 2011|title=Tracking the Legend of Bigfoot|url=https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot|access-date=January 3, 2022|website=statemuseum.arizona.edu|publisher=[[Arizona State Museum]]|archive-date=January 3, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220103221317/https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot|url-status=}}</ref> asin mga linalang sa mga mitolohiya kan mga katutubong tawo . <ref>{{Cite journal|last1=Jilek-Aall|first1=Louise|date=June 1972|title=What is a Sasquatch — or, the Problematics of Reality Testing}}</ref> <ref>{{cite web|last1=Munro|first1=Kate|date=May 14, 2019|title=North America's Sasquatch: finding fact within the fable|url=https://www.sbs.com.au/nitv/article/2019/05/14/north-americas-sasquatch-finding-fact-within-fable|access-date=December 27, 2021|website=sbs.com|publisher=[[NITV]]|archive-date=December 27, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211227174858/https://www.sbs.com.au/nitv/article/2019/05/14/north-americas-sasquatch-finding-fact-within-fable|url-status=}}</ref> An pag-isip nin mga kamawotan, an paglangkaw kan kultura sa mga kahaditan sa kapalibutan, asin an kabilogan na kaaraman kan sosyedad sa temang ini pigsambit bilang dagdag na mga bagay.
== Deskripsiyon ==
[[Ladawan:2016ShawneeBigfoot.jpg|thumb| "Sassy the Sasquatch" na estatuwa nin atraksyon sa gilid kan tinampo sa Garden of the Gods Wilderness sa laog kan Shawnee National Forest, Illinois. <ref>{{cite web|title=Shawnee Forest Bigfoot|url=https://www.enjoyillinois.com/explore/listing/shawnee-forest-bigfoot|website=enjoyillinois.com|access-date=April 12, 2021|archive-date=April 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210412010031/https://www.enjoyillinois.com/explore/listing/shawnee-forest-bigfoot|url-status=}}</ref>]]
An Bigfoot parateng ilinaladawan bilang sarong dakula, maskulado, asin bipedal na tawo o garo unggoy na linalang na natatahoban nin itom, maitom na kayumanggi, o maitom na mapula-pula na buhok. <ref name="skepdic2">{{cite web|url=http://www.skepdic.com/bigfoot.html|title=Bigfoot [a.k.a. Abominable Snowman of the Himalayas, Mapinguari (the Amazon), Sasquatch, Yowie (Australia) and Yeti (Asia)]|publisher=The Skeptic's Dictionary|access-date=August 17, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080914040152/http://skepdic.com/bigfoot.html|archive-date=September 14, 2008|url-status=}}</ref><ref name="Britannica2">{{cite encyclopedia|year=2008|title=Sasquatch|encyclopedia=Encyclopædia Britannica|url=http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch|access-date=April 7, 2013|archive-date=May 15, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515045710/http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch|url-status=}}</ref> An mga deskripsyon na anekdotiko nagtatantya nin langkaw na mga {{Convert|6|-|9|ft}}, na may nagkapirang deskripsyon na an mga linalang nagtitindog na abot sa {{Convert|10|-|15|ft}} . <ref>{{cite web|title=Sasquatch|url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/Sasquatch|website=merriam-webster.com|publisher=[[Merriam-Webster]]|access-date=May 11, 2021|archive-date=April 24, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190424085438/https://www.merriam-webster.com/dictionary/Sasquatch|url-status=}}</ref> An nagkapirang soboot obserbasyon naglaladawan ki Bigfoot bilang mas tawo kisa unggoy, <ref>{{cite web|last1=Boivin|first1=John|title=Bigfoot or moose? Possible sighting shocks, excites residents of small B.C. community|url=https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/|website=globalnews.ca|publisher=[[Global News]]|access-date=December 21, 2021|date=January 16, 2021|archive-date=December 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/|url-status=}}</ref> partikularmente sa lalawgon. <ref>{{cite web|last1=Aziz|first1=Saba|title=Bigfoot in Canada: Inside the hunt for proof — or at least a good photo|url=https://globalnews.ca/news/8070027/bigfoot-canada-photo-video/|website=globalnews.ca|publisher=[[Global News]]|access-date=December 21, 2021|date=August 14, 2021|archive-date=December 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/8070027/bigfoot-canada-photo-video/|url-status=}}</ref> <ref>{{cite web|title='No joke': B.C. minister laughs off lawsuit claiming proof of Bigfoot|url=https://www.ctvnews.ca/canada/no-joke-b-c-minister-laughs-off-lawsuit-claiming-proof-of-bigfoot-1.3656876|website=ctvnews.ca|publisher=[[CTV News]]|access-date=December 21, 2021|date=October 31, 2017|archive-date=December 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://www.ctvnews.ca/canada/no-joke-b-c-minister-laughs-off-lawsuit-claiming-proof-of-bigfoot-1.3656876|url-status=live}}</ref> Kan 1971, dakul na tawo sa The Dalles, Oregon, an nagsangat nin report sa pulis na naglaladawan nin sarong "overgrown ape", asin an saro sa mga lalaki naghingako na nahiling niya an linalang sa sakop kan saiyang badil alagad dai niya kayang badilon ini huli ta "mas garo ini tawo kisa hayop". <ref>{{cite web|last1=Cahill|first1=Tim|title=Giant Hairy Apes in the North Woods: A Bigfoot Study|url=https://www.rollingstone.com/culture/culture-news/giant-hairy-apes-in-the-north-woods-a-bigfoot-study-242257/|website=rollingstone.com|publisher=Rolling Stone|access-date=February 25, 2022|date=May 10, 1973|archive-date=February 25, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220225223630/https://www.rollingstone.com/culture/culture-news/giant-hairy-apes-in-the-north-woods-a-bigfoot-study-242257/|url-status=live}}</ref>
Kaiba sa komun na mga paglaladawan an mahiwas na mga abaga, mayong naheheling na liog, asin halabang mga takyag, na iinaatribwir nin dakol na nagdududa sa salang pagmidbid sa sarong oso na nakatindog nin tanos. <ref>{{Cite news|last1=Brulliard|first1=Karin|title=Is bigfoot just an upright-walking bear? We asked the experts.|url=https://www.washingtonpost.com/news/animalia/wp/2016/07/05/is-bigfoot-just-an-upright-walking-bear-we-asked-the-experts/|date=July 5, 2016}}</ref> An nagkapirang soboot nahiling sa banggi nagsabi na an mga mata kan linalang "nagkikinang" nin dilaw o pula. <ref>{{Cite news|last1=Hodgin|first1=Carrie|title=Glowing Red-Eyes: Bigfoot Sightings Reported At Night In Mocksville|url=https://www.wfmynews2.com/article/news/local/glowing-red-eyes-bigfoot-sightings-reported-at-night-in-mocksville/83-2cac1b3e-c842-4f43-949d-764f0dad5c97|publisher=[[CBS News]]|date=January 11, 2019}}</ref> Alagad, an eyeshine mayo sa mga tawo o sa arin man na ibang midbid na mga darakulang unggoy, asin kaya an mga propuestong paliwanag para sa naoobserbaran na eyeshine hale sa daga sa kagurangan kabali an mga kuwago, raccoon, o opossum na nakatindog sa mga dahon. <ref>{{cite web|last1=Nickell|first1=Joe|title=Bigfoot Eyeshine: A Contradiction|url=https://centerforinquiry.org/blog/bigfoot_eyeshine_a_contradiction/|website=centerforinquiry.org|publisher=[[Center for Inquiry]]|access-date=March 18, 2021|date=September 28, 2017|archive-date=June 16, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220616050935/https://centerforinquiry.org/blog/bigfoot_eyeshine_a_contradiction/|url-status=}}</ref>
Si Michael Rugg, an kagsadiri kan Bigfoot Discovery Museum, nagsasabi na naamoy niya si Bigfoot, na nagsasabi, "Imahinara an sarong skunk na nagliligid sa mga gadan na hayop asin nagbitay sa palibot kan mga basurahan." <ref>{{cite web|last1=Robertson|first1=Michelle|title='We know it's a Bigfoot because of the scream and the smell': The man who saw Sasquatch|url=https://www.sfgate.com/travel/article/bigfoot-discovery-museum-michael-rugg-16710725.php|website=sfgate.com|publisher=SFGate|access-date=December 21, 2021|date=December 20, 2021|archive-date=December 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211221025645/https://www.sfgate.com/travel/article/bigfoot-discovery-museum-michael-rugg-16710725.php|url-status=}}</ref>
An dakulaon na mga bakas kan bitis na pinagngaranan kan linalang sinasabing abot sa {{Convert|24|in}} an laba asin {{Convert|8|in}} an lakbang. <ref name="Britannica3">{{cite encyclopedia|year=2008|title=Sasquatch|encyclopedia=Encyclopædia Britannica|url=http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch|access-date=April 7, 2013|archive-date=May 15, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130515045710/http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch|url-status=}}</ref> An ibang mga footprint cast igwa man nin mga marka nin kuko, na nagpapangyari na ini hale sa mga midbid na hayop arog kan mga oso, na igwa nin limang moro asin kuko. <ref name="SI_Nickell2">{{cite web|url=http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i/|title=Investigative Files: Mysterious Entities of the Pacific Northwest, Part I|first=Joe|last=Nickell|author-link=Joe Nickell|date=January 2007|access-date=October 20, 2009|publisher=[[Skeptical Inquirer]]|archive-date=August 28, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110828034302/http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i|url-status=}}</ref><ref>{{cite web|date=May 24, 2010|title=SDNHM – Black Bear Sign|url=http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html|access-date=January 25, 2022|website=|archive-url=https://web.archive.org/web/20100524154832/http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html|archive-date=May 24, 2010|url-status=}}</ref>
== Kasaysayan ==
=== Mga osipon asin mga enot na rekord ===
An ekolohista na si Robert Pyle nagtutulod na an kadaklan na kultura igwa nin mga istorya nin mga higanteng garo tawo sa saindang kasaysayan kan mga tawo, na nagpapahayag nin pangangaipo para sa "mga linalang na mas dakula pa sa buhay". <ref name="Goodavage2">{{cite web|last=Goodavage|first=Maria|title=Hunt for Bigfoot Attracts True Believers|newspaper=USA Today|date=May 24, 1996|url=http://web.ncf.ca/bz050/HomePage.usatbf.html|access-date=July 19, 2007|archive-date=March 14, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170314183111/http://web.ncf.ca/bz050/HomePage.usatbf.html|url-status=}}</ref> An lambang lenguahe igwa kan ngaran kaiyan para sa linalang na itinatampok sa lokal na bersion kan siring na mga osipon. Dakul na mga pangaran an boot sabihon arog kan "lalayas na tawo" o "mabuhok na tawo", dawa ngani an ibang mga pangaran naglaladawan nin mga komun na aksyon na sinasabing ginigibo kaini, arog kan pagkakan nin mga alimbubuyog o pagyugyog nin mga kahoy. <ref name="Mil07">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=ggeQHFa5E7AC&q=salish+sasquatch&pg=PA50|title=Sasquatch: Legend Meets Science|last=Meldrum|first=Jeff|publisher=Macmillan|year=2007|isbn=978-0-7653-1217-4|page=50|access-date=February 19, 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20240216154000/https://books.google.com/books?id=ggeQHFa5E7AC&q=salish+sasquatch&pg=PA50#v=snippet&q=salish%20sasquatch&f=false|archive-date=February 16, 2024}}</ref> An osipon kan mga taga-Europa tradisyonal na igwa nin kadakol na pangyayari kan "mabangis na tawo kan kakahuyan," o "mga layas na tawo," na parateng ilinaladawan bilang "sarong huba na linalang na natatahoban nin buhok, na an lalawgon, bitis asin kamot sana (asin sa nagkapirang kaso an mga tuhod, siko, o suso) an nagdadanay na huba" An mga tawong ini sa Europa poon sa mga halimaw na garo mga tawo. <ref name="Bartholomew2009">{{Cite journal|last=Bartholomew|first=Robert E.|title=From wild man to monster: the historical evolution of bigfoot in New York State|date=2009|access-date=6 December 2023|url=https://link.gale.com/apps/doc/A218112087/AONE?u=anon~1d2f6431&sid=googleScholar&xid=aa9170f1}}</ref> Kan magbalyo sa Amerika del Norte, an mga mito kan "mga layas na tawo" nagdanay, na may mga dokumentadong nahiling na "mga layas na tawo" na ibinareta sa kun ano an ngonian estado nin Nueva York asin Pennsylvania. Sa sarong papel kan 2007 na may titulong "Mga Imahe kan Wildman sa Laog asin Luwas kan Europa" sinabi kaini:
{{Cquote|quote="To be sure, the modern sasquatch is largely the product of a European-derived culture, as possibly to an even greater extent is the Australian yahoo; accordingly, traces of the European wildman are discernible in both figures. Yet the sasquatch is partly rooted in Amerindian representations of hairy hominoids, even though the relationship between these, which are often described as small, and the giant sasquatch of the popular Canadian and American imagination is hardly straightforward"|author=[[Gregory Forth]]|source=<ref name="Forth2007"/>}}
Kadaklan sa mga katutubong kultura sa bilog na kontinente kan Amerika del Norte kabali an mga osipon nin mga misteryosong linalang na may buhok na nabubuhay sa mga kagubatan, <ref>{{cite web|title=Sasquatch|url=https://oregonwild.org/wildlife/sasquatch|website=oregonwild.org|access-date=November 26, 2021|archive-date=November 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211126200327/https://oregonwild.org/wildlife/sasquatch|url-status=}}</ref> asin susog sa antropologong si David Daegling, an mga alamat na ini nag-eksister na bago pa an mga kontemporanyong bareta kan linalang na ilinadawan bilang Bigfoot. An mga istoryang ini magkaiba sa saindang mga detalye sa rehiyon asin sa pag-ultanan kan mga pamilya sa parehong komunidad asin partikularmenteng lakop sa Pasipikong Norte-sulnupan. Si Hepe Mischelle kan Nlaka'pamux sa Lytton, British Columbia, nag-istorya nin siring na istorya ki Charles Hill-Tout kan 1898. <ref name="Hill-Tout1978">{{Cite book|url=https://archive.org/details/salishpeopleloca0001hill/page/20/mode/2up|title=The Salish People: The Local Contribution of Charles Hill-Tout Volume I: The Thompson and the Okanagan|last=Hill-Tout|first=Charles|publisher=Vancouver : Talonbooks|year=1978|isbn=978-0-88922-148-2|editor-last=Maud|editor-first=Ralph}}</ref>
[[Ladawan:Painted_Rock_Tulare_County.jpg|wala|thumb| Sarong reproduksyon kan mga petroglyph sa Painted Rock .]]
Sa Tule River Indian Reservation, an mga petroglyph na ginibo kan sarong tribo nin mga Yokut sa sarong lugar na inaapod na Painted Rock pig-aalegar ni Kathy Moskowitz Strain, an kagsurat kan 2008 na librong ''Giants, Cannibals, Monsters: Bigfoot in Native Culture'', tanganing iladawan an sarong grupo nin mga Bigfoot na inaapod na "the Family". <ref>{{cite web|title=Was Big Foot at the Reservation?|url=https://www.recorderonline.com/was-big-foot-at-the-reservation/article_92f4cf6c-e5eb-51c7-a558-d5529203c665.html|website=recorderonline.com|publisher=[[Porterville Recorder]]|access-date=May 10, 2021|date=November 14, 2013|archive-date=May 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210510205236/https://www.recorderonline.com/was-big-foot-at-the-reservation/article_92f4cf6c-e5eb-51c7-a558-d5529203c665.html|url-status=}}</ref> An pinakadakulang glyph inaapod na "Hairy Man", asin an mga ini pigtatantya na 1,000 na taon na an edad. <ref>{{cite web|last1=Moskowitz Strain|first1=Kathy|title=MAYAK DATAT: THE HAIRY MAN PICTOGRAPHS|url=https://www.isu.edu/media/libraries/rhi/research-papers/Mayak-Datat-Hairy-Man-Pictographs-1.pdf|website=isu.edu|publisher=THE RELICT HOMINOID INQUIRY|access-date=11 March 2024|date=2012}}</ref> Susog sa Tulare County Board of Education kan 1975, "Si Big Foot, an Hairy Man, sarong linalang na garo sarong dakulang higante na may halawig, balhibog na buhok. An saiyang halawig na buhok na buhok nagpangyari saiya na magin garo sarong dakulang hayop. Marahay siya sa sarong paagi, huli ta kinakakan niya an mga hayop na pwedeng makadanyar sa mga tawo", asin an mga magurang ni Yokuts nagpatanid sa saindang mga aki na dai magrani sa salog o tibaad makasabat sinda sa banggi an linalang. <ref>{{cite web|last1=Moskowitz Strain|first1=Kathy|title=MAYAK DATAT: THE HAIRY MAN PICTOGRAPHS|url=https://www.isu.edu/media/libraries/rhi/research-papers/Mayak-Datat-Hairy-Man-Pictographs-1.pdf|website=isu.edu|publisher=THE RELICT HOMINOID INQUIRY|access-date=11 March 2024|date=2012}}</ref>
An mga eksplorador na Espanyol kan ika-16 na siglo asin mga paraerok na Mehikano nag-istorya nin mga osipon manongod sa ''los Vigilantes Oscuros'', o "Mga Parabantay sa Madiklom", darakulang linalang na soboot nag-aabang sa saindang mga kampo kun banggi. <ref>{{Cite news|last1=Almond|first1=Elliott|title=Trekking California's mysterious Bigfoot trail|url=https://www.mercurynews.com/2022/01/31/trekking-californias-mysterious-bigfoot-trail/|date=January 31, 2022}}</ref> Sa rehiyon na ngonyan Mississippi, sarong padi [[Heswita|na Heswita]] an nakaistar sa mga Natchez kan 1721 asin nagbareta nin mga istorya nin mga linalang na may buhok sa kagurangan na midbid na nagkukururahaw nin makosog asin naghahabon nin mga hayop. <ref>{{cite web|last1=Grayson|first1=Walt|title=Focused on Mississippi: "Bigfoot Bash" to be held in Natchez on November 4th|url=https://www.wjtv.com/living-local/focused-on-mississippi/focused-on-mississippi-bigfoot-bash-to-be-held-in-natchez-on-november-4th/|website=wjtv.com|publisher=[[WJTV]]|access-date=November 26, 2021|date=November 1, 2021|archive-date=November 26, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211126200318/https://www.wjtv.com/living-local/focused-on-mississippi/focused-on-mississippi-bigfoot-bash-to-be-held-in-natchez-on-november-4th/|url-status=}}</ref>
=== Mga paghihingako nin ebidensya ===
An body print na kinua kan taon 2000 gikan sa Gifford Pinchot National Forest sa estado nin Washington na inaapod na Skookum cast pigtutubodan man kan nagkapira na ginibo kan sarong Bigfoot na nagtukaw sa laboy tanganing magkakan nin prutas na winalat kan mga parasiyasat sa panahon kan pag-film kan sarong episode kan palabas sa telebisyon ''na Animal X.'' An mga nagdududa nagtutubod na an cast ginibo nin sarong midbid na hayop arog kan sarong elk. <ref name="isu2">{{cite web|author=Alford, Glenn|date=October 23, 2000|title=Idaho State University Researcher Coordinates Analysis of Body Imprint That May Belong to a Sasquatch|url=http://www.bfro.net/news/bodycast/ISU_press_rel_cast.asp|access-date=June 23, 2008|archive-date=June 25, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080625080640/http://www.bfro.net/news/bodycast/ISU_press_rel_cast.asp|url-status=}}</ref>
An mga soboot bakas kan Bigfoot parateng isinusuherir kan mga mahilig sa Bigfoot bilang ebidensya kan pag-eksister kan linalang. An antropologo na si Jeffrey Meldrum, na nag-espesyalisar sa pag-aadal kan bipedalismo kan primate, igwa nin labing 300 na mga footprint cast na sa saiyang pagmantenir dai pwedeng gibohon kan mga inukit na kahoy o mga bitis nin tawo base sa saindang anatomiya, kundi imbes ebidensya nin sarong dakula, bakong tawong primate na yaon ngonyan sa Amerika del Norte. <ref>{{cite web|last1=Willis|first1=Bryanna|title=The Science Behind Bigfoot an Interview With Dr. Jeff Meldrum|url=https://www.byui.edu/radio/the-science-behind-bigfoot-an-interview-with-dr-jeff-meldrum|website=byui.edu|publisher=[[BYU-Idaho Radio]]|access-date=March 18, 2021|date=September 19, 2018|archive-date=May 20, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210520000932/https://www.byui.edu/radio/the-science-behind-bigfoot-an-interview-with-dr-jeff-meldrum|url-status=}}</ref> Kan 2005, si Matt Crowley nakakua nin kopya kan sarong soboot Bigfoot footprint cast, na inaapod na "Onion Mountain Cast", asin nakapaggibo giraray nin maigot kan mga dermal ridges. Si Michael Dennett kan ''Skeptical Inquirer'' nakipag-olay sa imbestigador kan pulis asin eksperto sa fingerprint nin primate na si Jimmy Chilcutt kan 2006 para sa komento sa replika asin siya nagsabi, "Ipinaheling ni Matt na an mga artifact pwedeng gibohon, dawa sa irarom kan mga kondisyon sa laboratoryo, asin an mga parasiyasat sa langtad kaipuhan na mag-ingat". <ref name="experiments2">{{cite web|last1=Dennett|first1=Michael|title=Experiments Cast Doubt On Bigfoot 'Evidence'|url=https://skepticalinquirer.org/newsletter/experiments-cast-doubt-on-bigfoot-evidence/|website=skepticalinquirer.org|publisher=[[Skeptical Inquirer]]|access-date=April 13, 2021|date=September 1, 2006|archive-date=April 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210413220108/https://skepticalinquirer.org/newsletter/experiments-cast-doubt-on-bigfoot-evidence/|url-status=}}</ref> Si Chilcutt dati nang nagsabi na an nagkapira sa mga soboot Bigfoot footprint plaster cast na saiyang siniyasat tunay huli sa presensya nin "kakaibang mga dermal ridges". '''<ref>{{cite web|title=Texan says he's got proof of Bigfoot|url=https://www.upi.com/Odd_News/2003/10/02/Texan-says-hes-got-proof-of-Bigfoot/33841065122341/|website=upi.com|publisher=United Press International|access-date=December 21, 2021|date=October 2, 2003|archive-date=December 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211221211856/https://www.upi.com/Odd_News/2003/10/02/Texan-says-hes-got-proof-of-Bigfoot/33841065122341/|url-status=}}</ref>''' Sinabi ni Dennett na si Chilcutt dai nagpublikar nin ano man tanganing patunayan an saiyang mga paghihingako, ni mayo man nin ibang nagpublikar nin ano man manongod sa temang iyan, na si Chilcutt naggigibo kan saiyang mga pahayag sa paagi sana nin sarong pagpost sa Internet. <ref name="experiments4">{{cite web|last1=Dennett|first1=Michael|title=Experiments Cast Doubt On Bigfoot 'Evidence'|url=https://skepticalinquirer.org/newsletter/experiments-cast-doubt-on-bigfoot-evidence/|website=skepticalinquirer.org|publisher=[[Skeptical Inquirer]]|access-date=April 13, 2021|date=September 1, 2006|archive-date=April 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210413220108/https://skepticalinquirer.org/newsletter/experiments-cast-doubt-on-bigfoot-evidence/|url-status=}}</ref> Sinabi pa ni Dennett na mayo nin mga pagrepaso sa mga pahayag ni Chilcutt na ginibo apwera sa mga sinabi ni Dennett na, "ibang mga mahilig sa Bigfoot". <ref name="experiments3">{{cite web|last1=Dennett|first1=Michael|title=Experiments Cast Doubt On Bigfoot 'Evidence'|url=https://skepticalinquirer.org/newsletter/experiments-cast-doubt-on-bigfoot-evidence/|website=skepticalinquirer.org|publisher=[[Skeptical Inquirer]]|access-date=April 13, 2021|date=September 1, 2006|archive-date=April 13, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210413220108/https://skepticalinquirer.org/newsletter/experiments-cast-doubt-on-bigfoot-evidence/|url-status=}}</ref>
[[File:Croped_BFRO_image.jpg|thumb| 2007 na retrato na pig-aalegar kan Bigfoot Field Researchers Organization na naglaladawan nin sarong hoben na Bigfoot.]]
Kan 2007, an Bigfoot Field Researchers Organization naghingako na igwa nin mga retrato na naglaladawan nin sarong hoben na Bigfoot na soboot nakua sa sarong siod nin kamera sa Allegheny National Forest . An Pennsylvania Game Commission, alagad, nagsabi na an mga retrato sarong oso na may mange . <ref>{{cite web|url=https://www.nbcnews.com/id/wbna21518056|title=Hunter's pics revive lively Bigfoot debate|publisher=NBC News|date=October 29, 2007|access-date=February 11, 2023|archive-date=February 12, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230212065857/https://www.nbcnews.com/id/wbna21518056|url-status=}}</ref> An Pennsylvania Game Commission dai nagin mapanggana sa pagprobar na hanapon an pigdududahan na mangey bear. An siyentipiko na si Vanessa Woods, pagkatapos na matantya na an subject sa retrato igwa nin mga {{Convert|22|in}} an laba na mga takyag asin sarong {{Convert|18.75|in}} na hawak, nagkonklusyon na ini mas maikukumpara sa sarong chimpanzee. <ref>{{Cite journal|title=Bigfoot Science Fiction Or Science Fact?|date=November 2008}}</ref>
Kan 2015, an propesor kan Centralia College na si Michael Townsend naghingako na nakadiskobre siya nin mga tulang nin biktima na may "garo-tawo" na mga impresyon nin kagat sa timog kan Mount St. Helens. Sinabi ni Townsend na an mga kagat mas mahiwas nin duwang beses kisa sa kagat nin tawo, asin na siya asin an duwa sa saiyang mga estudyante nakanompong man nin 16-pulgada na mga bakas sa lugar. <ref>{{cite web|last1=Tomtas|first1=Justyna|title=Proof of Bigfoot Is in the Bones, Winlock Man Says|url=https://www.yakimaherald.com/news/state_news/proof-of-bigfoot-is-in-the-bones-winlock-man-says/article_03b195ef-a782-58e9-823a-9f1a97bf6b5b.html|website=yakimaherald.com|publisher=[[Yakima Herald]]|access-date=December 21, 2021|date=May 14, 2015|archive-date=December 21, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211221211832/https://www.yakimaherald.com/news/state_news/proof-of-bigfoot-is-in-the-bones-winlock-man-says/article_03b195ef-a782-58e9-823a-9f1a97bf6b5b.html|url-status=}}</ref>
== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
6eutpgigf68u1kybi6ge46k67pryn8g
Teodora Alonso Realonda
0
50951
312046
283368
2026-10-29T14:06:43Z
BaldovsAngelica
33516
312046
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = <!-- include middle initial, if not specified in birth_name -->
| image = Theodora alonzo quintos.jpg
| alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption =
| birth_name = Teodora Alonso Realonda y Quintos
| birth_date = {{Birth date|1827|11|9}}
| birth_place = [[Santa Cruz, Manila|Santa Cruz]], [[Manila]], [[Captaincy General of the Philippines]], [[Imperyo Espanyol]]
| death_date = {{Death date and age|1911|8|16|1826|11|8}}
| death_place = [[San Nicolas, Manila|San Nicolas]], [[Manila]], [[Insular Government (Philippines)|Philippine Islands]]
| nationality =
| resting_place = [[Rizal Shrine (Calamba)|Rizal Shrine]], [[Calamba, Laguna]]
| other_names =
| occupation =
| years_active =
| spouse = {{marriage|[[Francisco Rizal Mercado]]|1848|1898|end=d.}}
| children = 11 (kabarali sa [[Saturnina Hidalgo|Saturnina]], [[Paciano Rizal|Paciano]], [[Trinidad Rizal|Trinidad]], and [[José Rizal|José]])
| notable_works =
}}
Si '''Teodora Alonso Realonda y Quintos''' (Nobyembre 9, 1827 – Agosto 16, 1911) sarong mayaman na babae sa [[Historya nin Filipinas (1521–1898)|Espanyol na kolonyal Filipinas]]. Siya bantog bilang iyo an ina ni [[José Rizal|Jose Rizal]], heroe nasyonal nin [[Filipinas]]. Si Realonda namundag sa [[Santa Cruz, Manila|Santa Cruz]], [[Manila]]. An saiyang ina ay si Brijida de Quintos asin an saiyang ama iyo si Lorenzo Alberto Alonso. Siya midbid man bilang paradisiplinang gayo sa pamilya asin mahigos na ina. An kondisyom medikal niya iyo an nagtolod ki Rizal na magkua kan kursong medisina.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.geni.com/people/Teodora-de-Quintos-Alonso/6000000006169591114|title=Teodora de Quintos Alonso|website=Geni.com|date=28 April 2022 }}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1335/today-in-philippine-history-november-9-1827-teodora-alonso-mother-of-dr-jose-rizal-was-born-in-meisik-tondo-manila|title=Today in Philippine History, November 9, 1827, Teodora Alonso, mother of Dr. Jose Rizal was born in Meisik, Tondo, Manila|date=6 November 2012|website=The Kahimyang Project}}</ref>
== Kaamayi nin buhay ==
[[File:Alberto Mansion Biñan City, Laguna.jpg|thumb|[[Alberto Mansion]] sa Biñan,kun msaen si Alonso nagdakula]]
Si Teodora Alonso iyo an ikaduwang aki na Lorenzo Alberto Alonso, sarong edukado, mayaman asin capital municipal [[Biñan]], [[Laguna (probinsya)|La Laguna]] (ngonyan Laguna), asin Brijida de Quintos na saro man edukado asin matibay sa matematika. An pamilya niya nagkua pa nin dagdag na apelyido ''Realonda'' kan 1849, pakatapos na si Gobernador Heneral [[Narciso Clavería y Zaldúa]] nagpaluwas pagboot na adoptaron an [[Catálogo alfabético de apellidos|apelyidong Espanyol]] kan mga [[Filipino people|Filipino]] sa rason nin pagsenso (dawa sinda igwa naman nganing Espanyol na apelyido).
An dugong ginikanan ni Teodora igwang [[Tsino Filipino|Tsino]], [[Mga Hapon sa Filipinas|Hapones]], asin [[Banwang Tagalog|Tagalog]]. An ginikanan niya masususog sa mayaman na pamilya Florentina na [[Sangley|Mestisong Insik]] naggigikan sa [[Baliuag, Bulacan]].<ref>{{Cite book |title=The Project Gutenberg EBook of Lineage, Life and Labors of Jose Rizal: Philippine Patriot |url=http://www.gutenberg.org/files/6867/6867-h/6867-h.htm#d0e1535 |author=Austin Craig |via=www.gutenberg.org |date=January 8, 2005 |access-date=July 1, 2016}}</ref> Siya igwa man dugong [[Espanyol Filipino|Espanyol]] na pareho hale sa magkaibong niyang mga magurang.<ref>{{Cite web|url=https://ourhappyschool.com/history/lola-lolay-bahay-na-bato|title="Lola Lolay of Bahay na Bato" | OurHappySchool|website=ourhappyschool.com}}</ref> An saiyang maternal na lola, Regina Ochoa, igwang saralak na [[Espanyol Filipino|Kastila]], [[Chinese Filipino|Tsino]]ng ginikanan patin man gikan sa kamagurangan sa Pangasinan asin mga ronang Tagalog.
Si Teodora Alonso representante man sa [[Cortes Espanyol|Korteng Espanyol]] asin siya serradong [[Katolisismo|Katoliko]], hu7li ta siya Caballero sa [[Order of Isabella the Catholic|Orden ni Isabella]].<ref name=":0" /> Si Quintos edukada, na nagin kagharong na maatom sa pamilya. Si Realonda hale sa uru-igwahon na pamilya asin siya nag'adal sa [[Colegio de Santa Rosa]] sa Manila, siring kan saiyang ina na may hararom na adal sa matematika asin literatura arog kan saiyang magurang.<ref name=":0" /> Midbid man siya bilang sarong maabilidad asin maasinso na negosyante. An saiyang pamilya an asensado sa banwaan nin Calamba.
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:José Rizal]]
[[Kategortya:Mga 1827 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga 1911 na kagadanan]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Tsino]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Hapones]]
[[Kategorya:Mga Filipinong Katoliko Romano]]
[[Kategorya:Mga Tawong haleng Santa Cruz, Manila]]
[[Kategorya:Mga Tawopng Residente sa Espanyol kolonyal Filipina]]
[[Kategorya:Mga Tagalog]]
[[Kategorya:Mga Ika-19ng siglong mga Filipino]]
[[Kategorya:Mga Ika-19ng siglong mga Filipina]]
dqq5byim5kn8v1vgs2rbfug723r5pi7
312061
312046
2026-10-29T15:17:03Z
Mary Grace Rey Endrano
30610
312061
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = <!-- include middle initial, if not specified in birth_name -->
| image = Theodora alonzo quintos.jpg
| alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption =
| birth_name = Teodora Alonso Realonda y Quintos
| birth_date = {{Birth date|1827|11|9}}
| birth_place = [[Santa Cruz, Manila|Santa Cruz]], [[Manila]], [[Captaincy General of the Philippines]], [[Imperyo Espanyol]]
| death_date = {{Death date and age|1911|8|16|1826|11|8}}
| death_place = [[San Nicolas, Manila|San Nicolas]], [[Manila]], [[Insular Government (Philippines)|Philippine Islands]]
| nationality =
| resting_place = [[Rizal Shrine (Calamba)|Rizal Shrine]], [[Calamba, Laguna]]
| other_names =
| occupation =
| years_active =
| spouse = {{marriage|[[Francisco Rizal Mercado]]|1848|1898|end=d.}}
| children = 11 (kabarali sa [[Saturnina Hidalgo|Saturnina]], [[Paciano Rizal|Paciano]], [[Trinidad Rizal|Trinidad]], and [[José Rizal|José]])
| notable_works =
}}
Si '''Teodora Alonso Realonda y Quintos''' (Nobyembre 9, 1827 – Agosto 16, 1911) sarong mayaman na babae sa [[Historya nin Filipinas (1521–1898)|Espanyol na kolonyal Filipinas]]. Siya bantog bilang iyo an ina ni [[José Rizal|Jose Rizal]], heroe nasyonal nin [[Filipinas]]. Si Realonda namundag sa [[Santa Cruz, Manila|Santa Cruz]], [[Manila]]. An saiyang ina ay si Brijida de Quintos asin an saiyang ama iyo si Lorenzo Alberto Alonso. Siya midbid man bilang paradisiplinang gayo sa pamilya asin mahigos na ina. An kondisyom medikal niya iyo an nagtolod ki Rizal na magkua kan kursong medisina.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.geni.com/people/Teodora-de-Quintos-Alonso/6000000006169591114|title=Teodora de Quintos Alonso|website=Geni.com|date=28 April 2022 }}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1335/today-in-philippine-history-november-9-1827-teodora-alonso-mother-of-dr-jose-rizal-was-born-in-meisik-tondo-manila|title=Today in Philippine History, November 9, 1827, Teodora Alonso, mother of Dr. Jose Rizal was born in Meisik, Tondo, Manila|date=6 November 2012|website=The Kahimyang Project}}</ref>
== Kaamayi nin buhay ==
[[File:Alberto Mansion Biñan City, Laguna.jpg|thumb|[[Alberto Mansion]] sa Biñan,kun msaen si Alonso nagdakula]]
Si Teodora Alonso iyo an ikaduwang aki na Lorenzo Alberto Alonso, sarong edukado, mayaman asin capital municipal [[Biñan]], [[Laguna (probinsya)|La Laguna]] (ngonyan Laguna), asin Brijida de Quintos na saro man edukado asin matibay sa matematika. An pamilya niya nagkua pa nin dagdag na apelyido ''Realonda'' kan 1849, pakatapos na si Gobernador Heneral [[Narciso Clavería y Zaldúa]] nagpaluwas pagboot na adoptaron an [[Catálogo alfabético de apellidos|apelyidong Espanyol]] kan mga [[Filipino people|Filipino]] sa rason nin pagsenso (dawa sinda igwa naman nganing Espanyol na apelyido).
An dugong ginikanan ni Teodora igwang [[Tsino Filipino|Tsino]], [[Mga Hapon sa Filipinas|Hapones]], asin [[Banwang Tagalog|Tagalog]]. An ginikanan niya masususog sa mayaman na pamilya Florentina na [[Sangley|Mestisong Insik]] naggigikan sa [[Baliuag, Bulacan]].<ref>{{Cite book |title=The Project Gutenberg EBook of Lineage, Life and Labors of Jose Rizal: Philippine Patriot |url=http://www.gutenberg.org/files/6867/6867-h/6867-h.htm#d0e1535 |author=Austin Craig |via=www.gutenberg.org |date=January 8, 2005 |access-date=July 1, 2016}}</ref> Siya igwa man dugong [[Espanyol Filipino|Espanyol]] na pareho hale sa magkaibong niyang mga magurang.<ref>{{Cite web|url=https://ourhappyschool.com/history/lola-lolay-bahay-na-bato|title="Lola Lolay of Bahay na Bato" | OurHappySchool|website=ourhappyschool.com}}</ref> An saiyang maternal na lola, Regina Ochoa, igwang saralak na [[Espanyol Filipino|Kastila]], [[Chinese Filipino|Tsino]]ng ginikanan patin man gikan sa kamagurangan sa Pangasinan asin mga ronang Tagalog.
Si Teodora Alonso representante man sa [[Cortes Espanyol|Korteng Espanyol]] asin siya serradong [[Katolisismo|Katoliko]], hu7li ta siya Caballero sa [[Order of Isabella the Catholic|Orden ni Isabella]].<ref name=":0" /> Si Quintos edukada, na nagin kagharong na maatom sa pamilya. Si Realonda hale sa uru-igwahon na pamilya asin siya nag'adal sa [[Colegio de Santa Rosa]] sa Manila, siring kan saiyang ina na may hararom na adal sa matematika asin literatura arog kan saiyang magurang.<ref name=":0" /> Midbid man siya bilang sarong maabilidad asin maasinso na negosyante. An saiyang pamilya an asensado sa banwaan nin Calamba.
== Papel sa buhay ni Jose Rizal ==
Si Teodora Alonso sarong babayi na may-aram na bakong pankaraniwang sa saiyang panahon. Siya nagbabasa, nagsusurat, nagkukwenta, may kaaraman sa literatura, asin sanay magtaram nin iba-ibang lenguwahe, an talento na nagin mana man ni José Rizal. Bilang enot na paratukdo ni Jose Rizal, nagsasaysay siya nin dakulang kuwento tanganing maogma an pagmemorya kan alpabeto asin mapukaw an imahinasyon kan aki, asin siya an enot na nakamidbid na may talento sa tula si José kaya inengganyo niya ining magsurat nin mga berso. Binabasa man niya sa aki an pabulang paruparo asin kalayo na dai nalingawan ni Rizal sa bilog niyang buhay. Sa saro pang tala, an pagtukdo niya bako sanang pagbasa asin aritmetika, kundi kun paano mag-isip.<ref>https://www.joserizal.com/life/rizal-early-life/
https://sites.google.com/g.batstate-u.edu.ph/all-about-rizal/early-life/early-education
https://www.joserizal.com/people/dona-teodoras-imprisonment-impact/</ref>
Kan inaresto siya asin pinaglakaw nin sobra sa 30 kilometro paduman sa kulungan, nag walat siya nin marka sa saiyang aki, na naipahiling nin kadakol na beses sa mga isinurat ni Rizal. Kan Agosto 1893, nag-abot siya asin an saiyang aking si Maria sa Dapitan asin nag-istar sa harong ni Rizal nin sarong taon asin kabaling, asin inoperahan siya ni Rizal sa tuo niyang mata, nin huli ta may helang siya igdi, asin iyo man an halaga asin nagin motibasyon niya sa pagklase nin medisina. Nagin maray an operasyon, pero tinanggal ni Doña Teodora an benda na dai pag-uyon sa sinabi kan saiyang aki, kaya nagkaigwa ini nin impeksyon. Kan bisperas kan pagkagadan ni Rizal, binisita siya kan saiyang ina asin mga tugang, asin sa panahon na ini tinapos niya an ''Mi Último Adiós'' asin itinago sa sarong gamay na alcohol stove na itinao niya sa saiyang pamilya.
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:José Rizal]]
[[Kategortya:Mga 1827 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga 1911 na kagadanan]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Tsino]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Hapones]]
[[Kategorya:Mga Filipinong Katoliko Romano]]
[[Kategorya:Mga Tawong haleng Santa Cruz, Manila]]
[[Kategorya:Mga Tawopng Residente sa Espanyol kolonyal Filipina]]
[[Kategorya:Mga Tagalog]]
[[Kategorya:Mga Ika-19ng siglong mga Filipino]]
[[Kategorya:Mga Ika-19ng siglong mga Filipina]]
bs9cmi4dt4y0mq9jbr6m4ttqbpe031g
312159
312061
2026-10-30T06:14:50Z
BaldovsAngelica
33516
312159
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = <!-- include middle initial, if not specified in birth_name -->
| image = Theodora alonzo quintos.jpg
| alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption =
| birth_name = Teodora Alonso Realonda y Quintos
| birth_date = {{Birth date|1827|11|9}}
| birth_place = [[Santa Cruz, Manila|Santa Cruz]], [[Manila]], [[Captaincy General of the Philippines]], [[Imperyo Espanyol]]
| death_date = {{Death date and age|1911|8|16|1826|11|8}}
| death_place = [[San Nicolas, Manila|San Nicolas]], [[Manila]], [[Insular Government (Philippines)|Philippine Islands]]
| nationality =
| resting_place = [[Rizal Shrine (Calamba)|Rizal Shrine]], [[Calamba, Laguna]]
| other_names =
| occupation =
| years_active =
| spouse = {{marriage|[[Francisco Rizal Mercado]]|1848|1898|end=d.}}
| children = 11 (kabarali sa [[Saturnina Hidalgo|Saturnina]], [[Paciano Rizal|Paciano]], [[Trinidad Rizal|Trinidad]], and [[José Rizal|José]])
| notable_works =
}}
Si '''Teodora Alonso Realonda y Quintos''' (Nobyembre 9, 1827 – Agosto 16, 1911) bistado man bilang Donya Teodora o Donya Lolay, sarong mayaman na babae sa [[Historya nin Filipinas (1521–1898)|Espanyol na kolonyal Filipinas]]. Siya bantog bilang iyo an ina ni [[José Rizal|Jose Rizal]], heroe nasyonal nin [[Filipinas]]. Si Realonda namundag sa [[Santa Cruz, Manila|Santa Cruz]], [[Manila]]. An saiyang ina ay si Brijida de Quintos asin an saiyang ama iyo si Lorenzo Alberto Alonso. Siya midbid man bilang paradisiplinang gayo sa pamilya asin mahigos na ina. An kondisyom medikal niya iyo an nagtolod ki Rizal na magkua kan kursong medisina.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.geni.com/people/Teodora-de-Quintos-Alonso/6000000006169591114|title=Teodora de Quintos Alonso|website=Geni.com|date=28 April 2022 }}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=https://kahimyang.com/kauswagan/articles/1335/today-in-philippine-history-november-9-1827-teodora-alonso-mother-of-dr-jose-rizal-was-born-in-meisik-tondo-manila|title=Today in Philippine History, November 9, 1827, Teodora Alonso, mother of Dr. Jose Rizal was born in Meisik, Tondo, Manila|date=6 November 2012|website=The Kahimyang Project}}</ref>
== Kaamayi nin buhay ==
[[File:Alberto Mansion Biñan City, Laguna.jpg|thumb|[[Alberto Mansion]] sa Biñan,kun msaen si Alonso nagdakula]]
Si Teodora Alonso iyo an ikaduwang aki na Lorenzo Alberto Alonso, sarong edukado, mayaman asin capital municipal [[Biñan]], [[Laguna (probinsya)|La Laguna]] (ngonyan Laguna), asin Brijida de Quintos na saro man edukado asin matibay sa matematika. An pamilya niya nagkua pa nin dagdag na apelyido ''Realonda'' kan 1849, pakatapos na si Gobernador Heneral [[Narciso Clavería y Zaldúa]] nagpaluwas pagboot na adoptaron an [[Catálogo alfabético de apellidos|apelyidong Espanyol]] kan mga [[Filipino people|Filipino]] sa rason nin pagsenso (dawa sinda igwa naman nganing Espanyol na apelyido).
An dugong ginikanan ni Teodora igwang [[Tsino Filipino|Tsino]], [[Mga Hapon sa Filipinas|Hapones]], asin [[Banwang Tagalog|Tagalog]]. An ginikanan niya masususog sa mayaman na pamilya Florentina na [[Sangley|Mestisong Insik]] naggigikan sa [[Baliuag, Bulacan]].<ref>{{Cite book |title=The Project Gutenberg EBook of Lineage, Life and Labors of Jose Rizal: Philippine Patriot |url=http://www.gutenberg.org/files/6867/6867-h/6867-h.htm#d0e1535 |author=Austin Craig |via=www.gutenberg.org |date=January 8, 2005 |access-date=July 1, 2016}}</ref> Siya igwa man dugong [[Espanyol Filipino|Espanyol]] na pareho hale sa magkaibong niyang mga magurang.<ref>{{Cite web|url=https://ourhappyschool.com/history/lola-lolay-bahay-na-bato|title="Lola Lolay of Bahay na Bato" | OurHappySchool|website=ourhappyschool.com}}</ref> An saiyang maternal na lola, Regina Ochoa, igwang saralak na [[Espanyol Filipino|Kastila]], [[Chinese Filipino|Tsino]]ng ginikanan patin man gikan sa kamagurangan sa Pangasinan asin mga ronang Tagalog.
Si Teodora Alonso representante man sa [[Cortes Espanyol|Korteng Espanyol]] asin siya serradong [[Katolisismo|Katoliko]], hu7li ta siya Caballero sa [[Order of Isabella the Catholic|Orden ni Isabella]].<ref name=":0" /> Si Quintos edukada, na nagin kagharong na maatom sa pamilya. Si Realonda hale sa uru-igwahon na pamilya asin siya nag'adal sa [[Colegio de Santa Rosa]] sa Manila, siring kan saiyang ina na may hararom na adal sa matematika asin literatura arog kan saiyang magurang.<ref name=":0" /> Midbid man siya bilang sarong maabilidad asin maasinso na negosyante. An saiyang pamilya an asensado sa banwaan nin Calamba.
== Papel sa buhay ni Jose Rizal ==
Si Teodora Alonso sarong babayi na may-aram na bakong pankaraniwang sa saiyang panahon. Siya nagbabasa, nagsusurat, nagkukwenta, may kaaraman sa literatura, asin sanay magtaram nin iba-ibang lenguwahe, an talento na nagin mana man ni José Rizal. Bilang enot na paratukdo ni Jose Rizal, nagsasaysay siya nin dakulang kuwento tanganing maogma an pagmemorya kan alpabeto asin mapukaw an imahinasyon kan aki, asin siya an enot na nakamidbid na may talento sa tula si José kaya inengganyo niya ining magsurat nin mga berso. Binabasa man niya sa aki an pabulang paruparo asin kalayo na dai nalingawan ni Rizal sa bilog niyang buhay. Sa saro pang tala, an pagtukdo niya bako sanang pagbasa asin aritmetika, kundi kun paano mag-isip.<ref>https://www.joserizal.com/life/rizal-early-life/
Bako sana itinukdo ni Teodora ki Rizal kun paano magbasa asin magsurat. Pinakusog man niya an interes kaini sa literatura.Kan magpoon nang magsurat nin mga tula si Rizal, an saiyang ina nagin saro sa mga enot na nagbabasa asin nagbibigay nin komento sa saiyang mga sinurat. Tinabangan niya si Rizal na magkaigwa nin pagkamuot sa pagbabasa, pagkukuwento, asin pagsurat. An sarong artikulo na sinurat kan historyador na si Encarnacion Alzona kan 1935 naglalarawan man kan impluwensya ni Teodora sa enot na pagdebelop kan talento ni Rizal sa literatura. Maski dakula an pagpapahalaga ni Teodora sa edukasyon, nahahadit siya para sa kaligtasan kan saiyang aki kan magplano ini na magpadagos nin mas halangkaw na pag-adal sa ibang bansa. Natatakot siya na tibaad pag-usigon o parusahan si José kan mga awtoridad na Espanyol, huli ta an mga edukadong Pilipino na nagkukwestyon sa mga patakaran kan mga Espanyol puwedeng mapahamak o magkaigwa nin seryosong problema. Sa ibong kan mga kahaditan kan saiyang ina, sa kahurihurihi naglayas pa-Spanya si José tanganing ipagpadagos an saiyang pag-adal.
https://www.filipinaslibrary.org.ph/articles/dona-teodora/
https://sites.google.com/g.batstate-u.edu.ph/all-about-rizal/early-life/early-education
https://www.joserizal.com/people/dona-teodoras-imprisonment-impact/</ref>
Kan inaresto siya asin pinaglakaw nin sobra sa 30 kilometro paduman sa kulungan, nag walat siya nin marka sa saiyang aki, na naipahiling nin kadakol na beses sa mga isinurat ni Rizal. Kan Agosto 1893, nag-abot siya asin an saiyang aking si Maria sa Dapitan asin nag-istar sa harong ni Rizal nin sarong taon asin kabaling, asin inoperahan siya ni Rizal sa tuo niyang mata, nin huli ta may helang siya igdi, asin iyo man an halaga asin nagin motibasyon niya sa pagklase nin medisina. Nagin maray an operasyon, pero tinanggal ni Doña Teodora an benda na dai pag-uyon sa sinabi kan saiyang aki, kaya nagkaigwa ini nin impeksyon. Kan bisperas kan pagkagadan ni Rizal, binisita siya kan saiyang ina asin mga tugang, asin sa panahon na ini tinapos niya an ''Mi Último Adiós'' asin itinago sa sarong gamay na alcohol stove na itinao niya sa saiyang pamilya.
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:José Rizal]]
[[Kategortya:Mga 1827 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga 1911 na kagadanan]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Tsino]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Hapones]]
[[Kategorya:Mga Filipinong Katoliko Romano]]
[[Kategorya:Mga Tawong haleng Santa Cruz, Manila]]
[[Kategorya:Mga Tawopng Residente sa Espanyol kolonyal Filipina]]
[[Kategorya:Mga Tagalog]]
[[Kategorya:Mga Ika-19ng siglong mga Filipino]]
[[Kategorya:Mga Ika-19ng siglong mga Filipina]]
fkzcqmv19dw2xd1hy79nkc03tv2cv4u
Alexa Ilacad
0
51150
312068
310604
2026-10-29T19:15:10Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312068
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|website=https://alexailacad.carrd.co}}
'''Si Alexandra Mamangun Ilacad''' <ref>{{Youtube|title=REACTING TO MY GOOGLE SEARCHES! {{!}} Alexa Ilacad}}</ref> (namundag kan Pebrero 26, 2000) sarong [[Filipinas|Filipinang]] [[Aktor|aktres]], parakanta, host, [[Bayle|parabayle]], [[Blog|vlogger]] asin [[modelo]] na nagluwas sa nagkapirang programa kan [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN]] .
== Karera ==
=== 2008–2012: mga pagpoon nin karera, ''Goin' Bulilit'', asin TOP ===
Sa edad na duwang taon, siya nagperform sa manlaen-laen na mga komersyal sa TV para sa mga kumpanya arog kan Vaseline, Johnson's Baby, Cheez Whiz, [[McDonald's]], asin [[Jollibee]] . <ref name=":32">{{Cite web|title="Vaseline Girl" na si Alexa Ilacad, Kinagiliwan Ang Kanyang Throwback Photo Sa Instagram|date=February 10, 2020|url=https://ptama.net/vaseline-girl-na-si-alexa-ilacad-kinagiliwan-ang-kanyang-throwback-photo-sa-instagram/|access-date=December 14, 2021|language=en-US}}{{Dead link|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Siya nagin mas prominente kan siya mag'ayon sa komedya kan mga kaakian ''na Goin' Bulilit'' kan 2008.
Apwera kaiyan, nagkawat man siya nin mga saradit na papel sa manlaen-laen ''na serye'' arog kan ''May Bukas Pa'', ''Nasaan Ka, Elisa?'' , ''A Beautiful Affair'', asin nagkapirang mga yugto kan ''Maalaala Mo Kaya'' . Nagkawat man siya nin mga papel sa mga pelikula arog kan ''For The First Time'', ''The Reunion'', asin ''Amorosa: The Revenge'' . Durante kan saiyang pag-istar sa ''Goin' Bulilit'', siya enot na ipinares sa kapwa aktor na si Nash Aguas para sa episode ''na Goin' Bulilit Presents: In My Dreams.''
Kan 2012, siya kabali sa grupong ''Tweens Of Pop'' kaiba an mga kapwa bitoon ''kan Bulilit'' na si Angel Sy, [[Mika dela Cruz]], asin Noemi Oineza . An grupo nagpaluwas nin sarong self-titled extended play sa irarom kan Star Music, an pangenot na single kaini ''na si Crush'' iyo an nagin OST para sa sitcom ''na Luv U'' na pinagbidahan ni [[Miles Ocampo]], [[Marco Gumabao]], Angeli Gonzales, CJ Navato, Kiray Celis, asin Igi Boy Flores .
=== 2013–2016: Luv U, The NLex Loveteam asin an saiyang debut sa eksena nin musika ===
Kan 2013, nagluwas siya sa ''Goin' Bulilit'' kaiba an mga kapwa ''Bulilit na'' si Kobi Vidanes, Joseph Andre Garcia, Aaron Juntas, asin Angel Sy. <ref>{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=qTDneaBMUEM|title=5 'Goin' Bulilit' kids graduate with tears|date=February 25, 2013|publisher=ABS-CBN News|access-date=September 27, 2022|via=YouTube}}</ref>
An saiyang enot na pangenot na papel iyo kan siya nagganap bilang Lexie Domingo sa ikaduwang season kan youth-oriented comedy TV sitcom ''na Luv U ,'' an opisyal na punto nin pagpoon kan saiyang pakikipagtabangan sa loveteam sa miyembro kan Gimme 5 na si Nash Aguas, na bantog na midbid bilang "NLex". <ref>{{Cite web|date=October 4, 2019|first=Lily Grace|last=Tabanera|title=Where You've Seen Alexa Ilacad Before 'The Killer Bride'|url=https://www.cosmo.ph/entertainment/alexa-ilacad-tv-shows-the-killer-bride-a2520-20191004|access-date=September 27, 2022|website=COSMO.PH|language=en-ph}}</ref> Poon duman, sinda napares giraray nin dakol na beses, an saindang ibang mga proyekto kabali an manlaen-laen na mga yugto <nowiki><i id="mwYw">kan MMK</i></nowiki> asin ''Wansapanataym'' .
Siya man an nagganap bilang hoben na ''si Maria Mercedes'' sa eponymous na serye. Kan 2014, siya asin si Aguas pinagpares giraray tanganing gibohon an Camille and Drew sa serye sa telebisyon ''na Bagito'' na nakabasar sa seryeng [[Wattpad]] na may parehong pangaran ni Noreen Capili. <ref>{{Cite web|title=Nash and Alexa's "Bagito" Debuts Strongly in National TV Rankings|url=https://careers.abs-cbn.com/updates/6782/NASH-AND-ALEXA-rsquo;S-ldquo;BAGITO-rdquo;-DEBUTS|website=ABS-CBN Careers|access-date=2025-03-07|archive-date=2025-04-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20250429085428/https://careers.abs-cbn.com/updates/6782/NASH-AND-ALEXA-rsquo;S-ldquo;BAGITO-rdquo;-DEBUTS|dead-url=yes}}</ref>
Pagkatapos kan ''Luv U'' kan 2016, si Ilacad nagmukna nin sarong YouTube channel asin nagpoon na mag-upload nin mga vlog sa Kagayunan, Estilo nin Pamumuhay, asin Pagbiyahe siring man mga Song Music Cover. <ref>{{Cite web|title=Alexa Ilacad Just Might Be Your New Fave Beauty Vlogger|url=http://www.candymag.com/beauty/alexa-ilacad-just-might-be-your-new-fave-beauty-vlogger-a00032-20160811|access-date=February 16, 2022|website=Candymag.com|language=en}}</ref> Kan parehong taon, siya asin si Aguas nagkaigwa nin papel sa ikaapat na season kan sikat na serye na ''Doble Kara'' bilang Patricia Hernandez asin Paolo Acosta. <ref>{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=ZztwFfnkmjE|title=Alexa Ilacad on being part of Doble Kara|date=November 14, 2016|publisher=ABS-CBN Entertainment|access-date=September 27, 2022|via=YouTube}}</ref>
Siya man an nagganap bilang ''Jewel'', an tugang na babae ni [[Angel Locsin]] sa premyadong pelikula na ''Everything About Her'' kaiba [[Vilma Santos|si Vilma Santos]] . Dugang pa, nag'ayon siya sa kompetisyon sa musikang realidad ''na We Love OPM: The Celebrity Sing-Offs'' bilang parte kan ''Team Yeng: Oh My Girls'' . Siya, kaiba an miyembro ''kan GirlTrends'' na si Krissha Viaje, asin an 88rising artist na si Ylona Garcia pig-coach asin pig-train kan saindang mentor ''na si Pop Rock Royalty'' [[Yeng Constantino]] . An mga daragita natapos an kompetisyon bilang runner-ups sa likod sana kan nanggana, ''an Tres Kantos'' kan Team Erik . Dai nahaloy pagkatapos na matapos an ''We Love OPM'', siya piglansar bilang pinakabagong ''Teen Pop Rock Artist'' kan Star Music . Ipinaluwas niya an saiyang enot na album na ''To The Moon & Back'' sa spunky carrier single ''na Pakipot, Suplado'' na may music video na pigdirehiran ni [[Kean Cipriano]], na nagtatampok ki Nash Aguas. An saiyang album igwa nin anom na kanta: ''Not Too Young, Kung Pwede Lang, Pakipot, Suplado, Kahit Saan, Kahit Kailan, Dream Boat, Puso,'' asin sarong acoustic version kan ''Kahit Saan, Kahit Kailan'', na igwa man nin Aguas. An mga kanta gikan sa album na ini mga orihinal na isinurat kan saiyang pinakamarahay na amigo, si Eunice Jorge, an bokalista kan rock band [[Gracenote (banda)|na Gracenote.]] <ref>{{Cite web|date=November 27, 2016|title=Alexa Ilacad shows pop rock sides as recording artist|url=https://www.manilastandard.net/showbitz/columns0/simply-red-by-isah-v-red/222543/alexa-ilacad-shows-pop-rock-sides-as-recording-artist.html|access-date=April 18, 2022|website=Manila Standard|language=en-US}}</ref>
=== 2017–2020: Pagbulag kan Loveteam asin an saiyang solo na karera ===
Kan 2017, naresibe niya an saiyang Silver Play Creator Award gikan sa [[YouTube]] huli sa paglampas sa labing 100k na mga subscriber sa ''ASAP Chillout'' . Sa presente, an saiyang channel igwa nin labing 670,000 na mga subscriber. <ref>{{Cite twitter|number=876288528023465989|user=ASAPOfficial|title=CHILLOUT: Alexa Ilacad receives the Silver Play Button award from YouTube!|author=ASAP Natin ‘To|date=June 18, 2017|access-date=September 27, 2022}}</ref>
Kan parehong taon, si Ilacad asin Aguas pinagpares giraray sa dramang krimen sa telebisyon na ''The Good Son'' bilang Justine asin Calvin. An serye naghaloy sagkod Abril 13, 2018, asin an ending iyo man an nagtanda kan pagtatapos kan loveteam ni Ilacad asin Aguas. An mag-agom, sa suporta kan pamamayo nagdesisyon na magbulag bilang paagi tanganing sinda makatutok sa solo na karera kan lambang saro. <ref>{{Cite web|last=Aquino|first=Danielle|title=Alexa on NLex split: 'Ayaw naming manloko ng mga fans'|url=http://starcinema.abs-cbn.com/2018/7/4/news/alexa-on-nlex-split-ayaw-naming-manloko-ng-mga-f-41192|access-date=December 14, 2021|website=starcinema.abs-cbn.com|language=en|archive-date=December 14, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211214213655/https://starcinema.abs-cbn.com/2018/7/4/news/alexa-on-nlex-split-ayaw-naming-manloko-ng-mga-f-41192|dead-url=yes}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Nash Aguas says love team with Alexa Ilacad will end|url=https://ph.news.yahoo.com/nash-aguas-says-love-team-094200111.html|access-date=December 14, 2021|website=ph.news.yahoo.com|language=en-PH}}</ref>
Apwera sa ''The Good Son'', si Ilacad nagluwas man sa aksyon-komedyang pelikula kan Star Cinema ''na Extra Service'' na pinagbidahan ni [[Arci Muñoz]], [[Coleen Garcia]], asin [[Jessy Mendiola]], asin romantikong-komedya na pelikula ''na Finally Found Someone'' na pinagbidahan ni [[Sarah Geronimo]] asin [[John Lloyd Cruz]] . Apwera kaini, nagkawat man siya nin mga papel sa ''Maalaala Mo Kaya'' bilang hoben na [[Karla Estrada|si Karla Estrada]] sa episode ''na Autograph'' kaiba si Angelica Panganiban asin Karla Estrada asin bilang ''Joy'' sa episode ''na Kulungan'' kaiba si Lorna Tolentino . <ref>{{Cite web|last=Sitchon|first=Kaye Leah|date=April 7, 2017|title=Maalaala Mo Kaya April 8: Lorna Tolentino And Alexa Ilacad Know What Love Behind Bars Means|url=https://pilipinaspopcorn.com/maalaala-mo-kaya-april-8-lorna-tolentino-alexa-ilacad-know-love-behind-bars-means/|access-date=December 14, 2021|website=Pilipinas Popcorn|language=en-US|archive-date=December 14, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211214175105/https://pilipinaspopcorn.com/maalaala-mo-kaya-april-8-lorna-tolentino-alexa-ilacad-know-love-behind-bars-means/|dead-url=yes}}</ref>
Si Ilacad nagpartisipar man sa ABS-CBN 's 2017 Summer Station ID, ''Ikaw Ang Sunshine Ko'' kaiba si BoybandPH, [[Maymay Entrata]], [[Kisses Delavin]], Yong Muhajil, asin Edward Barber, Noven Belleza, Sam Mangubat asin Froilan Canlas, asin Sue Ramirez, Kristal Fuelgar, Kiler Pedro, San Pedro Baling, asin Ylona Garcia . <ref>{{Cite web|title=ABS-CBN launches 2017 summer station ID, "Ikaw ang Sunshine Ko"|url=https://www.pep.ph/guide/tv/25939/abs-cbn-launches-2017-summer-station-id-ikaw-ang-sunshine-ko|access-date=December 24, 2021|website=PEP.ph|language=en}}</ref>
Kan 2019, si Ilacad nagganap bilang ''Luna Dela Cuesta,'' sa seryeng dramang ''The Killer Bride'' <ref>{{Cite web|date=October 4, 2019|first=Lily Grace|last=Tabanera|title=Where You've Seen Alexa Ilacad Before 'The Killer Bride'|url=https://www.cosmo.ph/entertainment/alexa-ilacad-tv-shows-the-killer-bride-a2520-20191004|access-date=April 18, 2022|website=cosmo.ph|language=en-ph}}</ref> siring man ''si Rose'' sa orihinal na serye kan iWantTFC ''[[Cherry Pie Picache|na Call Me Tita]]'' . <ref name="Call Me Tita2">{{Citation|title=Call Me Tita|date=August 18, 2019|url=https://www.imdb.com/title/tt10763654/|type=Comedy|access-date=September 11, 2022}}</ref>
Kan Oktubre kan parehong taon, nakakua siya kan saiyang enot na papel sa pelikula sa paagi kan horror film ''na Santigwar'' sa irarom kan Horseshoe Studios asin Reality Entertainment . Siya an nagganap bilang ''Hasmin'' . <ref>{{Cite web|date=October 22, 2019|title=Watch: Alexa Ilacad as an aswang killer in 'Santigwar'|url=https://push.abs-cbn.com/2019/10/22/fresh-scoops/watch-alexa-ilacad-as-an-aswang-killer-in-santig-40778|access-date=April 18, 2022|website=Push}}</ref>
Siya man an nagganap bilang Bobbie Salazar (orihinal na pigganap ni [[Bea Alonzo]] ) <ref>{{Cite web|date=December 2, 2020|title=Alexa Ilacad confident she can carry a Bea Alonzo|url=https://mb.com.ph/2020/12/02/alexa-ilacad-confident-she-can-carry-a-bea-alonzo/|access-date=April 18, 2022|website=Manila Bulletin|language=en-US}}</ref> sa 2020 na pelikula na ''Four Sisters Before the Wedding'', an prequel kan 2013 hit na ''Four Sisters and a Wedding'' . <ref>{{Cite web|date=April 21, 2021|title='Four Sisters Before The Wedding' is top trending title on Netflix PH|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/04/21/21/four-sisters-before-the-wedding-is-top-trending-title-on-netflix-ph|access-date=December 14, 2021|website=ABS-CBN News|language=en}}</ref>
Pakalihis nin apat na taon, kan 2020, nagbalik siya sa eksena nin musika na may bagong single na ''Love at First Sight'' sa irarom kan sarong bagong music label, OFF THE RECORD (sa irarom kan Exclusive License to MCA Music Inc. ) <ref>{{Cite web|title=Watch: Here's the music video of Alexa Ilacad's song 'Love at First Sight'|url=https://push.abs-cbn.com/2020/11/23/fresh-scoops/watch-heres-the-music-video-of-alexa-ilacads-so-189906|access-date=December 14, 2021|website=Push|language=en}}</ref>
=== 2021–presente: mga bagong proyekto, bagong musika, PBB, asin KDLex ===
Kan 2021, siya napili bilang Hannah Salcedo sa Kapamilya Channel drama series ''na Init Sa Magdamag'', kun saen siya ipinares ki [[:tl:Gab Lagman|Gab Lagman]] . <ref>{{Cite web|date=April 21, 2021|title=Alexa Ilacad finds onscreen romance with Gab Lagman 'very K-drama-ish'|url=https://lifestyle.inquirer.net/381957/alex-ilacad-finds-onscreen-romance-with-gab-lagman-very-k-drama-ish/|access-date=April 18, 2022|website=Inquirer Lifestyle|language=en-US}}</ref> Nagpaluwas man siya nin sarong Frank Pole remix asin Acoustic na bersyon kan saiyang 2020 na single ''na Love at First Sight'' <ref>{{Cite web|date=March 22, 2021|title=In the mood for 'Love at First Sight' with Alexa Ilacad|url=https://pop.inquirer.net/107600/in-the-mood-for-love-at-first-sight-with-alexa-ilacad|access-date=December 14, 2021|website=InqPOP!|language=en}}</ref> asin saro pang single na may titulong ''Stay Right Here'' '''<ref>{{Cite web|date=May 3, 2021|title=Alexa Ilacad releases new single 'Stay Right Here'|url=https://www.rappler.com/entertainment/music/alexa-ilacad-releases-new-single-stay-right-here/|access-date=April 18, 2022|website=Rappler|language=en-US}}</ref>''' na saiyang pig-promote sa segment kan <nowiki><i id="mwATM">It's Showtime</i></nowiki> ''na Hide and Sing'' bilang ''TagoKanta #1'', kun saen [[AC Bonifacio|si AC Bonifacio]] mapangganang nahulaan siya bilang mga celebrity singer kan episode. <ref>{{Cite web|date=May 20, 2021|title=Watch: AC pieces together clues, correctly guesses 'Hide and Sing' mystery celebrity|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/05/20/21/watch-ac-pieces-together-clues-correctly-guesses-hide-and-sing-mystery-celebrity|website=ABS-CBN News}}</ref>
Nagbida man siya sa saro pang episode ''kan Maalaala Mo Kaya'' ''na Libro'' kaiba si Kira Balinger asin Yves Flores . <ref>{{Cite web|title=Watch: Alexa Ilacad wows viewers with her amazing performance on Maalaala Mo Kaya|url=https://ent.abs-cbn.com/maalaalamokaya/videos/watch-alexa-ilacad-wows-viewers-with-her-amazing-performance-on-maalaala-mo-kaya-311715|access-date=December 14, 2021|website=ABS-CBN Entertainment|language=en}}</ref>
Kan parehong taon, nag'ayon siya ''sa Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10'', an ikasampulong kabilogan na season kan ''[[Pinoy Big Brother]]'', bilang parte kan enot na grupo nin mga ka-harong sa Celebrity Edition, <ref>{{Cite web|last=Cruz|first=Dana|date=October 10, 2021|title=Alexa Ilacad, Karen Bordador, John Adajar new celebrity additions in 'PBB'|url=https://entertainment.inquirer.net/423702/alexa-ilacad-karen-bordador-john-adajar-new-celebrity-additions-in-pbb|access-date=December 14, 2021|website=inquirer.net|language=en}}</ref> na pinahale sa Aldaw 71 kaiba an kapwa ka-harong na si KD Estrada . <ref name="8th Eviction2">{{Cite web|last=|date=December 26, 2021|title=PBB: Alexa Ilacad, KD Estrada end journey as housemates|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/12/26/21/pbb-alexa-ilacad-kd-estrada-end-journey-as-housemates|url-status=live|access-date=December 26, 2021|website=ABS-CBN News|archive-url=https://web.archive.org/web/20211226135622/http://news.abs-cbn.com/entertainment/12/26/21/pbb-alexa-ilacad-kd-estrada-end-journey-as-housemates|archive-date=December 26, 2021}}</ref>An saiyang panahon sa laog kan ''Bahay ni Kuya'' nagresulta sa sarong diskusyon manungod sa body dysmorphia, <ref>{{Cite web|last=C|first=Toff|title=Alexa Ilacad has body dysmorphia, says psychologist|url=https://push.abs-cbn.com/2021/11/20/fresh-scoops/alexa-ilacad-has-body-dysmorphia-say-psychologis-196987|access-date=November 26, 2021|website=Push|language=en}}</ref> pagkatapos kan sarong iriwal sa pag-ultanan niya asin kan kapwa housemate asin ''kan Init Sa Magdamag'' co-star na [[Albie Casiño|si Albie Casiño]], <ref>{{Cite news|title='Napaka walang hiya,' Albie Casiño says of Alexa Ilacad in brewing 'PBB' conflict|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/11/03/21/pbb-is-conflict-brewing-between-albie-and-alexa|date=November 3, 2021}}</ref> sarong iriwal na nangyari sa mga kapwa housemate na livestreamer na si Eian Rances asin komedyante na si Brenda Mage, '''<ref>{{cite web|title=Look: Brenda Mage, Alexa Ilacad come face to face outside 'Pinoy Big Brother' house|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/01/10/22/brenda-mage-alexa-in-confrontation-outside-pbb|date=January 10, 2022|website=ABS-CBN News|access-date=March 25, 2022}}</ref>''' asin an saiyang pagigin harani ki Estra D an lambang saro gikan sa saindang mga indibidwal ''na pangyayari'' sa laog kan harong. <ref>{{cite web|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/03/07/22/kd-estrada-on-alexa-she-doesnt-see-me-as-a-brother|title=KD Estrada on Alexa Ilacad: 'She doesn't see me as a brother'|date=March 7, 2022|website=ABS-CBN News|access-date=March 25, 2022}}</ref>
Kan 2022, pagkatapos na mapahale, siya asin si Estrada nagpoon na magluwas sa nagkapirang mga palabas asin interbyu na magkaibanan arog kan ''IWant ASAP, Kumunity: G sa Gabi'' ''with [[Robi Domingo]]'', ''KAPAMILYA Journeys of Hope with Father Tito Caluag'', ''PBB Kumu Big Arrival'' kun saen sinda nagtugtog kaiba an musical icon na [[Rico Blanco|si Ricon Blancon]] <ref>{{Cite web|date=January 2, 2022|title=Day 78: Rico Blanco, Alexa Ilacad and KD Estrada kick off PBB The Big Arrival Night with "Pinoy Ako" performance|url=https://ent.abs-cbn.com/pbbs10/videos/rico-blanco-alexa-ilacad-and-kd-estrada-kick-off-pbb-the-big-arrival-night-with-pinoy-ako-performance-320442|access-date=April 18, 2022|website=ABS-CBN Entertainment}}</ref> asin ''ASTo''' mga parakanta/paratugtog. Si Ilacad man an napili bilang host kan online gameshow ''na Quiz Mo Ko'' sa plataporma kan Kumu para sa bulan nin Pebrero—asin sa kahurihurihi pinalawig sagkod sa Marso. <ref>{{Cite web|title=Alexa Ilacad expresses gratitude as she is set to host 'Quiz Mo Ko'|url=https://showbizchika.net/alexa-ilacad-expresses-gratitude-as-she-is-set-to-host-quiz-mo-ko/|access-date=April 18, 2022|website=ShowBiz Chika|date=January 17, 2022|language=en-US}}</ref>
An ABS-CBN naglansar nin sarong proyekto para sa mga biktima kan bagyong ''Odette'' —100 aldaw nin manlaen-laen na fundraising activities na nagpopoon sa ''10-day By Request benefit concert'' . ''An KDLex'', Estrada asin an love team partnership ni Ilacad parte kan enot na lineup kan mga artista na nagperform. Durante kan saindang sesyon, nakaabot sinda nin labing 100,000 na mga live viewers. <ref>{{Cite web|date=January 13, 2022|title='By Request' nina Alexa Ilacad, KD Estrada tinutukan ng higit 100,000|url=https://news.abs-cbn.com/video/entertainment/01/13/22/alexa-ilacad-kd-estrada-nagpakilig-sa-by-request-session|website=ABS-CBN News}}</ref>
Dai nahaloy pagkatapos kan anunsyo, ginibo ni Ilacad asin Estrada an online fan concert event sa paagi kan KTX.ph na may titulong ''Closer: The KDLex Fan Con'' kan Pebrero 26, kasabay kan saiyang ika-22 na kumpleanyo. <ref>{{Cite web|last=Iglesias|first=Iza|date=February 26, 2022|title=KD Estrada, Alexa Ilacad get 'Closer' — for real|url=https://www.manilatimes.net/2022/02/26/entertainment-lifestyle/show-times/kd-estrada-alexa-ilacad-get-closer-for-real/1834260|access-date=April 18, 2022|website=The Manila Times|language=en}}</ref> An mga tiket kan SVIP asin VIP para sa saindang konsyerto pigbabareta na naubos na sa laog sana nin sarong oras, asin nagkapirang beses na mas dakul pa tulos pagkatapos na ma-restock huli sa popular na pangangaipo. <ref>{{Cite web|last=Dumaual|first=Miguel|date=January 27, 2022|title=Sold out in an hour: Fans get 'Closer' to Alexa, KD with SVIP, VIP tickets to virtual gathering|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/01/27/22/special-tickets-to-kdlex-fancon-sold-out-in-an-hour|access-date=February 9, 2022|website=ABS-CBN News}}</ref>
Nagpaluwas man si Ilacad kan saiyang pinakaenot na single kan taon, ''an Paano'' (How) na nag-peak #1 sa iTunes Philippines. ''An Paano'' iyo an pinakaenot niyang sadiring isinurat na kanta na opisyal na ipinaluwas sa publiko. <ref>{{Cite web|last=Nicart|first=Lyka|title=Alexa Ilacad turns past heartbreak into song|url=https://www.philstar.com/entertainment/2022/01/23/2155671/alexa-ilacad-turns-past-heartbreak-song|access-date=February 9, 2022|website=Philstar.com}}</ref> Bago an konsyerto ''kan KDLex'', an mag-agom nagtao kan saindang enot na single ''na Misteryo'' (Mystery) sa irarom kan Star Music, <ref>{{Cite web|last=C|first=Toff|date=February 1, 2022|title=Alexa Ilacad and KD Estrada record first song collaboration|url=https://push.abs-cbn.com/2022/2/1/fresh-scoops/alexa-ilacad-and-kd-estrada-record-first-song-coll-198308|access-date=February 15, 2022|website=Push}}</ref> siring man an ''Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10 - Adult Edition'' eviction song, ''When I See You Again'' na an mag-agom nagsurat asin nagkomposo na magkaibanan sa panahon kan saindang panahon sa Big Brother House. Sa laog nin mayo pang 12 oras, an duwang single nakakua nin #1 asin #2 sa iTunes Philippines Top 100. <ref>{{Cite web|date=February 18, 2022|title=Look: Alexa and KD's back-to-back release of 'Misteryo' and 'When I See You Again'|url=https://starcinema.abs-cbn.com/2022/2/18/news/alexa-and-kd-back-to-back-release-of-misteryo-an-71379|access-date=March 4, 2022|website=Star Cinema|archive-date=February 26, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226095146/https://starcinema.abs-cbn.com/2022/2/18/news/alexa-and-kd-back-to-back-release-of-misteryo-an-71379|dead-url=yes}}</ref>
Bago an [[2022 Eleksyon Presidensyal nin Filipinas|2022 na eleksyon presidensyal sa Pilipinas]], si Ilacad kaiba si Estrada, Angela Ken, Antenorcruz, FANA, iDolls, [[Janine Berdin]], JM Yosures, JMKO, [[Jona Viray|Jona]], Anji Salvacion, Lara Maigue, Reiven Umali, asin an TNT Boys tanganing iluwas an parte kan reimagined na bersyon kan ''Pag-Imagine Boto Mo'' (Isipon an Saimong Boto) na orihinal na pigkompuesto asin pigrekord ni Jamie Rivera . <ref>{{Cite web|date=March 30, 2022|title=ABS-CBN Music artists reimagine the timely anthem "Pag-Isipan Mo Ang Boto Mo"|url=https://www.abs-cbn.com/newsroom/news-releases/2022/3/30/pag-isipan-mo-ang-boto-mo-abs-cbn-music-artists?lang=en|website=ABS-CBN Corporate}}</ref>
Kan Abril 2022, si Ilacad iyo an pinakaenot na cover girl sa inagural na edisyon kan digital video magazine kan Star Magic ''na SLAY'', na nagmarka kan ika-30 anibersaryo kan ahensya. <ref>{{Cite web|date=April 30, 2022|title=Star Magic turns up the heat with 'Slay The Hot Summer'|url=https://mb.com.ph/2022/04/30/star-magic-turns-up-the-heat-with-slay-the-hot-summer/|access-date=June 8, 2022|website=Manila Bulletin|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|last=Pasajol|first=Anne|date=April 28, 2022|title=LOOK: Alexa Ilacad graces first ever cover of Star Magic's digital magazine|url=https://entertainment.inquirer.net/446907/look-alexa-ilacad-graces-first-ever-cover-of-star-magics-digital-magazine|access-date=June 8, 2022|website=INQUIRER.net|language=en}}</ref>
Kan Mayo kan parehong taon, si Ilacad asin Estrada nagbida sa miniseries ''na Run To Me'' na pigdirehir ni Dwein Baltazar . <ref>{{Cite web|last=Wang|first=Nickie|date=May 16, 2022|title=KD Estrada, Alexa Ilacad form deep connection in digital series 'Run To Me'|url=https://manilastandard.net/showbitz/314228878/kd-estrada-alexa-ilacad-form-deep-connection-in-digital-series-run-to-me.html|website=Manila Standard}}</ref> <ref>{{Cite web|date=May 12, 2022|title=What You Should Know About KDLex's First Series Together, 'Run To Me'|url=https://nylonmanila.com/what-to-know-kdlex-run-to-me-show/,%20https://nylonmanila.com/what-to-know-kdlex-run-to-me-show/|access-date=June 8, 2022|website=nylonmanila.com|language=en-US}}{{Dead link|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Kasabay kan serye, an mag-agom nagluwas man kan saindang album nin soundtrack na nakaabot sa no.1 sa lokal na iTunes chart. An saindang opisyal na album nin soundtrack nasa enotan kan lokal na listahan nin mga album, mantang an lima sa mga track kaini nakabugtak sa pinakahalangkaw na 10 kanta sa tsart, ''an Hiwaga'' (Magic) sa ika-1 na pwesto, sinundan kan ''Palagi'' (Alwaya) sa ika-2, ''Kasi, Kung, Kahit'' (Because, If, Despite) sa ika-3, ''Misteryo'' sa ika-4, asin ''When I See Young'' sa ika-5. An mga solong bersyon kan ''When I See You Again'', asin ''Misteryo'' nakakua man nin ika-6 asin ika-8 sunod-sunod. Sa kabilugan, pito sa top 10 na kanta sa iTunes Philippines kan panahon na idto gikan sa mag-agom. <ref name=":02">{{Cite web|date=May 28, 2022|title=Alexa Ilacad, KD Estrada dominate iTunes PH chart with 'Run To Me' album|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/05/28/22/alexa-kd-dominate-itunes-ph-chart-with-run-to-me|website=ABS-CBN News}}</ref>
Kan Agosto, [[Star Magic|an Star Magic]] naglibot sa Estados Unidos bilang parte kan saindang ika-30 taon na selebrasyon, kaiba si Ilacad sa mga paratugtog kaini. An mga artista enot na nagtugtog sa Newport Performing Arts Theatre, Resorts World Manila, sunod an mga palabas sa Estados Unidos sa Kings Theatre, Brooklyn, The Warfield, San Francisco, asin sa Saban Theatre, Beverly Hills . <ref name=":42">{{Cite web|date=May 22, 2022|title=Star Magic artists to stage shows in New York, LA in August|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/05/22/22/star-magic-artists-to-stage-shows-in-new-york-la-in-august|website=ABS-CBN News}}</ref> <ref name="mb.com.ph2">{{Cite web|date=July 1, 2022|title=Hottest Kapamilya stars kick-off Star Magic's 'Beyond the Stars' tour at the Resorts World Manila|url=https://mb.com.ph/2022/07/01/hottest-kapamilya-stars-kick-off-star-magics-beyond-the-stars-tour-at-the-resorts-world-manila/|access-date=August 19, 2022|website=Manila Bulletin|language=en-US}}</ref>
Sa paagi kan suporta kan saindang mga tagahanga, si Ilacad asin Estrada nakakua nin sarong billboard sa [[Habagatan na Korea|South Korea]] mantang an mag-agom nanggana kan ''Pinakamarahay na Internasyonal na Artista'' sa ''ika-82nd Electronic Signboard Event'' kan IdolPick, <ref>{{Cite web|title=아이돌픽(idolpick)|url=https://idolpick.donga.com/board/notice_view.php?idx=591|access-date=September 8, 2022|website=idolpick.donga.com|language=ko}}</ref> asin giraray kan suminunod na bulan sa ''ika-83nd Electronic Signboard Event'' kaini. <ref>{{Cite tweet|title=KDLex and their sweethearts did it once again! KD Estrada and Alexa Ilacad won the Best International Artist at #IdolPick's 83rd Electronic Signboard Event.|date=September 7, 2022}}</ref> <ref>{{Cite web|date=September 9, 2022|title=KD Estrada, Alexa Ilacad featured on digital billboard in S. Korea|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/09/09/22/kd-alexa-featured-on-digital-billboard-in-korea|website=ABS-CBN News}}</ref>
Kan Nobyembre, an Philippine Educational Theatre Association (PETA) iiniba si Ilacad asin Estrada bilang mga miyembro kaini asin pinili sinda bilang mga pangenot na aktor sa pagbalik kan PETA sa pagprodusir nin mga orihinal na musikal na Pilipino sa paagi kan musikal na dula ''na Walang Aray'' (No Pain), sarong pagkua sa klasikong zarzuela ''Walang'' (No Wound) ni Severino Reyes kan 1898. An dula nagbukas kan Pebrero 17 asin nagdalagan sagkod Mayo 14, 2023. <ref>{{Cite web|last=Oliveros|first=Oliver|title=Video: PETA Welcomes KD Estrada and Alexa Ilacad|url=https://www.broadwayworld.com/philippines/article/Video-PETA-Welcomes-KD-Estrada-and-Alexa-Ilacad-20221128|access-date=December 14, 2022|website=BroadwayWorld.com|language=en}}</ref> <ref>{{Cite web|first=Yssa|last=Cardona|date=November 15, 2022|title=Whoa! KD Estrada And Alexa Ilacad Are Set To Star In The Upcoming Stage Play 'Walang Aray'|url=https://www.cosmo.ph/entertainment/kd-estrada-alexa-ilacad-walang-aray-src-candy-a5147-20221115|access-date=December 14, 2022|website=COSMO.PH|language=en-ph}}</ref>
== Personal na buhay ==
Kan 2021, si Ilacad nag-adal sa Treston International College sa [[Taguig]], asin natapos an saiyang kurso sa marketing bilang sarong dean's lister. <ref>{{cite web|last=Cruz|first=Dana|title=Look: Alexa Ilacad finishes last term in college with average of 1.00|url=https://entertainment.inquirer.net/417358/alexa-ilacad-finishes-last-term-in-college-with-average-of-1-00|website=inquirer.net|date=August 3, 2021|access-date=August 10, 2021}}</ref> <ref>{{Cite web|last=Severo|first=Jan Milo|title=Alexa Ilacad graduated from college with 1.0 GWA|url=https://www.philstar.com/entertainment/2022/03/16/2167698/alexa-ilacad-graduated-college-10-gwa|access-date=June 10, 2022|website=Philstar.com}}</ref>
== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
djdufoye9ngr69s301bqt68wqwysjhj
Gretchen Ho
0
51201
312079
310727
2026-10-29T21:59:21Z
Arianeborromeo09
30681
312079
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Gretchen Ho and Jasmine Alkhaldi in 2025.jpg|thumb|Gretchen Ho and Jasmine Alkhaldi]]
{{Infobox person
| name = Gretchen Ho
| native_name = 何美霖
| image =
| image_size =
| caption = Ho kan Pebrero 2021
| nationality = [[Philippines|Filipino]]
| birth_name = Gretchen Ong Ho
| nickname = Gretch
| birth_date = {{Birth date and age|1990|4|19}}
| birth_place = [[Manila]], Filipinas
| occupation = [[Television presenter|Broadcaster]], [[TV Host]], [[Athlete]], [[Public speaking|Speaker]], [[Advocate]]
| years_active = 2010–presente
| agent = [[ABS-CBN]] (2013–2020) <br> [[TV5 (Philippine TV network)|TV5]] (2020–present) <br> [[Star Magic]] (2014–present) <br> Cornerstone Talent Management Center (2013–present) <br>
| education = [[Ateneo de Manila University]] ([[Bachelor of Science|BS]] and [[Bachelor of Arts|AB]])
| website = {{URL|https://womaninaction.ph}}
| module = {{Infobox volleyball biography
| embed = iyo
| image =
| position = [[Volleyball#Player specialization|Middle Blocker / Open Spiker]]
| currentnumber =
| college = [[Ateneo Lady Eagles volleyball team|Ateneo De Manila University]] (2008–2013)
| currentclub =
| years1 = 2013–2015
| team1 = [[Petron Tri-Activ Spikers|Petron Blaze Spikers]]
| medaltemplates =
}}
}}
Si '''Gretchen Ong Ho''' ({{IPA|tl|ˈgrɛtʃɛn ɔŋ ho|lang}}; namundag Abril 19, 1990) sarong Filipinng brodkaster, telebisyon na presenter asin dating parakawat [volleyball]]. Siya nagkawat nin collegiate volleyball para sa [[Ateneo Lady Eagles volleyball team|Ateneo Lady Eagles]] poon 2008 abot 2013, kun saen siya myembro kan "fab five" na nagdara sa Ateneo sa enot kaining back-to-back [[University Athletic Association of the Philippines|UAAP]] finals appearances (seasons [[UAAP Season 74 volleyball tournaments|74]] asin [[UAAP Season 75 volleyball tournaments|75]]). Siya man nagkawat propesyonal para sa [[Petron Blaze Spikers]] sa [[Philippine Super Liga]] (PSL) poon 2013 abot 2015, kun saen saiyang natabangan an team na masikwit an [[2014 PSL Grand Prix Conference|2014 Grand Prix Conference]].
==Buhay personal==
Siya namundag ki James asin Annie Ho.<ref>{{cite web|url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/celebritylife/family/107160/gretchen-ho-remembers-her-late-father-james-ho/story |title=Gretchen Ho remembers her late father James Ho |last=Acar |first=Adrienne |publisher=GMA News |date=November 15, 2023 |accessdate=October 4, 2024}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.pep.ph/lifestyle/health-and-fitness/35229/gretchen-ho-recounts-how-momannie-taught-her-to-hate-junk-food |title=Gretchen Ho recounts how mom Annie taught her to hate junk food |last=Ganal |first=FM |publisher=PEP.ph |date=May 1, 2017 |accessdate=October 4, 2024}}</ref> Siya an solo-solong aking babae sa apat na magturugang.<ref name="push">{{cite web|url=https://push.abs-cbn.com/2020/10/12/fresh-scoops/what-growing-up-as-the-only-girl-among-her-sibling-188856 |title=What growing up as the only girl among her siblings taught Gretchen Ho |publisher=PUSH |date=July 11, 2020 |accessdate=October 4, 2024}}</ref>
Si Ho dati may relasyon sa host asin aktor na si [[Robi Domingo]] poon 2012 abot 2017.<ref>{{cite web|url=https://www.rappler.com/entertainment/162991-robi-domingo-gretchen-ho-confirm-breakup/ |title=Robi Domingo, Gretchen Ho confirm breakup |publisher=Rappler |date=March 2, 2017 |accessdate=October 4, 2024}}</ref>
==Karera==
===Volleyball===
Siya nagkawat varsity volleyball sa high school para sa Immaculate Conception Academy-Greenhills. Kan siya yaon sa college, nagkawat siya para sa sa laog nin duwang taon.Ateneo De Manila University nin 5 taon. Siya nagkawat man nin propesyonal na volleyball, nangangawat para sa Petron Trail Blazers sa [[Philippine Super Liga]] poon 2013 sundo' 2015, asin man sa PSL Beach Volleyball Cup kan 2015. Siya an saro sa kapwa-kagtugdas kan [[Beach Volleyball Republic]].<ref>{{cite web|url=http://www.spin.ph/volleyball/news/gretchen-ho-beach-volleyball-ateneo-lady-eagles|title=Gretchen Ho bares busy BVR season amid spike in beach volleyball popularity|last=Lozada|first=Mei-Lin|publisher=Spin|date=December 22, 2015|accessdate=October 3, 2016}}</ref>
=== Mga Klab===
* {{flagicon|PHI}} [[Petron Blaze Spikers]] (2013–2015)
==Peryodismo==
Nagkamit nin [[duwang degree]] sa BS Management Engineering asin AB Communications, asin minor sa [[Minor (academic)|minor]] sa Development Management haleng [[Ateneo de Manila University]],<ref name="push"/> si Ho naghubo' sa trabaho sa telelbisyon. Siya enot na nnagtapsok bilang saro sa host sa ''Gameday Weekend'', sarong sports magazine na pasali sa [[Balls (TV channel)|Balls]] asin [[ABS-CBN Sports+Action]]. Siya dati nagtrabaho bilang ankla, segment host, asin field reporter sa iba-ibang programa kan [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN]], arog kan ''[[Umagang Kay Ganda]]'', ''[[TV Patrol]]'', ''[[News Patrol]]'', ''[[The Score (Philippine TV program)|The Score]]'', asin ''University Town''.
Kan Enero 26, 2021, si Ho opisyalmente naglipat sa [[TV5 (Philippine TV network)|TV5]] pakalihis 7 taon na yaon sa [[ABS-CBN]], resulta kan nagsara an huri kan dai nata'wan liwat nin prankisa kan Kongreso.<ref>{{Cite web|last=Anarcon|first=James Patrick|title=Gretchen Ho transfers to TV5, joins Frontline Pilipinas|url=https://www.pep.ph/guide/tv/156308/gretchen-ho-tv5-a724-20210126|access-date=2021-01-26|work=Philippine Entertainment Portal}}</ref>
Kan Septyembre 2022, si Ho nagtugdas sadiring programa na dokumentaryo sa byahe, serbisyo publiko na inapod ''Woman In Action''. Siya an naghost asin katuwang na nagsurat kan programa na pig-eere sa ONE NEWS, ONE PH asin sa TV5. An Woman In Action nasikwit an gawad na "Best Public Affairs Program" sa PMAP Makatao Awards kan 2023. <ref>{{Cite web|url=https://mb.com.ph/2022/09/26/gretchen-ho-lives-her-dream-in-woman-in-action/|title= Gretchen Ho Lives Her Dream in Woman In Action|website= [[Manila Bulletin]]| date= September 26, 2022}}</ref>
== Adbokasiya asin mga isyu ==
Kan Mayo 22, 2017, si Ho nagin Ambassador for Health and Nutrition kan Philippine branch nin [[Christian humanitarian aid|humanitarian aid]], [[Social change|development]], asin [[adbokasiya]]ng organisasyon na [[World Vision]].<ref>{{Cite web |title=One for Children: Gretchen Ho as Ambassador for Health & Nutrition |url=https://www.worldvision.org.ph/news/volleyball-star-gretchen-ho-named-world-vision-ambassador-health-and-nutrition/ |date=2017-05-22 |website=World Vision Philippines |language=en |access-date=2020-05-19}}</ref><ref>{{Cite news |title=How Gretchen Ho came up with the hashtag WomanInAction |language=en |newspaper=The [[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://www.pep.ph/lifestyle/lifestyle/35421/how-gretchen-ho-came-up-with-the-hashtag-womaninaction |access-date=2020-05-19}}</ref>
Si Ho nagpahayag sa pbuliko manongod sa mga sa mga social issues. Kan 2018 siya nagtaram dapit sa importansya kan freedom o katalingkasan, mna sinabi niya "''That’s the media’s responsibility in a democracy: to keep power in check.''"<ref>{{Cite web|url=https://entertainment.inquirer.net/299501/gretchen-ho-explains-importance-of-tv-hosts-journos-asking-hard-hitting-questions|title=Gretchen Ho explains importance of TV hosts, journos asking hard-hitting questions|date=October 18, 2018}}</ref> Kan 2020 saiyang idinugang an saiyang boses sa dakul na naghhuhurot na an gobyerno magbiklad nin malinaw na prpgrama sa paglaban sa [[COVID-19 na pandemya kgdi sa Filipinas]].<ref>{{Cite web|url=https://filipinotimes.net/entertainment/2020/04/02/celebrities-speak-up-on-dutertes-shoot-them-dead-remarks-vs-leftist-groups/|title=Celebrities speak up on Duterte's 'shoot them dead' remarks vs. Leftist groups|date=April 2, 2020}}</ref>
Kan Abril 19, 2020, si Ho nagbungsod kan sadiring brand asin online platform, Woman In Action, na may paenot na artikulo tituladong, "COVID19: My Birthday Eve". Susog saiya siya nagmukna kan websityo ngani mata'wan "ligtas na espasyo" kun saen siya asin iba pa man libreng magpahayag kan sadiring estorya. "In this time of the [[COVID-19]] crisis, we'd like to share more #happinews to the world. Let’s all help uplift each other’s spirits," Ho wrote on the website.<ref>{{Cite web|title=Woman In Action|url=https://womaninaction.ph/|access-date=2020-06-22|website=Woman In Action|archive-date=2020-06-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20200625230243/https://womaninaction.ph/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|last=Cerezo|first=Anna Gabrielle|title=Gretchen Ho launches Woman In Action website|url=https://news.abs-cbn.com/entertainment/04/25/20/gretchen-ho-launches-woman-in-action-website|access-date=2020-06-22|website=ABS-CBN News|date=April 25, 2020}}</ref>
Sa "Woman In Action", si Ho piglansar niya an "Donate A Bike, Save A Job" na kampanya, na nakatipon nin sobra sa 1000 bisekleta na ipapanao sa mga nagtitios na gayo asin apektado kan [[COVID-19 pandemya sa Filipinas|COVID-19 na pandemya]]. An mga bisikleta pinanao sa mga 10 siyudad sa Metro Manila, asin inabot pa ngani an mga biktima nin bagyo sa Naga asin Cagayan.<ref>{{Cite web|url=https://news.abs-cbn.com/life/12/15/20/look-gretchen-ho-reaches-campaign-target-of-giving-away-1000-bikes|title = LOOK: Gretchen Ho reaches campaign target of giving away 1,000 bikes|date = December 15, 2020}}</ref>
==Filmograpiya==
===Pelikula===
* ''Stranded'' (2019)<ref>{{cite news |date=6 April 2019 |title=Gretchen Ho, mapapanood sa pelikulang Stranded kasama sina Jessy at Arjo |url=https://ent.abs-cbn.com/videos/07040919-gretchen-ho-mapapanood-sa-pelikulang-stranded-kasama-sina-jessy-at-arjo-226326 |accessdate=4 October 2024 |work=ABS-CBN |language=Filipino}}</ref>
===Telebisyon===
* ''[[Gameday Weekend]]'' (2014–2016) – [[ABS-CBN Sports and Action]], [[Balls (TV channel)|Balls]] and [[ABS-CBN Sports and Action|ABS-CBN Sports and Action HD]]<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/sports/06/24/13/gretchen-ho-begins-hosting-career-sports-show Gretchen Ho begins hosting career with sports show] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228063242/http://www.abs-cbnnews.com/sports/06/24/13/gretchen-ho-begins-hosting-career-sports-show |date=2014-12-28 }}, abs-cbnnews.com; accessed March 31, 2015.</ref>
* ''[[Team U]]'' (2014) – [[ABS-CBN Sports and Action]]<ref>[http://www.spin.ph/sports/offbeat-stories/news/tv-docu-show-co-hosted-by-piolo-pascual-gerald-anderson-to-aid-rise-of-future-sports-stars TV docu show co-hosted by Piolo Pascual, Gerald Anderson to aid rise of future sports stars], spin.ph; accessed March 31, 2015.</ref>
* ''[[The Score (Sports news show)|The Score]]'' (2014) – [[ABS-CBN Sports and Action]]<ref>[http://www.philstar.com/entertainment/2014/02/21/1292729/why-men-cant-intimidate-gretchen-ho Why men can’t intimidate Gretchen Ho], philstar.com; accessed March 31, 2015.</ref>
* ''[[CHInoyTV]]'' (2014) – [[People's Television Network]]<ref>[http://www.imoney.ph/articles/gretchen-ho-exclusive-interview/ Gretchen Ho: Spiking Her Way To Success], imoney.ph; accessed April 6, 2015.</ref>
* ''[[TV Patrol]]'' (2015); Guest Star Patroller – [[ABS-CBN]]<ref>{{cite web|url=http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/09/18/15/watch-gretchen-hos-tv-patrol-debut|title=LOOK: Gretchen Ho's TV Patrol debut|work=ABS-CBN News|date=September 18, 2015|access-date=March 12, 2025|archive-date=September 20, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150920164131/http://www.abs-cbnnews.com/entertainment/09/18/15/watch-gretchen-hos-tv-patrol-debut|dead-url=yes}}</ref>
* ''[[Mornings @ ANC]]'' (2015–2016); Host – [[ABS-CBN News Channel|ANC]]<ref name="pep.ph">{{cite web|url=http://www.pep.ph/guide/tv/21276/david-celdran-joins-mornings-at-anc-gretchen-ho-presents-the-daily-serve|title=David Celdran joins Mornings at ANC; Gretchen Ho presents ''The Daily'' Serve|date=October 23, 2015|work=pep.ph}}</ref>
* ''The Daily Serve'' (2015–2020); Anchor – [[ABS-CBN News Channel|ANC]]<ref name="pep.ph" />
* ''Modern Girls'' (2016–2017); Host – [[Lifestyle (Philippine TV channel)|Lifestyle]]<ref>{{cite web|url=http://orangemagazine.ph/2016/lifestyle-new-magazine-talk-show-modern-girls/|date=May 24, 2016|title=Lifestyle's New Magazine Talk Show Modern Girls To Premiere on May 28|work=orangemagazine.ph}}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* ''[[CHInoyTV]]'' (2017–2018); Host – [[ABS-CBN News Channel]]
* ''[[University Town]]'' (2016–2020); ([[ABS-CBN Sports and Action|S+A]])
* ''[[Umagang Kay Ganda]]'' (2016–2020); Host – [[ABS-CBN]]
* ''[[TV Patrol]]'' (2015–2018); Segment Host – [[ABS-CBN]]
* ''[[Frontline Pilipinas]]'' (2021–2023); Sports Segment Anchor – [[TV5 (Philippine TV network)|TV5]]
* ''[[The Big Story (TV program)|The Big Story]]'' (2021–present); Anchor – [[One News (TV channel)|One News]]
* ''Woman in Action'' (2021–2023); Host – [[TV5 (Philippine TV network)|TV5]], [[One News (TV channel)|One News]] and [[One PH]]
* ''[[Frontline Pilipinas|Frontline sa Umaga]]'' (2022–2023); Anchor – [[TV5 (Philippine TV network)|TV5]]
* ''[[Gud Morning Kapatid]]'' (2023); Anchor – [[TV5 (Philippine TV network)|TV5]]
===TV specials===
* ''Wish Music Awards'' (2016–present); Host
* ''[[Binibining Pilipinas 2017]]'' (2017); Judge – [[ABS-CBN]]
* ''PMPC Star Awards For TV'' (2015); Host & Presenter – [[ABS-CBN]]
* ''Mr. & Ms. Chinatown'' (2015–2020); Host – [[ABS-CBN]]
== Mga Pag'uumaw ==
* 2023 PMAP Best Public Affairs Show for "Woman In Action" <ref>{{Cite web|url= https://www.philstar.com/headlines/2023/08/31/2292629/the-chiefs-tv5-bag-awards|title = 'The Chiefs,' TV5 bag awards| website=[[The Philippine STAR]] }}</ref>
* 2022 Paragala Media Awards -- Paragala Pang Kabataan: News and Current Affairs <ref>{{Cite web|url= https://www.instagram.com/p/CfBCUinPjDP/?igshid=YmMyMTA2M2Y=| title=Gretchen Ho on Instagram: "#ParagalaAwards2022: Maraming salamat, Holy Angel University para sa award na ito — "Paragala Pang Kabataan: News and Current Affairs". This one's pretty special, because apart from affirming my age and stage in life 😆, it's also my first with the Cignal and TV5 family. Many changes have happened through the pandemic, I'm sure to most of us, and every transition has its own set of challenges. Grateful to my Cignal TV and TV5 bosses — @siennao @mistervea @luchicruzvaldes @robertgalang — for the opportunities given, for the continuous belief, trust and patience, as well as the warm welcome. Grateful also to my colleagues whose bodies of work both inspire and challenge me to bring my best self to work everytime. Marami pang kailangan matutunan at marami pang kailangan gawin, and with the news industry being challenged nowadays, I find even greater resolve to stay here and serve my purpose the best way I can. This one's for the team ❤️ #FrontlineSaUmaga #TheBigStory #FrontlinePilipinas @1newsph @news5everywhere" }}</ref>
* 2020 Paragala Media Awards -- Best News Personality <ref>{{Cite web|url=https://www.abs-cbn.com/newsroom/news-releases/2020/12/15/abscbn-best-tv-station-2020-paragala?lang=en|title = ABS-CBN wins 7th Best TV Station Award in 2020 Paragala Central Luzon Media Awards | ABS-CBN Corporate}}</ref>
* 2020 3rd Gawad Lasallianeta -- Most Outstanding Female Correspondent <ref>{{Cite web|url=https://www.abs-cbn.com/newsroom/news-releases/2020/1/29/abscbn-gawad-lasallianeta?lang=en|title = ABS-CBN named as Most Outstanding TV Network by Gawad Lasallianeta | ABS-CBN Corporate}}</ref>
* 2019 Gawad Pilipino -- Best New Female Segment Host for the Year <ref>{{cite tweet |last=Ho |first=Gretchen |author-link=Gretchen Ho |user=gretchenho |number=1205450608058126337 |date=December 13, 2019 |title=What a way to cap off the yeearrr 😭 Got my first award for my TV work from #GawadPilipino as "Best New Female Segment Host for the Year". @ukgdos also came home w/ "Best Morning Show". Thank you @twitterph for the recognition of top2 most tweeted sports accounts in the PH. https://t.co/kMNSmzwcKP |language=en |access-date=June 21, 2021}}</ref>
* 2018 PMPC Star Awards for TV – Best Lifestyle Show and Best Morning Show Hosts UKG Barkada Winner (Umagang Kay Ganda)
* 2016 PMPC Star Awards for TV – Best Lifestyle Show and Best Morning Show Hosts UKG Barkada Winner (Umagang Kay Ganda)
* Halalan 2016 "Bayan Mo, iPatrol Mo" Ambassador<ref>{{cite web|url=http://abscbnpr.com/gretchen-ho-named-bayan-mo-ipatrol-mo-ambassador/|archive-url=https://web.archive.org/web/20160312003537/http://abscbnpr.com/gretchen-ho-named-bayan-mo-ipatrol-mo-ambassador/|url-status=usurped|archive-date=March 12, 2016|title=Gretchen Ho named "Bayan Mo, iPatrol Mo Ambassador|work=abscbnpr.com}}</ref>
* 2016 USTv XII Awards—Student's Choice of Personality for Social Media Development, Ranked No. 61<ref>{{Cite web|url=http://entertainment.abs-cbn.com/tv/updates/3942216-abs-cbn-shows-at-celebrities-big-winner-sa-ustv-students-choice-awards|title=ABS-CBN shows and celebrities, big winner sa USTV Students' Choice Awards|work=abs-cbn.com|access-date=2025-03-12|archive-date=2016-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160809150344/http://entertainment.abs-cbn.com/tv/updates/3942216-abs-cbn-shows-at-celebrities-big-winner-sa-ustv-students-choice-awards|dead-url=yes}}</ref>
* 2015 PMPC Star Awards for TV – Best Lifestyle Show and Best Lifestyle Show Host Nominee (ChinoyTV)<ref>{{cite web|url=http://www.rappler.com/entertainment/news/114712-winners-pmpc-star-awards-television-2015|title=FULL LIST: Winners, 2015 PMPC Star Awards for TV|work=Rappler|date=December 3, 2015 }}</ref>
* Hall of Famer – First Philippine Superliga Ambassadress<ref>{{cite web|url=http://www.richardgomez.com.ph/by-spinph-richard-gomez-and-gretchen-ho-awarded-as-psl-ambassador-and-ambassadress-hall-of-fame-via-photorepost_app.html|title=Richard "Goma" Gomez|work=richardgomez.com.ph|access-date=2025-03-12|archive-date=2024-11-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20241129011022/http://www.richardgomez.com.ph/by-spinph-richard-gomez-and-gretchen-ho-awarded-as-psl-ambassador-and-ambassadress-hall-of-fame-via-photorepost_app.html|dead-url=yes}}</ref>
* Female Hothlete of the Year – Yahoo Celebrity Awards 2014<ref>{{cite web|url=https://ph.celebrity.yahoo.com/photos/14-stunners-at-yahooawards-that-ll-make-you-regret-you-were-not-there-1406094127-slideshow/gretchen-ho-photo-1406091844319.html|title=Stunners at #YahooAwards 2014|work=yahoo.com|date=July 23, 2014}}{{Dead link|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* [[FHM]] Philippines 100 Sexiest Women 2014, Ranked No. 100<ref>{{Cite web |url=http://www.fhm.com.ph/100sexiestwomen2014/| title= FHM 100 Sexiest Woman in the World 2014| date= July 1, 2015}}</ref>
* [[FHM]] Philippines 100 Sexiest Women 2015, Ranked No. 61<ref>{{Cite web| url= http://www.fhm.com.ph/100sexiestwomen2015/| title= FHM 100 Sexiest Woman in the World 2015| date= July 1, 2015| access-date= July 9, 2015| archive-url= https://web.archive.org/web/20150708035234/http://www.fhm.com.ph/100sexiestwomen2015/| archive-date= July 8, 2015| url-status= dead}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist|30em}}
{{News5}}
{{DEFAULTSORT:Ho, Gretchen}}
[[Kategorya:1990 nagkamurundag]]
[[Category:Filipino women's volleyball players]]
[[Category:Living people]]
[[Category:Ateneo de Manila University alumni]]
[[Category:Filipino people of Chinese descent]]
[[Category:University Athletic Association of the Philippines volleyball players]]
[[Category:Star Magic]]
[[Category:Filipina gravure idols]]
[[Category:ABS-CBN News and Current Affairs people]]
[[Category:News5 people]]
[[Category:Filipino television sportscasters]]
[[Category:Filipino television news anchors]]
[[Category:Middle blockers]]
[[Category:Wing spikers]]
ll
oceo020xotnlzyyky3aj71s2ppxd9gm
Nicola Scaife
0
52302
312162
287521
2026-10-30T06:40:32Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312162
wikitext
text/x-wiki
'''{{Infobox sportsperson|image=Nicola Scaife by 1rhb.jpg|caption=Scaife in Leszno, 2014|birth_date={{birth based on age as of date|29|2014|Sep|18}}<ref name=":0" />|birth_place=[[Albury]], New South Wales, Australia<ref name=":1" />|headercolor=lightsteelblue|medaltemplates={{MedalSport | [[Hot air ballooning]] }}
{{MedalCountry | {{AUS}} }}
{{MedalCompetition | [[FAI Women's World Hot Air Balloon Championship|Women's World Championship]] }}
{{MedalGold | 2014 Leszno | }}
{{MedalGold | 2016 Birštonas | }}
{{MedalBronze | 2018 Nałęczów | }}}}'''
Si Nicola Scaife (namundag kan 1984 o 1985) sarong Australianong hot air [[Balloon (aeronautics)|balloonist]] . <ref name=":0">{{Cite news|url=http://www.abc.net.au/news/2014-09-18/nicola-scaife-wins-first-womens-ballooning-world-championship/5751094|title=NSW mother wins ballooning world championship|language=en-AU}}</ref> Duwang beses siyang nanggana sa [[FAI Women's World Hot Air Balloon Championship]], kan 2014 asin 2016. <ref name=":1">{{Cite news|url=http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/|title=Hot Air Balloonist Nicola Scaife defends FAI World Title - ASAC Website|language=en-US|accessdate=2025-04-30|archivedate=2016-12-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161226222437/http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/}}</ref>
'''
== '''Buhay''' ==
'''
Si Scaife namundag asin nagdakula sa [[Albury]], New South Wales, Australia. <ref name=":12">{{Cite news|url=http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/|title=Hot Air Balloonist Nicola Scaife defends FAI World Title - ASAC Website|language=en-US|accessdate=2025-04-30|archivedate=2016-12-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161226222437/http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/}}</ref> Kan siya tin-edyer, si Scaife nagrepresentar sa Australia sa marathon kayaking kan siya tin-edyer, alagad napiritan siyang magretiro huli sa injury. Nagbiahe siya sa hot air balloon kaiba an saiyang ina asin nagin interesado sa industriya - nagpoon siyang magtrabaho para sa sarong kompanya nin hot air balloon, sa primero sa mga papel sa administrasyon asin suporta, dangan nagpoon na maglayog kan 2006. <ref>{{Cite news|url=http://www.theaustralian.com.au/business/aviation/on-top-of-the-world-australian-nicola-scaife-wins-world-womens-hot-air-balloon-title/news-story/bc1d8138712555021bfbbc5b020e8f23|title=On top of the world: Australian Nicola Scaife wins World Women's Hot Air Balloon title|date=2014-09-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161226220617/http://www.theaustralian.com.au/business/aviation/on-top-of-the-world-australian-nicola-scaife-wins-world-womens-hot-air-balloon-title/news-story/bc1d8138712555021bfbbc5b020e8f23|archivedate=2016-12-26|accessdate=2025-04-30}}</ref> Kan 2007 nakua niya an saiyang pribadong Sertipiko nin Piloto asin kan huri nagbalyo tanganing magin sarong Komersyal na Piloto.
An saiyang enot na kompetisyon sa ballooning event kan 2013 sa [[Canowindra]], New South Wales. Kan 2014 si Scaife nanggana sa pinakaenot na kampeonato kan kinaban kan mga babae sa [[Leszno|Leszno, Poland]], sa kun ano an saiyang ikaapat na kompetisyon. <ref name=":02">{{Cite news|url=http://www.abc.net.au/news/2014-09-18/nicola-scaife-wins-first-womens-ballooning-world-championship/5751094|title=NSW mother wins ballooning world championship|language=en-AU}}</ref> Kan Hulyo 2016, mapanggana niyang idinepensa an saiyang titulo sa ika-2 FAI Women's World Hot Air Balloon Championship sa [[Birštonas|Birstonas, Lithuania]] . <ref name=":13">{{Cite news|url=http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/|title=Hot Air Balloonist Nicola Scaife defends FAI World Title - ASAC Website|language=en-US|accessdate=2025-04-30|archivedate=2016-12-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161226222437/http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/}}</ref> Kan 2018 si Scaife nanggana nin bronse sa [[3rd FAI Women's World Hot Air Balloon Championship|ika-3 FAI Women's World Hot Air Balloon Championship]] sa [[Nałęczów]], Poland.
Si Scaife asin an saiyang agom nagpapadalagan nin sarong kompanya nin hot air ballooning sa Hunter Valley, New South Wales, Australia. <ref name=":03">{{Cite news|url=http://www.abc.net.au/news/2014-09-18/nicola-scaife-wins-first-womens-ballooning-world-championship/5751094|title=NSW mother wins ballooning world championship|language=en-AU}}</ref>
'''
== Reperensya ==
# {{Cite news|url=http://www.abc.net.au/news/2014-09-18/nicola-scaife-wins-first-womens-ballooning-world-championship/5751094|title=NSW mother wins ballooning world championship|date=2014-09-18|newspaper=ABC News|language=en-AU|access-date=2016-12-26|quote=The 29-year-old}}
# {{Cite news|url=http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/|title=Hot Air Balloonist Nicola Scaife defends FAI World Title - ASAC Website|date=2016-07-11|newspaper=ASAC Website|language=en-US|access-date=2016-12-26|accessdate=2025-04-30|archivedate=2016-12-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161226222437/http://www.asac.asn.au/2016/07/hot-air-balloonist-nicola-scaife-defends-fai-world-title/}}
# {{Cite news|url=http://www.theaustralian.com.au/business/aviation/on-top-of-the-world-australian-nicola-scaife-wins-world-womens-hot-air-balloon-title/news-story/bc1d8138712555021bfbbc5b020e8f23|title=On top of the world: Australian Nicola Scaife wins World Women's Hot Air Balloon title|website=TheAustralian.com.au|date=2014-09-19|access-date=2016-12-26|url-access=subscription|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161226220617/http://www.theaustralian.com.au/business/aviation/on-top-of-the-world-australian-nicola-scaife-wins-world-womens-hot-air-balloon-title/news-story/bc1d8138712555021bfbbc5b020e8f23|archivedate=2016-12-26|accessdate=2025-04-30}}
'''
ch8608k1gdf4f8ny0xh091e90nhe63k
Rosie Batty
0
52345
312182
311887
2026-10-30T08:49:28Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312182
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Australian domestic violence campaigner (born 1962)}}
{{Use dmy dates|date=January 2015}}{{Infobox person|name=Rosie Batty|honorific_suffix=[[Order of Australia|AO]]|image=Rosie Batty 2015 ACTU Congress.jpg|caption=Batty speaking at the Women's Lunch on Day One of the 2015 ACTU Congress|birth_name=Rosemary Anne Batty<ref name=rcfv>[http://www.rcfv.com.au/MediaLibraries/RCFamilyViolence/Statements/Witness-Statement-of-Rosie-Batty.pdf Witness Statement of Rosie Batty] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240803083326/http://www.rcfv.com.au/MediaLibraries/RCFamilyViolence/Statements/Witness-Statement-of-Rosie-Batty.pdf |date=3 August 2024 }}, Royal Commission into Family Violence, 6 August 2015.</ref>|birth_date={{Birth year and age|1962}}<ref name="aoty-skynews">{{cite news|url=http://www.skynews.com.au/news/national/2015/01/25/rosie-batty-named-australian-of-the-year.html|title=Rosie Batty named Australian of the Year|work=[[Sky News]]|location=Australia|date=25 January 2015|access-date=25 January 2015}}</ref><ref name="theage-feb2014">{{cite news|url=http://www.theage.com.au/victoria/mother-says-luke-loved-and-trusted-his-father-despite-his-problems-20140213-32juf.html|title=Mother says Luke loved and trusted his father despite his problems|work=[[The Age]]|date=13 February 2014|access-date=25 January 2015}}</ref>|birth_place=[[Laneham]], [[Nottinghamshire]], England<ref name=lincsecho>{{cite news|title=Former Lincoln school pupil watches ex-partner batter their son to death with cricket bat in Australia|url=http://www.lincolnshireecho.co.uk/Lincoln-school-pupil-watches-ex-partner-batter/story-20622787-detail/story.html|access-date=2 December 2015|work=Lincolnshire Echo|date=13 February 2014}}</ref>|death_date=<!-- {{Death date and age|df=yes|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} or {{Death-date and age|df=yes|death date†|birth date†}} -->|death_place=|citizenship=British, Australian{{Citation needed|date=February 2022}}|other_names=|occupation=|years_active=|known_for=[[Domestic violence]] campaigner|children=Luke Batty (2002{{endash}}2014)|awards={{Plainlist|
* [[Australian of the Year]] (2015)
* [[Order of Australia|Officer of the Order of Australia (AO)]] (2019)}}}}Si '''Rosemary Anne''' " '''Rosie''' " '''Batty''' AO (namundag kan 1962) sarong Australianong parakampanya sa kadahasan sa laog kan harong . Nagin siyang parakampanya kan 2014, pagkatapos na an saiyang 11-anyos na aking lalaki na si Luke Batty ginadan kan saiyang ama, '''si Greg Anderson''' . <ref name="MC2">{{Cite web|title=Mother courage – At Home with Rosie Batty|url=https://www.themonthly.com.au/issue/2014/october/1412085600/helen-garner/mother-courage|website=The Monthly|access-date=27 January 2016|last=Garner|first=Helen|date=October 2014}}</ref>
Bilang sarong parakampanya, nagtaram siya sa publiko manungod sa saiyang mga eksperyensya bilang sarong nakaligtas sa kadahasan sa laog kan harong tanganing mapataas an kaaraman kan publiko asin mag-adbokasiya para sa mga pagbabago sa sosyedad. <ref name="auto2">{{Cite web|title=Rosie's Story|url=http://www.abc.net.au/4corners/stories/2014/07/14/4043135.htm|website=www.abc.net.au|date=14 July 2014|access-date=27 January 2016|language=en-AU}}</ref> Si Batty pigkokonsiderar na nagkaigwa nin dakulang impluwensya sa nasyonal na mga aktitud kan publiko, pilantropiya, mga inisyatiba asin pagpondo kan gobyerno, mga serbisyo sa suporta asin mga prosedimiento kan pulis asin legal na may relasyon sa kadahasan sa laog kan harong sa Australia . <ref name="AotYAwards2">{{Cite web|title=Australian of the Year Awards|url=https://www.australianoftheyear.org.au/recipients/rosie-batty/1179/|archive-url=https://web.archive.org/web/20200805165108/https://australianoftheyear.org.au/recipients/rosie-batty/1179/|url-status=|archive-date=5 August 2020|website=www.australianoftheyear.org.au|access-date=9 February 2022}}</ref><ref>{{Cite journal|last1=Wheildon|first1=Lisa J.|last2=True|first2=Jacqui|last3=Flynn|first3=Asher|last4=Wild|first4=Abby|date=2021-08-25|title=The Batty Effect: Victim-Survivors and Domestic and Family Violence Policy Change|url=http://dx.doi.org/10.1177/10778012211024266|journal=Violence Against Women|volume=28|issue=6–7|pages=1684–1707|doi=10.1177/10778012211024266|pmid=34431729|s2cid=237292973|issn=1077-8012}}</ref>
Kan 2016, an primer ministro kaidto kan Australia na si Malcolm Turnbull nagsabi manungod sa kadahasan sa laog kan harong sa Australia na "an pagbabago sa kultura nangangaipo nin sarong dakulang parasuportar, asin si Rosie nakagibo kaiyan sa paagi na sa paghona ko mayo pang nakagibo kaidto". <ref>{{Cite web|url=http://www.abc.net.au/news/2016-01-25/outgoing-australian-of-the-year-rosie-batty's/7112356|title=Outgoing Australian of the Year Rosie Batty's legacy|website=ABC News|date=25 January 2016|language=en-AU|access-date=27 January 2016}}</ref> Siya nginaranan na Australian of the Year kan 2015 asin ninombrahan na sarong Opisyal kan Orden kan Australia kan 2019.
== Dangog ==
Si Batty namundag sa Inglaterra asin pinadakula sa sarong oma sa Laneham sa Ingles na kondado nin Nottinghamshire kan saiyang ama kaiba an saiyang tolong tugang na lalaki. <ref>{{Cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/australiaandthepacific/australia/10874344/British-mother-of-son-beaten-to-death-by-cricket-bat-leads-campaign-against-domestic-violence.html|title=British mother of son beaten to death by cricket bat leads campaign against domestic violence|website=Telegraph|access-date=13 March 2018|author=Jonathan Pearlman|date=4 June 2014}}</ref>
Kan si Batty anom na taon an edad, nagadan an saiyang ina, asin pinadakula siya kan mga yaya asin kan saiyang lola sa ina. Sabi ni Batty na an pagkagadan kan saiyang ina nagkaigwa nin halawig na epekto: "Dai pa talaga ako nakabilog nin permanenteng relasyon sa kiisay man; dai pa ako noarin man nag-agom asin dai man an duwa kong tugang na lalaki. Sa hiling ko talagang nakakatrauma ka sa pagkaigwa nin mga pangenot na relasyon huli sa takot na babayaan ka ninda." <ref name="Harari">{{Cite news|url=http://www.smh.com.au/good-weekend/mother-courage-rosie-battys-life-after-luke-20141128-11ld0f.html|title=Mother courage: Rosie Batty's life after Luke|author=Harari, Fiona|date=29 November 2014|work=[[The Sydney Morning Herald#Good Weekend|Good Weekend]], [[The Sydney Morning Herald]]}}</ref>
Pagkatapos kan hayskul nakatapos siya nin kurso sa sekretarya asin nagtrabaho nin halipot bilang sarong klerk sa bangko asin bilang sarong yaya sa Australia.
Si Batty nag-erok sa Australia kan 1988 sa sarong partner visa kasunod kan enot na pagbisita kan 1986.
== Personal na buhay asin pang-aabuso ==
Namidbid ni Batty si Anderson kan 1992 kan sinda nagtatrabaho sa sarong kompanya nin pagrekrut asin an duwa nagpoon nin sarong romantikong relasyon na naglawig nin duwang taon. <ref name="auto12">{{Cite news|title=Luke Batty: killed by a father no one truly knew|url=https://www.theguardian.com/australia-news/2014/nov/02/-sp-luke-batty-killed-by-a-father-no-one-truly-knew|newspaper=The Guardian|date=2 November 2014|access-date=27 January 2016|issn=0261-3077|language=en-GB|first=Melissa|last=Davey}}</ref> Sinabi ni Batty na si Anderson nagpahiling nin mga senyales nin sekswal na kadahasan mantang sinda magkaibanan asin kan huri nag-alegar na nagprobar siyang lugoson an sarong amigo ni Batty, pakatapos kaini tinapos ni Batty an duwang taon na relasyon. <ref name=":0">{{Cite book|title=A Mother's Story|url=https://archive.org/details/mothersstoryhear0000rosi|last=Batty|first=Rosie|publisher=HarperCollins|year=2015|isbn=9781460705100}}</ref> Pakalihis nin haros walong taon, nagpoon giraray siyang makipag-ulay saiya asin nagpoon giraray nin halipot na sekswal na relasyon, na nagin dalan kan pagbados ni Batty. Sinabi niya na dai siya nagplanong magkaigwa nin aki, huli sa saiyang bilog na buhay na takot sa pagkawara, asin na an saiyang aki sarong aksidente.
An saindang aki na si Luke namundag kan 20 Hunyo 2002. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2019)">kaipuhan an sitasyon</span></nowiki>'' ]</sup>
Sinabi ni Batty na an pang-aabuso ki Anderson nagpoon dai nahaloy pagkatapos nindang magmidbidan asin naglangkaw kan siya nagbados. <ref name="SunBattle2">{{Cite web|url=http://www.heraldsun.com.au/news/law-order/true-crime-scene/rosie-batty-reveals-her-battle-to-stop-killer-dad-greg-andersons-violence-before-son-lukes-death/news-story/408e8c50f96b7c0ba990d474f6d3c5c2|title=Rosie Batty reveals her battle to stop killer Dad Greg Anderson's violence before son Luke's death|website=Herald Sun}}</ref> Ipinahayag ni Batty na si Anderson sarong mamomoton na ama ki Luke asin idinepensa niya an saiyang deretso na magkaigwa nin kontak sa saindang aki. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2019)">kaipuhan an sitasyon</span></nowiki>'' ]</sup>
Sa 2014 coronial inquest sa kagadanan ni Luke, ibinareta na si Anderson tibaad igwa nin dai pa nadiagnose na helang sa isip. <ref name="auto3">{{Cite news|url=http://www.heraldsun.com.au/news/law-order/making-of-greg-anderson-into-the-monster-who-killed-his-son-little-luke-batty/story-fni0ffnk-1226834156294|title=Making of Greg Anderson into the monster who killed his son, little Luke Batty|last1=Hurley|first1=David|date=22 February 2014|newspaper=[[Herald Sun]]|last2=Dowling|first2=James}}</ref> Nakipaglaban siya na mamantenir an sarong trabaho asin lugar na istaran asin ilinadawan man siya kan mga nakakamidbid saiya bilang bakong estable, mapagmaniobra asin agresibo. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (March 2022)">citation needed</span></nowiki>'' ]</sup> Dai nahaloy pagkamundag ni Luke, pisikal na inatake ni Anderson si Batty, na nagtulod saiya na tapuson an saindang relasyon, dawa ngani si Anderson nagdanay na nakikipag-olay.
Poon Hunyo 2004 sagkod Pebrero 2014, si Batty naggibo nin kadakol na mga alegasyon na si Anderson pisikal na inatake asin tinakot na gadanon siya, na nagresulta sa nagkapirang pag-arestar, mga kasong asin mga pagboot sa interbensyon . Kan Nobyembre 2012, si Anderson nadakop na nag-aakses nin pornograpiya nin kaakian sa sarong pampublikong kompyuter sa sarong libreriya [[Melbourne|sa Melbourne]] . Kan Enero 2014, si Anderson soboot naghuma na gadanon an saro sa saiyang mga ka-flat, na nagresulta sa paghagad kan ka-flat nin order nin interbensyon asin si Anderson inarestar alagad pinaluwas dai nahaloy pagkatapos na mayong kaso. Si Batty dai nakakaaram kan mga pangyayaring ini kan panahon na idto asin dai siya napaaram huli sa mga ley sa privacy .
Kan Abril 2013, si Batty nag-alegar sa pulis na si Anderson naggamit nin kutsilyo ki Luke kan sinda sana sa laog kan saiyang kotse asin nagsabi na "pwedeng matapos ini gabos." Gusto ni Batty na si Anderson dai magkaigwa nin kontak ki Luke. Sarong pansamantalang pagboot nin interbensyon an ginibo kan korte na nagboot na si Anderson dai na puedeng magkaigwa nin dugang pang pakikipag-olay sa saiyang aki, na parehong nginaranan si Batty asin Luke bilang mga protektadong tawo. Sa sarong pagbista, kan Hulyo 2013, an pansamantalang pagboot dai nasuportaran asin si Anderson tinawan nin access ki Luke sa publiko kan siya nagtutugtog nin isports. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2019)">kaipuhan an sitasyon</span></nowiki>'' ]</sup>
=== Paggadan ki Lucas ===
Kan 12 Pebrero 2014, ginadan ni Anderson an onse anyos na si Luke Batty sa praktis nin cricket sa sarong sports oval sa luwas kan Melbourne suburb kan Tyabb . <ref>{{cite web|last1=Davey|first1=Melissa|title=Rosie Batty hits back at questions about her actions before son Luke's murder|url=https://www.theguardian.com/australia-news/2014/oct/21/rosie-batty-hits-back-at-questions-about-her-actions-before-son-lukes|website=The Guardian|date=21 October 2014|access-date=13 March 2015}}</ref><ref>{{cite web|last1=Davey|first1=Melissa|title=Luke Batty's killer, Greg Anderson, was 'bad, not mad', police tell inquest|url=https://www.theguardian.com/australia-news/2014/oct/23/luke-battys-killer-greg-anderson-was-bad-not-mad-police-tell-inquest|website=The Guardian|date=22 October 2014|access-date=13 March 2015}}</ref> Dawa ngani yaon an mga magurang asin mga aki, mantang an mga tawo nagpoon nang maghale asin medyo harayo na, nahimo ni Anderson na isolo si Luke sa laog nin sarong hikot nin kuliglig, kun saen hinampak niya an saiyang aki sa payo asin sinaksak siya sagkod na magadan. Si Anderson nagtumang sa pag-arestar asin tinakot an mga trabahador kan ambulansya gamit an saiyang kutsilyo. Kan huri nagadan siya sa ospital huli sa mga putok kan pulis asin mga lugad sa sadiri. <ref name="abc-batty-father-dead">{{Cite news|title=Small town in shock after father kills 11yo son on cricket oval|url=http://www.abc.net.au/news/2014-02-13/tyabb-boy-dead-father-shot-by-police/5256444}}</ref>
Sa coronial inquest, an mga opisyales kan pulis, mga serbisyo sa proteksyon kan kaakian asin si Rosie Batty nagsabi na dai nanggad sinda nagtutubod na madanyaran ni Anderson si Luke, nin huli ta dawa ngani igwa siyang rekord nin kadahasan laban ki Rosie Batty, bako siyang madahas sa saiyang aki.
== Kampanya laban sa kadahasan sa laog kan pamilya ==
[[Ladawan:Rosie_Batty_2015-02.jpg|too|thumb| Si Batty nagtataram sa sarong panel discussion kan Australian Human Rights Commission kan Hulyo 2015.]]
Si Batty nagpoon na magtaram sa publiko manungod sa saiyang eksperyensya pagkatapos na magtaram sa media kan aga pagkatapos kan paggadan ki Luke. Siya nagin sarong parasuportar para sa mga nakaligtas asin biktima nin kadahasan sa laog kan harong, asin naghingoa na atubangon an mga pighihiling na sistematikong pagkabigo sa mga simbag sa kadahasan sa laog kan harong sa Australia. <ref name="age">{{Cite news|url=http://www.theage.com.au/victoria/luke-battys-mother-rosie-urges-overhaul-to-prevent-childrens-deaths-20140828-109gpo.html|title=Luke Batty's mother Rosie urges overhaul to prevent children's deaths|date=28 August 2014}}</ref> <ref name="charity">{{Cite news|url=http://www.theage.com.au/victoria/charity-to-mark-luke-battys-tragic-death-20140215-32s9m.html|title=Charity to mark Luke Batty's tragic death|date=15 February 2014}}</ref> Nagtaram siya manungod sa kakulangan nin komunikasyon sa pag-ultanan kan mga serbisyo, manungod sa mga pagmansay kan publiko sa kadahasan sa laog kan harong, manungod sa kakulangan nin pondo, asin manungod sa mga prosedimiento kan pulis asin legal na sa pagmati niya nakawara nin kapangyarihan sa saiyang kakayahan na protehiran an saiyang sadiri asin an saiyang aking lalaki.
Kan 2014, pigmukna ni Batty an Luke Batty Foundation tanganing tabangan an mga babae asin kaakian na apektado nin kadahasan sa laog kan harong. <ref>{{cite web|url=http://lukebattyfoundation.com.au/|title=Luke Batty Foundation|access-date=26 January 2015|archive-date=25 September 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170925055301/http://lukebattyfoundation.com.au/|dead-url=yes}}</ref>
Kan Abril 2014, nagsimbag siya sa sarong komento kan peryodistang si Joe Hildebrand sa ''Studio 10'' kan Ten Network, sarong palabas sa TV. Sa pag-orolay kan mga propuestong ley kan Victoria para sa obligadong pagreport kan mga kaso nin pang-aabuso sa aki, sinabi ni Hildebrand na an pagigin "natatakot para sa saimong sadiring kaligtasan, pasensya na, bako ining sarahotan." Bilang simbag, sinabi ni Batty na nabigla siya sa nosyon, asin naisip niya na pagkatapos kan pagkagadan kan saiyang aki, naglaom siya na "may maluwas digdi na talagang magpapahiling kan kadepisilan kan mga babae sa mga mapang-abuso na relasyon". <ref name="hildebrand-newsltd2">{{cite web|url=http://www.news.com.au/entertainment/tv/rosie-batty-blasts-studio-10-host-joe-hildebrand-on-morning-tv/story-e6frfmyi-1226872088068|title=Rosie Batty blasts Studio 10 host Joe Hildebrand on morning TV|work=news.com.au|date=7 April 2014|access-date=25 January 2015|archive-date=21 April 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160421134041/http://www.news.com.au/entertainment/tv/rosie-batty-blasts-studio-10-host-joe-hildebrand-on-morning-tv/story-e6frfmyi-1226872088068|dead-url=yes}}</ref>
Kan Setyembre 2015 inapod niya si Primer Ministro Malcolm Turnbull na isara an mga pasilidad nin detensyon sa imigrasyon sa Australia huli sa insidente nin panglulugos asin sekswal na pang-aabuso. <ref>Allard, Tom [http://www.smh.com.au/federal-politics/political-news/rosie-batty-takes-on-malcolm-turnbull-over-detention-centres-they-must-be-shut-down-20151001-gjz5zq.html Rosie Batty takes on Malcolm Turnbull over detention centres: 'They must be shut down' 2 October 2015] ''[[Sydney Morning Herald]]''</ref>
An istorya ni Batty nagin instrumento sa pagmukna kan 2015 kan Royal Commission into Family Violence sa saiyang ginikanan na estado nin Victoria. <ref name="AotY2">{{cite news|url=http://www.theaustralian.com.au/news/nation/australian-of-the-year-rosie-batty-a-voice-of-family-violence/story-fnboyn5s-1227190075624|title=Australian of the year: Rosie Batty, a voice of family violence|date=20 January 2015|newspaper=[[The Australian]]|access-date=26 January 2015|author=Akerman, Pia}} {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Ini itinao sa Parlamento kan ika-30 nin Marso 2016. An report sarong kulminasyon kan 13-bulan na pagsiyasat kun pano epektibo na maiiwasan an kadahasan sa pamilya, mapakarhay an amay na interbensyon, suportaran an mga biktima, gibohon na responsable an mga nagkasala, mas marahay na makoordinar an simbag kan komunidad asin gobyerno, asin ebalwaron asin masukol an mga estratehiya, balangkas, polisiya, programa asin serbisyo. <ref>{{Cite web|url=http://www.rcfv.com.au/Media/Royal-Commission-report-delivered-to-Government-Ho|title=Royal commission report delivered to Government House|last=Matthers|first=Tracey|date=31 July 2016|website=Royal Commission into Family Violence|access-date=2 May 2025|archive-date=5 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190305224148/http://www.rcfv.com.au/Media/Royal-Commission-report-delivered-to-Government-Ho|dead-url=yes}}</ref> An report igwa nin walong tomo, asin nakabasar sa 227 na rekomendasyon na ginibo kan komisyon tanganing mapakarhay, giyahan asin bantayan an sarong halawig na programa nin reporma na nagtutukar kan kadahasan sa pamilya. Kabali digdi an pagmukna kan Family Violence Protection Act, na nagtatao nin detalyadong kahulugan kan kadahasan sa pamilya, an mga relasyon kun saen ini pwedeng maglataw, asin an pagpakusog kan mga marahay na obheto asin prinsipyo kan Akta. <ref>{{Cite web|url=http://files.rcfv.com.au/Reports/Final/RCFV-All-Volumes.pdf|title=Royal Commission into Family Violence Report|date=March 2016|website=Royal Commission into Family Violence|access-date=6 January 2018|archive-date=8 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190308121302/http://files.rcfv.com.au/Reports/Final/RCFV-All-Volumes.pdf|url-status=}}</ref>
Kan huring parte kan 2016, si Batty nagsurat sa Federal Immigration Minister Peter Dutton sa pagsuporta ki Dr. Chamari Liyanage, na binugbog an saiyang agom sagkod na magadan gamit an sarong martilyo sa saiyang higdaan mantang siya nagtuturog kan 2014, na nagsasabi na si Liyanage dapat na togotan na magdanay sa Australia pagkatapos kan saiyang pagluwas sa bilanggoan, na nagsasabi na ini "magpapahiling nin pakikidamay sa gobyerno kan Australia na totoong nakakasabot kamugtakan kan mga biktima nin kadahasan sa pamilya asin sa harong." <ref>{{Cite news|url=https://www.abc.net.au/news/2016-12-19/rosie-batty-calls-on-peter-dutton-to-let-chamari-liyanage-stay/8132396|title=Rosie Batty calls on Peter Dutton to allow woman who killed abusive husband to stay in Australia|date=19 December 2016|language=en-AU}}</ref>
Kan 16 Pebrero 2018, pig-anunsyo ni Batty na siya mababa sa pwesto bilang hepe ehekutibo kan Luke Batty Foundation, asin sa kahurihurihi isara an pundasyon. Kan parehong aldaw, an Pundasyon nag-ontok sa pag-ako nin mga donasyon. <ref>{{Cite web|url=https://lbf.joshs.space/a-message-from-rosie-some-time-out-of-the-public-eye/|title=A Message From Rosie: Some Time Out Of The Public Eye – Luke Batty Foundation|website=lbf.joshs.space|language=en-US|access-date=16 February 2018|archive-date=20 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180220035412/https://lbf.joshs.space/a-message-from-rosie-some-time-out-of-the-public-eye/|url-status=}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.abc.net.au/news/2018-02-16/rosie-batty-resigns-luke-batty-foundation-closes/9456416|title=Rosie Batty resigns, Luke Batty Foundation to wind down operations}}</ref>
== Pagkamidbid ==
Si Batty tinawan kan Pride of Australia's National Courage Medal kan 2014, ninombrahan 2015 Australian of the Year, tinawan nin honorary doctorate kan Unibersidad kan Sunshine Coast, asin pigranggo numero 33 sa listahan kan Pinakadakulang Lider kan Kinaban 2016 kan magasin ''na Fortune'' . <ref name="ABCAotY2">{{cite news|date=25 January 2015|title=Australian of the Year: Rosie Batty awarded top honour for efforts to stop family violence|url=http://www.abc.net.au/news/2015-01-25/rosie-batty-named-australian-of-the-year-2015/6045290|access-date=25 January 2015|work=[[ABC News (Australia)|ABC News]]|location=Australia}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://mysunshinecoast.com.au/news/news-display/usc-to-award-honorary-doctorate-to-rosie-batty,49194|title=USC to award Honorary Doctorate to Rosie Batty|website=My Sunshine Coast|language=en|access-date=6 January 2018|archive-date=8 May 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170508074010/https://mysunshinecoast.com.au/news/news-display/usc-to-award-honorary-doctorate-to-rosie-batty,49194|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://fortune.com/worlds-greatest-leaders/2016/rosie-batty-33/|title=Rosie Batty|date=24 March 2016|work=Fortune|access-date=6 January 2018|language=en-US|accessdate=2 May 2025|archivedate=2 February 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190202124624/http://fortune.com/worlds-greatest-leaders/2016/rosie-batty-33/}}</ref>
Kan 2015 siya an tema kan sarong retrato ni Jacqui Clark na an pangaran ''Meeting Rosie Batty'', na napili para sa 2015 Portia Geach Memorial Award . <ref>{{Cite news|url=https://www.forbesadvocate.com.au/story/3338815/rosie-inspires-top-artwork/|title=Rosie inspires top artwork|date=9 September 2015|accessdate=2 May 2025|archivedate=8 July 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180708074429/https://www.forbesadvocate.com.au/story/3338815/rosie-inspires-top-artwork/}}</ref> Siya pig-indukto sa Victorian Honor Roll of Women kan 2015. <ref>{{Cite web|date=2024-09-11|title=Rosemary Batty AO|url=https://www.vic.gov.au/rosemary-batty-ao|access-date=2025-04-25|website=State Government of Victoria|language=en-au}}</ref>
Kan Oktubre 2018 si Batty nginaranan sa sosyal na negosyo asin bakong para sa ganansya na kategorya kan ''The Australian Financial Review'' 100 Women of Influence awards. <ref>{{Cite news|url=https://www.afr.com/brand/100women/women-of-influence-2018-winner-fights-for-recognition-of-indigenous-australians-20181015-h16npc|title=Women of Influence 2018 winner fights for recognition of Indigenous Australians|last=Patten|first=Sally|date=2018-10-17|work=Australian Financial Review|access-date=2018-10-18|language=en-US}}</ref>
Kan ika-10 Hunyo 2019, siya ninombrahan bilang sarong Opisyal kan Orden kan Australia sa heneral na dibisyon bilang parte kan pagmidbid kan Queen's Birthday 2019 Honors para sa saiyang "pambihirang serbisyo sa komunidad bilang sarong parakampanya asin parasurog para sa pag-iingat kan kadahasan sa pamilya". <ref name=":22">{{Cite web|title=Rosemary Anne BATTY|url=https://honours.pmc.gov.au/honours/awards/2004373|access-date=11 June 2019|website=honours.pmc.gov.au}}</ref><ref name=":12">{{Cite news|date=2019-06-10|title=2019 Queen's Birthday Honours full list: Companions, Officers, Members, Medals, Meritorious and Military|url=https://www.canberratimes.com.au/story/6207862/the-full-list-of-queens-birthday-honours/|access-date=2019-06-10|work=The Canberra Times}}</ref>
== Iba pang mga aktibidad ==
Kan 10 Oktubre 2023, si Batty saro sa 25 Australiano kan Taon na nagpirma nin sarong bukas na surat na nagsusuporta sa boto nin Iyo sa referendum kan Indigenous Voice, na pinonan kan sikiatrista na si Patrick McGorry .<ref>{{cite web|last=Butler|first=Josh|title=Australian of the Year winners sign open letter saying no vote in voice referendum would be a 'shameful dead end'|website=[[The Guardian]]|date=11 October 2023|url=https://www.theguardian.com/australia-news/2023/oct/11/indigenous-voice-to-parliament-referendum-australians-of-the-year-open-letter|access-date=11 October 2023}}</ref><ref name="letter2">{{cite web|last=Winter|first=Velvet|title=Voice referendum live updates: Australians of the Year Yes vote letter in full|website=[[ABC News (Australia)]]|date=10 October 2023|url=https://www.abc.net.au/news/2023-10-11/live-updates-voice-referendum-latest-news-october-11/102958838|access-date=11 October 2023}}</ref>
== Bibliograpiya ==
* {{Cite book|url=https://trove.nla.gov.au/work/193270349|title=A Mother's Story|last=Batty, Rosie|last2=Corbett, Bryce|date=21 September 2015|publisher=HarperCollins Publishers Australia Pty Limited|isbn=978-1-4607-5055-1|publication-date=2015}}
* {{Cite book|url=https://trove.nla.gov.au/work/256308178|title=Hope|last=Batty, Rosie|last2=Smethurst, Sue|date=3 April 2024|publisher=HarperCollins Publishers Australia Pty Limited|isbn=978-1-4607-6029-1|publication-date=2024}}
== Mga Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
5xvcvosshhq5c05okr30101xn4x678m
Carmen de Luna
0
52693
312047
288721
2026-10-29T14:11:05Z
Mary Grace Rey Endrano
30610
Centro Escolar University (Carmen de Luna)
312047
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
'''Si Carmen de Luna Villajuan''' (Hulyo 16, 1873 – Nobyembre 4, 1962) sarong Pilipinang paratukdo asin saro sa kaiba sa pagmukna kan Centro Escolar University. Pagkatapos kan saiya nin pagklase tanganing mag-andam bilang sarong paratukdo, nagtukdo si de Luna sa sarong pribadong eskwelahan na pinapadalagan kan Librada Avelino sa Manila asin sa Pandacan Public Girls' School. Kan 1097, duwang babaye, kaiba ni Fernando Salas an nakatogdas kan Centro Escolar de Senoritas, bilang sarong non-sectarian edukasyonal na pasilidad para sa mga daraga. Nagserbi bilang katabang na direktor poon 1907 sagkod 1934, siya an nag-asumir kan pagkadirektor kan magadan si Avelido asin pinangenotan an unibersidad sagkod sa saiyang sadiring kagadanan kan 1962.
Para sa saiya nin trabaho sa sibic, sa charitable na organisasyon, asin sa buhay na pagdedikar sa edukasyon, si de Luna tinawan nin onra kan Philippine Presidential Medal of Merit, medalya kan batikano na Pro Ecclesia et Pontifice, siring man sa rekognasyon kan Espanya sa saiyang ginibo sa pagpreserba kan kultura asin tataramon na Espanyol. Sarong makasaysayan na marka bilang pagmidbid saiya an ibinugtak sa ''Centro Escolar University'' kan National Historical Comiision of the Philippines.
== Amay na Buhay ==
Si Carmen de Luna Villajuan namundag kan Hulyo 16, 1873, sa San Miguel, Manila, sa [[Filipinas|Islas Filipinas]], na kan panahon na idto saro ining parte kan [[Imperyong Espanyol|Imperyo Espanyol]], ki Ignacia Villajuan asin Sebastian de Luna. Nag-adal siya sa sarong Katolikong Isataran na eskwelahan na pinapaandar ni Anacleta Abrera sa [[Binondo]], na nakua an saiyang sertipiko sa pagtukdo sa elementarya kan 1890. Tanganing ipadagos an saiyang edukasyon, si de Luna nagparehistro sa kursong inaalok kan mga tugang na babae kan [[Assumption College San Lorenzo|Kumbento kan Asunsyon]], kun saen nabisto niya an kapwa estudyante na si Librada Avelino, na iyo an magigin saiyang katabang asin kaibahan sa bilog niyang buhay. Naggradwar siya kan 1894 asin kan taon man sanang idto nakapasar sa eksaminasyon kan gobyerno tanganing makua an saiyang lisensya sa pagtukdo bilang paratukdo sa sekondarya.
== Karera ==
Kan 1896, an amigo ni de Luna na si Librada Avelino nagkua nin pagsasadiri sa Santa Cruz kun saen mabukas nin sarong eskwelahan. Mantang nagdadakula an eskwelahan, ini nagbalyo hale sa Fernandez Street pasiring sa San Sebastian Street asin sa de Luna, asin an pinsan ni Avelino na si Margarita "Garit" Oliva nag-iba ki Avelino, bilang mga paratukdo sa eskwelahan. Kan katapusan kan Rebolusyong Filipino, an eskwelahan nagsarado huli ta an bagong awtoriad kan Estados Unidos binago an kurikulum pang-edukasyon sa bilog na nasyon na naghahagad na an mga kurso itukdo sa Ingles. Kan 1901, an duwang mag-amiga nagbyahe pasiring sa Hongkong tanganing mapakarhay an sainda nin Ingles asin pagkatapos kan anom na bulan na pag-istar, nagbalik sinda sa Pilipinas. Si Avelino nagtrabaho bilang prinsipal kan Pandacan Public Girls' School asin si de Luna nagtrabaho bilang sarong paratukdo. Si De Luna nagpadagos kan saiya nin edukasyon asin nakakua nin Batsilyer sa Arte asin sa Siyensya. kan 1907.
Kan taon man na idto, si DeLuna asin si Avelino naghagad nin payo ki Fernando Salas, sarong abogado gikan sa sarong pamilya nin mga paratukdo, manungod sa pagbuks nin sarong eskwelahan para sa mga babaye, na pigmodelo sa Centro Escolar de Varones (Central School of Men), na pigpapadalagan ni Salas. Nagdesisyon sindang mamuhunan sa pagmukna nin sarong eskwelahan sa Manila na aapodon na Centro Escolar de Senoritas (Central School of Ladies). An kada saro nagkontribusyon nin [[Piso kan Filipinas|₱]] 250 asin nagpoon na mag-organisar nin [[:en:Nonsectarian|non-sectarian]] na eswelahan na namumugtak sa 841 Iris Street, na kan huri inapod na Azcarraga Street. Si Avelino, De Luna, asin Oliva gabos nagtutuyo na magtukdo asin magkua sinda nin ibang mga babae na nagtapos sa manlaen-laen na normal na eskwelahan, arog kan magtugang na babaye na si Filomena asin Ildefonsa Amor; Constancia P. Arrieta; [[Maria del Pilar Francisco de Villacerna|Maria del Pilar Francisco]], an pinakaenot na babaeng abogado sa Pilipinas; asin Felisa asin Domingo Francisco, mga pinsan ni Maria. Kabali sa mga kandidatong paratukdo ni Salas iyo [[Josué Soncuya|si Josué Soncuya]], sarong historyador asin abogado; Manuel Ravago, sarong peryodista asin orador; asin si Alberto Campos, sarong dating suldados sa hukbong Espanyol, asin sarong peryodista asin paratukdo. Pagkatapos na iproponer an saiyang mga kandidato, si Salas naghale sa negosyo asin kinua an saiyang mga pondo sa pamumuhunan.
An inisyal na lupon kan ''Centro Escolar de Señoritas'' kabali si Avelino bilang direktor, si De Luna bilang katabang na direktor, si María Francisco bilang sekretarya, si Felisa Francisco bilang tresurero asin si Oliva bilang administrador. An mga kurso na pig-aalok na nagpoon sa edukasyon kan mga daraga poon sa kindergarten sagkod sa hayskul, pinalawig kan 1921 tanganing mag-alok nin mga kurso sa kolehiyo. Kan 1930, an ''Centro Escolar de Señoritas'' opisyal na nagin sarong unibersidad asin pakalihis nin duwang taon pinagsararo bilang ''Centro Escolar University.'' Kan magadan si Avelino kan 1934, si de Luna an nag-ako kan direksyon kan institusyon asin magpadagos sa pwesto na idto sagkod sa saiyang sadiring kagadanan. Pagkatapos kan katalingkasan kan Pilipinas sa [[Ikaduwang Gerang Pankinaban]], an unibersidad nagin co-educational kan 1945, na nagin si de Luna na iyo sana an babaye sa nasyon na namayo sa sarong unibersidad na nagtutukdo sa mga estudyanteng babae asin lalaki.
[[Ladawan:Carmen_de_Luna_NHC_historical_marker.jpg|thumb| Makasaysayan na marka sa Centro Escolar University, Manila]]
Apwera sa saiyang trabaho sa unibersidad, si de Luna De Luna aktibong nakisumaro sa ''[[Liga de Mujeres Filipinas]]'' (Philippine Women's League), na may katuyuhan na pantay-pantay an mga oportunidad sibiko asin sosyo-ekonomiko na itinatao sa mga kababaihan. Nagtrabaho siya sa kadakol na mga organisasyon sibiko asin charitable kabali ''an La Gota de Leche'' asin an Abbey of Our Lady of Montserrat, na nagpapadalagan [[Unibersidad nin San Beda|kan San Beda College]] ; siring man an manlaen-laen na Katolikong mga charity. An saiyang trabaho sa tahaw kan mga hubenes pigmidbid ni Presidente [[Elpidio Quirino]] kan 1949, na nagtao saiya kan Presidential Medal of Merit, an taon na inaguraran an onra. Kan taon man sanang idto, siya tinawan nin onra ni [[Papa Pio XII]], na nagtao saiya kan medalyang Pro Ecclesia et Pontifice huli sa saiyang liderato asin serbisyo sa simbahang Katoliko. Kan taon 1950, nakaresibe siya nin pagmidbid sa porma nin sarong Medalya an Diploma of Merit gikan sa gobyerno kan Espanya huli sa saiyang trabaho tanganing mapreserba an kultura asin tataramon na Espanyol kan Pilipinas. Sa saiyang bilog na buhay na serbisyo bilang sarong lider sibiko asin paratukdo, si de Luna pigmidbid ni Presidente [[Carlos Garcia|Carlos P. Garcia]] kan 1961.
== Kagadanan asin legasiya ==
Si De Luna nagadan kan Nobyembre 4, 1962, sa Manila, [[Filipinas|Republika kan Pilipinas]] .An National Historical Commission of the Philippines nagdukot nin sarong plake bilang onra saiya sa Centro Escolar University kan 1973.
== Centro Escolar University ==
Si Carmen de Luna Villajuan an saro sa duwang nagtugdok kan Centro Escolar University, kaiba si LIbrada AVelino. Pigtugdok ini kan Hunyo 3, 1907 sa pangaran na Centro Escolar de Señoritas. Itinugdok ini tanganing tukduan an mga estudyante manungod sa pagigin huwaran na babae, matalinong pagigin mamamayan, asin demokratikong liderato, sa pamantayan kan siyensya asin birtud. Kan 1930, nagpoon na mag serbi an eskuwelahan bilang unibersidad, na kan 1932, ginibo ining korporasyon asin pinagbago an pangaran sa Centro Escolar University. An motto kan unibersidad na ini, iyo an, "Ciencia y Virtud" (Science and Virtue).<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Centro_Escolar_University</ref>
{{Reflist|group=Notes}}
pyuf4my6okw88addmu7k5nmsuhik30q
312051
312047
2026-10-29T14:35:58Z
BaldovsAngelica
33516
312051
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
'''Si Carmen de Luna Villajuan''' (Hulyo 16, 1873 – Nobyembre 4, 1962) sarong Pilipinang paratukdo asin saro sa kaiba sa pagmukna kan Centro Escolar University. Pagkatapos kan saiya nin pagklase tanganing mag-andam bilang sarong paratukdo, nagtukdo si de Luna sa sarong pribadong eskwelahan na pinapadalagan kan Librada Avelino sa Manila asin sa Pandacan Public Girls' School. Kan 1097, duwang babaye, kaiba ni Fernando Salas an nakatogdas kan Centro Escolar de Senoritas, bilang sarong non-sectarian edukasyonal na pasilidad para sa mga daraga. Nagserbi bilang katabang na direktor poon 1907 sagkod 1934, siya an nag-asumir kan pagkadirektor kan magadan si Avelido asin pinangenotan an unibersidad sagkod sa saiyang sadiring kagadanan kan 1962.
Sarong ulirang paratukdo, ginugol niya ang saiyang buhay sa pagtukdo kaya siya binansagang "edukador kan mga edukador". Para sa saiya nin trabaho sa sibic, sa charitable na organisasyon, asin sa buhay na pagdedikar sa edukasyon, si de Luna tinawan nin onra kan Philippine Presidential Medal of Merit, medalya kan batikano na Pro Ecclesia et Pontifice, siring man sa rekognasyon kan Espanya sa saiyang ginibo sa pagpreserba kan kultura asin tataramon na Espanyol. Sarong makasaysayan na marka bilang pagmidbid saiya an ibinugtak sa ''Centro Escolar University'' kan National Historical Comiision of the Philippines.
== Amay na Buhay ==
Si Carmen de Luna Villajuan namundag kan Hulyo 16, 1873, ipinangaki sa San Miguel, Manila, sa [[Filipinas|Islas Filipinas]], na kan panahon na idto saro ining parte kan [[Imperyong Espanyol|Imperyo Espanyol]], kina Ignacia Villajuan asin Sebastian de Luna. Nag-adal siya sa sarong Katolikong Isataran na eskwelahan na pinapaandar ni Anacleta Abrera sa [[Binondo]], na nakua an saiyang sertipiko sa pagtukdo sa elementarya kan 1890. Tanganing ipadagos an saiyang edukasyon, si de Luna nagparehistro sa kursong inaalok kan mga tugang na babae kan [[Assumption College San Lorenzo|Kumbento kan Asunsyon]], kun saen nabisto niya an kapwa estudyante na si Librada Avelino, na iyo an magigin saiyang katabang asin kaibahan sa bilog niyang buhay. Naggradwar siya kan 1894 asin kan taon man sanang idto nakapasar sa eksaminasyon kan gobyerno tanganing makua an saiyang lisensya sa pagtukdo bilang paratukdo sa sekondarya.
== Karera ==
Kan 1896, an amigo ni de Luna na si Librada Avelino nagkua nin pagsasadiri sa Santa Cruz kun saen mabukas nin sarong eskwelahan. Mantang nagdadakula an eskwelahan, ini nagbalyo hale sa Fernandez Street pasiring sa San Sebastian Street asin sa de Luna, asin an pinsan ni Avelino na si Margarita "Garit" Oliva nag-iba ki Avelino, bilang mga paratukdo sa eskwelahan. Kan katapusan kan Rebolusyong Filipino, an eskwelahan nagsarado huli ta an bagong awtoriad kan Estados Unidos binago an kurikulum pang-edukasyon sa bilog na nasyon na naghahagad na an mga kurso itukdo sa Ingles. Kan 1901, an duwang mag-amiga nagbyahe pasiring sa Hongkong tanganing mapakarhay an sainda nin Ingles asin pagkatapos kan anom na bulan na pag-istar, nagbalik sinda sa Pilipinas. Si Avelino nagtrabaho bilang prinsipal kan Pandacan Public Girls' School asin si de Luna nagtrabaho bilang sarong paratukdo. Si De Luna nagpadagos kan saiya nin edukasyon asin nakakua nin Batsilyer sa Arte asin sa Siyensya. kan 1907.
Kan taon man na idto, si DeLuna asin si Avelino naghagad nin payo ki Fernando Salas, sarong abogado gikan sa sarong pamilya nin mga paratukdo, manungod sa pagbuks nin sarong eskwelahan para sa mga babaye, na pigmodelo sa Centro Escolar de Varones (Central School of Men), na pigpapadalagan ni Salas. Nagdesisyon sindang mamuhunan sa pagmukna nin sarong eskwelahan sa Manila na aapodon na Centro Escolar de Senoritas (Central School of Ladies). An kada saro nagkontribusyon nin [[Piso kan Filipinas|₱]] 250 asin nagpoon na mag-organisar nin [[:en:Nonsectarian|non-sectarian]] na eswelahan na namumugtak sa 841 Iris Street, na kan huri inapod na Azcarraga Street. Si Avelino, De Luna, asin Oliva gabos nagtutuyo na magtukdo asin magkua sinda nin ibang mga babae na nagtapos sa manlaen-laen na normal na eskwelahan, arog kan magtugang na babaye na si Filomena asin Ildefonsa Amor; Constancia P. Arrieta; [[Maria del Pilar Francisco de Villacerna|Maria del Pilar Francisco]], an pinakaenot na babaeng abogado sa Pilipinas; asin Felisa asin Domingo Francisco, mga pinsan ni Maria. Kabali sa mga kandidatong paratukdo ni Salas iyo [[Josué Soncuya|si Josué Soncuya]], sarong historyador asin abogado; Manuel Ravago, sarong peryodista asin orador; asin si Alberto Campos, sarong dating suldados sa hukbong Espanyol, asin sarong peryodista asin paratukdo. Pagkatapos na iproponer an saiyang mga kandidato, si Salas naghale sa negosyo asin kinua an saiyang mga pondo sa pamumuhunan.
An inisyal na lupon kan ''Centro Escolar de Señoritas'' kabali si Avelino bilang direktor, si De Luna bilang katabang na direktor, si María Francisco bilang sekretarya, si Felisa Francisco bilang tresurero asin si Oliva bilang administrador. An mga kurso na pig-aalok na nagpoon sa edukasyon kan mga daraga poon sa kindergarten sagkod sa hayskul, pinalawig kan 1921 tanganing mag-alok nin mga kurso sa kolehiyo. Kan 1930, an ''Centro Escolar de Señoritas'' opisyal na nagin sarong unibersidad asin pakalihis nin duwang taon pinagsararo bilang ''Centro Escolar University.'' Kan magadan si Avelino kan 1934, si de Luna an nag-ako kan direksyon kan institusyon asin magpadagos sa pwesto na idto sagkod sa saiyang sadiring kagadanan. Pagkatapos kan katalingkasan kan Pilipinas sa [[Ikaduwang Gerang Pankinaban]], an unibersidad nagin co-educational kan 1945, na nagin si de Luna na iyo sana an babaye sa nasyon na namayo sa sarong unibersidad na nagtutukdo sa mga estudyanteng babae asin lalaki.
[[Ladawan:Carmen_de_Luna_NHC_historical_marker.jpg|thumb| Makasaysayan na marka sa Centro Escolar University, Manila]]
Apwera sa saiyang trabaho sa unibersidad, si de Luna De Luna aktibong nakisumaro sa ''[[Liga de Mujeres Filipinas]]'' (Philippine Women's League), na may katuyuhan na pantay-pantay an mga oportunidad sibiko asin sosyo-ekonomiko na itinatao sa mga kababaihan. Nagtrabaho siya sa kadakol na mga organisasyon sibiko asin charitable kabali ''an La Gota de Leche'' asin an Abbey of Our Lady of Montserrat, na nagpapadalagan [[Unibersidad nin San Beda|kan San Beda College]] ; siring man an manlaen-laen na Katolikong mga charity. An saiyang trabaho sa tahaw kan mga hubenes pigmidbid ni Presidente [[Elpidio Quirino]] kan 1949, na nagtao saiya kan Presidential Medal of Merit, an taon na inaguraran an onra. Kan taon man sanang idto, siya tinawan nin onra ni [[Papa Pio XII]], na nagtao saiya kan medalyang Pro Ecclesia et Pontifice huli sa saiyang liderato asin serbisyo sa simbahang Katoliko. Kan taon 1950, nakaresibe siya nin pagmidbid sa porma nin sarong Medalya an Diploma of Merit gikan sa gobyerno kan Espanya huli sa saiyang trabaho tanganing mapreserba an kultura asin tataramon na Espanyol kan Pilipinas. Sa saiyang bilog na buhay na serbisyo bilang sarong lider sibiko asin paratukdo, si de Luna pigmidbid ni Presidente [[Carlos Garcia|Carlos P. Garcia]] kan 1961.
== Kagadanan asin legasiya ==
Si De Luna nagadan kan Nobyembre 4, 1962, sa Manila, [[Filipinas|Republika kan Pilipinas]] .An National Historical Commission of the Philippines nagdukot nin sarong plake bilang onra saiya sa Centro Escolar University kan 1973.
== Centro Escolar University ==
Si Carmen de Luna Villajuan an saro sa duwang nagtugdok kan Centro Escolar University, kaiba si LIbrada AVelino. Pigtugdok ini kan Hunyo 3, 1907 sa pangaran na Centro Escolar de Señoritas. Itinugdok ini tanganing tukduan an mga estudyante manungod sa pagigin huwaran na babae, matalinong pagigin mamamayan, asin demokratikong liderato, sa pamantayan kan siyensya asin birtud. Kan 1930, nagpoon na mag serbi an eskuwelahan bilang unibersidad, na kan 1932, ginibo ining korporasyon asin pinagbago an pangaran sa Centro Escolar University. An motto kan unibersidad na ini, iyo an, "Ciencia y Virtud" (Science and Virtue).<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Centro_Escolar_University</ref>
{{Reflist|group=Notes}}
sfgap4axgym3x76ln8zxfj11fhljpzu
312113
312051
2026-10-30T00:50:20Z
JeanTheContributor
30594
/* Kagadanan asin legasiya */
312113
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
'''Si Carmen de Luna Villajuan''' (Hulyo 16, 1873 – Nobyembre 4, 1962) sarong Pilipinang paratukdo asin saro sa kaiba sa pagmukna kan Centro Escolar University. Pagkatapos kan saiya nin pagklase tanganing mag-andam bilang sarong paratukdo, nagtukdo si de Luna sa sarong pribadong eskwelahan na pinapadalagan kan Librada Avelino sa Manila asin sa Pandacan Public Girls' School. Kan 1097, duwang babaye, kaiba ni Fernando Salas an nakatogdas kan Centro Escolar de Senoritas, bilang sarong non-sectarian edukasyonal na pasilidad para sa mga daraga. Nagserbi bilang katabang na direktor poon 1907 sagkod 1934, siya an nag-asumir kan pagkadirektor kan magadan si Avelido asin pinangenotan an unibersidad sagkod sa saiyang sadiring kagadanan kan 1962.
Sarong ulirang paratukdo, ginugol niya ang saiyang buhay sa pagtukdo kaya siya binansagang "edukador kan mga edukador". Para sa saiya nin trabaho sa sibic, sa charitable na organisasyon, asin sa buhay na pagdedikar sa edukasyon, si de Luna tinawan nin onra kan Philippine Presidential Medal of Merit, medalya kan batikano na Pro Ecclesia et Pontifice, siring man sa rekognasyon kan Espanya sa saiyang ginibo sa pagpreserba kan kultura asin tataramon na Espanyol. Sarong makasaysayan na marka bilang pagmidbid saiya an ibinugtak sa ''Centro Escolar University'' kan National Historical Comiision of the Philippines.
== Amay na Buhay ==
Si Carmen de Luna Villajuan namundag kan Hulyo 16, 1873, ipinangaki sa San Miguel, Manila, sa [[Filipinas|Islas Filipinas]], na kan panahon na idto saro ining parte kan [[Imperyong Espanyol|Imperyo Espanyol]], kina Ignacia Villajuan asin Sebastian de Luna. Nag-adal siya sa sarong Katolikong Isataran na eskwelahan na pinapaandar ni Anacleta Abrera sa [[Binondo]], na nakua an saiyang sertipiko sa pagtukdo sa elementarya kan 1890. Tanganing ipadagos an saiyang edukasyon, si de Luna nagparehistro sa kursong inaalok kan mga tugang na babae kan [[Assumption College San Lorenzo|Kumbento kan Asunsyon]], kun saen nabisto niya an kapwa estudyante na si Librada Avelino, na iyo an magigin saiyang katabang asin kaibahan sa bilog niyang buhay. Naggradwar siya kan 1894 asin kan taon man sanang idto nakapasar sa eksaminasyon kan gobyerno tanganing makua an saiyang lisensya sa pagtukdo bilang paratukdo sa sekondarya.
== Karera ==
Kan 1896, an amigo ni de Luna na si Librada Avelino nagkua nin pagsasadiri sa Santa Cruz kun saen mabukas nin sarong eskwelahan. Mantang nagdadakula an eskwelahan, ini nagbalyo hale sa Fernandez Street pasiring sa San Sebastian Street asin sa de Luna, asin an pinsan ni Avelino na si Margarita "Garit" Oliva nag-iba ki Avelino, bilang mga paratukdo sa eskwelahan. Kan katapusan kan Rebolusyong Filipino, an eskwelahan nagsarado huli ta an bagong awtoriad kan Estados Unidos binago an kurikulum pang-edukasyon sa bilog na nasyon na naghahagad na an mga kurso itukdo sa Ingles. Kan 1901, an duwang mag-amiga nagbyahe pasiring sa Hongkong tanganing mapakarhay an sainda nin Ingles asin pagkatapos kan anom na bulan na pag-istar, nagbalik sinda sa Pilipinas. Si Avelino nagtrabaho bilang prinsipal kan Pandacan Public Girls' School asin si de Luna nagtrabaho bilang sarong paratukdo. Si De Luna nagpadagos kan saiya nin edukasyon asin nakakua nin Batsilyer sa Arte asin sa Siyensya. kan 1907.
Kan taon man na idto, si DeLuna asin si Avelino naghagad nin payo ki Fernando Salas, sarong abogado gikan sa sarong pamilya nin mga paratukdo, manungod sa pagbuks nin sarong eskwelahan para sa mga babaye, na pigmodelo sa Centro Escolar de Varones (Central School of Men), na pigpapadalagan ni Salas. Nagdesisyon sindang mamuhunan sa pagmukna nin sarong eskwelahan sa Manila na aapodon na Centro Escolar de Senoritas (Central School of Ladies). An kada saro nagkontribusyon nin [[Piso kan Filipinas|₱]] 250 asin nagpoon na mag-organisar nin [[:en:Nonsectarian|non-sectarian]] na eswelahan na namumugtak sa 841 Iris Street, na kan huri inapod na Azcarraga Street. Si Avelino, De Luna, asin Oliva gabos nagtutuyo na magtukdo asin magkua sinda nin ibang mga babae na nagtapos sa manlaen-laen na normal na eskwelahan, arog kan magtugang na babaye na si Filomena asin Ildefonsa Amor; Constancia P. Arrieta; [[Maria del Pilar Francisco de Villacerna|Maria del Pilar Francisco]], an pinakaenot na babaeng abogado sa Pilipinas; asin Felisa asin Domingo Francisco, mga pinsan ni Maria. Kabali sa mga kandidatong paratukdo ni Salas iyo [[Josué Soncuya|si Josué Soncuya]], sarong historyador asin abogado; Manuel Ravago, sarong peryodista asin orador; asin si Alberto Campos, sarong dating suldados sa hukbong Espanyol, asin sarong peryodista asin paratukdo. Pagkatapos na iproponer an saiyang mga kandidato, si Salas naghale sa negosyo asin kinua an saiyang mga pondo sa pamumuhunan.
An inisyal na lupon kan ''Centro Escolar de Señoritas'' kabali si Avelino bilang direktor, si De Luna bilang katabang na direktor, si María Francisco bilang sekretarya, si Felisa Francisco bilang tresurero asin si Oliva bilang administrador. An mga kurso na pig-aalok na nagpoon sa edukasyon kan mga daraga poon sa kindergarten sagkod sa hayskul, pinalawig kan 1921 tanganing mag-alok nin mga kurso sa kolehiyo. Kan 1930, an ''Centro Escolar de Señoritas'' opisyal na nagin sarong unibersidad asin pakalihis nin duwang taon pinagsararo bilang ''Centro Escolar University.'' Kan magadan si Avelino kan 1934, si de Luna an nag-ako kan direksyon kan institusyon asin magpadagos sa pwesto na idto sagkod sa saiyang sadiring kagadanan. Pagkatapos kan katalingkasan kan Pilipinas sa [[Ikaduwang Gerang Pankinaban]], an unibersidad nagin co-educational kan 1945, na nagin si de Luna na iyo sana an babaye sa nasyon na namayo sa sarong unibersidad na nagtutukdo sa mga estudyanteng babae asin lalaki.
[[Ladawan:Carmen_de_Luna_NHC_historical_marker.jpg|thumb| Makasaysayan na marka sa Centro Escolar University, Manila]]
Apwera sa saiyang trabaho sa unibersidad, si de Luna De Luna aktibong nakisumaro sa ''[[Liga de Mujeres Filipinas]]'' (Philippine Women's League), na may katuyuhan na pantay-pantay an mga oportunidad sibiko asin sosyo-ekonomiko na itinatao sa mga kababaihan. Nagtrabaho siya sa kadakol na mga organisasyon sibiko asin charitable kabali ''an La Gota de Leche'' asin an Abbey of Our Lady of Montserrat, na nagpapadalagan [[Unibersidad nin San Beda|kan San Beda College]] ; siring man an manlaen-laen na Katolikong mga charity. An saiyang trabaho sa tahaw kan mga hubenes pigmidbid ni Presidente [[Elpidio Quirino]] kan 1949, na nagtao saiya kan Presidential Medal of Merit, an taon na inaguraran an onra. Kan taon man sanang idto, siya tinawan nin onra ni [[Papa Pio XII]], na nagtao saiya kan medalyang Pro Ecclesia et Pontifice huli sa saiyang liderato asin serbisyo sa simbahang Katoliko. Kan taon 1950, nakaresibe siya nin pagmidbid sa porma nin sarong Medalya an Diploma of Merit gikan sa gobyerno kan Espanya huli sa saiyang trabaho tanganing mapreserba an kultura asin tataramon na Espanyol kan Pilipinas. Sa saiyang bilog na buhay na serbisyo bilang sarong lider sibiko asin paratukdo, si de Luna pigmidbid ni Presidente [[Carlos Garcia|Carlos P. Garcia]] kan 1961.
== Kagadanan asin legasiya ==
Si De Luna nagadan kan Nobyembre 4, 1962, sa Manila, [[Filipinas|Republika kan Pilipinas]] .An National Historical Commission of the Philippines nagdukot nin sarong plake bilang onra saiya sa Centro Escolar University kan 1973. Miyembro man siya kan Cofradia de Nuestra Senora del Carmen asin Cofradia de San Jose Recoletos.
== Centro Escolar University ==
Si Carmen de Luna Villajuan an saro sa duwang nagtugdok kan Centro Escolar University, kaiba si LIbrada AVelino. Pigtugdok ini kan Hunyo 3, 1907 sa pangaran na Centro Escolar de Señoritas. Itinugdok ini tanganing tukduan an mga estudyante manungod sa pagigin huwaran na babae, matalinong pagigin mamamayan, asin demokratikong liderato, sa pamantayan kan siyensya asin birtud. Kan 1930, nagpoon na mag serbi an eskuwelahan bilang unibersidad, na kan 1932, ginibo ining korporasyon asin pinagbago an pangaran sa Centro Escolar University. An motto kan unibersidad na ini, iyo an, "Ciencia y Virtud" (Science and Virtue).<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Centro_Escolar_University</ref>
{{Reflist|group=Notes}}
lqq3p6rpeducu9ex8s0of4vnfmbwuky
312154
312113
2026-10-30T05:51:27Z
BaldovsAngelica
33516
312154
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn">Carmen de Luna</div>
|- class="mw-file-element" data-file-height="1991" data-file-type="bitmap" data-file-width="1244" decoding="async" height="400" resource="./File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/250px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png/500px-Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna%2C_1911.png 2x" width="250"
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Librada_Avelino_and_Carmen_de_Luna,_1911.png|daing kwadro]]<div class="infobox-caption"> Liberada Avelino (wala) kaiba si de Luna kan 1911</div>
|- class="infobox-label" scope="row"
! class="infobox-label" scope="row" | Ipinangaki
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline"> Carmen de Luna Villajuan</div> <br /><br /><br /><br /><span style="display:none">( <span class="bday">1873-07-16</span> )</span> Hulyo 16, 1873<br /><br /><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline"> [[San Miguel, Manila]], [[Captaincy General of the Philippines|Kapitan Heneral kan Pilipinas]]</div>
|- class="birthplace" style="display:inline"
! class="infobox-label" scope="row" | Nagadan
| class="infobox-data" | Nobyembre 4, 1962 <span style="display:none">(1962-11-04)</span> (nag-edad 89)<br /><br /><br /><br /><div class="deathplace" style="display:inline"> [[Manila]], [[Republic of the Philippines|Republika kan Filipinas .]]</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" | Nasyu
| class="infobox-data category" | Pilipina
! class="infobox-label" scope="row" | Mga Trabaho
| class="infobox-data role" | paratukdo, kagmukna kan eskwelahan
! class="infobox-label" scope="row" | Mga taon aktibo
| class="infobox-data" | 1907–1962
|}
'''Si Carmen de Luna Villajuan''' (Hulyo 16, 1873 – Nobyembre 4, 1962) sarong Pilipinang paratukdo asin saro sa kaiba sa pagmukna kan Centro Escolar University. Pagkatapos kan saiya nin pagklase tanganing mag-andam bilang sarong paratukdo, nagtukdo si de Luna sa sarong pribadong eskwelahan na pinapadalagan kan Librada Avelino sa Manila asin sa Pandacan Public Girls' School. Kan 1097, duwang babaye, kaiba ni Fernando Salas an nakatogdas kan Centro Escolar de Senoritas, bilang sarong non-sectarian edukasyonal na pasilidad para sa mga daraga. Nagserbi bilang katabang na direktor poon 1907 sagkod 1934, siya an nag-asumir kan pagkadirektor kan magadan si Avelido asin pinangenotan an unibersidad sagkod sa saiyang sadiring kagadanan kan 1962.
Sarong ulirang paratukdo, ginugol niya ang 60 taon kan saiyang buhay sa pagtukdo kaya siya inapod na "''edukador kan mga edukador''". Para sa saiya nin trabaho sa sibic, sa charitable na organisasyon, asin sa buhay na pagdedikar sa edukasyon, si de Luna tinawan nin onra kan Philippine Presidential Medal of Merit, medalya kan batikano na Pro Ecclesia et Pontifice, siring man sa rekognasyon kan Espanya sa saiyang ginibo sa pagpreserba kan kultura asin tataramon na Espanyol. Sarong makasaysayan na marka bilang pagmidbid saiya an ibinugtak sa ''Centro Escolar University'' kan National Historical Comiision of the Philippines.
== Amay na Buhay ==
Si Carmen de Luna Villajuan namundag kan Hulyo 16, 1873, ipinangaki sa San Miguel, Manila, sa [[Filipinas|Islas Filipinas]], na kan panahon na idto saro ining parte kan [[Imperyong Espanyol|Imperyo Espanyol]], kina Ignacia Villajuan asin Sebastian de Luna. Nag-adal siya sa sarong Katolikong Isataran na eskwelahan na pinapaandar ni Anacleta Abrera sa [[Binondo]], na nakua an saiyang sertipiko sa pagtukdo sa elementarya kan 1890. Tanganing ipadagos an saiyang edukasyon, si de Luna nagparehistro sa kursong inaalok kan mga tugang na babae kan [[Assumption College San Lorenzo|Kumbento kan Asunsyon]], kun saen nabisto niya an kapwa estudyante na si Librada Avelino, na iyo an magigin saiyang katabang asin kaibahan sa bilog niyang buhay. Naggradwar siya kan 1894 asin kan taon man sanang idto nakapasar sa eksaminasyon kan gobyerno tanganing makua an saiyang lisensya sa pagtukdo bilang paratukdo sa sekondarya.
Si Carmen de Luna iginaragalang asin mamumuton na midbid sa pangaran na ''“Maestra Mameng.”'' An saiyang bansag nagpapahiling kun paano siya nagin bantog asin namumutan kan mga tawo sa saiyang palibot, lalo na sa larangan nin edukasyon asin sa komunidad. Sinasabi man na siya sarong istriktong namamayo asin nagpapairal nin disiplina, pero pigbabalanse niya ini nin pagigin patas asin pagmalasakit sa ibang tawo. Ipinapahiling kaini na an saiyang pamayo bako sanang nakasentro sa pagpapatuman nin mga patakaran, kundi pati man sa pag-ataman asin pagmalasakit sa mga estudyante asin sa saiyang mga katrabaho.
== Karera ==
Kan 1896, an amigo ni de Luna na si Librada Avelino nagkua nin pagsasadiri sa Santa Cruz kun saen mabukas nin sarong eskwelahan. Mantang nagdadakula an eskwelahan, ini nagbalyo hale sa Fernandez Street pasiring sa San Sebastian Street asin sa de Luna, asin an pinsan ni Avelino na si Margarita "Garit" Oliva nag-iba ki Avelino, bilang mga paratukdo sa eskwelahan. Kan katapusan kan Rebolusyong Filipino, an eskwelahan nagsarado huli ta an bagong awtoriad kan Estados Unidos binago an kurikulum pang-edukasyon sa bilog na nasyon na naghahagad na an mga kurso itukdo sa Ingles. Kan 1901, an duwang mag-amiga nagbyahe pasiring sa Hongkong tanganing mapakarhay an sainda nin Ingles asin pagkatapos kan anom na bulan na pag-istar, nagbalik sinda sa Pilipinas. Si Avelino nagtrabaho bilang prinsipal kan Pandacan Public Girls' School asin si de Luna nagtrabaho bilang sarong paratukdo. Si De Luna nagpadagos kan saiya nin edukasyon asin nakakua nin Batsilyer sa Arte asin sa Siyensya. kan 1907.
Kan taon man na idto, si DeLuna asin si Avelino naghagad nin payo ki Fernando Salas, sarong abogado gikan sa sarong pamilya nin mga paratukdo, manungod sa pagbuks nin sarong eskwelahan para sa mga babaye, na pigmodelo sa Centro Escolar de Varones (Central School of Men), na pigpapadalagan ni Salas. Nagdesisyon sindang mamuhunan sa pagmukna nin sarong eskwelahan sa Manila na aapodon na Centro Escolar de Senoritas (Central School of Ladies). An kada saro nagkontribusyon nin [[Piso kan Filipinas|₱]] 250 asin nagpoon na mag-organisar nin [[:en:Nonsectarian|non-sectarian]] na eswelahan na namumugtak sa 841 Iris Street, na kan huri inapod na Azcarraga Street. Si Avelino, De Luna, asin Oliva gabos nagtutuyo na magtukdo asin magkua sinda nin ibang mga babae na nagtapos sa manlaen-laen na normal na eskwelahan, arog kan magtugang na babaye na si Filomena asin Ildefonsa Amor; Constancia P. Arrieta; [[Maria del Pilar Francisco de Villacerna|Maria del Pilar Francisco]], an pinakaenot na babaeng abogado sa Pilipinas; asin Felisa asin Domingo Francisco, mga pinsan ni Maria. Kabali sa mga kandidatong paratukdo ni Salas iyo [[Josué Soncuya|si Josué Soncuya]], sarong historyador asin abogado; Manuel Ravago, sarong peryodista asin orador; asin si Alberto Campos, sarong dating suldados sa hukbong Espanyol, asin sarong peryodista asin paratukdo. Pagkatapos na iproponer an saiyang mga kandidato, si Salas naghale sa negosyo asin kinua an saiyang mga pondo sa pamumuhunan.
An inisyal na lupon kan ''Centro Escolar de Señoritas'' kabali si Avelino bilang direktor, si De Luna bilang katabang na direktor, si María Francisco bilang sekretarya, si Felisa Francisco bilang tresurero asin si Oliva bilang administrador. An mga kurso na pig-aalok na nagpoon sa edukasyon kan mga daraga poon sa kindergarten sagkod sa hayskul, pinalawig kan 1921 tanganing mag-alok nin mga kurso sa kolehiyo. Kan 1930, an ''Centro Escolar de Señoritas'' opisyal na nagin sarong unibersidad asin pakalihis nin duwang taon pinagsararo bilang ''Centro Escolar University.'' Kan magadan si Avelino kan 1934, si de Luna an nag-ako kan direksyon kan institusyon asin magpadagos sa pwesto na idto sagkod sa saiyang sadiring kagadanan. Pagkatapos kan katalingkasan kan Pilipinas sa [[Ikaduwang Gerang Pankinaban]], an unibersidad nagin co-educational kan 1945, na nagin si de Luna na iyo sana an babaye sa nasyon na namayo sa sarong unibersidad na nagtutukdo sa mga estudyanteng babae asin lalaki.
[[Ladawan:Carmen_de_Luna_NHC_historical_marker.jpg|thumb| Makasaysayan na marka sa Centro Escolar University, Manila]]
Apwera sa saiyang trabaho sa unibersidad, si de Luna De Luna aktibong nakisumaro sa ''[[Liga de Mujeres Filipinas]]'' (Philippine Women's League), na may katuyuhan na pantay-pantay an mga oportunidad sibiko asin sosyo-ekonomiko na itinatao sa mga kababaihan. Nagtrabaho siya sa kadakol na mga organisasyon sibiko asin charitable kabali ''an La Gota de Leche'' asin an Abbey of Our Lady of Montserrat, na nagpapadalagan [[Unibersidad nin San Beda|kan San Beda College]] ; siring man an manlaen-laen na Katolikong mga charity. An saiyang trabaho sa tahaw kan mga hubenes pigmidbid ni Presidente [[Elpidio Quirino]] kan 1949, na nagtao saiya kan Presidential Medal of Merit, an taon na inaguraran an onra. Kan taon man sanang idto, siya tinawan nin onra ni [[Papa Pio XII]], na nagtao saiya kan medalyang Pro Ecclesia et Pontifice huli sa saiyang liderato asin serbisyo sa simbahang Katoliko. Kan taon 1950, nakaresibe siya nin pagmidbid sa porma nin sarong Medalya an Diploma of Merit gikan sa gobyerno kan Espanya huli sa saiyang trabaho tanganing mapreserba an kultura asin tataramon na Espanyol kan Pilipinas. Sa saiyang bilog na buhay na serbisyo bilang sarong lider sibiko asin paratukdo, si de Luna pigmidbid ni Presidente [[Carlos Garcia|Carlos P. Garcia]] kan 1961.
== Kagadanan asin legasiya ==
Si De Luna nagadan kan Nobyembre 4, 1962, sa Manila, [[Filipinas|Republika kan Pilipinas]] .Dawa na sya magaan an saiyang kontribusyon sa edukasyon sa Pilipinas ay dai malilingawan. An National Historical Commission of the Philippines nagdukot nin sarong plake bilang onra saiya sa Centro Escolar University kan 1973. Miyembro man siya kan Cofradia de Nuestra Senora del Carmen asin Cofradia de San Jose Recoletos.
Pagkahiling niya bilang presidente kan Centro Escolar kan 1934, ipinadagos ni Carmen de Luna an pagpamayo sa eskwelahan sagkod sa saiyang pagkagadan kan 1962. Nangangahulugan ini na naglingkod siya bilang presidente kan unibersidad sa laog nin haros 28 taon. An halawig niyang pamayo nakatabang tanganing mapadagos an misyon kan institusyon sa edukasyon sa laog nin magkalaen-laen na panahon kan kasaysayan kan Pilipinas.
== Centro Escolar University ==
Si Carmen de Luna Villajuan an saro sa duwang nagtugdok kan Centro Escolar University, kaiba si LIbrada AVelino. Pigtugdok ini kan Hunyo 3, 1907 sa pangaran na Centro Escolar de Señoritas. Itinugdok ini tanganing tukduan an mga estudyante manungod sa pagigin huwaran na babae, matalinong pagigin mamamayan, asin demokratikong liderato, sa pamantayan kan siyensya asin birtud. Kan 1930, nagpoon na mag serbi an eskuwelahan bilang unibersidad, na kan 1932, ginibo ining korporasyon asin pinagbago an pangaran sa Centro Escolar University. An motto kan unibersidad na ini, iyo an, "Ciencia y Virtud" (Science and Virtue).<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Centro_Escolar_University</ref>
{{Reflist|group=Notes}}
t2rhcas0cpjkfzke3vrmg5oenblbqwt
Paz Márquez-Benítez
0
52725
312023
312012
2026-10-29T13:10:55Z
AshleyMendaros
30517
/* */
312023
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person|name=Paz Marquez-Benítez|image=|image_size=160px|caption=|birth_date={{birth_date|1894|3|3}}|birth_place=[[Lucena, Philippines|Lucena]], [[Quezon|Tayabas]], [[Captaincy General of the Philippines]]|death_date={{death date and age|1983|11|10|1894|3|3}}|death_place=[[Manila]], Philippines|education=[[University of the Philippines Manila|University of the Philippines, Manila]]<br/>[[Philippine Normal University|Philippine Normal School]]|occupation=Writer|spouse=|parents=|children=}}
'''Si Paz Márquez-Benítez''' (Marso 3, 1894 – Nobyembre 10, 1983) sarong Filipinang parasurat nin mga usipon, edukador asin editor. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Raftery|first=Judith R.|date=2010|title=La Girl Filipina: Paz Marquez Benitez, Brokering Cultures|journal=The Journal of the Gilded Age and Progressive Era|volume=9|issue=2|pages=232–243|issn=1537-7814|doi=10.1017/S1537781400003960}}</ref> An saiyang karera bilang sarong edukador, pati man an saiyang mga ambag bilang parasurat, pigbibisto bilang importanteng lakdang sa pag-uswag kan kababaihan sa mga propesyonal na karera, siring na man sa pag-uswag kan literaturang Filipino <ref name=":0" />. Sya man sarong reyna nin kagayunan.
Sa panahon kan saiyang karera bilang parasurat, si Marquez-Benitez nagsurat nin mga halipot na usipon na kritikal sa Imperyalismong Amerikano . Sya pinakabisto sa saiyang usipon na ''Dead Stars'' (1925) kun saen an duwang panginot na karakter ipinapahiling bilang mga alegorya sa imperyalismong Amerikano tanganing ipahiling an maluway na pagkaraot kan panublion kan Pilipinas. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Raftery|first=Judith R.|date=2010|title=La Girl Filipina: Paz Marquez Benitez, Brokering Cultures|journal=The Journal of the Gilded Age and Progressive Era|volume=9|issue=2|pages=232–243|issn=1537-7814|doi=10.1017/S1537781400003960}}</ref> <ref name=":1">{{Cite journal|date=1953|title=Philippine studies: historical and ethnographic viewpoints.|journal=Philippine Studies: Historical and Ethnographic Viewpoints|issn=0031-7837}}</ref> An saiyang solamenteng ibang midbid na naipublikar na obra iyo ''an A Night in the Hills'' (1925). Maski duwa lang an pinublikar niyang mga obra, binibisto an saiyang mga sinurat bilang enot na mga lakdang sa pagpasiring sa panginot na dalan kan literaturang Filipino.<ref name=":1" />
Si Marquez-Benitez nagdadanay bilang prominenteng impluwensya sa literaturang Pilipinas sa paagi bako sana kan saiyang pagsurat kundi kan saiyang epekto bilang sarong edukador asin editor. An pagmukna nya asin kan saiyang agom nin mga magasin pang-edukasyon, mga eskwelahan, asin an saiyang mga kontribusyon sa pagpatalubo kan mga kurso sa pagsurat nin halipot na usipon na gibo sa laog kan Filipinas pigtutubodan na nagtao nin inspirasyon sa mga henerasyon nin mga parasurat na Pilipino. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2021)">kaipuhan an sitasyon</span></nowiki>'' ]</sup>
== Buhay ==
=== Mga enot na taon ===
Si Paz Marquez-Benitez namundag kan Marso 3, 1894, sa munisipyo kaidto na inaapod [[Lucena]], ngonyan Tayabas ( [[Quezon]] ), [[Filipinas|Philippines]] . <ref name=":0">{{Cite journal|last=Raftery|first=Judith R.|date=2010|title=La Girl Filipina: Paz Marquez Benitez, Brokering Cultures|journal=The Journal of the Gilded Age and Progressive Era|volume=9|issue=2|pages=232–243|issn=1537-7814|doi=10.1017/S1537781400003960}}</ref> Namundag sa prominenteng pamilyang Marquez kan probinsya nin Quezon asin an saiyang mga magurang may marahay na inadalan. <ref name=":0" /> An saiyang ama, si Gregorio Marquez, nag-adal sa [[Ateneo de Manila na Unibersidad|Ateneo de Manila]] asin an ina, si Maria Jurado nag-adal sa Escuela Municipal. <ref name=":0" /> An mga magurang ni Paz parehong naglaog sa larangan kan edukasyon asin nagin mga paratukdo, na nagdara sa paghanga asin paggalang ni Paz sa propesyon nin edukasyon. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2021)">kaipuhan an sitasyon</span></nowiki>'' ]</sup>
Sa edad na anom, si Márquez-Benítez nagpuon kan saiyang karera sa edukasyon asin pakalihis nin tolong taon sa edad na siyam siya nakalista sa hayskul. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Raftery|first=Judith R.|date=2010|title=La Girl Filipina: Paz Marquez Benitez, Brokering Cultures|journal=The Journal of the Gilded Age and Progressive Era|volume=9|issue=2|pages=232–243|issn=1537-7814|doi=10.1017/S1537781400003960}}</ref> Nag-adal siya sa Tayabas Highschool, ngonyan, Quezon National High School kun saen siya pig-omaw kan saiyang prinsipal huli sa saiyang mga karangalan sa Ingles. <ref name=":0" />
Kan panahon ni Paz sa [[Unibersidad Normal kan Pilipinas|Normal School]] sa Manila, siya arog kan kadaklan na ibang mga Pilipino kan amay na mga taon 1900, namidbid sa kulturang Amerikano. <ref name=":0">{{Cite journal|last=Raftery|first=Judith R.|date=2010|title=La Girl Filipina: Paz Marquez Benitez, Brokering Cultures|journal=The Journal of the Gilded Age and Progressive Era|volume=9|issue=2|pages=232–243|issn=1537-7814|doi=10.1017/S1537781400003960}}</ref> An introduksiyon na ini sa kulturang Amerikano nagpoon kan 1910 sa edad na disi-sais kan si Márquez-Benítez nagpoon sa basketbol asin sa kahurihurihi nagin kapitan kan koponan. <ref name=":0" /> An kulturang Amerikano padagos na nakapalibot saiya kan 1912, sa edad na labing walong taon, kan siya ipinamidbid, asin nagpartisipar sa, sarong paligsahan sa kagayunan kun saen siya napili bilang Manila Carnival Queen kan 1912 asin kaya nag-adorno sa takop kan ''Renacimiento Filipino.'' <ref name=":0" />
=== Propesyon ===
Napatapos si Márquez-Benítez sa Unibersidad kan Pilipinas sa Manila kan 1916, asin apat na taon pagkatapos kaini, siya nagin sarong paratukdo sa Departamento nin Ingles sa saiyang alma mater.
Mantang nagtutukdo sa Unibersidad kan Pilipinas, si Márquez-Benítez padagos na nagdisinyo asin nagtukdo nin kurso sa pagsurat nin halipot na istorya sa laog nin 35 taon, hasta sa saiyang pagretiro kan 1951.
Sa bilog niyang karera bilang paratukdo, si Márquez-Benítez kinilala bilang sarong maimpluwensyang pigura sa paghubog nin mga prominente asin halangkaw na mga parasurat na Pilipino sa Ingles, arog nina Francisco Arcellana, Bienvenido N. Santos, Paz Latorena, Loreto Paras Sulit, Edna Zapanta Manlapaz, asin Arturo B. Rotor—na gabos tinokdoan niya sa Unibersidad kan Pilipinas.
An taon-taon na Marquez-Benitez Lectures sa Pilipinas iyo an padagos na pagtao nin onra sa saiyang memorya, paagi sa pagdadarayaw kan kontribusyon kan mga Pilipinong parasurat sa literaturang nasurat sa Ingles
Bilang sarong propesor, ginamit ni Márquez-Benítez an saiyang kurso sa pagsurat bilang sarong oportunidad na magsurat kan saiyang pinakaenot na mayor na halipot na osipon kan 1925 na may titulong ''Dead Stars'' na ipinublikar sa ''[[Philippine Herald]]'' . <ref name=":0">{{Cite journal|last=Raftery|first=Judith R.|date=2010|title=La Girl Filipina: Paz Marquez Benitez, Brokering Cultures|journal=The Journal of the Gilded Age and Progressive Era|volume=9|issue=2|pages=232–243|issn=1537-7814|doi=10.1017/S1537781400003960}}</ref> ''An Dead Stars'' sa huri nagin kritikal na aklamado sa laog kan literaturang Pilipinas asin pigsitar bilang sarong gikanan nin inspirasyon sa kadakol na mga parasurat na Pilipino. <ref name=":0" /> Dawa ngani si Márquez-Benítez midbid na marhay sa saiyang kapangganahan sa ''Dead Stars,'' bako sana ini an saiyang obra huli ta padagos siyang magpapaluwas nin mga halipot na istorya arog kan ''A Night in the Hills'' asin ''Stepping Stones'' dawa ngani an mga obrang ini dai naresibe arog kan ''Dead Stars.'' <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''<nowiki><span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2021)">kaipuhan an sitasyon</span></nowiki>'' ]</sup>
Para ki Márquez-Benítez, an pagsurat sarong buhayon na trabaho. Kan 1918, luwas pa sa saiyang karera sa pagtukdo, si Márquez-Benítez asin an saiyang agom na si Francisco Benítez nagin mga kagmukna kan ''Philippine Educational Magazine'', kun saen sinda nagprodyus nin mga magasin na pang-edukasyon para sa mga paratukdo.
Si Francisco Benítez an naging editor kan journal hasta sa saiyang kagadanan kan Hunyo 1951. Dai nahaloy pakatapos kaini, si Márquez-Benítez nagretiro man sa saiyang karera bilang edukador asin siya an nagsalida bilang editor kan journal. Kan 1919, siya man an nagmukna kan ''Woman’s Home Journal'', an pinakaenot na magasin para sa mga babae sa nasyon. Kan parehas na taon, siya, kaibahan an anom pang prominenteng miyembro kan mga elite sosyal sa Manila—sinda Clara Aragon, Concepcion Aragon, Francisca Tirona Benítez, Carolina Ocampo Palma, Mercedes Rivera, asin an saiyang matuang tugang na babae na si Socorro Márquez Zaballero—an nagmukna kan ''Philippine Women’s College'', na ngonyan tinatawag na ''Philippine Women’s University''.
=== Pag-agom asin pamilya ===
Kan Disyembre 1914, duwang taon pakatapos kan saiyang gradwasyon, inagom niya si Francisco Benítez (Hunyo 1, 1887 – Hunyo 30, 1951), sarong dekano sa [[:en:University_of_the_Philippines|University of the Philippines]] asin tagmukna kan ''Philippine Educational Magazine''. An duwa nagkaigwa nin apat na aki na magkaibanan. Kan 1951, nagadan si Francisco Benítez huli sa atake sa puso.
== Si Paz Márquez-Benítez namundag sa sarong pamilya na nagpapahalaga nang marhay sa edukasyon, huli ta siya nabibilang sa pinakapiling klase sa Pilipinas asin an saiyang mga magurang parehong may maugmang inadalan.Nagpoon siya kan saiyang pag-adal sa edad na anom sa Lucena West 1 Elementary School, kun saen siya enot na nakatukdo nin tataramon na Ingles. Sa edad na trese, nagpadagos siya sa hayskul sa Tayabas High School — na ngonyan inaapod nang Quezon National High School — asin nakatapos siya duman kan taon 1912. Sa saiyang pag-adal, bisto siya bilang sarong estudyanteng masinop asin marahay an pag-adal, kaya nagpadagos siya sa mas halangkaw na pag-adal.Pakagradwar sa hayskul, nag-adal siya sa Normal School sa Manila sa laog nin duwang taon; duman siya nakabasa manungod sa kultura nin Amerika asin nakapukaw an saiyang pagkagustong magsulat. Kan 1914, natapos niya an saiyang pag-adal bilang kabali sa enot na grupo nin mga nagtapos sa bagong itinatag na Unibersidad kan Pilipinas, kun saen siya nakua nin Batsilyer sa Sining Makatao. Pagkatapos, nagbalik siya sa siring na eskwelahan asin nagtukdo duman bilang propesor. ==
Si Márquez-Benítez, bilang parte kan mga piling klase sa Pilipinas asin igwa nin duwang edukadong magurang, namundag sa sarong pamilya na pinahahalagahan an edukasyon.
Nagpoon siya sa saiyang karera sa edukasyon sa edad na anom, kun saen siya nag-adal sa Lucena West 1 Elementary School, asin enot na nakanuod nin Ingles.
Sa edad na trese, si Márquez-Benítez padagos na nag-uswag asin nagpadagos sa hayskul sa Tayabas High School (ngonyan, Quezon National High School), kun saen siya naggradwar kan taon 1912.
Durante kan saiyang mga enot na taon sa edukasyon, siya pigkonsiderar na sarong mapag-adal asin marayhon na estudyante, na iyo an nagdara saiya sa post-sekundaryang edukasyon.
Pakagradwar sa hayskul, si Márquez-Benítez nagpoon kan saiyang post-sekundaryang edukasyon sa Normal na Eskwelahan sa Manila, kun saen siya nag-erok nin duwang taon, asin enot na nakanuod manungod sa kulturang Amerikano asin nagkaigwa nin interes sa pagsurat.
Pakatapos nin duwang taon sa Normal na Eskwelahan sa Manila, kan 1914, natapos ni Márquez-Benítez an saiyang edukasyon bilang parte kan enot na klase na nag-agi sa bagong itinatag na Unibersidad kan Pilipinas, sarong eskwelahan na kun saen siya nagin propesor, asin kun saen siya naggradwar na may BA sa Liberal Arts.
Si Paz Márquez-Benítez namundag sa sarong pamilya na nagpapahalaga nang marhay sa edukasyon, huli ta siya nabibilang sa pinakapiling klase sa Pilipinas asin an saiyang mga magurang parehong may maugmang inadalan. Nagpoon siya kan saiyang pag-adal sa edad na anom sa Lucena West 1 Elementary School, kun saen siya enot na nakatukdo nin tataramon na Ingles. Sa edad na trese, nagpadagos siya sa hayskul sa Tayabas High School — na ngonyan inaapod nang Quezon National High School — asin nakatapos siya duman kan taon 1912. Sa saiyang pag-adal, kilala siya bilang sarong estudyanteng masinop asin marahay an pag-aad, kaya nagpadagos siya sa mas halangkaw na pag-adal. Pakatapos nin duwang taon sa Normal na Eskwelahan sa Manila, Kan 1914, natapos ni Márquez-Benítez an saiyang edukasyon bilang parte kan enot na klase na nag-agi sa bagong itinogdok na Unibersidad kan Pilipinas, sarong eskwelahan na kun saen siya nagin propesor kan huri, na kun saen siya naggradwar na may BA sa Liberal Arts. <ref name=":0" />
== Mga gibo ==
* Dead Stars (1925)
* A Night in the Hills (1925)
== Hilingon man ==
* [[Cecilia Manguerra Brainard]]
* PAWWA
* [[Ninotchka Rosca]]
* [[Lualhati Bautista]]
* [[Sophia Romero]]
== Mga Panultulan ==
# [http://rizal.lib.admu.edu.ph/aliww/pmblecture.html The Paz Marquez-Benitez Memorial Lectures, Ateneo Library of Women's Writings, Admu.edu, date retrieved: 27 May 2007]
# [http://rizal.lib.admu.edu.ph/aliww/english_pmbenitez.html The Major Collections Filipino Writers in English: Paz Marquez-Benitez (1894–1983), Biography, Ateneo Library of Women's Writings, Admu.edu], retrieved on: June 17, 2007
# {{Cite journal|date=1953|title=Philippine studies: historical and ethnographic viewpoints.|journal=Philippine Studies: Historical and Ethnographic Viewpoints|language=en|issn=0031-7837|oclc=841344088}}
# {{cite web|url=https://manilacarnivals.blogspot.com/search/label/1912%20Manila%20Carnival|title=Manila Carnivals 1908-1939}}
# {{cite web|url=http://rizal.lib.admu.edu.ph/aliww/pmblecture.html#:~:text=Memorial%20Lectures,eminent%20writers%2C%20teachers%20and%20scholars.|title=The Paz Marquez-Benitez: Memorial Lectures}}
# {{Cite journal|last=Raftery|first=Judith R.|date=2010|title=La Girl Filipina: Paz Marquez Benitez, Brokering Cultures|journal=The Journal of the Gilded Age and Progressive Era|volume=9|issue=2|pages=232–243|issn=1537-7814|jstor=27821470|doi=10.1017/S1537781400003960|s2cid=161094836}}{{Reflist}}
== Dagdag na basahon ==
* {{Cite journal|last1=Jacobson|first1=Helga E.|title=Reviewed work: Paz Marquez Benitez: One Woman's Life, Letters, and Writings, Virginia Benitez Lichunan|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-asian-studies_1998-05_57_2/page/612|journal=The Journal of Asian Studies|year=1998|volume=57|issue=2|pages=612–613|doi=10.2307/2658929}}
{{Authority control}}
[[Kategorya:1983 nagkagaradan]]
swb36w42o1hi6157p3l9uuqxx9mipt2
Larry Morey
0
52754
312102
289261
2026-10-30T00:13:22Z
CarlessParking
29749
/* */
312102
wikitext
text/x-wiki
Si '''Lawrence L. Morey''' (March 26, 1905 – May 8, 1971) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. in [[The Walt Disney Company|Disney]] films of the 1930s and 1940s, including "[[Heigh-Ho]]", "[[Some Day My Prince Will Come]]", and "[[Whistle While You Work]]", and was also responsible for adapting [[Felix Salten]]'s book ''[[Bambi, A Life in the Woods]]'' into the 1942 Disney film ''[[Bambi]]''. then went to work for [[Warner Bros.]] and [[Paramount Pictures|Paramount]], for whom he wrote the lyrics to "[[The World Owes Me a Living (song)|The World Owes Me a Living]]", composed by [[Leigh Harline]] and sung by [[Shirley Temple]] in the film ''[[Now and Forever (1934 film)|Now and Forever]]''. He joined Disney in 1933, and wrote songs for several [[animation|animated]] [[short film|shorts]], including ''[[The Wise Little Hen]]'' and ''[[The Grasshopper and the Ants (film)|The Grasshopper and the Ants]]''. Working with composer [[Frank Churchill]], he then wrote some 25 songs for Disney's first full-length cartoon, ''[[Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|Snow White and the Seven Dwarfs]]'', in 1937. Eight of their songs were used in the film, including "Heigh-Ho", "Some Day My Prince Will Come", "Whistle While You Work", and "I'm Wishing", and the film was nominated for an [[Academy Award]] for [[Academy Award for Best Original Score|Best Original Score]]. It is little known that Larry could only peck at the piano, due to his withered arm, but was very talented musically. Walt Disney used to say that a talented artist only had one great work in them, and would release them after he felt they had used that creativity. He said that Larry Morey was his one exception. Once Walt Disney was giving a tour of the studio to some guests, and they came upon Larry Morey leaning back in a chair with his eyes closed. Mr. Disney told the visitors to not disturb him because he was working. Larry had a great love for Japanese culture. He created a script about a cricket, set in the Japanese Edo period, that was never published. He named it ''Happy Mountain''.
In 1938 Morey collaborated with composer [[Albert Hay Malotte]] on the title song for ''[[Ferdinand the Bull (film)|Ferdinand the Bull]]'', which won an [[Academy Award for Best Animated Short Film]], and he worked with Frank Churchill on the score for ''[[The Reluctant Dragon]]'' in 1941. The following year he and [[Perce Pearce]] were responsible for adapting the book ''Bambi'' into the animated film of the same name. With Churchill, Morey was responsible for the film score, and both it and the song "Love Is a Song" were nominated for Oscars. In 1949, he received another Academy Award nomination, with composer Eliot Daniel, for the song "[[Lavender Blue|Lavender Blue (Dilly Dilly)]]", sung by [[Burl Ives]] in the film ''[[So Dear to My Heart]]''.
{{stub}}
[[Category:1905 births]]
[[Category:1971 deaths]]
5b6qev34boruelye4d3yb28t5bbncrw
312103
312102
2026-10-30T00:15:01Z
CarlessParking
29749
Created by translating the section "__LEAD_SECTION__" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1379061475|Larry Morey]]"
312103
wikitext
text/x-wiki
Si '''Lawrence L. Morey''' (March 26, 1905 – May 8, 1971) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. in [[The Walt Disney Company|Disney]] films of the 1930s and 1940s, including "[[Heigh-Ho]]", "[[Some Day My Prince Will Come]]", and "[[Whistle While You Work]]", and was also responsible for adapting [[Felix Salten]]'s book ''[[Bambi, A Life in the Woods]]'' into the 1942 Disney film ''[[Bambi]]''. then went to work for [[Warner Bros.]] and [[Paramount Pictures|Paramount]], for whom he wrote the lyrics to "[[The World Owes Me a Living (song)|The World Owes Me a Living]]", composed by [[Leigh Harline]] and sung by [[Shirley Temple]] in the film ''[[Now and Forever (1934 film)|Now and Forever]]''. He joined Disney in 1933, and wrote songs for several [[animation|animated]] [[short film|shorts]], including ''[[The Wise Little Hen]]'' and ''[[The Grasshopper and the Ants (film)|The Grasshopper and the Ants]]''. Working with composer [[Frank Churchill]], he then wrote some 25 songs for Disney's first full-length cartoon, ''[[Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|Snow White and the Seven Dwarfs]]'', in 1937. Eight of their songs were used in the film, including "Heigh-Ho", "Some Day My Prince Will Come", "Whistle While You Work", and "I'm Wishing", and the film was nominated for an [[Academy Award]] for [[Academy Award for Best Original Score|Best Original Score]]. It is little known that Larry could only peck at the piano, due to his withered arm, but was very talented musically. Walt Disney used to say that a talented artist only had one great work in them, and would release them after he felt they had used that creativity. He said that Larry Morey was his one exception. Once Walt Disney was giving a tour of the studio to some guests, and they came upon Larry Morey leaning back in a chair with his eyes closed. Mr. Disney told the visitors to not disturb him because he was working. Larry had a great love for Japanese culture. He created a script about a cricket, set in the Japanese Edo period, that was never published. He named it ''Happy Mountain''.
In 1938 Morey collaborated with composer [[Albert Hay Malotte]] on the title song for ''[[Ferdinand the Bull (film)|Ferdinand the Bull]]'', which won an [[Academy Award for Best Animated Short Film]], and he worked with Frank Churchill on the score for ''[[The Reluctant Dragon]]'' in 1941. The following year he and [[Perce Pearce]] were responsible for adapting the book ''Bambi'' into the animated film of the same name. With Churchill, Morey was responsible for the film score, and both it and the song "Love Is a Song" were nominated for Oscars. In 1949, he received another Academy Award nomination, with composer Eliot Daniel, for the song "[[Lavender Blue|Lavender Blue (Dilly Dilly)]]", sung by [[Burl Ives]] in the film ''[[So Dear to My Heart]]''.
{{stub}}
[[Category:1905 births]]
[[Category:1971 deaths]]
== __LEAD_SECTION__ ==
Lawrence
8sioz2allht1iqx15wi5krjp4yl50nu
312104
312103
2026-10-30T00:15:27Z
CarlessParking
29749
312104
wikitext
text/x-wiki
Si '''Lawrence L. Morey''' (March 26, 1905 – May 8, 1971) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. in [[The Walt Disney Company|Disney]] films of the 1930s and 1940s, including "[[Heigh-Ho]]", "[[Some Day My Prince Will Come]]", and "[[Whistle While You Work]]", and was also responsible for adapting [[Felix Salten]]'s book ''[[Bambi, A Life in the Woods]]'' into the 1942 Disney film ''[[Bambi]]''. then went to work for [[Warner Bros.]] and [[Paramount Pictures|Paramount]], for whom he wrote the lyrics to "[[The World Owes Me a Living (song)|The World Owes Me a Living]]", composed by [[Leigh Harline]] and sung by [[Shirley Temple]] in the film ''[[Now and Forever (1934 film)|Now and Forever]]''. He joined Disney in 1933, and wrote songs for several [[animation|animated]] [[short film|shorts]], including ''[[The Wise Little Hen]]'' and ''[[The Grasshopper and the Ants (film)|The Grasshopper and the Ants]]''. Working with composer [[Frank Churchill]], he then wrote some 25 songs for Disney's first full-length cartoon, ''[[Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|Snow White and the Seven Dwarfs]]'', in 1937. Eight of their songs were used in the film, including "Heigh-Ho", "Some Day My Prince Will Come", "Whistle While You Work", and "I'm Wishing", and the film was nominated for an [[Academy Award]] for [[Academy Award for Best Original Score|Best Original Score]]. It is little known that Larry could only peck at the piano, due to his withered arm, but was very talented musically. Walt Disney used to say that a talented artist only had one great work in them, and would release them after he felt they had used that creativity. He said that Larry Morey was his one exception. Once Walt Disney was giving a tour of the studio to some guests, and they came upon Larry Morey leaning back in a chair with his eyes closed. Mr. Disney told the visitors to not disturb him because he was working. Larry had a great love for Japanese culture. He created a script about a cricket, set in the Japanese Edo period, that was never published. He named it ''Happy Mountain''.
In 1938 Morey collaborated with composer [[Albert Hay Malotte]] on the title song for ''[[Ferdinand the Bull (film)|Ferdinand the Bull]]'', which won an [[Academy Award for Best Animated Short Film]], and he worked with Frank Churchill on the score for ''[[The Reluctant Dragon]]'' in 1941. The following year he and [[Perce Pearce]] were responsible for adapting the book ''Bambi'' into the animated film of the same name. With Churchill, Morey was responsible for the film score, and both it and the song "Love Is a Song" were nominated for Oscars. In 1949, he received another Academy Award nomination, with composer Eliot Daniel, for the song "[[Lavender Blue|Lavender Blue (Dilly Dilly)]]", sung by [[Burl Ives]] in the film ''[[So Dear to My Heart]]''.
{{stub}}
[[Category:1905 births]]
[[Category:1971 deaths]]
5b6qev34boruelye4d3yb28t5bbncrw
Maureen Larrazabal
0
54201
312193
295038
2026-10-30T11:57:43Z
Rosee09
33573
/* Buhay personal */
312193
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Maureen Larrazabal
| image =
| birth_date = {{birth date and age|df=yes|1979|09|23}}
| birth_place = [[Cebu City]], Philippines
| height = 5 ft 7 in{{citation needed|date=May 2025}}
| occupation = {{hlist|Actress|singer|model}}
| years_active = 1999–presente
}}
Si '''Maureen Larrazabal''' "Mau" ang apod saiya kan mga kabisto (namundag Septyembre 23, 1979) sarong Filipinang aktres<ref name=":1">https://alchetron.com/Maureen-Larrazabal</ref>, parakanta, asin komersyal na model, na mas midbid na gayo bilang myembro sa cast kan ''[[Bubble Gang]]'' (nagpoon 2013) asin kan saiyang papel komo si Mara sa ''[[Pepito Manaloto]]'' (nagpoon 2013), magkaparehas ina-ayre sa [[GMA Network]].<ref>https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/bakit-loyal-si-maureen-larrazabal-sa-kapuso-network-for-15-years/81360/?fbclid=IwY2xjawVRY-9leHRuA2FlbQIxMABwZG9mBWJyaWQRMTFjY01hTEJsTnVHTVFkZW1zcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEfV3UPZVoja16-_KqBJWT6ePvAy8KjrGVlBIY8ytVmTeIFnT287PfIcSkFcLI_aem_XHepGMTChcBcPHIyxR3xEA</ref>
==Buhay personal==
Si Larrazabal aki ni Nestor Vera Cruz asin Ana Marie Larrazabal. Siya igwang duwang tugang, si EJ Leonardo asin Raine (Lorraine Ana). Siya nagkamit nin Bachelor of Arts in Communication Arts na may espesyalidad sa Interior Design sa [[St. Paul University Quezon City]].
Durante kan [[COVID-19 na pandemiko sa Filipinas|COVID-19 na pandemiko]], si Larrazabal nagkaigwang sintomas kan [[Coronavirus disease 2019|COVID-19]] ultimong semana kan Hulyo 2020. Siya nagsadiring magkulong nin tolong semana hanggan mga sintomas nagpawara na. Alagad kan Sgosto 25 siya nagpositibo sa sarong swab test.<ref>{{cite news |last1=Santos |first1=Jamil |title=COVID-19 positive na si Maureen Larrazabal, pinapatatag ni Michael V. na gumaling na sa sakit |url=https://www.gmanetwork.com/news/balitambayan/chikamuna/755099/covid-19-positive-na-si-maureen-larrazabal-pinapatatag-ni-michael-v-na-gumaling-na-sa-sakit/story/ |accessdate=September 21, 2020 |agency=GMA News |date=September 10, 2020 |language=Filipino |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200922094302if_/https://www.gmanetwork.com/news/balitambayan/chikamuna/755099/covid-19-positive-na-si-maureen-larrazabal-pinapatatag-ni-michael-v-na-gumaling-na-sa-sakit/story/ |archivedate=September 22, 2020}}</ref> Kan Septyembre 19, saiyang pig'anunsyo na siya negatibo na sa virus kan siya pig-swab test giraray.<ref>{{cite news |last1=Acar |first1=Aedrianne |title=Maureen Larrazabal is now COVID-free |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/health/68921/maureen-larrazabal-is-now-covid-free/story |accessdate=September 21, 2020 |agency=GMA News |date=September 21, 2020 |archive-date=September 22, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200922094845/https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/health/68921/maureen-larrazabal-is-now-covid-free/story |url-status=live }}</ref>
Kan 2025, si Larrazabal pigbuyagyag niya na siya nagin buta nin duwang taon ta dai niya nahale an saiyang contact lenskan siya nagturog. Pero naremedyohan ini kan siya nag'agi sa sarong corneal transplant.<ref>{{cite news |title=Maureen Larrazabal blind for 2 years due to contact lens misuse |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2025/3/24/maureen-larrazabal-blind-for-2-years-due-to-contact-lens-misuse-1211 |accessdate=March 24, 2025 |agency=ABS-CBN |date=March 24, 2025 |archive-date=March 24, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250324072420/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2025/3/24/maureen-larrazabal-blind-for-2-years-due-to-contact-lens-misuse-1211 |url-status=live }}</ref>
Bago naging aktres si Mau ay dating bokalista kan grupong Big Deal , sarong banda na nagtutugtug sa ibang bansa sa laog kan 5-10 na taon.
May haloy nang kapadis sa edad na 23, nakipag-agom kan taon 2025. Igwa sindang duwang bakong biyolohikong aki. Nagtaram siya sa publiko manungod sa pagpili na dai mag-agom nin mas amay.<ref name=":1" />
Sa taon na 2010, siya binoto bilang saro sa FHM Top 25 Sexiest Women of the Decade sa Pilipinas.<ref>https://www.pep.ph/?fbclid=IwY2xjawVRZCJleHRuA2FlbQIxMABwZG9mBWJyaWQRMTFjY01hTEJsTnVHTVFkZW1zcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEfd85ZhTWCeaeuwHhYcl_R0wK-R9duTqNTI9Og7fxQvCOAJWqnQZCfmXb0SSM_aem_WMXE2JYvEpe2BuMIhaWl1Q</ref>
==Karera==
Bago siya naglaog sa industriya nin pelikula si Larrazabal nagluwas na sa mga komersyal sa telebisyon para sa pagtolod nin mga produkto arog kan rCondura Refrigerators, Skin Reborn, asin Gilbeys Gin.<ref>{{cite web|url=http://mauonline.8m.com/maureenelarrazabal/tv_shows.html|title=MauOnline: Maureene Larrazabal - TV Shows|first=Ricardo S. Jr.|last=Gonzales|publisher=|accessdate=3 June 2016|archive-date=March 29, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120329120143/http://mauonline.8m.com/maureenelarrazabal/tv_shows.html|url-status=live}}
</ref>
Si Larrazabal nagpoon an saiyang karera sa pelikula sa mga panggurang na temang pelikula arog kan ''[[Ekis: Walang Tatakas]]'' (1999), ''Unfaithful Wife 2'' (1999), ''Bulaklak ng Maynila'' (1999), ''[[Sugo ng Tondo]]'' (2000), asin ''Blood Surf'' (2000). Alagad, siya mayn talento sa akting kaya nakalaog na siya sa mga seryosong papel. Siya mam nagpoon nang mag'ako nin mga papel sa mga pasali sa telebisyon, arog kan siya yaon sa papel ni Carrie, sa sitcom na pangkomedya sa [[GMA Network]] tituladong ''[[Mikee Forever]]'' (1999). Inin nasundan pa nin mga pangkomedyang sitcom arog kan ''[[Iskul Bukol]]'' asin ''Gags Must Be Crazy'' sa Viva TV, ''[[Home Along Da Riles]]'' sa ABS-CBN, asin ''[[Bubble Gang]]'' (2013) sa GMA Network. Siya mas midbid na gayo sa papel niya bilang si Mara sa ''[[Pepito Manaloto|Pepito Manaloto: Ang Tunay na Kuwento]]'', na saiyang pigpapelan poon pa kan 2013.
An saiyang paglipat hali sa mga pelikulang pang gurang pasiring sa mayor na komedya sarong pambihirang parte kan saiyang karera.<ref>https://alchetron.com/Maureen-Larrazabal</ref>
==Filmograpiya==
===Pelikula===
{| class="wikitable sortable plainrowheaders"
|-
! Scope="col" | Taon
! Scope="col" | Titulo
! Scope="col" | Papel
|-
! rowspan="3" scope="row" | 1999
| ''[[Ekis: Walang Tatakas]]''
| Weng
|-
| ''Unfaithful Wife 2''
|
|-
| ''Bulaklak ng Maynila''
| Myrna
|-
! rowspan="3" scope="row" | 2000
| ''Mana-mana Tiba-tiba''
| Menchie
|-
| ''Juan & Ted: Wanted''
| Nurse Suzy
|-
| ''[[Sugo ng Tondo]]''
|
|-
! Scope="row" | 2001
| ''[[Blood Surf]]''
| Lemmya Lofranco
|-
! Scope="row" | 2009
| ''Manila Kingpin''
| Herself
|-
! Scope="row" | 2011
| ''[[My Valentine Girls]]''
| Korean Female Soldier
|}
===Telebisyon===
{| class="wikitable sortable plainrowheaders"
|-
! Scope="col" | Taon
! Scope="col" | Titulo
! Scope="col" | Papel
! Scope="col" class="unsortable" | Mga Nota
|-
! Scope="row" | 1999
| ''[[Mikee Forever]]''
| Herself
|
|-
! Scope="row" | 1999–2000
| ''[[Liwanag ng Hatinggabi]]''
|
|
|-
! Scope="row" | 2001
| ''[[Kool Ka Lang]]''
| Maina
|
|-
! Scope="row" | 2002–2013; 2017
| ''[[Bubble Gang]]''
| Herself
|
|-
! Scope="row" | 2002
| ''[[Sana ay Ikaw na Nga (2001 TV series)|Sana ay Ikaw na Nga]]''
| Pandora
|
|-
! Scope="row" | 2003–2007
| ''[[Lagot Ka... Isusumbong Kita!|Lagot Ka, Isusumbong Kita]]''
| Tisay
|
|-
! Scope="row" | 2004–2005
| ''[[Forever in My Heart]]''
| Vicky Abrera
|
|-
! Scope="row" | 2005
| ''[[Darna (2005 TV series)|Mars Ravelo's Darna]]''
| Aio
|
|-
! Scope="row" | 2005–2006
| ''[[My Guardian Abby]]''
| Lucy
|
|-
! rowspan="2" scope="row" | 2006
| ''[[Gulong ng Palad]]''
| Khyna
|
|-
| ''[[Love to Love (TV program)|Love to Love]]''
| Thalia
|
|-
! rowspan="2" scope="row" | 2007
| ''[[Bahay Mo Ba 'To?]]''
| Nicole
|
|-
| rowspan="2" scope="row" | ''[[Sine Novela]]''
| Betty
| Episode: "Pati Ba Pintig Puso?"
|-
! Scope="row" | 2007–2008
| Bunny
| Episode: "Pasan Ko Ang Daigdig"
|-
! Scope="row" | 2007–2008
| ''[[Kamandag|Carlo J. Caparas' Kamandag]]''
| Cathy
|
|-
! Scope="row" | 2008
| ''[[Ako si Kim Samsoon]]''
| Mau Timbol
|
|-
! rowspan="2" scope="row" | 2009
| ''[[Darna (2009 TV series)|Mars Ravelo's Darna]]''
| Dina Arcilla / Babaeng Bampira
|
|-
| ''[[Zorro (Philippine TV series)|Zorro]]''
| Bella
|
|-
! rowspan="3" scope="row" | 2010
| ''[[Ina, Kasusuklaman Ba Kita?]]''
| Teenage Alvina
|
|-
| ''[[Pilyang Kerubin]]''
| Azura
|
|-
| ''[[Jillian: Namamasko Po]]''
| Lizzie
|
|-
! Scope="row" | 2013
| ''[[Anna Karenina (2013 TV series)|Anna Karenina]]''
| Suzana "Suzie" Zamora
|
|-
! Scope="row" | 2013–2014
| ''[[Adarna (TV series)|Adarna]]''
| Jinky
|
|-
! Scope="row" | 2014–present
| ''[[Pepito Manaloto|Pepito Manaloto: Ang Tunay na Kwento]]''
| Mariano / Mara Quijano
|
|-
! rowspan="2" scope="row" | 2015
| ''[[Karelasyon]]''
| Herself (various roles)
| Episode role
|-
| ''[[Healing Hearts]]''
| Kleng Samonte
|
|-
! rowspan="6" scope="row" | 2017
| ''[[Imbestigador]]''
| Mary Grace Paz
| Episode role
|-
| ''[[G.R.I.N.D. Get Ready It's a New Day|G.R.I.N.D.]]''
| Diana Perez
|
|-
| ''[[Encantadia (2016 TV series)|Encantadia]]''
| Lanzu
|
|-
| ''Imbestigador''
| Beth
| Episode role
|-
| ''[[Mulawin vs. Ravena]]''
| Belinda
|
|-
| ''[[Haplos (TV series)|Haplos]]''
| Mama Sol Españo
|
|-
! Scope="row" | 2018
| ''[[Kambal, Karibal]]''
| Madam Strong Beauty
|
|-
! rowspan="2" scope="row" | 2019
| ''[[TODA One I Love]]''
| Jane Magsino
|
|-
| ''[[The Better Woman (TV series)|The Better Woman]]''
| Ruby
|
|-
! Scope="row" | 2019–2020
| ''[[One of the Baes]]''
| Carmina Rivera-Biglangdapa
|
|-
! rowspan="4" scope="row" | 2021
| ''[[Wish Ko Lang!]]''
| Mildred
| Episode: "Nilapa ng Aso"
|-
| ''[[The Lost Recipe]]''
| Cherry Valencia
|
|-
| ''Wish Ko Lang!''
| Precy
| Episode: "Maling Akala"
|-
| ''[[Dear Uge]]''
| Madam Hussein
| Episode: "Ampon ng Kadiliman"
|-
! Scope="row" | 2022
| ''[[Artikulo 247]]''
| Pinky
|
|-
! Scope="row" | 2023–2024
| ''[[Black Rider (TV series)|Black Rider]]''
| Kapitana Babylyn Hilario
|
|-
! rowspan="2" scope="row" | 2025
| ''[[Tadhana]]''
| Glenda
| Episode: "Family Affairs"
|-
| ''[[My Father's Wife]]''
| Susan
|
|}
==References==
{{Reflist|2}}
{{authority control}}
{{DEFAULTSORT:Larrazabal, Maureen}}
[[Kategorya:Mga Buruhay]]
[[Kategorya:Mga Filipinong aktres sa pelikula]]
[[Kategorya:Filipino television actresses]]
[[Kategorya:Mga Filipinong babaeng komedyante]]
[[Kategorya:Mga aktres na taga Manila]]
[[Kategorya:Mga parakantang haleng Cebu City]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Basko]]
[[Kategorya:Mga Filipinong may dugong Espanyol]]
[[Kategorya:Mga 1979 na kamundagan]]
[[Kategorya:Mga ika-21ng siglong mgsa parakantang Filipino]]
[[Kategorya:Mga tauhan ninG MA Network (kompanya)]]
[[Kategorya:Mga aktres haleng Cebu City]]
okrsroz4nf2lq1zv79ssyzqx10b1pou
DWPA
0
54482
312081
296933
2026-10-29T22:16:40Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312081
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox radio station
| name = El Oro Radyo
| callsign = DWPA
| logo =
| city = [[Aroroy]]
| area = [[Masbate]] at mga karatig na lugar
| branding = El Oro Radyo 97.5
| airdate = December 11, 2012
| frequency = 97.5 MHz
| format = [[Community radio]]
| language = [[Wikang Masbatenyo|Masbateño]], [[Filipino language|Filipino]]
| licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]]
| power = 1,000 watts
| erp =
| class =
| callsign_meaning =
| affiliations = [[Presidential Broadcast Service]]
| owner = [[Aroroy|Pamahalaan ng Aroroy]]
| website =
}}
An '''DWPA''' (97.5 [[:en:FM broadcasting|FM]]), nag'eere bilang '''El Oro Radyo 97.5''', sarong istasyon nin radyo na sadiri asin pigpapadalagan kan Gobyerno nin [[Aroroy]]. An estudyo asin transmitter kaini makukua sa Don Pablo dela Rosa St., Brgy. Poblacion, [[Aroroy]].<ref>{{Cite web |title=2015 ANNUAL PERFORMANCE REPORT {{!}} NTC Region 8 |url=http://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025131109/https://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |archive-date=October 25, 2022 |access-date=July 29, 2019}}</ref><ref>{{Cite web |title=EL ORO RADYO: Aroroy’s FM Radio |url=http://aroroy.masbate.gov.ph/mdrrmcs-sophisticated-early-warning-device-system-fm-radio/ |access-date=2025-09-17 |archive-date=2016-12-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161229014857/http://aroroy.masbate.gov.ph/mdrrmcs-sophisticated-early-warning-device-system-fm-radio/ |dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web |title=CDC faculty pre-test info materials in Masbate and N. Samar |url=http://www.devcom.edu.ph/site/cdc-faculty-pre-test-info-materials-in-masbate-and-n-samar.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190729144638/http://www.devcom.edu.ph/site/cdc-faculty-pre-test-info-materials-in-masbate-and-n-samar.html |archive-date=July 29, 2019 |access-date=July 29, 2019}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
{{Masbate Radio}}
[[Kategorya:Mga istasyon nin radyo sa Masbate]]
bcb32fgwlra78l4wtfs495fid3br67y
David Hurley
0
55237
312083
300798
2026-10-29T22:31:55Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312083
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| honorific-prefix = [[General (Australia)|General]] [[The Honourable]]
| name = David Hurley
| honorific-suffix = {{post-nominals|country=AUS|size=100|sep=,|AC|CVO|DSC|FTSE}}
| image = David Hurley official photo (3x4 cropped).jpg
| alt = Head shot of Hurley smiling
| caption = Official portrait, 2019
| office2 = 27th [[Governor-General of Australia]]
| term_start2 = 1 July 2019
| term_end2 = 1 July 2024
| monarch2 = [[Elizabeth II]]<br/>[[Charles III]]
| primeminister2 = [[Scott Morrison]]<br/>[[Anthony Albanese]]
| predecessor2 = [[Peter Cosgrove|Sir Peter Cosgrove]]
| office3 = Governor of New South Wales
| term_start3 = 2 October 2014
| term_end3 = 1 May 2019
| lieutenant3 = [[Tom Bathurst]]
| premier3 = [[Mike Baird]]<br/>[[Gladys Berejiklian]]
| monarch3 = [[Elizabeth II]]
| predecessor3 = [[Marie Bashir|Dame Marie Bashir]]
| successor3 = [[Margaret Beazley]]
| order3 = 38th
| birth_name = David John Hurley
| birth_date = {{Birth date and age|1953|08|26|df=yes}}
| birth_place = [[Wollongong]], [[New South Wales]], Australia
| death_date =
| death_place =
| nationality = Australian
| spouse = {{marriage|Linda McMartin|1977}}
| children = 3
<!-- Military service -->| allegiance = Australia
| branch = [[Australian Army]]
| serviceyears = 1972–2014
| rank = [[General (Australia)|General]]
| unit =
| commands = [[Chief of the Defence Force (Australia)|Chief of the Defence Force]] (2011–2014)<br/>[[Vice Chief of the Defence Force (Australia)|Vice Chief of the Defence Force]] (2008–2011)<br/>[[Chief of Joint Operations (Australia)|Chief of Joint Operations]] (2007–2008)<br/>[[Chief of Capability Development Group]] (2003–2007)<br/>[[Commander Forces Command (Australia)|Land Commander Australia]] (2002–2003)<br/>[[1st Brigade (Australia)|1st Brigade]] (1999–2000)<br/>[[1st Battalion, Royal Australian Regiment]] (1991–1993)
| battles = [[Operation Solace]]
| mawards = [[Companion of the Order of Australia]]<br/>[[Distinguished Service Cross (Australia)|Distinguished Service Cross]]<br/>[[Order of Saint John (chartered 1888)|Knight of the Order of Saint John]]
| signature = David Hurley signature.svg
| successor2 = [[Sam Mostyn]]
}}
Si [[Heneral (Australya)|Heneral]] '''David John Hurley''' (namundag 26 Agosto 1953) sarong australyanong dating politiko asin opisyal sa miitar. Sarong senyor na opisyal sa [[Australian Army]], siya nagsirbe komo ika-27ng [[gobernador-henera nin Australya]] poon 2019 sundo' 2024. Siya dati man na ika-38ng [[gobernador nin New South Wales]] poon 2014 abot 2019.
Sa lawig nin 42 na taon na karera sa militar, si Hurley natoka sa operasyon na inapod [[Operation Solace]] duman sa [[Somalia]] kan 1993, kun saen siya an namoon sa [[1st Brigade (Australia)|1st Brigade]] (1999–2000), siya pa an inagural na [[Chief Capability Development Group|Chief of Capability Development Group]] (2003–2007) asin [[Chief of Joint Operations (Australia)|Chief of Joint Operations]] (2007–2008) dangan nagsirbe bilang [[Vice Chief of the Defence Force (Australia)|Vice Chief of the Defence Force]] (2008–2011). An karera niya nagsakat sa kaitaasi kan siya nanombrahan [[Chief of the Defence Force (Australia)|Chief of the Defence Force]] kan 4 Hulyo 2011, sa pagsangle ki Air Chief Marshal [[Angus Houston]].<ref name=cdf>{{Cite news |first=James |last=Massola |title=David Hurley is made new defence force chief as part of sweeping renewal of top brass |url=http://www.theaustralian.com.au/national-affairs/defence/david-hurley-is-made-new-defence-force-chief-as-part-of-sweeping-renewal-of-top-brass/story-e6frg8yo-1226067082383 |work=The Australian |publisher=News Limited |date=1 June 2011 |access-date=9 June 2011 |url-access=subscription |archive-date=14 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200414093415/http://www.theaustralian.com.au/national-affairs/defence/david-hurley-is-made-new-defence-force-chief-as-part-of-sweeping-renewal-of-top-brass/story-e6frg8yo-1226067082383 |url-status=dead }} {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Si Hurley nagretiro sa army kan Hunyo 2014 asin dangan nagsalida ki [[Marie Bashir]] bilang gobernador kan New South Wales kan Oktobre 2014 sa nominasyon ni Premier [[Mike Baird]]. An saiyang termino nagtapos kan Mayo 2019 asin ta siya sunod naman nanombrahan ni Queen [[Elizabeth II]] komo gobernador-heneral sa nominasyon ni Primer Ministro [[Scott Morrison]]. An saiyang 5-taon na toka nagpoon Hulyo 2019 asin nagpaso kan Hulyo 2024, na an kagsalida saiya iyo si [[Sam Mostyn]].
[[File:131121-D-HU462-072 (10999321763) (David Hurley cropped).jpg|left|thumb|280px|Si David Hurley]]
==Toltolan==
{{reflist}}
[[Kategorya:Mga namundag kan 1953]]
[[Kategorya:Chiefs of Capability Development Group (Australia)]]
[[Kategorya:Chiefs of Joint Operations (Australia)]]
[[Kategorya:Chiefs of the Defence Force (Australia)]]
[[Kategorya:Commanders of the Legion of Merit]]
[[Kategorya:Companions of the Order of Australia]]
[[Kategorya:Australian Commanders of the Royal Victorian Order]]
[[Kategorya:Fellows of the Australian Academy of Technological Sciences and Engineering]]
[[Kategorya:Mga Gobernador nin New South Wales]]
[[Kategorya:Honorary air commodores of the Royal Australian Air Force]]
[[Kategorya:Knights of the Order of St JohnLand Commanders (Australia)]]
[[Kategorya:Mga Buruhay]]
[[Kategorya:Mga opisyal sa Legion of Honour]]
[[Kategorya:Mga tawo na taga Wollongong]]
fdgfzn1tk07hl1toskj9rthlbaqiyu2
Nakisanze Segawa
0
55451
312161
308813
2026-10-30T06:25:20Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312161
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| name = Nakisanze Segawa
| image =
| caption =
| birth_date =
| birth_place = [[Uganda]]
| death_date =
| death_place =
| occupation = Parasurat
| education =
| alma_mater =
| genre = Rawit, Piksyon
| subject =
| notableworks = The Triangle
| awards =
| website =
}}
Si '''Nakisanze Segawa''' sarong [[Ugandano]]ng poeta<ref name=sundaymonitor>[http://www.monitor.co.ug/artsculture/Entertainment/Taking-literature-back-home/-/812796/2207106/-/gf9s9y/-/index.html "Taking literature back home"] monitor.co.ug. Retrieved 1 February 2015.</ref> asin paraosipon.<ref name=monitor>[http://www.monitor.co.ug/artsculture/Reviews/-/691232/1297520/-/4x0n5z/-/index.html "BOOK THEY READ: Nakisanze Segawa- Author"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190717020012/https://www.monitor.co.ug/artsculture/Reviews/-/691232/1297520/-/4x0n5z/-/index.html |date=2019-07-17 }} monitor.co.ug. Retrieved 20 November 2014.</ref> Siya an autor kan 2016 na nobelang ''The Triangle''.<ref name=observeruganda>{{cite web|url=http://www.observer.ug/education/46383-seeing-kabaka-mwanga-as-never-before|title=Seeing Kabaka Mwanga as never before|first=Christine|last=Nabasumba|website=observer.ug|date=12 September 2016|access-date=13 September 2016|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408100816/https://www.observer.ug/education/46383-seeing-kabaka-mwanga-as-never-before|url-status=dead}}</ref> Siya nagkamit kan ikatolong premyo sa 2010 Beverley Nambozo Poetry Award para sa rawitrdawit niyang "The hustler".<ref name=bnpoetryaward>[http://www.bnpoetryaward.co.ug/winning-poems-2010 "Winning Poems – 2010"] bnpoetryaward.co.ug. Retrieved 20 November 2014. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228100204/http://www.bnpoetryaward.co.ug/winning-poems-2010/ |date=28 December 2014 }}</ref><ref name=observer>[http://www.observer.ug/index.php?option=com_content&view=article&id=9353:star-trail-may-the-goats-race-again "Sophie Alal wins 2010 Beverley Nambozo Poetry Award"] observer.ug. Retrieved 20 November 2014.</ref> Siya partisipante sa Ebedi International Residencys sa [[Iseyin]], Nigeria, kan Enero 2015.<ref name=artmovesafrica>[https://artmovesafrica.org/2015/01/20/grantee-on-the-road-nakisanze-segawa/ "Grantee on the Road: Nakisanze Segawa"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230406205230/https://artmovesafrica.org/2015/01/20/grantee-on-the-road-nakisanze-segawa/ |date=2023-04-06 }} artmovesafrica.org. Retrieved 6 July 2022.</ref><ref>{{cite web|url=https://www.naijatimes.ng/flashback-an-ebedi-reunion-in-uganda/|title=Flashback: An Ebedi reunion in Uganda|website=NaijaTimes|date=12 October 2020|access-date=6 July 2022|archive-date=6 July 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220706165352/https://www.naijatimes.ng/flashback-an-ebedi-reunion-in-uganda/|dead-url=yes}}</ref>
==Mga tinokda==
Si Nakisanze Segawa sarong performance poet na binabasa saiyang mga rawit sa [[Luganda]] asin sa [[tataramon na Ingles|Ingles]].<ref name=theeastafrican>[https://www.theeastafrican.co.ke/magazine/A-tribute-to-Maya-Angelou-in-Luganda/-/434746/2418838/-/10bmbgkz/-/index.html "A tribute to Maya Angelou in Luganda"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190717020014/https://www.theeastafrican.co.ke/magazine/A-tribute-to-Maya-Angelou-in-Luganda/-/434746/2418838/-/10bmbgkz/-/index.html |date=2019-07-17 }} theeastafrican.co.ke. Retrieved 9 December 2014.</ref> An saiyang mga trabaho napublikar sa magkapirang mga antolohiya.<ref name=posthaven>[http://kalamu.posthaven.com/review-booksummoning-the-rains-african-women "REVIEW: Book—Summoning the Rains: African women on patriarchy"] artmovesafrica.org. Retrieved 17 February 2015.</ref> An saiyang nobelang ''The Triangle'' napublikar kan 2016.<ref name=obs-erver>{{cite web|url=http://www.observer.ug/special-editions/46299-move-over-achebe-ngugi-soyinka%20%22Move%20over%20Achebe,%20Ngugi,%20Soyinka|title=Move over Achebe, Ngugi, Soyinka|website=observer.ug|date=7 September 2016|first=Moreen|last=Mpamukama|access-date=22 November 2016|archive-date=11 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220911114243/https://www.observer.ug/special-editions/46299-move-over-achebe-ngugi-soyinka%20%22Move%20over%20Achebe,%20Ngugi,%20Soyinka|url-status=dead}}</ref><ref name=nation>[http://www.nation.co.ke/lifestyle/myNetwork/BOOK-REVIEW-The-Triangle-by-Nakisanze-Segawa/3141096-3416312-format-xhtml-i1ciw6/index.html "BOOK REVIEW: The Triangle by Nakisanze Segawa"] nation.co.ke. Retrieved 24 November 2016.</ref>
==Mga obrang napublikar==
===Nobela===
*{{cite book | title=The Triangle | url=https://archive.org/details/triangle0000sega | publisher=Mattville Publishing House | year=2016| isbn=978-9970-958-108}}
===Mga rawitdawit===
*"Zibogola!" and "The hustler", in {{cite book | title=A thousand voices rising: An anthology of contemporary African poetry | editor=Beverley Nambozo Nsengiyunva | publisher=BN Poetry Foundation | year=2014 | ISBN=978-9970-9234-0-3}}
*"I love school", in {{cite book | title=The Butterfly Dance: words and sounds of colour | editor-first=Okaka|editor-last= Dokatum|editor2= Rose Rwakasisi | publisher=Femrite Publications | year=2009 | ISBN=978-9970-700-18-9}}
*"African sun" and "Jump", in {{cite book | title=Painted Voices: A collage of art and poetry, volume II | publisher=Femrite Publications | year=2009 | ISBN=978-9970-700-18-9}}
===Mga istorya===
* "Walking the Familiar Path", in {{cite book | title=Summoning the Rains | url=https://archive.org/details/summoningrains3r0000femr | editor-first=Hilda|editor-last= Twongyeirwe|editor-link=Hilda Twongyeirwe|editor2= [[Ellen Banda-Aaku]] | publisher=Femrite Publications | year=2012 | ISBN=9789970700257}}
* "JJ", in {{cite book | title=Never Too Late | url=https://archive.org/details/nevertoolate0000unse | editor-first= Hilda|editor-last= Twongyeirwe|editor2= Aaron Mushengyezi | publisher=Femrite Publications | year=2011 | ISBN=9789970700233}}
*[https://jalada.org/2015/09/15/luweero-traingle-by-nakisanze-segawa/ "Luweero Triangle"] in ''Jalada'' (2015)
==Toltolan==
{{Reflist|30em}}
==Mga panluwas na takod==
*[http://startjournal.org/2012/07/summoning-the-rains-african-women-on-patriarchy "Summoning the Rains: African women on patriarchy"]
*[http://www.commonwealthwriters.org/projects/editing "EDITING"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190717021523/https://www.commonwealthwriters.org/projects/editing/ |date=2019-07-17 }}
*[https://web.archive.org/web/20230406205231/http://somanystories.ug/tag/anthology "A Thousand Voices Rising and Spoken word vs Written form"]
* Abubaker Mayemba, [https://www.observer.ug/lifestyle/56159-nambozo-a-public-speaker-promoting-poetry "Nambozo, a public speaker promoting poetry"], ''The Observer'' (Uganda), 26 November 2017.
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Segawa, Nakisanze}}
[[Kategorya:Mga ika-21ng siglong mga Ugandanong parasurat halipot na osipon]]
[[Kategorya:Mga ika-21ng siglong mga Ugandanong pararawit]]
[[Kategorya:Mga ika-21ng siglong mga Ugandanong babaeng parasurat]]
[[Kategorya:Kumusha]]
[[Kategorya:Mga Buruhay]]
[[Kategorya:Mga Ugandanong mga babaeng pararawit]]
[[Kategorya:Mga Ugandanong mga babaeng parasurat halipont na osipon]]
jro1r89za61oy1qlkn4tsodtoofqopw
Joy Barcoma
0
55512
312181
302374
2026-10-30T08:48:52Z
Raeinxx
33279
312181
wikitext
text/x-wiki
{{Reflist}}{{Reflist}}
'''Si Joy Mayanne Felix Barcoma''' (namundag kan Disyembre 17, 1998) sarong Filipinang beauty queen na kinoronahan nin Miss Philippines Earth 2025 . Siya an nagrepresentar kan Pilipinas sa kompetisyon kan Miss Earth 2025 asin natapos nin runner-up.<ref>https://events.musicofourdesire.com/person/joy-barcoma</ref>
== Amay na buhay asin edukasyon ==
Si Joy Barcoma namundag sa [[Bacoor]], Cavite, kun saen siya ang pinakamatuang aki sa saiyang pamilya. Sa saiyang vidyo na pig introdusir kan pageant, sinabi niya na an pagigin pinakagurang, nagtao saiya nin makusog na pagmati nin responsibilidad asin amay na mga kakayahan sa liderato. Siya sarong gradwado kan [[Politeknikong Unibersidad kan Filipinas|Unibersidad Politeknikal kan Filipinas]] (PUP) na may kurso sa pagbrodkast.<ref>https://metro.style/metro-style/people/2025/8/11/who-is-miss-philippines-earth-2025-joy-barcoma-here-are-10-things-about-her-0104</ref>
[[Ladawan:Joy Barcoma at the National Family Day 2025 Celebration in Bacoor.jpg|thumb]]
Pagkatapos maggradwar, nagtrabaho siya bilang sarong taga suporta sa mental health asin disaster preparedness. Sarong bilang embasador para sa LoveYourself, sarong non-profit na naka base sa Pilipinas na nakasentro sa sekswal na salud nin kaaraman [[HIV|sa HIV]], asin bilang sarong pamayo kan Youth for Mental Health sa [[Calabarzon]] .
== Pageantry ==
Si Barcoma enot na nag-ayon sa ''Miss World Philippines 2021'', kun saen siya nakalaog sa Top 24 asin nanggana bilang sarong "Beauty with a Purpose" kan pageant.<ref>https://pipolmgzn.com/joy-barcoma-beauty-that-moves-the-earth/</ref>
Kan 2025, siya an nagrepresentar sa Bacoor nin ''Miss Philippines Earth 2025'' bilang saro sa opisyal na 36 na delegado. Sa huring parte kan hapot asin simbag kan kompetisyon, hinapot an mga finalist kun pano ninda gagamiton an plataporma kan pageant tanganing makagibo nin positibong epekto sa saindang mga komunidad. Nagsimbag si Barcoma na gagamiton niya an plataporma kan pageant tanganing maipalakop an eco-consciousness sa mga hobenes, maipalakop an mga makabagong solusyon, asin an mga inklusibong oportunidad tanganing makatabang sa pag-uswag.
Si Barcoma padagos na nanggana kan titulong ''Miss Philippines Earth 2025'', na nakakua nin karapatan na magrepresentar kan Pilipinas sa ''Miss Earth 2025'' . Kan banggi nin koronasyon kan Nobyembre 5, 2025, siya nakatapos sa top 8. Siya pigdeklarar na saro sa mga runner-up, kaiba an mga representante gikan sa Brazil, Chile, asin Ukraine.<ref>https://www.imdb.com/name/nm13103701/</ref>
n14lcnx2tedx1hmwqyuds2zf2rt9ouq
Rosalinda Orosa
0
55575
312175
302547
2026-10-30T08:14:33Z
Raeinxx
33279
312175
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer|name=Rosalinda Orosa|birth_date={{birth date|1923|11|30}}|death_date={{death date and age|2023|12|13|1923|11|30}}|occupation=Journalist|birth_place=[[Manila]], [[Insular Government of the Philippine Islands|Philippine Islands]]|awards=[[Premio Zobel]]|education={{plainlist|*[[University of the Philippines Manila]]
*[[Radcliffe College]]}}|relatives=[[Leonor Orosa-Goquingco]] (sister) <br/> [[María Orosa]] (aunt)}}
'''Si Rosalinda Luna Orosa''' (Nobyembre 30, 1923 – Disyembre 13, 2023) sarong Pilipinang peryodista, parasurat sa tataramon na Espanyol, asin kritiko pag-abot sa pag-arte. Siya sarong miyembro kan [[Akademyang Pilipino kan Tataramon na Espanyol|Philippine Academy of the Spanish Language]] asin ganador kan Premio Zobel. Saro siya sa mga parasurat sa peryodikong inaapod na ''The Manila Times'' .
==Amay na Buhay asin Edukasyon==
Si Rosalinda Orosa namundag sa [[:en:Manila|Manila]]. An saiyang mga magurang na sinda [[:en:Sixto_Orosa|Dr. Sixto Ylagan Orosa Sr.]] asin [[:en:Severina_de_Orosa|Dr. Severina Luna]] parehong mga doktor asin mga parasurat.<ref>https://lifestyle.inquirer.net/482039/in-memoriam-rosalinda-luna-orosa-the-mother-of-philippine-arts-and-culture/</ref> Nagsirbi an saiyang mga magurang bilang mga misyonerong Kristiyano sa [[:en:Sulu|Sulu.]] An saiyang ama na nagtogdas nin 17 na pampublikong ospital sa Pilipinas; an saiyang ina man nagtogdas kan Kababaihang Rizalista, an grupo kan mga kababaihan na katumbas kan [[:en:Knights_of_Rizal|Knights of Rizal.]]<ref>https://lifestyle.inquirer.net/482039/in-memoriam-rosalinda-luna-orosa-the-mother-of-philippine-arts-and-culture/</ref>
Igwa si Rosalinda nin apat na tugang,an duwa sa pinakabantog iyo an pararayaw na [[:en:Leonor_Orosa-Goquingco|Leonor]] asin bankero na si Sixto Jr.Nagdakula siya na nagtataram nin Espanyol kaiba an saiyang pamilya.<ref>https://books.google.com.ph/books?id=joZlAAAAMAAJ&q=%22rosalinda+orosa%22&redir_esc=y</ref> Sa edad na 14, nag enrol siya sa [[:en:University_of_the_Philippines_Manila|University of the Philippines Manila]] tanganing mag-adal nin English Literature.<ref>{{Cite web|last=Singian|first=Lala|date=2023-12-15|title=In Memoriam: Rosalinda Luna Orosa, the Mother of Philippine Arts and Culture|url=https://lifestyle.inquirer.net/482039/in-memoriam-rosalinda-luna-orosa-the-mother-of-philippine-arts-and-culture/|access-date=2024-01-17|website=Lifestyle.INQ|language=en-US}}</ref>Pagkatapos maggraduwar, nag adal siya sa [[:en:Radcliffe_College|Radcliffe College]] huli sa scholarship, kun saen nakua niya an saiyang graduate degree sa English Literature. Ipinaabot niya an saiyang pag-adal sa literatura asin gramatika nin Espanyol sa [[:en:National_Autonomous_University_of_Mexico|University of Mexico.]]<ref>{{Cite web|last=Jess|first=Amb Herbert D.|date=2002-12-15|title=Without Prejudice to the Arts|url=https://www.philstar.com/other-sections/starweek-magazine/2002/12/15/188049/without-prejudice-arts|access-date=2024-01-17|website=Philstar.com}}</ref>
==Karera==
Pagkatapos magraduwar sa kolehiyo, si Orosa nagpoon magtrabaho bilang proofreader sa [[:en:Manila_Chronicle|Manila Chronicle]],<ref>{{Cite web|last=Singian|first=Lala|date=2023-12-15|title=In Memoriam: Rosalinda Luna Orosa, the Mother of Philippine Arts and Culture|url=https://lifestyle.inquirer.net/482039/in-memoriam-rosalinda-luna-orosa-the-mother-of-philippine-arts-and-culture/|access-date=2024-01-17|website=Lifestyle.INQ|language=en-US}}</ref>kun saen nagsirbi man siya bilang kolumnista asin nagpadagos sagkod kan 1950s.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=HYYLAQAAMAAJ&q=%22rosalinda+orosa%22|title=The Power and the Glory: The Story of the Manila Chronicle 1945–1998|last=Rodrigo|first=Raul|date=2007|publisher=Eugenio Lopez Foundation|isbn=978-971-93668-1-2|pages=133|language=en}}</ref>Si Orosa pinakabantog sa saiyang mga pagsusurat manungod sa musika, pero nagsusurat man siya manungod sa teatro.Nagsurat si Orosa para sa nakapirang kompanya nin diyaryo sa Pilipinas, arog kan The Manila Times<ref>{{Cite web|last=|first=|date=2024-01-18|title=Rosalinda Orosa {{!}} Author|url=https://www.manilatimes.net/author/rosalinda-orosa|access-date=2024-01-18|website=The Manila Times|language=en}}</ref> asin Daily Express.<ref>{{Cite web|last=Jess|first=Amb Herbert D.|date=2002-12-15|title=Without Prejudice to the Arts|url=https://www.philstar.com/other-sections/starweek-magazine/2002/12/15/188049/without-prejudice-arts|access-date=2024-01-17|website=Philstar.com}}</ref>
Kan 1981 sagkod 1984, siya an naging sekretarya kan Christian Art Society of the Philippines. Nagpadagos si Orosa sa pagsura sagkod sa ika-21ng siglo. Kan 2006, nagsusurat siya para sa [[:en:The_Philippine_Star|The Philippine Star]] sa mga Kolum sa Sunday Strokes asin Table Talk.Kan 2011, pigpublikar niya an librong ''Turning Back the pages'', na igwa nin mga paghorop-horop manungod sa saiyang buhay.<ref>{{cite web|last=Viernes|first=Marylaine Louise|date=2011-01-10|title=Writer Rosalinda Orosa launches latest book|url=https://www.manilatimes.net/2011/01/10/news/top-stories/writer-rosalinda-orosa-launches-latest-book/649034|access-date=2024-01-18|website=The Manila Times|language=en}}</ref>
12yi6hslkwdeqkd37tu9wlss5tgi9jm
Merlie M. Alunan
0
55635
312160
307586
2026-10-30T06:20:46Z
Raeinxx
33279
312160
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer|image=Merlie M. Alunan.jpg|caption=|alt=|birth_date={{birth date and age|mf=y|1943|12|14}}|birth_place=[[Dingle, Iloilo]]|death_date=|death_place=|spouses=|children=|education=[[Silliman University]]|genre=[[poetry]], [[short story]], [[essays]]|notableworks={{unbulleted list|''Amina among the Angels'' (1997)|''Tales of the Spider Woman'' (2010)}}|awards={{ubl|[[Palanca Awards]] (1988, 1992, 2007, 2010)|[[Philippine National Book Awards]] (2017, 2018, 2019)}}|signature=}}
'''Si Merlie M. Alunan''' (namundag kan Disyembre 14, 1943) sarong dakulang pig-gawadan na Filipinang pararawit, paratukdo asin mentor ,asin trabahador kultural sa Visayas.<ref>https://merliemalunan.wordpress.com/about/</ref>
== Buhay ==
Si Merlie M. Alunan namundag kan Disyembre 14, 1943, sa [[Dingle|Dingle, Iloilo]] . Naggradwar si Alunan sa [[:en:Silliman_University|Silliman University]]<ref>The 37th National Book Awards Winners (Best books published in the Philippines in 2017)"</ref> na may MA sa creative writing kan 1974. Nagtukdo siya nin Literatura sagkud Creative Writing sa University of the Philippines Visayas Tacloban College . <ref>{{cite web|title=Merlie M. Alunan|url=http://panitikan.com.ph/authors/a/mmalunan.htm|website=Panitikan.com.ph|access-date=9 December 2020|date=8 October 2019}}</ref> Siya nagawaran na Propesor Emeritus kan UP Visayas kan 2008 sa saiyang pagretiro. Nag-eerok siya sa [[Tacloban|siyudad nin Tacloban]] .
== Mga onra asin premyo ==
=== Mga lokal na premyo, onra, asin mga distinksyon ===
{| class="wikitable"
|+Don Carlos Palanca Memorial Awards para sa Literatura <ref>{{Cite web|title=Directory of Winners|url=http://www.palancaawards.com.ph/index.php/directory-of-palanca-winners|access-date=2020-11-11|website=www.palancaawards.com.ph|archive-date=2021-01-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20210128094239/https://www.palancaawards.com.ph/index.php/directory-of-palanca-winners|dead-url=yes}}</ref>
! Taon
! Titulo kan trabaho/mga
! Kategorya
! Premyo
|-
| 1985
| "An Regalo Supremo"
| Rawitdawit sa Ingles
| Ikatolong Premyo, kaibang nanggana
|-
| 1988
| "Mga rawitdawit para ki Amina".
| Rawitdawit sa Ingles
| Enot na Premyo
|-
| 1991
| "Mga Rawitdawit nin Sarong Panahon"
| Rawitdawit sa Ingles
| Ikaduwang Premyo
|-
| 1992
| "Pangaturugan kan Asul na Gypsy asin Iba pang mga Rawitdawit".
| Rawitdawit sa Ingles
| Enot na Premyo
|-
| 1995
| "Amina sa mga Anghel asin iba pang mga rawitdawit".
| Rawitdawit sa Ingles
| Ikatolong Premyo
|-
| 2007
| "Pamato"
| Halipot na Osipon sa Cebuano
| Enot na Premyo
|-
| 2010
| "Mga osipon kan Spiderwoman"
| Rawitdawit sa Ingles
| Enot na Premyo
|}
{| class="wikitable"
|+National Book Awards - Philippines (Manila Critics Circle and the National Book Development Board)<ref>https://www.uptacloban.edu.ph/up-tacloban-professor-emeritus-awarded-best-translated-book-in-english-in-the-42nd-national-book-awards/</ref>
!
! Taon na itinao
! Titulo kan trabaho
! Kategorya
! Premyo
|-
| Ika-37 na Pambansang Premyo sa Libro, 2018
| 2019
| ''Pagdalagan sa mga Multo asin Iba pang mga Rawitdawit''
| Pinakamarahay na Libro nin Rawitdawit sa Ingles
| Nanggana
|-
| Ika-37 na Pambansang Premyo sa Libro, 2018
| 2019
| ''Tinalunay Hinugpong nga Panurat nga Winaray''
| Pinakamarahay na Antolohiya sa Ingles
| Nanggana
|-
| Ika-36 na Pambansang Premyo sa Libro, 2017
| 2018
| ''Susumaton: Oral Narratives of Leyte''
| Pinakamahusay na Antolohiya sa Waray
| Nanggana
|-
| Ika-35 na Pambansang Premyo sa Libro, 2016
| 2017
| ''Sa Atong Dila Introduksyon sa Literaturang Visayan''
| Pinakamahusay na Itradusir na Libro
| Nanggana
|-
| Ika-32 na Pambansang Premyo sa Libro, 2012
| 2013
| ''Pagdakop sa Bulalakaw ug uban pang mga Balak''
| Premyo kan Konseho nin Sining Literaryo kan Pilipinas para sa Rawitdawit sa Tataramon na Ingles
| Finalist
|-
| Ika-31 na Pambansang Premyo sa Libro, 2011
| 2012
| ''Mga osipon kan Spiderwoman''
| Premyo kan Konseho nin Sining Literaryo kan Pilipinas para sa Rawitdawit sa Tataramon na Ingles
| Finalist
|}
* 1984 - Likhaan Award para sa Rawitdawit, UP Creative Writing Center
* 1994 - Free Press Literary Award para sa Rawitdawit
* 1995 - Free Press Literary Award para sa Rawitdawit
* 1995 - Home Life Magazine Poetry Writing Contest, Ikaduwang Premyo, "Gutom" <ref name=":0">{{Cite web|last=|first=|date=|title=Home Life Magazine Poetry Writing Contest: Judges and Winners, 1993-2007|url=https://lasallianliterarystory.wordpress.com/2011/11/09/home-life-magazine-poetry-writing-contest-judges-and-winners-1993-2007/|access-date=|website=LASALLIAN LITERARY STORY}}</ref>
* 1996 - Premyo kan Chancellor para sa Pambihirang Gibo sa Pagmukna
* 1997 - Gawad Alagad ni Balagtas Award, UMPIL (Unyon ng mga Manunulat sa Pilipinas)
* 2003 - Catholic Mass Media Award para sa Pinakamahusay na Kolum, Cebu Daily News
* 2004 - Home Life Magazine Poetry Writing Contest, Enot na Premyo, "Mater Dolorosa sa Duwang Boses" <ref name=":0" />
* 1995 - Distinguished Faculty Grant, Unibersidad kan Filipinas
* 2007 - Ikaduwang Premyo Tula sa Cebuano, Gawad Komisyon ng Wikang Filipino
* 2008 - Mga Piling Rawitdawit (UP Press, 2004), nakalista sa mga Publikasyon kan UP Centennial
* Disyembre 13, 2008 - Propesor Emeritus, Unibersidad kan Filipinas.
* Hulyo 2, 2009 - Sangyaw Achievement Award, Syudad nin Tacloban.
* 2014 - Ani ng Dangal (Literary Arts), NCCA.
* 2015 - Gawad Kampeon ng Wika, Komisyon sa Wikang Filipino (KWF)
* 2018 - Garbo sa Ormoc for Literary Arts, Ormoc City, Leyte.
* 1997: Honorable Mention, Lilian Jerome Thornton Award para sa Rawitdawit
* 2010: Ananda Coomaraswamy Fellowship sa Literatura, Sahitya Akademi, Republika kan India.
* 2013: Sunthorn Phu Award para sa Rawitdawit, Gobyerno kan Thailand.
* 2020: Nominated for the [[Artista Nasyunal kan Filipinas|Order of National Artist of the Philippines]] by Katig-uban han mga Magsusurat ha Sinirangan Bisayas.
* 2025: Napili bilang Royal Society of Literature International Writer .
* 2026: Nominado para sa National Artist of the Philippines for Literature kan 18 institusyon pang-akademiko asin organisasyon panliteratura.
* ''Hearthstone, Sacred Tree'', Anvil, 1993,
* ''Amina sa mga anghel'', Unibersidad kan Pilipinas Press, 1997,
* ''Mga piniling rawitdawit'', Unibersidad kan Pilipinas Press, 2004,
* ''Tales of the Spider Woman'', University of Santo Tomas Publishing House, 2010.
* ''Pagdakop sa Bulalakaw ug uban pang mga Balak,'' Ateneo de Manila University Press, 2013.
* ''Running with Ghosts'', Ateneo de Naga University Press, 2018.
* ''Tigom: Mga Tinipon na Rawitdawit'', UP Press, 2023.
=== Mga pig-edit na bakong literaryong antolohiya ===
* ''Kabilin Legacy of 100 years of Negros Occidental,'' Negros Oriental Centennial Foundation, 1993. (Co-editor with Bobby Villasis)
* ''Kaaging Bisaya.'' UP Center for Women Studies, Ford Foundation, Abril 2003.
* ''Fern Garden: Sarong Antolohiya kan mga Babae na Nagsusurat sa Sur'', Komite sa Literatura, Nasyonal na Komisyon sa Kultura asin mga Arte, 1998,
* ''An Siday han DYVL,'' NCCA, UPTC VisWrite, Province of Leyte, DYVL Aksyon Radyo, 2005.
* ''An Dumaguete na Midbid Niamo,'' Anvil Publishing, 2011.
* ''An Satuyang Giromdom sa Tubig na mga Tataramon Pagkatapos kan Haiyan,'' Ateneo de Naga University Press, 2016.
* ''Sa Atong Dila, Introduksyon sa Literaturang Bisayan,'' Unibersidad kan Pilipinas Press. 2016.
* ''Susumaton, Oral Narratives of Leyte'', Ateneo de Manila University Press, 2017.
* ''Tinalunay, Antolohiya kan Literaturang Waray,'' Unibersidad kan Pilipinas Press. 2018.
* Pinili: 15 Taon nin Lamiraw, Katig Writers Network Inc., 2019.
* ''Mga awit kan satong mga sadiri: mga sinurat kan mga babaeng Filipino sa Ingles'', Editor Edna Zapanta-Manlapaz, Anvil Publishing, 1994,
== Mga Reperensya ==
<references />
{{DEFAULTSORT:Alunan, Merlie M.}}
== panluwas na sumpay ==
* [https://merliealunan.blogspot.com/ Blog kan kagsurat]<ref>https://merliealunan.blogspot.com/</ref>
{{Authority control}}
4prbo0oyw31qm28vzekcfkuu5fd8th9
Vernon Stallings
0
55850
312105
303697
2026-10-30T00:16:15Z
CarlessParking
29749
/* */
312105
wikitext
text/x-wiki
Si '''George Vernon Stallings''' (September 9, 1891 – April 9, 1963) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. He started working for [[Bray Productions]] in 1916 where he directed the [[Colonel Heeza Liar]] series of shorts, and the [[Krazy Kat]] shorts. He invented "the animation disk placed in the centre of the drawing board" in the 1920s. Its primary use by 1930 was as an aid in inking cels. He then worked for [[Van Beuren Studios]] from 1931 through 1934.
In 1938, Stallings directed the ''[[Silly Symphonies]]'' short ''[[Merbabies]]'', and worked in story development for the [[Walt Disney Animation Studios|Disney studios]] on the feature films ''[[Fantasia (film)|Fantasia]]'' (1940), ''[[Dumbo (1941 film)|Dumbo]]'' (1941), ''[[Bambi (1942 film)|Bambi]]'' (1942) and ''[[Song of the South]]'' (1946).
Also for Disney, he wrote the ''[[Uncle Remus and His Tales of Br'er Rabbit]]'' comic strip from 1946 to 1963.
{{stub}}
[[Category:1899 births]]
[[Category:1955 deaths]]
cp3d1ck52u715hg64achkigm0fsg60q
312106
312105
2026-10-30T00:18:00Z
CarlessParking
29749
Created by translating the section "__LEAD_SECTION__" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1379048122|Vernon Stallings]]"
312106
wikitext
text/x-wiki
Si '''George Vernon Stallings''' (September 9, 1891 – April 9, 1963) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. He started working for [[Bray Productions]] in 1916 where he directed the [[Colonel Heeza Liar]] series of shorts, and the [[Krazy Kat]] shorts. He invented "the animation disk placed in the centre of the drawing board" in the 1920s. Its primary use by 1930 was as an aid in inking cels. He then worked for [[Van Beuren Studios]] from 1931 through 1934.
In 1938, Stallings directed the ''[[Silly Symphonies]]'' short ''[[Merbabies]]'', and worked in story development for the [[Walt Disney Animation Studios|Disney studios]] on the feature films ''[[Fantasia (film)|Fantasia]]'' (1940), ''[[Dumbo (1941 film)|Dumbo]]'' (1941), ''[[Bambi (1942 film)|Bambi]]'' (1942) and ''[[Song of the South]]'' (1946).
Also for Disney, he wrote the ''[[Uncle Remus and His Tales of Br'er Rabbit]]'' comic strip from 1946 to 1963.
{{stub}}
[[Category:1899 births]]
[[Category:1955 deaths]]
== __LEAD_SECTION__ ==
George Vernon
7hdgbnmb8hjluhqxo2007wbgog3obr4
312107
312106
2026-10-30T00:18:28Z
CarlessParking
29749
312107
wikitext
text/x-wiki
Si '''George Vernon Stallings''' (September 9, 1891 – April 9, 1963) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. He started working for [[Bray Productions]] in 1916 where he directed the [[Colonel Heeza Liar]] series of shorts, and the [[Krazy Kat]] shorts. He invented "the animation disk placed in the centre of the drawing board" in the 1920s. Its primary use by 1930 was as an aid in inking cels. He then worked for [[Van Beuren Studios]] from 1931 through 1934.
In 1938, Stallings directed the ''[[Silly Symphonies]]'' short ''[[Merbabies]]'', and worked in story development for the [[Walt Disney Animation Studios|Disney studios]] on the feature films ''[[Fantasia (film)|Fantasia]]'' (1940), ''[[Dumbo (1941 film)|Dumbo]]'' (1941), ''[[Bambi (1942 film)|Bambi]]'' (1942) and ''[[Song of the South]]'' (1946).
Also for Disney, he wrote the ''[[Uncle Remus and His Tales of Br'er Rabbit]]'' comic strip from 1946 to 1963.
{{stub}}
[[Category:1899 births]]
[[Category:1955 deaths]]
cp3d1ck52u715hg64achkigm0fsg60q
Yllana Aduana
0
55868
312179
303762
2026-10-30T08:41:40Z
Raeinxx
33279
312179
wikitext
text/x-wiki
'''Yllana Marie Singin Aduana''' ( ; ipinangaki kan Hulyo 7, 1998) sarong Pilipino na sarong titleholder na sa beauty pageant na kinoronahan bilang Miss Philippines Earth 2023 . Sarong parasuportar sa edukasyon sa kapalibutan, si Aduana nagrepresentar kan nasyon sa [[Miss Earth 2023]] asin nanggana bilang sarong Miss Earth Air. Si Aduana naglaban sa [[Miss Universe Philippines 2025]] asin nagtapos bilang ikaduwang pwesto.
[[Ladawan:Yllana Aduana in 2026.jpg|thumb]]
Dati nang nanggana si Aduana sa Miss FIT Philippines 2021 asin nagbali sa Miss Philippines Earth 2021 asin Binibining Pilipinas 2022 pageants.
== Amay na buhay asin edukasyon ==
Si Yllana Marie "Yana" Singin Aduana ipinangaki kang Hulyo 7, 1998 sa [[Siniloan]], Laguna. Nagtapos siya sa Centro Escolar University na may Bachelor of Science sa Medical Technology kan 2018, na kang huri nakapasar sa Medical Technologist Licensure Examination kang parehong taon. Nagpoon siya ning negosyo sa pag-ataman kang kublit kang 2018 asin nagtrabaho bilang flight attendant para sa [[Philippine Airlines]] sagkod na siya tinanggal sa trabaho kan 2021, sa tahaw kan pandemya nin COVID-19 sa Pilipinas . <ref name="yana" />
== Pageantry ==
=== Miss Philippines Earth 2021 ===
Kang Mayo 25, 2021, si Aduana pig-anunsyo na saro sa 68 na delegado na makikipagkumpetensya sa Miss Philippines Earth 2021. Sa virtual pageant na ginibo kang Agosto 8, 2021, si Aduana nagtapos bilang runner-up. Si Naelah Alshorbaji kan [[Parañaque]] ang nanggana sa pageant.
=== Miss FIT Philippines 2021 asin Binibining Pilipinas 2022 ===
Si Aduana nakipagkumpetensya asin nanggana sa Miss FIT Philippines 2021, na ginibo kang Setyembre 2021. Siya pigkoronahan kang saiyang naenot na si Malka Shaver.
Bilang Miss FIT Philippines, si Aduana pig-anunsyo bilang saro sa 40 na kandidato na nagkokompetensya sa Binibining Pilipinas 2022, na nagrerepresentar sa saiyang ginikanan na probinsya nin [[Laguna]] . Nakaabot siya sa pinakahalangkaw na 12, asin nanggana kang premyong Face of Binibini. Sa porsyon ning hapot-simbagan, hinapot siya "Ano an saimong mga kaisipan asin sentimyento sa adbokasiya an sakuyang hawak, ang sakuyang pagpili?". Nagsimbag siya:
Sa katapusan kang saiyang pagreynar bilang Miss FIT Filipinas, kinoronahan niya si Jackelaine Fleming kang [[Calbayog]], bilang saiyang kasalihid.
=== Miss Philippines Earth 2023 ===
Kang Abril 5, 2023, si Aduana pig-anunsyo bilang saro sa 29 na delegado na nakikipagkumpetensya sa Miss Philippines Earth 2023, na nagrerepresentar sa Siniloan. Sa sarong interbyu sa ''Philippine Entertainment Portal'', sinabi niya na nag ayon giraray siya sa pageant harig ipalakop ang saiyang mga kawsa sa kapalibutan.
Sa mga pangyayari bago ang pageant, si Aduana nanggana kang Darling of the Press award, asin ikatolo sa kompetisyon nin talento.
Sa pageant, nagsulot si Aduana ning bado na dinisenyo ni Ken Batino na pigdekorasyonan ning 5,000 na safety pin. Sa huring hapot asin simbag, hinapot siya "Ano sa paghuna mo an sasabihon kan mga tawo sa maabot na panahon manungod sa saimong henerasyon?". Nagsimbag siya:
Sa katapusan kang pageant kan ika-29 nin Abril, si Aduana nginaranan bilang nanggana asin kinoronahan kan nagluluwas na titleholder na si Jenny Ramp, bilang Miss Philippines Earth 2023. Bilang Miss Philippines Earth, si Aduana nagpartisipar sa manlaen-laen na trabaho ning adbokasiya. Dai nahaloy pagkatapos na manggana, si Aduana nag-ayon sa sarong paglinig sa [[Sulat|Sulat, Eastern Samar]], kan Mayo 13, 2023. Kan Hunyo 30, 2023, si Aduana nagpartisipar sa sarong Arbor Day bootcamp sa Quezon City. Kan Hulyo 5, 2023, si Aduana nagtaram sa United Nations climate meet, na nagin pinakaenot na Filipinang beauty queen na naggibo kaini.
Kang Mayo 11, 2024, kinoronahan ni Aduana si Irha Mel Alfeche bilang saiyang kasanli bilang Miss Earth Philippines. <ref>{{Cite news|last=|first=|date=May 10, 2024|title=Miss PH Earth 2023 Yllana Aduana bids goodbye to her crown|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/2024/5/10/miss-ph-earth-2023-yllana-aduana-bids-goodbye-to-her-crown-1713}}</ref>
=== Miss Earth 2023 ===
Bilang Miss Philippines Earth, si Aduana ang nagrepresentar sa Pilipinas sa Miss Earth 2023. Sa mga aktibidad bago ang pageant, si Aduana nakalaog sa top five para sa Best Appearance asin nagtaram sa ngaran kang mga delegado kang Asya asin Oceania sa segment kan Eco Project.
Durante kang mga enot na round, si Aduana nagsulot ning sarong skin-bearing turquoise na gown na gibo sa mga recycled zippers na dinisenyo ni Batino. Para sa National Costume round, si Aduana nagsulot ning Partick Isorena ensemble na inspirasyon kan mitolohikong pigura na si [[Maria Makiling]] . Kang Disyembre 20, si Aduana pig-anunsyo bilang nanggana para sa Best in Bikini award.
Sa pageant mismo, si Aduana sa kahurihurihi nakaabante sa apat na pinakahalangkaw, kung saen ang mga pinalista hinapot kung sinda uminoyon sa sarong opisyal sa sarong "dai pa sana nahahaloy na kumperensya sa klima" na kinotar bilang "mayo nin siyensya sa likod kan mga baga para sa paghale kan mga fossil fuel". Nagsimbag siya:
Sa katapusan kang pageant, si Aduana kinoronahan bilang Miss Earth Air 2023, ang pinakahalangkaw na pwesto kang Pilipinas poon kan 2017 kang [[Karen Ibasco|si Karen ibasco]] nagtapos bilang Miss Earth 2017 . Ang titulong Miss Earth ginana ni [[Drita Ziri]] kan [[Albanya|Albania]] .
=== Miss Universe Philippines 2025 ===
Kang Pebrero 3, 2025, ang [[Laguna]] branch kang Miss Universe Philippines pageant nagnombra ki Aduana tanganing irepresentar [[Siniloan|ang Siniloan]] sa 2025 pageant.
Sa mga pre-pageant events na ginibo sa SM Mall of Asia Arena kang Abril 29, siya tinawan ning limang espesyal na premyo gikan sa mga sponsors kang event. Sa porsyon kang evening gown kang nasabing okasyon, nagsulot siya ning orange na evening gown na dinisenyo ni Leo Almodal . Sa national costume showcase asin charity event na ginibo sa Okada Manila kan Mayo 1, nagsulot siya ning national costume na inspirado ni [[Maria Makiling]] na dinisenyo ni Ehrran Montoya.
An banggi ning koronasyon nangyari sa SM Mall kan Asia Arena kang Mayo 2, 2025, kung saen siya nagsulot ning saro pang gown na dinisenyo kang Almodal para sa porsyon kang gown sa banggi.
Si Aduana saro sa mga finalist na nagpadagos sa hapot asin simbag na round kung saen siya hinapot: "Kung ika ang magigin gobernador o ang alkalde kan lokal na gobyerno na saimong pigrerepresentar ngonyan, ano ang pinaka-importanteng proyekto na saimong mawot na magibo asin taano?". Nagsimbag siya:
Sa katapusan kang aktibidad, natapos ni Aduana ang saiyang paglakbay bilang ikaduwang runner-up, kung saen [[Ahtisa Manalo|si Ahtisa Manalo]] kan [[Quezon]] an gnakakua kang korona.
== Mga adbokasiya asin plataporma ==
Si Aduana asin ang saiyang tugang na babae nagtogdas kang Edukasyon for Every Juan, sarong nonprofit na organisasyon na may katuyuhan na ipalakop ang edukasyon sa kapalibutan.
Ipinahayag ni Aduana ang saiyang suporta sa Menstrual Leave Act, na an katuyuhan iyo na tawan ning duwang aldaw na menstrual leave ang mga babae. Idinagdag pa niya na ang propuesto makaka-engganyar ning pag-uswag kang ekonomiya.
== Personal na buhay ==
Sa sarong interbyu sa [[Philippine Daily Inquirer|''Inquirer'']], ihinayag ni Aduana na siya nagtitios ning bulimia nervosa, asin pigtatawan ning kredito ang saiyang partisipasyon sa Miss FIT Philippines sa pagtabang saiya na makabawi sa helang.
in8h12vrthbceveeathh2nqxmtw9nb2
Ted Sears
0
55909
312108
304020
2026-10-30T00:21:28Z
CarlessParking
29749
/* */
312108
wikitext
text/x-wiki
Si '''Edward Robert Sears''' (March 13, 1900 – August 22, 1958) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. during the [[Golden Age of American animation]]. Nagtrabaho si Sears para sa [[Fleischer Studios]] kaidtong huring dekada 1920 asin amay na dekada kan 1930, asin kinua gikan sa Max Fleischer para magtrabaho sa [[Walt Disney Animation Studios|the Walt Disney studio]] kaidtong 1931.
As the first head of Disney's story department, Sears did significant story work on many Disney features, including ''[[Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|Snow White and the Seven Dwarfs]]'', ''[[Pinocchio (1940 film)|Pinocchio]]'', ''[[Fantasia (film)|Fantasia]]'', ''[[Dumbo (1941 film)|Dumbo]]'', ''[[Bambi (1942 film)|Bambi]]'', ''[[The Adventures of Ichabod and Mr. Toad]]'' (''The Wind in the Willows'' segment)'', [[Cinderella (1950 film)|Cinderella]]'', ''[[Alice in Wonderland (1951 film)|Alice in Wonderland]]'', ''[[Peter Pan (1953 film)|Peter Pan]]'' (for which he wrote song lyrics), ''[[Lady and the Tramp]]'', and ''[[Sleeping Beauty (1959 film)|Sleeping Beauty]]'' (for which he wrote song lyrics). Sears had initially provided the voice of the titular character in ''Pinocchio'' before the character was reimagined and child actor [[Dickie Jones]] was cast as the voice of the character instead.
{{stub}}
[[Category:1900 births]]
[[Category:1958 deaths]]
52kgzib6h6i3sbtnpurxe47k83avqgc
312109
312108
2026-10-30T00:22:49Z
CarlessParking
29749
Created by translating the section "__LEAD_SECTION__" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1374451334|Ted Sears]]"
312109
wikitext
text/x-wiki
Si '''Edward Robert Sears''' (March 13, 1900 – August 22, 1958) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. during the [[Golden Age of American animation]]. Nagtrabaho si Sears para sa [[Fleischer Studios]] kaidtong huring dekada 1920 asin amay na dekada kan 1930, asin kinua gikan sa Max Fleischer para magtrabaho sa [[Walt Disney Animation Studios|the Walt Disney studio]] kaidtong 1931.
As the first head of Disney's story department, Sears did significant story work on many Disney features, including ''[[Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|Snow White and the Seven Dwarfs]]'', ''[[Pinocchio (1940 film)|Pinocchio]]'', ''[[Fantasia (film)|Fantasia]]'', ''[[Dumbo (1941 film)|Dumbo]]'', ''[[Bambi (1942 film)|Bambi]]'', ''[[The Adventures of Ichabod and Mr. Toad]]'' (''The Wind in the Willows'' segment)'', [[Cinderella (1950 film)|Cinderella]]'', ''[[Alice in Wonderland (1951 film)|Alice in Wonderland]]'', ''[[Peter Pan (1953 film)|Peter Pan]]'' (for which he wrote song lyrics), ''[[Lady and the Tramp]]'', and ''[[Sleeping Beauty (1959 film)|Sleeping Beauty]]'' (for which he wrote song lyrics). Sears had initially provided the voice of the titular character in ''Pinocchio'' before the character was reimagined and child actor [[Dickie Jones]] was cast as the voice of the character instead.
{{stub}}
[[Category:1900 births]]
[[Category:1958 deaths]]
== __LEAD_SECTION__ ==
Edward Robert Sears
ib5mh5a1akp2vpafavacpglq010bvu5
312110
312109
2026-10-30T00:23:09Z
CarlessParking
29749
312110
wikitext
text/x-wiki
Si '''Edward Robert Sears''' (March 13, 1900 – August 22, 1958) sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. during the [[Golden Age of American animation]]. Nagtrabaho si Sears para sa [[Fleischer Studios]] kaidtong huring dekada 1920 asin amay na dekada kan 1930, asin kinua gikan sa Max Fleischer para magtrabaho sa [[Walt Disney Animation Studios|the Walt Disney studio]] kaidtong 1931.
As the first head of Disney's story department, Sears did significant story work on many Disney features, including ''[[Snow White and the Seven Dwarfs (1937 film)|Snow White and the Seven Dwarfs]]'', ''[[Pinocchio (1940 film)|Pinocchio]]'', ''[[Fantasia (film)|Fantasia]]'', ''[[Dumbo (1941 film)|Dumbo]]'', ''[[Bambi (1942 film)|Bambi]]'', ''[[The Adventures of Ichabod and Mr. Toad]]'' (''The Wind in the Willows'' segment)'', [[Cinderella (1950 film)|Cinderella]]'', ''[[Alice in Wonderland (1951 film)|Alice in Wonderland]]'', ''[[Peter Pan (1953 film)|Peter Pan]]'' (for which he wrote song lyrics), ''[[Lady and the Tramp]]'', and ''[[Sleeping Beauty (1959 film)|Sleeping Beauty]]'' (for which he wrote song lyrics). Sears had initially provided the voice of the titular character in ''Pinocchio'' before the character was reimagined and child actor [[Dickie Jones]] was cast as the voice of the character instead.
{{stub}}
[[Category:1900 births]]
[[Category:1958 deaths]]
52kgzib6h6i3sbtnpurxe47k83avqgc
Carry van Biema
0
56019
312078
307940
2026-10-29T21:47:00Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312078
wikitext
text/x-wiki
{{short description|German artist (1881–1942)}}
{{Infobox artist
| name = Carry van Biema
| image = Carry van Biema, 15 years old.jpg
| imagesize =
| caption =
| birth_name =
| birth_date = October 17, 1881
| birth_place = Hanover, Germany
| death_date = August 31, 1942
| death_place = Auschwitz concentration camp, Oświęcim, Poland
| education =
| field =
| training =
| movement =
| works =
| patrons =
| awards =
| spouse =
| partner =
| website =
}}
Si '''Karoline "Carry" van Biema''' (1881-1942) sarong artistang Aleman. Midbid siya sa saiyang trabaho sa [[Color theory|teorya nin kolor]] .
Si Biema namundag kan Oktubre 17, 1881 sa Hanover, Alemania. <ref name="Joods Monument">{{cite web|title=Karoline van Biema|url=https://www.joodsmonument.nl/en/page/27829/karoline-van-biema|website=Joods Monument|access-date=1 April 2026|language=en|date=17 October 1881}}</ref> nag-adal siya sa Academy of Fine Arts sa The Hague. <ref name="British Museum">{{cite web|title=Carry van Biema|url=https://www.britishmuseum.org/collection/term/AUTH237507|website=British Museum|access-date=1 April 2026}}</ref> Nag-adal man siya sa irarom ni [[Adolf Hölzel]] sa [[State Academy of Fine Arts Stuttgart]] . <ref name="Art Cologne">{{cite web|title=An eye on the avant-garde|url=https://www.artcologne.com/journal/articles/an-eye-on-the-avant-garde.php|website=Art Cologne|access-date=1 April 2026|language=en}}</ref>
Si Biema an kagsurat kan librong pan-adal sa teorya nin kolor ''na Farben und Formen als lebendige Kräfte'' (Mga Kolor asin Porma bilang Buhay na Pwersa). <ref name="ICEAC">{{cite web|title=Carry van Biema (1881-1942) Portrait of a German artist|url=https://iceac.eu/wp-content/uploads/2022/01/Carry-van-Biema-Summary-Jong-Holland-2003-nr.-1.pdf|website=ICEAC (International Centre for the Study of European Artists' Colonies)|access-date=1 April 2026}}</ref> Nag-istar siya nin kadikit na panahon sa Espanya dangan, kan 1938, nagbalyo siya sa Netherlands. Ginadan siya sa [[Auschwitz concentration camp|kampo de konsentrasyon sa Auschwitz]] kan Agosto 31, 1942.
An saiyang 1920 na retrato kan pararawitdawit na Albrecht Schaeffer [ de ] yaon sa [[Sprengel Museum]] . <ref name="Sprengel Museum">{{cite web|title=Albrecht Schaeffer|url=https://sprengel.hannover-stadt.de/results?inventoryNumber=SH%202023,0027&page=1&pageSize=12|website=Sprengel Museum|access-date=1 April 2026}}</ref> An sarong halimbawa kan saiyang drowing yaon sa [[British Museum]] .
An sarong [[stolperstein]] sa saiyang onra yaon sa Utrecht, Netherlands. <ref name="Stolpersteine.app">{{cite web|title=Wolter+Heukelslaan+62|url=https://maps.stolpersteine.app/NL/Utrecht/Wolter+Heukelslaan+62|website=Stolpersteine.app|access-date=1 April 2026|language=en|archive-date=13 April 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260413005703/https://maps.stolpersteine.app/NL/Utrecht/Wolter+Heukelslaan+62|dead-url=yes}}</ref>
== Toltolan ==
<references />
{{stub}}
b3uogy6vmx19fmt56sbiglthy66obhr
Sylvia Shitsama Nyamweya
0
56100
312184
304672
2026-10-30T09:41:57Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312184
wikitext
text/x-wiki
{{short description|Kenyan neurosurgeon}}
{{use dmy dates|date=November 2017}}
{{Infobox person
| name = Shitsama Nyamweya
| image = Sylvia Shitsama Nyamweya.jpg
| caption =
| birth_date = {{Birth year and age|1983}}
| birth_place = [[Kenya]]
| death_date =
| death_place =
| education = [[Unibersidad kan Nairobi]]<br/>{{small|([[Batsilyer nin Medisina asin Batsilyer nin Siruhiya]])}}<br/>{{small|([[Master sa Medisina]] sa [[Neurosurgery]])}}
| occupation = Konsultante nin Neurosurgeon
| years_active =
| citizenship = Kenya
| title =
| website = https://drsylviashitsama.com
| spouse =
|
|}}
Si '''Sylvia Shitsama Nyamweya''' (née '''Sylvia Shitsama''') sarong Kenyanon na Konsultant na [[neurosurgeon]] sa [[Nasyunal na Ospital kan Kenyatta|Nasyunal na Ospital nin Referral kan Kenyatta]].<ref name="Data">{{cite news |url=http://host.nationmedia.com/Top40Under40-2017.pdf |title=Top 40 Women Under 40 in Kenya |date=2017 |work=Business Daily Africa |accessdate=22 November 2017 |publisher=[[Nation Media Group]] |location=Nairobi |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171111152014/http://host.nationmedia.com/Top40Under40-2017.pdf |archivedate=11 November 2017}}</ref> Siya an pinakaenot na babaeng neurosurgeon sa Kenya<ref name="Muchangi 2022">{{cite news |last1=Muchangi |first1=John |title=Story of Kenya's only four female neurosurgeons |url=https://www.the-star.co.ke/health/2022-11-10-the-story-of-kenyas-only-female-neurosurgeons/ |access-date=1 December 2022 |work=[[The Star (Kenya)|The Star]] |date=10 November 2022}}</ref> and one of a handful of female neurosurgeons in the country.<ref name="Bio">{{cite web| access-date=22 November 2017 |date=22 November 2014 |location=Nairobi | url=https://www.sde.co.ke/thenairobian/article/2000114831/why-there-are-only-17-neurosurgeons-in-kenya |title=Why there are only 17 neurosurgeons in Kenya |publisher=SDE Kenya |last=Nyambega Gisesa |first=and Abigael Sum }}</ref>
==Background asin edukasyon==
Si Nyamweya namundag sa Kakamega District sa Kenya kan 1983,<ref>{{cite web |title=Sylvia Shitsama-Nyamweya: The Neurosurgeon |url=https://paukwa.or.ke/sylvia-shitsama-nyamweya-the-neurosurgeon/ |website=Paukwa |access-date=19 August 2023 |date=29 October 2021}}</ref><ref name="Data"/> asin nag-adal sa mga eskwelahan sa Kenya para sa saiyang elementarya asin sekondarya na edukasyon. Siya inako sa [[Unibersidad kan Nairobi]], kun saen siya nag-adal nin [[medisina nin tawo]], naggradwar na may [[Bachelor of Medicine asin Bachelor of Surgery]] (MBChB) na degree. Kan 2008, siya inadmitir sa programa sa residency sa neurosurgery sa Kenyatta National Hospital, na pinapaandar kan Unibersidad kan Nairobi.<ref name="Muchangi 2022" /> An programa, na minaabot nin dai mababa sa anom na taon, nagdara sa pagtao nin [[Master of Medicine]] (MMed) na degree sa Neurosurgery. Nagtapos siya sa saiyang [[MMed]] degree kan 2015, asin nagin pinakaenot na babaeng neurosurgeon sa Kenya.<ref name="Muchangi 2022" /><ref name="Data"/>
==Karera==
Si Nyamweya ninombrahan bilang sarong consultant neurosurgeon sa Kenyatta National Hospital, an pinakadakulang referral na ospital sa nasyon, na nagseserbing ospital man na nagtutukdo kan [[University of Nairobi|Nairobi Medical School]].<ref name="Data"/> Poon kan Enero 2016, siya kasabay na nagseserbing [[lecturer]] sa College of Health Sciences sa [[Jomo Kenyatta University of Agriculture and Technology]] (JKUAT).<ref name="Muchangi 2022" /> Kan Hunyo 2017, nagpoon siyang magtrabaho sa Sage Brain and Spine Clinic, na namumugtak sa Kenya Medical Association Center sa Nairobi.<ref name="Bio"/><ref>{{cite web| url=https://www.capitalfm.co.ke/news/2017/07/relief-for-patients-as-neurosurgery-clinic-opens-in-nairobi/ |title=Relief for patients as neurosurgery clinic opens in Nairobi | accessdate=22 November 2017 | last=Ndonga |date=21 July 2017 |publisher=[[98.4 Capital FM]] | first=Simon |location=Nairobi}}</ref> Siya pigbabareta na naghahanap nin pondo tanganing isponsor an mga residente na nakalista sa programa nin neurosurgery Master of Medicine tanganing dagdagan an enrolment asin output kan mga espesyalistang neurosurgeon.<ref name="Bio"/>
Si Shitsama nagserbing miyembro kan hunta kan Kenya Medical Association Sacco (KMA), na responsable sa mga isyu sa kredito kan mga miyembro.<ref>{{cite web |url=http://kmasacco.com/en/about-us/board-of-directors-and-supervisory-committee |title=Kenya Medical Association Sacco: Board of Directors |publisher=Kenya Medical Association Sacco (KMASACCO) |author=KMASACCO |location=Nairobi |accessdate=22 November 2017 |date=22 November 2017 |archive-date=7 August 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190807232618/http://kmasacco.com/en/about-us/board-of-directors-and-supervisory-committee |dead-url=yes }}</ref>
==Mga onra asin mga premyo==
Kan 2017, siya pigngaranan sa "Top 40 Women Under 40 in Kenya" kan [[Nation Media Group]].<ref name="Data"/> Kan 2022, saro siya sa 14 katawo na tinawan nin onra sa [[Ghana UK-Based Achievement Awards|Grow, Unite, Build, Africa, Award, asin Award Pioneer Award para sa Kahusayan sa Salud.<ref>{{cite news |title=GUBA celebrates hard work, excellence of 14 role models at 13th Awards in Kigali |url=https://www.myjoyonline.com/guba-celebrates-hard-work-excellence-of-14-role-models-at-13th-awards-in-kigali/ |access-date=1 December 2022 |work=[[Joy FM (Ghana)|JoyOnline]] |date=10 October 2022}}</ref>
==Mga toltolan==
{{reflist}}
==Mga panluwas na takod==
{{Wikiquote}}
*[https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3205553/ Progress of women in neurosurgery]
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Nyamweya, Shitsama Sylvia}}
q40cctnsku9lpoz4q10d3g0y6oncmiu
Tom Sito
0
56227
312092
305035
2026-10-29T23:45:36Z
CarlessParking
29749
/* */
312092
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Sito left the Disney studio in 1995 to help set up the animation unit of DreamWorks SKG, later [[DreamWorks Animation]]. He worked on the films ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' and ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. He was the storyboard director of the first ''[[Shrek]]'' film and he was president of the Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (later renamed [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) from 1992 to 2001, where he was awarded the title President Emeritus. He co-directed the animation for the [[Warner Bros.]] 2001 movie ''[[Osmosis Jones]]'' and contributed to other animated films such as ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) and ''[[Son of the Mask]]'' (2005), the PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) and the 2006 Taiwanese short ''Adventures in the NPM'', which won first prize at the 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Tom Sito was interviewed for the PBS American Experience documentary "Walt Disney" (2014) for WGBH Boston. In 2015 he appeared in the documentary ''Floyd Norman: An Animated Life''. In 2020 he was interviewed for the [[Reelz Channel]] documentary series ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
He wrote the story for the short "Flash in the Pain", which appeared in the 2016 animated film ''[[Storks (film)|Storks]].''
In July 2017, Tom Sito was elected by his peers to the Board of Governors of The Motion Picture Academy of Arts and Sciences to represent the Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Sito was vice-president of [[ASIFA-Hollywood]] from 1992-2017.
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
hxev18mj595apydq4bhpx5aejhwv4xc
312093
312092
2026-10-29T23:51:55Z
CarlessParking
29749
/* */
312093
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Tom Sito was interviewed for the PBS American Experience documentary "Walt Disney" (2014) for WGBH Boston. In 2015 he appeared in the documentary ''Floyd Norman: An Animated Life''. In 2020 he was interviewed for the [[Reelz Channel]] documentary series ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
He wrote the story for the short "Flash in the Pain", which appeared in the 2016 animated film ''[[Storks (film)|Storks]].''
In July 2017, Tom Sito was elected by his peers to the Board of Governors of The Motion Picture Academy of Arts and Sciences to represent the Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Sito was vice-president of [[ASIFA-Hollywood]] from 1992-2017.
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
ptuf78srjcc9qjugdahgbxc8y5rx7l1
312094
312093
2026-10-29T23:53:34Z
CarlessParking
29749
Created by translating the section "__LEAD_SECTION__" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1378211265|Tom Sito]]"
312094
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Tom Sito was interviewed for the PBS American Experience documentary "Walt Disney" (2014) for WGBH Boston. In 2015 he appeared in the documentary ''Floyd Norman: An Animated Life''. In 2020 he was interviewed for the [[Reelz Channel]] documentary series ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
He wrote the story for the short "Flash in the Pain", which appeared in the 2016 animated film ''[[Storks (film)|Storks]].''
In July 2017, Tom Sito was elected by his peers to the Board of Governors of The Motion Picture Academy of Arts and Sciences to represent the Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Sito was vice-president of [[ASIFA-Hollywood]] from 1992-2017.
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
== __LEAD_SECTION__ ==
Tom Sito
h895ewxti5ndbstbu2chhgz2tbmznc9
312095
312094
2026-10-29T23:54:09Z
CarlessParking
29749
/* Toltolan */
312095
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Tom Sito was interviewed for the PBS American Experience documentary "Walt Disney" (2014) for WGBH Boston. In 2015 he appeared in the documentary ''Floyd Norman: An Animated Life''. In 2020 he was interviewed for the [[Reelz Channel]] documentary series ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
He wrote the story for the short "Flash in the Pain", which appeared in the 2016 animated film ''[[Storks (film)|Storks]].''
In July 2017, Tom Sito was elected by his peers to the Board of Governors of The Motion Picture Academy of Arts and Sciences to represent the Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Sito was vice-president of [[ASIFA-Hollywood]] from 1992-2017.
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
jvocz00nkoz8yvy292vumeks451raoq
312096
312095
2026-10-29T23:59:05Z
CarlessParking
29749
/* */
312096
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Inintrebista si Tom Sito para sa dokumentaryo kan PBS American Experience na "Walt Disney" (2014) para sa WGBH Boston. Kaidtong 2015 luminataw siya sa dokumentaryong ''Floyd Norman: An Animated Life''. Kaidtong 2020 inintrebista siya para sa seryeng dokumentaryo kan [[Reelz Channel]] na ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
Sinurat niya an istorya para sa halipot na "Flash in the Pain", na luminataw sa 2016 animadong pelikulang ''[[Storks (film)|Storks]].''
Kaidtong Hulyo 2017, pinili si Tom Sito kan saiyang mga katood pasiring sa Board of Governors kan The Motion Picture Academy of Arts and Sciences tanganing magrepresentar kan Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Nagin bise-presidente si Sito kan [[ASIFA-Hollywood]] poon 1992-2017.
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
sjpmltzbhmx9utvf4ds5094t8k66akr
312097
312096
2026-10-29T23:59:43Z
CarlessParking
29749
/* */
312097
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Inintrebista si Tom Sito para sa dokumentaryo kan PBS American Experience na "Walt Disney" (2014) para sa WGBH Boston. Kaidtong 2015 luminataw siya sa dokumentaryong ''Floyd Norman: An Animated Life''. Kaidtong 2020 inintrebista siya para sa seryeng dokumentaryo kan [[Reelz Channel]] na ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
Sinurat niya an istorya para sa halipot na "Flash in the Pain", na luminataw sa 2016 animadong pelikulang ''[[Storks (film)|Storks]].''
Kaidtong Hulyo 2017, pinili si Tom Sito kan saiyang mga katood pasiring sa Board of Governors kan The Motion Picture Academy of Arts and Sciences tanganing magrepresentar kan Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Nagin bise-presidente si Sito kan [[ASIFA-Hollywood]] poon 1992-2017.
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
rucl7yth8qric2t04bv86z2fcvth2or
312098
312097
2026-10-29T23:59:59Z
CarlessParking
29749
312098
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo. [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Inintrebista si Tom Sito para sa dokumentaryo kan PBS American Experience na "Walt Disney" (2014) para sa WGBH Boston. Kaidtong 2015 luminataw siya sa dokumentaryong ''Floyd Norman: An Animated Life''. Kaidtong 2020 inintrebista siya para sa seryeng dokumentaryo kan [[Reelz Channel]] na ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
Sinurat niya an istorya para sa halipot na "Flash in the Pain", na luminataw sa 2016 animadong pelikulang ''[[Storks (film)|Storks]].''
Kaidtong Hulyo 2017, pinili si Tom Sito kan saiyang mga katood pasiring sa Board of Governors kan The Motion Picture Academy of Arts and Sciences tanganing magrepresentar kan Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Nagin bise-presidente si Sito kan [[ASIFA-Hollywood]] poon 1992-2017.
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
in852ssp4m64re7k8luev9t9jcw0np7
312099
312098
2026-10-30T00:01:44Z
CarlessParking
29749
/* */
312099
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo.<ref name=bioUSC>{{cite web|accessdate=2022-12-07|url=https://animation.usc.edu/faculty/|title=Animation Division Faculty|work=School of Cinematic Arts Directory Profile|publisher=USC|archive-date=2022-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20221207180656/https://animation.usc.edu/faculty/|url-status=live}}</ref> [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]] Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Inintrebista si Tom Sito para sa dokumentaryo kan PBS American Experience na "Walt Disney" (2014) para sa WGBH Boston. Kaidtong 2015 luminataw siya sa dokumentaryong ''Floyd Norman: An Animated Life''. Kaidtong 2020 inintrebista siya para sa seryeng dokumentaryo kan [[Reelz Channel]] na ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
Sinurat niya an istorya para sa halipot na "Flash in the Pain", na luminataw sa 2016 animadong pelikulang ''[[Storks (film)|Storks]].''
Kaidtong Hulyo 2017, pinili si Tom Sito kan saiyang mga katood pasiring sa Board of Governors kan The Motion Picture Academy of Arts and Sciences tanganing magrepresentar kan Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Nagin bise-presidente si Sito kan [[ASIFA-Hollywood]] poon 1992-2017.
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
77eqyy3q9xqg4vkrjgjhkodyiwl4mnr
312100
312099
2026-10-30T00:04:03Z
CarlessParking
29749
/* */
312100
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo.<ref name=bioUSC>{{cite web|accessdate=2022-12-07|url=https://animation.usc.edu/faculty/|title=Animation Division Faculty|work=School of Cinematic Arts Directory Profile|publisher=USC|archive-date=2022-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20221207180656/https://animation.usc.edu/faculty/|url-status=live}}</ref> [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]]
==Karera==
Sito's cartooning career began with him working on cartoons for Dixie Cups, as well as gag writing for Playboy magazine's comic series, ''[[Little Annie Fanny]],'' under his instructor, Harvey Kurtzman. Sito assisted retired Disney animator [[Shamus Culhane]] on one of his final projects, a 1977 education short entitled ''Protection in the Nuclear Age''. Sito's first big break came in 1976 when he was hired by legendary animation director [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] to work on his film ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. There he met and worked with animation luminaries like [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] and [[John Canemaker]]. After several years doing commercial animation work in New York and Toronto, Sito relocated to Los Angeles and worked on TV projects like ''[[Super Friends]]'' for [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' and ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Inintrebista si Tom Sito para sa dokumentaryo kan PBS American Experience na "Walt Disney" (2014) para sa WGBH Boston. Kaidtong 2015 luminataw siya sa dokumentaryong ''Floyd Norman: An Animated Life''. Kaidtong 2020 inintrebista siya para sa seryeng dokumentaryo kan [[Reelz Channel]] na ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
Sinurat niya an istorya para sa halipot na "Flash in the Pain", na luminataw sa 2016 animadong pelikulang ''[[Storks (film)|Storks]].''
Kaidtong Hulyo 2017, pinili si Tom Sito kan saiyang mga katood pasiring sa Board of Governors kan The Motion Picture Academy of Arts and Sciences tanganing magrepresentar kan Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Nagin bise-presidente si Sito kan [[ASIFA-Hollywood]] poon 1992-2017.<ref>{{Cite web|url=https://www.asifa-hollywood.org/about-us/history/|title=History|access-date=2019-05-29|archive-date=2019-04-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20190423014251/https://www.asifa-hollywood.org/about-us/history/|url-status=live}}</ref>
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
2qevmyi2111baib7l9pdrka9vhmoq8m
312101
312100
2026-10-30T00:12:09Z
CarlessParking
29749
312101
wikitext
text/x-wiki
Si '''Tom Sito''' (namundag Mayo 19, 1956) iyo an sarong Amerikanong entrepreneur, animador, aktor sa boses, prodyuser nin pelikula, tagamukna nin mga programa sa telebisyon, asin pilantropo.<ref name=bioUSC>{{cite web|accessdate=2022-12-07|url=https://animation.usc.edu/faculty/|title=Animation Division Faculty|work=School of Cinematic Arts Directory Profile|publisher=USC|archive-date=2022-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20221207180656/https://animation.usc.edu/faculty/|url-status=live}}</ref> [[File:9.16.13TomSitoByLuigiNovi1.jpg|thumb]]
==Karera==
An karera ni Sito sa paggibo nin cartoons nagpoon sa paggibo niya nin cartoons para sa Dixie Cups, siring man an gag writing para sa seryeng komiks kan Playboy magazine, ''[[Little Annie Fanny]],'' sa irarom kan saiyang instructor, Harvey Kurtzman. Inasistiran man ni Sito an retiradong animador kan Disney na si [[Shamus Culhane]] sa saro sa saiyang huring proyekto, sarong 1977 na halipot na pang-edukasyon na igwang titulong ''Protection in the Nuclear Age''. An enot na dakulang proyekto ni Sito uminabot kaidtong 1976 kan siya kinua para magtrabaho kan maalamat na direksyon sa animasyon na si [[Richard Williams (animator)|Richard Williams]] tanganing magtrabaho sa saiyang pelikulang ''[[Raggedy Ann & Andy: A Musical Adventure]]''. Diyan niya namidbidan asin nagtrabaho kaiba an mga animation luminaries siring ninda [[Eric Goldberg (film director)|Eric Goldberg]], [[Art Babbitt]] asin [[John Canemaker]]. Pagkatapos kan nagkapirang taon nin paggibo nin commercial animation work sa New York asin Toronto, na relokar si Sito sa Los Angeles asin nagtrabaho sa mga proyekto sa TV siring kan ''[[Super Friends]]'' para sa [[Hanna-Barbera]] (1978), ''[[He-Man and the Masters of the Universe]]'' asin ''[[Fat Albert and the Cosby Kids]]'' (1983–1985).
Tom Sito was summoned by his old mentor Richard Williams once more in 1987 (the same year he made the [[independent animation|independently animated short ''Propagadance'']] to animate on Disney/Amblin's Academy Award-winning hit film ''[[Who Framed Roger Rabbit]]''. Returning to Los Angeles in 1988, Sito became a mainstay of the Disney Feature Animation division, contributing to the classic films ''[[The Little Mermaid (1989 film)|The Little Mermaid]]'', ''[[Beauty and the Beast (1991 film)|Beauty and the Beast]]'', ''[[Aladdin (1992 Disney film)|Aladdin]]'', ''[[The Lion King (1994 film)|The Lion King]]'', ''[[Pocahontas (1995 film)|Pocahontas]]'', ''[[Fantasia 2000]],'' and ''[[Dinosaur (2000 film)|Dinosaur]]''.
Binayaan ni Sito an Disney studio kaidtong 1995 tanganing magtabang sa pagtugdas nin yunit sa animasyon kan DreamWorks SKG, sa huri iyo an [[DreamWorks Animation]]. Nagtrabaho siya sa mga pelikulang ''[[Antz]]'', ''[[The Prince of Egypt]],'' ''[[Paulie (film)|Paulie]]'' asin ''[[Spirit: Stallion of the Cimarron]]''. Siya an direktor sa istorya kan enot na pelikulang ''[[Shrek]]'' asin nagin presidente kan Motion Picture Screen Cartoonist's Local 839 (liniwat an ngaran nagin [[The Animation Guild, I.A.T.S.E. Local 839]]) poon 1992 sagkod 2001, kun saen siya ginawadan nin titulong Presidente Emeritus. Kapwa niya man dinirek an animasyon para sa 2001 na pelikula kan [[Warner Bros.]] na ''[[Osmosis Jones]]'' asin nagkontribwir sa iba pang mga animadong pelikula siring kan ''[[Looney Tunes: Back in Action]]'' (2003), ''[[Garfield: The Movie|Garfield]]'' (2004) asin ''[[Son of the Mask]]'' (2005), an PBS TV series ''[[Click and Clack's As the Wrench Turns]]'' (2008) asin an 2006 Taiwanese na halipot na ''Adventures in the NPM'', na nanggana nin enot na premyo 2006 Tokyo Anime Festival.
Tom Sito has lectured about animation around the world and has taught animation and animation history at [[UCLA Film School]], The [[American Film Institute]], Woodbury College and Santa Monica College. He became an instructor at the [[USC School of Cinematic Arts]] in 1994 and in December 2014 was named Chair of the [[John C. Hench Division of Animation and Digital Arts]] at USC.
Inintrebista si Tom Sito para sa dokumentaryo kan PBS American Experience na "Walt Disney" (2014) para sa WGBH Boston. Kaidtong 2015 luminataw siya sa dokumentaryong ''Floyd Norman: An Animated Life''. Kaidtong 2020 inintrebista siya para sa seryeng dokumentaryo kan [[Reelz Channel]] na ''Autopsy: The Last Hours of Walt Disney''.
Sinurat niya an istorya para sa halipot na "Flash in the Pain", na luminataw sa 2016 animadong pelikulang ''[[Storks (film)|Storks]].''
Kaidtong Hulyo 2017, pinili si Tom Sito kan saiyang mga katood pasiring sa Board of Governors kan The Motion Picture Academy of Arts and Sciences tanganing magrepresentar kan Short Films and Feature Animation Branch 2017-2020. Nagin bise-presidente si Sito kan [[ASIFA-Hollywood]] poon 1992-2017.<ref>{{Cite web|url=https://www.asifa-hollywood.org/about-us/history/|title=History|access-date=2019-05-29|archive-date=2019-04-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20190423014251/https://www.asifa-hollywood.org/about-us/history/|url-status=live}}</ref>
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
[[Category:1956 births]]
97oskqg1btokiuq1nj9bcmtosbp2deg
Longan
0
56912
312147
311586
2026-10-30T04:42:20Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312147
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Species of tropical fruit-bearing tree}}
{{About|the fruit and tree|other uses|Long'an (disambiguation)|places in China|Longnan|and|Longyan}}
{{Distinguish|Loganberry}}
{{Use dmy dates|date=August 2021}}{{Speciesbox
|name = Longan
|image = Longan tree at Pine Island Nursery.jpg
|image_alt = Photograph of a broadly spreading tree
|status = DD
|status_system = IUCN3.1
|status_ref =<ref name=IUCN>{{cite iucn | author = Barstow, M. | title = ''Dimocarpus longan'' | article-number = e.T32399A67808402 | year = 2022 | access-date = 29 January 2023}}</ref>
|genus = Dimocarpus
|species = longan
|authority = [[João de Loureiro|Lour.]]<ref name=POWO/>
|synonyms = {{species list |Euphoria longan |(Lour.) Steud.
|Scytalia longan |(Lour.) Roxb.}}
|synonyms_ref =<ref name=POWO/>
}}
An '''Longan''' ({{IPAc-en|ˈ|l|ɒ|ŋ|a:|n|}}; '''''Dimocarpus longan'''''), o inaapod man '''lungan'''<ref>{{Cite web |title=Longan |url=https://www.britannica.com/plant/longan |website=Britannica |access-date=2026-05-21}}</ref> o sa Ingles '''dragon's eye''', sarong species nin kahoy na tropikal na nagbubunga, ini nakaagid sa hitsura kan bungang [[lansones]].<ref name="Julia Morton">{{Cite book|title=Longan; In: Fruits of Warm Climates|last=Morton|first=Julia F.|publisher=NewCrop, Center for New Crops and Plant Products, Department of Horticulture and Landscape Architecture, Purdue University|year=1987|location=W. Lafayette, IN, US|pages=259–262|url=https://hort.purdue.edu/newcrop/morton/longan.html}}</ref> Ini an saro sa mas midbid na tropikal na mga myembro kan inapod na pamilyang 'soapberry' [[Sapindaceae]], na kun saen myembro man an [[litsiyas]] asin [[rambutan]].<ref name="Julia Morton" /> An bunga kan longan nakaagid sa litsiyas, alagad may maluyang parong asin pagkahamis.<ref name="Fruiting pattern">{{Cite journal|last1=Pham|first1=V.T.|last2=Herrero|first2=M.|title=Fruiting pattern in longan, Dimocarpus longan: from pollination to aril development|journal=Annals of Applied Biology|volume=169|issue=3|pages=357–368|doi=10.1111/aab.12306|year=2016|hdl=10261/135703|url=https://digital.csic.es/bitstream/10261/135703/1/HormazaI_AnnApplBiol_2016.pdf|hdl-access=free}}</ref><ref>{{Cite web |title=Longan |url=https://specialtyproduce.com/produce/Longan_674.php |access-date=2026-04-24 |website=Specialty Produce |language=en}}</ref> An species tubong tal sa [[Sur-subangan na Asya]] asin sa bandang habagatan nin [[Tsina]].<ref>{{GRIN|access-date=11 December 2017}}</ref> Ngonyan, an Tsina, Tailandya, asin Byetnam iyo an pinakadakulang nagpoprodyusir kan bungang longan, na kun sasararoon sinda binibilog kan mga 95% kan produksyon total nin kinaban.<ref name=":2" />{{Infobox Chinese
| pic = Longan (Chinese characters).svg
| piccap = "Longan" in Traditional (top) and Simplified (bottom) Chinese characters
| picupright = 0.45
| t = 龍眼
| s = 龙眼
| p = lóngyǎn
| w = lung<sup>2</sup>-yen<sup>3</sup>
| bpmf = ㄌㄨㄥˊ ㄧㄢˇ
| mi = {{IPAc-cmn|l|ong|2|.|yan|3}}
| suz = lon<sup>2</sup>-nge<sup>6</sup>
| y = lùhng-ngáahn
| j = lung<sup>4</sup>-ngaan<sup>5</sup>
| ci = {{IPAc-yue|l|ung|4|.|ng|aan|5}}
| poj = lêng-géng
| tl = lîng-gíng
| l = 'dragon eye'
}}
==Etimolohiya==
An katagang '''Longan''' naghahale sa {{lang-zh|s=龙眼|t=龍眼|p=lóngyǎn|cy=lung4 ngaan5}}. An kalingking na {{lang|zh|龙}} boot sabihon "dragon" mantang an {{lang|zh|眼}} an kahulogan "mata", kaya kun ini sinaro {{lang|zh|龙眼}} literalmente boot sabihon "dragon eye". Pigpangaran siring kaini huli ta an itom na pisog makukua sa laog kan prutas nakakaagid sa [[Loong]]. Sa [[lenggwaheng byetman|Byetnames]], usong inaapod ining {{lang|vi|'''nhãn'''}}, asin ta ini [[Sino-Vietnamese vocabulary|Sino-Byetnames]] na kataga hale sa Tsinong karakter na {{lang|vi|眼}} (“mata”), pero parati binubutsan an Loong ("dragon") na parte sa aro-aldaw na pagtaram.<ref name="Lour1790">{{cite book|last=Loureiro|first=J. de|year=1790|title=Flora Cochinchinensis|volume=I|location=Lisbon|publisher=Ulyssipone|url=https://www.biodiversitylibrary.org/item/192210#page/259/mode/1up|language=la}}</ref><ref>{{Cite web |title=Vietnamese Longan: A Tropical Delight Gaining Popularity in EU Market |url=https://techmifood.com.vn/vietnamese-longan-a-tropical-delight-gaining-popularity-in-eu-markets |access-date=2026-04-24 |website=TMF Techmifood}}</ref><ref>{{Cite web |title=Dimocarpus longan Lour. |url=https://www.gbif.org/species/113655656 |access-date=2026-04-24 |website=GBIF |language=en |archive-date=25 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260425110026/https://www.gbif.org/species/113655656 |dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web |title=nhãn in Vietnamese |url=https://kaikki.org/dictionary/Vietnamese/meaning/n/nh/nh%C3%A3n.html |access-date=2026-04-24 |website=kaikki.org}}</ref>
{{gallery|mode=packed
|Longan (Dimocarpus longan) Tree lower trunk.jpg|Hitsura kan ubak-kahoy
|Longan (Dimocarpus longan) Tree leaves.jpg|Mga dahon
|Longan (Dimocarpus longan) baby fruits and leaves.jpg|Sanga na may pongot kan prutas
|Dimocarpus_longan_fruits.jpg|Pongot nin prutas
|Longan fruits and seed.jpg|Prutas pinahiling an pisog
|Longan Wiki1.webm|Longan inuubakan asin kinakakan
}}
== Deskripsyon ==
Depende sa klima asin tipo nin daga an longan pwedeng sobra {{Convert|100|ft|m|order=flip}}<ref>{{cite web |last1=Crane |first1=Jonathan H. |last2=Balerdi |first2=Carlos F. |last3=Sargent |first3=Steven A. |last4=Maguire |first4=Ian |date=November 1978 |title=Longan Growing in the Florida Home Landscape |url=http://edis.ifas.ufl.edu/mg049 |access-date=4 April 2017 |website=University of Florida |edition=2016}}</ref> an paglangkaw, alagad tipikal na natubo ini abot {{Convert|30|-|40|ft|0|abbr=on|order=flip}} sa taas asin korona bilogon.<ref name="Julia Morton" /><ref name="Crane Balerdi">{{cite web |last1=Crane |first1=Jonathan |last2=Balerdi |first2=Carlos |last3=Sarge |first3=Steven |last4=Maguire |first4=Ian |date=2015 |title=Longan Growing in the Florida Home Landscape |url=http://www.edis.ifas.ufl.edu/mg049 |access-date=5 April 2017 |website=IFAS University of Florida}}</ref> An kahawakan mga {{Convert|80|cm|ft|abbr=on|frac=2}} sa kahibogan<ref name="Julia Morton" /> na garatak-gatak an [[bark (botany)|ubak]].<ref name="Crane Balerdi" /> An mga sanga haralaba asin marambong, saka nakaloyloy.<ref name="Julia Morton" />
An [[dahon]] matilaba na ponggol an poro, pqrati {{Convert|4|-|8|in|cm|0|order=flip}} an laba asin {{Convert|2|in|cm|0|abbr=on|order=flip}} an pakalakbang.<ref name="Julia Morton" /> An mga dahon nakakarabit sa duwang gilid kan sanga-sanga pero bakong tungodan kundi baro-balot.<ref name="Crane Balerdi" /> Igwang 6 abot 9 na padis nin mga dahon lambang takogong.<ref name="Crane Balerdi" /> asin ini alon-alon, mairom an kolor, nagkokoro-kintab.<ref name="Julia Morton" />
An prutas bilogon, mga {{Convert|1|in|cm|1|abbr=on|order=flip}} an lakbang; ining pungot loyloy sana. An kublit kolor tan, manipis pero makunot na may dikit na hibo';<ref name="Crane Balerdi" /> ini pwedeng pilsion ngani mapaulsit an laog.{{citation needed|date=August 2026}} An laman silag-silag, saka an pisog darodakula, maitom na may puting mata-mata.<ref name="Julia Morton" /><ref name="Crane Balerdi" />.<ref name="Julia Morton" /> An mismong laman garo maparo'pasit, mahamis, harani sa namit kan prutas nin [[litsiyas]].<ref name="Julia Morton" /> An pisog bilogon, matagas, maitom, asin makintab.<ref>{{Cite web |title=TCOD longan |url=https://ngdc.cncb.ac.cn/tcod/longan?lang=en |access-date=2026-08-02 |website=ngdc.cncb.ac.cn}}</ref>
==Hilnga man==
* ''[[Lansium domesticum]]'', the langsat or lanzones
* ''[[Talisia esculenta]]'', a visually similar fruit from South America
==Toltolan==
{{Reflist}}
==Mga panluwas na takod==
{{Commons category|Dimocarpus longan|''Dimocarpus longan''}}
{{Wikispecies|Dimocarpus longan|''Dimocarpus longan''}}
* [http://www.fao.org/DOCREP/003/X6908E/x6908e00.htm#Contents Longan Production in Asia] from the [[Food and Agriculture Organization]] of the United Nations
{{Taxonbar|from=Q193449}}
{{Authority control}}
[[Kategorya:Articles containing video clips]]
[[Kategorya:Cantonese cuisine]]
[[Kategorya:Chinese fruit]]
[[Kategorya:Dimocarpus|longan]]
[[Kategorya:Edible fruits]]
[[Kategorya:Flora of tropical Asia]]
[[Kategorya:Fruits originating in East Asia]]
[[Kategorya:Culture of the Han dynasty]]
[[Kategorya:Flora of the Indomalayan realm]]
[[Kategorya:Plants described in 1790]]
[[Kategorya:Traditional Chinese medicine]]
[[Kategorya:Trees of China]]
[[Kategorya:Tropical fruit]]
[[Kategorya:Taxa named by João de Loureiro]]
[[en: Longan]]
jyza8c7vy12uut4puk7c8b3huo6fa8f
Amy Stewart (parasurat)
0
56918
312069
311638
2026-10-29T19:33:23Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312069
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| image = Amy Stewart 3.jpg
| image_size = 150px
| name = Amy Stewart
| caption =
| birth_date =
| birth_place =
| death_date =
| death_place =
| occupation = Writer
| period = 2001–present
| genre =
| movement =
| notable_works = Wicked Plants and The Drunken Botanist
| influences =
| influenced =
| website = {{URL|amystewart.com}}
}}
Si '''Amy N. Stewart''' sarong Amerikanang autor na mas bisto kan saiyang mga libro dapit sa [[hortikultura]] asin manongod sa kapalibotan nin kinaban.<ref name="Wadler">{{cite news| first=Joyce| last=Wadler| title=At Home With Amy Stewart: Warning: Paralysis May Result| url=https://www.nytimes.com/2009/05/21/garden/21poison.html| work=The New York Times| date=2009-05-20| accessdate=2010-11-18| archive-date=2019-05-09| archive-url=https://web.archive.org/web/20190509182316/https://www.nytimes.com/2009/05/21/garden/21poison.html| url-status=live}}</ref>
==Biograpiya==
Si Stewart nagdakula sa [[Arlington, Texas]], kasaro an saiyang ama na si Vic Stewart, sarong musiko na naglibot kinaban kaiba sa banda ni [[Doc Severinsen]]; an saiyang ina na igwang karera sa public relations;<ref name="Wadler"/> asin saiyang ngohod na tugang na lalaki, si [[Jason Stewart (editor sa pelikula)|Jason Stewart]], na sarong editor sa pelikula asin telebisyon.<ref name="IMDB">{{Cite web|url=http://www.imdb.com/name/nm2050006/|title=Jason Stewart|website=IMDb|access-date=2010-11-19|archive-date=2012-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20120404103110/http://www.imdb.com/name/nm2050006/|url-status=live}}</ref> Siya naggradwar sa [[Arlington High School (Arlington, Texas)|Arlington High School]] asin nakamit an B.A. degree sa [[anthropology]] asin master's in community and regional planning (MSCRP) sa [[University of Texas sa Austin]]. Si Stewart kapwa-kagtugdas kan gardening blog na ''[http://www.gardenrant.com Garden Rant]''.
Sa ngonyan, siya yaon nag'eestar sa [[Portland, Oregon]].
An saiyang poison plant garden sa Eureka ibinali sa lista kan [[Popular Mechanics]] nin mga 18 pambihirang hardin sa kinaban.<ref>{{cite news | first=Chris | last=Sweeney | title=The World's 18 Strangest Gardens | url=http://www.popularmechanics.com/home/improvement/lawn-garden/worlds-18-strangest-gardens | accessdate=2010-11-18| archiveurl= https://web.archive.org/web/20101020181616/http://www.popularmechanics.com/home/improvement/lawn-garden/worlds-18-strangest-gardens| archivedate= 20 October 2010 | url-status= live}}</ref>
==Mga libro==
* ''From the Ground Up: The Story of a First Garden''. [[Algonquin Books]] (2001) {{ISBN|1-56512-240-2}}; [[St. Martin's Press]] (2001) {{ISBN|978-0-312-28767-2}}. A memoir of the author's experiences gardening in [[Santa Cruz, California]].
* ''The Earth Moved: On the Remarkable Achievements of Earthworms'' (2004). [[Algonquin Books]] {{ISBN|1-56512-468-5}}. A natural history of the [[earthworm]]. This book earned the author a fellowship from the [[National Endowment for the Arts]].<ref name="NEA Website">{{cite web |url=http://www.arts.gov/features/writers/writersCMS/writer.php?id=06_21 |title=Amy Stewart |publisher=[[National Endowment for the Arts]] |date= |accessdate=2010-11-18 |archive-date=2010-05-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100529190141/http://www.arts.gov///features/writers/writersCMS/writer.php?id=06_21 |url-status=live }}</ref>
* ''Flower Confidential: The Good, the Bad, and the Beautiful'' (2008). [[Algonquin Books]] {{ISBN|978-1-56512-603-9}}. A survey of the global [[flower business]]. This book appeared on the extended [[New York Times bestseller]] list on March 4, 2007.<ref>{{cite news | title=Best Sellers, March 4, 2007 | url=https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9904EEDA133EF937A35750C0A9619C8B63 | work=The New York Times | date=2007-03-04 | accessdate=2010-11-18 | archive-date=2011-06-04 | archive-url=https://web.archive.org/web/20110604132349/http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9904EEDA133EF937A35750C0A9619C8B63 | url-status=live }}</ref>
* ''Wicked Plants: The Weed That Killed Lincoln's Mother and Other Botanical Atrocities'' (2009). [[Algonquin Books]] {{ISBN|978-1-56512-683-1}}. Illustrated by Briony Morrow-Cribbs. A compendium of [[List of poisonous plants|poisonous]], [[Invasive plants|invasive]], and illegal [[plants]]. This book reached #8 on the New York Times bestseller list.<ref>{{cite news | title=Hardcover Advice | url=https://www.nytimes.com/2009/08/23/books/bestseller/besthardadvice.html | work=The New York Times | date=2009-08-23 | accessdate=2010-11-18 | first=Jennifer | last=Schuessler}}</ref>
* ''Wicked Bugs: The Louse That Conquered Napoleon's Army & Other Diabolical Insects'' (2011). [[Algonquin Books]] {{ISBN|978-1-56512-960-3}}. Illustrated by Briony Morrow-Cribbs. A compendium of [[Poisonous insects|poisonous]], painful, and [[invasive insects]].
* ''The Drunken Botanist: The Plants That Create the World's Great Drinks'' (2013). [[Algonquin Books]]. {{ISBN|978-1-61620-046-6}}. Winner of the [[International Association of Culinary Professionals]] Judge's Award in 2014.<ref>{{cite news | title=IACP News | url=http://live.chicagotribune.com/Event/Entertainment_IACP_conference?Page=3 | work=[[Chicago Tribune]] | date=2014-03-15 | accessdate=2014-03-21 | archive-date=2014-03-22 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140322213232/http://live.chicagotribune.com/Event/Entertainment_IACP_conference?Page=3 | url-status=live | archiveurl=https://web.archive.org/web/20140322213232/http://live.chicagotribune.com/Event/Entertainment_IACP_conference?Page=3 | archivedate=2014-03-22 }}</ref>
* ''Girl Waits With Gun'' (2015). [[Houghton Mifflin Harcourt]]. {{ISBN|978-0-544-40991-0}}. An historical novel based on the lives of Constance Kopp and her sisters Norma and Fleurette.<ref>{{cite news | title=Girl Waits With Gun by Amy Stewart | url=https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/girl-waits-with-gun/ | work=[[Kirkus Reviews]] | date=2015-05-07 | accessdate=2015-06-06 | archive-date=2015-09-05 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150905113553/https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/girl-waits-with-gun/ | url-status=live }}</ref>
* ''Lady Cop Makes Trouble'' (2016). Houghton Mifflin Harcourt {{ISBN|978-0-544-40994-1}}. Second book in the Kopp Sisters series; a sequel to ''Girl Waits With Gun''. Constance Kopp tracks down an escaped prisoner.<ref>{{Cite book|url=https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/lady-cop-makes-trouble/|title=LADY COP MAKES TROUBLE by Amy Stewart {{!}} Kirkus Reviews|language=en-us|access-date=2022-08-26|archive-date=2021-09-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210924010725/https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/lady-cop-makes-trouble/|url-status=live}}</ref>
* ''Miss Kopp’s Midnight Confessions'' (2017). Houghton Mifflin Harcourt {{ISBN|978-0-544-40999-6}}. Third book in the Kopp Sisters series; Stewart addresses the practice of arresting young women on morality charges.<ref>{{Cite news|url=https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/new-titles/adult-announcements/article/74063-fall-2017-announcements-literary-fiction.html|title=Fall 2017 Announcements: Literary Fiction|work=PublishersWeekly.com|access-date=2017-06-27|language=en|archive-date=2017-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20170624013158/https://www.publishersweekly.com/pw/by-topic/new-titles/adult-announcements/article/74063-fall-2017-announcements-literary-fiction.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/miss-kopps-midnight-confessions-a-kopp-sisters-nov/|work=kirkus.com|access-date=2017-12-03|title=Miss Kopp's Midnight Confession review: Amy Stewart's female deputy sheriff|archive-date=2017-12-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20171204062101/https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/miss-kopps-midnight-confessions-a-kopp-sisters-nov/|url-status=live}}</ref>
*''Miss Kopp Just Won't Quit'' (2018). Houghton Mifflin Harcourt. {{ISBN|978-1-328-73651-2}}. The fourth book in the Kopp Sisters series follows Constance Kopp and her sisters during a contentious local election.<ref>{{Cite book|url=https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/miss-kopp-just-wont-quit-a-kopp-sisters-novel-book/|title=MISS KOPP JUST WON'T QUIT by Amy Stewart {{!}} Kirkus Reviews|language=en-us|access-date=2022-08-26|archive-date=2021-11-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20211115180912/https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/miss-kopp-just-wont-quit-a-kopp-sisters-novel-book/|url-status=live}}</ref>
*''Kopp Sisters on the March'' (2019). Houghton Mifflin Harcourt. ISBN 978-0-358-29964-6. In the fifth book in the Kopp Sisters series, Constance, Norma, and Fleurette go to a National Service School.<ref>{{Cite web|title=Kopp Sisters on the March {{!}} HMH Books|url=https://www.hmhbooks.com/shop/books/Kopp-Sisters-on-the-March/9780358299646|access-date=2021-11-15|website=hmhbooks|language=en|archive-date=2021-11-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20211115175359/https://www.hmhbooks.com/shop/books/Kopp-Sisters-on-the-March/9780358299646|url-status=live}}</ref>
*''Dear Miss Kopp'' (2021). Houghton Mifflin Harcourt. ISBN 978-0-358-09312-1. The sixth Kopp Sisters book, an [[epistolary novel]] set during [[World War I]].<ref>{{Cite book|url=https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/dear-miss-kopp/|title=DEAR MISS KOPP {{!}} Kirkus Reviews|language=en|access-date=2022-08-26|archive-date=2021-11-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20211115180901/https://www.kirkusreviews.com/book-reviews/amy-stewart/dear-miss-kopp/|url-status=live}}</ref>
*''Miss Kopp Investigates'' (2021). Houghton Mifflin Harcourt. ISBN 978-0-358-09311-4. In the seventh book in the Kopp Sisters series, the trio become private detectives.
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* [http://www.amystewart.com/ Website]
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Stewart, Amy}}
[[Kategorya:Ma buruhay]]
[[Kategorya:Mga nagtapos sa University of Texas at Austin School of Architecture]]
[[Kategorya:Mga tawong taga Eureka, California]]
[[Kategorya:Mga tawong taga Arlington, Texas]]
[[Kategorya:Mga parasurat haleng Portland, Oregon]]
[[Kategorya:Taon na kinamundagan nawawara (mga buruhay)]]
[[Kategorya:Mga parasurat haleng California]]
[[Kategorya:Mga parasurat haleng Texas]]
[[Kategorya:Mga ika-21ng siglong mga Amerikanong babae parasurat non-piksyon]]
[[Kategorya:Mga ika-21ng siglong mga Amerikanong parasurat non-piksyon]]
[[Kategorya:Mga Amerikanong nature writers]]
l6ni24zlo9aghb9e9tbq0iss53qfmsj
Eugenia Apostol
0
56922
312072
311859
2026-10-29T20:35:52Z
Raeinxx
33279
312072
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox tawo|name=Eugenia Apostol|image=Eugenia Duran Apostol.png|caption=|birth_name=Eugenia Duran y Obsum|birth_date={{Birth date|1925|9|29|mf=yes}}|birth_place=[[Sorsogon City|Sorsogon, Sorsogon]], Philippine Islands|death_date={{Death date and age|2026|9|13|1925|9|29|mf=yes}}|death_place=Manila, Philippines|education=[[University of Santo Tomas]]|spouse=Jose Z. Apostol|children=|awards=[[Ramon Magsaysay Award]]}}
'''Si Eugenia''' " '''Eggie''' " '''Obsum Duran-Apostol''' (namundag sa ngaran na '''Eugenia Obsum Duran''', kan Setyembre 29, 1925 – Setyembre 13, 2026) ,siya sarong Filipinong parapublikar na nagkaigwa nin importanteng papel sa matoninong na pagpabagsak kan duwang presidente kan Pilipinas: [[Ferdinand Marcos|si Ferdinand Marcos]] kan 1986 asin si [[Joseph Estrada]] kan 2010 .Kan 2006, tinawan siya nin [[Gawad Ramon Magsaysay|Ramon Magsaysay Award]] para sa Peryodismo, Literatura asin Arte sa Komunikasyon na Mamukna.
Kan 1977, siya saka an saiyang agom na si Jose Apostol pigtugdok an magasin na ''Mr. & Ms.'', na kun saen siya nagsirbe bilang sarong editor-in-chief; poon 1983 sagkod 1985, an espesyal na edisyon kan magasin mahiwas na sakop kan imbestigasyon sa pag-asasinar ki Ninoy Aquino . Kan Disyembre 1985, pigtugdok niya an peryodikong ''[[Philippine Daily Inquirer]]'' kaiba an ibang mga peryodista pagkatapos kan pag-anunsyo ni Presidente Marcos nin sarong biglang eleksyon presidensyal, na nagmamawot na tawan an oposisyon na kontra ki Marcos nin peryodismo sa luwas kan impluwensya kan rehimen ni Marcos.
==Reperensya==
{{reflist}}
{{tamboan}}
d8uh6mgrztahodc85qvffm0gpl7rono
312075
312072
2026-10-29T21:34:57Z
Raeinxx
33279
312075
wikitext
text/x-wiki
'''Si Eugenia''' " '''Eggie''' " '''Obsum Duran-Apostol''' (namundag sa ngaran na '''Eugenia Obsum Duran''', kan Setyembre 29, 1925 – Setyembre 13, 2026) ,siya sarong Filipinong parapublikar na nagkaigwa nin importanteng papel sa matoninong na pagpabagsak kan duwang presidente kan Pilipinas: [[Ferdinand Marcos|si Ferdinand Marcos]] kan 1986 asin si [[Joseph Estrada]] kan 2010 .Kan 2006, tinawan siya nin [[Gawad Ramon Magsaysay|Ramon Magsaysay Award]] para sa Peryodismo, Literatura asin Arte sa [[Komunikasyon]] na Mamukna.<ref>https://web.archive.org/web/20130417090653/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Citation/CitationApostolEug.htm</ref>
Kan 1977, siya saka an saiyang agom na si Jose Apostol pigtugdok an magasin na ''Mr. & Ms.'', na kun saen siya nagsirbe bilang sarong editor-in-chief; poon 1983 sagkod 1985, an espesyal na edisyon kan magasin mahiwas na sakop kan imbestigasyon sa pag-asasinar ki Ninoy Aquino .Kan Disyembre 1985, pigtugdok niya an peryodikong ''[[Philippine Daily Inquirer]]'' kaiba an ibang mga peryodista pagkatapos kan pag-anunsyo ni Presidente Marcos nin sarong biglang eleksyon presidensyal, na nagmamawot na tawan an oposisyon na kontra ki Marcos nin peryodismo sa luwas kan impluwensya kan rehimen ni Marcos.
<u>'''Amay na buhay asin Edukasyon'''</u>{{Infobox tawo|name=Eugenia Apostol|image=Eugenia Duran Apostol.png|caption=|birth_name=Eugenia Duran y Obsum|birth_date={{Birth date|1925|9|29|mf=yes}}|birth_place=[[Sorsogon City|Sorsogon, Sorsogon]], Philippine Islands|death_date={{Death date and age|2026|9|13|1925|9|29|mf=yes}}|death_place=Manila, Philippines|education=[[University of Santo Tomas]]|spouse=Jose Z. Apostol|children=|awards=[[Ramon Magsaysay Award]]}}
Si Apostol ipinangaki kan Setyembre 29,1925, siya an ikaduwang aking babayi sa walong magturugang ninda Fernando Ballesteros Duran, sarong doktor asin miyembro kan National Assembly, saka ni Vicenta Obsum.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan 1936, kan siya ma-reeleksyon an saiyang ama sa [[:en:National_Assembly_of_the_Philippines|National Assembly]],naglipat an saindang pamilya sa manila, kun saen nag eskwela si Apostol sa Holy Ghost College (ngunyan [[:en:College_of_the_Holy_Spirit_Manila|College of the Holy Spirit]]), kun saen siya naggradwar bilang valedictorian sa elementary kan 1938.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan okupyasyon kan mga Hapon sa Manila kan 1944,nagbalik an pamilya sa Sorsogon. Mantang naghukay-hukay siya sa mga naguradong harong ninda pagkatapos kan labahan para sa pagpalaya, an 18 anyos na si Apostol nadanyaran nin shrapnel kan magputok an sarong dai nagputok na [[:en:Bazooka|bazooka]] shell.Naggradwar siya bilang ''magna cum laude'' sa [[:en:University_of_Santo_Tomas|University of Santo Tomas]] (UST) na may degri na Bachelor of Arts in Philosophy and Letters kan 1949.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kaiba nya sa UST an nobelistang si [[:en:F._Sionil_José|F. Sionel Jose]], asin nasambit nya si Apostol bilang "sarong marahay na parasurat,marahay na ugali,asin mahigos na gayo."<ref>{{cite book|title=Seven in the Eye of History|last=Kalaw-Tirol|first=Lorna|date=2000|publisher=Anvil Publishing, Inc.|isbn=971-27-1030-0|editor-last=David-Maramba|editor-first=Asuncion|location=Barrio Ugong, [[Pasig|Pasig City]]|pages=3–21|chapter=Journalism with Flair and Fire}}</ref> Nagsusurat siya nin kolum para sa Commonweal,sarong nasyonal na Catholic weekly,asin mga advertising copy para sa Philippine Manufacturing Company (ngunyan Proctor & Gamble Philippines)."
Nailala niya si Jose "Peping" Z. Apostol,sarong engineer asin kontratista, huli sa pagpapabisto kan saiyang mga kaklase sa Holy Ghost kan bisperas nin bagong taon kan 1948. Pakalihis nin pirang paahon,nagpakasal sinda sa San Vicente de Paul Church sa Manila kan Pebrero 18,1950.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
==Reperensya==
{{reflist}}
{{tamboan}}
hj6jwzpzdiw3pyxisy5muycpt3t1e5f
312167
312075
2026-10-30T07:25:17Z
Raeinxx
33279
312167
wikitext
text/x-wiki
'''Si Eugenia''' " '''Eggie''' " '''Obsum Duran-Apostol''' (namundag sa ngaran na '''Eugenia Obsum Duran''', kan Setyembre 29, 1925 – Setyembre 13, 2026) ,siya sarong Filipinong parapublikar na nagkaigwa nin importanteng papel sa matoninong na pagpabagsak kan duwang presidente kan Pilipinas: [[Ferdinand Marcos|si Ferdinand Marcos]] kan 1986 asin si [[Joseph Estrada]] kan 2010 .Kan 2006, tinawan siya nin [[Gawad Ramon Magsaysay|Ramon Magsaysay Award]] para sa Peryodismo, Literatura asin Arte sa [[Komunikasyon]] na Mamukna.<ref>https://web.archive.org/web/20130417090653/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Citation/CitationApostolEug.htm</ref>
Kan 1977, siya saka an saiyang agom na si Jose Apostol pigtugdok an magasin na ''Mr. & Ms.'', na kun saen siya nagsirbe bilang sarong editor-in-chief; poon 1983 sagkod 1985, an espesyal na edisyon kan magasin mahiwas na sakop kan imbestigasyon sa pag-asasinar ki Ninoy Aquino .Kan Disyembre 1985, pigtugdok niya an peryodikong ''[[Philippine Daily Inquirer]]'' kaiba an ibang mga peryodista pagkatapos kan pag-anunsyo ni Presidente Marcos nin sarong biglang eleksyon presidensyal, na nagmamawot na tawan an oposisyon na kontra ki Marcos nin peryodismo sa luwas kan impluwensya kan rehimen ni Marcos.
==Amay na buhay asin Edukasyon==
{{Infobox tawo|name=Eugenia Apostol|image=Eugenia Duran Apostol.png|caption=|birth_name=Eugenia Duran y Obsum|birth_date={{Birth date|1925|9|29|mf=yes}}|birth_place=[[Sorsogon City|Sorsogon, Sorsogon]], Philippine Islands|death_date={{Death date and age|2026|9|13|1925|9|29|mf=yes}}|death_place=Manila, Philippines|education=[[University of Santo Tomas]]|spouse=Jose Z. Apostol|children=|awards=[[Ramon Magsaysay Award]]}}
Si Apostol ipinangaki kan Setyembre 29,1925, siya an ikaduwang aking babayi sa walong magturugang ninda Fernando Ballesteros Duran, sarong doktor asin miyembro kan National Assembly, saka ni Vicenta Obsum.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan 1936, kan siya ma-reeleksyon an saiyang ama sa [[:en:National_Assembly_of_the_Philippines|National Assembly]],naglipat an saindang pamilya sa manila, kun saen nag eskwela si Apostol sa Holy Ghost College (ngunyan [[:en:College_of_the_Holy_Spirit_Manila|College of the Holy Spirit]]), kun saen siya naggradwar bilang valedictorian sa elementary kan 1938.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan okupyasyon kan mga Hapon sa Manila kan 1944,nagbalik an pamilya sa Sorsogon. Mantang naghukay-hukay siya sa mga naguradong harong ninda pagkatapos kan labahan para sa pagpalaya, an 18 anyos na si Apostol nadanyaran nin shrapnel kan magputok an sarong dai nagputok na [[:en:Bazooka|bazooka]] shell.Naggradwar siya bilang ''magna cum laude'' sa [[:en:University_of_Santo_Tomas|University of Santo Tomas]] (UST) na may degri na Bachelor of Arts in Philosophy and Letters kan 1949.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kaiba nya sa UST an nobelistang si [[:en:F._Sionil_José|F. Sionel Jose]], asin nasambit nya si Apostol bilang "sarong marahay na parasurat,marahay na ugali,asin mahigos na gayo."<ref>{{cite book|title=Seven in the Eye of History|last=Kalaw-Tirol|first=Lorna|date=2000|publisher=Anvil Publishing, Inc.|isbn=971-27-1030-0|editor-last=David-Maramba|editor-first=Asuncion|location=Barrio Ugong, [[Pasig|Pasig City]]|pages=3–21|chapter=Journalism with Flair and Fire}}</ref> Nagsusurat siya nin kolum para sa Commonweal,sarong nasyonal na Catholic weekly,asin mga advertising copy para sa Philippine Manufacturing Company (ngunyan Proctor & Gamble Philippines)."
Nailala niya si Jose "Peping" Z. Apostol,sarong engineer asin kontratista, huli sa pagpapabisto kan saiyang mga kaklase sa Holy Ghost kan bisperas nin bagong taon kan 1948. Pakalihis nin pirang paahon,nagpakasal sinda sa San Vicente de Paul Church sa Manila kan Pebrero 18,1950.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
==Amay na Karera==
<small>Kan 1950, si apostol nagin editor kan seksyon para sa mga babaye sa ''The Sentinel'', sarong nasyonal na news weekly, na naglilihis sa Commonwealth kan 1949 bilang publikasyon kan [[:en:Archdiocese_of_Manila|Arkidiyosesis nin Manila.]]</small>
Nadisgustuhan kan konserbatibong Arkobispo nin Manila an mga liberal na opinyon na nalathala sa The Sentinel, sa panahon na depensibo an simbahan sa mga kritisismo hale sa nagkapirang sektor sosyal manungod sa pakikiaram kan simbahan sa mga dai patas na istruktura nin poder sa sosyedad Pilipino.Dae man naogma an mga awtoridad kan simbahan kan an mga empleyado kan The Sentinel nag-organisar nin unyon na si Apostol an naging bise-presidente.
KInritika man ni Apostol an pagbabawal kan arkobispo sa mga klase asin pagtatanghal nin ballet sa mga eskwelahan Katoliko, pati na an kontrobersiya na kinawsa kan presensya nin mga Rusong paratukdo nin ballet sa St. Scholastica, sarong eskwelahan sa kombento.Ini an panahon kan "[[:en:Red_Scare|Red Scare]]." Nagdemitir si Apostol.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan 1954,si Apostl nagin editor kan seksyon para sa mga babaye asin associate editor kan Sunday Times Magazine, an supplement kan pinakabayong diyaryo sa nasyon, an [[:en:The_Manila_Times|The Manila Times.]] Nag-istar sia sa Times nin sampolong taon (1954-1964),ngtatrabaho sa parehong magasin asin diyaryo. Nadiskobre niya an magian na trabaho sa pagigin editor asin parasurat kan tradisyonal na "womens beat" -manungod sa harong,moda,pagkakan,asin mga human interest features. May talento siya sa pagtao nin buhay, bagong pananaw ,asin inobasyon sa mga artikulong kung bako man ay magigin "canned" asin ordinaryo sana.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>Kan 1964, naglipat siya sa [[:en:Manila_Chronicle|Manila Chronicle]] bilang editor kan bagong sunday supplement na woman and home kan 1969 pero nagpadagos si Apostol sa Chronicle bilang sarong sa apat na babaeng editor kan pinalawak na seksyon na Better Living.
Kan Mayo 1972, kan si [[:en:Amando_Doronila|Amando Doronila]] an nagin editor-in-chief kan Chronicle, nagdesisyon siyang tiponon an gabos na seksyon kan diyaryo sa irarom nin sarong editor, na si [[:en:Rosalinda_Orosa|Rosalinda "Baby" Orosa]] an pinili. Dai nagustuhan ni Apostol an desisyon na ini ni Doronila,asin nagdemitir siya sa diyaryo.
Si Defense Secretary [[:en:Juan_Ponce_Enrile|Juan Ponce Enrile]],haraning amigo ni Jose Apostol na nagkaigwa nin alitan sa pulitika sa may kagsadiri kan Chronicle na sinda [[:en:Fernando_Lopez|Fernando]] asin [[:en:Eugenio_López_Sr.|Eugenio Lopez,]]<nowiki/>nag host nin sarong dinner party para ki Eugenia apostol sa Manila Hilton (ngunyan Waterfront Manila Hotel & Casino) bilangpagsupota sa saiyang pagdemitir.<ref>[[:en:Eugenia_Apostol#cite_note-|https://en.wikipedia.org/wiki/Eugenia_Apostol#cite_note-Seven-1:~:text=Kalaw%2DTirol%2C%20Lorna%20(2000).%20%22Journalism%20with%20Flair%20and%20Fire%22.%20In%20David%2DMaramba%2C%20Asuncion%20(ed.).%20Seven%20in%20the%20Eye%20of%20History.%20Barrio%20Ugong%2C%20Pasig%20City%3A%20Anvil%20Publishing%2C%20Inc.%20pp.%C2%A03%E2%80%9321.%20ISBN%C2%A0971%2D27%2D1030%2D0.]]</ref>
{{reflist}}
{{tamboan}}
ch9x74rd9jyy0w6zih43f9yu13uaz5v
312173
312167
2026-10-30T07:40:57Z
Ringer
55
312173
wikitext
text/x-wiki
'''Si Eugenia''' " '''Eggie''' " '''Obsum Duran-Apostol''' (namundag sa ngaran na '''Eugenia Obsum Duran''', kan Setyembre 29, 1925 – Setyembre 13, 2026) ,siya sarong Filipinong parapublikar na nagkaigwa nin importanteng papel sa matoninong na pagpabagsak kan duwang presidente kan Pilipinas: [[Ferdinand Marcos|si Ferdinand Marcos]] kan 1986 asin si [[Joseph Estrada]] kan 2010 .Kan 2006, tinawan siya nin [[Gawad Ramon Magsaysay|Ramon Magsaysay Award]] para sa Peryodismo, Literatura asin Arte sa [[Komunikasyon]] na Mamukna.<ref>https://web.archive.org/web/20130417090653/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Citation/CitationApostolEug.htm</ref>
Kan 1977, siya saka an saiyang agom na si Jose Apostol pigtugdok an magasin na ''Mr. & Ms.'', na kun saen siya nagsirbe bilang sarong editor-in-chief; poon 1983 sagkod 1985, an espesyal na edisyon kan magasin mahiwas na sakop kan imbestigasyon sa pag-asasinar ki Ninoy Aquino .Kan Disyembre 1985, pigtugdok niya an peryodikong ''[[Philippine Daily Inquirer]]'' kaiba an ibang mga peryodista pagkatapos kan pag-anunsyo ni Presidente Marcos nin sarong biglang eleksyon presidensyal, na nagmamawot na tawan an oposisyon na kontra ki Marcos nin peryodismo sa luwas kan impluwensya kan rehimen ni Marcos.
==Amay na buhay asin Edukasyon==
{{Infobox tawo|name=Eugenia Apostol|image=Eugenia Duran Apostol.png|caption=|birth_name=Eugenia Duran y Obsum|birth_date={{Birth date|1925|9|29|mf=yes}}|birth_place=[[Sorsogon City|Sorsogon, Sorsogon]], Philippine Islands|death_date={{Death date and age|2026|9|13|1925|9|29|mf=yes}}|death_place=Manila, Philippines|education=[[University of Santo Tomas]]|spouse=Jose Z. Apostol|children=|awards=[[Ramon Magsaysay Award]]}}
Si Apostol ipinangaki kan Setyembre 29,1925, siya an ikaduwang aking babayi sa walong magturugang ninda Fernando Ballesteros Duran, sarong doktor asin miyembro kan National Assembly, saka ni Vicenta Obsum.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan 1936, kan siya ma-reeleksyon an saiyang ama sa [[:en:National_Assembly_of_the_Philippines|National Assembly]],naglipat an saindang pamilya sa manila, kun saen nag eskwela si Apostol sa Holy Ghost College (ngunyan [[:en:College_of_the_Holy_Spirit_Manila|College of the Holy Spirit]]), kun saen siya naggradwar bilang valedictorian sa elementary kan 1938.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan okupyasyon kan mga Hapon sa Manila kan 1944,nagbalik an pamilya sa Sorsogon. Mantang naghukay-hukay siya sa mga naguradong harong ninda pagkatapos kan labahan para sa pagpalaya, an 18 anyos na si Apostol nadanyaran nin shrapnel kan magputok an sarong dai nagputok na [[:en:Bazooka|bazooka]] shell.Naggradwar siya bilang ''magna cum laude'' sa [[:en:University_of_Santo_Tomas|University of Santo Tomas]] (UST) na may degri na Bachelor of Arts in Philosophy and Letters kan 1949.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kaiba nya sa UST an nobelistang si [[:en:F._Sionil_José|F. Sionel Jose]], asin nasambit nya si Apostol bilang "sarong marahay na parasurat,marahay na ugali,asin mahigos na gayo."<ref>{{cite book|title=Seven in the Eye of History|last=Kalaw-Tirol|first=Lorna|date=2000|publisher=Anvil Publishing, Inc.|isbn=971-27-1030-0|editor-last=David-Maramba|editor-first=Asuncion|location=Barrio Ugong, [[Pasig|Pasig City]]|pages=3–21|chapter=Journalism with Flair and Fire}}</ref> Nagsusurat siya nin kolum para sa Commonweal,sarong nasyonal na Catholic weekly,asin mga advertising copy para sa Philippine Manufacturing Company (ngunyan Proctor & Gamble Philippines)."
Nailala niya si Jose "Peping" Z. Apostol,sarong engineer asin kontratista, huli sa pagpapabisto kan saiyang mga kaklase sa Holy Ghost kan bisperas nin bagong taon kan 1948. Pakalihis nin pirang paahon,nagpakasal sinda sa San Vicente de Paul Church sa Manila kan Pebrero 18,1950.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
==Amay na Karera==
<small>Kan 1950, si apostol nagin editor kan seksyon para sa mga babaye sa ''The Sentinel'', sarong nasyonal na news weekly, na naglilihis sa Commonwealth kan 1949 bilang publikasyon kan [[:en:Archdiocese_of_Manila|Arkidiyosesis nin Manila.]]</small>
Nadisgustuhan kan konserbatibong Arkobispo nin Manila an mga liberal na opinyon na nalathala sa The Sentinel, sa panahon na depensibo an simbahan sa mga kritisismo hale sa nagkapirang sektor sosyal manungod sa pakikiaram kan simbahan sa mga dai patas na istruktura nin poder sa sosyedad Pilipino.Dae man naogma an mga awtoridad kan simbahan kan an mga empleyado kan The Sentinel nag-organisar nin unyon na si Apostol an naging bise-presidente.
KInritika man ni Apostol an pagbabawal kan arkobispo sa mga klase asin pagtatanghal nin ballet sa mga eskwelahan Katoliko, pati na an kontrobersiya na kinawsa kan presensya nin mga Rusong paratukdo nin ballet sa St. Scholastica, sarong eskwelahan sa kombento.Ini an panahon kan "[[:en:Red_Scare|Red Scare]]." Nagdemitir si Apostol.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan 1954,si Apostl nagin editor kan seksyon para sa mga babaye asin associate editor kan Sunday Times Magazine, an supplement kan pinakabayong diyaryo sa nasyon, an [[:en:The_Manila_Times|The Manila Times.]] Nag-istar sia sa Times nin sampolong taon (1954-1964),ngtatrabaho sa parehong magasin asin diyaryo. Nadiskobre niya an magian na trabaho sa pagigin editor asin parasurat kan tradisyonal na "womens beat" -manungod sa harong,moda,pagkakan,asin mga human interest features. May talento siya sa pagtao nin buhay, bagong pananaw ,asin inobasyon sa mga artikulong kung bako man ay magigin "canned" asin ordinaryo sana.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>Kan 1964, naglipat siya sa [[:en:Manila_Chronicle|Manila Chronicle]] bilang editor kan bagong sunday supplement na woman and home kan 1969 pero nagpadagos si Apostol sa Chronicle bilang sarong sa apat na babaeng editor kan pinalawak na seksyon na Better Living.
Kan Mayo 1972, kan si [[:en:Amando_Doronila|Amando Doronila]] an nagin editor-in-chief kan Chronicle, nagdesisyon siyang tiponon an gabos na seksyon kan diyaryo sa irarom nin sarong editor, na si [[:en:Rosalinda_Orosa|Rosalinda "Baby" Orosa]] an pinili. Dai nagustuhan ni Apostol an desisyon na ini ni Doronila,asin nagdemitir siya sa diyaryo.
Si Defense Secretary [[:en:Juan_Ponce_Enrile|Juan Ponce Enrile]],haraning amigo ni Jose Apostol na nagkaigwa nin alitan sa pulitika sa may kagsadiri kan Chronicle na sinda [[:en:Fernando_Lopez|Fernando]] asin [[:en:Eugenio_López_Sr.|Eugenio Lopez,]]<nowiki/>nag host nin sarong dinner party para ki Eugenia apostol sa Manila Hilton (ngunyan Waterfront Manila Hotel & Casino) bilangpagsupota sa saiyang pagdemitir.<ref>[[:en:Eugenia_Apostol#cite_note-|https://en.wikipedia.org/wiki/Eugenia_Apostol#cite_note-Seven-1:~:text=Kalaw%2DTirol%2C%20Lorna%20(2000).%20%22Journalism%20with%20Flair%20and%20Fire%22.%20In%20David%2DMaramba%2C%20Asuncion%20(ed.).%20Seven%20in%20the%20Eye%20of%20History.%20Barrio%20Ugong%2C%20Pasig%20City%3A%20Anvil%20Publishing%2C%20Inc.%20pp.%C2%A03%E2%80%9321.%20ISBN%C2%A0971%2D27%2D1030%2D0.]]</ref>
==Toltolan==
{{reflist}}
{{tamboan}}
5qzq27lpl1rniws24uewqgaxi6fq6pa
312174
312173
2026-10-30T07:51:32Z
Ringer
55
/* Amay na buhay asin Edukasyon */
312174
wikitext
text/x-wiki
'''Si Eugenia''' " '''Eggie''' " '''Obsum Duran-Apostol''' (namundag sa ngaran na '''Eugenia Obsum Duran''', kan Setyembre 29, 1925 – Setyembre 13, 2026) ,siya sarong Filipinong parapublikar na nagkaigwa nin importanteng papel sa matoninong na pagpabagsak kan duwang presidente kan Pilipinas: [[Ferdinand Marcos|si Ferdinand Marcos]] kan 1986 asin si [[Joseph Estrada]] kan 2010 .Kan 2006, tinawan siya nin [[Gawad Ramon Magsaysay|Ramon Magsaysay Award]] para sa Peryodismo, Literatura asin Arte sa [[Komunikasyon]] na Mamukna.<ref>https://web.archive.org/web/20130417090653/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Citation/CitationApostolEug.htm</ref>
Kan 1977, siya saka an saiyang agom na si Jose Apostol pigtugdok an magasin na ''Mr. & Ms.'', na kun saen siya nagsirbe bilang sarong editor-in-chief; poon 1983 sagkod 1985, an espesyal na edisyon kan magasin mahiwas na sakop kan imbestigasyon sa pag-asasinar ki Ninoy Aquino .Kan Disyembre 1985, pigtugdok niya an peryodikong ''[[Philippine Daily Inquirer]]'' kaiba an ibang mga peryodista pagkatapos kan pag-anunsyo ni Presidente Marcos nin sarong biglang eleksyon presidensyal, na nagmamawot na tawan an oposisyon na kontra ki Marcos nin peryodismo sa luwas kan impluwensya kan rehimen ni Marcos.
==Amay na buhay asin Edukasyon==
{{Infobox tawo|name=Eugenia Apostol|image=Eugenia Duran Apostol.png|caption=|birth_name=Eugenia Duran y Obsum|birth_date={{Birth date|1925|9|29|mf=yes}}|birth_place=[[Sorsogon City|Sorsogon, Sorsogon]], Philippine Islands|death_date={{Death date and age|2026|9|13|1925|9|29|mf=yes}}|death_place=Manila, Philippines|education=[[University of Santo Tomas]]|spouse=Jose Z. Apostol|children=|awards=[[Ramon Magsaysay Award]]}}
Si Apostol ipinangaki kan Setyembre 29,1925, siya an ikaduwang aking babayi sa walong magturugang ninda Fernando Ballesteros Duran, sarong doktor asin miyembro kan National Assembly, saka ni Vicenta Obsum.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan 1936, kan siya ma-reeleksyon an saiyang ama sa [[:en:National_Assembly_of_the_Philippines|National Assembly]],naglipat an saindang pamilya sa manila, kun saen nag eskwela si Apostol sa Holy Ghost College (ngunyan [[:en:College_of_the_Holy_Spirit_Manila|College of the Holy Spirit]]), kun saen siya naggradwar bilang valedictorian sa elementary kan 1938.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan okupyasyon kan mga Hapon sa Manila kan 1944,nagbalik an pamilya sa Sorsogon. Mantang naghukay-hukay siya sa mga naguradong harong ninda pagkatapos kan labahan para sa pagpalaya, an 18 anyos na si Apostol nadanyaran nin shrapnel kan magputok an sarong dai nagputok na [[:en:Bazooka|bazooka]] shell.Naggradwar siya bilang ''magna cum laude'' sa [[:en:University_of_Santo_Tomas|University of Santo Tomas]] (UST) na may degri na Bachelor of Arts in Philosophy and Letters kan 1949.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kaiba nya sa UST an nobelistang si [[:en:F._Sionil_José|F. Sionel Jose]], asin nasambit nya si Apostol bilang "sarong marahay na parasurat,marahay na ugali,asin mahigos na gayo."<ref>{{cite book|title=Seven in the Eye of History|last=Kalaw-Tirol|first=Lorna|date=2000|publisher=Anvil Publishing, Inc.|isbn=971-27-1030-0|editor-last=David-Maramba|editor-first=Asuncion|location=Barrio Ugong, [[Pasig|Pasig City]]|pages=3–21|chapter=Journalism with Flair and Fire}}</ref> Nagsusurat siya nin kolum para sa Commonweal,sarong nasyonal na Catholic weekly,asin mga advertising copy para sa Philippine Manufacturing Company (ngunyan Proctor & Gamble Philippines)."
Namidbid niya si Jose "Peping" Z. Apostol,sarong engineer asin kontratista, huli sa pagpapabisto kan saiyang mga kaklase sa Holy Ghost kan bisperas nin bagong taon kan 1948. Pakalihis nin pirang paahon,nagpakasal sinda sa San Vicente de Paul Church sa Manila kan Pebrero 18,1950.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
==Amay na Karera==
<small>Kan 1950, si apostol nagin editor kan seksyon para sa mga babaye sa ''The Sentinel'', sarong nasyonal na news weekly, na naglilihis sa Commonwealth kan 1949 bilang publikasyon kan [[:en:Archdiocese_of_Manila|Arkidiyosesis nin Manila.]]</small>
Nadisgustuhan kan konserbatibong Arkobispo nin Manila an mga liberal na opinyon na nalathala sa The Sentinel, sa panahon na depensibo an simbahan sa mga kritisismo hale sa nagkapirang sektor sosyal manungod sa pakikiaram kan simbahan sa mga dai patas na istruktura nin poder sa sosyedad Pilipino.Dae man naogma an mga awtoridad kan simbahan kan an mga empleyado kan The Sentinel nag-organisar nin unyon na si Apostol an naging bise-presidente.
KInritika man ni Apostol an pagbabawal kan arkobispo sa mga klase asin pagtatanghal nin ballet sa mga eskwelahan Katoliko, pati na an kontrobersiya na kinawsa kan presensya nin mga Rusong paratukdo nin ballet sa St. Scholastica, sarong eskwelahan sa kombento.Ini an panahon kan "[[:en:Red_Scare|Red Scare]]." Nagdemitir si Apostol.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>
Kan 1954,si Apostl nagin editor kan seksyon para sa mga babaye asin associate editor kan Sunday Times Magazine, an supplement kan pinakabayong diyaryo sa nasyon, an [[:en:The_Manila_Times|The Manila Times.]] Nag-istar sia sa Times nin sampolong taon (1954-1964),ngtatrabaho sa parehong magasin asin diyaryo. Nadiskobre niya an magian na trabaho sa pagigin editor asin parasurat kan tradisyonal na "womens beat" -manungod sa harong,moda,pagkakan,asin mga human interest features. May talento siya sa pagtao nin buhay, bagong pananaw ,asin inobasyon sa mga artikulong kung bako man ay magigin "canned" asin ordinaryo sana.<ref>https://web.archive.org/web/20110611060049/http://www.rmaf.org.ph/Awardees/Biography/pdfbio/apostoleug.pdf</ref>Kan 1964, naglipat siya sa [[:en:Manila_Chronicle|Manila Chronicle]] bilang editor kan bagong sunday supplement na woman and home kan 1969 pero nagpadagos si Apostol sa Chronicle bilang sarong sa apat na babaeng editor kan pinalawak na seksyon na Better Living.
Kan Mayo 1972, kan si [[:en:Amando_Doronila|Amando Doronila]] an nagin editor-in-chief kan Chronicle, nagdesisyon siyang tiponon an gabos na seksyon kan diyaryo sa irarom nin sarong editor, na si [[:en:Rosalinda_Orosa|Rosalinda "Baby" Orosa]] an pinili. Dai nagustuhan ni Apostol an desisyon na ini ni Doronila,asin nagdemitir siya sa diyaryo.
Si Defense Secretary [[:en:Juan_Ponce_Enrile|Juan Ponce Enrile]],haraning amigo ni Jose Apostol na nagkaigwa nin alitan sa pulitika sa may kagsadiri kan Chronicle na sinda [[:en:Fernando_Lopez|Fernando]] asin [[:en:Eugenio_López_Sr.|Eugenio Lopez,]]<nowiki/>nag host nin sarong dinner party para ki Eugenia apostol sa Manila Hilton (ngunyan Waterfront Manila Hotel & Casino) bilangpagsupota sa saiyang pagdemitir.<ref>[[:en:Eugenia_Apostol#cite_note-|https://en.wikipedia.org/wiki/Eugenia_Apostol#cite_note-Seven-1:~:text=Kalaw%2DTirol%2C%20Lorna%20(2000).%20%22Journalism%20with%20Flair%20and%20Fire%22.%20In%20David%2DMaramba%2C%20Asuncion%20(ed.).%20Seven%20in%20the%20Eye%20of%20History.%20Barrio%20Ugong%2C%20Pasig%20City%3A%20Anvil%20Publishing%2C%20Inc.%20pp.%C2%A03%E2%80%9321.%20ISBN%C2%A0971%2D27%2D1030%2D0.]]</ref>
==Toltolan==
{{reflist}}
{{tamboan}}
ff2bqs5t5ln105a7u4nol5suevbjhbt
Unibersidad Estatal nin Louisiana
0
56968
312191
311951
2026-10-30T10:43:06Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312191
wikitext
text/x-wiki
[[File:Louisiana_State_University_(1909).jpg|right|thumb|400x400px|Panorama kan LSU kampus kan 1909]]
[[File:LSU_Campus_Indian_Mounds.jpg|left|thumb|250x250px|LSU Campus Mounds - Tinatantyang sobra sa 5,000 taon na an kagurangan.]]
[[File:Shawcenterbr.JPG|right|thumb|280px|Shaw Center for the Arts]]
An '''Unibersidad estatal nin Louisiana''' ([[Tataramon na Ingles|Ingles]]: ''Louisiana State University''), o sa gutos na pagsambit '''LSU''') sarng pampublikong [[unibersidad]] na makukua sa [[Baton Rouge, Luwisiyana|Baton Rouge]], estado nin [[Louisiana]], [[Estados Unidos]].<ref>{{Cite web|url=http://www.lsu.edu/|title=Louisiana State University|publisher=Louisiana State University|date=October 3, 2009|accessdate=October 12, 2009}}</ref> An Unibersidad itinugdas kan 1853 sa lugar na midbid ngonyan komo Pineville, Louisiana, sa irarom na pangaran na Louisiana State Seminary of Learning & Military Academy. An presenteng LSU main campus nakaag kaidtong taon 1926, na binibilog nin sobra sa 250 mga edipisyo sa estilong [[Renasimiyento|Italyanong Renasimiyento]] na an nagdesenyo iyo si arkitektong Andrea Palladio, asin naglalaklak nin 650-acre na (2.6 km2) na kapatagan sa may gilid kan pampang nin [[Ilog Mississippi]].
An LSU iyo an nangengernot na institusyon nin Louisiana State University System, asiun ini an pinakadakulang institusyon sa halangkawa na edukasyon sa Louisiana kun sa bilang nin populasyon kan estudyante. Kan 2015, nakaenrol sa Unibersidad sobra sa 26,000 na undergradwado sin sobra sa 5,000 gradwadong estudyante na warak sa 14 na mga eskwelahan asin kolehiyo.<ref>{{Cite web|url=http://www.lsu.edu/research/welcome.shtml|title=A Welcome from the Vice Chancellor|publisher=LSU Office of Research & Economic Development|date=August 27, 2009|accessdate=September 12, 2009|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080609202831/http://www.lsu.edu/research/welcome.shtml|archivedate=June 9, 2008|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite encyclopedia|last=Higgns|first=John|title=Louisiana State University|encyclopedia=Encyclopædia Britannica|accessdate=October 3, 2009|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/349317/Louisiana-State-University}}</ref>
== Akademya ==
=== An mga kolehiyo asin mga eskwelahan ===
[[File:Louisiana_State_University_(aerial_view).jpg|right|thumb|250x250px|LSU campus kun saen an Tigre Stadium asin an Pete Maravich Assembly Center yaon sa prentera]]
# College of Agriculture
# College of Art & Design
# College of Humanities & Social Sciences
# College of Science
# E.J. Ourso College of Business
# College of Music & Dramatic Arts
# College of Human Sciences & Education
# College of Engineering
# Paul M. Hebert Law Center
# University College
# Roger Hadfield Ogden Honors College
# Graduate School
# Manship School of Mass Communication
# School of Veterinary Medicine
# School of the Coast & Environment
# School of Social Work Continuing Education.
===Reputasyon asin ranggo===
[[File:LSU Faculty Club, Louisiana State University, Baton Rouge, Louisiana.jpg|thumb|The LSU Faculty Club kan Marso 2018]]
An Unibersidad Estatal nin Louisiana rinaranggong ika-185 sa kategoryang ''national universities'' asin ika-101 sa mga pampublikong unibersidad kan 2023 ''[[U.S. News & World Report]]'' sa pagranggo sa mga U.S. colleges.<ref>{{cite web|url=http://colleges.usnews.rankingsandreviews.com/best-colleges/louisiana-state-university-and-agricultural--mechanical-college-159391/overall-rankings|title=Louisiana State University—Baton Rouge|work=rankingsandreviews.com|access-date=October 4, 2014|archive-date=November 11, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111164032/http://colleges.usnews.rankingsandreviews.com/best-colleges/louisiana-state-university-and-agricultural--mechanical-college-159391/overall-rankings|url-status=dead}}</ref> An LSU pigrranggo man na ika-192 komo "best overall university in the nation" kan ''[[Forbes]]'' magazine kan 2019.<ref>{{cite web|url=https://www.forbes.com/colleges/louisiana-state-university-and-agricultural-mechanical-college/|title=Louisiana State University|magazine=Forbes}}</ref> Kan 2009, an ''U.S. News & World Report'' pigranggo an LSU bilang ika-16 na pinakapopular na unibersidad sa nasyon kan mga estudyanteng yaon sa haiskul.<ref>{{cite news |last=Presnall |first=Leslie |title=University among most popular colleges |newspaper=The Daily Reveille |location=Baton Rouge |date=February 13, 2009 |url=http://www.lsureveille.com/university-among-most-popular-colleges-1.1374928 |url-status=dead |access-date=October 11, 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120325064925/http://www.lsureveille.com/university-among-most-popular-colleges-1.1374928 |archivedate=March 25, 2012 |accessdate=October 28, 2026 }}</ref>
==Toltolan==
{{reflist}}
{{coord|format=dms|display=title}}
[[Kategorya:Flagship na unibersidad sa Estados Unidos]]
[[en: Louisiana State University]]
fy0qg21coljk04hbmpr01cnlo3qpwvq
Paz Marquez-Benitez
0
56979
312013
2026-10-29T12:07:49Z
AshleyMendaros
30517
/* */
312013
wikitext
text/x-wiki
'''Si Paz Márquez-Benítez''' (Marso 3, 1894 – Nobyembre 10, 1983) sarong Filipinang parasurat nin mga usipon, edukador asin editor. <ref name=":0" /> An saiyang karera bilang sarong edukador, pati man an saiyang mga ambag bilang parasurat, pigbibisto bilang importanteng lakdang sa pag-uswag kan kababaihan sa mga propesyonal na karera, siring na man sa pag-uswag kan literaturang Filipino <ref name=":0" />. Sya man sarong reyna nin kagayunan.
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Paz Marquez-Benítez
|-
| colspan="2" |[[Ladawan:PazMarquezBenitezFilipinoEngWriter.jpg|160x160px]]
|-
!Pagkamondag
|Marso 3, 1894
[[Lucena, Philippines|Lucena]], [[Quezon|Tayabas]], [[Captaincy General of the Philippines]]
|-
!Kagadanan
|Nobyembre 10, 1983(edad 89)
[[Manila]], Philippines
|-
!Edukasyon
|[[University of the Philippines Manila|University of the Philippines, Manila]]
[[Philippine Normal University|Philippine Normal School]]
|-
!Trabaho
|Writer
|}
Sa panahon kan saiyang karera bilang parasurat, si Marquez-Benitez nagsurat nin mga halipot na usipon na kritikal sa Imperyalismong Amerikano . Sya pinakabisto sa saiyang usipon na ''Dead Stars''(1925) kun saen an duwang panginot na karakter ipinapahiling bilang mga alegorya sa imperyalismong Amerikano tanganing ipahiling an maluway na pagkaraot kan panublion kan Pilipinas. <ref name=":0" /> <ref name=":1" /> An saiyang solamenteng ibang midbid na naipublikar na obra iyo ''an A Night in the Hills'' (1925). Maski duwa lang an pinublikar niyang mga obra, binibisto an saiyang mga sinurat bilang enot na mga lakdang sa pagpasiring sa panginot na dalan kan literaturang Filipino.<ref name=":1" />
Si Marquez-Benitez nagdadanay bilang prominenteng impluwensya sa literaturang Pilipinas sa paagi bako sana kan saiyang pagsurat kundi kan saiyang epekto bilang sarong edukador asin editor. An pagmukna nya asin kan saiyang agom nin mga magasin pang-edukasyon, mga eskwelahan, asin an saiyang mga kontribusyon sa pagpatalubo kan mga kurso sa pagsurat nin halipot na usipon na gibo sa laog kan Filipinas pigtutubodan na nagtao nin inspirasyon sa mga henerasyon nin mga parasurat na Pilipino.
1xef947va99hmuujb216uds5f8701l8
312015
312013
2026-10-29T12:13:18Z
AshleyMendaros
30517
/* */
312015
wikitext
text/x-wiki
'''Si Paz Márquez-Benítez''' (Marso 3, 1894 – Nobyembre 10, 1983) sarong Filipinang parasurat nin mga usipon, edukador asin editor. <ref name=":0" /> An saiyang karera bilang sarong edukador, pati man an saiyang mga ambag bilang parasurat, pigbibisto bilang importanteng lakdang sa pag-uswag kan kababaihan sa mga propesyonal na karera, siring na man sa pag-uswag kan literaturang Filipino <ref name=":0" />. Sya man sarong reyna nin kagayunan.
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Paz Marquez-Benítez
|-
| colspan="2" |
|-
!Pagkamondag
|Marso 3, 1894
[[Lucena, Philippines|Lucena]], [[Quezon|Tayabas]], [[Captaincy General of the Philippines]]
|-
!Kagadanan
|Nobyembre 10, 1983(edad 89)
[[Manila]], Philippines
|-
!Edukasyon
|[[University of the Philippines Manila|University of the Philippines, Manila]]
[[Philippine Normal University|Philippine Normal School]]
|-
!Trabaho
|Writer
|}
Sa panahon kan saiyang karera bilang parasurat, si Marquez-Benitez nagsurat nin mga halipot na usipon na kritikal sa Imperyalismong Amerikano . Sya pinakabisto sa saiyang usipon na ''Dead Stars''(1925) kun saen an duwang panginot na karakter ipinapahiling bilang mga alegorya sa imperyalismong Amerikano tanganing ipahiling an maluway na pagkaraot kan panublion kan Pilipinas. <ref name=":0" /> <ref name=":1" /> An saiyang solamenteng ibang midbid na naipublikar na obra iyo ''an A Night in the Hills'' (1925). Maski duwa lang an pinublikar niyang mga obra, binibisto an saiyang mga sinurat bilang enot na mga lakdang sa pagpasiring sa panginot na dalan kan literaturang Filipino.<ref name=":1" />
Si Marquez-Benitez nagdadanay bilang prominenteng impluwensya sa literaturang Pilipinas sa paagi bako sana kan saiyang pagsurat kundi kan saiyang epekto bilang sarong edukador asin editor. An pagmukna nya asin kan saiyang agom nin mga magasin pang-edukasyon, mga eskwelahan, asin an saiyang mga kontribusyon sa pagpatalubo kan mga kurso sa pagsurat nin halipot na usipon na gibo sa laog kan Filipinas pigtutubodan na nagtao nin inspirasyon sa mga henerasyon nin mga parasurat na Pilipino.
t19e9ric0txdesckigp1cauofg4xar1
Virginia Fabella
0
56980
312017
2026-10-29T12:33:59Z
Aleaivy
30661
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1299498414|Virginia Fabella]]"
312017
wikitext
text/x-wiki
'''Si Virginia Fabella, MM sarong Filipinang teologa asin madre kan Maryknoll na midbid sa saiyang mga gibo sa teolohiyang pambabae sa Asya (Asian feminist theology) asin teolohiyang postkolonyal (postcolonial theology)'''
7l9yc2ij9w3xcp09rwrw0ywbrigua7v
312018
312017
2026-10-29T12:37:57Z
Aleaivy
30661
Created by translating the section "__LEAD_SECTION__" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1299498414|Virginia Fabella]]"
312018
wikitext
text/x-wiki
'''Si Virginia Fabella, MM sarong Filipinang teologa asin madre kan Maryknoll na midbid sa saiyang mga gibo sa teolohiyang pambabae sa Asya (Asian feminist theology) asin teolohiyang postkolonyal (postcolonial theology)'''
== __LEAD_SECTION__ ==
Si Virginia Fabella, MM sarong Filipinang teologa asin madre kan Maryknoll na midbid sa saiyang mga gibo sa teolohiyang pambabae sa Asya (Asian feminist theology) asin teolohiyang postkolonyal (postcolonial theology)
jhjczv4p8adtr4dlwwydv9sw1k8t1j3
312019
312018
2026-10-29T12:40:18Z
Aleaivy
30661
Created by translating the section "__LEAD_SECTION__" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1299498414|Virginia Fabella]]"
312019
wikitext
text/x-wiki
'''Si Virginia Fabella, MM sarong Filipinang teologa asin madre kan Maryknoll na midbid sa saiyang mga gibo sa teolohiyang pambabae sa Asya (Asian feminist theology) asin teolohiyang postkolonyal (postcolonial theology)'''
== __LEAD_SECTION__ ==
Si Virginia Fabella, MM sarong Filipinang teologa asin madre kan Maryknoll na midbid sa saiyang mga gibo sa teolohiyang pambabae sa Asya (Asian feminist theology) asin teolohiyang postkolonyal (postcolonial theology)
== __LEAD_SECTION__ ==
'''Si Virginia Fabella, MM sarong Filipinang teologa asin madre kan Maryknoll na midbid sa saiyang mga gibo sa teolohiyang pambabae sa Asya (Asian feminist theology) asin teolohiyang postkolonyal (postcolonial theology)'''
7rqzbb5ljfdg2mn8vcb4klszmvpi7rn
312041
312019
2026-10-29T13:47:46Z
Arianeborromeo09
30681
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1299498414|Virginia Fabella]]"
312041
wikitext
text/x-wiki
'''Si Virginia Fabella''', MM sarong Filipinang theologo asin saro man na Sister na Maryknoll na bistado sa saiyang mga gibo sa Theolohiya nin mga Kababaihan sa Asya asin Theolohiya pagtapos kang Kolonyalismo.
== Biograpiya ==
Si Fabella ipinangaki sa Pilipinas, lungsod nin Maynila. Pagkatapos niyang mag-gradwar sa Assumption Convent in Manila asin pagresibi nin BS hali Mt. St. Vincent College sa New York, si Fabella suminali sa Maryknoll Seminary kan taong 1952. Sa maabot, siya makakaresibi nin MA sa Relihiyosong Pag-adal hali sa Maryknoll Seminary sa taong 1988, asin man DMin sa Pag-adal Manungod sa Kababaihan hali sa San Francisco Theological Seminary sa taon man ning 1993. An doktorala niya igwa ning titulo na "The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians" <ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|language=en-US}}</ref>
Sa taon ning 1970's, si Fabella an naging koordineytor in programa para sa [[:en:Ecumenical_Association_of_Third_World_Theologians|Ecumenical Association of Third World Theologians]], na nagsuma sa pagiging koordineytor niya sa Asya.<ref name=":0" /> <ref name="Joseph2015">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241}}</ref>
== Teolohiya ==
Si Fabella mas bistado sa saiyang isinurat asin hinirang mga gibo sa theolohiya na pangkababaihan sa Asya asin post-kolonyal na theolohiya. Sa aspeto kan Kristolohiya, sinabi ni Fabella na an pagka-lalaki ni Jesus bako problema para sa mga kababaihan sa Asya. Ini huli ta bilang lalaki, mas epektibo niyang maitatakwil an depinisyon kan pagkatawo na itinakda kan mga lalaki, asin maipapahiling niya an tamang relasyon na nakabase sa pagkapantay-pantay asin hustisya sa pag-oltan kan lalaki asin babae.
== Mga gibo ==
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.|editor-link2=R. S. Sugirtharajah}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba|editor-link2=Mercy Amba Oduyoye}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
== Hilingon man ==
{{Portal|Catholicism}}
== Mga Reperensya ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}
mai091fvkh1ccf5p3fkfvxc7wea4577
312042
312041
2026-10-29T13:48:05Z
Arianeborromeo09
30681
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1299498414|Virginia Fabella]]"
312042
wikitext
text/x-wiki
'''Si Virginia Fabella''', MM sarong Filipinang theologo asin saro man na Sister na Maryknoll na bistado sa saiyang mga gibo sa Theolohiya nin mga Kababaihan sa Asya asin Theolohiya pagtapos kang Kolonyalismo.
== Biograpiya ==
Si Fabella ipinangaki sa Pilipinas, lungsod nin Maynila. Pagkatapos niyang mag-gradwar sa Assumption Convent in Manila asin pagresibi nin BS hali Mt. St. Vincent College sa New York, si Fabella suminali sa Maryknoll Seminary kan taong 1952. Sa maabot, siya makakaresibi nin MA sa Relihiyosong Pag-adal hali sa Maryknoll Seminary sa taong 1988, asin man DMin sa Pag-adal Manungod sa Kababaihan hali sa San Francisco Theological Seminary sa taon man ning 1993. An doktorala niya igwa ning titulo na "The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians" <ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|language=en-US}}</ref>
Sa taon ning 1970's, si Fabella an naging koordineytor in programa para sa [[:en:Ecumenical_Association_of_Third_World_Theologians|Ecumenical Association of Third World Theologians]], na nagsuma sa pagiging koordineytor niya sa Asya.<ref name=":0" /> <ref name="Joseph2015">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241}}</ref>
== Teolohiya ==
Si Fabella mas bistado sa saiyang isinurat asin hinirang mga gibo sa theolohiya na pangkababaihan sa Asya asin post-kolonyal na theolohiya. Sa aspeto kan Kristolohiya, sinabi ni Fabella na an pagka-lalaki ni Jesus bako problema para sa mga kababaihan sa Asya. Ini huli ta bilang lalaki, mas epektibo niyang maitatakwil an depinisyon kan pagkatawo na itinakda kan mga lalaki, asin maipapahiling niya an tamang relasyon na nakabase sa pagkapantay-pantay asin hustisya sa pag-oltan kan lalaki asin babae.
== Mga gibo ==
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.|editor-link2=R. S. Sugirtharajah}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba|editor-link2=Mercy Amba Oduyoye}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
== Hilingon man ==
s{{Portal|Catholicism}}
== Mga Reperensya ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}
m05yzqmzso8m32zqh2uakn7673wv3u4
312043
312042
2026-10-29T13:50:37Z
Arianeborromeo09
30681
312043
wikitext
text/x-wiki
'''Si Virginia Fabella''', MM sarong Filipinang theologo asin saro man na Sister na Maryknoll na bistado sa saiyang mga gibo sa Theolohiya nin mga Kababaihan sa Asya asin Theolohiya pagtapos kang Kolonyalismo.
== Biograpiya ==
Si Fabella ipinangaki sa Pilipinas, lungsod nin Maynila. Pagkatapos niyang mag-gradwar sa Assumption Convent in Manila asin pagresibi nin BS hali Mt. St. Vincent College sa New York, si Fabella suminali sa Maryknoll Seminary kan taong 1952. Sa maabot, siya makakaresibi nin MA sa Relihiyosong Pag-adal hali sa Maryknoll Seminary sa taong 1988, asin man DMin sa Pag-adal Manungod sa Kababaihan hali sa San Francisco Theological Seminary sa taon man ning 1993. An doktorala niya igwa ning titulo na "The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians" <ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|language=en-US}}</ref>
[[Ladawan:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Sisters of Maryknoll]]
Sa taon ning 1970's, si Fabella an naging koordineytor in programa para sa [[:en:Ecumenical_Association_of_Third_World_Theologians|Ecumenical Association of Third World Theologians]], na nagsuma sa pagiging koordineytor niya sa Asya.<ref name=":0" /> <ref name="Joseph2015">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241}}</ref>
== Teolohiya ==
Si Fabella mas bistado sa saiyang isinurat asin hinirang mga gibo sa theolohiya na pangkababaihan sa Asya asin post-kolonyal na theolohiya. Sa aspeto kan Kristolohiya, sinabi ni Fabella na an pagka-lalaki ni Jesus bako problema para sa mga kababaihan sa Asya. Ini huli ta bilang lalaki, mas epektibo niyang maitatakwil an depinisyon kan pagkatawo na itinakda kan mga lalaki, asin maipapahiling niya an tamang relasyon na nakabase sa pagkapantay-pantay asin hustisya sa pag-oltan kan lalaki asin babae.
== Mga gibo ==
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.|editor-link2=R. S. Sugirtharajah}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba|editor-link2=Mercy Amba Oduyoye}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last=Fabella|editor-first=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
== Hilingon man ==
s{{Portal|Catholicism}}
== Mga Reperensya ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}
lq1nw2ex2yn42dhutf1xwgz6bh9zb6a
Saturnina Hidalgo
0
56981
312020
2026-10-29T12:54:43Z
EricMendez09
30585
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1380739705|Saturnina Hidalgo]]"
312020
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src="Module:Hatnote/styles.css"></templatestyles> <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox tawo|name=Saturnina Hidalgo|image=Saturnina mercado.jpg|alt=|caption=|birth_name=Saturnina Rizal Mercado y Alonso Realonda|birth_date={{birth date|1850|6|4}}|birth_place=[[Calamba, Laguna|Calamba]], [[Laguna (province)|La Laguna]], [[Captaincy General of the Philippines]], [[Spanish Empire]]|death_date={{death date and age|1913|9|14|1850|6|4}}|death_place=[[Tanauan, Batangas|Tanauan]], [[Batangas]], [[Insular Government of the Philippine Islands|Philippine Islands]]|resting_place=[[Manila North Cemetery]], [[Manila]], [[Philippines]]|other_names=Saturnina Rizal<br>Saturnina Mercado|known_for=|occupation=|spouse=Manuel T. Hidalgo|relatives=[[Paciano Rizal]] (brother) <br> [[José Rizal]] (brother) <br> [[Trinidad Rizal]] (sister)|father=[[Francisco Rizal Mercado]]|mother=[[Teodora Alonso Realonda]]}}'''Si Saturnina Rizal Mercado de Hidalgo''' (namundag na '''Saturnina Rizal Mercado y Alonso Realonda''' ; Hunyo 4, 1850 – Setyembre 14, 1913), iyo an pinakamatuang tugang na babae kan bayani nasyonal kan Filipinas na [[José Rizal|si José Rizal]]. Siya ay may agom na si Manuel T. Hidalgo, sarong katutubo asin saro sa pinakamayaman na tawo sa [[Tanauan]], [[Batangas]] . Midbid siya sa pangaran na Neneng.
Huli sa saiyang tugang na [[José Rizal|si José]] na may interes sa obstetrics, si Saturnina – kaiba an saiyang ina asin walong tugang na babae – naghiras nin mga kahaditan sa salud asin naghagad nin medikal na payo saiya. Mantang sa kahurihurihi pinili niya an ibang dalan, an mga kababaihan kan pamilya nag-engganyar ki Rizal sa direksyon kan ginekolohiya asin obstetriko huli sa halangkaw na rate nin pagkagadan asin helang kan ina gikan sa manlaen-laen na helang kan mga kababaihan na naeksperyensiyahan kan mga Pilipino. Isinurat ni Hidalgo sa saiyang sarong surat:<blockquote></blockquote>
[[Ladawan:Rizal's_oil_painting_of_his_sister_Saturnina.jpg|wala|thumb| Pintura sa lana kan hoben na Saturnina kan tugang na [[José Rizal|si José Rizal]] .]]
[[File:Family_mausoleum_of_José_Rizal_Saturnina_Hidalgo_Rizal_CNE_01.jpg|thumb| Lulubngan ni Hidalgo sa laog kan Rizal Hidalgo Ver Mausoleum sa [[Manila North Cemetery]]]]
Nagadan siya kan Setyembre 14, 1913.
== Paglaladawan kan media ==
* Pigladawan ni [[Gina Alajar]] sa 1998 na pelikula, ''Jose Rizal'' .
* Pigladawan ni Sue Prado sa serye sa TV kan 2014, ''Ilustrado'' .
{{Reflist}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
iazuhaj8wcp4s1hqeprcnolm34lxqit
312021
312020
2026-10-29T12:57:31Z
EricMendez09
30585
312021
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src="Module:Hatnote/styles.css"></templatestyles> <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox tawo|name=Saturnina Hidalgo|image=Saturnina mercado.jpg|alt=|caption=|birth_name=Saturnina Rizal Mercado y Alonso Realonda|birth_date={{birth date|1850|6|4}}|birth_place=[[Calamba, Laguna|Calamba]], [[Laguna (province)|La Laguna]], [[Captaincy General of the Philippines]], [[Spanish Empire]]|death_date={{death date and age|1913|9|14|1850|6|4}}|death_place=[[Tanauan, Batangas|Tanauan]], [[Batangas]], [[Insular Government of the Philippine Islands|Philippine Islands]]|resting_place=[[Manila North Cemetery]], [[Manila]], [[Philippines]]|other_names=Saturnina Rizal<br>Saturnina Mercado|known_for=|occupation=|spouse=Manuel T. Hidalgo|relatives=[[Paciano Rizal]] (brother) <br> [[José Rizal]] (brother) <br> [[Trinidad Rizal]] (sister)|father=[[Francisco Rizal Mercado]]|mother=[[Teodora Alonso Realonda]]}}'''Si Saturnina Rizal Mercado de Hidalgo''' (namundag na '''Saturnina Rizal Mercado y Alonso Realonda''' ; Hunyo 4, 1850 – Setyembre 14, 1913), iyo an pinakamatuang tugang na babae kan bayani nasyonal kan Filipinas na [[José Rizal|si José Rizal]]. Siya ay may agom na si Manuel T. Hidalgo, sarong katutubo asin saro sa pinakamayaman na tawo sa [[Tanauan]], [[Batangas]] . Midbid siya sa pangaran na Neneng.
Huli sa saiyang tugang na [[José Rizal|si José]] na may interes sa obstetrics, si Saturnina – kaiba an saiyang ina asin walong tugang na babae – naghiras nin mga kahaditan sa salud asin naghagad nin medikal na payo saiya. Mantang sa kahurihurihi pinili niya an ibang dalan, an mga kababaihan kan pamilya nag-engganyar ki Rizal sa direksyon kan ginekolohiya asin obstetriko huli sa halangkaw na rate nin pagkagadan asin helang kan ina gikan sa manlaen-laen na helang kan mga kababaihan na naeksperyensiyahan kan mga Pilipino. Isinurat ni Hidalgo sa saiyang sarong surat:<blockquote>Nagpapadara ako saindo nin bareta na igwa na akong duwang aki, an matua iyo si Alfredo, an sunod iyo si Adela, asin ngonyan walong bulan na akong bados. Pag-adalan nin marhay kun pano ka makakatabang sa samong kamugtakan, siertong sa kadaklan sato igwa pirming nagtitios kan mga kasakitan kan helang na ini. [1]</blockquote>An sarong artikulo na nagdodokumento kan pagluwas kan medisina kan Solnopan sa Pilipinas asin an pagkonsumo nin pag-ataman sa salud sa mga mayayaman na Pilipina kan mga pagpoon kan ika-20 siglo nagtukar kan medikal na pagtasa kan gynecologist na si Felipe Zamora sa mga kondisyon sa salud ni Hidalgo bilang sarong ilustrasyon kun pano ginamit kan mga elite na pamilya an mga amay na konsultasyon sa medisina sa Solnopan. [1]
Kan 1890, enot siyang nakimaherak sa saiyang tugang na lalaki, si José, na remedyohan an kamugtakan sa politika kun saen an saiyang agom, na saiyang inaapod na Maneng, nadeportar sa Bohol huli sa saiyang pakikipag-alyansa ki Rizal, sarong surat gikan sa huri kan taon na idto an nagbuyagyag kan saiyang pagbabago nin boot. Kan an saiyang agom ipinadara sa ikaduwang pagkakataon, sa pagkakataon na ini sa Mindoro, inasegurar niya si Rizal na siya naglikay sa paghibi. Siya nagsurat: "Nasanay na ako sa kulog nin pagbubulag, orog na kun iniisip ko na an gabos na kabangisan asin kamalasan na ini magigin para sa ikakarahay kan gabos. An sakuyang pagtubod nagin mas makusog huli sa gabos na sinabi mo sako." [1]
Kan 1909, ipinublikar ni Hidalgo an pinakaenot na traduksyon sa Tagalog/Filipino (ni Pascual H. Poblete ) kan rebolusyonaryong nobelang Noli Me Tángere kan saiyang tugang na lalaki, kun siring, siniguro na an mga tataramon ni Rizal nagin accessible, lampas pa sa mga elite na grupong nagtataram nin Espanyol, sa ordinaryong Filipino. [1][[Ladawan:Rizal's_oil_painting_of_his_sister_Saturnina.jpg|wala|thumb| Pintura sa lana kan hoben na Saturnina kan tugang na [[José Rizal|si José Rizal]] .]]
[[File:Family_mausoleum_of_José_Rizal_Saturnina_Hidalgo_Rizal_CNE_01.jpg|thumb| Lulubngan ni Hidalgo sa laog kan Rizal Hidalgo Ver Mausoleum sa [[Manila North Cemetery]]]]
Nagadan siya kan Setyembre 14, 1913.
== Paglaladawan kan media ==
* Pigladawan ni [[Gina Alajar]] sa 1998 na pelikula, ''Jose Rizal'' .
* Pigladawan ni Sue Prado sa serye sa TV kan 2014, ''Ilustrado'' .
{{Reflist}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
axz0hsxq80hedy5tmzjg39306ciro8w
312112
312021
2026-10-30T00:28:36Z
JeanTheContributor
30594
312112
wikitext
text/x-wiki
<templatestyles src="Module:Hatnote/styles.css"></templatestyles> <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox tawo|name=Saturnina Hidalgo|image=Saturnina mercado.jpg|alt=|caption=|birth_name=Saturnina Rizal Mercado y Alonso Realonda|birth_date={{birth date|1850|6|4}}|birth_place=[[Calamba, Laguna|Calamba]], [[Laguna (province)|La Laguna]], [[Captaincy General of the Philippines]], [[Spanish Empire]]|death_date={{death date and age|1913|9|14|1850|6|4}}|death_place=[[Tanauan, Batangas|Tanauan]], [[Batangas]], [[Insular Government of the Philippine Islands|Philippine Islands]]|resting_place=[[Manila North Cemetery]], [[Manila]], [[Philippines]]|other_names=Saturnina Rizal<br>Saturnina Mercado|known_for=|occupation=|spouse=Manuel T. Hidalgo|relatives=[[Paciano Rizal]] (brother) <br> [[José Rizal]] (brother) <br> [[Trinidad Rizal]] (sister)|father=[[Francisco Rizal Mercado]]|mother=[[Teodora Alonso Realonda]]}}'''Si Saturnina Rizal Mercado de Hidalgo''' (namundag na '''Saturnina Rizal Mercado y Alonso Realonda''' ; Hunyo 4, 1850 – Setyembre 14, 1913), iyo an pinakamatuang tugang na babae kan bayani nasyonal kan Filipinas na [[José Rizal|si José Rizal]]. Nag-agom siya kay Manuel T. Hidalgo kan Nobyembre 3, 1881, sa Calamba, Laguna. Sarong katutubo asin saro sa pinakamayaman na tawo sa [[Tanauan]], [[Batangas|Batangas.]] Nagkaigwa sinda nin limang aki: ALfredo Porfirio, Augusto, Adela, Avelardo Flavito asin Amelia. Midbid siya sa pangaran na Neneng.
Huli sa saiyang tugang na [[José Rizal|si José]] na may interes sa obstetrics, si Saturnina – kaiba an saiyang ina asin walong tugang na babae – naghiras nin mga kahaditan sa salud asin naghagad nin medikal na payo saiya. Mantang sa kahurihurihi pinili niya an ibang dalan, an mga kababaihan kan pamilya nag-engganyar ki Rizal sa direksyon kan ginekolohiya asin obstetriko huli sa halangkaw na rate nin pagkagadan asin helang kan ina gikan sa manlaen-laen na helang kan mga kababaihan na naeksperyensiyahan kan mga Pilipino. Isinurat ni Hidalgo sa saiyang sarong surat:<blockquote>Nagpapadara ako saindo nin bareta na igwa na akong duwang aki, an matua iyo si Alfredo, an sunod iyo si Adela, asin ngonyan walong bulan na akong bados. Pag-adalan nin marhay kun pano ka makakatabang sa samong kamugtakan, siertong sa kadaklan sato igwa pirming nagtitios kan mga kasakitan kan helang na ini. [1]</blockquote>An sarong artikulo na nagdodokumento kan pagluwas kan medisina kan Solnopan sa Pilipinas asin an pagkonsumo nin pag-ataman sa salud sa mga mayayaman na Pilipina kan mga pagpoon kan ika-20 siglo nagtukar kan medikal na pagtasa kan gynecologist na si Felipe Zamora sa mga kondisyon sa salud ni Hidalgo bilang sarong ilustrasyon kun pano ginamit kan mga elite na pamilya an mga amay na konsultasyon sa medisina sa Solnopan. [1]
Kan 1890, enot siyang nakimaherak sa saiyang tugang na lalaki, si José, na remedyohan an kamugtakan sa politika kun saen an saiyang agom, na saiyang inaapod na Maneng, nadeportar sa Bohol huli sa saiyang pakikipag-alyansa ki Rizal, sarong surat gikan sa huri kan taon na idto an nagbuyagyag kan saiyang pagbabago nin boot. Kan an saiyang agom ipinadara sa ikaduwang pagkakataon, sa pagkakataon na ini sa Mindoro, inasegurar niya si Rizal na siya naglikay sa paghibi. Siya nagsurat: "Nasanay na ako sa kulog nin pagbubulag, orog na kun iniisip ko na an gabos na kabangisan asin kamalasan na ini magigin para sa ikakarahay kan gabos. An sakuyang pagtubod nagin mas makusog huli sa gabos na sinabi mo sako." [1]
Kan 1909, ipinublikar ni Hidalgo an pinakaenot na traduksyon sa Tagalog/Filipino (ni Pascual H. Poblete ) kan rebolusyonaryong nobelang Noli Me Tángere kan saiyang tugang na lalaki, kun siring, siniguro na an mga tataramon ni Rizal nagin accessible, lampas pa sa mga elite na grupong nagtataram nin Espanyol, sa ordinaryong Filipino. [1][[Ladawan:Rizal's_oil_painting_of_his_sister_Saturnina.jpg|wala|thumb| Pintura sa lana kan hoben na Saturnina kan tugang na [[José Rizal|si José Rizal]] .]]
[[File:Family_mausoleum_of_José_Rizal_Saturnina_Hidalgo_Rizal_CNE_01.jpg|thumb| Lulubngan ni Hidalgo sa laog kan Rizal Hidalgo Ver Mausoleum sa [[Manila North Cemetery]]]]
Nagadan siya kan Setyembre 14, 1913.
== Paglaladawan kan media ==
* Pigladawan ni [[Gina Alajar]] sa 1998 na pelikula, ''Jose Rizal'' .
* Pigladawan ni Sue Prado sa serye sa TV kan 2014, ''Ilustrado'' .
{{Reflist}}
[[Kategorya:Articles with hCards]]
hqh3oud4lqwznl3kbviekd1ts4ffzjy
An Simbahan ni Jesukristo (Bickertonita)
0
56982
312022
2026-10-29T13:05:08Z
CarlessParking
29749
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1381436789|The Church of Jesus Christ (Bickertonite)]]"
312022
wikitext
text/x-wiki
'''The Church of Jesus Christ''' is an international [[Christianity|Christian]] [[religious denomination]] that is headquartered in [[Monongahela, Pennsylvania]], United States.<ref name="Corporate name">[http://www.corporations.state.pa.us/corp/soskb/Corp.asp?63343 Registered corporate name] in the Pennsylvania corporate registry.</ref><ref name="Jerry Valenti">{{cite book|title=Welcome to The Church of Jesus Christ|last=Valenti|first=Jerry|publisher=Gospel News|year=1986|location=Bridgewater, MI|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> The church is a Christian [[Restorationism (Christian primitivism)|Restorationist]] church with origins in the [[Latter Day Saint movement]] and accepts the [[Book of Mormon]] as [[scripture]]. The church considers itself the gospel restored, or the original church and good news as established by Jesus Christ in the New Testament, restored upon the earth. It also claims to be the spiritual successor to the [[Church of Christ (Latter Day Saints)|Church of Christ]], organized by [[Joseph Smith]] on April 6, 1830. The church sees [[Sidney Rigdon]] as Smith's rightful successor following the [[Death of Joseph Smith|assassination of Smith]] because Rigdon was Smith's first counselor in the [[First Presidency]].<ref name="McKiernan">{{cite book|title=The Voice of One Crying in the Wilderness: Sidney Rigdon, Religious Reformer|last=McKiernan|first=M.F.|publisher=Coronado Press|year=1979|location=USA|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> The church is not officially affiliated with any other church, organization or denomination.
As of August 2023, church membership totaled 22,992.<ref name="October 2018 Conference Agenda">{{cite book|title=The Church of Jesus Christ General Business and Organization Conference Agenda|publisher=The Church of Jesus Christ|year=2018|location=Greensburg, PA|pages=5494}}</ref> The Church of Jesus Christ is considered "the third largest Restoration church to have resulted from the 1844 [[Succession crisis (Latter Day Saints)|succession crisis]]", describing Joseph Smith's death that year without a clear line of succession.<ref name="John Whitmer Historical Asscociation Newsletter">{{cite book|url=http://www.jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|title=New President for Church of Jesus Christ (Bickerton)|publisher=The John Whitmer Historical Association|year=2005|pages=13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100923215330/http://jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|archive-date=2010-09-23|url-status=dead}}</ref> It has sometimes been referred to as a "'''Bickertonite church'''" or "Rigdonite organization"<ref>Pronounced /bikərtənaɪt/ , /rɪgdənaɪt/.</ref> based upon the church's historical succession through [[William Bickerton]] and [[Sidney Rigdon]] and partly to distinguish from other churches with similar names. However, the church does not use these terms in referring to itself as it believes it must be named after Jesus Christ alone.<ref name="The Church of Jesus Christ FAQs">content</ref>
The stated purpose of the church is "to share the gift of salvation through Jesus Christ, His promises and His redeeming love with all nations and races throughout the world and to carry out God’s plans in the latter days."<ref name="Apostle Calabrese">{{cite book|title=The Divine Continuity of The Church of Jesus Christ|last=Calabrese|first=Joseph|publisher=The Church of Jesus Christ|year=1973|location=Bridgewater, MI}}</ref>
[[Ladawan:BickertoniteChurch.jpg|too|nakakawadro|The Church of Jesus Christ's historic chapel in Monongahela, Pennsylvania]]
cg9zd860ofoxlptitsjy5ehsf5u9fl1
312024
312022
2026-10-29T13:11:55Z
CarlessParking
29749
/* */
312024
wikitext
text/x-wiki
'''An Simbahan ni Jesukristo''' iyo an sarong internasyonal na [[Christianity|Christyanong]] [[relihiyosong denominasyon]] na igwang headquarter sa [[Monongahela, Pennsylvania]], Estados Unidos.<ref name="Corporate name">[http://www.corporations.state.pa.us/corp/soskb/Corp.asp?63343 Registered corporate name] in the Pennsylvania corporate registry.</ref><ref name="Jerry Valenti">{{cite book|title=Welcome to The Church of Jesus Christ|last=Valenti|first=Jerry|publisher=Gospel News|year=1986|location=Bridgewater, MI|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> An simbahan iyo an sarong Christian [[Restorationism (Christian primitivism)|Restorationist]] na iglesia na igwang ginikanan sa [[Latter Day Saint movement]] asin pig-aako an [[Libro ni Mormon]] bilang [[eskritura]]. Pigkokonsiderar kan simbahan an saiyang sadiri bilang iyo an ebanghelyo na ibinalik, o iyo an orihinal na simbahan asin marhay na bareta bilang inistabilisar ni Jesukristo sa Bagong Tipan, ibinalik sa kinaban. Pighihingako man kaiyan na an simbahan iyo an spiritual successor sa [[Simbahan ni Kristo (Mga Banal sa mga Huring Aldaw)|Simbahan ni Kristo]], inorganisar ni [[Joseph Smith]] kaidtong Abril 6, 1830. The church sees [[Sidney Rigdon]] as Smith's rightful successor following the [[Death of Joseph Smith|assassination of Smith]] because Rigdon was Smith's first counselor in the [[First Presidency]].<ref name="McKiernan">{{cite book|title=The Voice of One Crying in the Wilderness: Sidney Rigdon, Religious Reformer|last=McKiernan|first=M.F.|publisher=Coronado Press|year=1979|location=USA|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> The church is not officially affiliated with any other church, organization or denomination.
As of August 2023, church membership totaled 22,992.<ref name="October 2018 Conference Agenda">{{cite book|title=The Church of Jesus Christ General Business and Organization Conference Agenda|publisher=The Church of Jesus Christ|year=2018|location=Greensburg, PA|pages=5494}}</ref> The Church of Jesus Christ is considered "the third largest Restoration church to have resulted from the 1844 [[Succession crisis (Latter Day Saints)|succession crisis]]", describing Joseph Smith's death that year without a clear line of succession.<ref name="John Whitmer Historical Asscociation Newsletter">{{cite book|url=http://www.jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|title=New President for Church of Jesus Christ (Bickerton)|publisher=The John Whitmer Historical Association|year=2005|pages=13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100923215330/http://jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|archive-date=2010-09-23|url-status=dead}}</ref> It has sometimes been referred to as a "'''Bickertonite church'''" or "Rigdonite organization"<ref>Pronounced /bikərtənaɪt/ , /rɪgdənaɪt/.</ref> based upon the church's historical succession through [[William Bickerton]] and [[Sidney Rigdon]] and partly to distinguish from other churches with similar names. However, the church does not use these terms in referring to itself as it believes it must be named after Jesus Christ alone.<ref name="The Church of Jesus Christ FAQs">content</ref>
The stated purpose of the church is "to share the gift of salvation through Jesus Christ, His promises and His redeeming love with all nations and races throughout the world and to carry out God’s plans in the latter days."<ref name="Apostle Calabrese">{{cite book|title=The Divine Continuity of The Church of Jesus Christ|last=Calabrese|first=Joseph|publisher=The Church of Jesus Christ|year=1973|location=Bridgewater, MI}}</ref>
[[Ladawan:BickertoniteChurch.jpg|too|nakakawadro|The Church of Jesus Christ's historic chapel in Monongahela, Pennsylvania]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
m8123k49xy02qb7qgufb6c9jbu35v46
312025
312024
2026-10-29T13:17:35Z
CarlessParking
29749
/* */
312025
wikitext
text/x-wiki
'''An Simbahan ni Jesukristo''' iyo an sarong internasyonal na [[Christianity|Christyanong]] [[relihiyosong denominasyon]] na igwang headquarter sa [[Monongahela, Pennsylvania]], Estados Unidos.<ref name="Corporate name">[http://www.corporations.state.pa.us/corp/soskb/Corp.asp?63343 Registered corporate name] in the Pennsylvania corporate registry.</ref><ref name="Jerry Valenti">{{cite book|title=Welcome to The Church of Jesus Christ|last=Valenti|first=Jerry|publisher=Gospel News|year=1986|location=Bridgewater, MI|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> An simbahan iyo an sarong Christian [[Restorationism (Christian primitivism)|Restorationist]] na iglesia na igwang ginikanan sa [[Latter Day Saint movement]] asin pig-aako an [[Libro ni Mormon]] bilang [[eskritura]]. Pigkokonsiderar kan simbahan an saiyang sadiri bilang iyo an ebanghelyo na ibinalik, o iyo an orihinal na simbahan asin marhay na bareta bilang inistabilisar ni Jesukristo sa Bagong Tipan, ibinalik sa kinaban. Pighihingako man kaiyan na an simbahan iyo an spiritual successor sa [[Simbahan ni Kristo (Mga Banal sa mga Huring Aldaw)|Simbahan ni Kristo]], inorganisar ni [[Joseph Smith, Jr.| Joseph Smith]] kaidtong Abril 6, 1830. The church sees [[Sidney Rigdon]] as Smith's rightful successor following the [[Kagadanan ni Joseph Smith|asasinasyon ki Smith]] huli ta si Rigdon iyo an enot na counselor ni Smith sa [[First Presidency]].<ref name="McKiernan">{{cite book|title=The Voice of One Crying in the Wilderness: Sidney Rigdon, Religious Reformer|last=McKiernan|first=M.F.|publisher=Coronado Press|year=1979|location=USA|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> Bakong opisyal na apelyado sa maski arin na simbahan, organisasyon o denominasyon.
Sundo sa Agosto 2023, an mga myembro kan simbahan igwa nin kabilugan na 22,992.<ref name="October 2018 Conference Agenda">{{cite book|title=The Church of Jesus Christ General Business and Organization Conference Agenda|publisher=The Church of Jesus Christ|year=2018|location=Greensburg, PA|pages=5494}}</ref> An Simbahan ni Jesukristo konsideradong iyo "an pinakadakulang simbahan na Restorasyon na nagresulta gikan sa 1844 [[Succession crisis (Latter Day Saints)|succession crisis]]", linadawan an kagadanan ni Joseph Smith sa taon na idto na mayong malinaw na linya nin kasanglian.<ref name="John Whitmer Historical Asscociation Newsletter">{{cite book|url=http://www.jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|title=New President for Church of Jesus Christ (Bickerton)|publisher=The John Whitmer Historical Association|year=2005|pages=13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100923215330/http://jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|archive-date=2010-09-23|url-status=dead}}</ref> It has sometimes been referred to as a "'''Bickertonite church'''" or "Rigdonite organization"<ref>Pronounced /bikərtənaɪt/ , /rɪgdənaɪt/.</ref> based upon the church's historical succession through [[William Bickerton]] and [[Sidney Rigdon]] and partly to distinguish from other churches with similar names. However, the church does not use these terms in referring to itself as it believes it must be named after Jesus Christ alone.<ref name="The Church of Jesus Christ FAQs">content</ref>
The stated purpose of the church is "to share the gift of salvation through Jesus Christ, His promises and His redeeming love with all nations and races throughout the world and to carry out God’s plans in the latter days."<ref name="Apostle Calabrese">{{cite book|title=The Divine Continuity of The Church of Jesus Christ|last=Calabrese|first=Joseph|publisher=The Church of Jesus Christ|year=1973|location=Bridgewater, MI}}</ref>
[[Ladawan:BickertoniteChurch.jpg|too|nakakawadro|The Church of Jesus Christ's historic chapel in Monongahela, Pennsylvania]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
agvw7207zc86p7d83dng6fr9qhkfmj4
312028
312025
2026-10-29T13:26:24Z
CarlessParking
29749
/* */
312028
wikitext
text/x-wiki
'''An Simbahan ni Jesukristo''' iyo an sarong internasyonal na [[Christianity|Christyanong]] [[relihiyosong denominasyon]] na igwang headquarter sa [[Monongahela, Pennsylvania]], Estados Unidos.<ref name="Corporate name">[http://www.corporations.state.pa.us/corp/soskb/Corp.asp?63343 Registered corporate name] in the Pennsylvania corporate registry.</ref><ref name="Jerry Valenti">{{cite book|title=Welcome to The Church of Jesus Christ|last=Valenti|first=Jerry|publisher=Gospel News|year=1986|location=Bridgewater, MI|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> An simbahan iyo an sarong Christian [[Restorationism (Christian primitivism)|Restorationist]] na iglesia na igwang ginikanan sa [[Latter Day Saint movement]] asin pig-aako an [[Libro ni Mormon]] bilang [[eskritura]]. Pigkokonsiderar kan simbahan an saiyang sadiri bilang iyo an ebanghelyo na ibinalik, o iyo an orihinal na simbahan asin marhay na bareta bilang inistabilisar ni Jesukristo sa Bagong Tipan, ibinalik sa kinaban. Pighihingako man kaiyan na an simbahan iyo an spiritual successor sa [[Simbahan ni Kristo (Mga Banal sa mga Huring Aldaw)|Simbahan ni Kristo]], inorganisar ni [[Joseph Smith, Jr.| Joseph Smith]] kaidtong Abril 6, 1830. Pigtatratar kan simbahan na si [[Sidney Rigdon]] bilang iyo an may karapatan na magsangli ki Smith pagkatapos kan [[Kagadanan ni Joseph Smith|asasinasyon ki Smith]] huli ta si Rigdon iyo an enot na counselor ni Smith sa [[First Presidency]].<ref name="McKiernan">{{cite book|title=The Voice of One Crying in the Wilderness: Sidney Rigdon, Religious Reformer|last=McKiernan|first=M.F.|publisher=Coronado Press|year=1979|location=USA|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> Bakong opisyal na apelyado sa maski arin na simbahan, organisasyon o denominasyon.
Sundo sa Agosto 2023, an mga myembro kan simbahan igwa nin kabilugan na 22,992.<ref name="October 2018 Conference Agenda">{{cite book|title=The Church of Jesus Christ General Business and Organization Conference Agenda|publisher=The Church of Jesus Christ|year=2018|location=Greensburg, PA|pages=5494}}</ref> An Simbahan ni Jesukristo konsideradong iyo "an pinakadakulang simbahan na Restorasyon na nagresulta gikan sa 1844 [[Succession crisis (Latter Day Saints)|succession crisis]]", linadawan an kagadanan ni Joseph Smith sa taon na idto na mayong malinaw na linya nin kasanglian.<ref name="John Whitmer Historical Asscociation Newsletter">{{cite book|url=http://www.jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|title=New President for Church of Jesus Christ (Bickerton)|publisher=The John Whitmer Historical Association|year=2005|pages=13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100923215330/http://jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|archive-date=2010-09-23|url-status=dead}}</ref> Kun minsan pigpanungdan iyan bilang "'''Bickertonite church'''" o "Rigdonite organization"<ref>Pronounced /bikərtənaɪt/ , /rɪgdənaɪt/.</ref> basado sa makasaysayan na kasanglian kan simbahan sa paagi ninda [[William Bickerton]] asin [[Sidney Rigdon]] asin tanganing madeterminaran iyan na laen sa iba pang mga simbahan na igwang kaagid na ngaran. Alagad, dai piggagamit kan simbahan an mga terminong ini sa pagpanungod sa saindang sadiri huli ta sinda nagtutubod na dapat iyan na ipangaran ki Jesukristo sana.<ref name="The Church of Jesus Christ FAQs">content</ref>
An naunambitan nang katuyuhan kan simbahan iyo an "maghiras nin mga regalo nin kaligtasan sa paagi ni Jesukristo, an Saiyang mga panuga asin an Saiyang nagsasalbar na pagkamoot sa gabos na nasyon asin rasa sa bilog na kinaban asin an darahon an mga plano kan Dios sa mga huring aldaw."<ref name="Apostle Calabrese">{{cite book|title=The Divine Continuity of The Church of Jesus Christ|last=Calabrese|first=Joseph|publisher=The Church of Jesus Christ|year=1973|location=Bridgewater, MI}}</ref>
[[Ladawan:BickertoniteChurch.jpg|too|nakakawadro|An makasaysayan na kapilya kan An Simbahan ni Jesukristo sa Monongahela, Pennsylvania]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
1dly2h21epe0ynkr3muj7wfvbnlw4ba
312039
312028
2026-10-29T13:38:01Z
CarlessParking
29749
/* */
312039
wikitext
text/x-wiki
'''An Simbahan ni Jesukristo''' iyo an sarong internasyonal na [[Christianity|Christyanong]] [[relihiyosong denominasyon]] na igwang headquarter sa [[Monongahela, Pennsylvania]], Estados Unidos.<ref name="Corporate name">[http://www.corporations.state.pa.us/corp/soskb/Corp.asp?63343 Registered corporate name] in the Pennsylvania corporate registry.</ref><ref name="Jerry Valenti">{{cite book|title=Welcome to The Church of Jesus Christ|last=Valenti|first=Jerry|publisher=Gospel News|year=1986|location=Bridgewater, MI|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> An simbahan iyo an sarong Christian [[Restorationism (Christian primitivism)|Restorationist]] na iglesia na igwang ginikanan sa [[Latter Day Saint movement]] asin pig-aako an [[Libro ni Mormon]] bilang [[eskritura]]. Pigkokonsiderar kan simbahan an saiyang sadiri bilang iyo an ebanghelyo na ibinalik, o iyo an orihinal na simbahan asin marhay na bareta bilang inistabilisar ni Jesukristo sa Bagong Tipan, ibinalik sa kinaban. Pighihingako man kaiyan na an simbahan iyo an spiritual successor sa [[Simbahan ni Kristo (Mga Banal sa mga Huring Aldaw)|Simbahan ni Kristo]], inorganisar ni [[Joseph Smith, Jr.| Joseph Smith]] kaidtong Abril 6, 1830. Pigtatratar kan simbahan na si [[Sidney Rigdon]] bilang iyo an may karapatan na magsangli ki Smith pagkatapos kan [[Kagadanan ni Joseph Smith|asasinasyon ki Smith]] huli ta si Rigdon iyo an enot na counselor ni Smith sa [[First Presidency]].<ref name="McKiernan">{{cite book|title=The Voice of One Crying in the Wilderness: Sidney Rigdon, Religious Reformer|last=McKiernan|first=M.F.|publisher=Coronado Press|year=1979|location=USA|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> Bakong opisyal na apelyado sa maski arin na simbahan, organisasyon o denominasyon.
Sundo sa Agosto 2023, an mga myembro kan simbahan igwa nin kabilugan na 22,992.<ref name="October 2018 Conference Agenda">{{cite book|title=The Church of Jesus Christ General Business and Organization Conference Agenda|publisher=The Church of Jesus Christ|year=2018|location=Greensburg, PA|pages=5494}}</ref> An Simbahan ni Jesukristo konsideradong iyo "an pinakadakulang simbahan na Restorasyon na nagresulta gikan sa 1844 [[Succession crisis (Latter Day Saints)|succession crisis]]", linadawan an kagadanan ni Joseph Smith sa taon na idto na mayong malinaw na linya nin kasanglian.<ref name="John Whitmer Historical Asscociation Newsletter">{{cite book|url=http://www.jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|title=New President for Church of Jesus Christ (Bickerton)|publisher=The John Whitmer Historical Association|year=2005|pages=13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100923215330/http://jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|archive-date=2010-09-23|url-status=dead}}</ref> Kun minsan pigpanungdan iyan bilang "'''Bickertonite church'''" o "Rigdonite organization"<ref>Pronounced /bikərtənaɪt/ , /rɪgdənaɪt/.</ref> basado sa makasaysayan na kasanglian kan simbahan sa paagi ninda [[William Bickerton]] asin [[Sidney Rigdon]] asin tanganing madeterminaran iyan na laen sa iba pang mga simbahan na igwang kaagid na ngaran. Alagad, dai piggagamit kan simbahan an mga terminong ini sa pagpanungod sa saindang sadiri huli ta sinda nagtutubod na dapat iyan na ipangaran ki Jesukristo sana.<ref name="The Church of Jesus Christ FAQs">content</ref>
An naunambitan nang katuyuhan kan simbahan iyo an "maghiras nin mga regalo nin kaligtasan sa paagi ni Jesukristo, an Saiyang mga panuga asin an Saiyang nagsasalbar na pagkamoot sa gabos na nasyon asin rasa sa bilog na kinaban asin an darahon an mga plano kan Dios sa mga huring aldaw."<ref name="Apostle Calabrese">{{cite book|title=The Divine Continuity of The Church of Jesus Christ|last=Calabrese|first=Joseph|publisher=The Church of Jesus Christ|year=1973|location=Bridgewater, MI}}</ref>
[[Ladawan:BickertoniteChurch.jpg|too|nakakawadro|An makasaysayan na kapilya kan An Simbahan ni Jesukristo sa Monongahela, Pennsylvania]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
eymgkl4is878ilv4rby8i00xsocxyfu
312070
312039
2026-10-29T19:37:35Z
InternetArchiveBot
17127
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
312070
wikitext
text/x-wiki
'''An Simbahan ni Jesukristo''' iyo an sarong internasyonal na [[Christianity|Christyanong]] [[relihiyosong denominasyon]] na igwang headquarter sa [[Monongahela, Pennsylvania]], Estados Unidos.<ref name="Corporate name">[http://www.corporations.state.pa.us/corp/soskb/Corp.asp?63343 Registered corporate name] {{Dead link|date=October 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} in the Pennsylvania corporate registry.</ref><ref name="Jerry Valenti">{{cite book|title=Welcome to The Church of Jesus Christ|last=Valenti|first=Jerry|publisher=Gospel News|year=1986|location=Bridgewater, MI|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> An simbahan iyo an sarong Christian [[Restorationism (Christian primitivism)|Restorationist]] na iglesia na igwang ginikanan sa [[Latter Day Saint movement]] asin pig-aako an [[Libro ni Mormon]] bilang [[eskritura]]. Pigkokonsiderar kan simbahan an saiyang sadiri bilang iyo an ebanghelyo na ibinalik, o iyo an orihinal na simbahan asin marhay na bareta bilang inistabilisar ni Jesukristo sa Bagong Tipan, ibinalik sa kinaban. Pighihingako man kaiyan na an simbahan iyo an spiritual successor sa [[Simbahan ni Kristo (Mga Banal sa mga Huring Aldaw)|Simbahan ni Kristo]], inorganisar ni [[Joseph Smith, Jr.| Joseph Smith]] kaidtong Abril 6, 1830. Pigtatratar kan simbahan na si [[Sidney Rigdon]] bilang iyo an may karapatan na magsangli ki Smith pagkatapos kan [[Kagadanan ni Joseph Smith|asasinasyon ki Smith]] huli ta si Rigdon iyo an enot na counselor ni Smith sa [[First Presidency]].<ref name="McKiernan">{{cite book|title=The Voice of One Crying in the Wilderness: Sidney Rigdon, Religious Reformer|last=McKiernan|first=M.F.|publisher=Coronado Press|year=1979|location=USA|pages=9|chapter=Volume 56}}</ref> Bakong opisyal na apelyado sa maski arin na simbahan, organisasyon o denominasyon.
Sundo sa Agosto 2023, an mga myembro kan simbahan igwa nin kabilugan na 22,992.<ref name="October 2018 Conference Agenda">{{cite book|title=The Church of Jesus Christ General Business and Organization Conference Agenda|publisher=The Church of Jesus Christ|year=2018|location=Greensburg, PA|pages=5494}}</ref> An Simbahan ni Jesukristo konsideradong iyo "an pinakadakulang simbahan na Restorasyon na nagresulta gikan sa 1844 [[Succession crisis (Latter Day Saints)|succession crisis]]", linadawan an kagadanan ni Joseph Smith sa taon na idto na mayong malinaw na linya nin kasanglian.<ref name="John Whitmer Historical Asscociation Newsletter">{{cite book|url=http://www.jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|title=New President for Church of Jesus Christ (Bickerton)|publisher=The John Whitmer Historical Association|year=2005|pages=13|archive-url=https://web.archive.org/web/20100923215330/http://jwha.info/newsletter/pdfs/issue75.pdf|archive-date=2010-09-23|url-status=dead}}</ref> Kun minsan pigpanungdan iyan bilang "'''Bickertonite church'''" o "Rigdonite organization"<ref>Pronounced /bikərtənaɪt/ , /rɪgdənaɪt/.</ref> basado sa makasaysayan na kasanglian kan simbahan sa paagi ninda [[William Bickerton]] asin [[Sidney Rigdon]] asin tanganing madeterminaran iyan na laen sa iba pang mga simbahan na igwang kaagid na ngaran. Alagad, dai piggagamit kan simbahan an mga terminong ini sa pagpanungod sa saindang sadiri huli ta sinda nagtutubod na dapat iyan na ipangaran ki Jesukristo sana.<ref name="The Church of Jesus Christ FAQs">content</ref>
An naunambitan nang katuyuhan kan simbahan iyo an "maghiras nin mga regalo nin kaligtasan sa paagi ni Jesukristo, an Saiyang mga panuga asin an Saiyang nagsasalbar na pagkamoot sa gabos na nasyon asin rasa sa bilog na kinaban asin an darahon an mga plano kan Dios sa mga huring aldaw."<ref name="Apostle Calabrese">{{cite book|title=The Divine Continuity of The Church of Jesus Christ|last=Calabrese|first=Joseph|publisher=The Church of Jesus Christ|year=1973|location=Bridgewater, MI}}</ref>
[[Ladawan:BickertoniteChurch.jpg|too|nakakawadro|An makasaysayan na kapilya kan An Simbahan ni Jesukristo sa Monongahela, Pennsylvania]]
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
ak12746u9x8dp3jobu6bzlhkzogu1yy
Olay:Mrwitness
1
56983
312026
2026-10-29T13:17:39Z
Mrwitness
33515
Pinagmukna an pahina kaining "'''Jia de Guzman Morado: Biography and Volleyball Career''' Jia Morado-de Guzman is an outstanding Filipina professional volleyball player famous for her excellent setting skills and leadership qualities as well as contributions made by the athlete to the development of women's volleyball in the Philippines. Julia Melissa Morado-de Guzman plays as a setter and has been playing for Ateneo de Manila University, the Creamline Cool Smashers, and the Japanese team..."
312026
wikitext
text/x-wiki
'''Jia de Guzman Morado: Biography and Volleyball Career'''
Jia Morado-de Guzman is an outstanding Filipina professional volleyball player famous for her excellent setting skills and leadership qualities as well as contributions made by the athlete to the development of women's volleyball in the Philippines. Julia Melissa Morado-de Guzman plays as a setter and has been playing for Ateneo de Manila University, the Creamline Cool Smashers, and the Japanese team Denso Airybees.
Birth
Jia Morado-de Guzman was born on May 10, 1995, in Manila, Philippines. She was born to parents Ariel and Hedy Morado. She comes from a family that has had a keen interest in volleyball because her brothers and sisters were also engaged in the game. Her sister Jessica Katrina motivated her to join volleyball.
Education
Jia finished her secondary schooling at Colegio San Agustin – Makati. Thereafter, Jia enrolled in Ateneo de Manila University, from which she graduated with a Bachelor of Science in Psychology. During her time in Ateneo, Jia was an active member of the Ateneo Lady Eagles, playing volleyball in the University Athletic Association of the Philippines (UAAP). She managed to juggle both academics and the sport of volleyball.
Hometown
The native city of Jia is Parañaque, Philippines. She studied in Colegio San Agustin–Makati for her high school studies. After that, she pursued her further education as well as her career in volleyball in Ateneo de Manila University.
Year She Started Playing Volleyball
Volleyball was among the sports Jia played when she was young, partly because of her elder sister’s influence. While there is no clear year stated from the sources about when she first started to play, it is certain that she was already an active player in high school.
Some of her early achievements include:
- 2012: Named Best Setter at the Palarong Pambansa.
- 2013: Named Best Setter at the Shakey's Girls Volleyball League.
chievements in Volleyball
Jia has earned many awards and championships throughout her career. Her major achievements include the following:
- 2012 Palarong Pambansa: Named Best Setter.
- 2015 UAAP Season 77: Helped Ateneo Lady Eagles win the championship and received the Best Setter award.
- 2016: Won the Best Setter award in the Shakey's V-League Collegiate Conference.
- 2017–2023: Became a key player for the Creamline Cool Smashers and helped the team win multiple championships.
- Eight-time PVL Best Setter: Recognized for her consistent performance and ability to organize her team's offense.
- 2023–2025: Played for Denso Airybees in Japan, where she gained international professional experience and helped the team win the V.Cup championship.
- 2024: Helped the Philippine women's national team win a bronze medal in the AVC Women's Challenge Cup.
- 2025: Helped Alas Pilipinas win silver at the AVC Women's Nations Cup, the country's best finish in the competition in 64 years. She also received the Best Setter award.
- 2025: Received the Ms. Volleyball honor from the Philippine Sportswriters Association (PSA) for her achievements and contributions to Philippine volleyball.
Contributions to Philippine Volleyball
Jia has contributed to the development of volleyball among Filipino women through her numerous accomplishments. First, she has played for her country in international games. Since 2015, she has been part of the national volleyball team competition, such as the Southeast Asian Games, and other Asian competitions. Second, she has shown that teamwork and leadership in sports are essential. As a volleyball setter, she controls the coordination of her teammates in attacking, scoring, and making decisions. As the leader of Alas Pilipinas, she has also contributed to helping the national team achieve international success through her leadership. Third, she serves as an inspiration to other volleyball players who aspire to join the professional world of sports. Finally, she has contributed to boosting the reputation of Filipino volleyball players in the international arena through her performance in Japanese professional league while playing for Denso Airybees.
Current Work and Lifestyle
As of October 2026, Jia is an official member of the volleyball team Creamline Cool Smashers of the Premier Volleyball League (PVL). Having played for Denso Airybees of Japan for two years, Jia joined Creamline in 2026. Moreover, Jia is a member of the Philippine women's national volleyball team, which is called Alas Pilipinas. She is responsible for participating in training sessions, taking part in tournaments, coordinating with the team, and getting ready for international matches. Apart from that, Jia got married to Miguel de Guzman in November 2021. Furthermore, she has contributed to the organization of volleyball clinics to support young players to hone their skills and foster their interest in the sport. In addition to being a professional athlete, Jia has to spend her time training, keeping fit, preparing for matches, and collaborating with her teammates. Nevertheless, no information about her daily schedule can be found. Premier Volleyball League
References
https://www.pvl.ph/news/jia-de-guzman-to-be-honored-at-psa-awards-night?utm_
https://pvl.ph/news/jia-de-guzman-set-for-creamline-return?utm
https://thegame.ph/sports/volleyball/jia-de-guzman-and-her-journey-with-alas-pilipinas/?utm
https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/jia-morado-finds-true-calling-organizing-volleyball-clinics?utm
ea2xdolkilhke5m9gx8dfjbjvunw8rc
Olay kan paragamit:Mrwitness
3
56984
312040
2026-10-29T13:41:25Z
Mrwitness
33515
/* Alysa Valdez */ bàgong seksyon
312040
wikitext
text/x-wiki
== Alysa Valdez ==
'''Alyssa Valdez''' is a highly recognized player in the sport of volleyball in the Philippines. Known as "The Phenom," Alyssa is known for her strong attacks, competitiveness, leadership, and dedication towards the sport. As an outside hitter, Alyssa has played for Ateneo de Manila University, Creamline Cool Smashers, and the Philippine national women's volleyball team.
'''Birth'''
Alyssa Caymo Valdez was born on June 29, 1993, in San Juan, Batangas, Philippines. She was brought up in the company of her parents, Ruel and Pablita Valdez, and three siblings. Her father was in the automobile industry, and her mother is a teacher in a public school.
Family played a significant part in inspiring her interest in sports. Playing volleyball with her brothers in her childhood helped her realize her love for the sport.
'''Hometown'''
San Juan, Batangas is the name of Alyssa's home town. She is very proud of her Batangueña heritage and once voiced how happy she was to perform in front of her home town fans.
During her youth, she competed in regional sports events where her abilities in volleyball earned her the attention of scouts. She transferred to Manila to study at the University of Santo Tomas during her high school years and later attended Ateneo de Manila University.
'''Year She Started Playing Volleyball'''
Alyssa began to play volleyball at about 12 years old in 2005 when she was still in elementary school. Alyssa acquired the sport through playing with her brothers. She then developed her skills when she participated in school tournaments and local sporting events. Alyssa then became a member of the UST Tigress Cubs which is the high school volleyball team of the University of Santo Tomas. In 2008, Alyssa played for the country in the Asian Youth Championship for the Philippine under-16 national team.
'''Achievements in Volleyball'''
Ayssa Valdez has received numerous awards and championships throughout her volleyball career. Her major achievements include:
* '''2008:''' Represented the Philippines in the Asian Youth Championship as a member of the national under-16 team.
* '''2008–2010:''' Helped the UST Tigress Cubs win three UAAP junior volleyball championships.
* '''2014:''' Led the Ateneo Lady Eagles to their first UAAP women's volleyball championship in Season 76. She also won the Season MVP, Finals MVP, Best Scorer, and Best Server awards.
* '''2015:''' Helped Ateneo win its second consecutive UAAP championship and received her second straight Season MVP award.
* '''2016:''' Earned another UAAP Season MVP award during her final year with Ateneo.
* '''2017 onward:''' Became a key player and captain of the Creamline Cool Smashers in the Premier Volleyball League (PVL).
* '''Multiple PVL championships:''' Helped Creamline win numerous league titles, establishing the team as one of the most successful clubs in Philippine women's volleyball.
* '''2025:''' Earned a Best Outside Spiker award in the PVL On Tour after recovering from a knee injury.
* '''2026:''' Returned to the Philippine national team pool and joined the Alas Pilipinas lineup for the AVC Women's Cup.
'''Academic Background'''
She finished her schooling at the University of Santo Tomas, where she was part of the UST Tigress Cubs. She then went on to pursue studies at Ateneo de Manila University, where she obtained her bachelor’s degree in Psychology in 2015 as a player in the Ateneo Lady Eagles team. It is from her education that Alyssa has gained an insight into how people communicate and work together. She has also shown interest in being a teacher for young players. There have been reports that she was pursuing higher education in communications, though there is no confirmation about whether she has already completed her studies in this field or not.
'''Contributions to Philippine Volleyball'''
There are numerous ways in which Alyssa Valdez has contributed to the growth and prominence of volleyball in the Philippines. First of all, she managed to generate more interest in women's volleyball. Her games with Ateneo gained a lot of fans and brought collegiate women's volleyball to the spotlight. The success of Valdez helped bring recognition to other female volleyball players of the Philippines. Secondly, she has represented the country at different international volleyball competitions. She has participated in the games of the national team at the regional and Asian level, such as the Southeast Asian Games. In 2026, she was called back to the national team pool and participated in AVC Women's Cup tournament. Thirdly, she is a source of inspiration for young athletes. The story of how Alyssa started to play volleyball with her brothers in Batangas and became a professional athlete speaks about the importance of dedication, discipline, and perseverance. Finally, she has played a role in ensuring that professional volleyball is now stronger in the country. Through her career at Creamline and the PVL, she has shown that volleyball can be an avenue for the growth of the skills of Filipino athletes as well as giving them an opportunity to have sustainable professional careers.
'''Current Work and Lifestyle'''
Alyssa continues being a professional volleyball player as of October 2026. She serves as a captain of the Creamline Cool Smashers club in the Premier Volleyball League.
Alyssa is also involved in the training of the Philippine women's national volleyball team program called Alas Pilipinas. In 2026, she trained with the national team and competed in the AVC Women's Cup. Tiebreaker Times
The professional obligations of Alyssa in 2026 included the following:
- Training with the volleyball team.
- Participation in PVL tournaments and helping her teammates to win.
- Sharing her experience and mentoring younger volleyball players.
- Taking part in international volleyball tournaments representing the Philippines if selected.
- Staying fit and recovery after injuries to continue playing volleyball.
Additionally, she has appeared on television and internet content. Alyssa has shown her willingness to become a teacher of volleyball players. The lifestyle of Alyssa corresponds to the lifestyle of a professional athlete. It includes physical training, teamwork, discipline, and preparation to competitions.
Alyssa Valdez is one such volleyball player who has contributed a lot to women’s volleyball in the Philippines. From her humble beginnings in San Juan, Batangas to her successes at UST, Ateneo, Creamline, and the national team, she has proved that with hard work and determination, success can be achieved. Her successes have also led to the popularization of women’s volleyball.
'''References'''
[https://www.pvl.ph/players/alyssa-valdez?utm https://www.pvl.ph/players/alyssa-valdez]
[https://peopleasia.ph/alyssa-valdez-belle-of-the-ball/?utm https://peopleasia.ph/alyssa-valdez-belle-of-the-ball/]
[https://www.gmanetwork.com/news/sports/volleyball/847061/from-hobby-to-career-alyssa-valdez-volleyball-journey/story/?utm https://www.gmanetwork.com/news/sports/volleyball/847061/from-hobby-to-career-alyssa-valdez-volleyball-journey/story/]
https://sports.inquirer.net/147086/ateneos-alyssa-valdez-wins-uaap-volleyball-mvp
https://sports.inquirer.net/677231/alyssa-valdez-joins-alas-pilipinas-training-ahead-of-avc-tilt [[Paragamit:Mrwitness|Mrwitness]] ([[Olay kan paragamit:Mrwitness|kaulayon]]) 13:41, 29 Oktubre 2026 (UTC)
1bq0236dsl2h9x7u1xom9v6ocoet1hj
Edith Tiempo
0
56985
312048
2026-10-29T14:15:45Z
AshleyMendaros
30517
Pinagmukna an pahina kaining "Sa sistemang pagngaran kan mga babaeng nagkasaro sa Pilipinas, an ngarang tahaw o apelyido kan ina iyo an Cutaran, an apelyido kan ama iyo an Lopez, asin an apelyidong pagsaro iyo an Tiempo. Si Edith Cutaran Lopez-Tiempo (Abril 22, 1919 – Agosto 21, 2011) sarong Pilipinong pararawod, paragsurat nin osipon, paratokdo, asin kritiko nin panitikan sa tataramon na Ingles. Iginawad saiya an titulong Pambansang Artista kan Pilipinas sa Larangan nin Panitikan kan 1..."
312048
wikitext
text/x-wiki
Sa sistemang pagngaran kan mga babaeng nagkasaro sa Pilipinas, an ngarang tahaw o apelyido kan ina iyo an Cutaran, an apelyido kan ama iyo an Lopez, asin an apelyidong pagsaro iyo an Tiempo.
Si Edith Cutaran Lopez-Tiempo (Abril 22, 1919 – Agosto 21, 2011) sarong Pilipinong pararawod, paragsurat nin osipon, paratokdo, asin kritiko nin panitikan sa tataramon na Ingles. Iginawad saiya an titulong Pambansang Artista kan Pilipinas sa Larangan nin Panitikan kan 1999.
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Edith Tiempo
|-
| colspan="2" |[[https://en.wikipedia.org/wiki/File:Edith_Tiempo_2019_stamp_of_the_Philippines.jpg|250x250px]]
Si Edith Tiempo sa selyo kan Pilipinas na inluwas kan 2019.
|-
!Namundag
|Abril 22, 1919 — Bayombong, Nueva Vizcaya, Islas Pilipinas
|-
!Nagadan
|Agosto 21, 2011 (edad 92) — Dumaguete, Negros Oriental, Pilipinas
|-
!Edukasyon
|Silliman University
State University of Iowa
|-
!Agom
|Edilberto K. Tiempo
|-
!Mga aki
|Maldon Tiempo & Rowena Tiempo Torrevillas
|-
| colspan="2" |'''Gawad sa Pagsurat'''
|-
!Mga bantog na gawad
|[[https://en.wikipedia.org/wiki/File:National_Artist_of_the_Philippines.svg|25x25px]] Orden kan mga Pambansang Artista kan Pilipinas
|}
6wi6xuuqln2qwly55auu49knchmn1bx
312049
312048
2026-10-29T14:22:32Z
AshleyMendaros
30517
/* */
312049
wikitext
text/x-wiki
Sa sistemang pagngaran kan mga babaeng nagkasaro sa Pilipinas, an ngarang tahaw o apelyido kan ina iyo an Cutaran, an apelyido kan ama iyo an Lopez, asin an apelyidong pagsaro iyo an Tiempo.
Si Edith Cutaran Lopez-Tiempo (Abril 22, 1919 – Agosto 21, 2011) sarong Pilipinong pararawod, paragsurat nin osipon, paratokdo, asin kritiko nin panitikan sa tataramon na Ingles. Iginawad saiya an titulong Pambansang Artista kan Pilipinas sa Larangan nin Panitikan kan 1999.
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Edith Tiempo
|-
| colspan="2" |[[https://en.wikipedia.org/wiki/File:Edith_Tiempo_2019_stamp_of_the_Philippines.jpg|250x250px]][https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Edith_Tiempo_2019_stamp_of_the_Philippines.jpg]
[https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/12/Edith_Tiempo_2019_stamp_of_the_Philippines.jpg?utm_source=commons.wikimedia.org&utm_campaign=index&utm_content=original] Edith Tiempo sa selyo kan Pilipinas na inluwas kan 2019.
|-
!Namundag
|Abril 22, 1919 — Bayombong, Nueva Vizcaya, Islas Pilipinas
|-
!Nagadan
|Agosto 21, 2011 (edad 92) — Dumaguete, Negros Oriental, Pilipinas
|-
!Edukasyon
|Silliman University
State University of Iowa
|-
!Agom
|Edilberto K. Tiempo
|-
!Mga aki
|Maldon Tiempo & Rowena Tiempo Torrevillas
|-
| colspan="2" |'''Gawad sa Pagsurat'''
|-
!Mga bantog na gawad
|[[https://en.wikipedia.org/wiki/File:National_Artist_of_the_Philippines.svg|25x25px]] Orden kan mga Pambansang Artista kan Pilipinas
|}
3fj14kjjhimbuec3zp3z2f5hvvceb2w
312050
312049
2026-10-29T14:27:35Z
Ringer
55
312050
wikitext
text/x-wiki
Sa sistemang pagngaran kan mga babaeng nagkasaro sa Pilipinas, an ngarang tahaw o apelyido kan ina iyo an Cutaran, an apelyido kan ama iyo an Lopez, asin an apelyidong pagsaro iyo an Tiempo.
Si Edith Cutaran Lopez-Tiempo (Abril 22, 1919 – Agosto 21, 2011) sarong Pilipinong pararawod, parasurat nin osipon, paratokdo, asin kritiko nin panitikan sa tataramon na Ingles. Iginawad saiya an titulong Pambansang Artista kan Pilipinas sa Larangan nin Panitikan kan 1999.
{| class="wikitable"
! colspan="2" |Edith Tiempo
|-
| colspan="2" |[[https://en.wikipedia.org/wiki/File:Edith_Tiempo_2019_stamp_of_the_Philippines.jpg|250x250px]][https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Edith_Tiempo_2019_stamp_of_the_Philippines.jpg]
[https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/12/Edith_Tiempo_2019_stamp_of_the_Philippines.jpg?utm_source=commons.wikimedia.org&utm_campaign=index&utm_content=original] Edith Tiempo sa selyo kan Pilipinas na inluwas kan 2019.
|-
!Namundag
|Abril 22, 1919 — Bayombong, Nueva Vizcaya, Islas Pilipinas
|-
!Nagadan
|Agosto 21, 2011 (edad 92) — Dumaguete, Negros Oriental, Pilipinas
|-
!Edukasyon
|Silliman University
State University of Iowa
|-
!Agom
|Edilberto K. Tiempo
|-
!Mga aki
|Maldon Tiempo & Rowena Tiempo Torrevillas
|-
| colspan="2" |'''Gawad sa Pagsurat'''
|-
!Mga bantog na gawad
|[[https://en.wikipedia.org/wiki/File:National_Artist_of_the_Philippines.svg|25x25px]] Orden kan mga Pambansang Artista kan Pilipinas
|}
k42ouqy35kvyliz2rcjvzehadad8sz9
Lista kan mga munisipalidad sa probinsya nin Livorno
0
56986
312052
2026-10-29T14:45:30Z
Ringer
55
Pinagmukna an pahina kaining "{{Infobox German location|name=Schöneberg|image_photo=Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|image_caption=[[Rathaus Schöneberg|Munisipyo]]|type=Kuwarto|City=Berlin|image_coa=Coat of arms de-be schoeneberg 1956.png|coordinates={{coord|52|29|10|N|13|21|20|E|format=dms|display=inline,title}}|state=Berlin|district=|borough=Tempelhof-Schöneberg|divisions=|elevation=50|area=10.6|population=122658|population_as_of=2020-12-31|pop_ref=<ref>{{cite web|url=..."
312052
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox German location|name=Schöneberg|image_photo=Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|image_caption=[[Rathaus Schöneberg|Munisipyo]]|type=Kuwarto|City=Berlin|image_coa=Coat of arms de-be schoeneberg 1956.png|coordinates={{coord|52|29|10|N|13|21|20|E|format=dms|display=inline,title}}|state=Berlin|district=|borough=Tempelhof-Schöneberg|divisions=|elevation=50|area=10.6|population=122658|population_as_of=2020-12-31|pop_ref=<ref>{{cite web|url=https://download.statistik-berlin-brandenburg.de/fa93e3bd19a2e885/a5ecfb2fff6a/SB_A01-05-00_2020h02_BE.pdf|title=Einwohnerinnen und Einwohner im Land Berlin am 31. Dezember 2020|publisher=Amt für Statistik Berlin-Brandenburg|date=February 2021|access-date=2022-08-13|archive-date=2021-09-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20210904232608/https://download.statistik-berlin-brandenburg.de/fa93e3bd19a2e885/a5ecfb2fff6a/SB_A01-05-00_2020h02_BE.pdf|url-status=dead}}</ref>|postal_code=(nr. 0701) 10777, 10779, 10781, 10783, 10787, 10789, 10823, 10825, 10827, 10829, 12157, 12159, 12161, 12169|area_code=|licence=B|year=1264|plantext=Kinaroroonan ng Schöneberg sa Tempelhof-Schöneberg at Berlin|image_plan=Berlin Tempelhof-Schoeneberg Schoeneberg.png|website=}}
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Gusaling [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwaz na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
d2c9g8pb9zpket92rqkrvmcvg2ngct6
312054
312052
2026-10-29T14:48:12Z
Ringer
55
312054
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]]
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Gusaling [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwaz na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
8bvpqs3vf149t53kzt0cydxug7u0er9
312056
312054
2026-10-29T15:01:35Z
Ringer
55
312056
wikitext
text/x-wiki
Ini sarong lista kan 19 munisipalidad (mga [[komuna]]) kan '''[[Probinsya nin Livorno]]''', rona' nin [[Toscana]], [[Italya]].
== Lista ==
{| class="wikitable sortable"
!Kodigo sa[[Istat|ISTAT]]
! Komuna
! Populasyon, 31.12.2010
|-
| 49001
| [[Bibbona]]
| align="right" | 3,251
|-
| 49002
| [[Campiglia Marittima]]
| align="right" | 13,339
|-
| 49003
| [[Campo nell'Elba]]
| align="right" | 4,651
|-
| 49004
| [[Capoliveri]]
| align="right" | 3,887
|-
| 49005
| [[Capraia Isola]]
| align="right" | 410
|-
| 49006
| [[Castagneto Carducci]]
| align="right" | 8,934
|-
| 49007
| [[Cecina (LI)|Cecina]]
| align="right" | 28,573
|-
| 49008
| [[Collesalvetti]]
| align="right" | 16,919
|-
| 49009
| [[Livorno]]
| align="right" | 161,131
|-
| 49010
| [[Marciana]]
| align="right" | 2,217
|-
| 49011
| [[Marciana Marina]]
| align="right" | 1,993
|-
| 49012
| [[Piombino]]
| align="right" | 35,075
|-
| 49013
| [[Porto Azzurro]]
| align="right" | 3,578
|-
| 49014
| [[Portoferraio]]
| align="right" | 12,253
|-
| 49015<br />49016
| [[Rio, Italya|Rio]]
| align="right" | 3,514
|-
| 49017
| [[Rosignano Marittimo]]
| align="right" | 32,488
|-
| 49018
| [[San Vincenzo (LI)|San Vincento]]
| align="right" | 7,000
|-
| 49019
| [[Sassetta (LI)|Sassetta]]
| align="right" | 567
|-
| 49020
| [[Suvereto]]
| align="right" | 3,171
|-
|}
== Hilnga man ==
* [[Lista nin mga munisipalidad nin Italya]]
== Toltolan ==
{{reflist|refs=<ref name=istat>[http://www.istat.it/it/files/2011/01/elenco_comuni.zip?title=Codici+comuni%2C+province+e+regioni+-+30%2Fset%2F2011+-+elenco_comuni.zip Codici dei comuni, delle province e delle regioni] Istituto Nazionale di Statistica, October 2011. Accessed November 2011. (in Italian) "Codes of the comuni, of the provinces and of the regions".</ref>}}
== Hilnga man ==
{{Province of Livorno|nocat=yes}}
s3c01m7d2nlp8czo53y86hznk6dwgtx
312057
312056
2026-10-29T15:04:05Z
Ringer
55
312057
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]]
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Gusaling [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwaz na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
[[en:List of municipalities of the Province of Livorno]]
jjgicd2kud0az8aoasxfbs46a57iiwn
312065
312057
2026-10-29T15:25:43Z
Ringer
55
312065
wikitext
text/x-wiki
Ini lista kan 19 munisipalidad (''[[Comune|comuni]]'') kan [[Probinsya nin Livorno]] sa rona' nin [[Tuscany]] kan [[Italya]].
==Lisat==
{{Static row numbers}}{{valign}}{{sticky header}}{{sort under}}
{| class="static-row-numbers plainrowheaders vertical-align-top sticky-header-multi sort-under sortable wikitable"
|- class="static-row-header" style="text-align:center;vertical-align:bottom;"
!Municipality
!Population
(2026)<ref>{{cite web |title=Resident population |url=https://demo.istat.it/app/?i=POS&l=en |publisher=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]]}}</ref>
!Area
(km²)<ref>{{cite web |title=Superficie di Comuni Province e Regioni italiane al 9 ottobre 2011 |url=https://www.istat.it/it/archivio/156224 |publisher=[[Italian National Institute of Statistics|ISTAT]] |language=it}}</ref>
!Density
|-
|[[Bibbona]]
|3,172
|65.68
|48.3
|-
|[[Campiglia Marittima]]
|12,235
|83.28
|146.9
|-
|[[Campo nell'Elba]]
|4,629
|55.79
|83.0
|-
|[[Capoliveri]]
|3,970
|39.56
|100.4
|-
|[[Capraia Isola]]
|347
|19.33
|18.0
|-
|[[Castagneto Carducci]]
|8,639
|142.33
|60.7
|-
|[[Cecina, Tuscany|Cecina]]
|28,022
|42.52
|659.0
|-
|[[Collesalvetti]]
|16,390
|107.96
|151.8
|-
|[[Livorno]]
|152,451
|104.50
|1,458.9
|-
|[[Marciana]]
|2,049
|45.45
|45.1
|-
|[[Marciana Marina]]
|1,852
|5.86
|316.0
|-
|[[Piombino]]
|32,374
|129.88
|249.3
|-
|[[Porto Azzurro]]
|3,687
|13.33
|276.6
|-
|[[Portoferraio]]
|11,748
|48.48
|242.3
|-
|[[Rio, Italy|Rio]]
|3,427
|36.52
|93.8
|-
|[[Rosignano Marittimo]]
|30,103
|120.82
|249.2
|-
|[[San Vincenzo, Tuscany|San Vincenzo]]
|6,342
|33.20
|191.0
|-
|[[Sassetta]]
|554
|26.75
|20.7
|-
|[[Suvereto]]
|2,902
|92.47
|31.4
|}
== Hilnga man ==
*[[List of municipalities of Tuscany]]
*[[List of municipalities of Italy]]
== Toltolan ==
{{reflist}}
==See also==
*{{C|Province of Livorno|Province of Livorno topics}}
{{Province of Livorno|nocat=yes}}
[[Kategorya:Mga munisipalidad kan Probinsya nin Livorno| 01]]
[[Kategorya:Lista nin mga munisipalidad nin Italy|Livorno]]
[[Kategorya:Mga munisipalidad nin Tuscany| ]]
1trtufot6fmbdrna7c1loaa6s3xgq3q
Schöneberg
0
56987
312058
2026-10-29T15:08:47Z
Ringer
55
Pinagmukna an pahina kaining "[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]] An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin Temp..."
312058
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]]
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Gusaling [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
1qmg6fcmg89tznbj3ffmpss6h2w0hz7
312059
312058
2026-10-29T15:09:21Z
Ringer
55
312059
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]]
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Gusaling [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
[[en:Schöneberg]]
b0rfn1tpdj1v4e9qb7ryhn384on3pz0
312060
312059
2026-10-29T15:13:38Z
Ringer
55
312060
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]]
[[File:Berlin Tempelhof-Schoeneberg Schoeneberg.png|right|thumb|280px|An Schöneberg inahiling sa mapa]]
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Gusaling [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
[[en:Schöneberg]]
t1d69fnno308ktg090i7fwosvh2pqtu
312062
312060
2026-10-29T15:17:34Z
Ringer
55
312062
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]]
[[File:Schöneberg in KH.svg|right|thumb|280px|Lokasyon kan Schöneberg sa Distrito nin Bad Kreuznach]]
[[File:Berlin Tempelhof-Schoeneberg Schoeneberg.png|right|thumb|280px|An kinamumugtakan kan Schöneberg sa mapa]]
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Gusaling [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
[[en:Schöneberg]]
pjyfc2ceypfqtwvafldvghvamr8730v
312066
312062
2026-10-29T15:27:20Z
Ringer
55
312066
wikitext
text/x-wiki
[[File:Berlin-schoeneberg rathaus 20051202 049 part.jpg|right|thumb|280px|An Schoeneberg rathaus]]
[[File:Schöneberg in KH.svg|right|thumb|280px|Lokasyon kan Schöneberg sa Distrito nin Bad Kreuznach]]
[[File:Berlin Tempelhof-Schoeneberg Schoeneberg.png|right|thumb|280px|An kinamumugtakan kan Schöneberg sa mapa]]
An '''Schöneberg''' ({{IPA-de|ˈʃøːnəˌbɛʁk|lang|De-Schöneberg.ogg}}) sarong [[Mga boro asin katqaraid nin Berlin|lokalidad]] nin [[Berlin]], Alemanya. Hanggan kan [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|repormang pang-administratibo sa Berlin]] kan 2001 ini sarong suway na boro kaiba an lokalidad nin [[Friedenau]]. Kaiba an dating dating borough nin [[Tempelhof]] ini kabtang na ngonyan kan bagong [[Mga boro asin kataraid nin Berlin|boro]] nin [[Tempelhof-Schöneberg]].
== Kasaysayan ==
[[File:Rote_Insel2.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Rote_Insel2.JPG/200px-Rote_Insel2.JPG|left|thumb|200x200px| Edipisyong [[Gründerzeit]] sa ''Rote Insel'']]
An banwa nadokumento sa sarong tugon kan 1264 na ibiniklad sa [[Lista nin mga pamayo nin Brandeburgo|Margrabe]] Otto III nin [[Margrabyato nin Brandeburgo|Brandeburgo]]. Kaidtong 1751, natugdas an [[Bohemya|Bohemo]] na [[Paghahabol|parahabol]] an '''Neu-Schöneberg''' na midbid man bilang '''Böhmisch-Schöneberg''' sa kahiwasan nin amnayan Hauptstraße. Sa panahon nin [[Pitong Taon na Gera]] kan Oktubre 7, 1760, an Schöneberg asin an simbahan kaining banwa narunot nanggad huli sa kasulo' bunga kan magkadurungan na pag'atake sa Berlin kan mga hokbong [[Monarkiyang Habsburgo|Habsburgo]] asin [[Imperyong Ruso|Ruso]].
=== Buhay LGBT ===
An lugar sa palibot nin [[Nollendorfplatz]] naging sentro kan mga [[Bakla|buhay bakla]] sa Berlin, poon kan dekada [[Berlin kan dekada '20|'20]] asin enot na parte kan mga 1930 sa panahon kan [[Republikang Weimar]].<ref name=":1">{{Cite news |last=Warnecke |first=Tilmann |date=28 April 2015 |title=Die erste Weltmetropole für Lesben und Schwule |language=de |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/queerspiegel/berlin-in-den-zwanziger-jahren-die-erste-weltmetropole-fuer-lesben-und-schwule/11691390.html |access-date=2021-04-14}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Schöneberger Vergnügen (1880 bis 1930) |url=https://stadtteilzeitung.nbhs.de/aktuelles/news-detail/artikel/schoeneberger-vergnuegen-1880-bis-1930 |url-status=live |access-date=2021-04-14 |website=Nachbarschaftsheim Schöneberg e V. Berlin |language=de}}</ref>
== Toltolan ==
{{Reflist}}
== Mga panluwas na takod ==
* {{Cite EB1911|wstitle=Schöneberg|volume=24|short=x}}
* {{Cite web |date=18 April 2012 |title=Berlin – offizielles Tourismusportal für Besucher der deutschen Hauptstadt – visitBerlin.de (Berlin Tourist Information) |url=http://www.berlin-tourist-information.de |access-date=July 23, 2021 |publisher=Berlin-tourist-information.de}}
* {{Cite web |title=Schöneberg um Jan 1897 (Map of Schöneberg in 1897) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105257/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=1&gr=7&nord=52.487259&ost=13.359462 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
* {{Cite web |title=Friedenau um Mai 1939 (Map of Schöneberg in 1939) |url=http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160108105258/http://www.alt-berlin.info/cgi/stp/lana.pl?nr=14&gr=7&nord=52.475062&ost=13.345500 |archive-date=2016-01-08 |access-date=July 23, 2021 |publisher=Alt-berlin.info}}
{{Mga Borough nin Berlin}}{{Former Boroughs of Berlin}}
[[Kategorya:Berlin]]
[[en:Schöneberg]]
7w3wparrp0xhc37t7wcufq5trnt60a9
Emma Angeli Bayani
0
56988
312064
2026-10-29T15:23:42Z
AshleyMendaros
30517
/* */
312064
wikitext
text/x-wiki
Si Angeli Bayani ay sarong Pilipinong aktres. Pinakamidbid siya sa pagganap sa mga pelikulang sining asin independiyenteng pelikula sa Pilipinas, lalo na sa mga gibo ni Lav Diaz — an ''Melancholia'' (2008), ''Century of Birthing'' (2011), asin ''Norte, the End of History'' (2013), kun saen nakamit niya an Gawad Urian Award kan 2014. Nag-arte man siya sa pelikulang Singapur na ''Ilo Ilo'' (2013) ni Anthony Chen, na nagkamit kan Camera d'Or.
39h11vvzz95r4lchda5xle8093on2nc
Salog Agus
0
56989
312086
2026-10-29T23:25:24Z
CarlessParking
29749
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1367248333|Agus River]]"
312086
wikitext
text/x-wiki
The '''Agus River''' is a river that flows for {{convert|36.5|km}}<ref>{{cite web|url=http://www.iligan.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=423&Itemid=359|title=Official Website of the Iligan City Government - Growth of an Industrial City|access-date=March 29, 2008|author=Prof. Geoffrey G. Salgado|publisher=Iligan City Government|archive-url=https://web.archive.org/web/20080412115028/http://www.iligan.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=423&Itemid=359|archive-date=April 12, 2008|url-status=live}}</ref><ref>"Principal River Basins of the Philippines", Published by the National Water Resources Board, October 1976 (p. 12)</ref> from [[Lake Lanao]] to [[Iligan Bay]], [[Philippines]]. It cuts through the provinces of [[Lanao del Sur]] and [[Lanao del Norte]]. Settlements along the banks of the river include the city of [[Marawi]], the municipality of [[Linamon]], and the city of [[Iligan]]. It separates into two channels as it drains to Iligan Bay; one goes over the [[Maria Cristina Falls]], while the other supplies the [[Tinago Falls]].<ref name="haribon">{{cite web|url=http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Philippines.pdf|title=Philippines|access-date=March 29, 2008|last=The Haribon Foundation for the Conservation of Natural Resources|author-link=Haribon Foundation|publisher=International Water Management Institute|pages=69–70|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100717034113/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Philippines.pdf|archive-date=July 17, 2010}}</ref> The river descends for about {{convert|2200|ft|m}} from its source as it flows for {{convert|21|mi|km}} before draining to the sea. The river is relatively shallow as it is only {{convert|4|ft|m}} deep in some areas.<ref>{{cite book|url=https://archive.org/details/bub_gb_AslBAAAAIAAJ|title=United States Coast Pilot, Philippine Islands...|last=U.S. Coast and Geodetic Survey|publisher=Govt. print. off.|year=1921|page=[https://archive.org/details/bub_gb_AslBAAAAIAAJ/page/n142 134]}}</ref> The Agus River's watershed spans about 11,320.00 hectares.<ref>{{cite web|url=http://r10.denr.gov.ph/watershedslanaodelnorte.html|title=Watershed Areas|access-date=March 29, 2008|date=2006|publisher=Department of Environment and Natural Resources (Philippines)|archive-url=https://web.archive.org/web/20080411203057/http://r10.denr.gov.ph/watershedslanaodelnorte.html|archive-date=April 11, 2008|url-status=dead}}</ref> It has a discharge of about {{convert|10|m3/s}} and flows from a narrow depression off the northwestern rim of the lake<ref>{{cite journal|last=Pendleton|first=Robert L.|date=April 1942|title=Land Utilization and Agriculture of Mindanao, Philippine Islands|journal=Geographical Review|volume=32|issue=2|pages=180–210|doi=10.2307/210270|jstor=210270}}</ref> and flows over a basalt rock formation.<ref>{{cite book|title=Monograph|last=Philippines Bureau of Science|page=207}}</ref> The canyon carved by the river suggests a short erosional period.<ref>{{cite book|title=Papers on Evolution|last=Ehrlich|first=Paul R.|author2=Richard W. Holm|author3=Peter H. Raven|publisher=Little, Brown|year=1969}}</ref>
bd3vd3iu8wdhrbt8evfew9icd6ey4h5
312087
312086
2026-10-29T23:36:10Z
CarlessParking
29749
/* */
312087
wikitext
text/x-wiki
An '''Salog Agus''' iyo an sarong salog na nagbubulos nin {{convert|36.5|km}}<ref>{{cite web|url=http://www.iligan.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=423&Itemid=359|title=Official Website of the Iligan City Government - Growth of an Industrial City|access-date=March 29, 2008|author=Prof. Geoffrey G. Salgado|publisher=Iligan City Government|archive-url=https://web.archive.org/web/20080412115028/http://www.iligan.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=423&Itemid=359|archive-date=April 12, 2008|url-status=live}}</ref><ref>"Principal River Basins of the Philippines", Published by the National Water Resources Board, October 1976 (p. 12)</ref> poon sa [[Danaw Lanao]] sagkod sa [[Iligan Bay]], [[Filipinas]]. Pigbabanga kaiyan an mga probinsya nin [[Lanao del Sur]] asin [[Lanao del Norte]]. An mga istaran sa gilid kan tampi kan salog kabali an syudad nin [[Marawi]], an banwaan kan [[Linamon]], asin an syudad nin [[Iligan]]. Nagsisiblag iyan sa duwang channels as it drains to Iligan Bay; an saro nagpapasiring sa [[Busay Maria Cristina]], mantang an saro pa nagsusuplay sa [[Busay Tinago]].<ref name="haribon">{{cite web|url=http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Philippines.pdf|title=Philippines|access-date=March 29, 2008|last=The Haribon Foundation for the Conservation of Natural Resources|author-link=Haribon Foundation|publisher=International Water Management Institute|pages=69–70|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100717034113/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Philippines.pdf|archive-date=July 17, 2010}}</ref> An salog minababa nin haros {{convert|2200|ft|m}} poon sa saiyang gunuan mantang minabilog nin {{convert|21|mi|km}} bago magpasiring sa dagat. Relatibong hababaw an salog huli ta iyan {{convert|4|ft|m}} sana an rarom sa ibang mga rona.<ref>{{cite book|url=https://archive.org/details/bub_gb_AslBAAAAIAAJ|title=United States Coast Pilot, Philippine Islands...|last=U.S. Coast and Geodetic Survey|publisher=Govt. print. off.|year=1921|page=[https://archive.org/details/bub_gb_AslBAAAAIAAJ/page/n142 134]}}</ref> An watershed kan Salog Agus nasasakopan an haros 11,320.00 hektarya.<ref>{{cite web|url=http://r10.denr.gov.ph/watershedslanaodelnorte.html|title=Watershed Areas|access-date=March 29, 2008|date=2006|publisher=Department of Environment and Natural Resources (Philippines)|archive-url=https://web.archive.org/web/20080411203057/http://r10.denr.gov.ph/watershedslanaodelnorte.html|archive-date=April 11, 2008|url-status=dead}}</ref> Igwa iyan na diskarga nin haros {{convert|10|m3/s}} asin nagbubulos poon sa hayakpit na depresyon sa amihanan-solnopan na gilid kan danaw<ref>{{cite journal|last=Pendleton|first=Robert L.|date=April 1942|title=Land Utilization and Agriculture of Mindanao, Philippine Islands|journal=Geographical Review|volume=32|issue=2|pages=180–210|doi=10.2307/210270|jstor=210270}}</ref> asin nagbubulos sa sarong ''basalt rock formation''.<ref>{{cite book|title=Monograph|last=Philippines Bureau of Science|page=207}}</ref> An canyon na inukit kan salog nagsusuherir nin halipot na peryodong pagrasay.<ref>{{cite book|title=Papers on Evolution|last=Ehrlich|first=Paul R.|author2=Richard W. |author3=Peter H. Raven|publisher=Little, Brown|year=1969}}</ref>
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
gyguimn164tebn8wu39e9u0outu1dmo
312088
312087
2026-10-29T23:37:27Z
CarlessParking
29749
/* */
312088
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = Agus River
| native_name = {{native name list|tag1=ceb|name1=Suba sa Agus|tag2=mrw|name2=Lawasaig sa Agus|tag3=fil|name3=Ilog Agus}}
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = MariaCristinaFallsJuly2006.jpg
| image_size =
| image_caption = [[Maria Cristina Falls]], a prominent geographical landmark on the Agus River
| map = Lake Lanao-Agus watershed.png
| map_size = 250
| map_caption = Lake Lanao-Agus River watershed area
| mapframe = yes
| mapframe-zoom = 9
| mapframe-wikidata = yes
| mapframe-point = none
| pushpin_map = Mindanao mainland#Philippines
| pushpin_map_size =
| pushpin_caption = Agus River [[river mouth|mouth]]
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[Philippines]]
| subdivision_type2 = Region
| subdivision_name2 = {{hlist|[[Northern Mindanao]]|[[Bangsamoro Autonomous Region|BARMM]]}}
| subdivision_type3 = Province
| subdivision_name3 = {{hlist|[[Lanao del Sur]]|[[Lanao del Norte]]}}
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|36.5|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location = [[Iligan Bay]]
| discharge1_min =
| discharge1_avg = {{convert|10|m3/s|cuft/s|abbr=on}}
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[Lake Lanao]]
| source1_location = [[Lanao del Sur]], [[Bangsamoro Autonomous Region|BARMM]]
| source1_coordinates = {{coord|7|53|31|N|124|15|09|E|dim:15000_region:PH_type:waterbody|display=inline}}
| source1_elevation = {{convert|700|m|abbr=on}}
| mouth = [[Iligan Bay]]
| mouth_location = [[Iligan City]], [[Northern Mindanao]]
| mouth_coordinates = {{coord|8|11|50|N|124|11|21|E|dim:15000_region:PH_type:river|display=inline,title}}
| mouth_elevation = {{convert|0|m|abbr=on}}
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|1645|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right =
| custom_label =
| custom_data =
}}
An '''Salog Agus''' iyo an sarong salog na nagbubulos nin {{convert|36.5|km}}<ref>{{cite web|url=http://www.iligan.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=423&Itemid=359|title=Official Website of the Iligan City Government - Growth of an Industrial City|access-date=March 29, 2008|author=Prof. Geoffrey G. Salgado|publisher=Iligan City Government|archive-url=https://web.archive.org/web/20080412115028/http://www.iligan.gov.ph/index.php?option=com_content&task=view&id=423&Itemid=359|archive-date=April 12, 2008|url-status=live}}</ref><ref>"Principal River Basins of the Philippines", Published by the National Water Resources Board, October 1976 (p. 12)</ref> poon sa [[Danaw Lanao]] sagkod sa [[Iligan Bay]], [[Filipinas]]. Pigbabanga kaiyan an mga probinsya nin [[Lanao del Sur]] asin [[Lanao del Norte]]. An mga istaran sa gilid kan tampi kan salog kabali an syudad nin [[Marawi]], an banwaan kan [[Linamon]], asin an syudad nin [[Iligan]]. Nagsisiblag iyan sa duwang channels as it drains to Iligan Bay; an saro nagpapasiring sa [[Busay Maria Cristina]], mantang an saro pa nagsusuplay sa [[Busay Tinago]].<ref name="haribon">{{cite web|url=http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Philippines.pdf|title=Philippines|access-date=March 29, 2008|last=The Haribon Foundation for the Conservation of Natural Resources|author-link=Haribon Foundation|publisher=International Water Management Institute|pages=69–70|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100717034113/http://www.iwmi.cgiar.org/wetlands/pdf/Philippines.pdf|archive-date=July 17, 2010}}</ref> An salog minababa nin haros {{convert|2200|ft|m}} poon sa saiyang gunuan mantang minabilog nin {{convert|21|mi|km}} bago magpasiring sa dagat. Relatibong hababaw an salog huli ta iyan {{convert|4|ft|m}} sana an rarom sa ibang mga rona.<ref>{{cite book|url=https://archive.org/details/bub_gb_AslBAAAAIAAJ|title=United States Coast Pilot, Philippine Islands...|last=U.S. Coast and Geodetic Survey|publisher=Govt. print. off.|year=1921|page=[https://archive.org/details/bub_gb_AslBAAAAIAAJ/page/n142 134]}}</ref> An watershed kan Salog Agus nasasakopan an haros 11,320.00 hektarya.<ref>{{cite web|url=http://r10.denr.gov.ph/watershedslanaodelnorte.html|title=Watershed Areas|access-date=March 29, 2008|date=2006|publisher=Department of Environment and Natural Resources (Philippines)|archive-url=https://web.archive.org/web/20080411203057/http://r10.denr.gov.ph/watershedslanaodelnorte.html|archive-date=April 11, 2008|url-status=dead}}</ref> Igwa iyan na diskarga nin haros {{convert|10|m3/s}} asin nagbubulos poon sa hayakpit na depresyon sa amihanan-solnopan na gilid kan danaw<ref>{{cite journal|last=Pendleton|first=Robert L.|date=April 1942|title=Land Utilization and Agriculture of Mindanao, Philippine Islands|journal=Geographical Review|volume=32|issue=2|pages=180–210|doi=10.2307/210270|jstor=210270}}</ref> asin nagbubulos sa sarong ''basalt rock formation''.<ref>{{cite book|title=Monograph|last=Philippines Bureau of Science|page=207}}</ref> An canyon na inukit kan salog nagsusuherir nin halipot na peryodong pagrasay.<ref>{{cite book|title=Papers on Evolution|last=Ehrlich|first=Paul R.|author2=Richard W.|author3=Peter H. Raven|publisher=Little, Brown|year=1969}}</ref>
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
bk44crj2jrk0xp64jhmt606xc6djmo0
Kuna
0
56990
312124
2026-10-30T02:16:52Z
CarlessParking
29749
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1345529596|Bassinet]]"
312124
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Walraversijde50.jpg|thumb|Modern reproduction of a medieval cot and [[Toy rattle|rattle]], c. 1465]]
[[Ladawan:Bassinet.JPG|thumb|Movable, but not portable, home bassinet]]
[[Ladawan:HRBassinet.JPG|thumb|[[wikt:rooming-in care|Rooming-in]] bassinet]]
[[Ladawan:Indian_cradle.jpg|thumb|A wooden cradle from [[India]]]]
A '''bassinet''', '''bassinette''', or '''cradle''' is a [[Bed (furniture)|bed]] specifically for [[babies]] from birth to about four months. Bassinets are generally designed to work with fixed legs or caster wheels, while cradles are generally designed to provide a rocking or gliding motion. Bassinets and cradles are distinguished from '''Moses baskets''' and '''carry cots''', which are designed to be carried and sit directly on the floor or furniture. After four months, babies are often transferred to a [[Infant bed|crib]] (American usage) or [[Infant bed|cot]] (UK usage). In the [[United States]], however, the [[bedside sleeper]] is the prevalent option, since they are generally bigger, recommended up to 6 months, and often used up to a year.{{citation needed|date=July 2017}}
7sbmccvy6njk9ry74wr1fubyoz8jksc
312125
312124
2026-10-30T02:24:50Z
CarlessParking
29749
/* */
312125
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Walraversijde50.jpg|thumb|Modern reproduction of a medieval cot and [[Toy rattle|rattle]], c. 1465]]
[[Ladawan:Bassinet.JPG|thumb|Movable, but not portable, home bassinet]]
[[Ladawan:HRBassinet.JPG|thumb|[[wikt:rooming-in care|Rooming-in]] bassinet]]
[[Ladawan:Indian_cradle.jpg|thumb|A wooden cradle from [[India]]]]
An '''kuna''' iyo an sarong [[Bed (furniture)|kama]] espesipiko para sa mga [[umboy]] poon sa pagkamundag sagkod sa haros apat na bulan. An mga kuna pangkagabsan na dinesenyo tanganing magtrabaho na igwang dai nahihirong mga bitis o ruweda, mantang an cradles pangkagabsan na dinesenyo tanganing makapagtao nin sarong naghihiro o nagtuturutumba na mosyon. An kuna asin cradles laen sa '''Moses baskets''' asin '''carry cots''', na dinesenyo tanganing magdara asin direktang tukawan sa salóg o mwebles. Pagkatapos nin apat na bulan, an mga umboy parating ibabalyo sa [[Infant bed|crib]] (American usage) o [[Infant bed|cot]] (UK usage). Sa [[United States]], alagad, an [[bedside sleeper]] iyo an urog na pigpipili, huli ta sinda pangkagabsan na dakula, rekomendado sagkod sa 6 na bulan, asin parating piggagamit sagkod sa sarong taon.
{{stub}}
iohwlnx4umwykfe3smo10s7psuew41h
312126
312125
2026-10-30T02:26:25Z
CarlessParking
29749
/* */
312126
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Walraversijde50.jpg|thumb|Modern reproduction of a medieval cot and [[Toy rattle|rattle]], c. 1465]]
[[Ladawan:Bassinet.JPG|thumb|Nahihiro, alagad dai nabibitbit, panharong na kuna]]
[[Ladawan:HRBassinet.JPG|thumb|[[wikt:rooming-in care|Rooming-in]] na kuna]]
[[Ladawan:Indian_cradle.jpg|thumb|Sarong kahoy na kuna gikan sa [[India]]]]
An '''kuna''' iyo an sarong [[Bed (furniture)|kama]] espesipiko para sa mga [[umboy]] poon sa pagkamundag sagkod sa haros apat na bulan. An mga kuna pangkagabsan na dinesenyo tanganing magtrabaho na igwang dai nahihirong mga bitis o ruweda, mantang an cradles pangkagabsan na dinesenyo tanganing makapagtao nin sarong naghihiro o nagtuturutumba na mosyon. An kuna asin cradles laen sa '''Moses baskets''' asin '''carry cots''', na dinesenyo tanganing magdara asin direktang tukawan sa salóg o mwebles. Pagkatapos nin apat na bulan, an mga umboy parating ibabalyo sa [[Infant bed|crib]] (American usage) o [[Infant bed|cot]] (UK usage). Sa [[United States]], alagad, an [[bedside sleeper]] iyo an urog na pigpipili, huli ta sinda pangkagabsan na dakula, rekomendado sagkod sa 6 na bulan, asin parating piggagamit sagkod sa sarong taon.
{{stub}}
m112hopv4rvh18g14x4fsfmq2eh557q
312127
312126
2026-10-30T02:27:09Z
CarlessParking
29749
/* */
312127
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Walraversijde50.jpg|thumb|Modernong reproduksyon nin sarong medieval cot asin [[Toy rattle|rattle]], c. 1465]]
[[Ladawan:Bassinet.JPG|thumb|Nahihiro, alagad dai nabibitbit, panharong na kuna]]
[[Ladawan:HRBassinet.JPG|thumb|[[wikt:rooming-in care|Rooming-in]] na kuna]]
[[Ladawan:Indian_cradle.jpg|thumb|Sarong kahoy na kuna gikan sa [[India]]]]
An '''kuna''' iyo an sarong [[Bed (furniture)|kama]] espesipiko para sa mga [[umboy]] poon sa pagkamundag sagkod sa haros apat na bulan. An mga kuna pangkagabsan na dinesenyo tanganing magtrabaho na igwang dai nahihirong mga bitis o ruweda, mantang an cradles pangkagabsan na dinesenyo tanganing makapagtao nin sarong naghihiro o nagtuturutumba na mosyon. An kuna asin cradles laen sa '''Moses baskets''' asin '''carry cots''', na dinesenyo tanganing magdara asin direktang tukawan sa salóg o mwebles. Pagkatapos nin apat na bulan, an mga umboy parating ibabalyo sa [[Infant bed|crib]] (American usage) o [[Infant bed|cot]] (UK usage). Sa [[United States]], alagad, an [[bedside sleeper]] iyo an urog na pigpipili, huli ta sinda pangkagabsan na dakula, rekomendado sagkod sa 6 na bulan, asin parating piggagamit sagkod sa sarong taon.
{{stub}}
3z0vouo45c65wkkw4n4pdcj497hd6e6
Encarnación Alzona
0
56991
312148
2026-10-30T04:50:03Z
Orbit.Hopper
33552
Providing personal information and her contributions using Bicol language.
312148
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Encarnacion Alzona NAST.jpg|thumb|'''Encarnación Alzona (1985-2001)''' - Sarong dakulang ehemplo nin katalingkasan, detreminasyon, asin pagmumuot sa edukasyon. Bilang inot na Pilipinang nagkaigwa nin Ph.D. asin sarong National Scientist kan Pilipinas, nagtao siya nin dakulang kontribusyon sa kasaysayan asin sa pakikilaban para sa deretso kan kababaihan. An saiyang buhay nagpapatunay na an kaaraman asin determinasyon makakabago kan sosyedad. ]]
== '''I. Personal na Impormasyon''' ==
'''Kompletong Ngaran:''' Encarnación Alzona
'''Petsa kan Pagkamundag:''' Marso 23, 1895
'''Lugar kan Pagkamarhayː''' Biñan, Laguna, Pilipinas
'''Nasyonalidadː''' Pilipina
'''Propesyonː''' Historyador, edukador, awtor, asin tagapagtaguyod kan deretso kan kaibahan <ref>[https://members.nast.ph/index.php/list-of-national-scientist/details/3/3?utm_source=chatgpt.com National Scientist]</ref>
'''Kilalala bilangː''' Enot na Pilipinang nagkaigwa nin Doctor of Philosophy (Ph.D.) asin sarong National Scientist kan Pilipinas
== '''II. Maikling Talambuhay''' ==
Si Encarnación Alzona sarong bantog na Pilipinang historyador, edukador, asin tagapagtaguyod kan deretso kan kababaihan. Ipinangaki siya kan Marso 23, 1985 sa Biñan, Laguna. Haloy na panahon siyang naglingkod sa larangan kang edukasyon asin pananaliksik. Naging dakula an saiyang interes sa kasaysayan kan Pilipinas, lalo na sa buhay, kultura, asin mga kontribusyon kan mga Pilipino sa paghubog kan nasyon. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
Sa saiyang panahon, limitado pa an oportinidad para sa mga babae na makapag-adal nin halangkaw na edukasyon. Alagad, dai niya pinabayaan na ang mga limitasyon kan sosyedad maging harang sa saiyang pangarap. Paagi sa saiyang kahigusan saka determinasyon niya sa pag-adal, nagi siyang enot na Pilipinang babae na nakakua ning Doctor of Philosophy (Ph.D.). An saiyang tagumpay na naging inspirasyon sa dakul na kababaihan na magpadagos sa pag-adal asin pag-abot kang saindang pangarap, na dawa masakiton ang pagbuhay asin kamugtakan dapat dai man giraray mawaraan ning pag-asa. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
== III. Mga Kontribusyon sa Edukasyon asin Kasaysayan ==
Dakula an kontribusyon ni Encarnación Alzona sa pagpauswag kan edukasyon asin pag adal kan kasaysayan kan PIlipinas. Bilang historyador, nagsurat siya nin mga libro asin pag-aaral na nagtalakay sa kasaysayan kan satuyang nasyon. <ref>[https://philippineculturaleducation.com.ph/alzona-encarnacion/?utm_source Alzona, Encarnacion – CulturEd: Philippine Cultural Education Online]</ref>
Iginamit niya an saiyang kaaraman sa paghubog kan mas maray na pagkakaintindi kan mga Pilipino sa saindang nakalipas. Para saiya, importanting maaraman ta an kada Pilipino an kasaysayan kan siyang nasyon tanganing mas mapahalagahan an kultura, identidad, asin sakripisyo kan mga tawo na nag-ambag sa kalayaan kan Pilipinas. <ref>[https://philippineculturaleducation.com.ph/alzona-encarnacion/?utm_source Alzona, Encarnacion – CulturEd: Philippine Cultural Education Online]</ref>
Nagin sarong ehemplo man siya kan mga kahobinisan asin mga estyudante na ang sarong edukasyon importante ta nganing madagdagan an satuyang kaaraman asin pag unlad kan satuyang bilog na nasyon. <ref>[https://philippineculturaleducation.com.ph/alzona-encarnacion/?utm_source Alzona, Encarnacion – CulturEd: Philippine Cultural Education Online]
</ref>
== IV. Pkikilaban Para sa Deretso kan Kababaihan ==
Saro sa pinaka importanting kontribusyon ni Alzona iyo an saiyang pakikibaka para sa deretso kan kababaihan. Sa panahon kan saiyang buhay, dakul na babae an dai pa nagkakaigwa nin parehong oportunidad asin deretso na igwa an mga kalalakihan. <ref>[https://members.nast.ph/index.php/list-of-national-scientist/details/3/3?utm_source National Scientist]</ref>
Aktibo siyang nagtaguyod kan women's suffrage o diretso kan kababaihan na bumoto sa eleksyon. Nagtutubod siya na an mga babae igwa man nin kakayahan na makilahok sa pagdesisyon para sa kinabukasan kan saindang komunidad asin naysyon. <ref>[https://members.nast.ph/index.php/list-of-national-scientist/details/3/3?utm_source National Scientist]</ref>
An saiyang pakikilaban nganing parte kan halangkaw na kampanya para sa pagkakapantay-pantay kan lalaki asin babae. naging mahalagang simbolo siya kan katapangan, katangkilisan, asin kapangyarihan kan mga Pilipina. <ref>[https://members.nast.ph/index.php/list-of-national-scientist/details/3/3?utm_source National Scientist]</ref>
== V. Mga Pangaral asin Pagkilala ==
Dahil sa saiyang dakulang kontribusyon sa kasaysayan asin edukasyon, nagkaigwa si Alzona nin mga pagkilala sa nasyonal na lebel. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
An saro sa pinakamahalagang pagkilala saiyang nakua iyo an pagiging National Scientiest kan Pilipinas. An pangaral na ini ipinapadara sa mga Pilipinong nagtao nin pambihirang kontribusyon sa siyensya asin kaaraman. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
An saiyang naging kontribusyon sa kasaysayan, edukasyon, asin karapatan kan kababaihan naging parte kng mahahalagang pamana siya sa satuyang nasyon. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
== VI. Pamana asin Inspirasyon ==
Niyan, padagos na namumuhay sa isip asin puso kan mga Pilipino an mga aral na itinukdo ni Encarnación Alzona. An saiyang buhay nagpapahiling na an katalingkasan, determinasyon, asin edukasyon mahalagang instrumento tanganing makamit an mga pangarap. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
Bilang sarong babae na nagtagumpay sa panahon na limitado an oportinidad para sa kababaihan, ipinahiling niya an kakayahan sa pag adal asin paglilingkod sa nasyon dai nakadepende sa kasarian. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
An saiyang buhay sarong inspirasyon sa mga estyudante, gurong Pilipino, historyador, asin sa gabos na nag-aadal kan kasaysayan. Itinukdo niya na importanting tawan ning halaga an mga nakalipas tanganing masabutan an presente asin mapakarhay an kinabukasan. <ref>[https://wggc.yale.edu/sites/default/files/files/Genre-2006-Choy-127-40.pdf?utm_source Genre-2006-Choy-127-40.pdf]</ref>
== Mga Referensya ==
# National Academy of Science and Technology Philippines (n.d). Encarnacion A. Alzona, Ph.D. National Scientist. National Academy of Science and Technology Philippines. [https://www.members.nast.ph/index.php/list-of-national-scientist/details/3/3?utm_source National Scientist]
# National Academy of Science and Technology Philippines (2001). NAST 2001 Annual Report. NAST 2001 Annual Report. [https://nast.dost.gov.ph/images/pdf%20files/Publications/Annual%20Reports/NAST%202001%20Annual%20Report.pdf?utm_source NAST 2001 Annual Report.pdf]
# National Commission for Culture and the Arts (2015). Alzona, Encarnacion A.. CulturEd: Philippine Cultural Education Online. CulturEd - Encarnacion Alzona. [https://philippineculturaleducation.com.ph/alzona-encarnacion/?utm_source Alzona, Encarnacion – CulturEd: Philippine Cultural Education Online]
# Philippine Information Agency (2026, March 18). NHCP unveils "Encarnacion Alzona" historical marker. Philippine Information Agency. [https://pia.gov.ph/press-release/nhcp-unveils-encarnacion-alzona-historical-marker/?utm_source NHCP Unveils “Encarnacion Alzona” Historical Marker – Philippine Information Agency]
# University of the Philippines Diliman (n.d). National Scientists. University of the Philippines Diliman. [https://upd.edu.ph/national-scientists/?utm_source National Scientists - University of the Philippines Diliman]
44nbg9jn4a60l08u2viebypcmj8pbqq
N + 1
0
56992
312169
2026-10-30T07:28:39Z
Ringer
55
Pinagmukna an pahina kaining "{{Infobox magazine | italic title = no<!-- set below --> | image_file = N+1 (magazine cover).jpg | image_size = 190px | image_caption = | publisher = | circulation = | frequency = Triannually | language = English | category = [[Culture]], [[literature]], [[politics]] | editor = [[Lisa Borst]], [[Mark Krotov]], [[Dayna Tortorici]] | editor_title = Editors | founder = [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], Allison Lorentzen..."
312169
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox magazine
| italic title = no<!-- set below -->
| image_file = N+1 (magazine cover).jpg
| image_size = 190px
| image_caption =
| publisher =
| circulation =
| frequency = Triannually
| language = English
| category = [[Culture]], [[literature]], [[politics]]
| editor = [[Lisa Borst]], [[Mark Krotov]], [[Dayna Tortorici]]
| editor_title = Editors
| founder = [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] and [[Marco Roth]]
| founded = 2004
| firstdate =
| country = United States
| based = [[Brooklyn]], NY
| website = {{URL|https://nplusonemag.com}}
| issn = 1549-0033
| title = n+1
}}
{{Lowercase title|italic=yes}}
An '''''n+1''''' Amerikanong magasin literaryo nakabase sa Nweba York na nagpupublikar [[kritisismo sosyal]], [[komentaryo politikal]], mga [[saysay]], arte, rawit, mga rebyu sa librobook reviews, asin [[halipot na piksyon]]. Ini napupublikar tolong beses sa laog nin taon na may mga artikulo regular na pinupublikar online. Lambang imprinta nin isyu parati 200 na pahina an napapalaman.
==Overview==
An ''n+1'' nagpoon kahurihan nin 2004,<ref>{{cite web |author=Zachary Petit |title=12 Literary Journals Your Future Agent is Reading |url=http://www.writersdigest.com/writing-articles/by-writing-goal/improve-my-writing/12-literary-journals-your-future-agent-is-reading |work=Writer's Digest |access-date=December 4, 2015 |date=May 12, 2010}}</ref> na ining proyekto kagpoon sa [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] asin [[Marco Roth]]. An magasin pigladawan ni Gessen arog kan "like ''[[Partisan Review]]'', maliban ta bakong gadan". Ini ibinungsod huli sa pagmateng dai kontento sinda sa presenteng intelektwal na kamugtakan sa Estados Unidos, na an mga editor pigtutukdo an ''[[The Baffler]]'', ''[[Hermenaut]]'', asin kaamayi nin mga taon kan ''Partisan Review'' bilang iyo an inspirasyon sa saindang magasin.<ref>{{cite journal |last=Rowland |first=Fred |title=n+1: The Temple University Libraries Interview |journal=Journal of Librarianship and Scholarly Communication |volume=2 |issue=1 |year=2013 |page=1111 |doi=10.7710/2162-3309.1111 |display-authors=etal|doi-access=free }}</ref> Lambang saro kaidtong mga magasin sinimbolo an panahon na kun saen an "saradit na magasin" tunay na ninstitusyon asin mayor na sentro nin pagbabago sa arte asin sa politika.
==Toltolan==
[[Kategorya:
pw3vc6z3xf8t0ez3hqe27sc9s0p3wzf
312170
312169
2026-10-30T07:31:18Z
Ringer
55
312170
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox magazine
| italic title = no<!-- set below -->
| image_file = N+1 (magazine cover).jpg
| image_size = 190px
| image_caption =
| publisher =
| circulation =
| frequency = Triannually
| language = English
| category = [[Culture]], [[literature]], [[politics]]
| editor = [[Lisa Borst]], [[Mark Krotov]], [[Dayna Tortorici]]
| editor_title = Editors
| founder = [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] and [[Marco Roth]]
| founded = 2004
| firstdate =
| country = United States
| based = [[Brooklyn]], NY
| website = {{URL|https://nplusonemag.com}}
| issn = 1549-0033
| title = n+1
}}
{{Lowercase title|italic=yes}}
An '''''n+1''''' Amerikanong magasin literaryo nakabase sa Nweba York na nagpupublikar [[kritisismo sosyal]], [[komentaryo politikal]], mga [[saysay]], arte, rawit, mga rebyu sa libro, asin [[halipot na piksyon]]. Ini napupublikar tolong beses sa laog nin taon na may mga artikulo regular na pinupublikar online. Lambang imprinta nin isyu parati 200 na pahina an napapalaman.
==Overview==
An ''n+1'' nagpoon kahurihan nin 2004,<ref>{{cite web |author=Zachary Petit |title=12 Literary Journals Your Future Agent is Reading |url=http://www.writersdigest.com/writing-articles/by-writing-goal/improve-my-writing/12-literary-journals-your-future-agent-is-reading |work=Writer's Digest |access-date=December 4, 2015 |date=May 12, 2010}}</ref> na ining proyekto kagpoon sa [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] asin [[Marco Roth]]. An magasin pigladawan ni Gessen arog kan "like ''[[Partisan Review]]'', maliban ta bakong gadan". Ini ibinungsod huli sa pagmateng dai kontento sinda sa presenteng intelektwal na kamugtakan sa Estados Unidos, na an mga editor pigtutukdo an ''[[The Baffler]]'', ''[[Hermenaut]]'', asin kaamayi nin mga taon kan ''Partisan Review'' bilang iyo an inspirasyon sa saindang magasin.<ref>{{cite journal |last=Rowland |first=Fred |title=n+1: The Temple University Libraries Interview |journal=Journal of Librarianship and Scholarly Communication |volume=2 |issue=1 |year=2013 |page=1111 |doi=10.7710/2162-3309.1111 |display-authors=etal|doi-access=free }}</ref> Lambang saro kaidtong mga magasin sinimbolo an panahon na kun saen an "saradit na magasin" tunay na institusyon asin mayor na sentro nin pagbabago sa arte asin sa politika.
==Toltolan==
[[Kategorya:
r9098a1zhrb0ren0zb8ykq36vvsmm0u
312171
312170
2026-10-30T07:32:48Z
Ringer
55
/* Overview */
312171
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox magazine
| italic title = no<!-- set below -->
| image_file = N+1 (magazine cover).jpg
| image_size = 190px
| image_caption =
| publisher =
| circulation =
| frequency = Triannually
| language = English
| category = [[Culture]], [[literature]], [[politics]]
| editor = [[Lisa Borst]], [[Mark Krotov]], [[Dayna Tortorici]]
| editor_title = Editors
| founder = [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] and [[Marco Roth]]
| founded = 2004
| firstdate =
| country = United States
| based = [[Brooklyn]], NY
| website = {{URL|https://nplusonemag.com}}
| issn = 1549-0033
| title = n+1
}}
{{Lowercase title|italic=yes}}
An '''''n+1''''' Amerikanong magasin literaryo nakabase sa Nweba York na nagpupublikar [[kritisismo sosyal]], [[komentaryo politikal]], mga [[saysay]], arte, rawit, mga rebyu sa libro, asin [[halipot na piksyon]]. Ini napupublikar tolong beses sa laog nin taon na may mga artikulo regular na pinupublikar online. Lambang imprinta nin isyu parati 200 na pahina an napapalaman.
==Pagta'naw kan kabilogan==
An ''n+1'' nagpoon kahurihan nin 2004,<ref>{{cite web |author=Zachary Petit |title=12 Literary Journals Your Future Agent is Reading |url=http://www.writersdigest.com/writing-articles/by-writing-goal/improve-my-writing/12-literary-journals-your-future-agent-is-reading |work=Writer's Digest |access-date=December 4, 2015 |date=May 12, 2010}}</ref> na ining proyekto kagpoon sa [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] asin [[Marco Roth]]. An magasin pigladawan ni Gessen arog kan "like ''[[Partisan Review]]'', maliban ta bakong gadan". Ini ibinungsod huli sa pagmateng dai kontento sinda sa presenteng intelektwal na kamugtakan sa Estados Unidos, na an mga editor pigtutukdo an ''[[The Baffler]]'', ''[[Hermenaut]]'', asin kaamayi nin mga taon kan ''Partisan Review'' bilang iyo an inspirasyon sa saindang magasin.<ref>{{cite journal |last=Rowland |first=Fred |title=n+1: The Temple University Libraries Interview |journal=Journal of Librarianship and Scholarly Communication |volume=2 |issue=1 |year=2013 |page=1111 |doi=10.7710/2162-3309.1111 |display-authors=etal|doi-access=free }}</ref> Lambang saro kaidtong mga magasin sinimbolo an panahon na kun saen an "saradit na magasin" tunay na institusyon asin mayor na sentro nin pagbabago sa arte asin sa politika.
==Toltolan==
[[Kategorya:
flnpupehq2x0l9dbcyo9onzb3agbaqi
312172
312171
2026-10-30T07:34:43Z
Ringer
55
312172
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox magazine
| italic title = no<!-- set below -->
| image_file = N+1 (magazine cover).jpg
| image_size = 190px
| image_caption =
| publisher =
| circulation =
| frequency = Triannually
| language = English
| category = [[Culture]], [[literature]], [[politics]]
| editor = [[Lisa Borst]], [[Mark Krotov]], [[Dayna Tortorici]]
| editor_title = Editors
| founder = [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] and [[Marco Roth]]
| founded = 2004
| firstdate =
| country = United States
| based = [[Brooklyn]], NY
| website = {{URL|https://nplusonemag.com}}
| issn = 1549-0033
| title = n+1
}}
{{Lowercase title|italic=yes}}
An '''''n+1''''' Amerikanong magasin literaryo nakabase sa Nweba York na nagpupublikar [[kritisismo sosyal]], [[komentaryo politikal]], mga [[saysay]], arte, rawit, mga rebyu sa libro, asin [[halipot na piksyon]]. Ini napupublikar tolong beses sa laog nin taon na may mga artikulo regular na pinupublikar online. Lambang imprinta nin isyu parati 200 na pahina an napapalaman.
==Pagta'naw kan kabilogan==
An ''n+1'' nagpoon kahurihan nin 2004,<ref>{{cite web |author=Zachary Petit |title=12 Literary Journals Your Future Agent is Reading |url=http://www.writersdigest.com/writing-articles/by-writing-goal/improve-my-writing/12-literary-journals-your-future-agent-is-reading |work=Writer's Digest |access-date=December 4, 2015 |date=May 12, 2010}}</ref> na ining proyekto kagpoon sa [[Keith Gessen]], [[Benjamin Kunkel]], [[Mark Greif]], [[Chad Harbach]], [[Allison Lorentzen]] asin [[Marco Roth]]. An magasin pigladawan ni Gessen arog kan "like ''[[Partisan Review]]'', maliban ta bakong gadan". Ini ibinungsod huli sa pagmateng dai kontento sinda sa presenteng intelektwal na kamugtakan sa Estados Unidos, na an mga editor pigtutukdo an ''[[The Baffler]]'', ''[[Hermenaut]]'', asin kaamayi nin mga taon kan ''Partisan Review'' bilang iyo an inspirasyon sa saindang magasin.<ref>{{cite journal |last=Rowland |first=Fred |title=n+1: The Temple University Libraries Interview |journal=Journal of Librarianship and Scholarly Communication |volume=2 |issue=1 |year=2013 |page=1111 |doi=10.7710/2162-3309.1111 |display-authors=etal|doi-access=free }}</ref> Lambang saro kaidtong mga magasin sinimbolo an panahon na kun saen an "saradit na magasin" tunay na institusyon asin mayor na sentro nin pagbabago sa arte asin sa politika.
==Toltolan==
i9v2obxo83trrd2fut1nnqutifw1wrw
Mega Manila
0
56993
312185
2026-10-30T10:21:25Z
CarlessParking
29749
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1381233327|Mega Manila]]"
312185
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Bacoor_Aerial_View_Talaba.jpg|thumb|250x250px|[[Bacoor]] downtown area in [[Cavite]]]]
'''Mega Manila''' is a [[megalopolis]] on the island of [[Luzon]] in the Philippines. There are varying definitions of the megalopolis, but it is generally seen as encompassing the administrative regions of [[Central Luzon]], [[Calabarzon]], and [[Metro Manila]]. On some occasions, most parts of the administrative region of [[Mimaropa]] are also included.
It is frequently used in the press, advertising, television, and radio to refer to provinces bound to Manila, in contrast to the term [[Greater Manila Area]], which is academically used to describe the [[urbanization]] process that has long spilled out of Metro Manila's borders, also known as the [[Urban area|built-up area]]. Mapping out the built-up area around Manila requires finer [[granularity]] than the more generic term ''Mega Manila''.
It is also being used more and more recently in planning for infrastructure projects by the government, particularly by the [[National Economic and Development Authority]] (NEDA) and the [[Japan International Cooperation Agency]] (JICA).
''Mega Manila'' is used in general reference to the relationship of Metro Manila to the surrounding provinces. It references only provinces and not the exact settlement patterns of cities, towns, and barangays, which may be urban, suburban, mountainous, or rural areas that are still part of provinces close enough to Manila to be lumped into the definition.
4m61v50fpktxnhsq23p9y9te68djeg1
312186
312185
2026-10-30T10:29:24Z
CarlessParking
29749
/* */
312186
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:Bacoor_Aerial_View_Talaba.jpg|thumb|250x250px|[[Bacoor]] downtown area in [[Cavite]]]]
An '''Mega Manila''' iyo an sarong [[megalopolis]] sa isla kan [[Luzon]] sa Filipinas. Igwang manlainlain na kahulugan kan megalopolis, alagad iyo iyan an pangkagabsan na nahihiling na nakakasakop na administratibong rehiyon kan [[Central Luzon]], [[Calabarzon]], asin [[Metro Manila]]. Sa ibang okasyon, kadaklan na kabtang kan administratibong rehiyon kan [[Mimaropa]] an kaayon.
It is frequently used in the press, advertising, television, and radio to refer to provinces bound to Manila, in contrast to the term [[Greater Manila Area]], which is academically used to describe the [[urbanization]] process that has long spilled out of Metro Manila's borders, also known as the [[Urban area|built-up area]]. Mapping out the built-up area around Manila requires finer [[granularity]] than the more generic term ''Mega Manila''.
It is also being used more and more recently in planning for infrastructure projects by the government, particularly by the [[National Economic and Development Authority]] (NEDA) and the [[Japan International Cooperation Agency]] (JICA).
An ''Mega Manila'' iyo an ginamit sa pangkagabsan na reperensya sa relasyon kan Metro Manila sa nakapalibot na mga probinsya. Pigpanungdan sana kaiyan an mga probinsya asin bakong eksaktong settlement patterns kan mga syudad, banwaan, asin mga barangay, na posibleng magin urban, suburban, kabukidan, o ronang rural na kabtang man giraray kan mga probinsya na harani sa Manila tanganing pagsaruon sa depinisyon.
{{stub}}
n269oh6upn0w5lmcywyrcja4femfsj2
312187
312186
2026-10-30T10:33:57Z
CarlessParking
29749
/* */
312187
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| name = Mega Manila
| image = Manila City Hall Binondo Skyline.jpg
| alt =
| caption = Manila (proper) skyline
| image_map = Mega Manila location.PNG
| map_caption = Location of Mega Manila within the Philippines: blue (for the [[Greater Manila Area]]) and yellow, according to the [[Presidential Communications Group#Philippine Information Agency|Philippine Information Agency]]
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flagcountry|Philippines}}
| parts_type = [[Regions of the Philippines|Regions]]
| parts = [[Calabarzon]]<br />[[Central Luzon]]<br />[[Metro Manila]]<br />Most parts of [[Mimaropa]]
| population_metro = 41099507
| population_density_metro_km2 = auto
| area_metro_km2 = 50525
| demographics_type2 = GDP {{Nobold|(Nominal, 2024)}}
| demographics2_footnotes = <ref name="GDP"/>
| demographics2_title1 = Metro
| demographics2_info1 = [[US$]]260 billion
| demographics2_title2 = Per capita
| demographics2_info2 = US$6,300
| time_zone =
| utc_offset =
}}
[[Ladawan:Bacoor_Aerial_View_Talaba.jpg|thumb|250x250px|[[Bacoor]] downtown area in [[Cavite]]]]
An '''Mega Manila''' iyo an sarong [[megalopolis]] sa isla kan [[Luzon]] sa Filipinas. Igwang manlainlain na kahulugan kan megalopolis, alagad iyo iyan an pangkagabsan na nahihiling na nakakasakop na administratibong rehiyon kan [[Central Luzon]], [[Calabarzon]], asin [[Metro Manila]]. Sa ibang okasyon, kadaklan na kabtang kan administratibong rehiyon kan [[Mimaropa]] an kaayon.
Parati iyan na piggagamit kan press, patalastas, telebisyon, asin radio tanganing panungdan an mga probinsya na nakapalibot sa Manila, sa kabaliktaran kan terminong [[Greater Manila Area]], na iyo an akademikong ginamit tanganing iladawan an prosesong [[urbanisasyon]] na haloy nang nakalakop sa luwas kan sakop kan Metro Manila, midbid man bilang [[Urban area|built-up area]]. Mapping out the built-up area around Manila requires finer [[granularity]] than the more generic term ''Mega Manila''.
It is also being used more and more recently in planning for infrastructure projects by the government, particularly by the [[National Economic and Development Authority]] (NEDA) and the [[Japan International Cooperation Agency]] (JICA).
An ''Mega Manila'' iyo an ginamit sa pangkagabsan na reperensya sa relasyon kan Metro Manila sa nakapalibot na mga probinsya. Pigpanungdan sana kaiyan an mga probinsya asin bakong eksaktong settlement patterns kan mga syudad, banwaan, asin mga barangay, na posibleng magin urban, suburban, kabukidan, o ronang rural na kabtang man giraray kan mga probinsya na harani sa Manila tanganing pagsaruon sa depinisyon.
{{stub}}
kyjjcb838a149kx4ssth0ym8mbexu6e
312189
312187
2026-10-30T10:36:18Z
CarlessParking
29749
/* */
312189
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| name = Mega Manila
| image = Manila City Hall Binondo Skyline.jpg
| alt =
| caption = Manila (proper) skyline
| image_map = Mega Manila location.PNG
| map_caption = Location of Mega Manila within the Philippines: blue (for the [[Greater Manila Area]]) and yellow, according to the [[Presidential Communications Group#Philippine Information Agency|Philippine Information Agency]]
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flagcountry|Philippines}}
| parts_type = [[Regions of the Philippines|Regions]]
| parts = [[Calabarzon]]<br />[[Central Luzon]]<br />[[Metro Manila]]<br />Most parts of [[Mimaropa]]
| population_metro = 41099507
| population_density_metro_km2 = auto
| area_metro_km2 = 50525
| demographics_type2 = GDP {{Nobold|(Nominal, 2024)}}
| demographics2_footnotes = <ref name="GDP"/>
| demographics2_title1 = Metro
| demographics2_info1 = [[US$]]260 billion
| demographics2_title2 = Per capita
| demographics2_info2 = US$6,300
| time_zone =
| utc_offset =
}}
[[Ladawan:Bacoor_Aerial_View_Talaba.jpg|thumb|250x250px|[[Bacoor]] downtown area in [[Cavite]]]]
An '''Mega Manila''' iyo an sarong [[megalopolis]] sa isla kan [[Luzon]] sa Filipinas. Igwang manlainlain na kahulugan kan megalopolis, alagad iyo iyan an pangkagabsan na nahihiling na nakakasakop na administratibong rehiyon kan [[Central Luzon]], [[Calabarzon]], asin [[Metro Manila]]. Sa ibang okasyon, kadaklan na kabtang kan administratibong rehiyon kan [[Mimaropa]] an kaayon.
Parati iyan na piggagamit kan press, patalastas, telebisyon, asin radio tanganing panungdan an mga probinsya na nakapalibot sa Manila, sa kabaliktaran kan terminong [[Greater Manila Area]], na iyo an akademikong ginamit tanganing iladawan an prosesong [[urbanisasyon]] na haloy nang nakalakop sa luwas kan sakop kan Metro Manila, midbid man bilang [[Urban area|built-up area]]. An pagmapa sa built-up area sa palibot kan Manila nangangaipo nin urog kapinong [[granularity]] kausa sa urog kapangkagabsan na terminong ''Mega Manila''.
It is also being used more and more recently in planning for infrastructure projects by the government, particularly by the [[National Economic and Development Authority]] (NEDA) and the [[Japan International Cooperation Agency]] (JICA).
An ''Mega Manila'' iyo an ginamit sa pangkagabsan na reperensya sa relasyon kan Metro Manila sa nakapalibot na mga probinsya. Pigpanungdan sana kaiyan an mga probinsya asin bakong eksaktong settlement patterns kan mga syudad, banwaan, asin mga barangay, na posibleng magin urban, suburban, kabukidan, o ronang rural na kabtang man giraray kan mga probinsya na harani sa Manila tanganing pagsaruon sa depinisyon.
{{stub}}
oydcd14x952besxq9xjt0y7jo6jnucy
312190
312189
2026-10-30T10:39:30Z
CarlessParking
29749
/* */
312190
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| name = Mega Manila
| image = Manila City Hall Binondo Skyline.jpg
| alt =
| caption = Manila (proper) skyline
| image_map = Mega Manila location.PNG
| map_caption = Location of Mega Manila within the Philippines: blue (for the [[Greater Manila Area]]) and yellow, according to the [[Presidential Communications Group#Philippine Information Agency|Philippine Information Agency]]
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flagcountry|Philippines}}
| parts_type = [[Regions of the Philippines|Regions]]
| parts = [[Calabarzon]]<br />[[Central Luzon]]<br />[[Metro Manila]]<br />Most parts of [[Mimaropa]]
| population_metro = 41099507
| population_density_metro_km2 = auto
| area_metro_km2 = 50525
| demographics_type2 = GDP {{Nobold|(Nominal, 2024)}}
| demographics2_footnotes = <ref name="GDP"/>
| demographics2_title1 = Metro
| demographics2_info1 = [[US$]]260 billion
| demographics2_title2 = Per capita
| demographics2_info2 = US$6,300
| time_zone =
| utc_offset =
}}
[[Ladawan:Bacoor_Aerial_View_Talaba.jpg|thumb|250x250px|[[Bacoor]] downtown area in [[Cavite]]]]
An '''Mega Manila''' iyo an sarong [[megalopolis]] sa isla kan [[Luzon]] sa Filipinas. Igwang manlainlain na kahulugan kan megalopolis, alagad iyo iyan an pangkagabsan na nahihiling na nakakasakop na administratibong rehiyon kan [[Central Luzon]], [[Calabarzon]], asin [[Metro Manila]]. Sa ibang okasyon, kadaklan na kabtang kan administratibong rehiyon kan [[Mimaropa]] an kaayon.
Parati iyan na piggagamit kan press, patalastas, telebisyon, asin radio tanganing panungdan an mga probinsya na nakapalibot sa Manila, sa kabaliktaran kan terminong [[Greater Manila Area]], na iyo an akademikong ginamit tanganing iladawan an prosesong [[urbanisasyon]] na haloy nang nakalakop sa luwas kan sakop kan Metro Manila, midbid man bilang [[Urban area|built-up area]]. An pagmapa sa built-up area sa palibot kan Manila nangangaipo nin urog kapinong [[granularity]] kausa sa urog kapangkagabsan na terminong ''Mega Manila''.
Piggagamit na iyan sa pagplano para sa mga proyektong impraestruktura kan gobyerno, urog na kan [[National Economic and Development Authority]] (NEDA) asin kan [[Japan International Cooperation Agency]] (JICA).
An ''Mega Manila'' iyo an ginamit sa pangkagabsan na reperensya sa relasyon kan Metro Manila sa nakapalibot na mga probinsya. Pigpanungdan sana kaiyan an mga probinsya asin bakong eksaktong settlement patterns kan mga syudad, banwaan, asin mga barangay, na posibleng magin urban, suburban, kabukidan, o ronang rural na kabtang man giraray kan mga probinsya na harani sa Manila tanganing pagsaruon sa depinisyon.
==Toltolan==
{{reflist}}
{{stub}}
6th4el3nx5xedjjxrba4ydlvwceofao
Megalopolis
0
56994
312192
2026-10-30T11:51:38Z
CarlessParking
29749
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1381700025|Megalopolis]]"
312192
wikitext
text/x-wiki
[[Ladawan:2014_NASA_Earth_Observatory_image_of_Pearl_River_Delta.jpg|thumb|A satellite image of the [[Pearl River Delta]] area in [[China]]]]
{{World city population tables}}
A '''megalopolis''' ({{IPAc-en|ˌ|m|ɛ|g|ə|ˈ|l|ɒ|p|ə|l|ɪ|s}}), also called a '''supercity'''<ref name="Fielder76">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=Vk7CYxsb8jcC|title=Inquiring about Cities|author=Fielder, W. & Feeney, Georgiana|date=1976|publisher=Holt, Rinehart and Winston (Georg Von Holtzbrinck/Holt)|isbn=9780030897849|location=New York, N.Y.|pages=193, 299|language=en|access-date=2018-06-25}}</ref> or '''megaregion''',<ref name="Hagler2009America2050">{{cite web|author=Hagler, Yoav|date=November 2009|title=Defining U.S. Megaregions|url=https://s3.us-east-1.amazonaws.com/rpa-org/pdfs/2050-Paper-Defining-US-Megaregions.pdf|access-date=February 19, 2022|work=[[America 2050]]|via=RPA.org|quote=As metropolitan regions continued to expand throughout the second half of the 20th century their boundaries began to blur, creating a new scale of geography now known as the megaregion. Interlocking economic systems, shared natural resources and ecosystems, and common transportation systems link these... The challenge of identifying... emerging regions has been undertaken... The most recent iteration... has been developed by Regional Plan Association (RPA) in partnership with the Lincoln Institute of Land Policy. Eleven such megaregions have been identified... that would make cooperative integrated planning advantageous... Th[e] tradition of geographers and planners attempting to enhance the value of geographic definitions to meet the needs of new generations continued with the first identification of a scale larger than the metro regions by French geographer Jean Gottmann in his 1961 book ''Megalopolis''. This “Megalopolis” referred specifically to the Northeastern United States ... Regional Plan Association also identified this emerging Northeast Megaregion in the 1960s.}}</ref> is a group of [[Metropolitan area|metropolitan areas]] which are perceived as a continuous urban area through common systems of transport, economy, resources, ecology, and so on.<ref name="Hagler2009America2050" /> They are integrated enough that coordinating policy is valuable, although the constituent [[Metropolis|metropolises]] keep their individual identities.<ref name="Hagler2009America2050" /> The megalopolis concept has become highly influential as it introduced a new, larger scale thinking about urban patterns and growth.<ref>{{Cite book|title=Encyclopedia of the City|author=Caves, R.W.|publisher=[[Routledge]] ([[Informa]]/[[Taylor & Francis]]|year=2004|isbn=9780415252256|location=Abingdon-on-Thames|page=456|quote=}}</ref>
icuwgz2ou1tp6onsinfomhas9v4gwsu