Вікікнігі bewikibooks https://be.wikibooks.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.10 first-letter Мультымедыя Адмысловае Размовы Удзельнік Размовы з удзельнікам Вікікнігі Размовы пра Вікікнігі Файл Размовы пра файл MediaWiki Размовы пра MediaWiki Шаблон Размовы пра шаблон Даведка Размовы пра даведку Катэгорыя Размовы пра катэгорыю TimedText TimedText talk Модуль Размовы пра модуль Event Event talk 0 3041 8162 7165 2026-07-08T15:57:36Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8162 wikitext text/x-wiki [[File:Idioma bielorruso.png|frameless|right]] '''Белару́ская мо́ва''' — нацыянальная мова беларусаў, уваходзіць у індаеўрапейскую моўную сям’ю, славянскую групу, усходнеславянскую падгрупу. Пашырана ў асноўным у Беларусі. Распаўсюджана таксама і ў іншых краінах, галоўным чынам у Польшчы, Украіне і Расіі. Беларуская мова мае шмат агульных граматычных і лексічных уласцівасцей з іншымі ўсходнеславянскімі мовамі. Сучасная беларуская літаратурная мова пачала стварацца з 1850-х гадах на аснове гаворак у шырокім наваколлі горада Мінска (па сучаснай класіфікацыі — мінская гаворка сярэднебеларускай групы дыялектаў беларускай мовы). Алфавіт літаратурнай мовы створаны на аснове кірыліцы. У 1990-х—2000-х гадах практычна аформілася існаванне дзвюх беларускіх моўных норм: нормы беларускай мовы, распрацаванай у 1933 годзе і рэфармаванай у 1953 і 2008 гадах, і нормы, распрацаванай Браніславам Тарашкевічам у 1918 годзе, так званай «тарашкевіцы». == Падручнік == * [[Беларуская мова/Урок 1]] == Глядзіце таксама == * [[Дзеяслоў]] == Спасылкі == {{wikipedia}} [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] [[Катэгорыя:Мовы Еўропы]] [[Катэгорыя:Славянскія мовы]] [[Катэгорыя:Падручнікі]] 7r3potn0pzy2t3wq8psrlq9ymeari48 0 3442 8163 2026-07-08T15:57:48Z Ясамойла 3902 пачатак 8163 wikitext text/x-wiki '''Дзеясло́ў''' — [[часьціна мовы]], якая абазначае дзеяньне, здарэньне або стан як працэс, адказвае на пытаньні «''што рабіць?''», «''што зрабіць?''». Найбольш тыповая роля дзеяслова ў сказе — [[выказьнік]]. Дзеяслоў зьмяняецца па часах, асобах, ліках, родах ([[Спражэньне|спрагаецца]]). 2uiuk9m3pr5ikkdpe0k5xvswjzwc9kw 8164 8163 2026-07-08T15:58:57Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8164 wikitext text/x-wiki '''Дзеясло́ў''' — [[часьціна мовы]], якая абазначае дзеяньне, здарэньне або стан як працэс, адказвае на пытаньні «''што рабіць?''», «''што зрабіць?''». Найбольш тыповая роля дзеяслова ў сказе — [[выказьнік]]. Дзеяслоў зьмяняецца па часах, асобах, ліках, родах ([[Спражэньне|спрагаецца]]). [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] ijnsmsvytp5gpo60k0fn8784yi3coj3 0 3443 8165 2026-07-08T16:00:20Z Ясамойла 3902 пачатак 8165 wikitext text/x-wiki '''Часьці́на мовы''' — гэта няжорсткае мноства самастойных словаў, валодаючых пучком агульных граматычных — марфалягічных і сынтаксічных — якасьцяў, якія адлюстроўваюць агульнасьць іх сэмантыкі {{зноска|Suprun|1988|Супрун|3}}. Гл. [[назоўнік]], [[прыметнік]], [[лічэбнік]] і інш. Часьціцы мовы дзеляцца на: * самастойныя ([[назоўнік]], [[прыметнік]], [[лічэбнік]], [[займеньнік]], [[дзеяслоў]], [[прыслоўе]]) * службовыя ([[прыназоўнік]], [[злучнік]], [[часьціцы]]) * [[выклічнік]] == Крыніцы == {{Крыніцы}} 79cm65seblkmzil2o5jzj23x7vgkfc8 8166 8165 2026-07-08T16:01:39Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8166 wikitext text/x-wiki '''Часьці́на мовы''' — гэта няжорсткае мноства самастойных словаў, валодаючых пучком агульных граматычных — марфалягічных і сынтаксічных — якасьцяў, якія адлюстроўваюць агульнасьць іх сэмантыкі {{зноска|Suprun|1988|Супрун|3}}. Гл. [[назоўнік]], [[прыметнік]], [[лічэбнік]] і інш. Часьціцы мовы дзеляцца на: * самастойныя ([[назоўнік]], [[прыметнік]], [[лічэбнік]], [[займеньнік]], [[дзеяслоў]], [[прыслоўе]]) * службовыя ([[прыназоўнік]], [[злучнік]], [[часьціцы]]) * [[выклічнік]] == Крыніцы == {{Крыніцы}} [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] q33csw87ugu35hvp83gj3ye546que9m 8167 8166 2026-07-08T16:02:15Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8167 wikitext text/x-wiki '''Часьці́на мовы''' — гэта няжорсткае мноства самастойных словаў, валодаючых пучком агульных граматычных — марфалягічных і сынтаксічных — якасьцяў, якія адлюстроўваюць агульнасьць іх сэмантыкі. Гл. [[назоўнік]], [[прыметнік]], [[лічэбнік]] і інш. Часьціцы мовы дзеляцца на: * самастойныя ([[назоўнік]], [[прыметнік]], [[лічэбнік]], [[займеньнік]], [[дзеяслоў]], [[прыслоўе]]) * службовыя ([[прыназоўнік]], [[злучнік]], [[часьціцы]]) * [[выклічнік]] == Крыніцы == {{Крыніцы}} [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] n39hjmwx8kqtqnivhmt3wgu4st4yics 0 3444 8168 2026-07-08T16:03:23Z Ясамойла 3902 пачатак 8168 wikitext text/x-wiki '''Назо́ўнік''' — [[часьціна мовы|часьціна]] [[Мова|мовы]], якая абазначае прадмет і адказвае на пытаньні «''хто?''», «''што?''». У сказах могуць зьяўляцца дзейнікам, дапаўненьнем, радзей — выказьнікам, акалічнасьцю ды азначэньнем. Назоўнікі падзяляюцца на агульныя і ўласныя, адушаўлёныя і неадушаўлёныя, асабовыя і неасабовыя, канкрэтныя і абстрактныя, зборныя, рэчыўныя. Назоўнік у беларускай мове адрозьніваецца паводле роду (мужчынскі, жаночы, ніякі), ліку (адзіночны, множны) ды склону (назоўны, родны, давальны, вінавальны, творны, месны, дадаткова — клічны). Дадаткова маюць тры скланеньні: першае, другое, трэцяе. Могуць уступаць у сэнсава-сынтаксічныя сувязі зь іншымі словамі ў сказе і ўтвараць адпаведныя тыпы [[Словазлучэньне|словазлучэньняў]]. bvmuqx3g6e6kd8qsl8keggta8sgk4qu 8169 8168 2026-07-08T16:04:13Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8169 wikitext text/x-wiki '''Назо́ўнік''' — [[часьціна мовы|часьціна]] [[Мова|мовы]], якая абазначае прадмет і адказвае на пытаньні «''хто?''», «''што?''». У сказах могуць зьяўляцца дзейнікам, дапаўненьнем, радзей — выказьнікам, акалічнасьцю ды азначэньнем. Назоўнікі падзяляюцца на агульныя і ўласныя, адушаўлёныя і неадушаўлёныя, асабовыя і неасабовыя, канкрэтныя і абстрактныя, зборныя, рэчыўныя. Назоўнік у беларускай мове адрозьніваецца паводле роду (мужчынскі, жаночы, ніякі), ліку (адзіночны, множны) ды склону (назоўны, родны, давальны, вінавальны, творны, месны, дадаткова — клічны). Дадаткова маюць тры скланеньні: першае, другое, трэцяе. Могуць уступаць у сэнсава-сынтаксічныя сувязі зь іншымі словамі ў сказе і ўтвараць адпаведныя тыпы [[Словазлучэньне|словазлучэньняў]]. [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] 83peeqe0bl6bz1ykk5r38kkpeaou118 0 3445 8170 2026-07-08T16:05:22Z Ясамойла 3902 пачатак 8170 wikitext text/x-wiki '''Прыме́тнік''' — [[Часьціна мовы|часьціна]] [[Беларуская мова|мовы]], якая абазначае прымету прадмета і адказвае на пытаньні '''''які?''''' '''''чый?'''''<br /> Да гэтай часьціны мовы належаць словы, якія абазначаюць: * якасьць прадмета (''зялёны сьцяг, цёмная ноч, адважны воін, чарговая зьмена''), * адносіны яго да іншых прадметаў ** паводле матэрыялу — ''залаты гадзіньнік, драўляны ложак''; ** паводле прызначэньня — ''студэнцкі інтэрнат, гарадзкая плошча''; ** паводле складу ўдзельнікаў — ''рабочы сход, настаўніцкая канфэрэнцыя''; ** паводле месцазнаходжаньня — ''гарадзенскія тэатры, сельскі сход''; ** паводле часу — ''сьвяточны канцэрт, восеньскі вечар'', * прыналежнасьць прадмета (''братаў дзёньнік, Верына кніга, буслава гняздо''). Прыметнік звычайна паясьняе [[назоўнік]] і граматычна залежыць ад яго. Прыметнікі зьмяняюцца па [[род]]ах, [[лік]]ах і [[склон]]ах. Роды, лікі й склоны прыметнікаў залежаць ад назоўніка: ''ясны дзень, ясная раніца, яснае неба, ясныя дні''. У сказе прыметнік часьцей за ўсё бывае [[азначэньне]]м: ''Ідзе вясна ў шумлівых водах, у звонкім срэбры ручаёў і разьлівае мяккі подых, як песьню нейкую бяз слоў''. ([[Якуб Колас]]). Прыметнік можа быць і [[выказьнік]]ам або можа ўваходзіць у склад выказьніка: ''Ночы ўлетку прыгожыя. (В. Каваль). Неба гэтымі днямі сінела чыстае й глыбокае''. ([[Іван Мележ]]). qbmwfwyai201rp75b92hj2w66f0rp0z 8171 8170 2026-07-08T16:06:18Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8171 wikitext text/x-wiki '''Прыме́тнік''' — [[Часьціна мовы|часьціна]] [[Беларуская мова|мовы]], якая абазначае прымету прадмета і адказвае на пытаньні '''''які?''''' '''''чый?'''''<br /> Да гэтай часьціны мовы належаць словы, якія абазначаюць: * якасьць прадмета (''зялёны сьцяг, цёмная ноч, адважны воін, чарговая зьмена''), * адносіны яго да іншых прадметаў ** паводле матэрыялу — ''залаты гадзіньнік, драўляны ложак''; ** паводле прызначэньня — ''студэнцкі інтэрнат, гарадзкая плошча''; ** паводле складу ўдзельнікаў — ''рабочы сход, настаўніцкая канфэрэнцыя''; ** паводле месцазнаходжаньня — ''гарадзенскія тэатры, сельскі сход''; ** паводле часу — ''сьвяточны канцэрт, восеньскі вечар'', * прыналежнасьць прадмета (''братаў дзёньнік, Верына кніга, буслава гняздо''). Прыметнік звычайна паясьняе [[назоўнік]] і граматычна залежыць ад яго. Прыметнікі зьмяняюцца па [[род]]ах, [[лік]]ах і [[склон]]ах. Роды, лікі й склоны прыметнікаў залежаць ад назоўніка: ''ясны дзень, ясная раніца, яснае неба, ясныя дні''. У сказе прыметнік часьцей за ўсё бывае [[азначэньне]]м: ''Ідзе вясна ў шумлівых водах, у звонкім срэбры ручаёў і разьлівае мяккі подых, як песьню нейкую бяз слоў''. ([[Якуб Колас]]). [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] Прыметнік можа быць і [[выказьнік]]ам або можа ўваходзіць у склад выказьніка: ''Ночы ўлетку прыгожыя. (В. Каваль). Неба гэтымі днямі сінела чыстае й глыбокае''. ([[Іван Мележ]]). h9byqoaygqbd3fo9rt5bm9na6spln5i 0 3446 8172 2026-07-08T16:07:06Z Ясамойла 3902 пачатак 8172 wikitext text/x-wiki '''Лічэ́бнік''' — часьціна [[Беларуская мова|мовы]], якая абазначае адцягненую колькасьць (лік) або парадак прадметаў пры іх лічэньні: ''адзін, два, сем, дзесяць; адна пятая; двое, трое; другі, шосты, дзясяты''.<br /> Паводле значэньня лічэбнікі дзеляцца на: * колькасныя * парадкавыя. bnl3fr9esj8fg16e7xfrh2vp52te6fx 8173 8172 2026-07-08T16:07:57Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8173 wikitext text/x-wiki '''Лічэ́бнік''' — часьціна [[Беларуская мова|мовы]], якая абазначае адцягненую колькасьць (лік) або парадак прадметаў пры іх лічэньні: ''адзін, два, сем, дзесяць; адна пятая; двое, трое; другі, шосты, дзясяты''.<br /> Паводле значэньня лічэбнікі дзеляцца на: * колькасныя * парадкавыя. [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] olyu0s23xbhhu89zm1z4o4k0p24n3uk 8174 8173 2026-07-08T16:08:17Z Ясамойла 3902 дапаўненьне 8174 wikitext text/x-wiki '''Лічэ́бнік''' — [[Часьціна мовы|часьціна]] [[Беларуская мова|мовы]], якая абазначае адцягненую колькасьць (лік) або парадак прадметаў пры іх лічэньні: ''адзін, два, сем, дзесяць; адна пятая; двое, трое; другі, шосты, дзясяты''.<br /> Паводле значэньня лічэбнікі дзеляцца на: * колькасныя * парадкавыя. [[Катэгорыя:Мовы]] [[Катэгорыя:Беларуская мова]] jqhgpfj7w44eihkv3chxl8pkukjq889