Вікікрыніцы
bewikisource
https://be.wikisource.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%BE%D1%9E%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0
MediaWiki 1.47.0-wmf.8
first-letter
Мультымедыя
Адмысловае
Размовы
Удзельнік
Размовы з удзельнікам
Вікікрыніцы
Размовы пра Вікікрыніцы
Файл
Размовы пра файл
MediaWiki
Размовы пра MediaWiki
Шаблон
Размовы пра шаблон
Даведка
Размовы пра даведку
Катэгорыя
Размовы пра катэгорыю
Аўтар
Размовы пра аўтара
Старонка
Размовы пра старонку
Індэкс
Размовы пра індэкс
TimedText
TimedText talk
Модуль
Размовы пра модуль
Event
Event talk
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/4
104
2969
290475
30072
2026-06-28T12:03:25Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290475
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>інструктара Цэнтральнага Бюро Краязнаўства пры Беларускай Акадэміі Навукаў у Менску, а незадоўга да свае
«ліквідацыі» працаваў ужо ў Слоўнікавай Камісіі самое Акадэміі Навукаў.</br>
{{gap|1.5em}}У часапісе «Ўзвышша» ў 1929 г. і пачалі друкавацца «Запіскі Самсона Самасуя», што канчальна прынесьлі пісьменьніку літаратурнае імя: «першы скрутак» гэтых запісак быў выдрукаваны ў № № 3 і 4 часапісу за той год, «другі скрутак» — у № 6; адылі, «трэйці скрутак» ужо ня быў прапушчаны бальшавіцкаю цэнзураю; напалоханы гэтым аўтар зьнішчыў усе рукапісы гэтага «скрутку» і зусім адыйшоў ад літаратуры, замоўк. Адылі дармо: хоць і зь некаторым спазьненьнем бальшавікі «зьліквідавалі» нарэшце пісьменьніка зь Беларусі ў 1933 годзе. Пра далейшую ягоную долю нічога ня ведама.</br>
{{gap|1.5em}}Мрыева аповесьць напісаная ў літаратурнай форме «запісак» нейкага савецкага «нізавога актывістага» Самсона Самасуя. Актывістых гэткіх тымі часамі афіцыйная савецкая тэрміналёгія звала расейскім, бальшавікамі-ж створаным словам «выдвиженцы», якое пабеларуску афіцыйна-ж перакладалася як «вылучэнцы», а неафіцыйна, гіранічна, ды больш дакладна — як «высуванцы» (паколькі расейскаму «выдвинуть» дакладна адпавядае нашае «высунуць»). Мрыяў гэрой належыць да тае адменнасьці «выдвиженцев», што «выдвигались» — «вылучаліся» ці «высоўваліся» самыя, не чакаючы, пакуль іх «выдвинет» — «вылучыць» ці «высуне» хто-небудзь зьверху, а таму й зваліся ў грамадзтве «самовыдвиженцами», а ў нас — «самавысуванцамі» — зусім блізка да гэроевага прозьвішча Самасуй, узятага аўтарам із жывое народнае мовы, якая гэткім словам яшчэ задоўга да бальшавікоў абазначала чалавека, што ўсюды «сам сунецца», імкнучыся «высунуцца». Гэткім і выступае ў сваіх «Запісках» Мрыеў Самсон Самасуй. Дармо, што поўпісьменны, ён борзда й добра засвойвае ўсю бальшавіцкую «ідэялёгію», «мараль» і тактыку ды, тэрарызуючы імі ўсіх па дарозе, нахрапна й пераможна «прасоўваецца» із самых нізоў на самыя вярхі савецкае іерархіі (не прапушчаны цэнзураю «трэйці скрутак» твору й паказваў Самасуя на гэных вярхох).</br>
{{gap|1.5em}}Вобраз Самсона Самасуя бліскуча ўдаўся Мрыю, як і вобразы іншых актывістых, функцыянераў ды проста<noinclude><references/></noinclude>
q99kqtpk2qc6i1cw39mndw1hplp74nc
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/5
104
3041
290476
24555
2026-06-28T12:12:44Z
RAleh111
4658
290476
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Renessaince" /></noinclude>{{№|5}}«савецкіх людзёў», што так ці інакш прыходзілі ў сутычнасьць з гэроем «Запісак», траплялі ў поле ягонага зроку ды пад ягонае пяро. У стварэньні гэтых вобразаў пісьменьнік выявіў, можна сказаць, бадай нябывалую датуль (дый пасьля) ў нашай літаратуры сілу мастацкае тыпізацыі як псыхалягічнай, гэтак і ў стылістычнай роўніцы. Сыстэма гэтых Мрыевых вобразаў-тыпаў адлюстроўвала сабою вельмі зырка й праўдзіва ўсю савецкую сыстэму ўва ўсей ейнай запраўднай, рэальнай натуры й нагаце. Уся г. зв. «савецкая грамадзкасьць» і бальшавіцкая крытыка былі проста ткі як па галаве стукнутыя Мрыевым творам ды, відавочна, адразу не маглі здаўмецца, як рэагаваць на яго — высокая праўдзівасьць была бясспрэчнай, але тым-жа самым часам і
выразна антысавецкай. Першай агоўталася цэнзура, забараніўшы працяг друкаваньня аповесьці, і адно тады ўжо загаманіла й крытыка. Тагачасная апора й агентура бальшавікоў у нашай літаратуры — г. зв. БелАПП (г. зн.
«Беларуская Асацыяцыя Пралетарскіх Пісьменьнікаў») у васобе аднаго зь перадавых сваіх крытыкаў, Міколы
Аляхновіча, першая й прызнала, што Мрыевы «Запіскі Самсона Самасуя» — гэта «злосны пашквіль на нашу савецкую рэчаіснасьць. Паказваюічы жыцьцё беларускае вёскі, жыцьцё мястэчка, аўтар усіх пэрсанажаў твору ад кіруючай партыяй верхавіны да звычайных сялян малюе нейкімі недацёпамі, нейкімі дурнямі. Ніводнага мамэнту будаўніцтва новага жыцьця на вёсцы ці ў савецкім мястэчку мы ў гэтым творы ня бачым. Аўтар ня толькі сабраў цёмныя паасобныя мамэнты, што маюць месца ў нашым жыцьці, але ён так згусьціў хварбы, што перад намі ўстае перакрыўленае жыцьцё, пастаўленае дагары нагамі». I белапаўскі крытык выносіць дыскваліфікацыйны прысуд Мрыю, як савецкаму пісьменьніку, адначасна асуджаючы й захоўваньне савецкае крытыкі, што сваячасова ня выявіла належнае «пільнасьці»: «Шаржаваны паказ працы савецкага апарату, усяго нашага жыцьця робіць гэты твор ня толькі нясумяшчальным з ганаровай назвай савецкага пісьменьніка, але зьяўляецца яскравым прыкладам таго, як да апошняга часу нашая крытыка зьвяртала мала ўвагі на шкодныя зьявы ў нашай літаратуры (гл. М. Аляхновіч — «На аванпостах пралетарскае літаратуры» — часапіс «Маладняк», № 6-7 за 1930 г., бал. {{перанос пачатак|195-|196}}<noinclude></noinclude>
tmfqwr2fwdgl8wx8kaywlzk9shsqfva
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/6
104
3042
290478
30073
2026-06-28T12:18:45Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290478
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>{{перанос канец|195-|196}}). Ад таго часу ўспамінаньне Мрыевых «Запісак Самсона Самасуя» ў ліку выклінаных «варожых», «буржуазных» ці «нацыянал-дэмакратычных твораў беларускай літаратуры» стала абавязкавым для савецкае крытыкі.</br>
{{gap|1.5em}}Пэўна-ж, савецкая крытыка, як звычайна, тутака валіла віну із хворае галавы на здаровую і да яе й тут як нельга лепш прысталі-б трапныя словы другога, таксама ўзвышэнскага, сатырыка: «Калі самі няпрыгожы — ня вінуйце апарат». Мрыеў-жа «апарат» толькі добра-мастацка здымаў-фіксаваў тую жывую запраўднасьць, якая сама ўжо была «шаржаваная» ня пісьменьнікам, а ейнымі бальшавіцкімі ператваральнікамі-«будаўнічымі», што й «згушчвалі хварбы» ў ёй ды «перакрыўлялі», «перастаўлялі дагары нагамі» ўсе звычайныя, нармальныя жыцьцёвыя й людзкія дачыненьні. Таму й выйшаў з Мрыевага «апарату» такі забіючы абраз савецкае сыстэмы й ейных гэрояў-«будаўнічых».</br>
{{gap|1.5em}}Адылі, мастацкая сіла Мрыя, як пісьменьніка, уздыймае ягоны твор вышэй за звычайны, хай сабе й мастацка-дасканальны, абраз свайго часу й быту. Адзначаная ўжо намі сіла мастацкае тыпізацыі ў творы як у псыхалёгічнай, гэтак і ў стылістынвай роўніцы робіць зь яго й ягоных гэрояў-тыпаў нашых нацыянальных адменьнікаў-прадстаўнікоў да тае мастацкае галерэі твораў і вобразаў, што прадстаўленая ў сусьветнай літаратуры цэлым сьцягам агульнаведамых рэчаў таго-ж роду й тыпу, ад «Запісак Піквіцкага Клюбу» вялікага Ангельца Чарльса Дыкенса да «Прыгодаў добрага ваяка Швэйка» Чэха Яраслава Гашэка. У гэтым — яшчэ большая й найбольшая, хіба, ды неперахаджалая вартасьць Мрыевых «Запісак Самсона Самасуя» ды зарука іхнае прыйдучае папулярнасьці ня толькі ў нашым чытацкім грамадзянстве. Балазе, бальшавіцкі цэнзурны гвалт, хоць і «зьліквідаваў» твор на ягоным кульмінацыйным пункце, пакінуў зь яго яшчэ даволі, каб забясьпечыць яму паўнакроўнае яшчэ жыцыцё ў чытацтве, якое й аднаўляецца цяпер пры перавыданьні апублікаваных частак твору.
{{справа|'''Р. Склют'''}}<noinclude></noinclude>
edvdrjuiv0vi8gptm5vbbhdzpu6l3cu
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/7
104
3043
290480
30074
2026-06-28T12:24:12Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290480
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
<center>'''СКРУТАК ПЕРШЫ'''</center>
{{gap|1.5em}}Я скажу ўсім, хто гэтага пачаў-бы дамагацца, што я — сучасны чалавек. Маё імя Самсон Самасуй.</br>
{{gap|1.5em}}Я з мужыкоў.</br>
{{gap|1.5em}}Мой бацька, дзед, прадзед, прапрадзед, прапрапра… і г. д. усе былі мужыкамі. Я надзвычайна гарды тым, што маю мужыцкі твар і асабліва нос у форме бульбы. У залежнасьці ад гэтага і розум мой ёсьць розум выразна мужыцкі. Мне могуць сказаць, што няма такой катэгорыі, як мужыцкі розум, а я скажу, што ў мяне толькі такі і
ёсьць.</br>
{{gap|1.5em}}Далей сьмела ўсім заяўляю, што бацька мой ня кулак. Даю фактычную даведку.</br>
{{gap|1.5em}}Дзьве каровы, конь, жаробка, сьвіньня, здаецца, 4 ці 7 прадстаўніц курынага роду, хата з трыма вакешкамі, ды яшчэ рознае не стандартызаванае хаўбосьце. Такім чынам, па эканамічнай адзнацы майго бацьку ніяк нельга залічыць да ганебнага стану кулакоў. А з пункту гледжаньня ідэялёгіі, дык ня ведаю, як зарэгістраваць яго. Хто можа аб гэтым упэўнена сказаць, калі, як кажа мой прыяцель, філёзаф Торба, заблытана чалавечае жыцьцё, і няма ў ім строга акрэсьленай намэнклятуры.</br>
{{gap|1.5em}}Другі мой прыяцель, настаўнік Цыба, казаў мне, што мой бацька, магчыма, і ёсьць кулак, бо пытаньне аб прыналежнасьці да гэтага заалягічнага тыпу вырашаецца часта ня лікам кароў ці коняй, а настроем і экспляататарскай чыннасьцю.</br>
{{gap|1.5em}}Вось гэта як у сук улеплена.</br>
{{gap|1.5em}}Пра сябе скажу, што іншы раз я вельмі абураны ангельскімі імпэрыялістымі, здаецца, горла ім перарэзаў-бы, а ў другі раз салодка мару аб прынадах буржуазнага жыцьця. Так салодка мару, што пасьля і самому сорамна робіцца. Нават чырванею.</br>
{{gap|1.5em}}Мой лепшы сябра, настаўнік Мамон, жартуючы кажа:</br>
{{gap|1.5em}}— У цябе ўсё мужыцкае, а пуза панскае! I праўда! — думаю я і хачу высьветяіць прычыны гэтага. Знаходжу толькі адно тлумачэньне для гэтай дыспрапорцыі: прырода вядзе гандаль з маім целам — яна дае мне сыр, масла, хлеб, розныя іншыя карысныя й некарысныя<noinclude><references/></noinclude>
0b0c1ang1fhwgnnht1i28gy4r8sxk87
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/8
104
3045
290482
30075
2026-06-28T12:28:39Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290482
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>фэрмэнты (ня ведаю, ці можна так гаварыць: у мяне нейкі пал да чужаземшчыны). У замену за гэта прырода адбірае ад мяне зусім нявартыя для мяне рэчы, за якія ніхто і шэляга ня дасьць. I вось гэты гандаль з прыродай выклікае ў мяне такую і пярэстую рознастайнасьць маіх настрояў, эмоцыяў, хаценьняў, жаданьняў, перажываньняў.</br>
{{gap|1.5em}}Адна ня вельмі разумная жанчына, якую я аднойчы ў вочы назваў індыйскім просам дурро, атэставала мяне, як дэклясаванага мешчаніна. Зразумела, гэта зусім ня так. Гэта назва выклікана помстай за маю досыць удалую атэстацыю. Праўда, памянёны філёзаф Торба адзначыў мяне, як клясава нявытрыманага байца, сказаў мне, што я неўраўнаважаны (а ён ураўнаважаны?) чалавек. Няхай сабе так. Скажу толькі, што я сам лічу сябе сучасным і здавальняюча-разумным чалавекам, хоць павінен зь вялікай неахвотай памянуць пра шапялёўскіх яўрэяў, якія пад нос завуць мяне «мішутэнэ». I гэта ня гледзячы на тое, што я ў райвыканкоме ў сваіх руках трымаю важныя спрунжыны культуры і ведаю, што раблю! Пра мінулае маўчу. Скажу толькі: я бывалы чалавек. Мяне матка часта ўпікае:</br>
{{gap|1.5em}}— Трынку, валынку, сьвету палавінку аб’езьдзіў, сьвет абкалаціў, ды сюды вараціў!</br>
{{gap|1.5em}}Некалькі разоў сядзеў я пад арыштам і карміў сваёй чырвонай кроўю блох ды іншых шасьцікрылых і
шасьціногіх херувімаў і сарахвімаў. Ды і не магло быць інакш з маім тэмпэрамэнтам. Спамяну пра адзін выпадак.</br>
{{gap|1.5em}}У 20 годзе я быў прадагэнтам. Прыяжджаю ў Гомель, і на кажным кроку мне анкеты запаўняць даюць. Хто мой бацька, хто мая матка, што яны рабілі да рэвалюцыі і пасьля яе, ці была ў мяне маёмасьць, і калі была, дык куды яна дзелася? Да 300 запытаньняў было ў той анкеце, якую падсунулі мне ў заежджым доме № 3. На мяне ўсьсеў д’ябал нейкі. Думаю: дай-жа я пажартую зь імі, пагляджу, што зь іх будзе.</br>
{{gap|1.5em}}Пішу: да рэвалюцыі быў буйным земляўласьнікам, меў 300.000 акраў чарназёму, быў сакратаром пасольства ў Лёндане. I шмат яшчэ чаго нахлусіў.</br>
{{gap|1.5em}}Яны, галубчыкі, і сцапалі мяне. Пасадзілі ў блыхарню і<noinclude></noinclude>
mmrb10r3vumxm20ddvubmgczgeiu3y6
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/9
104
3046
290483
30076
2026-06-28T12:32:31Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290483
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>трымалі там, пакуль добра высьветлілі, што я ніякім буйным земляўласьнікам ня быў.</br>
{{gap|1.5em}}Выпусьцілі мяне, але кар’ера мая была сапсавана, і я доўга ня мог знайсьці сабе месца, якое адпавядала-б маім здольнасьцям. Праз год я знайшоў сабе пасаду, і пра гэта будуць гаварыць мае запіскі.</br>
{{gap|1.5em}}Цяпер-жа скажу, чаму я сеў за стол і пачаў пісаць. Яшчэ тры гады назад я неяк напісаў у газэту карэспандэнцыю аб выбрыках старшыні каапэратыву і прачытаў яе асобе, якая для мяне даражэй за ўсё на сьвеце. I яна сказала мне:</br>
{{gap|1.5em}}— Пішы, пішы! Зь цябе можа і выпішацца што! Гэтыя словы, як маланкай, спалілі мяне. Як вар’ят, хадзіў я па пакою і мармытаў сабе гэтыя словы:</br>
{{gap|1.5em}}— Пішы, пішы! Можа што і выпішацца!</br>
{{gap|1.5em}}Цяпер я і пішу.</br>
{{gap|1.5em}}Але я не паперапсуй, пішу зусім не для таго, каб бачылі ўсе напісанае мною. Розум мой даўно прайшоў эмбрыёнальную стадыю разьвіцьця і я добра ведаю, якое вялікае значэньне маюць дробязі ў жыцьці. У маім цяперашнім пакоі я павесіў на сьцяне плякат із словамі аднаго вучонага, які сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Каб мы ведалі ўсе дробязі жыцьця якой-небудзь казюлькі, мы шмат якіх памылак маглі-б не зрабіць!</br>
{{gap|1.5em}}Вось я і пішу свае запіскі. У іх буду гаварыць аб дробязях свайго жыцьця: як я з бацькам пасварыўся, як паехаў я шукаць свайго шчасьця, як хацеў там пашырыць сваё фізычнае я і як з гэтага нічога ня вышла.</br>
{{gap|1.5em}}Сам я не надаю ўсяму гэтаму вялікага значэньня. У сусьветныя маштабы ня веру.</br>
{{gap|1.5em}}Але мой сябра, настаўнік Мамон, каторы ўвесь час штурхае мяне на шлях славы, кажа мне, як Мэфістофэль:</br>
{{gap|1.5em}}— Твае мэмуары будуць перакладзены ня нямецкую, ангельскую, францускую і нават готэнтоцкую мову! Каб я меў час і здольнасьць, я зараз пачаў-бы перакладаць на гэтыя 4 мовы.</br>
{{gap|1.5em}}Заўважце што ў настаўніка Мамона ёсьць вельмі складаныя абавязкі мужа, бацькі, сына, загадчыка, рэвізора 7 устаноў і прамоўцы на ўсіх пасяджэньнях і нарадах. Калі ён гаворыць так, значыцца мае запіскі<noinclude></noinclude>
mfaeetk1l5mh7d5rm7f085ygqaoub12
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/10
104
3047
290484
30047
2026-06-28T12:36:47Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290484
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>маюць значэньне, якое выходзіць за межы маёй асобы.</br>
{{gap|1.5em}}Гэта мне паддае жару, і ў поўнай сьвядомасьці і цьвёрдай памяці я пачынаю свае запіскі.
<center>'''I. АД РОДНАЙ ХАТЫ'''</center>
{{gap|1.5em}}— Ты-ж глядзі, мой сынок! — гаварыла мне маці, калі я пасьля доўгага беспрацоўя атрымаў пасаду ў Шапялёўскім выканкоме.</br>
{{gap|1.5em}}— Ты ўжо не хлапчук. Час падумаць на сябе ды аб нас старых… Жаніцца-б табе, ды супакойна гадаваць дзетак. I я з радасьцю пачукала-б тваіх дзетак! Глядзі-ж, сынок, хоць цяперака трымайся, каб зноў не ўкарацілі!</br>
{{gap|1.5em}}На гэтае матчына выступленьне я самаўпэўнена адказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Я ведаю, маці, як сябе трымаць! Ці я людзей ня бачыў? Ці мне гэта ў першы раз?</br>
{{gap|1.5em}}Маці сумна памахала галавою:</br>
{{gap|1.5em}}— Заўсёды, сынок, так кажаш, а як дадуць справу, дык фартэль і выкінеш! Ой, баюся я за цябе! Па бацькавай вудалі пашоў.</br>
{{gap|1.5em}}Мой бацька, раўнадушна зірнуўшы на матку, пыхкаючы люлькай, у нос прамармытаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Па маёй вудалі? Каб па маёй, дык сядзіеў-бы на зямлі. А то сьвет аб’езьдзіў, усе гарады абнюхаў, ды нідзе прыстану не знайшоў. Казаў і кажу: лепш кінуў-бы вандраваць ды ўзяўся-б за зямлю.</br>
{{gap|1.5em}}Я выйшаў на сярэдзіну хаты, растапырыў ногі, як крынджалы, задраў нос уверх і, прыплюснуўшы правае вока, тэатральна запытаў у бацькі:</br>
{{gap|1.5em}}— Як-жа? Буду калупацца ў пясочку вашым? Няхай троху пачакае! Якое тут жыцьцё? Бачыўшы цывілізацыю,
які разумны чалавек пачне рабіць гэта калупайства ваша? Краты вы, а ня людзі! Які сэнс у вашай крацінай працы?</br>
{{gap|1.5em}}Не адзін раз бацька слухаў мае разважаньні аб адсутнасьці матар’яльнай базы ў яго вытворчасьці і, трэба сказаць, слухаў іх з вужацкім спакоем, а цяпер раптам закрычаў на мяне высокім голасам:</br>
{{gap|1.5em}}— Ах каб ты выпруціўся, чортаў сын, вучоная раськірэка! Дык я крот? I матка краціха? Рыемся ў зямлі і<noinclude></noinclude>
aelnet4ua17rk1uqyss2jxfqbjmi894
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/11
104
3112
290486
30048
2026-06-28T12:41:01Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290486
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>сьвету ня бачым?</br>
{{gap|1.5em}}— Ты — ня крот, а праца твая краційая!</br>
{{gap|1.5em}}— Калі так, чаго-ж ты, Хадора сьвятая, як дадуць табе перцу, зноў хвост падтуліўшы сюды ляціш ды на
бацькавай шыі сядзіш? I працаваць ня хочаш, хочаш дурыкамі жыць! Над бацькавымі мазалямі сьмяешся… Вучыў цябе, ночай не дасыпаў, хацеў, каб сын вучоны быў, а ты цяпер і сьмяешся з бацькі, з маткі…</br>
{{gap|1.5em}}Бацька не на жарты ўсхадзіўся. Гэта параўнаньне з кратом фарсіравала яго кроў.</br>
{{gap|1.5em}}— Калі-ж так, — кінуў ён ужо нізкім тонам, — ня дам табе кабылы! Едзь на сваіх, на дваіх! Цягні, як хочаш, свае прычындалы! Досыць зь мяне! Наслухаўся твайго мудрагельства!</br>
{{gap|1.5em}}Бацька грукнуў дзьвярыма і вышаў на двор. Там ужо стаяла ў поўнай баявой гатоўнасьці запрэжаная кабыла.</br>
{{gap|1.5em}}Бацька пачаў нэрвова распростваць яе, нешта злосна бубніў сабе пад нос, некалькі разоў абазваў ні ў чым нявіннае стварэньне «шэльмай гарбаносай». Кабыла зусім не хацела разумець бацькавай крыўды і зьдзіўлена
пазірала на слаба каардынаваныя рухі свайго гаспадара і яго палітычна нявытрыманую тактыку.</br>
{{gap|1.5em}}Распрогшы кабылу, бацька ў пуню яе не загнаў. Адыйшоў ад кабылы і сеў на калоду. Кабыла пастаяла
хвіліну і падышла да бацькі, нюхаючы паветра.</br>
{{gap|1.5em}}Бацька:</br>
{{gap|1.5em}}— Чаго прышла? Чаго стала тут? Ідзі ў пуню! Не паедзем мы з табой, кабылка!</br>
{{gap|1.5em}}Зірнула на яго зьдзіўлена сваімі добрымі вачмі і ціха пасунулася ў вадчыненую пуню.</br>
{{gap|1.5em}}Я злосна пазіраў у вакно на бацьку, кабылу і каламашку, у якой мусіў быў ехаць, каб ня гэты нікчэмны
крот. З практыкі ведаў, што цяпер ня хутка наладзіш дыплёматычныя зносіны — з бацькам.</br>
{{gap|1.5em}}Матцы я сказаў, вачмі паказваючы на бацьку:</br>
{{gap|1.5em}}— Вунь сядзіць, надзьмуўся, як сава! Здаецца, каб быў бацька маладзей, пашоў-бы я туды ды адкалатушыў бацьку!</br>
{{gap|1.5em}}Матка ласкава сказала мне:</br>
{{gap|1.5em}}— Кінь злавацца! Бацька адходлівы! Пасьля абеду<noinclude></noinclude>
fsy2o87vxn450fs3axuxd3diziork72
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/12
104
3113
290489
30049
2026-06-28T14:21:59Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290489
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>паедзеш, а нанач там будзеш. А цяпер лешп сабраў-бы ўсё сваё да кучы. Я табе памагу.</br>
{{gap|1.5em}}Я паслухаў маткі і пачаў упакоўваць свой гардэроб. За 15 гадоў бадзяньня па сьвеце шмат чаго сабралася ў мяне.</br>
{{gap|1.5em}}Дзьве хутры, адна лісіная, другая ваўчыная, дзьве бэкэшы, шынэлька вельмі пралетарскага крою, прастрэленая ў некалькіх мясцох; пахаджэньне гэтых дзірак я добра ведаў і ўсім гаварыў, што кулі белагвардзейскай сволачы прастрэлілі яе на Дзінікіным фроньце. Было яшчэ паліто даімпэрыялістычнай эпохі, зусім куртатае і цеснае для маёй асобы. Іншы раз я апранаўся ў яго і, як заўважыла мне тэлефаністка адна, паліто сьмешна выпучвала мае заднія формы. Шмат было ў мяне і нагавіц: галіфэ розных колераў і фасонаў, райтузы, клёшы, спрынджыкі (апошні крык амэрыканскай моды), шаравары і нават беларускія споднікі зь «сеслам» для эфэктных выступленьняў у спэктаклях.</br>
{{gap|1.5em}}Увесь мой гардэроб і апісаць нельга. Бацька называў усе мае рэчы «прычындаламі» і часта гаварыў маёй матцы:</br>
{{gap|1.5em}}— Тысячы паўтары можна было-б скалаціць за гэта прычындальле! Але што ты зробіш сыну, калі ён носіцца з цацкамі ды хварэе на пана? А можна было-б паправіць гаспадарку!</br>
{{gap|1.5em}}Уся вопратка ляжала ў кучы і была перасыпана нафталінам. Матка, парадкуючы яе, увесь час чмыхала, круціла носам і бубніла:</br>
{{gap|1.5em}}— Каб табе праваліцца, нячыстая сіла! Ня звыкнуся з гэтым смуродам! I выдумаюць-жа людзі!</br>
{{gap|1.5em}}Я сачыў за кажным рухам маткі і даваў інструкцыі. Матка адгаварвала:</br>
{{gap|1.5em}}— На што ты забіраеш усе рэчы?</br>
{{gap|1.5em}}— Я там асяду. Апошні раз цягнуся з дому. Можа ажанюся там, маці!</br>
{{gap|1.5em}}— Няхай-жа Бог пасылае, сынок!</br>
{{gap|1.5em}}Матка зірнула на мяне, статнага, бялявага зь вельмі пухнатымі вусамі і дужа кірпатым тварам мужчыну, і мімаволі з вачэй яе сыпнулі сьлёзы.</br>
{{gap|1.5em}}«Прычындалы» былі ўпакаваны. Я зірнуў у вакно. Бацька ўсё сядзеў на калодзе.</br><noinclude></noinclude>
t3hp411ex11t55w3s344m8a5l6plgzs
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/13
104
3114
290490
30050
2026-06-28T14:30:54Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290490
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}— Пакладу яшчэ кніжкі і розную дробязь, тады ўсё будзе ў парадку! — сказаў я сам сабе і пачаў даставаць з паліцы кніжкі.</br>
{{gap|1.5em}}Чатыры кніжкі я лічыў настольнымі і ніколі зь імі не разлучаўся:</br>
{{gap|1.5em}}1){{gap|1.5em}}падручнік, як гаварыць мала і важка,</br>
{{gap|1.5em}}2){{gap|1.5em}}культура трох камераў цела,</br>
{{gap|1.5em}}3){{gap|1.5em}}як разьмяркоўваць свае функцыі і</br>
{{gap|1.5em}}4){{gap|1.5em}}падручнік па агульнаму кіраваньню.</br>
{{gap|1.5em}}Апрача гэтых кніжак я ўзяў яшчэ іншыя падручнікі ў розных галінах нашага жыцьця і «палітэканомію ў пытаньнях і адказах». Узяўшы апошнюю ў рукі, я задаў сабе некалькі пытаньняў і, зачыніўшы вочы, адказаў на іх.</br>
{{gap|1.5em}}Паверх кніжак я паклаў яшчэ складаны зэдлік і столік і ўсё гэта ўціснуў вяроўкамі. Ад натугі засопся і сеў на лаву.</br>
{{gap|1.5em}}— Сапрон, ідзі палуднаваць! — клікнула маці бацьку.</br>
{{gap|1.5em}}Елі моўчкі. Мне хацелася распачаць спрэчкі, але матка, як відаць, сваячасова мірганула бацьку і дала яму дырэктывы маўчаць.</br>
{{gap|1.5em}}Як падмацаваліся, матка, прыбіраючы стол, запыталася ў бацькі:</br>
{{gap|1.5em}}— Паедзеш ты ці не? Калі думаеш, дык трэба думаць. Каб ня было позна? Усёроўна трэба-ж ехаць!</br>
{{gap|1.5em}}— Каму трэба, няхай едзе! Няхай ідзе ды сам запрагае.</br>
{{gap|1.5em}}— I пайду! Запрэгчы нядоўга — сказаў я і вышаў на двор. Але ня ведаў я ўсіх тонкасьцяй бацькавага рамяства і развучыўся вазёкацца. На вучоныя лез! Доўга я марудзіў, шукаючы даўно знойдзеныя Амэрыкі. То гужы кароткія, то кляшчы ня сходзяцца, то яшчэ якая хвароба. Нават не з таго боку пачаў дугу ўстаўляць.</br>
{{gap|1.5em}}Вышаў з хаты бацька і з пагардай глядзеў на мае апэрацыі.</br>
{{gap|1.5em}}— Куды ты сунеш? Ня гэтак! У другую дзірку! Мацней нацягвай! Нагою ўпірайся!</br>
{{gap|1.5em}}Бацька злосна плюнуў, падышоў да кабылы і перарабіў ўсё па-свойму.</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта табе ня рэзалюцыі выносіць! — закончыў ён і пашоў у хату.</br>
{{gap|1.5em}}На разьвітаньне із мною прышлі з поля мае сёстры. Яны мяне вельмі паважалі, глядзелі на мяне, як на вялікую<noinclude></noinclude>
npj78mfsvtke33l7c038iov5butangs
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/14
104
3118
290491
30051
2026-06-28T14:38:25Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290491
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>шышку. Цалуючы старэйшую сястру Ганульку, я сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Замуж не сьпяшайся, асабліва за Яўмена. Я табе знайду добрую пару!</br>
{{gap|1.5em}}Гануля троху адукаваная, тры зімы хадзіла ў школу. Як прыбярэцца калі, дык вельмі падобна да інтэлігенткі, хоць бацька і дражніць яе ў гэты час «чыпірадлай». Я не разумею, які сэнс бацька ўкладае ў гэта слова, але Ганулька вельмі ня любіць гэтага слова.</br>
{{gap|1.5em}}Матка троху сьлёзак ськінула і зноў наказала мне, каб быў асьцярожным і трымаўся за пасаду.</br>
{{gap|1.5em}}Пад акампанімэнт матчыных знаёмых мне сьпеваў узьлез я на воз. З правага боку да мяне падсеў бацька, і нашы калёсы выкаціліся з двара.</br>
{{gap|1.5em}}Праз хвіліну мы ўжо трухам ехалі па шляху на Шапялёўку.
<center>'''II. НА НОВЫМ МЕСЦЫ'''</center>
{{gap|1.5em}}Кабылка наша, хоць і была задаволена на ўсе 100%, але вельмі слаба пасоўвалася ўперад. I маці мая, такім чынам, памылілася. Мы нанач ня прыехалі ў Шапялёўку. Мала гэтага. Усю ноч ішоў моцны дождж. Мы ехалі вярстоў з 20 лесам, і некуды было схавацца ад залевы. Ніякае дрэва не магло быць хаўрусьнікам у нашым змаганьні зь нябесным самагонным апаратам, бо ўвесь лес яшчэ толькі пачынаў абрастаць лісьцем, і яно не ратавала нас.</br>
{{gap|1.5em}}Прыехалі мы на месца, як пачало разьвідняць. Былі мы мокрыя. Раньне выдалася прыгожае, сьветлае, бліскучае. Усе мае рэчы прамоклі дашчэнту і ад гэтай незадачы настрой мой і тэмпэратура цела значна зьнізіліся.</br>
{{gap|1.5em}}Усё раньне сушыўся я, ськінуўшы зь сябе ўсю вопратку і застаўшыся, у чым маці нарадзіла. Я зрабіў прапанову, каб і бацька на гэткі манер прасушыўся, але ён зарагатаў.</br>
{{gap|1.5em}}— Ня хочу сядзець голым апосталам, як ты! I так падсохне, ды яшчэ хутчэй, як у цябе!</br>
{{gap|1.5em}}Сон ня йшоў да мяне, і я голы шпацыраваў па пакою. Бацька глядзеў на мяне ды ўсьміхаўся ў сваю сівую бараду. Што да маіх рэчаў, ці «прычындалаў», як кажа бацька, дык аб іх я падумаў у першую чаргу і зрабіў такія практычныя мерапрыёмствы. Я вынес іх на заежджы<noinclude><references/></noinclude>
sg4qy998yufuywk7nyreep6sa2w4yy0
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/15
104
3119
290492
30052
2026-06-28T14:43:14Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290492
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>двор і пачаў разьвешваць на частаклецце досыць новым і яшчэ не запэцканым.</br>
{{gap|1.5em}}А бацька ў гэтым кірунку прытрымліваўся наплявізму і нават угаварваў мяне:</br>
{{gap|1.5em}}— Не саром сябе прад людзьмі, цэлы гамазын паразьвешваў тут!</br>
{{gap|1.5em}}— У цябе, бацька, кунктатарская тактыка! Прапусьцім час — і рэчы папсаваны.</br>
{{gap|1.5em}}Зразумела, што мае рэчы прыцягнулі ўвагу самых шырокіх мас. З самага раньня народ кучкамі праходзіў каля заежджага дому і ўва ўсе вочы глядзеў на «прычындалы». Мне гэта троху псавала кроў, асабліва, калі я на свае вушы чуў мяшчанскія праклямацыі, што «прыехаў альбо пан, альбо а грэйсэ шышкэ». О, чэрці перапялёсыя, гнойнікі мяшчанскія! Каб у вас на носе села а грэйсэ шынгкэ!</br>
{{gap|1.5em}}У выканкоме праца ўжо йшла, калі я прышоў туды. Я лічыў пытаньнем выключнай важнасьці разьведаць пра сваё начальства ўсё, што можна, і яшчэ ў заежджым доме мяне інфармавалі, што старшыня РВК цяпер у разьездах па раёне, што ён зь сялян, зусім просты чалавек, жанаты, здаецца, і прыплод ёсьць, здаравяк-махіна і ўпарты, як вол. Яго нядаўна сюды прыслалі, бо ведалі, што толькі ён можа зьнішчыць галавацяпства Шапялёўскіх устаноў. «Як бачу, маналітны чалавек!» — падумаў я.</br>
{{gap|1.5em}}Некаторыя дадатковыя неабходныя весткі атрымаў я ад кур’ера РВК, якога я сустрэў, ідучы ў РВК, і якому сказаў, што я прыехаў на пасаду загадчыка культаддзелу.</br>
{{gap|1.5em}}Першае, што я ўзяў на ўвагу, калі ўвайшоў у ватульную канцылярыю выканкому, была машыністка. Яна сядзела каля вакна і задумёна татахала на машынцы…</br>
{{gap|1.5em}}Каля дзяўчыны мітусіліся дзелаводы, перапісчыкі, падсоўвалі ёй свае паперы і спрачаліся між сабою за чаргу. Кажны зь іх пахмыляўся, нахабна глядзеў ёй у вочы, блізка дыхаў на яе, часам мармытаў ёй два-тры словы. Яна давала гэтаму мінімум увагі і, мусіць, канкрэтна разумела сваю задачу.</br>
{{gap|1.5em}}Яе аблічча адразу ўціснулася ў маю памяць. Троху ўдоўжаны твар, з шырока-адчыненымі, чорнымі і троху гульлівымі вачамі, кучаравыя, чарнявыя, абчыкрыжаныя<noinclude><references/></noinclude>
m9chjuupn3ni1jc2i9n77uiqgb75v94
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/16
104
3120
290493
26253
2026-06-28T14:46:37Z
RAleh111
4658
290493
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Renessaince" /></noinclude>на гарадзкі манер валасы, нос зь невялікім горбікам і зграбная постаць з прыгожымі курганчыкамі грудзей — усё гэта адразу асьвяжыла маю кроў, надало мне бадзёрасьці, якую я страціў быў у мінулую мокрую ноч.</br>
{{gap|1.5em}}А вакол гудзеў народ, шчырчэлі пёркі скрыбаў, з шолахам пераварачваліся аркушы паперы, рыпалі дзьверы шафаў, із стогнам перакладваліся зь месца на месца вялізныя, тоўстыя кнігі зь лічбамі сялянскага жыцьця.</br>
{{gap|1.5em}}Я спыніўся на хвіліну і моўчкі завастрыў сваю ўвагу на дзяўчыне. Яна павярнула сваю галаву ў мой бок і зірнула на мяне. Хацела зноў узяцца за справу, але я ўпарта глядзеў на яе і хацеў накіраваць яе думку на сябе. Я выцягнуўся і стаяў перад дзяўчынай высокі, уважысты, зь сьвежым мужным (праўда карпаносым) тварам чалавек. Я наўмысьне разглядаў яе, як цікавую, але непатрэбную ў нашым будаўніцтве рэч.</br>
{{gap|1.5em}}У першы момант дзяўчына нібы засаромілася, лёгкі налёт чырвані прабег па яе абліччы, але потым яна, відаць, урэгулявала сваю кроў. Дзяўчына сьмела і нават з пагардай пачала глядзець на мяне.</br>
{{gap|1.5em}}Некалькі хвілін цягнулася наша вочнае спаборніцтва. І вядома, перамога была на маім баку. Дзяўчына адвяла ў бок свае прыгожыя вочы, і яе пальчыкі няўпэўнена пачалі скакаць па машынцы, а грудзі парыўна заварушыліся пад тонкай кофтай.</br>
{{gap|1.5em}}{{Абмылка|Мве|Мне}} хацелася пагаварыць зь ёю.</br>
{{gap|1.5em}}Я пашоў да яе.</br>
{{gap|1.5em}}— Пакажэце мне сакратара РВК!</br>
{{gap|1.5em}}— Ён у габінэце старшыні.</br>
{{gap|1.5em}}— Старшыні яшчэ няма? Ня ведаеце?</br>
{{gap|1.5em}}— Ня бачыла. Здаецца яшчэ ня прыехаў.</br>
{{gap|1.5em}}Я прайшоў у габінэт, адчуваючы, што ў сьпіну мне глядзелі яе вочы. Адзначыўшы гэтыя станоўчыя вынікі маёй кароткай размовы зь дзяўчынай, я ішоў у габінэт шырокімі, упэўненымі крокамі і нават сымуляваў некаторую распусную развальцу ў хадзе, чаго звычайна ў мяне ня прыкмячалася.</br>
{{gap|1.5em}}Дзяўчына памылілася. Старшыня тав. Сом ужо вярнуўся з раёну і сядзеў у габінэце. Я назваў сябе.<noinclude></noinclude>
na8ljeehjt40kqlik2jq2eqwva7g2hu
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/17
104
3556
290494
30053
2026-06-28T14:49:59Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290494
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>Старшыня сустрэў мяне досыць раўнадушна.</br>
{{gap|1.5em}}У яго нізкі, грузлы голас, самы звычайны, з усімі адценьнямі, сялянскі голас. Ні кроплі адукацыі ня бачна. Калі ён гаворыць, ад яго слоў у вагульным і цэлым пахне жытам, полем, непарушнай моц’ю лясоў і сенажацяў. I я канкрэтна разумею прычыну ўплыву яго на людзей.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Сом ня доўга гаварыў із мною. Я пашоў у вагульную канцылярыю прыняць справы. У маім веданьні два сталы, дзьве шафы і тры зэдлі.</br>
{{gap|1.5em}}Тут адразу вызначыўся шлях маіх дачыненьняў з машыністкай. Мае сталы стаялі побач зь яе столікам. Дзякуючы гэтаму, можна было бязь перашкод наглядаць за ёю.</br>
{{gap|1.5em}}Я на сябе зазлаваў не на жарты. Як-жа? Прышоў у савецкую ўстанову, атрымаў важную пасаду і зь першага моманту больш цікаўлюся спадніцай, чымся дзяржаўнымі справамі. Мне трэба адразу разьмежаваць свае функцыі ад функцыяў дзяржаўных.</br>
{{gap|1.5em}}Хачу зрабіць гэта, але ў першы дзень мне ня хочацца займацца справамі, і ўсю ўвагу прыцягвае яна.</br>
{{gap|1.5em}}Даведваюся, што завуць дзяўчыну Крэйна Шуфэр. «Надзвычайна прыгожая яўрэйка!» — падумаў я і пасьля малёнага змаганьня з сваім тэмпэрамэнтам вынес рэзалюцыю: зрабіць крокі да ажыцьцяўленьня самай шчыльнай сувіязі зь ёю. Я нават пачаў у галаве намячаць трохгадовы пэрспэкцыйны плян майго закаханьня ёю і не заўважыў, як да яе століка падышоў малады белагаловы з блакітнымі вачымі чалавек.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна яму прыхільна ўсьміхнулася, неяк дзіцяча расчыніла рот і кіўнула галавой, а ён мэлянхольна працягнуў ёй руку.</br>
{{gap|1.5em}}Я запытаў у дзелавода, што гэта за Джэк-вантробшчык дзявочага сэрца. Дзелавод сказаў: — Гэта аграном
Агнісьцік.</br>
{{gap|1.5em}}Аграном прысеў на рог стала і неяк сумна пазіраў на Крэйну. Прышоў яшчэ настаўнік Юрлік, які, сказаўшы мне пяць слоў у галіне культпрацы, падсеў потым таксама каля Крэйны і пачаў чытаць інструкцыю аб карыстаньні жыцьцём. Ён павольва скруціў вялікую таўшчэзную цыгарку, прыляпіў яе да ніжняе губы, запаліў і, ня<noinclude></noinclude>
bn2hj7sy1wtxg7fny2tn6oz6o0zt80z
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/18
104
3557
290495
30054
2026-06-28T14:53:36Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290495
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>вымаючы яе з роту, гаварыў, гаварыў і гаварыў, апраўдваючы сябе ў нейкім злачынстве.</br>
{{gap|1.5em}}— Я быў п’яны тады, Крэйна! — паўголасам гаварыў ён. — У нелегальнай форме. А ты дурненькая… У цябе палітычная верлавокасьць, калі ты прыймаеш гэта ўсур’ёз.</br>
{{gap|1.5em}}— У цябе грубы падыход да жанчыны, — сказала Крэйна ціха. — Думаеш, што яна жывёла… Вось і наляцеў, цяпер самому сорамна ў вочы глядзець…</br>
{{gap|1.5em}}— Крэйна, пагодзь мяне зь ёю! Я ня буду больш так рабіць! Ведаеш, я ня вінен у гэтым… У школе 3 настаўніцы, а я адзін хлопец, ну і шчыпшлю іх. А яны склоку між сабой завялі.</br>
{{gap|1.5em}}Пасьля я даведаўся пра гэту гісторыю. Юрлік незадоўга перад гэтым на нейкай вечарыне наладзіў сыстэматычнае паляваньне на жанчын. Першай ахвярай была настаўніца Зязюлька, якая публічна, у прысутнасьці шырокіх савецкіх мас, абразіла яго, па-першае, абазваўшы яго высокакваліфікаваным хамам; па-другое, змазаўшы яго па твары нечаканай і выразнай па гуку поўхай; па-трэцяе, не пасьпеў Юрлік ачухацца і нейкую абарону ці рэабілітацыю прыдумаць, як Зязюлька новую поўху прыляпіла ўжо левай рукой і хутка зьнікла з вачэй усіх прысутных. Гэты інцыдэнт меў дзіўныя вынікі: настаўнік Юрлік загарэўся нястрыманым імкненьнем да Зязюлькі і шукаў вьпадку зноў па-сяброўску гаварыць зь ёю.</br>
{{gap|1.5em}}З габінэту вышаў старшыня тав. Сом, прашоў каля нашых сталоў, спыніў свае вочы на аграноме і настаўніку і роўным голасам заўважыў:</br>
{{gap|1.5em}}— Сталы ў канцылярыі зроблены не для сядзеньня. Таксама і курыць нельга: калі кажны будзе курыць, тут немагчыма будзе працаваць. Мне прыдзецца штрафаваць за парушэньне правілаў.</br>
{{gap|1.5em}}Сказаўшы гэта, старшыня пашоў далей.</br>
{{gap|1.5em}}Аграном замітусіўся і адразу страціў усю сваю мэлянхолію.</br>
{{gap|1.5em}}Калі ў вас і зэдляў няма, — апраўдваўся ён перад Крэйнай і пачырванеў.</br>
{{gap|1.5em}}— Чаму ўсе дзелаводы кураць, ім дык можна! — сказаў і Юрлік.</br>
{{gap|1.5em}}— Ім можна, яны ўвесь час працуюць тут, а вы… —<noinclude><references/></noinclude>
5j4e67xjjj92ffv0xlwgjjc5pi6tc9a
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/19
104
3558
290496
30055
2026-06-28T14:56:19Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290496
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>заўважыла Крэйна.</br>
{{gap|1.5em}}— А я набрыдзь? — усьміхаючыся запытаў настаўнік і пакінуў канцылярыю.</br>
{{gap|1.5em}}А мне дык вельмі спадабаўся гэты інцыдэнт. Я падумаў: правільна, трэба з дробязяў пачынаць, трэба ўсё браць на ўвагу. Памойму, у гэтым і ёсьць агульнае кіраваньне, неабходнае ў нашым някультурным жыцьці.</br>
{{gap|1.5em}}Прышоў яшчэ начміл Какоцька і, пабыўшы хвіліну каля Крэйны, прашоў у габінэт старшыні.</br>
{{gap|1.5em}}Я таксама пашоў туды. У мяне зьявілася шмат запытаньняў, якія трэба было зараз-жа вырашыць.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Сом слухаў справаздачу начміла.</br>
{{gap|1.5em}}— Мною праводзіцца ў жыцьцё такая пастанова, — пачаў гаварыць начміл, — каб да 1 траўня ўсе грамадзяне нашага мястэчка паставілі перад дамамі ліхтары, каб на вуліцах праклалі тратувары. На камунальныя сродкі і часткова за прыватніцкія думаем вясною забрукаваць вуліцу да РВК. Па-другое, неабходна забараніць каровам хадзіць па тратуварах. У мястэчку налічваецца каля 30 штук такіх інтэлігэнтных кароў, якія лічуць ніжэй свайго гонару ісьці па вуліцы Мы думаем аслухных штрафаваць і першы раз браць у каровы 1 р., другі раз 2 р. і трэці раз 3 р.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Сом ледзьве ўсьміхнуўся і зьвярнуўся да мяне:</br>
{{gap|1.5em}}— Якога вы пагляду адносна гэтага?</br>
{{gap|1.5em}}— У мяне будуць такія дадаткі і зьмены да сказанага тав. Какоцькам, — сказаў я. — Неабходна яшчэ зусім пазбавіць сьвіньняў права паказвацца на вуліцы. Бяспрытульных валачобнікаў заганяць на выканкомскі двор і браць па 1 р. за эгзэмпляр, калі знойдзецца ўласьнік жывёлы. Апрача гэтага, неабходна зарэгістраваць у 3-дзённы тэрмін усіх сабак і кошак і гэтым даць магчымасьць статорганам ведаць лік сабачага і кацінага насяленьня ў мэтах экспортных магчымасьцяў.</br>
{{gap|1.5em}}Старшыня зірнуў на мяне і забарабаніў пальцам.</br>
{{gap|1.5em}}— Урэшце, — сказаў я, міліцыі неабходна завастрыць увагу і на такім факце: на вёсцы зьявіліся хлапцы, нават камсамольцы, якія таўкуцца ў народзе ды запісваюць стары быт. У гэтым няма выстарчаючай плянавасьці. Запісваюць усё, што пад руку пападзе — песьні, прыказкі,<noinclude><references/></noinclude>
g1xqoprd460fw98cqv9x8rwnmnm3odg
290497
290496
2026-06-28T15:00:49Z
RAleh111
4658
290497
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>заўважыла Крэйна.</br>
{{gap|1.5em}}— А я набрыдзь? — усьміхаючыся запытаў настаўнік і пакінуў канцылярыю.</br>
{{gap|1.5em}}А мне дык вельмі спадабаўся гэты інцыдэнт. Я падумаў: правільна, трэба з дробязяў пачынаць, трэба ўсё браць на ўвагу. Памойму, у гэтым і ёсьць агульнае кіраваньне, неабходнае ў нашым някультурным жыцьці.</br>
{{gap|1.5em}}Прышоў яшчэ начміл Какоцька і, пабыўшы хвіліну каля Крэйны, прашоў у габінэт старшыні.</br>
{{gap|1.5em}}Я таксама пашоў туды. У мяне зьявілася шмат запытаньняў, якія трэба было зараз-жа вырашыць.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Сом слухаў справаздачу начміла.</br>
{{gap|1.5em}}— Мною праводзіцца ў жыцьцё такая пастанова, — пачаў гаварыць начміл, — каб да 1 траўня ўсе грамадзяне нашага мястэчка паставілі перад дамамі ліхтары, каб на вуліцах праклалі тратувары. На камунальныя сродкі і часткова за прыватніцкія думаем вясною забрукаваць вуліцу да РВК. Па-другое, неабходна забараніць каровам хадзіць па тратуварах. У мястэчку налічваецца каля 30 штук такіх інтэлігэнтных кароў, якія лічуць ніжэй свайго гонару ісьці па вуліцы Мы думаем аслухных штрафаваць і першы раз браць у каровы 1 р., другі раз 2 р. і трэці раз 3 р.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Сом ледзьве ўсьміхнуўся і зьвярнуўся да мяне:</br>
{{gap|1.5em}}— Якога вы пагляду адносна гэтага?</br>
{{gap|1.5em}}— У мяне будуць такія дадаткі і зьмены да сказанага тав. Какоцькам, — сказаў я. — Неабходна яшчэ зусім пазбавіць сьвіньняў права паказвацца на вуліцы. Бяспрытульных валачобнікаў заганяць на выканкомскі двор і браць па 1 р. за эгзэмпляр, калі знойдзецца ўласьнік жывёлы. Апрача гэтага, неабходна зарэгістраваць у 3-дзённы тэрмін усіх сабак і кошак і гэтым даць магчымасьць статорганам ведаць лік сабачага і кацінага насяленьня ў мэтах экспортных магчымасьцяў.</br>
{{gap|1.5em}}Старшыня зірнуў на мяне і забарабаніў пальцам.</br>
{{gap|1.5em}}— Урэшце, — сказаў я, міліцыі неабходна завастрыць увагу і на такім факце: на вёсцы зьявіліся хлапцы, нават камсамольцы, якія таўкуцца ў народзе ды запісваюць стары быт. У гэтым няма выстарчаючай плянавасьці. Запісваюць усё, што пад руку пападзе — песьні, прыказкі,<noinclude></noinclude>
h3u5u7iv614iplf1mxklilhis31u0iq
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/20
104
3559
290498
30057
2026-06-28T15:03:20Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290498
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>забабоны і ўсякае непатрэбнае глупства. Небходна, каб міліцыя мела за гэтым нагляд і дазваляла гэта рабіць толькі тым, у каго будзе ад культаддзелу паперка.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Сом гучна засьмяяўся і сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Вашыя дадаткі й зьмены яшчэ рана ўносіць. А наконт вашых, — сказаў ён, зьвярнуўшыся да начміла, —
пакуль што патурбуйцеся аб тратуварах, ліхтарох ды забрукаваньні вуліцы. Усё іншае кіньце.</br>
{{gap|1.5em}}Мяне гэта задзівіла.</br>
{{gap|1.5em}}А каровы, а сьвіньні, сабакі? — падумаў я. — Ніякай культуры. Навет дарогі ня ўступаюць. Поўнае роўнапраўе зь людзьмі!
<center>'''III. СУВЯЗЬ МАЦНЕЕ'''</center>
{{gap|1.5em}}Як скончылася праца ў выканкоме, я самую пільную ўвагу зьвярнуў на тое, каб ісьці дадому, разам з Крэйнай. У дачыненьнях да яе я меў пэўную мэтавую ўстаноўку. Я трымаў курс бліжэй пазнаёміцца зь ёю.</br>
{{gap|1.5em}}Ідучы па вуліцы, я загаварыў зь ёю ў самых вытрыманых тонах. Я жаліўся ёй, што новаму чалавеку вельмі цяжка наладзіць жыцьцё ў мястэчку, і прасіў яе параіць мне што-небудзь добрае ў гэтым кірунку.</br>
{{gap|1.5em}}Яна ўважліва слухала мяне, а я ў свой голас уліў усю пяшчотнасьць і мужчынскае зладзейства, наколькі мог. Яна спачувальна паставілася да мяне: пачала апавядаць пра мястэчка, пра тутэйшых людзей, іх звычаі, думкі, плёткі, забавы. Мы ня прыкмецілі, як падышлі да яе кватэры.</br>
{{gap|1.5em}}Я ўжо хацеў разьвітацца зь ёю, але яна параіла мне кватэру тут-жа, у доме, дзе жыла яна.</br>
{{gap|1.5em}}Даю фактычную даведку, што такі зварот справы вельмі ўзьвесяліў мяне, бо відавочным зрабілася, што я пачаў весьці на яе правільную атаку і адразу для мяне вызначыўся шэраг дасягненьняў. Вызначыліся й шляхі далейшага разьвіцьця нашых узаемаадносін: кажны дзень, жывучы побач зь ёю, я павінен паступова апрацоўваць яе думку наконт правільнасьці й натуральнасьці маей асноўнай вытворчай лініі.</br>
{{gap|1.5em}}Ідучы ад Крэйны ў заежджы дом, я быў у такім<noinclude><references/></noinclude>
fgnm2fuy1nfp80356g3lxhlopvsd7w1
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/21
104
3560
290499
30058
2026-06-28T15:06:32Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290499
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>узьнятым настроі, што адным махам пераскочыў на рынку шырокую яміну з гразнай вадой. Гэта выклікала нязвычайнае задзіўленьне хлапчукоў, якія бегалі тут. Некаторыя зь іх паспрабавалі быць маімі пасьлядоўцамі, але, ня гледзячы на свой юнацкі запал і спрытнасьць, сьвістарэзнуліся ў самае балота пад сьмех сваіх таварышаў. Я пашоў далей, а ўсьлед мне глядзелі з захапленьнем вочы хлапчукоў.</br>
{{gap|1.5em}}Праз два дні я перавёз на новую кватэру свае «прычындалы».</br>
{{gap|1.5em}}Мне вельмі добра спалася ў тую першую ноч, і сьніў я Крэйну.</br>
{{gap|1.5em}}Быццам сядзеў я з Крэйнай у садзіку, і яна зрабіла мне прапанову пайсьці зь ёю на Лютнянскі шлях. Зразумела, я прызнаў гэту прапанову адпавядаючай сучаснаму моманту і прыняў удзел у прыродна-геаграфічнай экскурсіі.</br>
{{gap|1.5em}}Па дарозе, калі з нашага вока схаваліся местачковыя будынкі, я мякка ўзяў яе пад пашкі і мы пашлі шчыльна прыціснуўшыся адзін да другога.</br>
{{gap|1.5em}}Потым быў пералесак і на лагчынах шмат кветак, блакітных, белых, ружовых, і мы зрывалі іх. А потым… Ах, які жаль, якая згуба, што гэта было толькі ў сьне!..</br>
{{gap|1.5em}}Калі я абудзіўся, была ўжо 9-ая гадзіна раніцы. Я салодка пацягнуўся, перажываючы прыемны сон.</br>
{{gap|1.5em}}У суседнім пакоі чутны былі лёгкія крокі Крэйны. Я падумаў: напэўна ява стаіць перад люстэркам і глядзіць, не наглядзіцца на сябе. Магчыма, думае, што ў гэтым глухім мястэчку яна, канешне, самая прыгожая, маладая і прывабная дзяўчына.</br>
{{gap|1.5em}}Не! Яна, мабыць, ніколі і ня думае пра гэта, затое я добра ведаю, што ніводная дзяўчына ня мае такога сьвежага, бела-ружовага твару, як у Крэйны, такіх глыбокіх, не стандартызаваных, таемных вачэй, такога спрунжыністата, як у п’яўкі, роту. Уся яе постаць, зграбная, умяркавана мясёная, запальвае мяне, Напаўняе кроў ліхаманачным агнём, абяцае вар’ятна-гарачыя пяшчоты, саракаградуснае шалёнства.</br>
{{gap|1.5em}}Што мне рабіць? Уся мая фізычная структура адчувае, што першачарговым заданьнем будзе заваяваць яе<noinclude><references/></noinclude>
7ly2broy5oxu7yrg0t117ou69jwy1os
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/22
104
3643
290500
32717
2026-06-28T15:13:29Z
RAleh111
4658
290500
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Renessaince" /></noinclude>сымпатыі і спагаднасьць і потым ужо дабівацца практычных вынікаў у гэтым кірунку.</br>
{{gap|1.5em}}Я ляжу на ложку, ня хочацца паварушыцца. Прыслухоўваюся да сваіх палкіх мараў, якія сваім зьместам маюць выключна яе, непараўнальную Крэйну. О, што-б сказала мая маці, каб даведалася, як Крэйначка закруціла галаву яе сыну? Што {{Абмылка|схажа|скажа}} маці, калі сын ажэніцца з Крэйнай? А бацька?..</br>
{{gap|1.5em}}Думаючы над гэтым, чую, што ў суседні пакой увайшла перапішчыца выканкому Зоя Люсарэнка. Я пазнаю яе па голасе, мэлёдычным, як у жалейкі. Яна таварышка з Крэйнай.</br>
{{gap|1.5em}}Зоя квола, паветрава, як птушачка, лётае і пяе. Здаецца, падзьме вецярок — і дзяўчыны няма.</br>
{{gap|1.5em}}Учора я гаварыў з судзьдзёю пра мясцовых дзяўчат. Судзьдзя — той самы філёзаф Торба, аб якім я пісаў раней. Дык ён сказаў мне наконт Зоі:</br>
{{gap|1.5em}}— Аднаднёўка, міраж. Няма мяса, няма фізіялягічнай базы. Дакранешся, сарвеш кветку і нічога больш няма!</br>
{{gap|1.5em}}Сьмешны судзьдзя чалавек!</br>
{{gap|1.5em}}Зоя гаворыць, а мне чутна кажнае яе слова:</br>
{{gap|1.5em}}— Я за табою. Ужо 9-ая гадзіна, а ты і ня думаеш.</br>
{{gap|1.5em}}— Пачакай! Куды ляціш, як на пажар?.. Лепш скажы, дзе ты ўчора была, чаму на сход не зьявілася? — пытаецца Крэйна.</br>
{{gap|1.5em}}— Шкулік прычапіўся, і мы разам пашлі ў рабочы клюб на лекцыю.</br>
{{gap|1.5em}}— Лекцыю? Якую?</br>
{{gap|1.5em}}— Ат! Нічога цікавага! Зьбілі лектэра з панталыку… Я {{Абмылка|дрбра|добра}} і ня чула, што гаварылі… Падсеў да мяне гэты чорт тэлефаністы Сьвердзалюк, ды глупства рабіў… Ой, Крэйначка, чаго толькі ня вёрз ён! Вось яшчэ чапяла чортава! Да душы кажу, у другі раз не сьцярплю!.. А ўчора неяк нялоўка было цыкнуць на яго, ды вархал узьняць… У другі раз пры людзях абсаромлю. Знайшоў цацку, дурыла!</br>
{{gap|1.5em}}— Але-ж, скажы, пра што гаварылі хоць?</br>
{{gap|1.5em}}— А добра і ня ведаю. Нешта гаварыў пра наша мястэчка, як жылося тут даўно, даўно, тады, калі людзі рыбінымі іголкамі шылі ды ў скурах зьвярыных хадзілі… Пасьля быў тут нейкі князь Баболя, які катаваў людзей за<noinclude><references/></noinclude>
cufp1nqwzk6bjfpxc8vxelcoweu2gu7
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/23
104
3644
290501
30060
2026-06-28T15:16:44Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290501
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>бульбу, бо не хацелі сеяць яе… Дык ведаеш: Шкулік узяў блёкнот ды пачаў даваць пытаньні лектару: якая цана была тады на бульбу, які быў процант няпісьменных, колькі было беспрацоўных? А лектар ні бэ, ні мэ на гэта. А мы…</br>
{{gap|1.5em}}Апошнія словы я ледзьве пачуў. Крэйна, мабыць, мірганула, што я тут і зьяўляюся перашкодай для
вядзеньня інтымных размоваў.</br>
{{gap|1.5em}}Добра! — падумаў я. Цяпер я троху ведаю, што вы за птушачкі. У справу ўнесена грунтоўная яснасьць. Ці не распачаць змаганьне на два фронты?</br>
{{gap|1.5em}}Ад гэтай думкі ў мяне зрабіўся вельмі вясёлы настрой і адпаведная тэмпэратура ўва ўсім целе. О, як добра жыць, быць здаровым, поўным энэргіі й мужнай сілы!</br>
{{gap|1.5em}}У гэты момант я нават і ня ведаў добра, што я буду рабіць, але для мяне адно было вельмі зразумелым:
неабходна ўзмацніць агонь па гэтым сэктары, неабходна зрабіць вылазку ў гэтым кірунку…</br>
{{gap|1.5em}}Я хутчэй пачаў апранацца, пырснуў вадой на свой твар і шпаркімі крокамі вышаў на двор.</br>
{{gap|1.5em}}Двор быў чысьценькі, абгароджаны частаклетам. Быў добры садзік і зь яго плыў лёгкі пах чарэмхі. Прыемнае хваляваньне ў крыві выклікаў гэты пах.</br>
{{gap|1.5em}}Я сеў на лавачцы каля саду і зрабіў належны выраз на маім абліччы.</br>
{{gap|1.5em}}Супроць лавачкі было вакно Крэйны, і мне хацелася, каб яна зірнула на мяне. Я галаву накіраваў троху ў бок, сьціснуў губы, прымружыў вочы, надаўшы ім выраз нейкага лёгкага суму. Аднэй рукой я абапёрся на калена, а другую, як быццам зьнясілены, спусьціў дадолу.</br>
{{gap|1.5em}}Праз хвіліну мая тактыка мела бліскучыя вынікі. Ваконца Крэйны ціха, бяз шолаху, адчынілася, і з боку яго высунуліся дзьве дзявочыя постаці, якія разглядалі моўчкі мяне.</br>
{{gap|1.5em}}Няхай жыве мая асоба! — радасна думаў я. Першы крок зроблены. Цяпер толькі трэба дэталізаваць праграму чыннасьці і вызначыць, так сказаць, арганізацыйныя формы нямінучага працэсу. Сягоньні-ж трэба падумаць аб гэтым, як прыду з канцылярыі.</br>
{{gap|1.5em}}Я ўстаў зь месца, цяжка ўздыхнуў, нібы ў мяне вялікае,<noinclude><references/></noinclude>
9t21fx3ikfiuqivlwyzefmbx86u4ean
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/24
104
3645
290502
122714
2026-06-28T15:19:35Z
RAleh111
4658
290502
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Taravyvan Adijene" /></noinclude>глыбокае і шырокае гора. На хвілінку нібы аслупянеў. Я глядзеў у далячыню, дзе за садам сінела неба і зелянелі лугі, а за імі зялёнаю, нібы пуховаю, мумкаю прыгажэў вясновы лес.</br>
{{gap|1.5em}}Прызнаюся, я троху захапіўся малюнкам вясны і на хвіліну забыўся аб Крэйне.</br>
{{gap|1.5em}}З дрымотна-салодкага аняменьня мяне вывеў ціхі мэлёдычны дзявочы сьмех.</br>
{{gap|1.5em}}Я зірнуў на вакно і прывітаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Добры дзень, Крэйна! Гэта вы сьмяецеся так рана?</br>
{{gap|1.5em}}— А можа нельга так рана сьмяяцца? — высунулася яна з вакна, за ёю і Зоя. Абедзьве прыветна кіўнулі мне.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна запытала:</br>
{{gap|1.5em}}— Ну, як падабаецца вам кватэра, сад?</br>
{{gap|1.5em}}Я адказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Ах, мілыя чалавечыцы, мне нячувана добра ў гэтым глухім і прыгожым куточку Беларусі, і я ўжыву ўсе захады, каб затрымацца тут на доўгі час, калі не навек!
<center>'''IV. ЖАЎТАРОТЫ ПТУШАНОК'''</center>
{{gap|1.5em}}Пасьля гарбаты я з Крэйнай і Зояй накіраваліся ў выканком.</br>
{{gap|1.5em}}Было напярэдадні 1 траўня. Вуліцы падмяталі, вокны мылі, ганкі шаравалі. Міліцыя наглядала, каб мястэчка выглядала сьветлым і прыбраным. Была разьвешана аб’ява, каб перад сьвятам тры разы ў дзень падмяталі вуліцы: а 9-ай гадзіне, а 15-ай і 21-ай. Усе грамадзяне шчыра выконвалі гэты зусім сваячасовы загад.</br>
{{gap|1.5em}}Мы асьцярожна праходзілі паміж узброеных доўгімі мятламі падлёткаў і дарослых. Прыходзілася пільна сачыць, каб не папасьці ў самы пыл. А пыл быў узьняты такі моцны, што нельга было нічога разгледзець.</br>
{{gap|1.5em}}Каля вэтэрынарнай амбуляторыі мы спаткалі нейкага жвавага піпканосага маладога чалавека ў вышыванай сарочцы. Правільней кажучы, ён наляцеў на нас і ледзьве ня зьбіў нас з ног. Ён некуды сьпяшаўся.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна схапіла хлапца за рукаў.</br>
{{gap|1.5em}}— Ці не на дождж ты разьбегаўся?</br>
{{gap|1.5em}}Малады чалавек радасна ўсьміхнуўся дзяўчатам і,<noinclude><references/></noinclude>
88akby4mzgn3qzum7jp3fg3a7gfoeig
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/25
104
3646
290503
30062
2026-06-28T15:24:13Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290503
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>схапіўшы лоўкім манерам пад пашкі абедзьвюх дзяўчын, адразу зьмяніў кірунак свае хадзьбы разам з намі.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна пазнаёміла:</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта тав. Шкулік Зізь, касір рабкопа і кіраўнік драмгуртка.</br>
{{gap|1.5em}}Я зірнуў на Зізя. Хударлявы, чарнамазы хлапец, зь вельмі кучаравымі згуртаванымі валасамі, але такімі вялікімі, што на галаве нібы сядзела сароччае гняздо. У яго былі бегаючыя бліскучыя вочы, чырвоныя бэконныя губы і крыклівы, тлумна-вясёлы голас.</br>
{{gap|1.5em}}Шкулік засыпаў:</br>
{{gap|1.5em}}— У мяне да вас прапанова і нават загад. Вы ведаеце, што заўтра будзе?</br>
{{gap|1.5em}}— Што будзе? Сьвята будзе.</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта ўсе ведаюць, нават эмбрыёны. А ці ведаеце, мы заўтра наладжваем грандыёзную маёўку ў лесе.</br>
{{gap|1.5em}}— Аб гэтым мы ня чулі! — зацікаўлена ў вадзін голас прызналіся дзяўчаты.</br>
{{gap|1.5em}}— Дык вось, я прапаную вам запісацца ў мяне. Ганеце адзін рубель з вашага чароўнага рыла.</br>
{{gap|1.5em}}Мяне гэта як сярпом разанула. Паколькі ў маіх руках цяпер асноўныя спрунжыны культуры ў раёне, дык павінен-жа я наглядаць, каб людзі былі ветлівы, абыходлівы і ня выходзілі зь межаў прыстойнасьці.</br>
{{gap|1.5em}}Я зрабіў незадаволены выгляд і зьнішчаюча зірнуў на Зізя. Крэйна зразумела:</br>
{{gap|1.5em}}— Яго сумазбродзьдзе даўно з глуздоў зьехала! Усё Шкуліку дазволена, усё з рук сходзіць.</br>
{{gap|1.5em}}Як здалося мне, Крэйна нават мяккімі вачыма, як маці, зірнула на Шкуліка, і мне было зайздросна.</br>
{{gap|1.5em}}— Не, мае глузды ўсе дома — адгрызнуўся Шкулік і, нядоўга думаючы, ушчыкнуў Крэйну. Гэты выбрык ён правёў пад акампанімэнт уласнага голасу:</br>
{{gap|1.5em}}Як мой мілы ушчыкнуў,</br>
{{gap|1.5em}}Маё сэрца здрыгануў.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна мякка шляпнула яго па патыліцы. На дапамогу зьявілася і Зоя, якая, відаць, яшчэ раней атрымала ад Крэйны адпаведныя дырэктывы і працавала па мэтаду індывідуальных заданьняў. Не саромлячыся мяне,<noinclude><references/></noinclude>
f6ohkrcqip0ue78o7x1tgpvfwn5xzkq
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/26
104
3647
290504
30063
2026-06-28T15:27:24Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290504
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>дзяўчаты ўзялі Шкуліка на рэмус, ірвалі яго за вушы, зь нябывалай актыўнасьцю чапляліся ў яго валосьсе, зь нячуваным зьдзекам адносіліся да яго ружовага твару. У гэтую юнацкую булку яны ўпіваліся, як у памідор.</br>
{{gap|1.5em}}Але і Шкулік лоўка калатушыў супраціўніц, хапаючы іх за рукі, бязьлітасна шчыплючы, дзе прыдзецца.</br>
{{gap|1.5em}}Такім чынам, штурхаючыся, рагочучы, ойкаючы і вясёла стогнучы, дайшлі мы да выканкому.</br>
{{gap|1.5em}}Мая пазыцыя была досыць нявытрыманая. Мне хацелася схапіць гэтага кудлатага хлапчука і расьцягнуць як мыш якую, але прысутнасьць Крэйны стрымлівала мяне. Яна мне была міла, ня гледзячы на тое, што прыймала ўдзел у бясчынствах на вуліцы і дыскрэдытавала савецкага працаўніка.</br>
{{gap|1.5em}}Добра яшчэ, што на вуліцах пыл вялікі быў, і ніхто ня бачыў нашых учынкаў. На ганку РВК Шкулік спыніўся. Крэйна запытала:</br>
{{gap|1.5em}}— А хто яшчэ запісаўся?</br>
{{gap|1.5em}}— Будзе невялікая кампанія, але цёплая. Самыя цікавыя для цябе, Крэйна, людзі…</br>
{{gap|1.5em}}— Хто-ж гэта?</br>
{{gap|1.5em}}— У першую чаргу я…</br>
{{gap|1.5em}}— Ты? Ты заўсёды прылепішся. Безь цябе ніяк нельга.</br>
{{gap|1.5em}}Шкулік прычыніў адно вока, другім зірнуў на Крэйну, потым на Зою і, як чалавек барахольнага маштабу, шальмоўна падміргнуў. Яны абедзьве засьмяяліся.</br>
{{gap|1.5em}}Я хацеў пайсьці ў канцылярыю — гэты шылахвост Шкулік выклікаў у мяне паступова ўзрастаючае абурэньне.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна спыніла мяне:</br>
{{gap|1.5em}}— А вы будзеце на маёўцы?</br>
{{gap|1.5em}}— Калі вы будзеце, дык і я.</br>
{{gap|1.5em}}— Мы з Зояй будзем.</br>
{{gap|1.5em}}— Добра! Можаце і мяне кааптаваць у склад цёплай кампаніі! — сказаў я Шкуліку. Ён запісаў мяне, узяў грошы і потым пералічыў удзельнікаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Будуць: Торба, Мамон, Гарачы, Юзька Гыля, Сьмятана-Бурчайла з жонкай, Сьвердзялюк, Хвэя бяз жонкі, Самчык, настаўніца Крутарожкава, настаўніца Зязюлька, тэлефаністка Горбік…</br><noinclude><references/></noinclude>
2y4z68hh42o8f0tsfhvxjdf6d05u0dw
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/27
104
6067
290505
30064
2026-06-28T15:31:35Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290505
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}— Жанчын можна ня пералічаць. Нас гэта зусім ня цікавіць! — заўважыла Крэйна.</br>
{{gap|1.5em}}— Зразумела, будуць яшчэ Зычок, Дулянок, Кудлянок і ўся сям’я Галавасьцікаў.</br>
{{gap|1.5em}}— А багародзіца з сынамі будзе? — запыталася Зоя. Усе пераглянуліся і аж сагнуліся ад сьмеху. Я нічога не разумеў. Крэйна дала тлумачэньне:</br>
{{gap|1.5em}}— У нас ёсьць такая грандама, якую нехта назваў яшчэ грандотэльдама, а мы завем багародзіцай. У яе тры надта вучоныя сыны: адзін спэцыялісты па сельскай гаспадарцы, другі юрыст, трэйці нейкі дыплямат быў, адным словам, ня людзі, а багі. Яны, сыны, у Маскве і прыехалі сюды, каб усё сваё кодла забраць туды. Нават бабу стагоднюю забіраюць. Досыць жыць тут.</br>
{{gap|1.5em}}— Як прозьвішча іх? — запытаўся я.</br>
{{gap|1.5em}}— Багародзіца была два разы замужам. Першы раз была замужам за Курыцай, а другі раз за Курапатай. I сыны яе два ад Курыцы, а адзін ад Курапаты. Як Курыца, так і Курапата былі арандатарамі ў пані Більдзюкевічыхі і толькі за арэнду ў год плацілі 15.000 руб.</br>
{{gap|1.5em}}— Ого-го!
<center>'''V. ВУЖ ЗАКАХАНЫ'''</center>
{{gap|1.5em}}Вечарам у той дзень быў урачысты сход усіх прафсаюзаў. Я няўхільна працягваў {{абмылка|лалітыку|палітыку}} заваёвы сэрца Крэйны.</br>
{{gap|1.5em}}Сход быў у клюбе пры нардоме. Клюб быў цесны, на другім паверсе, і ад залі нардому быў аддзелены тонкімі шалёвамі, празь якія добра было чуваць усё, што рабілася ў нардоме. А там у гэты час адбывалася рэпэтыцыя да першамайскага спэктаклю, і людзі, якія прыймалі ўдзел, выварачвалі ўсе свае вантробы ад наплыву трагічных пачуцьцяў.</br>
{{gap|1.5em}}— Я заб’ю вас, як сабаку, генэрал! — крычаў нехта на сцэне.</br>
{{gap|1.5em}}— А-а-а! — задыхаўся другі ад злабы — гэта вы той самы анёл сьмерці, што зьдзекваўся над людзьмі!</br>
{{gap|1.5em}}На ўзвышшы ў клюбе стаяў засланы чырваньню стол і вакол яго вельмі нізкія лавы.</br><noinclude><references/></noinclude>
qeabc20x1mdqjvof3z4cypd6c43b0ej
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/28
104
6068
290506
252267
2026-06-28T15:35:10Z
RAleh111
4658
290506
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Taravyvan Adijene" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}У прэзыдыюм вызначылі 7 асоб: Крэйна высунула і маю кандыдатуру. Я зрабіў ёй пагрозу пальцам, але з прыемнасьцю пашоў і сеў. У прэзыдыюм абралі яшчэ жанчыну доктара, але яна адгаварвалася.</br>
{{gap|1.5em}}— У мяне на мястэчку цяжкія нарадзіны, і кажную хвіліну мяне могуць паклікаць.</br>
{{gap|1.5em}}— Тады і пойдзеце! — не згаджаўся сакратар райкому.</br>
{{gap|1.5em}}— Не, не і не! — змагалася доктарша. — Я лепш тут каля дзьвярэй сяду.</br>
{{gap|1.5em}}А сама акушэрцы ціха гаварыла, і я чуў гэта:</br>
{{gap|1.5em}}— Нялоўка мне, немаладой ужо, ісьці туды, ды сядзець куклай, глядзець на ўсіх.</br>
{{gap|1.5em}}Якая несьвядомасьць! — падумаў я. Калі мы ўсе селі за стол, дык не адразу змаглі вызначыць сакратара. Пры гэтым лавы не адпавядалі сваёй мэце: над сталом было добра відаць толькі нашы ілбы, а рот, нос і ўсё іншае было схавана ад вока прысутных. Хацелі мяне вызначыць за сакратара, але я прасіў устрымацца. Калі ўсё больш-менш супакоілася, і слова далі дакладчыку, я сеў збоку стала і пачаў асьцярожна глядзець на Крэйну. Побач зь ёю сядзеў бухгальтар РВК тав. Лін. Яго я прыкмеціў у райвыканкоме. У гэты дзень ён вельмі часта прыбягаў да Крэйны, нешта ціха гаварыў ёй, паказваў нейкія паперы, чытаў нейкія рэзалюцыі, тэзісы, мітусіўся, як уліцкаваны растратчык.</br>
{{gap|1.5em}}Лін быў досыць уважысты чалавек, у маіх гадох, бялявы, з доўгімі, пухнатымі як вафлі, вусамі, блакітна-шэрымі мяккімі, з масьлянай вільгацьцю вачыма і ружовым, як у сьвіньнёнка, тварам. Зірнуўшы на яго, адразу можна было канстатаваць, што гэты індывід мае значныя дасягненьні ў галіне сыстэматычнага паляваньня за ідэйяа трухлявымі, але чароўнымі мяшчаначкамі.</br>
{{gap|1.5em}}Мяне моцна разанула па сэрцы, калі я пераканаўся, што Лін (і прозьвішча як у сук улеплена!) зусім ня слухае дакладу, а шчыльна, як вуж, абкруціўся каля Крэйны і мілосна нешта напявае ёй. О, кваліфікаваная падла! Як я хацеў-бы ў той час ціхенька падабрацца да яго шапкай нявідкай і вострай іголкай калянуць яму язык ці стабілізаваны зад.</br>
{{gap|1.5em}}Пасьля дакладу былі запытаньні. У прэзідыюм было<noinclude><references/></noinclude>
4kwqv3d7zm9z2bju4azhufbbsohfhb5
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/29
104
6069
290510
30066
2026-06-28T16:35:47Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290510
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>пададзена 7 пісулек, у якіх прасілі растлумачыць, што азначаюць словы: пэрыфэрыя, квінтэсэнцыя, прызма, рацыяналізацыя, стабілізацыя, уцілізацыя і г. д.</br>
{{gap|1.5em}}Пасьля афіцыйнай часткі абвесьцілі перапынак. Чакалі канцэрту.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна выйшла з нардому. Я пасьпяшыў за ёю, бо хацелася хутчэй намацаць глебу для больш інтымных спраў. Але дзяўчына, вышаўшы з нардому, як вадою разьлілася.</br>
{{gap|1.5em}}Сумны, з пачуцьцём нейкай смолі на сэрцы, я накіраваўся за глухую сьцяну нардому. Тамака было цямрава, і толькі троху далей высоўваўся змрочны сілуэт сынагогі, за ёю сілуэт другой сынагогі і трэцяй. Будынак нардому да рэвалюцыі таксама быў сынагогай і самай пекнай з усіх 5 местачковых сынагог. Але ў 19 годзе, дзякуючы няўтомнай энэргіі і маньяцтву двох людзей — настаўніка Калабухі і старшыні рэўкому Беларыбкі — сынагога перавярнулася ў добра абсталяваны з дэкарацыямі і мэбляй нардом. Мне гаварылі яшчэ, як будавалі гэты нардом. Калі выканком зачыніў сынагогу і пачаў шукаць людзей, каб перарабіць яе на нардом, дык ніхто зь цесьляроў не пашоў на працу, ні яўрэі, ні хрысьціяне. I будавалі ўсё настаўнік Калабуха і старшыня Беларыбка. Зь імі яшчэ працаваў адзін чалавек, ды ён быў зусім глухі. I вось адзін раз, настаўнік Калабуха ўбіваў цьвік у самы кумпал сынагогі. Прыладзіў драбіны і пачаў моцна бухаць па цьвіку, але… драбіны пахіснуліся… Настаўнік затрымаўся на ўбітым цьвіку і павіснуў на сьцяне, а драбіны ўніз паляцелі. Ён закрычаў, але ніхто ня чуў… Зь ім працаваў і той глухі дзед, якому ўсё роўна было, ёсьць Бог ці няма. I ён ня чуў крыку «ратуйце». А з вуліцы ніхто ня прышоў, хоць, кажуць, і чулі ўсё гэта. Толькі выпадкова дзед узьняў вочы ўверх і ўбачыў, што трэба ратаваць. Цяпер часта апавядаюць гэту гісторыю.</br>
{{gap|1.5em}}Я стаяў у змроку каля сьцяны нардому і разьбіраўся ў сваіх думках. Было ціха. Ніхто сюды не заглядаў. Там, з другога боку нардому, чуўся тупат бязьлікай колькасьці ног.</br>
{{gap|1.5em}}Раптам мае вушы схапілі стрыманы дзявочы сьмех і нізкі гудлівы працяжны голас мужчыны. О, як затахала<noinclude><references/></noinclude>
lgf29syffgw1r2kiou5smdr7qsh9mq2
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/30
104
6070
290512
30068
2026-06-28T16:39:45Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */
290512
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>маё сэрца, як заварушыўся мой мазгавы апарат!</br>
{{gap|1.5em}}Яна! Яна! А зь ёю Лін!</br>
{{gap|1.5em}}Яшчэ больш прыціснуўся я да сьцяны, урос у яе. Два чорных цені прайшлі за нардом і спыніліся.</br>
{{gap|1.5em}}Лін, як жаба пяшчотная, вёў сваю лінію:</br>
{{gap|1.5em}}— Крэйна, каб ты ведала маю горкую долю, ты ніколі не сьмяялася-б зь мяне… Як убачыў я цябе, на ўсё забыўся! Ты прыгажэй за сонца (Сабачае мяса! — сказаў я сам сабе), мацней за магнэс! Калі гляджу я ў твае вочы, я забываюся на прафсаюз (Сьвіньнячае вуха! Сёньня-ж гаварыў: мы, шапялёўскі пралетарыят, павінны паказаць профдысцыпліну!), на абавязкі і бачу толькі цябе, Крэйна! Ты стаіш днём і ноччу перад вачыма…</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна яшчэ раз дзынкнула сьмехам.</br>
{{gap|1.5em}}— Глупства! — сказала яна яму, а ў мяне на сэрцы лёгка, лёгка зрабілася. — Гэта вар’яцтва! Ці ня сорамна табе дзяўчыну спакушаць? У цябе-ж, паважаны таварыш, жонка, трое з паловай дзяцей!</br>
{{gap|1.5em}}— Ты сьмяешся, а я не магу жыць безь цябе!.. Хочаш, Крэйна, кіну жонку, буду жыць з табой!</br>
{{gap|1.5em}}— Я зусім ня думаю аб гэтым. Ніколі гэтага ня будзе! — ціха сказала яна.</br>
{{gap|1.5em}}— А памятаеш Лютнянскае поле? Памятеш, сосны ў лесе шумелі, і мы з табой… Няўжо ня зьвернецца той час? Скажы, Крэйна!</br>
{{gap|1.5em}}— Мала што было! — ізь сьмехам адказала яна і зрабіла некалькі крокаў да нардому.</br>
{{gap|1.5em}}Лін схапіў яе за рукі, прыціснуў да грудзей і з запалам, якога не чакаў я, узмацніў сваё наступленьне:</br>
{{gap|1.5em}}— Крэйна, пашкадуй мяне! Ты мне патрэбна, як паветра, як жыцьцё. Я звар’яцею, калі ты ня будзеш кахаць мяне… Слухай! Ня хочаш запісацца, будзем жыць так…</br>
{{gap|1.5em}}— О, гэта вельмі проста… Ты думаеш, я гэтага баюся?</br>
{{gap|1.5em}}— Слухай, Крэйна! Цяпер маёй жонкі няма. Паехала да маткі. Кінем усё тут, пойдзем да мяне — пагаворым. Ніхто ня ўбача… Я адзін на ўвесь дом…</br>
{{gap|1.5em}}Лін задыхаўся.</br>
{{gap|1.5em}}— Дзе ты цяпер жывеш? — запытала раўнадушна Крэйна, а ў мяне, як полымем, грудзі абсмаліла. Гэта было<noinclude><references/></noinclude>
budcpjg788psumo5ur3i6esv8l94uko
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/31
104
6287
290515
32942
2026-06-28T16:43:50Z
RAleh111
4658
290515
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Renessaince" /></noinclude>нечаканае гора, ад якога паваліцца трэба было. Але я стаяў на месцы, як прыкалочаны да сьцяны.</br>
{{gap|1.5em}}— Жыву я цяпер у 5-ым мундоме, ведаеш там, каля барака! — сказаў Лін, і ў яго голасе мне пачулася перамога.</br>
{{gap|1.5em}}— Што-ж, пойдам! Пагляджу, дзе ты жывеш! — проста сказала яна. Лін радасна і ціха засьмяяўся, і сьмех яго быў, як у акулы імпэрыялізму.</br>
{{gap|1.5em}}У мяне як абарвалася што ў сяродку. — Дзяўчына вулічнага маштабу! — падумаў я, каб суцешыць троху сябе Што-ж? Другім можна — даб’юся і я гэтае асалоды!</br>
{{gap|1.5em}}Я бачыў, як Лін крывацмокам прыліп да Крэйны, і яны ціха прайшлі каля мяне, не заўважыўшы маёй прысутнасьці. На самым рагу народому Крэйна раптам вырвалася з цапаў Ліна і сур’ёзным голасам зьмяніла сытуацыю:</br>
{{gap|1.5em}}— Тут ёсьць невялікая перашкода! Ня быць таму, аб чым просіш ты! Хоць і не праціўны ты, хоць і прыгожы і прышоўся да спадобы іншым дзяўчатам, але я пашукаю лепшага!</br>
{{gap|1.5em}}І шпаркім крокамі, дзынкаючы сваім голасам, як балабончыкам, Крэйна пашла ў дзьверы нардому і кінула застылага, як слуп, Ліна ў поўнай расхлябанасьці.</br>
{{gap|1.5em}}— Ляцеў, як анёл, а ўдарыўся, як чорт! — ледзьве ня ў голас сказаў я, пераканаўшыся, што Лінаўскія прапановы не знайшлі практычнай рэалізацыі.</br>
<center>'''VI. У ШЭРАГАХ МЯШЧАН'''</center>
{{gap|1.5em}}Яшчэ з раніцы, як толькі сонца выступіла на арэну дзейнасьці, Крэйна і Зоя пачалі рыхтавацца да гэтай маёўкі. Яны не пайшлі на маніфэстацыю, бо ад Шкуліка атрымалі дырэктывы пячы ўсялякія не адпавядаючыя сур’ёзнаму моманту канфітуры, смажыць цялячыя зады і набываць для такой плоймы неабходныя прылады для зьнішчэньня ежы і пітва.</br>
{{gap|1.5em}}А я ў профсаюзных шэрагах пашоў на Пляц Волі. Па загаду начміла ўсе профсаюзы, арганізаваныя грамадзяне і школы выраўніліся ў карэ.</br>
{{gap|1.5em}}Парад прыймаў старшыня выканкому тав. Сом. У яго<noinclude><references/></noinclude>
6c9v9dbr56ewnveq6kp9b9mirpkkwk4
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/32
104
6396
290518
30070
2026-06-28T16:48:02Z
RAleh111
4658
290518
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Хомелка" /></noinclude>было радаснае аблічча, ён гогалем абыходзіў нашы шэргі, якія перад гэтым доўга выроўніваў у нітачку начміл. Я прыйшоў яму на дапамогу ў гэтым кірунку, і справа ў нас вельмі хутка пасунлася наперад. Тав. Сом кажны калектыў вітаў з пралетарскім сьвятам.</br>
{{gap|1.5em}}Потым адбыўся {{абмылка|мітынт|мітынг}}. Я выступіў з прывітальнай прамовай. Для свайго першага дэбюту ў Шапялёўцы я апрануў белую шаўковую з шырокім адваротамі кашулю і, замест гальштуху, завязаў шырокім бантам чырвоную шаўковую стужку. Я ўпэўнены, што ўсе заглядаліся на гэты нячувана-вялізны, крывава-прыгожы, бліскучы бант! Мяне гэта ўзнасіла на няведамую вышыню, і я з захапленьнем вітаў усіх. Грудзі шырока ўздымаліся, думкі шпарка варушыліся ў галаве, цэлы вадаспад слоў моцных, запальных ліўся сам сабою. На вялікі жаль, мне далі толькі 5 хвілін! Ці-ж можна было ўкласца ў гэты нікчэмны тэрін? І я, забыўшыся на ўсё, разышоўся на ўсю моц! Я страціў успрыйманьне часу, і мяне прымушаны былі спыніць, паслаўшы піянэра з папярэджаньнем…</br>
{{gap|1.5em}}Дзень на 100 процантаў адпавядаў нашым жаданьням, быў на дзіва цёплы, сонечны, павясноваму пахучы.</br>
{{gap|1.5em}}Удзельнікі маёўкі сабраліся а 3-яй гадзіне ў мясцовай школе. Згодна раней намечанаму пляну прышлі з рознымі клункамі, пакункамі, кайстрачкамі, бавульчыкамі. Жанчыны прымусілі мужчын выконваць ролю двохгорбых вярблюдаў, іх бязьлітасна нагрузілі і сьпераду і ззаду. Толькі мне неяк пашанціла. Крэйна ўсунула ў мае рукі нейкую мяшчанскую торбачку зь пяском, вагою ня больш 2 кілё. Я баўтаў ёю направа і налева.</br>
{{gap|1.5em}}Сабраліся ўсе, апрача тав. Сома, які прыслаў пісульку, што выяжджае на вёску.</br>
{{gap|1.5em}}Нашым правадыром зьявіўся начміл, які пад’ехаў на добрым вараным коніку. Да яго на каня па ўласнай ініцыятыве падсела жонка віннага кантралёра Сьмятаны-Бурчайлы, і наша прафсаюзнае войска пад камандаю гэтых верхавых сутуба дысцыплінавана рушылася ў дарогу.</br>
{{gap|1.5em}}За верхавымі ішла пара: сам Сьмятана-Бурчайла і жонка начміла Анэля з сынком-піянэрам Тэрорчыкам.</br>
{{gap|1.5em}}Бурчайла злосна паглядаў на жонку. Я разумею<noinclude><references/></noinclude>
jugu414nysal8mu4d2zyd746k97cf90
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/33
104
6639
290520
30071
2026-06-28T17:01:06Z
RAleh111
4658
290520
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Хомелка" /></noinclude>чалавека! На яго месцы я не дараваў-бы жонцы такога стопроцантнага глупства: сесьці вярхом на каня, ды яшчэ шчыльна прыхіліцца да статнай фігуры начміла! А муж няхай нясе рознае барахло: прымус, імбрычак і нават завівальную машыну! За гэта па голоўцы не пагладзіш!</br>
{{gap|1.5em}}Анэля-ж таксама была нездаволена, крытыкавала кажны крок верхавых, перакідвалася з мужам вострымі словамі.</br>
{{gap|1.5em}}Яе сынок Тэрорчык, відаць, хацеў праехацца з бацькам і пытаў у маткі:</br>
{{gap|1.5em}}— Чаго гэта «халер’я» прычапілася?</br>
{{gap|1.5em}}Пабачыўшы, што «халер’я» з канём не разлучыцца, хлопчык у канцы мястэчка пакідае нашу кампанію.</br>
{{gap|1.5em}}Уперадзе мяне ідуць настаўнікі Гыля і Юрлік і ўсю дарогу спрачаюцца аб шахматах. У Гылі невялікая лысінка, чорныя кучаравыя валасы на віскох, шальмаватыя і ў той-жа час сумныя вочы, пузаценькая фігура і ўпэўненая хада. У Юрліка жвавыя, шэрыя, зь нейкім вясёлкавым бляскам вочы, карпаты, у форме піпачкі, нос, цапкія, нібы што ўсё мацаюць, рукі і лёгкая, як у танцы, што падтопвае, хада. Ён да кажнага сказу і нават слова дадае нейкі сваяасаблівы атрыбут:</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта тое, як яго!</br>
{{gap|1.5em}}Я ніяк не размею Юрліка. Для яго толькі два замілаваньні ў жыцьці: прыгожыя дзяўчыны і шахматы. У першым кірунку я зусім разумею яго і ўхваляю яго чыннасьць, затое адносна другога нават не разумею, як можа чалавек хвалявацца гэтай мёртвай хадульнай справай?.. Усьлед за намі ідзе настаўніка Зязюлька з камсамольцам Дусікам, а Юрлік і вокам ня зірне — так завёўся з Гыляй у спрэчках.</br>
{{gap|1.5em}}— Як ты, разява, хадзіў?! — крычыць на Юрліка Гыля. — Ня ўмееш ты хадзіць! Я табе адразу мат прыляпіў-бы, каб ты, шэльма, ня скруціў!</br>
{{gap|1.5em}}— Калі я, гэта тое, як яго, скруціў? Нечым ваўку, гэта тое, як яго, дык лыкамі! — сьмяецца Юрлік, і яго сьмех выходзіць Гылю з роўнавагі.</br>
{{gap|1.5em}}— Ну, пабачыш! Пабачыш! Вось прыдзем у лес, раскладземся там, халера ты будзеш, калі ня возьмеш ад мяне мату.</br><noinclude><references/></noinclude>
rf5f3huxmsek5b0q3zsxvzwjsw1o3ym
Шаблон:Галоўная старонка/Стужка вікінавінаў
10
9254
290488
290430
2026-06-28T13:40:23Z
Gleb Leo
2440
290488
wikitext
text/x-wiki
<!-- Пішыце ў стужку пад гэтай палоскай -->
----
<div style="height:500px;overflow:auto;">
* {{Прапанаваны экспарт|Волаты (1929)}} 28.06.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Каспяровіч|Мікола Касьпяровіч]]''. «[[Волаты (1929)|Волаты]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)}} 26.06.2026 ''[[Аўтар:Усевалад Ігнатоўскі|Усевалад Ігнатоўскі]]''. «[[Кароткі нарыс гісторыі Беларусі (1925)|Кароткі нарыс гісторыі Беларусі]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)}} 24.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Adam Stankievič]]''. «[[U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi (1938)|U čeść 950-hodździa chryščeńnia Biełarusi]]», 1938
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)}} 23.06.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня (1935)|Да гісторыі беларускага палітычнага вызваленьня]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі}} 18.06.2026 ''[[Аўтар:Аркадзь Быкаў|Аркадзь Быкаў]]''. «[[Грашовы балянс сялянскай гаспадаркі Беларусі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Канстанцін Кернажыцкі|Канстанцін Кернажыцкі]]''. «[[Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной (1932)|Да гісторыі аграрнага руху на Беларусі перад імпэрыялістычнай вайной]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Вязьмо (1932)}} 12.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Вязьмо (1932)|Вязьмо]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)}} 08.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj (1863)|Piśmo ad Jaśka haspadara s pad Wilni da mużykow ziemli polskoj]]», 1863
* {{Прапанаваны экспарт|Weliki Hospodarv presławnych Narodow…}} 05.06.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Niewiadomy]]''. «[[Weliki Hospodarv presławnych Narodow…]]», 1648
* {{Прапанаваны экспарт|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)}} 04.06.2026 ''[[Аўтар:Аляксандр Цвікевіч|Алесь Галынец]]''. «[[Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне? (1926)|Вялікае апрашчэньне, ці вялікае ўдасканаленьне?]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Атрута (1927)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Максім Гарэцкі|Максім Гарэцкі]]''. «[[Атрута (1927)|Атрута]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|На чыгунцы (1928)}} 03.06.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[На чыгунцы (1928)|На чыгунцы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)}} 02.06.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. «[[Падарунак Беларускаму Жаўнеру (1920)|Падарунак Беларускаму Жаўнеру]]», 1920
----
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 30.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]''. «[[Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць (1903)|Гуторка об тым, куды мужыцкіе грошы идуць]]», 1903
* {{Прапанаваны экспарт|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)}} 30.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ (1928)|Ab fizyčnym wychawańni ŭ Biełarusaŭ]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Мэтодыка роднае мовы (1926)}} 27.05.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Канстанцін Міцкевіч]]''. «[[Мэтодыка роднае мовы (1926)|Мэтодыка роднае мовы]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Птушка на волі (1932)}} 20.05.2026 ''[[Аўтар:Вольга Сахарава|Ольга Сахарава]]''. «[[Птушка на волі (1932)|Птушка на волі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Гутарки аб неби и зямли (1907)}} 18.05.2026 ''[[:Катэгорыя:Творы невядомых аўтараў|Невядомы]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Карусь Каганец|Карусь Костровицки]]'' і ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|С. Шаулоўски]]''. «[[Гутарки аб неби и зямли (1907)|Гутарки аб неби и зямли]]», 1907
* {{Прапанаваны экспарт|Язэп Крушынскі (1929—1932)/2}} 16.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Язэп Крушынскі (1929—1932)/2|Язэп Крушынскі. Кніга другая]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|На крэсах усходніх (1933)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Ілья Гурскі|Ільля Гурскі]]''. «[[На крэсах усходніх (1933)|На крэсах усходніх]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)}} 15.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Казлоўскі|Uładysłaŭ Kazłoŭščyk]]''. «[[Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa (1927)|Fizyčnaje wychawańnie hramadzianstwa]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Салавей (1928)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Салавей (1928)|Салавей]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Ab teatry (1927)}} 14.05.2026 ''[[Аўтар:Станіслаў Грынкевіч|Stanisłaŭ Hrynkiewič]]''. «[[Ab teatry (1927)|Ab teatry]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/7}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/7|«Дзянніца», № 7]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/6}} 10.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/6|«Дзянніца», № 6]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/5}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/5|«Дзянніца», № 5]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/4}} 09.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/4|«Дзянніца», № 4]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Ветрагоны (1930)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Ветрагоны (1930)|Ветрагоны]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)}} 07.05.2026 ''[[Аўтар:Пётр Гарбацэвіч-Клінцэвіч|Пётар Гарбацэвіч]]''. «[[Полёнізацыя Заходняй Беларусі (1932)|Полёнізацыя Заходняй Беларусі]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/3}} 06.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/3|«Дзянніца», № 3]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Суд (1925, Вільня)}} 05.05.2026 ''[[Аўтар:Уладзіслаў Галубок|Уладыслаў Галубок]]''. «[[Суд (1925, Вільня)|Суд]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/2}} 05.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/2|«Дзянніца», № 2]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|На зломе (1925)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Янка Нёманскі|Янка Нёманскі]]''. «[[На зломе (1925)|На зломе]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|За двадцаць пяць гадоў (1928)}} 04.05.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[За двадцаць пяць гадоў (1928)|За двадцаць пяць гадоў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Дзянніца (1916)/1}} 03.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Дзянніца (1916)/1|«Дзянніца», № 1]], 1916
* {{Прапанаваны экспарт|Дзесяць (1930)}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Дзесяць (1930)|Дзесяць]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў}} 02.05.2026 ''[[Аўтар:Мікола Ільяшэвіч|Мікола Ільяшэвіч]]''. «[[Паходжаньне, старадаўнія весткі і антрополёгічныя адзнакі Беларусаў]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Полымя (часопіс)/1922/1}} 01.05.2025 ''[[:Катэгорыя:Калектыўныя творы|Суполка аўтараў]]''. [[Полымя (часопіс)/1922/1|«Полымя», № 1]], 1922
----
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданні (Бядуля, 1947)}} 29.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Змітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданні (Бядуля, 1947)|Апавяданні]]», 1947
* {{Прапанаваны экспарт|Апавяданьні (Бядуля, 1926)}} 27.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[Апавяданьні (Бядуля, 1926)|Апавяданьні]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Абдзіраловіч і Барыка}} 25.04.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Навіна]]''. «[[Абдзіраловіч і Барыка]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Smyk biełaruski (1908)}} 24.04.2026 ''[[Аўтар:Францішак Багушэвіч|Symon Reŭka s pad Barysowa]]''. «[[Smyk biełaruski (1908)|Smyk biełaruski]]», 1908
* {{Прапанаваны экспарт|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)}} 23.04.2026 ''[[Аўтар:Сяргей Паўловіч|Сяргей Паўловіч]]''. «[[Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы (1928)|Аб арганізацыі беларускае працоўнае школы]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|На зачарованых гонях (1927)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Змітрок Бядуля|Зьмітрок Бядуля]]''. «[[На зачарованых гонях (1927)|На зачарованых гонях]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Рэволюцыйным шляхам (1928)}} 16.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Рэволюцыйным шляхам (1928)|Рэволюцыйным шляхам]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Над ракою Арэсай (1933)}} 12.04.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Над ракою Арэсай (1933)|Над ракою Арэсай]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Вогнішча барацьбы (1930)}} 08.04.2026 ''[[Аўтар:Леапольд Родзевіч|Леапольд Родзевіч]]''. «[[Вогнішча барацьбы (1930)|Вогнішча барацьбы]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка}} 04.04.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Калосьсе (1935)/1936/4/З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка|З жыцьця і дзейнасьці Казімера Сваяка]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)}} 03.04.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімер Сваяк]]''. «[[Дзея маей мысьлі, сэрца і волі (1992)|Дзея маей мысьлі, сэрца і волі]]», 1992
----
* {{Прапанаваны экспарт|Бацькаў сын (1932)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Бацькаў сын (1932)|Бацькаў сын]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Бярозка (1923)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Ядвігін Ш.|Ядвігін Ш.]]''. «[[Бярозка (1923)|Бярозка]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Янка Канцавы (1924)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Казімір Сваяк]]''. «[[Янка Канцавы (1924)|Янка Канцавы]]», 1924
* {{Прапанаваны экспарт|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)}} 30.03.2026 ''[[Аўтар:Тамаш Грыб|Тамаш Грыб]]''. «[[И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года (Грыб)|И. И. Лаппо: Литовскій Статутъ 1588 года]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|1905 год (1926)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Уладзімір Ленін|Уладзімір Ленін]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Канстанцін Ламака|Канстанцін Ламака]]''. «[[1905 год (1926)|1905 год]]», 1926
* {{Прапанаваны экспарт|Hołas dušy (1949)}} 27.03.2026 ''[[Аўтар:Казімір Сваяк|Ks. K. Stepovič]]''. «[[Hołas dušy (1949)|Hołas dušy]]», 1949
* {{Прапанаваны экспарт|Кат у белай манішцы (1942)}} 13.03.2026 ''[[Аўтар:Кузьма Чорны|Кузьма Чорны]]''. «[[Кат у белай манішцы (1942)|Кат у белай манішцы]]», 1942
* {{Прапанаваны экспарт|Skarb (1927)}} 12.03.2026 ''[[Аўтар:Ян Васілеўскі (1885—1948)|Jan Wasileŭski]]''. «[[Skarb (1927)|Skarb]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[Rodnaja mowa ŭ światyniach (1929)|Rodnaja mowa ŭ światyniach]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|А што далей? (Шыла)}} 11.03.2026 ''[[Аўтар:Мікола Шыла|Мікола Шыла]]''. «[[А што далей? (Шыла)|А што далей?]]», 1948
* {{Прапанаваны экспарт|Ляля Мэнке (Луцкевіч)}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Ляля Мэнке (Луцкевіч)|Ляля Мэнке]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Стагодзьдзе новага беларускага друку}} 09.03.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Гадлеўскі|Вінцэнт Гадлеўскі]]''. «[[Стагодзьдзе новага беларускага друку|Стагодзьдзе новага беларускага друку]]», 1935
* {{Прапанаваны экспарт|11 ліпеня (1930)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Ілары Барашка|Ілары Барашка]]''. «[[11 ліпеня (1930)|11 ліпеня]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)}} 05.03.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Другое чытанне для дзяцей беларусаў (1909)|Другое чытанне для дзяцей беларусаў]]», 1909
----
* {{Прапанаваны экспарт|Сымон Музыка (1925)}} 28.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[Сымон Музыка (1925)|Сымон Музыка]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Лябірынты (1944)}} 26.02.2026 ''[[Аўтар:Вацлаў Ластоўскі|Вацлаў Ластоўскі]]''. «[[Лябірынты (1944)|Лябірынты]]», 1944
* {{Прапанаваны экспарт|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Фадзей Руткоўскі|Fadziej Rutkoŭski]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zabojstwa ŭ domie Nr. 37 (1936)|Zabojstwa ŭ domie Nr. 37]]», 1936
* {{Прапанаваны экспарт|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)}} 23.02.2026 ''[[Аўтар:Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч|Wincuk Marcinkiewicz]]''. «[[Ščeroŭskije dažynki, Kupałła (1910)|Ščeroŭskije dažynki, Kupałła]]», 1910
* {{Прапанаваны экспарт|Гудкі (1931)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Гудкі (1931)|Гудкі]]», 1931
* {{Прапанаваны экспарт|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)}} 20.02.2026 ''[[Аўтар:Сяргей_Замбржыцкі|Сяргей Замбржыцкі]]''. «[[«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа) (Замбржыцкі)|«На прасторах жыцьця» Тараса Гушчы (Я. Коласа)]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Гірт з воўчага логу (1930)}} 19.02.2026 ''[[Аўтар:Яніс Райніс|Яніс Райніс]]'', перакладчык: ''[[Аўтар:Язэп Дыла|Назар Бываеўскі]]''. «[[Гірт з воўчага логу (1930)|Гірт з воўчага логу]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|З літуанізмаў у беларускай мове}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Адам Станкевіч|Адам Станкевіч]]''. «[[З літуанізмаў у беларускай мове|З літуанізмаў у беларускай мове]]», 1939
* {{Прапанаваны экспарт|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)}} 17.02.2026 ''[[Аўтар:Антон Луцкевіч|Антон Луцкевіч]]''. «[[Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры (1921)|Пуцяводныя ідэі беларускае літаратуры]]», 1921
* {{Прапанаваны экспарт|Закаханая (Салагуб)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Алесь Салагуб|Алесь Салагуб]]''. «[[Закаханая (Салагуб)|Закаханая]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)}} 16.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі (1919, Горадня)|Асновы Дзяржаўнасьці Беларусі]]», 1919
* {{Прапанаваны экспарт|Напор (1933)}} 15.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Напор (1933)|Напор]]», 1933
* {{Прапанаваны экспарт|Гапонъ (1909)}} 13.02.2026 ''[[Аўтар:Мітрафан Доўнар-Запольскі|Мітрафан Доўнар-Запольскі]]''. «[[Гапонъ (1909)|Гапонъ]]», 1909
* {{Прапанаваны экспарт|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)}} 11.02.2026 ''[[Аўтар:Пятро Мятла|Пятро Мятла]]''. «[[Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе (1932)|Аб Таварыстве Беларускае Школы і яго барацьбе]]», 1932
* {{Прапанаваны экспарт|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Ігнат Дварчанін|Ігнат Дварчанін]]''. «[[Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны|Аб годзе нараджэньня Фр. Скарыны]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)}} 09.02.2026 ''[[Аўтар:Гаўрыіл Сушкін|Гаўрыіл Сушкін]]'', ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|ананімны пераклад]]''. «[[«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе (1930)|«Валынка» ў Адэскім астрозе ў 1904 годзе]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Адвечная песьня (1927)}} 08.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Адвечная песьня (1927)|Адвечная песьня]]», 1927
* {{Прапанаваны экспарт|400-лецьце Літоўскага Статуту}} 06.02.2026 ''[[Аўтар:Мікалай Шкялёнак|Мікалай Шкялёнак]]''. «[[400-лецьце Літоўскага Статуту|400-лецьце Літоўскага Статуту]]», 1929
* {{Прапанаваны экспарт|Zyla Karalewič (1937)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Сцяпан Васільчанка|Sciapan Wasilčenko]]'', перакладчык: ''[[:Катэгорыя:Ананімныя пераклады|M. Š]]''. «[[Zyla Karalewič (1937)|Zyla Karalewič]]», 1937
* {{Прапанаваны экспарт|На рубяжы (1925)}} 03.02.2026 ''[[Аўтар:Якуб Колас|Якуб Колас]]''. «[[На рубяжы (1925)|На рубяжы]]», 1925
* {{Прапанаваны экспарт|Alenčyna wiasielle (1923)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Зязюля|Андрэй Зязюля]]''. «[[Alenčyna wiasielle (1923)|Alenčyna wiasielle]]», 1923
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 02.02.2026 ''[[Аўтар:Янка Купала|Янка Купала]]''. «[[Шляхам жыцьця (1923)|Шляхам жыцьця]]», 1923
----
* {{Прапанаваны экспарт|Устаноўка (1930)}} 25.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Устаноўка (1930)|Устаноўка]]», 1930
* {{Прапанаваны экспарт|Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)}} 24.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Сшытак вершаў (Александровіч, 1938—1946)|Сшытак вершаў (1938—1946)]]», 1946
* {{Прапанаваны экспарт|На загонах (1928)}} 23.1.2026 ''[[Аўтар:Васіль Каваль|Васіль Каваль]]''. «[[На загонах (1928)|На загонах]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Сьцежкі-дарожкі (1928))}} 21.1.2026 ''[[Аўтар:Міхась Зарэцкі|Міхась Зарэцкі]]''. «[[Сьцежкі-дарожкі (1928)|Сьцежкі-дарожкі]]», 1928
* {{Прапанаваны экспарт|Руска-беларускі слоўнік (1937)}} 20.1.2026 ''[[Аўтар:Андрэй Александровіч|Андрэй Александровіч]]''. «[[Руска-беларускі слоўнік (1937)|Руска-беларускі слоўнік]]», 1937
----
{{справа|''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2012|2012]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2013|2013]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2014|2014]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2015|2015]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2016|2016]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2017|2017]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2019|2019]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2020|2020]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2021|2021]], ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2022|2022]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2023|2023]]'', ''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2024|2024]]''
''[[Вікікрыніцы:Стужка вікінавінаў/2025|2025]]''}}
</div><noinclude>[[Катэгорыя:Шаблоны для галоўнай старонкі]]</noinclude>
eo77ihlbggs58d0kij78nh01qe5pr2p
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/34
104
10631
290523
33002
2026-06-28T17:10:48Z
RAleh111
4658
/* Не вычытаная */
290523
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}Я запытаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Няўжо вы захапілі?</br>
{{gap|1.5em}}Жанчыны з жахам паўторваюць маё запытаньне.</br>
{{gap|1.5em}}— А як-жа? Што-ж мы, гэта тое, як яго, будзем рабіць у лесе? — пытае Юрлік.</br>
{{gap|1.5em}}О, няшчасны сьляпец! Ня ведае, што рабіць у лесе вясною!</br>
{{gap|1.5em}}Я не адступаўся ад Крэйны і зь неаслабнай энэргіяй вёў сваю амурную лінію. Як прайшлі мы мястэчка, перашкодай на маім шляху зьявіўся Ягор Гарачы, загадчык нардому. Яго лічылі мясцовым паэтам і часта называлі Пушкінзонам. Ён меў калматую, альховага колеру, галаву, падсьлёпватыя мышыныя вочы, жарабячы голас і нізкі, ліліпуцкі крываногі рост. Ён дагнаў нас і пачаў вінталём круціцца каля Крэйны. Ён хацеў усю ўвагу Крэйны ад мяне перацягнуць на сваю кургузую асобу. Доўга дэклямаваў верш, які пачынаўся словамі:</br>
{{gap|1.5em}}— Сэрца ня хоча стрымаць</br>
{{gap|1.5em}}Радасьці кіслай і сіняй!</br>
{{gap|1.5em}}За намі ішоў яшчэ тэлефаністы Сьвердзялюк з тэлефаністкай Горбік. У яе я заўважыў выдатныя грудзі, павеўны стан, гітарны голас, у яго — доўгі і тоўсты нос, моцныя лыткі, нізкі, троху хрыпаты, бас. Маёвачнікаў было шмат, усіх ня пералічыш. Мяне вельмі задзівіла тая акалічнасьць, што судзьдзя Торба ўсю сваю ўвагу накіраваў на Зою, тую самую, якую ён абазваў аднаднёўкай. Цяпер-жа ён добрымі вачмі аглядаў яе і ціха ўсьміхаўся.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Торба мае два абліччы. На судзе перад усімі выступае яго арганізацыйна добра аформленая фігура: высокі рост, непамерна-вялікія рукі, шырокія, магутныя грудзі, роўныя, белыя, як часнок, зубы, зусім голенае, дабрадушна-сур’ёзнае аблічча. Гэта выклікае нейкую апрыорную спагаднасьць да яго. Калі я першы раз пабачыў яго ў судзе, я ў думках падкрэсьліў тэзіс: чалавек з такімі прыроднымі перавагамі ня можа быць несправядлівым.</br>
{{gap|1.5em}}У той-жа час, як бліжэй пазнаёміўся я зь ім, судзьдзя — вясёлы чалавек, пракуда, філёзаф, які заўсёды здольны выкінуць фортэль, зрабіць дзівацтва, кінуць на агульнае<noinclude></noinclude>
puci0e3l751460r0k258tzscxcg7qr9
Запіскі Самсона Самасуя
0
13932
290524
131007
2026-06-28T17:13:06Z
Gleb Leo
2440
Замена старонкі на '{{загаловак | назва = Запіскі Самсона Самасуя | аўтар = Андрэй Мрый | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = | год = 1929 год | анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах. }} * {{Скан|Запіскі Са...'
290524
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Запіскі Самсона Самасуя
| аўтар = Андрэй Мрый
| секцыя = Раман
| папярэдні =
| наступны =
| год = 1929 год
| анатацыі = На дадзенай старонцы сабраныя ўсе варыянты гэтага твора, якія ёсьць на Вікікрыніцах.
}}
* {{Скан|[[Запіскі Самсона Самасуя (1953)|Запіскі Самсона Самасуя]]|Андрэй Мрый.pdf}} {{Fine|Мюнхэн: Выдавецтва Бацькаўшчыны, 1953}}
[[Катэгорыя:Проза Андрэя Мрыя]]
[[Катэгорыя:Раманы]]
[[Катэгорыя:Сатырычная проза]]
[[Катэгорыя:Творы, цэнзураваныя ў СССР]]
[[Катэгорыя:Спісы рэдакцый]]
1bq2xi5f2pdl7b4c32flxyiimm8l5nb
Старонка:Волаты (1929).pdf/16
104
124892
290536
289621
2026-06-28T18:37:06Z
RAleh111
4658
290536
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|2em}}Такім чынам, з усіх гэтых даных сам сабой выцякае вывад, што на
тэрыторыі Беларусі побач з іншымі назвамі курганоў існуе называньне іх
валатоўкамі. Бясспрэчна гэта ўстаноўлена паводле старога адміністрацыйнага падзелу для нова-аляксандраўскага павету ковенскай губ.; сьвянцянскага, дзісьненскага, вілейскага і лідзкага паветаў віленскай губ.; слонімскага павету горадзенскай губ.; слуцкага, менскага, барысаўскага, ігуменскага бабруйскага, мазырскага і рэчыцкага паветаў менскай губ.; гомельскага, рагачоўскага, быхаўскага, чэрыкаўскага, клімавіцкага, магілеўскага, чавускага, сянскога, аршанскага, горкаўскага і амсьціслаўскага паветаў магілеўскай губ.; смаленскага павету смаленскай губ.; вяліскага, віцебскага,
гарадоцкага, себескага, полацкага, лепельскага, дрысенскага, нэвельскага,
{{Няма выявы}}
дзьвінскага паветаў віцебскай губ. і апочацкага павету пскоўскай губ. Хоць весткі Польскай акадэміі навук (Кракаў) і лічаць, , што граніц іх
(валатовак. М. К.) распаўсюджаньня зараз яшчэ ня можна дакладна вызначыць“[[Волаты (1929)/Увагі#42)|<sup>42</sup>)]], але разам з тым, яны дазваляюць дапусьціць, што ў віленскім і ашмянскім паветах віленскай губ. і ў наваградзкім павеце менскай губ. таксама існуе называньне курганоў валатоўкамі, тым больш, што гэтыя паветы, як відаць з маёй картаграмы называньня курганаў
валатоўкамі[[Волаты (1929)/Увагі#43)|<sup>43</sup>)]], знаходзяцца паміж паветамі, у якіх згодна Пакроўскага
і сабраных мной вестак такое называньне існуе. Пакуль што докумэнтальна ня выяўлена называньне курганоў валатоўкамі на крайнім захадзе Беларусі, дзе яно, мабыць, і абрываецца, а таксама ў б. б. пінскім павеце менскай губ. і ў красьнінскім і парэцкім паветах смаленскай губ., якія белымі плямамі выглядаюць на картаграме і выклікаюць некаторую магчымасьць існаваньня называньня курганоў валатоўкамі і тамака.</br><noinclude></noinclude>
govnaao9g519bhuzx5t3lghrttlgtcs
Старонка:Волаты (1929).pdf/22
104
124904
290537
289646
2026-06-28T18:38:17Z
RAleh111
4658
290537
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>храбрасьці вільцаў, адзначыў, што яны леўтыкамі (люцічамі) яшчэ называюцца. Гэта-ж адзначаў і Гельмальд[[Волаты (1929)/Увагі#85)|<sup>85</sup>)]] і іншыя.</br>
{{gap|2em}}Разам з тым усе яны — і Кароль Альфрэд[[Волаты (1929)/Увагі#86)|<sup>86</sup>)]], Адам Брэменскі[[Волаты (1929)/Увагі#87)|<sup>87</sup>)]] і Гельмальд[[Волаты (1929)/Увагі#88)|<sup>88</sup>)]] і інш. вызначалі краіну волатаў значна заходней, чым Птолёмэй, а ўласна ў Памор‘і ў Батавіі, у Брытаніі і галоўным чынам каля Одры. Праўда, географ равенскі ў сваім месцы ўспамінае раку Люту[[Волаты (1929)/Увагі#89)|<sup>89</sup>)]] на ўсход ад Віслы, якая сваёй назвай нагадвае люцічаў, ды географ баварскі гаворыць, што „люцічы маюць 98 гарадоў“[[Волаты (1929)/Увагі#90)|<sup>90</sup>)]] дзесь пасярод славян рускіх, а Константын Парфірагэнэці, гаворачы аб месцапалажэньні „Харавоі блізка да Расіі“, адзначае, што месцапалажэньне „Іаўдзіертым мяжуе з мяйсцовасьцямі, што плацяць дань старонцы Расіі, с Ульцінамі, Драўляўнамі,
{{Няма выявы}}
Ленцэніанамі і рэштай славян“[[Волаты (1929)/Увагі#91)|<sup>91</sup>)]]. Але гэтыя весткі вельмі бедныя і могуць толькі нагадваць аб волатах дзесь каля драўлян, г. зн. недалёка ад птолёмэевых велетаў.</br>
{{gap|2em}}Амаль усе першакрыніцы сьведчаць аб тым, што волаты былі народам славянскага племені. Шафарык на сваім месцы прыводзіць цэлы шэраг
цытат з гэтых першакрыніц, ад Эйнгарда да Длугаша[[Волаты (1929)/Увагі#92)|<sup>92</sup>)]], якія навочна паказваюць прыналежнасьць волатаў да славян.</br>
{{gap|2em}}Ня гледзячы на гэта сярод новачасных пісьменьнікаў няма адназгоднасьці ў поглядах на этнографічную прыналежнасьць волатаў, а таксама на месца знахаджэньня птолёмэевых велетаў.</br>
{{gap|2em}}Гэта ў значнай меры залежыць ад таго, што Птолёмэй зьмясьціў сваіх волатаў там, дзе як лічыць большасьць спэцыялістых — Шафарык[[Волаты (1929)/Увагі#93)|<sup>93</sup>)]], Нідэрле[[Волаты (1929)/Увагі#94)|<sup>94</sup>)]], Забелін[[Волаты (1929)/Увагі#95)|<sup>95</sup>)]], Сапуноў[[Волаты (1929)/Увагі#96)|<sup>96</sup>)]] і інш., — спрадвеку жылі жмудзіны і
латышы. А раз волаты зьмешчаны на месцы апошніх, то вельмі спакусьліва агаласіць іх літоўцамі, латышамі, або, нават, фінамі. Так і прабавалі рабіць шэраг дасьледчыкаў, як напр., Мюленгоф, Росіна, Пэрвольф і інш[[Волаты (1929)/Увагі#97)|<sup>97</sup>)]]. З імі згаджаўся і Весялёўскі, лічачы волатаў айстамі. Для гэтага яму прышлося ўтварыць тэорыю, згодна якой імя волатаў — айстаў было перанесена на славянскія народы ля Одры[[Волаты (1929)/Увагі#98)|<sup>98</sup>)]].</br><noinclude></noinclude>
01in8d9sxn0esw3q0gjbwywue6j7665
Старонка:Волаты (1929).pdf/100
104
124905
290539
290226
2026-06-28T18:45:16Z
RAleh111
4658
290539
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>począwszy, do takich koryfeuszów, jak Zeuss i Mullenhof, w Letwai przeobražali, by z niej nazwę Litwy wycisnąć“.
==={{x-smaller|77)}}===
{{gap|2em}}Беларуская акадэмія навук (Менск). Архіў Катэдры Этнографіі, № 526, паведамленьні навуковых устаноў і паасобных вучоных аб волатах, ст. 10.
==={{x-smaller|78)}}===
{{gap|2em}}Ю. В. (В. Ластоўскі). Нашы гарады. II Вільня. „Наша Ніва“, Вільня 1915, № 24. Пар. Юры Верашчака. У справе номэнклятуры Менску. „Беларусь“, Менск 1919, № 44 (71). Пар. Я. Лёсік. Літва-Беларусь (Гістарычныя выведы) „Школа и культура
Советской Белоруссии“, Менск 1921, № 1-2, беларускі аддзел, ст. 12-22. Пар. прыказку: „лютва ішла — пакойнікаў харанілі“ з дарагабускага і ельнінскаго пав. Смаленскай губ. — Беларуская акадэмія навук. Архіў катэдры этнографіі. № 526, паведамленьні навуковых устаноў і паасобных вучоных аб волатах, ст. 37.
==={{x-smaller|79)}}===
{{gap|2em}}Бібліотэка Беларускай акадэміі навук (Менск), інв. С42. Пар. I. Lelewel. Atlas do dziejów polskich. Warszawa 1829 і інш.
==={{x-smaller|80)}}===
{{gap|2em}}Пар. І. П. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 82 і наст., 108 і інш.
==={{x-smaller|81)}}===
{{gap|2em}}Гэта карта адноўлена мной тутака з Lubor Niederle. Słovanské starozitnosti, dil I, svazek II, v Praze 1926, ст. 351.
==={{x-smaller|82)}}===
{{gap|2em}}Lubor Niederle. Slovanské starožitnosti, dil I, svazek II, v Praze 1926 ст. 367-369. Птолёмэй:</br>
{{gap|2em}}8. ’Eλάττονα δἐ ἔ<span style="font-family:Symbol; font-size: 110%;">J</span>νη νέμεται τὴν Σαρματίαν παρὰ μἑν τὸν Οὐἲστούλαν ποταμὸν ύπὸ τοὺς Οὐενέδας Γύ<span style="font-family:Symbol; font-size: 110%;">J</span>ωνες, εἶτα Φίννοι εἶτα Σούλωνες ύφ’ οὓς Φρουγουνδίωνες, εἶτα Αὐαρινοι παρὰ τὴν xεφαλὴν τοῦ Οὐἲστοἰλα ποταμοῦ. ὐφ’ οὕς ’Όμβρωνες, εἶτα ’Αναρτοφράxτοι εἶτα Βουργίωνες εἶτα ’Αρσιῆται, εἶτα Σαβῶxοι, εἶτα Πιενγῖται xαι Βίεσσοι παρὰ Καρπάτην τὸ ὄρος.</br>
{{gap|2em}}9. Τῶν δὲ εἰρημένων εἰσὶν ἀνατολιxώτεροι ὑπὸ μὲν τοὺς Οὐενέδας (πάλιν) Γαλίνδσι xαὶ Σουδινοὶ xαὶ Σταυανοι μέχρί τῶν ’Αλανῶν ὑφ’ οὕς ’Ιγυλλίωνες, εἶτα Κοιστοβῶδαι xἀὶ Τρανσμοντανοι μέχρι Πευxινῶν ὀρέων.</br>
{{gap|2em}}10. Πάλιν δὲ τὴν μὲν ἐφεξῆς τῷ Οὐενεδιxῷ xόλπῳ παρωxεανῖτιν xατέχυοσιν Οὐὲλται, ὑπὲρ οὓς ’Όςιοι, εἶτα Κάρβωνες ἀρxτιxώτατοι, ῶν ἀνατολιxώτεροι Καρεῶται xαὶ Σάλοι ὑπὸ τούτους xαὶ Γέλωνες xαὶ ‘Ιππόποδες xαὶ Μελάγχλαινοι ὑφ’ οὓς ’Αγάθυρσοι εἶτα ’Άορσοι xαὶ Παγυρῖται ὑφ’ οὓς Σαύαροι xαὶ Βοροῦσxοι μέχριxῶν ‘Ριπαίων ὀρέων. εἶτα ’Άxιβοι xαὶ Νάσxοι, ὑφ’ οὓς Οὐιβίωνες xαὶ ’Ίδραι xαὶ ὑπὸ τοὺς Οιὐβίωνας μέχρι τῶν ’Αλανῶν Στοῦρνοι, μεταξὺ δὲ τῶν ’Αλανῶν xαὶ ‘Αμαξοβίων Καρίωνες xαὶ Σαργάτιοι xαὶ παρὰ τὴν ἐπιστροφὴν τοῦ Τανάἲδος ποταμοῦ ’Όφλωνες xαὶ Ταναἲαι ὑφ’οὓς ’Όσιλοι μέχρι τῶν ‘Ρωξολανῶν μεταξὺ δὲ τῶν ‘Αμαξοβίων xαὶ τῶν ‘Ρωξολανῶν ‘Ρευxανάλοι xαὶ ’Εξωβυγῖται xαὶ πάλιν μὲν Πευxινῶν xαὶ ‘Ρωξολανῶν Χοῦνοι, xαὶ, ὑπὸ τὰ δρη’ Αμάδοxοι xαὶ Ναυάροι.
==={{x-smaller|83)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга III, Москва 1848, ст. 87: „Древнейшие источники, в коих упоминается о поморских велетах, суть разные немецкие летописи начала IX стол., а именно: Annal Nazariani, Lanreschamenses, Petavienses, S. Amandi, Guelerbytani, Laurissenses, Einhardi, Fuldens,, Betriniam, Ghron Moissiak., Theuni Vita Hludovici imper., Annal. Pzudentii Trecens, и т. д. В другой половине IX и в течение X и XI столетий имя и деяния их звучат почти у всех германских историков, напр., баварского землеписца, поэта Соксона, Альфреда, в Ann. Alaman. Weingard, Augiens, Витекинда, Дитмара, Ноткера, Адемара, Германа Котракта, в Ann S. Galens. major, у Адама Бременского, летописца Саксона, Гельмольда, и др.“.
==={{x-smaller|84)}}===
{{gap|2em}}А. Н. Веселовскій. Русскіе и вильтины в саге о Тидреке Бернском (Веронском), СПБ 1906, ст. 13, увага I: „Eingardi, Vita Caroli, Pertz, Mon. Germ. II, 449: Ad litus australe Sclavi et Aisti et aliae diversae incolunt nationes, inter quas vel praecipui sunt, quibus tunc, a rege bellum inferebatur, Weletabi; Annales ad a. 789: natio quaedam sclavenorum… qual propia lingua Welatabi, francisca autem Wilzi vocantur (то же, под тем-же годом и в Vita Caroli)“.
==={{x-smaller|85)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга I, Москва 1898, ст. 40, увага 17: „Adam Brem. c. 140. Cum multi sint Winulorum populi, fortitudine celebres, soli quatvor sunt, qui ab illis Wilzi, a nobis vero Leuticii dikuntur, inter quos de nobilitate potentiaque contenditur. Helmold. Chron. Slav. 1, I, с. 2. Hi quatuor populi (Kyzini, Cikcipani, Tholenzi et Rhedari), a fortitudine Vilzi sive Lutici appellantur“. Пар. тамсама, кніга 3, Приложения: сведетельства о древних славянах: Гельмольд, ст. 108: „Hi quatuor populi Wilzi sive Luticl appellantur“.</br><noinclude></noinclude>
sgb36ql0gxkez82zcwv5irtklp9g9o3
Старонка:Волаты (1929).pdf/101
104
124940
290538
290227
2026-06-28T18:44:33Z
RAleh111
4658
290538
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
==={{x-smaller|86)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянския древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго Москва 1848. Том II, книга 3, приложения. Сведетельства о древних славянах, Король Альфред, ст. 66: „Und im Westien der Alt-Sachsen ist die Elbmündung und Priesland, und nordwestlich von da ist eas Land, das man Augeln (Angle) heisst und Sillende unde ein Theil der Dänen (Dena), und nörlich davon (von den Alt-Sachsen) ist Obotriten-Land (Aprdrede), und nordöstlich die Wilten (Vyite), die man Aefeldan heisst, und östlich von da ist das wendische Lane (Vinedaland), das man Syssyle heisst, und südöstlich et was entfernt,
die Märer (Maroaro)“.
==={{x-smaller|87)}}===
{{gap|2em}}Тамсама Адам Бременский, ст. 95: „Ultra Leuticos, qui alio nomine Wilzi dicuntur, Oddora flumen occurit, amnis ditissimus slavanical regionis“; ст. 96: „Alter enim, id est oddora, vergens in boream, per medios Winulorum transit populos, donec perveniat ad iuminem ubi Pomeranos dividit a Wilzis“; ст. 97: „Ad litus autem australe slavi, Haisti aliaqus diversae incolunt nationes, inter quos praeoipui sunt welatabi, qui et Wilzi dicuntur“; ст. 98: „Inde Wilzl et Leuticii sedes habent usque ad Odoram fluvtum; trans Odoram autem comperimus degere Pomeranos. Deinde lutissima Polanorum terra diffunditur, cujus
terminum docunt in Ruzziu regnum connecti“.
==={{x-smaller|88)}}===
{{gap|2em}}Тамсама, Гельмольд, ст. 107: „Alter fluvius, id est Odora, fergens in Boream, transit per medios Vinulorum populos, dividens Pomeranos a Wilzis; in cujus ostio, qua Balticum alluit pelagus, qucndam fuit nobilissima civitas Winneta, praestans celeberrimam stationem barbaris et Graecis, qui sunt in circuitu“.
==={{x-smaller|89)}}===
{{gap|2em}}Тамсама, Землеписец Равенский, ст. 57: „Per quam patriam inter cetera transcunt flumina, quae quae dicuntur, flavius maximus, qui dicetur Vistula, quia nimis undosus
in Oceano mergitur: et fluvius cui nominatur Lutta“. Карта ўзята намі з „Wisł’ы“, т. XVIII, ст. 5, Варшава 1904, ст. 267.
==={{x-smaller|90)}}===
{{gap|2em}}Тамсама, землеписец Баварский, ст. 70: „Lendizi habent ciuitates XCVIII“.
==={{x-smaller|91)}}===
{{gap|2em}}Тамсама, XX, импер. Канстантин VI Багрянородный, ст. 81:</br>
{{gap|2em}}Kφ. XXXVII. Περι τοῡἔ <span style="font-family:Symbol; font-size: 110%;">J</span>νους
τῶν Παζιναxιτῶν. — Τὸ δὲ <span style="font-family:Symbol; font-size: 110%;">J</span>ίμα Χαροβόη πλησιάζει τῆ ‘Ρωσία, τὸ δὲ <span style="font-family:Symbol; font-size: 110%;">J</span>έμα ’Ιαβδιερτὶμ πλησιάζει τοῖς ὐποφόροις χωρίοις χώρας τῆς ‘Ρωσίας, οῖς τε Οὐλτίνις xαὶ Δερβλενίς xαὶ Δενζενίνοις xαὶ τοῖς λοιποῖς Σxλάβαις.
==={{x-smaller|92)}}===
{{gap|2em}}Р. І. Шафарик. Славянския древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, ст. 83: „Эйнгард, свидетель близкий и, самым лучшим образом, знавший предмет свой, говорит о них следующее: „Natio quaedam sciavenorum est in Germania,
sedens super litus Oceani, quae propria lingua welatabi (в рукоп. и weletabi), francica autem wiltzi vocatur“. B другом месте почти тоже самое повторяет он, с небольшой
только переменой слов: „Sclavis qui nostra consuetudine wilzi, proprie vero, id est sua locutione, welatabi (в рукоп. тоже welctabi) dicuntur bellum illatum est“ і увага 5 да
гэтага: „Einh. Ann. a. 789, ap. Pertz I, 175, id, vita Kar. M. c. 12. ap. Pertz. II, 449. Подобным же образом выражается и Ann. Saxo a. 952. Weletabi, qui et wilzi dicuntur. Notkerus Lablo (ум. 1022) Paraphr. in. Mart. Cap, ap. Pertz II. 138, n. 75. Yullitabi, die in Germania sizzent, tie wir vuilze heizen“; увага 6: Ann. s. Amandi a. 789. Contra wulzis in
wenedonia. Ann. Petav. in winetes… in wilcia. Ann. Lauresh. Ad Sklavos qui dicuntur wilti. Ann. Alam. insclavos in wilcia. Ann. Guelferb. Regem sclavorum nomine Dragomit et ipsius
wiltiam. Ann. Weingart. Jn sclavos qui dicuntur vulsi (ниже пад 812 г. Ad illos sclavos qui dicuntur wilti). Einh. Ann. Fuld. sclavorum qui vocantur wilzi terram (все под 789 г.). Ann. s. Gall, maj. maj. a 995, aq. Pertz. I. 81. Saxones et sclavi qui dicuntur „Weletabi. Так и у многих других летописцев“; увага 7; „Dlugosz. I. III. p. 244. Liutici quoque populi genus a slavis et Polonis ducentes“. Тамсама, приложения. Сведетельства о древних славянах, XXIII, Нестор (род. 1056; ум. ок. 1116), ст. 100; „словѣни же ови пришедше сѣдоша на вислѣ и прозвашася ліахове; а отъ тѣхъ ліаховъ прозвашася поліане, ліахове друзии лутичи ини мазовшане, ини поморане“, і інш.
==={{x-smaller|93)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянския древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том I, книга 3, Москва 1838, ст. 132-134: „Народы литовские обитали, как сказано, с незапамятного времени в нынешней своей земле (Разумеется, что здесь речь идет вообще о родине их за Карпатами, нимало не представляя точного определения границ ее, которые в разное время то раздвигались, то суживались, и переносились на другое
место), соседя с Виндами или Славянами, и скрываясь то под именем ближайшего по происхождению к ним племени Виндского, то под немецким географическим названием Эстіев, т. е. людей, живущих на восток. Это доказывается с одной стороны, невозможностью прибытия их туда откуда-бы ни было, в известное историческое время, именно по Р. Х., а с другой очевидными и верными историческими следами и остатками существования их в теперешней стороне. Мы не станем распространяться о невозможности прихода Литовцев в позднейшее время в за-Карпатскую их родину из Южной Европы или Азии: в этом беспристрастный читатель сам собой может увериться. Если бы это
племя было великое, славное, воинственное, то без сомнения в древней истории {{перанос пачатак|сохра|нились}}<noinclude></noinclude>
oapccxtndc6cgq3l1avjrb286xkmn20
Старонка:Волаты (1929).pdf/106
104
125239
290540
290140
2026-06-28T18:46:35Z
RAleh111
4658
290540
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
==={{x-smaller|122)}}===
{{gap|2em}}Пар. П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том. I, книга 3, Москва 1838, ст. 269: „Скупость на известия о деяниях древних славян имеет свои причины, с одной стороны в нравственных свойствах, с другой в географическом положении народов племени славянского, и обоими, без малейшего ущерба чести и славы предков наших достаточно об‘ясняется. Вникнув хорошо в историю древних славян видим, что они были люди кроткие, спокойные, любившие земледелие, ремесла и торговую промышленность, всегда охотнее защищавшие свой быт, нежели заботившиеся о покорении, гораздо менее прославились у иноземных историков, особенно греческих и римских, обыкновенно следивших громы битв, и мало уважавших тихое величие народов, чем другие народы, занимавшиеся грабительством и покорением света, чем соседи и обидчики их скифы, сарматы и т. п.“.
==={{x-smaller|123)}}===
{{gap|2em}}123) Пар. тамсама, ст. 272-273: „И потому славяне славились оружием в своей родине; и без сомнения уже в это время происходили лютыя кровавыя битвы на Висле, Березине и Днепре: а что современная история не говорит нам о них, то причины этого следует искать в недостатке собственного бытописания, отдалении севера от исторической мастерской греков и римлян, недоступности закарпатских краев с этой стороны Европы, одним словом, в укрытии от глаз южных европейцев деяний славян.
Древние славяне, хотя издавна имели свое собственное письмо, но, подобно немцам, весьма редко употребляли его, но оно назначалось больше всего для начертания священных таинств и законов на рунических досках; а сочинение книг, столько уже в это время процветавшее у греков и римлян, вовсе не имело у них никакого места. Так-же,
к сожалению, ничего не осталось нам и от народных песен и сказаний того времени, коими славяне, без сомнения, обиловали, и коих пусть недостаточно было-бы в историческом отношении для представления верного образа деяний предков наших, но по крайней мере они показали-бы глазам нашим внутреннее состояние жизни их в мифопоэтическом покрове, как скандинавские сказания немцев“.
==={{x-smaller|124)}}===
{{gap|2em}}Пар. А. Сапунов. Река Западная Двина, историко-географический обзор, Витебск 1893, ст. 15: „Что греки и римляне находились в торговых сношениях с обитателями янтаръного балтийского прибрежья доказывают многия найденные на этом пути монеты: афинския, фазоския, сиракузския, македонския, римския“.
==={{x-smaller|125)}}===
{{gap|2em}}О. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 210-211: „Велеты, побелорусски и русски велоты, порусски волоты, понемецки Wilten, Wilzen, сильная и знаменитая ветвь славян в разных местах: 1) первоначально в нынешней Литве, в окрестностях Вильны и Вилькомира… 2) Потом на балтийском поморье, негде от устья Вислы к северу, у Птоломея (175—182) Oὺελται, Veltae… з) в Поморье, в крае, называемом Немцами Welida… 4) Велеты по прозванию лютичи и вълчки, в северной Германии около устья Одры, вдоль Поморья и на островах самая знаменитая ветвь, в V-XII стол… 5) В Батавии на фризском побережье и между рукавами Рейна, в VI-VIII стол… 6) В Британии, в крае Wiltsäten или Wilts,
ныне Wiltunshire, Wiltshire, около V-VI стол… і інш.
==={{x-smaller|126)}}===
{{gap|2em}}Пар. П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 123—145; Собрание сочинений А. Гильфердинга. Том четвертый. Исторія балтійских славян. СПБ, 1874, ст. 2—4; Lelewel Joachim. Narody na ziemiach słowianśkich przed powstaniem Polski. Poznań 1853, ст. 635; А. Павинский. Полабские славяне. СПБ 1871, ст. 20-21; Любавский і інш.
==={{x-smaller|127)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3. Москва 1848, ст. 123: „Чрезвычайно трудно определить, какие именно, меньшие отрасли и ветви славянские, упоминаемые в писменных памятниках средних веков, принадлежали к племени велетов“.
==={{x-smaller|128)}}===
{{gap|2em}}Пар. П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 219: „Лучане… ветвь славян русских у Конст.
Багрянородного (949) Lenzanini… отрасль Кривичей… Лютичи двоякие: 1) Восточные, у Баварского землеписца, 866—890, Lendizi, ветвь славян русских, неизвестно где“; П. Бурачков. О записке готского топарха. „Журнал Министерства Народного Просвещения“,
часть СХСП, СПБ 1877, ст. 218: „Слово луг и поле почти однозначущи, и Днепр протекал как в земле полян, так и лутичан“ і інш.
==={{x-smaller|129)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянския древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 202-203: „И в самом деле, я нигде, в исторических славянских источниках не нахожу ничего, что бы приводило меня к заключению о происхождении этих ветвей где-нибудь за Днепром, в собственной родине великоруссов, и о последующем переселении их оттоле сюда. Это, однако-же, вовсе не исключает прибытия отдельных семейств и родин восточной ветви к этой западной: такое смешение единоплеменных народов всегда и всюду имело место. Впрочем, и эти родины и
семейства, вероятнее всего, вышли из предднепровскаго края, оттуда, откуда, некогда пустились в путь илирские сербы, хорваты, и где теперь живут бело-и малорусы, язык<noinclude></noinclude>
0y6uu4y1d0r4uxn3n0xw012id844mxx
290541
290540
2026-06-28T18:48:02Z
RAleh111
4658
290541
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
==={{x-smaller|122)}}===
{{gap|2em}}Пар. П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том. I, книга 3, Москва 1838, ст. 269: „Скупость на известия о деяниях древних славян имеет свои причины, с одной стороны в нравственных свойствах, с другой в географическом положении народов племени славянского, и обоими, без малейшего ущерба чести и славы предков наших достаточно об‘ясняется. Вникнув хорошо в историю древних славян видим, что они были люди кроткие, спокойные, любившие земледелие, ремесла и торговую промышленность, всегда охотнее защищавшие свой быт, нежели заботившиеся о покорении, гораздо менее прославились у иноземных историков, особенно греческих и римских, обыкновенно следивших громы битв, и мало уважавших тихое величие народов, чем другие народы, занимавшиеся грабительством и покорением света, чем соседи и обидчики их скифы, сарматы и т. п.“.
==={{x-smaller|123)}}===
{{gap|2em}}Пар. тамсама, ст. 272-273: „И потому славяне славились оружием в своей родине; и без сомнения уже в это время происходили лютыя кровавыя битвы на Висле, Березине и Днепре: а что современная история не говорит нам о них, то причины этого следует искать в недостатке собственного бытописания, отдалении севера от исторической мастерской греков и римлян, недоступности закарпатских краев с этой стороны Европы, одним словом, в укрытии от глаз южных европейцев деяний славян. Древние славяне, хотя издавна имели свое собственное письмо, но, подобно немцам, весьма редко употребляли его, но оно назначалось больше всего для начертания священных таинств и законов на рунических досках; а сочинение книг, столько уже в это время процветавшее у греков и римлян, вовсе не имело у них никакого места. Так-же, к сожалению, ничего не осталось нам и от народных песен и сказаний того времени, коими славяне, без сомнения, обиловали, и коих пусть недостаточно было-бы в историческом отношении для представления верного образа деяний предков наших, но по крайней мере они показали-бы глазам нашим внутреннее состояние жизни их в мифопоэтическом покрове, как скандинавские сказания немцев“.
==={{x-smaller|124)}}===
{{gap|2em}}Пар. А. Сапунов. Река Западная Двина, историко-географический обзор, Витебск 1893, ст. 15: „Что греки и римляне находились в торговых сношениях с обитателями янтаръного балтийского прибрежья доказывают многия найденные на этом пути монеты: афинския, фазоския, сиракузския, македонския, римския“.
==={{x-smaller|125)}}===
{{gap|2em}}О. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 210-211: „Велеты, побелорусски и русски велоты, порусски волоты, понемецки Wilten, Wilzen, сильная и знаменитая ветвь славян в разных местах: 1) первоначально в нынешней Литве, в окрестностях Вильны и Вилькомира… 2) Потом на балтийском поморье, негде от устья Вислы к северу, у Птоломея (175—182) Oὺελται, Veltae… з) в Поморье, в крае, называемом Немцами Welida… 4) Велеты по прозванию лютичи и вълчки, в северной Германии около устья Одры, вдоль Поморья и на островах самая знаменитая ветвь, в V-XII стол… 5) В Батавии на фризском побережье и между рукавами Рейна, в VI-VIII стол… 6) В Британии, в крае Wiltsäten или Wilts,
ныне Wiltunshire, Wiltshire, около V-VI стол… і інш.
==={{x-smaller|126)}}===
{{gap|2em}}Пар. П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 123—145; Собрание сочинений А. Гильфердинга. Том четвертый. Исторія балтійских славян. СПБ, 1874, ст. 2—4; Lelewel Joachim. Narody na ziemiach słowianśkich przed powstaniem Polski. Poznań 1853, ст. 635; А. Павинский. Полабские славяне. СПБ 1871, ст. 20-21; Любавский і інш.
==={{x-smaller|127)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3. Москва 1848, ст. 123: „Чрезвычайно трудно определить, какие именно, меньшие отрасли и ветви славянские, упоминаемые в писменных памятниках средних веков, принадлежали к племени велетов“.
==={{x-smaller|128)}}===
{{gap|2em}}Пар. П. І. Шафарик. Славянскія древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 219: „Лучане… ветвь славян русских у Конст.
Багрянородного (949) Lenzanini… отрасль Кривичей… Лютичи двоякие: 1) Восточные, у Баварского землеписца, 866—890, Lendizi, ветвь славян русских, неизвестно где“; П. Бурачков. О записке готского топарха. „Журнал Министерства Народного Просвещения“,
часть СХСП, СПБ 1877, ст. 218: „Слово луг и поле почти однозначущи, и Днепр протекал как в земле полян, так и лутичан“ і інш.
==={{x-smaller|129)}}===
{{gap|2em}}П. І. Шафарик. Славянския древности. Перевод с чешскаго О. Бодянскаго. Том II, книга 3, Москва 1848, ст. 202-203: „И в самом деле, я нигде, в исторических славянских источниках не нахожу ничего, что бы приводило меня к заключению о происхождении этих ветвей где-нибудь за Днепром, в собственной родине великоруссов, и о последующем переселении их оттоле сюда. Это, однако-же, вовсе не исключает прибытия отдельных семейств и родин восточной ветви к этой западной: такое смешение единоплеменных народов всегда и всюду имело место. Впрочем, и эти родины и
семейства, вероятнее всего, вышли из предднепровскаго края, оттуда, откуда, некогда пустились в путь илирские сербы, хорваты, и где теперь живут бело-и малорусы, язык<noinclude></noinclude>
n2gn8t90xuhugo1rehlk90zh9wza1vy
Старонка:Волаты (1929).pdf/115
104
125289
290542
290229
2026-06-28T18:49:56Z
RAleh111
4658
290542
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude>
==={{x-smaller|180)}}===
{{gap|2em}}О. Буслаев. Русскій богатырскій эпос. „Русскій вестник“, т. 38, Москва 1862, ст. 55-57: „Этот миф, перешедший в верование в волколаков, или упиров, вампиров и доселе самый популярный в земле нурской и в соседних краях, особенно на Волыни и в Белоруссии. Вблизи к этим странам некогда обитал страшный и могущественный славянский народ, который, соответственно сказанию Геродота о превращении невров в волков назывался волками или лютичами, потомками Люта или Лютаго (то есть,
тоже волка, по эпитету, лютый). Самы край, где жил этот народ именовался Волкомір, то-есть Волчий мір. Миф о превращении в волка еще во всей свежести процветал на юго-западе России во времена Слова о полку Игореве, где между прочим о князе Всеславе говорится, что он людям судил, князьям грады рядил, а сам в ночь волком рыскал, великому Хорсу (богу) волком путь перерыскивал“.
==={{x-smaller|181)}}===
{{gap|2em}}И. В. Владимиров. Доктор Франциск Скорина. СПБ МДCCCL XXXVIII,
ст. 232-233: „Варух, надписание третьей главы, по виленск.: „Молитва вязьнев в узкости поставленных о том яко слухати имамы заповѣдей жывота абыхмо умѣли разумность имамыся учити гдѣ есть мудрость волотов (В Погодинск. рукоп. 198 лист: „велеты“ — исполины, 3386 велеты. — У Скорины „волотъ, волотовѣ“ встречаются часто:
Бытия 16, Числ 36, Царств 110, 1136; 1 об 22, 31; Юдифь 25; Премудр. 20 б. Церковно-славянск.: щудове, гиганты: 1506 obrowè, gigantes. Ср. Лексикон Памбы Берынды, 1653, ст. 60 исполин=велет, олбрым гигант великих б{{водступ|-0.3|em}} ҃гъ невыбрал б{{водступ|-0.3|em}} ҃гъ нашол дорогу
казни, а о втелении ҃га х{{водступ|-0.3|em}} ҃са. — Погодинск.: „мл{{водступ|-0.3|em}} ҃тва вязней поставленных в тѣснотѣ, и яко имаемь послоушати заповѣди живота, дабыхом имѣли расмотрѣніе, иимаеш поучатис
мудрости велетовь великых як ҃бъ невызволиль. ҃бъ обрѣт стьзя казни, овъплъщеніі хсвѣ“. — 1506. Modlitva wiezniuow w vzkosti postawenych. O tom że slysseti mame przykàzanie żywota: abychom wmieli opatrnost: A máme se vcżyti kde gest mudrost. Obruow welikych buoh że newywolil. Buoh naleze czestu kàznie. O wtieleneem krystu“ тамсама, ст. 141: „XVI, 8. Неумолиша загрехи своя древнии волотове, ониже потонуша уповающе насилу свою. — 1506 Nemodlili gsú se za swé hżiechy starcij obrawè: kterzijito ztonuli gsù doufagijgze w swé syle (но в изд. 1529 и 1549 ztonuli поправлено: zkażeni gsù). — Non exoraverunt pro реccatis suis antiqui gigantes, gui destructi sunt confidentes snae virtuti; 1499 и Острожск.: Неумолися ҃бъ о<sup>'''{{smaller|Т}}'''</sup>древнихъ исполиновъ, иже о<sup>'''{{smaller|Т}}'''</sup>ступиша крѣпостию своею. — В комментария Николая Лирана: gui desfructi sunt in diluvio, propter duod non credebant noe praedicanti“ і інш.
==={{x-smaller|182)}}===
{{gap|2em}}Лезіконъ, славенорuсскій. Имѐнъ толкова̀ніе, Всечестны<sup><sup>{{x-larger|м}}</sup></sup> Ѿцемъ кv<sup><sup>{{x-larger|p}}</sup></sup>. Па̀мвою Берындою… згромâженый“… Монастыр к{{larger|ᴕ}} те́и<sub>{{x-larger|н}}</sub>скій (Орша) ахн{{водступ|-0.3|em}} ҃г (1653), ст. 3
„Исполинъ гігант, ве́летъ, олбрым, дужій а великі<sup>{{larger|й}}</sup> члк.“
==={{x-smaller|183)}}===
{{gap|2em}}Пар. С. М. Некрашэвич і М. Я. Байкоў. Расійска-беларускі слоўнік.
Менск 1928, ст. 33. „Великан — волат, асілак“; ст. 23: „Богатырь — волат, асілак“; М. Байкоў і С. Некрашэвіч. Беларуска-расійскі слоўнік. Менск 1925, ст. 61: „Волат М. — богатырь, исполин; В. Ластоўскі. Падручны расійска-крыўскі (беларускі) слоўнік. Коўна 1924, ст. 35: „Богатырь м. татар. баечны силач, пабіваючый адным махам многа ворагаў і розныя дзіватворы: волат, харобр, палянец, магут“, ст. 235: „Исполин м. нязвычайна вялікі: волат, гігас“; М. І. Касьпяровіч. Віцебскі краёвы слоўнік. Віцебск 1927, ст. 60: „Волат, а, м. — багатырь, силач. Што ён камень падымае, хфокусьнік еты, — бо даўней
кажуць, тут жыў волат, што бяз хфокусаў гару падымаў (Лужасна, Куз. р.)“.
==={{x-smaller|184)}}===
{{gap|2em}}Пар. „Крывіч“, Коўна 1926, № 1 (11), ст. 112: „Нейкія гвёзды называюць Гняздо, Асілкі, Каруна, але якія, я ня ведаю, Андрэй Красьневіч“.
==={{x-smaller|185)}}===
{{gap|2em}}Пар. М. Касьпяровіч. Віцебскі краёвы слоўнік, Віцебск 1927, ст. 51, словы валацня, валацэнька.
==={{x-smaller|186)}}===
{{gap|2em}}Пар. Е. Р. Романов. Белорусскій сборник, выпуск девятый. Опыт словаря условных языков Белоруссіи. Вильно 1912, ст. 58.
==={{x-smaller|187)}}===
{{gap|2em}}Пар. Труды костромского научного общества по изучению местного края. Вып. XLI. Четвертый этнографический сборник. Кострома 1927, ст. 84: „Болотинка — стебель, колос, горсть стеблей“.
==={{x-smaller|188)}}===
{{gap|2em}}В. Истрин. „Александрія русских хронографов“. Приложения, Александрия первой редакции, Москва 1893, стр. 75. „о<sup><sup>{{x-larger|'''т'''}}</sup></sup> оўдоўже о<sup><sup>{{x-larger|'''т'''}}</sup></sup>шѐд<sup>{{x-larger|'''’'''}}</sup>ше, пріидохо<sup><sup>{{x-larger|'''м'''}}</sup></sup> на нѣкоую страноу траўноу и дѣже бѪхоу члци дивии, подо̀бни соуще величие́мъ къ влатом, Ѡбли, и косма̀ти, чръмни, Ѡбличіе имоуще лвово“.
==={{x-smaller|189)}}===
{{gap|2em}}А. К. Востоков. Словарь церковно-славянскага языка. Том первый. СПБ 1858, ст. 44: „Влат с. м. великан, волат. Хроногр. XVII в. Житіи Алксандра В. дивіи члци… подобни с{{larger|ᴕ}}ущи величиемъ къ влтомъ“, ст. 46: Волот с. м. великан. Хроногр. 1494 г. Тогда бо быша чюдове на земли рекше волотове. Палея, по сп. XVI в. Ѿ тѣ<sup><sup>{{x-larger|'''х'''}}</sup></sup> рожахоўся велоти члци Ѿ вѣка нарочити“. Пар. Словарь Древняго славянскаго языка составленный по Остромирову евангелію, Ф. Миклошичу, А. Х. Востокову, Я. И. {{перанос пачатак|Бердни|кову}}<noinclude></noinclude>
dov34ey6py98orw2bufm56nvtlsgy0f
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/7
104
125447
290477
2026-06-28T12:16:46Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Цэнтар|I.}} {{Водступ|2|em}}Вёска Буркаўка стаяла на сваім месцы, як і да вайны. Толькі жыхары яе цяпер моцна адрозьніваліся ад тых, якія яе засялялі перад вялікаю вайною. Тады ў ёй моцна ўжо заўважыліся ўплывы расейшчыны. Маскалізм прыходзіў разам з тымі с...»
290477
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>
{{Цэнтар|I.}}
{{Водступ|2|em}}Вёска Буркаўка стаяла на сваім месцы, як і да вайны. Толькі жыхары яе цяпер моцна адрозьніваліся ад тых, якія яе засялялі перад вялікаю вайною. Тады ў ёй моцна ўжо заўважыліся ўплывы расейшчыны. Маскалізм прыходзіў разам з тымі сынамі гэтае глухое вёскі, якія, трапіўшы ў салдаты, — ці, як любілі старыя людзі казаць, „у маскалі“, — вярталіся дамоў, гаворачы, як тут ужо прынята было думаць, „пасалдацку“.
{{Водступ|2|em}}Да таго яшчэ чужацкую мову прыносілі сюды і тыя людзі вёскі, якія служылі пры цару на розных урадавых службах і мімаволі пакрысе руселі. Перад самаю вялікаю вайною наяжджала сюды „ў отпуск“ выйшаўшае „ў сьвет“ настаўніцтва лікам больш за дзесяток, і ўсё гэта разам прывучала вясковую моладзь цягнуцца сьледам за сваімі „вучонымі“ землякамі — старацца гаварыць іхнаю, як здавалася цёмным мужыцкім галовам, ''панскаю'' моваю.
{{Водступ|2|em}}Вайна, перакуліўшая ўсё дагары нагамі, нарабіла і тут свае работы: яна павыганяла гаротных вясковых жыхароў Беларусі ў Маскоўшчыну, а нават і Сыбір ды Сярэднюю<noinclude></noinclude>
njw06ua173nhuicz346urtshcq01umj
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/8
104
125448
290479
2026-06-28T12:20:25Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «Азію. Там на далёкай чужыне старыя буркаўцы блізка што ўсе злажылі свае сівыя галовы ад бяды і голаду, дарослыя пасьпелі сьсівець, а малыя вырасьлі і вярнуліся на свае родныя попелішчы зусім ужо „русакамі“. {{Водступ|2|em}}Так ужо ў Буркаўцы завялося, што...»
290479
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>Азію. Там на далёкай чужыне старыя буркаўцы блізка што ўсе злажылі свае сівыя галовы ад бяды і голаду, дарослыя пасьпелі сьсівець, а малыя вырасьлі і вярнуліся на свае родныя попелішчы зусім ужо „русакамі“.
{{Водступ|2|em}}Так ужо ў Буркаўцы завялося, што яшчэ да вялікага выгнаньня кожная вясковая дзяўчына з бацькамі, з усімі хатнімі і суседзямі ў буднія дні гаварыла прадзедаўскаю моваю; роднымі словамі яна лашчыла брыклівую кароўку, доячы яе, з роднымі слоўцамі заганяла ў хлявы сьвіньні й авечкі. А вось у сьвяты ды асабліва ў кірмашы, на якіх моладзь часта заводзіла першае знаёмства паміж сабою, у моду ўвайшло гаварыць хоць і надта благою, але ўсё-ж такі расейшчынаю. Памёрла ўжо і родная песьня ў гэтай вёсачцы, што налічвала ледзь 12 хатаў, і часта, замест сваіх беларускіх сьпеваў, чуваць было на зборках моладзі:
{{block center/s}}
''„Из-за острова на стрежень''<br />
''На простор речной волны“…''
{{block center/e}}
{{Водступ|2|em}}Сьпявалася ўсё гэта бяз лішняга клопату разумець, што за істота такая гэты самы ''стрежень'' і чыя гэта песьня наагул? Вясельныя беларускія песьні замянялі пакрысе маскоўскія ''частушкі'' і популярнаю стала на вясельлях нават і гэткая пастарэўшая песьня, як:
{{block center/s}}
''„Чудный месяц плывёт над рекою«…''
{{block center/e}}<noinclude></noinclude>
js8y3rk5qt2n2uwgvubb3c6cd6jie3y
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/9
104
125449
290481
2026-06-28T12:26:59Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}Толькі вельмі старыя бабулькі, выпіўшы на гэтай вясковай урачыстасьці лішнюю каплю з чаркі, прыпаміналі мінулае, завёўшы на свой родны матыў: {{block center/s}} „Едзьце, сваты, дадому, дадому,<br /> Паелі коні салому“… {{block center/e}} {{Водступ|2|em}}Але тл...»
290481
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}Толькі вельмі старыя бабулькі, выпіўшы на гэтай вясковай урачыстасьці лішнюю каплю з чаркі, прыпаміналі мінулае, завёўшы на свой родны матыў:
{{block center/s}}
„Едзьце, сваты, дадому, дадому,<br />
Паелі коні салому“…
{{block center/e}}
{{Водступ|2|em}}Але тлеюць недзе ў чужой зямлі косьці большасьці старэнькіх бабулек, уцёкшых ад вайны. І калі-б душа каторае з іх прыляцела глянуць на родныя палеткі, ізноў зарунеўшыя пасьля вялікае сусьветнае калатні, калі-б пачула гутарку буркаўскіх дзявок і маладзіцаў, дык напэўна астаўпела-б ад зьдзіўленьня і зжахнулася-б, сказаўшы з агідаю:
{{Водступ|2|em}}— „А ліханька-ж! Што дзеецца цяпер на сьвеце? Мусі ўжо і бабам, так як мужчынам даўней, у маскалёх даводзіцца служыць! Бо ўсе-ж цяпер тутака гавораць пасалдацку!“
<div class="paragraphbreak" style="margin-top:1em"></div>
{{Накіравальная рыса|3em|height=1px}}
<div class="paragraphbreak" style="margin-top:1em"></div>
{{Водступ|2|em}}— Гляньце! што-ж гэта? мусі сваты, — выгукнула цётка Хрысьця, пазіраючы ў вакно з вялікае сьветлае хаты.
{{Водступ|2|em}}У гэты час на падворак у бок гумна і хлявоў заяжджала простым сялянскім возам, цягненым добрым чорнае масьці канём, двох мужчын: адзін, сядзеўшы з левага боку, быў крыху старэйшы, абросшы густою бародкаю і ўсім выглядам сваім даваў зразумець, што ён ужо жанаты.<noinclude></noinclude>
d4yof80ovs4lvl1u8j6d2jxh5nrvsvj
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/10
104
125450
290485
2026-06-28T12:37:02Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}Але, перш за ўсё, пазнаёмімся з тою прычынаю, якая выклікала прыезд у Буркаўку гэтых гасьцей. {{Водступ|2|em}}Прычынаю была дзяўчына; але ня гэткая дзяўчына, як усе іншыя ў ваколіцы. Яна была крыху йнакшая, таму што з Буркаўкай вязала яе толькі...»
290485
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}Але, перш за ўсё, пазнаёмімся з тою прычынаю, якая выклікала прыезд у Буркаўку гэтых гасьцей.
{{Водступ|2|em}}Прычынаю была дзяўчына; але ня гэткая дзяўчына, як усе іншыя ў ваколіцы. Яна была крыху йнакшая, таму што з Буркаўкай вязала яе толькі паходжаньне яе бацькі, які ўсе свае маладыя гады праслужыў па розных канцэлярыях усялякіх царскіх урадаў у той час, калі Буркаўка разам з іншымі мясцовасьцямі Беларусі належала да колішняе расейскае імпэрыі. Дзяўчыну гэтую, як і ўсю яе родную сям‘ю, лёс прыгнаў на родныя загоны, бо гэтак пакруціў віхар вялікіх гістарычных падзеяў. Радзілася яна ня тут і вырасла ня тут, пасьпеўшы скончыць нават гімназію ў адным з вялікім местаў на Украіне. Дзіцячыя гады Настулькі (гэткае было імя дзяўчыны) праляцелі ў месьце, да ўсіх вясковых звычаяў і работ ёй прыходзілася прывыкаць і прывучацца, а, ня будучы ад прыроды гордаю, яна даволі хутка, бо ўсяго за якіх-небудзь чатыры гады, патрапіла з усім буркаўскім жыцьцём асвоіцца. Тым лягчэй гэта ёй давалася, што маці яе паходзіла з гэтых-жа мясцовасьцяў і на панскае жыцьцё пры мужу ў местах выехала, як быццам толькі ў госьці, а назад у вёску вярнулася бяз ніякага цяжару на душы, ну проста як-бы ў родную хату сваіх уласных бацькоў. Маці гэтая за чатыры гады пасьпела {{перанос-пачатак|п=вытлу|к=мачыць}}<noinclude></noinclude>
j736qu2d5lp36hy7wlu7f09sdsdfb6v
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/11
104
125451
290487
2026-06-28T12:45:37Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=вытлу|к=мачыць}} дачцэ {{Абмылка|усё|ўсё}} вясковае так, што туды ўжо дадаць нікому нічога не ўдалося-б, калі-б хто гэта зрабіць і захацеў. {{Водступ|2|em}}— Старайся… працуй, — навучала Настульку маці, — я тут вырасла сярод гэтых людзей і вед...»
290487
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=вытлу|к=мачыць}} дачцэ {{Абмылка|усё|ўсё}} вясковае так, што туды ўжо дадаць нікому нічога не ўдалося-б, калі-б хто гэта зрабіць і захацеў.
{{Водступ|2|em}}— Старайся… працуй, — навучала Настульку маці, — я тут вырасла сярод гэтых людзей і ведаю, што яны шануюць, перш за ўсё, працавітасьць: трэба патрапіць і з сярпом на полі ўлетку ўпраўляцца, і кудзелю ўмець прасьці, і кросны каб слухалі цябе… А з навукі твае, дачушка, што? З навукі гэтае ўсё роўна хлеба не ясі. Ведаеш, што пасагу ад нас добрага ня можаш мець, а зараз могуць і сваты паказацца.
{{Водступ|2|em}}— Ды кіньце вы, гэткія гутаркі, мама, — адціналася іншы раз Настулька, аднак-жа і старалася і працавала, як толькі вымагаў гэтага інтэрас невялічкае іхнае гаспадаркі.
{{Водступ|2|em}}Настульчын бацька быў чалавекам, як кажуць, недалёкім і ад ранейшае канцэляршчыны, — на якой, бы той казаў, ён і зубы зьеў, — перайшоў надта лёгка на долю земляроба, выказваючы гэткі клопат і гэткую, хоць часта-густа й пустую, старанлівасьць у працы, што суседзі, земляробы ўжо прывычныя змалку, няраз дзівіліся, гутарачы паміж сабою:
{{Водступ|2|em}}— А бач, браце, як Пятрусь завінаецца, нават і не пазнаеш, што ня гэткім ён некалі быў, як мы ўсе.
{{Водступ|2|em}}— Ды ён і дасюль ня зусім раўня {{перанос-пачатак|п=та|к=бе}}<noinclude></noinclude>
ary88fcjbm8ozybswj5ze30cfir5qqv
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/12
104
125452
290507
2026-06-28T15:59:17Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=та|к=бе}}, — разважаў другі сусед, — загавары толькі з ім. {{Водступ|2|em}}І праўда, што гаварыць з Настульчыным бацькай ня лёгка было звычайным сялянам: ён напамяць ведаў і здавалася, што ўжо да сьмерці не запомніць, «''Табель о рангах''», бо с...»
290507
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=та|к=бе}}, — разважаў другі сусед, — загавары толькі з ім.
{{Водступ|2|em}}І праўда, што гаварыць з Настульчыным бацькай ня лёгка было звычайным сялянам: ён напамяць ведаў і здавалася, што ўжо да сьмерці не запомніць, «''Табель о рангах''», бо сам даслужыўся да калежскага сэкрэтара ў царскія часы і, каб не рэвалюцыя, дык невядома да чаго дастукаўся-б за свой век.
{{Водступ|2|em}}Гэтак думаў ён сам, гэтак здавалася і суседзям яго, якія з дзіцячых гадоў жылі ў Буркаўцы аж да вайны і паміраць зьбіраліся ў ёй. А гэткіх у вёсцы была большасьць; меншую часьць складалі тыя, хто гэтак сама, як і Пятрусь, Настульчын бацька, служылі некалі па местах на розных службах.
{{Водступ|2|em}}Пятрусь зусім быў згодны з паглядамі жонкі на выхаваньне свае дачкі, а іншы раз дык ішоў нават і яшчэ далей. Напрыклад, аднаго разу, ўбачыўшы што Настулька чытае нейкую кніжку, ён бацькаўскім тонам зрабіў ёй моцную ўвагу:
{{Водступ|2|em}}— ''Что ты, Настя, занимаешься книгой, разве работы не имееш?''
{{Водступ|2|em}}А калі паглядзеў, што дачка толькі падняла галаву і, глянуўшы, на яго, лёгка {{Абмылка|усьмяхнулася|ўсьмяхнулася}}, ён падыйшоў да яе і, пераканаўшыся, што кніжка беларуская, злосна прабурчэў:<noinclude></noinclude>
40x7xqmqzcc9xdobkgax5usa3mv7eqj
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/13
104
125453
290508
2026-06-28T16:04:07Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}— ''И охота-же читать подобную ёрунду…'' {{Водступ|2|em}}— Гэта зусім не-''ерунда'', — адказала Настулька, вы-ж гэтага нат‘ і ня чыталі… {{Водступ|2|em}}— ''Стану я под старость язык свой перекручивать'', — адчыканіў Пятрусь, зусім запомніўшы пра т...»
290508
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}— ''И охота-же читать подобную ёрунду…''
{{Водступ|2|em}}— Гэта зусім не-''ерунда'', — адказала Настулька, вы-ж гэтага нат‘ і ня чыталі…
{{Водступ|2|em}}— ''Стану я под старость язык свой перекручивать'', — адчыканіў Пятрусь, зусім запомніўшы пра тое, што якраз ужо і перакруціў сябе на маскаля за доўгую царскую службу.
{{Водступ|2|em}}Аднак-жа, праўду трэба сказаць, большых канфліктаў паміж змаскалелым бацькаю і пачынаўшаю беларусчыцца дачкою, не здаралася. Кніжкі яна любіла чытаць, бо да гэтага прывыкла ў месьце за свае школьныя гады. Вучылася яна парасейску, шмат чаго парасейску прачытала, а беларуская літэратура была для дзяўчыны навіною, куды цікавейшаю за ўсе сялянскія работы, якія гэтак хутка рабіць Настулька навучылася.
{{Водступ|2|em}}Яна чула ад маці аб сватох няраз і вось цяпер меркавала, што магло-б быць, каб яна пайшла замуж за гэтага «лепшага з гаспадароў», які сватацца прыехаў, а ўжо даўно быў ахрышчаны вясковымі кумачкамі гэткім празваньнем і лічыўся вельмі пажаданым жаніхом для шмат якіх вясковых дзяўчат. Настульцы ішоў дваццаць першы год і, паводле мясцовага {{Абмылка|звычаю.|звычаю,}} яна праз гадоў пару трапляла ўжо ў старыя дзяўкі. Але што ёй з гэткага мужа? Ці-ж дзеля гэткага рэзультату яна некалі палажыла ўсю сваю<noinclude></noinclude>
erl3eu8kmdsbn9nrezjofk71t2taz2y
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/14
104
125454
290509
2026-06-28T16:06:53Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «дзіцячую энергію на гімназіяльны курс, на чытаньне твораў вялікіх літэратараў сьвету? Пэўна-ж не! Як прыемна ёй было спомніць службу ў аднэй з рэвалюцыйных інстытуцыяў, дзе праца яе пачалася з машыністкі, а цераз год яна ўжо кіравала цэлым аддзелам і ме...»
290509
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>дзіцячую энергію на гімназіяльны курс, на чытаньне твораў вялікіх літэратараў сьвету? Пэўна-ж не! Як прыемна ёй было спомніць службу ў аднэй з рэвалюцыйных інстытуцыяў, дзе праца яе пачалася з машыністкі, а цераз год яна ўжо кіравала цэлым аддзелам і мела падуладных сабе працаўнікоў!
{{Водступ|2|em}}— Пацягнула-ж тады яе маці за граніцу на родныя попелішчы, ў Заходнюю Беларусь, на зруйнованую гаспадарку, дзе прышлося нарыхтоўваць усё спачатку, пачынаючы ад простага кала ў плоце! Няўжо-ж лёс так складаецца, як сабе хоча, і ніхто віднейшы, так сама, як яна, асьвечаны, не працягне ёй рукі, і не адшые гэтага моцна цёмнага земляроба?!
{{Водступ|2|em}}Так разважала некалькі мінут Настулька і нават рашылася адразу сказаць гэтым сватом зусім спакойна, як добрым людзям, што яны мусі заблудзілі, мусі ня туды заехалі, бо замуж яна зусім ісьці яшчэ ня зьбіраецца.
{{Водступ|2|em}}З гэткаю думкай яна падыйшла да маці, якая раптам кінулася мясьці хату, сьпяшаючыся, быццам у полі перад дажджом.
{{Водступ|2|em}}— Мама! трэба адразу адаслаць гэтых сватоў, каб яны нават і галавы нам ня дурылі, — загаварыла Настулька да маці.
{{Водступ|2|em}}Маці нічога не пасьпела адказаць Настульцы, бо сваты ўжо ўваходзілі ў хату, у якой усё замітусілася, быццам на пажары: замяталі сьмяцьцё з падлогі, выціралі лавы<noinclude></noinclude>
apmy6jnvmf4zsqoly6v9oi4q2jinxr8
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/15
104
125455
290511
2026-06-28T16:36:48Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «і ў адзін міг накрылі стол белым настольнікам. Дый што-ж было казаць маці, калі аб сватох гэтых яна ведала загадзя і рада была, што сватаецца да яе дачкі хлопец ня бедны, а пры гэтым крыху нават і сваяк. {{Водступ|2|em}}Тымчасам цераз парог пераступаў сват, а...»
290511
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>і ў адзін міг накрылі стол белым настольнікам.
Дый што-ж было казаць маці, калі аб сватох гэтых яна ведала загадзя і рада была, што сватаецца да яе дачкі хлопец ня бедны, а пры гэтым крыху нават і сваяк.
{{Водступ|2|em}}Тымчасам цераз парог пераступаў сват, а за ім сам „пан малады“. Зачыніўшы за сабою дзьверы, яны па чарзе прывіталі дом, „пані маладое“ адным кароткім словам, пазычаным таксама ў маскалёў.
{{Водступ|2|em}}''Здрасьце!''
{{Водступ|2|em}}— ''Здрасьце!'' — пачулася іхнае прывітаньне, што павінна было азначаць маскоўскае слова: ''здравствуйте''.
{{Водступ|2|em}}— ''Здрасьце! Здрасьце!'' — пачалі вітаць іх у сваю чаргу гаспадары хаты, падаючы ім руку.
{{Водступ|2|em}}— Сядайце ў нашай хаце, запрасіла сватоў роднаю моваю Настульчына маці.
{{Водступ|2|em}}— Ня ведаем, ці варта й сядаць! — зажартаваў быўшы ўжо крыху пад чаркаю сват, каб часам ня выйшла шыла на мыла, як той казаў. Конь нешта праз усю дарогу моцна пырхаў.
{{Водступ|2|em}}— Можа ўдушлівы, дык і пырхаў, — весела заўважыла Настулька.
{{Водступ|2|em}}— О, не! — перабіў гутарку пан малады, — конь, як агонь, а маем і яшчэ трое коняў; брычка толькі як на-ліха папсована, а то добраю параю прыляцелі-б.<noinclude></noinclude>
1lqvzbnxtht8qi0nfhsrn93w3xsqg4l
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/16
104
125456
290513
2026-06-28T16:41:20Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}Тутака сват выйшаў, пакапаўся нешта ў сваім возе і прынёс у хату паўтузіна бутэлек гарэлкі, паставіўшы іх на стол. Гэткі ўжо старасьвецкі звычай у нас, беларусаў, што малады, сватаючыся прывозіць з сабою ўласную гарэлку, за якую пасьля баць...»
290513
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}Тутака сват выйшаў, пакапаўся нешта ў сваім возе і прынёс у хату паўтузіна бутэлек гарэлкі, паставіўшы іх на стол. Гэткі ўжо старасьвецкі звычай у нас, беларусаў, што малады, сватаючыся прывозіць з сабою ўласную гарэлку, за якую пасьля бацькі маладое павінны заплаціць, калі справа раскідаецца і да вясельля не дайдзе.
{{Водступ|2|em}}Падчас запоінаў, сват, як з мяшка, сыпаў жартамі, якія павялічваліся ў яго ад кожнае выпітае чаркі. Торгу аб пасагу ніякага ня было, бо сват, хвалячы гаспадарку маладога, заявіў Настульцы проста:
{{Водступ|2|em}}— Ня бойцеся, паненачка, ваш лёс благім ня будзе; працаваць каму знойдзецца, а гаспадыняю быць хіба што патрапіце.
{{Водступ|2|em}}Глянуўшы на кравецкую машыну, што стаяла на лаве, ён разважаў далей:
{{Водступ|2|em}}— Вось, мусі крыху і краўцуеце, дык што вам будзе значыць завясьці і замужам гэткую машыну ды шыць сабе, калі захочаце. А надумаецеся выехаць куды, дык і да Амэрыкі хопіць на дарогу.
{{Водступ|2|em}}— Што, паехаў-бы ў Амэрыку, Міхась? — зьвярнуўся ён да {{Абмылка|маладога|маладога.}}
{{Водступ|2|em}}Расчырванеўшыся ад гарэлкі, малады хацеў відочна свой розум паказаць і да словаў сватавых дадаў свае два грошы:
{{Водступ|2|em}}— Калі добра справу вясьці, ''то зачем'' мне нейкая Амэрыка. У Амэрыку паехаць — {{перанос-пачатак|п=гэ|к=та}}<noinclude></noinclude>
qdza1vj01po1xiprl0u9ruahvfv4u6h
290514
290513
2026-06-28T16:42:15Z
Gleb Leo
2440
290514
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}Тутака сват выйшаў, пакапаўся нешта ў сваім возе і прынёс у хату паўтузіна бутэлек гарэлкі, паставіўшы іх на стол. Гэткі ўжо старасьвецкі звычай у нас, беларусаў, што малады, сватаючыся прывозіць з сабою ўласную гарэлку, за якую пасьля бацькі маладое павінны заплаціць, калі справа раскідаецца і да вясельля не дайдзе.
{{Водступ|2|em}}Падчас запоінаў, сват, як з мяшка, сыпаў жартамі, якія павялічваліся ў яго ад кожнае выпітае чаркі. Торгу аб пасагу ніякага ня было, бо сват, хвалячы гаспадарку маладога, заявіў Настульцы проста:
{{Водступ|2|em}}— Ня бойцеся, паненачка, ваш лёс благім ня будзе; працаваць каму знойдзецца, а гаспадыняю быць хіба што патрапіце.
{{Водступ|2|em}}Глянуўшы на кравецкую машыну, што стаяла на лаве, ён разважаў далей:
{{Водступ|2|em}}— Вось, мусі крыху і краўцуеце, дык што вам будзе значыць завясьці і замужам гэткую машыну ды шыць сабе, калі захочаце. А надумаецеся выехаць куды, дык і да Амэрыкі хопіць на дарогу.
{{Водступ|2|em}}— Што, паехаў-бы ў Амэрыку, Міхась? — зьвярнуўся ён да {{Абмылка|маладога|маладога.}}
{{Водступ|2|em}}Расчырванеўшыся ад гарэлкі, малады хацеў відочна свой розум паказаць і да словаў сватавых дадаў свае два грошы:
{{Водступ|2|em}}— Калі добра справу вясьці, ''то зачем'' мне нейкая Амэрыка. У Амэрыку паехаць — {{перанос-пачатак|п=гэ|к=та-ж}}<noinclude></noinclude>
r03nb6352xbttztm74ur79ar3h300ds
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/17
104
125457
290516
2026-06-28T16:45:31Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=гэ|к=та-ж}} не на кірмаш да мястэчка. Мне, дзякуй Богу, і ''здесь'' Амэрыка. — Амэрыка, то не Амэрыка, — разважаў далей сват, — у Амэрыцы чалавек бялей ды чысьцей выглядае. Гляньце, вун, хто толькі стуль ня вернецца, дык — чысты паніч. Адзежы г...»
290516
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=гэ|к=та-ж}} не на кірмаш да мястэчка. Мне, дзякуй Богу, і ''здесь'' Амэрыка.
— Амэрыка, то не Амэрыка, — разважаў далей сват, — у Амэрыцы чалавек бялей ды чысьцей выглядае. Гляньце, вун, хто толькі стуль ня вернецца, дык — чысты паніч. Адзежы гэткае ніводзін чыноўнік тут ня мае. А пра грошы дык гаварыць няма чаго. Даляраў хоць у сявенку складай. Але дадому кожнага цягне. У сваёй мясьціне — ня тое, што ў чужым краі. А калі ў каго добрае палажэньне, гаспадарка, значыцца, як мур, дык і праўда, што непатрэбна яна нам тая Амэрыка.
— ''Лучшей жизни не надо, как в Россіи была'', — уставіў тут Настульчын бацька.
{{Водступ|2|em}}Маці яе пры гэтым глыбока ўздыхнула,
{{Водступ|2|em}}Малады маўчаў.
{{Цэнтар|II.}}
{{Водступ|2|em}}Пакінем старых за сталом з іх размовамі недагаворкамі, з расхвальваньнем сватам маладога, а найбольш яго гаспадаркі, якое ведама-ж здалёку нікому ня відаць было.
{{Водступ|2|em}}Хадзем за ''маладымі'' на вуліцу, куды яны вышлі вось знаёміцца бліжэй паміж сабою, пагаварыць бяз гэтых няпрыемных заснавальнікаў іхнага новага жыцьця: бацькоў Настулькі, свата ды дзьвёх пар сваякоў, пакліканых старымі на чарку.<noinclude></noinclude>
6xjpbpxuql3hnevhmht9lfiygw749fe
290517
290516
2026-06-28T16:47:18Z
Gleb Leo
2440
290517
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=гэ|к=та-ж}} не на кірмаш да мястэчка. Мне, дзякуй Богу, і ''здесь'' Амэрыка.
{{Водступ|2|em}}— Амэрыка, то не Амэрыка, — разважаў далей сват, — у Амэрыцы чалавек бялей ды чысьцей выглядае. Гляньце, вун, хто толькі стуль ня вернецца, дык — чысты паніч. Адзежы гэткае ніводзін чыноўнік тут ня мае. А пра грошы дык гаварыць няма чаго. Даляраў хоць у сявенку складай. Але дадому кожнага цягне. У сваёй мясьціне — ня тое, што ў чужым краі. А калі ў каго добрае палажэньне, гаспадарка, значыцца, як мур, дык і праўда, што непатрэбна яна нам тая Амэрыка.
{{Водступ|2|em}}— ''Лучшей жизни не надо, как в Россіи была'', — уставіў тут Настульчын бацька.
{{Водступ|2|em}}Маці яе пры гэтым глыбока ўздыхнула,
{{Водступ|2|em}}Малады маўчаў.
{{Цэнтар|II.}}
{{Водступ|2|em}}Пакінем старых за сталом з іх размовамі недагаворкамі, з расхвальваньнем сватам маладога, а найбольш яго гаспадаркі, якое ведама-ж здалёку нікому ня відаць было.
{{Водступ|2|em}}Хадзем за ''маладымі'' на вуліцу, куды яны вышлі вось знаёміцца бліжэй паміж сабою, пагаварыць бяз гэтых няпрыемных заснавальнікаў іхнага новага жыцьця: бацькоў Настулькі, свата ды дзьвёх пар сваякоў, пакліканых старымі на чарку.<noinclude></noinclude>
l5vwdx1aq1e0z1s0f38xz13e7em0vyo
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/18
104
125458
290519
2026-06-28T16:49:19Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}На двары пачынаўся чэрвень. Зьмяркала. Кароценькая, але крывая вулічка апусьцела і ціха зьбіралася спаць, наслухаўшыся гоману дзяцей і гутарак старых жанчын на прызьбах у доўгі, ня то летні, ня то яшчэ вясьняны дзень. {{Водступ|2|em}}— А ''как...»
290519
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}На двары пачынаўся чэрвень. Зьмяркала. Кароценькая, але крывая вулічка апусьцела і ціха зьбіралася спаць, наслухаўшыся гоману дзяцей і гутарак старых жанчын на прызьбах у доўгі, ня то летні, ня то яшчэ вясьняны дзень.
{{Водступ|2|em}}— А ''как у Вас тут прыятна, прэлісьць'', — загаварыў Міхась першым.
{{Водступ|2|em}}— Давайце гаварыць будзем так, як усе тут гавораць — пабеларуску, — перабіла яго Настулька, — вам пэўна нават і лягчэй гэтак гаварыць будзе, а то вы гэтулькі маўчалі ў хаце.
{{Водступ|2|em}}— ''Молчаніе — знак согласія'', — адказаў на гэта Міхась.
{{Водступ|2|em}}— На што гэтае ваша ''согласie?'' На расейскую мову? — спыталася Настулька.
{{Водступ|2|em}}— Вы чагось злуеце на мяне? — пытаньнем адказаў Міхась.
{{Водступ|2|em}}— За што? Хіба за тое, што Вам так рана жаніцца хочацца? Вы-ж яшчэ малады зусім.
{{Водступ|2|em}}— Э, ня зусім. Двадцаць тры гады маю. А на гаспадарцы — гэта ня ў горадзе: доўга маладым ня ўбудзеш.
{{Водступ|2|em}}— А чаму вы думаеце, што ў горадзе моладасьць у людзей даўжэй трымаецца?
{{Водступ|2|em}}— Бо нічога ня робяць, дармовы хлеб ды яшчэ што смачнейшае паядаюць.
{{Водступ|2|em}}— А ці вы свой хлеб дарма ў горад<noinclude></noinclude>
ghtr4gqgri0vbipsalils4g1qbze4g0
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/19
104
125459
290521
2026-06-28T17:01:12Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «даеце? Хто вам казаў, што ў горадзе хлеб — дармовы? — сьмяючыся спыталася Настулька. {{Водступ|2|em}}— Мне так здаецца ды ўсе тут кажуць — разважаў Міхась, — што-ж там гэткае paбіць у горадзе? {{Водступ|2|em}}— А ці вы чытаць умееце? — спыталася Настулька, — я м...»
290521
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>даеце? Хто вам казаў, што ў горадзе хлеб — дармовы? — сьмяючыся спыталася Настулька.
{{Водступ|2|em}}— Мне так здаецца ды ўсе тут кажуць — разважаў Міхась, — што-ж там гэткае paбіць у горадзе?
{{Водступ|2|em}}— А ці вы чытаць умееце? — спыталася Настулька, — я маю гэткія кніжкі, што пра жыцьцё ў вялікіх-вялікіх гарадох там пішацца.
{{Водступ|2|em}}— Чытаць? — зьдзівіўся Міхась. А нашто і калі тут нам чытаць? Мы працаваць мусім.
{{Водступ|2|em}}— Дык вы мо‘ і ў нядзелю ўсё каля гаспадаркі свае працуеце? Ха-ха-ха! Можа і цяпер вось праца важная ў вас — у сваты
прыехалі? — роблена-весела жартавала Настулька.
{{Водступ|2|em}}— Праца ня праца, — мазгаваў Міхась, чацьвёрты раз заварочваючыся назад у {{Абмылка|канцы,|канцы}} вуліцы сьледам за Настулькаю, — але, як бачу, дык з вамі не згаворышся.
{{Водступ|2|em}}— Чаму? хіба ў мяне язык інакшы? — спыталася Настулька.
{{Водступ|2|em}}— Гэткі самы язык толькі больш кручаны, — адказаў Міхась.
{{Водступ|2|em}}Гутарка ў іх ня клеілася. Снавалі з канца ў канец па ціхенькай вясковай вулічцы, ужо з дзесяты раз мерылі яе павольнымі, сьвяточнымі шагамі, а не дагаварыліся да нічога.
{{Водступ|2|em}}Міхась хацеў улавіць хоць цень сымпатыі да свіх жаніхоўскіх замераў з боку свае,<noinclude></noinclude>
oq6smp8rsx8nzscg5vxk2hxvovw1hr3
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/20
104
125460
290522
2026-06-28T17:06:43Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «выбранкі, а тая наадварот — адказвала як-бы лёгкім дзявочым зьдзекам на ўсе яго замеры. {{Водступ|2|em}}Рабілася неяк нудна. Хацеў Міхась проста ўжо спытацца, ці Настулька пайдзе за яго, але ня мог. Адкладаў гэта з кожным паваротам назад, выбіраў нават пунк...»
290522
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>выбранкі, а тая наадварот — адказвала як-бы лёгкім дзявочым зьдзекам на ўсе яго замеры.
{{Водступ|2|em}}Рабілася неяк нудна. Хацеў Міхась проста ўжо спытацца, ці Настулька пайдзе за яго, але ня мог. Адкладаў гэта з кожным паваротам назад, выбіраў нават пункт, дзе гэта скажа, і кожны раз мінаў гэтыя выбраныя пункты, сілкуючыся даць адказ на тыя ці іншыя вострыя словы Настулькі.
{{Водступ|2|em}}Параўняліся з Настульчынаю хатаю, дакладней — з хатаю бацькоў яе.
{{Водступ|2|em}}З вакна даляцелі п‘яныя сватавы словы:
{{Водступ|2|em}}— Кажу табе, Пятрусь, аддавай дачку, калі чалавек гэткі, як Міхась, трапляецца; то-ж гаспадарка, гаспадарка ў яго — участак зямлі і ён адзін, разумееш, а-дзін! Выбачай, трошкі ў лобе чую і проста „Ня ўтрываю — засьпяваю“, як той казаў. Лепшага малайца хіба не дачакаешся…
{{Водступ|2|em}}— Мне што, — спахапіўся Настульчын бацька, — ''да вот молодежь теперь какая — не слушает совсем''.
{{Водступ|2|em}}— Ведама, — разводзіў далей сват, — выпясьцілі вы дзяўчыну ў горадзе, у іншым жыцьці, дык і ня слухае. {{Абмылка|Вувучылі|Вывучылі}}, гімназію, кажуць, прайшла. А скажэце, мае даражэнькія, нашто ёй прыдалася гэтая навука?
{{Водступ|2|em}}Гэтага п‘янага сватавага разважаньня ня вытрымала Настулька. Спачатку хацелася ёй ускокнуць у хату і скончыць усё скандалам. Хацелася сказаць „мудраму“ свату,<noinclude></noinclude>
6cu9wjhxf9fj3bqvoklye6kle5xntwf
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/35
104
125461
290525
2026-06-28T17:17:00Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «карыстаньне моцнае слова, зачапіць за жывое, дацца ў знакі жанчынам, якіх ён заве «баядэркамі», закруціць якой-небудзь зь іх галаву і потым «накрыцца хвастом». Адным словам, нявытрыманы індывід.</br> {{gap|1.5em}}Адзіноцтва ён ня пераносіць, як хваробы якой, і с...»
290525
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>карыстаньне моцнае слова, зачапіць за жывое, дацца ў знакі жанчынам, якіх ён заве «баядэркамі», закруціць якой-небудзь зь іх галаву і потым «накрыцца хвастом». Адным словам, нявытрыманы індывід.</br>
{{gap|1.5em}}Адзіноцтва ён ня пераносіць, як хваробы якой, і свой
вольны час, якога вельмі мала, праводзіць сярод двохногіх стварэньняў, галоўным чынам «баядэрак». Ні сям’і, ні маёмасьці ён ніколі ня меў.</br>
{{gap|1.5em}}Ідучы на маёўку, я пазнаёміўся таксама з маскоўцамі — Курыцай і Курапатай. Яны вельмі ганарова ішлі ў ар’ергардзе і вялі гучную незразумела-навуковую размову.
Багародзіцы зь імі ня было. У Курыцы было ўмяркавана выдатнае пуза, пульхлыя зашчочыны, што наступалі на
вочы, чорныя, як зьмейкі, бровы і вялікія рагавыя акуляры. Курапата быў высокі, шкілетны чалавек, зь безнадзейна выцягнутым мэханізаваным абліччам. Калі нас знаёмілі, першы назваў сябе Курыца, з націскам на «ы».</br>
{{gap|1.5em}}Месца маёўкі — глухі, прыгожы лес каля рэчкі. Там шмат курганаў, на якіх растуць магутныя дубы, бярозы і дрыготныя асіны. Лес на ўзвышшы, а ў даліне рэчка. Над рэчкай хмызьняк, у ім у пераважнай большасьці расьце калакалуша-чарэмха.</br>
{{gap|1.5em}}У гэты час чарэмха ў поўным росквіце, і пах яе, калі прышлі мы, вельмі прыемна казытаў пэрыфэрычныя нэрвы насавога апарату.</br>
{{gap|1.5em}}Бясспрэчна, шпацыроўка выклікала ў нашым арганізьме бурнае разьвіцьцё апэтыту. Вочы ўсіх
аўтаматычна накіраваліся на клункі зь ежай. Агульнае жаданьне напоўніць сябе матэрыяй выказаў страхагэнт.</br>
{{gap|1.5em}}— Што-ж? — сказаў ён, вызваляючыся ад прыгнечаньня вялікіх пакункаў мне здаецца, самае лепшае, што можам мы зрабіць — гэта прыступіць да зьнішчэньня прынесенай матэрыі і пітва!</br>
{{gap|1.5em}}— І прыступіць зараз-жа! — адклікнуўся я. Без валакіты і бюракратычных скрыўленьняў.</br>
{{gap|1.5em}}— Матэрыю нельга зьнішчыць! — паправіў Торба.</br>
{{gap|1.5em}}— Давай, цябе зьнішчу, і сьлядоў ня будзе!</br>
{{gap|1.5em}}— Сьляды, браце, будуць! 8 год атрымаеш!</br>
{{gap|1.5em}}Жанчыны разаслалі вялікія белья посьцілкі і ў вадно<noinclude></noinclude>
g06n0ncjq4vobinfbtrf88eajjf7cad
Запіскі Самсона Самасуя (1953)
0
125462
290526
2026-06-28T17:22:30Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{загаловак | назва = Запіскі Самсона Самасуя | аўтар = Андрэй Мрый | год = 1953 год | пераклад = | секцыя = Раман | папярэдні = | наступны = | анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Запіскі Самсона Самасуя]]. }} <pages index="Андрэй Мрый.pdf" from="2" to="2" /> {{р...»
290526
wikitext
text/x-wiki
{{загаловак
| назва = Запіскі Самсона Самасуя
| аўтар = Андрэй Мрый
| год = 1953 год
| пераклад =
| секцыя = Раман
| папярэдні =
| наступны =
| анатацыі = Іншыя публікацыі гэтага твора: [[Запіскі Самсона Самасуя]].
}}
<pages index="Андрэй Мрый.pdf" from="2" to="2" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Андрэй Мрый.pdf" from="1" to="1" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
<pages index="Андрэй Мрый.pdf" from="2" to="2" />
{{разрыў старонкі|тэкст=}}
{{цэнтар|{{Разьбіўка|ЗЬМЕСТ}}.<ref>У арыгінальным выданьні няма, дададзена дзеля зручнасьці. (Вікікрыніцы [[File:Wikisource-logo.svg|16px]])</ref>|памер=140%}}
{{block center/s|style=width:100%; max-width:25em}}
{{Калёнтытул|right=Стар.}}
{{Dotted TOC||''[[Аўтар:Антон Адамовіч|Р. Склют]]''. Прадмова<ref name=":2">Гэты твор напісаны [[Аўтар:Антон Адамовіч|Антонам Адамовічам]] (1909—1998), таму ён ахоўваецца аўтарскім правам да 2069 году і, на жаль, ня можа быць зьмешчаны тутака. (Вікікрыніцы [[File:Wikisource-logo.svg|16px]])</ref>|3{{gap|0.5em}}|3|col3-width=2.5em}}
{{Цэнтар|'''[[Запіскі Самсона Самасуя (1953)/Запіскі Самсона Самасуя|Запіскі Самсона Самасуя]]'''}}
{{Dotted TOC||Скрутак першы|7{{gap|0.5em}}|3|col3-width=2.5em}}
{{Dotted TOC||Скрутак другі|61{{gap|0.5em}}|3|col3-width=2.5em}}
{{block center/e}}
-----------
{{Крыніцы}}
{{PD-old-70}}
[[Катэгорыя:Творы 1953 года]]
[[Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Мюнхене]]
a2xraexkmvw991w6tpv42rllvx9664y
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/36
104
125463
290527
2026-06-28T17:22:53Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «імгненьне вока маляўніча экспанавалі ўсю матэрыю. Толькі хлеб і булкі ня былі нарэзаны. Гэту працу даручылі Сьмятане і Торбе. Рэжучы здобныя запаленыя булкі, Торба невядома зь якой прычыны сказаў:</br> {{gap|1.5em}}— Жыта ўсіх корміць, а пшаніца па выбару!</br> {{ga...»
290527
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>імгненьне вока маляўніча экспанавалі ўсю матэрыю. Толькі хлеб і булкі ня былі нарэзаны. Гэту працу даручылі
Сьмятане і Торбе. Рэжучы здобныя запаленыя булкі, Торба невядома зь якой прычыны сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Жыта ўсіх корміць, а пшаніца па выбару!</br>
{{gap|1.5em}}— Што з гэтага? — запытаўся страхагэнт.</br>
{{gap|1.5em}}— Нічога! Маўчы ды слухай, што людзі гавораць!..</br>
{{gap|1.5em}}Нават не чакаючы, калі ўсё будзе падрыхтавана, мы зь імпэтам наваліліся на прадукцыю. Торба даў неабходныя камэнтарыі да гэтай нястрыманасьці:</br>
{{gap|1.5em}}— Такія галадамірныя ўсе, што сабаку шалёнага і таго, здаецца, зьелі-б!</br>
{{gap|1.5em}}— Пытаньне счэрпана, дэбаты павінны быць скончаны, ня дуры мае галавы! — працуючы зубамі, нібы жорнамі, прагудзеў страхагэнт.</br>
{{gap|1.5em}}— Маўчы і еж, пакуль не запяеш! — адказаў яму Торба, скрыльком вянгліны ляпнуўшы агэнта па твару.</br>
{{gap|1.5em}}Мужчыны шмат пілі гарэлкі і моцнай густой, як сыроп цягучай, настойкі, замацаванай гарэлкай. Дзыве-тры шклянкі апошняй дзіўны настрой выклікалі ў мяне. У сваіх мускулах я заўважыў нейкую тэхнічную адсталасьць:
зьявілася нястрыманае жаданьне прыхіліцца да пляча Крэйны, захацелася, як жывёліна, глядзець у яе
бяздонныя вочы, узяць яе мікраскопныя рукі ў свае і гладзіць дзяўчыну, як курачку-натапурачку; хацелася сьпяваць ей гымны, упрыгожыць не чало ружамі,
уськінуць ёй на плечы шаўковыя тканіны і замацаваць уладу над ёю моцнымі пякучымі пацалункамі. Бачачы мае
электрафікаваных вочы, Крэйна адхілілася ў бок і частавала мяне:</br>
{{gap|1.5em}}— Ежце, ежце, а то нічога ня будзе!</br>
{{gap|1.5em}}А Торба адразу зьвярнуў увагу на маё захапленьне Крэйнай. Між намі ён прасунуў нечакана сваю кэнтаўраву руку і напалохаў нас.</br>
{{gap|1.5em}}— Не, не! — сказаў ён. — Усёроўна нічога з гэтага ня будзе! Дабіцца, брат, ад яе чаго-небудзь — справа доўгая, як макарон.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна хацела відэльцамі калянуць яго пад бок, але Торба сваячасова ўхіліўся ад гэтай кары. Ён падсеў да Зоі і пачаў частаваць яе, трымаючы за стан. Дзяўчына<noinclude></noinclude>
pppvgdt8aph8xd6gy6y10qg793vb5c6
Катэгорыя:Творы, выдадзеныя ў Мюнхене
14
125464
290528
2026-06-28T17:25:08Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «[[Катэгорыя:Мюнхен]] [[Катэгорыя:Творы паводле месца выдання|Мюнхен]]»
290528
wikitext
text/x-wiki
[[Катэгорыя:Мюнхен]]
[[Катэгорыя:Творы паводле месца выдання|Мюнхен]]
dhy9abceqgs0myxm8cweqr8rol9252f
Катэгорыя:Мюнхен
14
125465
290529
2026-06-28T17:27:20Z
Gleb Leo
2440
Новая старонка: «{{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя|Мюнхен|Мюнхэн}} [[Катэгорыя:Гарады Германіі]]»
290529
wikitext
text/x-wiki
{{Зьвязаныя праекты}}{{Вікіпэдыя|Мюнхен|Мюнхэн}}
[[Катэгорыя:Гарады Германіі]]
cop51ad3oi8f5o6rvmym1j2i7teiyoj
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/37
104
125466
290530
2026-06-28T17:48:41Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «перапалохалася праяў гігантызму і пераскочыла на другі фронт. Торба сказаў:</br> {{gap|1.5em}}— Казінае племя — дзеўкі! Нуль увагі і тры кілё пагарды!</br> {{gap|1.5em}}Да мяне, як да начальства, з другога боку прысела настаўніца Крутарожка і пачала захапляцца сяньняш...»
290530
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>перапалохалася праяў гігантызму і пераскочыла на другі фронт. Торба сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Казінае племя — дзеўкі! Нуль увагі і тры кілё пагарды!</br>
{{gap|1.5em}}Да мяне, як да начальства, з другога боку прысела
настаўніца Крутарожка і пачала захапляцца сяньняшнім сонечным днём, лесам, пахам чарэмхі, курганамі,
блакітнымі кветкамі, мятлушкамі i іншымі сараканожкамі.</br>
{{gap|1.5em}}Праўда, вельмі добра было ў гэтым лесе. Цьвіў сон, яго сінія балабоны калыхаліся ад лёгкага ветрыка на вялікай прасторы. Крутарожка нарвала пук кветак і дала іх мне.</br>
{{gap|1.5em}}Торба сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Кіньце гаварыць аб мятлушках ды кветках! Вам гэта не да твару. У вас гэта штучна, суха! Прыгожа могуць гаварыць толькі няпрыгожыя жанчыны…</br>
{{gap|1.5em}}— Усімі задрыпаныя ідэі! — сказаў я, а страхагэнт дадаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Яго іншы раз мутарна слухаць. Трэпле, як лапатай пустой!</br>
{{gap|1.5em}}— Правільна! Правільна! — засьмяяўся Торба, і сьмех яго быў, як выбухі пяруна. — Рэж праўду-матку, покуль не зарэжаш, халеру! Але-ж усё такі ты сурагат, не чалавек!</br>
{{gap|1.5em}}Людзі ўсе ўжо троху падмацаваліся і пачалі парамі ці
групамі зьнікаць у гушчарах лесу. На месцы засталіся тыя, якім ляна было скрануцца зь месца ад пералітага ў сябе пітва. Гыля і Юрлік расклалі шахматы: надзвычайна заўзята вялі змаганьне. Жанчыны доўга з агідай глядзелі на іх спаборніцтва, потым нечакана, моўчкі прыйшоўшы да згоды, раптам наваліліся на «шахі» і перамяшалі ўсё. Ваякі, як азьвярэлыя, кінуліся на жанчыны. Узьняўся такі
вархал, што ніякіх каштоўных прапановаў ужо ніхто ня слухаў. Віно бушавала.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна супакоіла ўсіх. Яна ўнесла прапанову рыхтаваць гарбату.</br>
{{gap|1.5em}}— Добра! Добра! — суцішаючы ўсіх, гаварыў Торба. — Гарбата — добрае зельле: і вантроба поўна і розум цэлы!</br>
{{gap|1.5em}}А я запрасіў Крэйну праветрыцца па лесе. Яна, троху
падумаўшы, дала мне руку і мы адышлі. Торба крыкнуў:</br>
{{gap|1.5em}}— Трымай, брат, калі спаймаў!</br><noinclude></noinclude>
4dxtmxk7due1427h77e3vo7o94ap961
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/38
104
125467
290531
2026-06-28T17:54:51Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1.5em}}Мы селі на курган не далёка ад усіх. Я моўчкі любаваўся Крэйнай. Ёсьць абліччы прыгожыя, як гэтыя сінія кветкі — сон. На іх хочацца глядзець і пакутваць непераможнымі жаданьнямі.</br> {{gap|1.5em}}Гледзячы на Крэйну, я сьмяяўся шчасьлівым жарабячым сьме...»
290531
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}Мы селі на курган не далёка ад усіх. Я моўчкі любаваўся
Крэйнай. Ёсьць абліччы прыгожыя, як гэтыя сінія кветкі — сон. На іх хочацца глядзець і пакутваць непераможнымі жаданьнямі.</br>
{{gap|1.5em}}Гледзячы на Крэйну, я сьмяяўся шчасьлівым жарабячым сьмехам. Яна зьдзіўлена пашырыла свае вочы і чакала, што з гэтага далей будзе. Тады я набраў моцы і сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Крэйна! Крэйначка! Будзем з табой на ты? Добра?.. Далей слухай, што я скажу. Закахаўся ў цябе я — праўду кажу. Ты павінна зьвярнуць на маё захапленьне максымум увагі. У маім каляндарным пляне на сяньняшні дзень вызначана два бязьвінных пацалункі ад цябе. Гэтага я павінен дамагацца ад цябе, чаго-б мне гэта ні
каштавала!</br>
{{gap|1.5em}}І сказаўшы гэта, ня доўга думаючы, я прыцмактаўся да чырвоных Крэйніных губ і запальна піў агністую кроў дзявоцтва!</br>
{{gap|1.5em}}Прыйшоўшы ў сябе ад неспадзяванасьці, Крэйна адштурхнула мяне і так моцна, што ледзьве не загурчэў далоў з кургана. Тон у тон мне Крэйна сказала:</br>
{{gap|1.5em}}— Не цалуй мяне, ты прыцягваеш увагу шырокіх мас!</br>
{{gap|1.5em}}Я зноў шчыльна прыхіліўся да яе, абхапіў яе калены рукамі і, гледзячы ў вочы ёй, задаў пытаньне:</br>
{{gap|1.5em}}— У які тэрмін ты, Крэйна, выканаеш маю запальную просьбу аб адзнаках тваёй прыхільнасьці і захапленьня?</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна страціла прытомнасьць ад сьмеху, потым схапіла мяне за рукаў і штурхнула далоў. Я ляцеў з гары, як бульба, і сьпелесаваў сабе нос. Калі я ўзьняўся ад зямлі,
Крэйны каля мяне ня было.</br>
{{gap|1.5em}}Я зноў пашоў да купы. Там разгарэліся спрэчкі між настаўнікам Мамонам і маскоўцамі. Спрачаліся аб нейкім мандызьме. Ніхто нічога не разумеў, але з уздымам спрачаліся. Я таксама выказаўся супроць Курыцы і
Курапаты. Мая лінія была вельмі выразная. Я заўсёды спрачаюся толькі тады, калі чаго-небудзь не разумею. А
таму я сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Усе гэтыя ідэі нам непатрэбны. Усё гэта — атрута
капіталістычнай прадажніцкай прэсы!</br>
{{gap|1.5em}}Мяне падтрымаў Бурчайла:</br><noinclude></noinclude>
9eblpm31zafafekghh06bshokcs9mgn
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/39
104
125468
290532
2026-06-28T18:00:35Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1.5em}}— Я чытаю толькі кніжкі, на якіх ёсьць лёзунг «Пралетарыі, злучайцеся!» А старыя кнігі нават брыдка чытаць!</br> {{gap|1.5em}}Торба, памахаўшы галавой, сказаў яму:</br> {{gap|1.5em}}— Гора ты чубатае!</br> {{gap|1.5em}}Мяне гвалтоўна цягнула да Крэйны. Дзе мне адшукаць я...»
290532
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}— Я чытаю толькі кніжкі, на якіх ёсьць лёзунг «Пралетарыі, злучайцеся!» А старыя кнігі нават брыдка чытаць!</br>
{{gap|1.5em}}Торба, памахаўшы галавой, сказаў яму:</br>
{{gap|1.5em}}— Гора ты чубатае!</br>
{{gap|1.5em}}Мяне гвалтоўна цягнула да Крэйны. Дзе мне адшукаць яе, каб разам не сьпяшаючы брысьці да дому, мякка
прытуліўшыся да яе пяшчотна-цёплага пляча?</br>
{{gap|1.5em}}Ужо цямнела. Зоркі ціхія, няясныя саромліва запальваліся ў небе. Засынаючы, зязюля не йдзе блізка пракукала 5 разоў, салавей зацьвірчэў у чарэмхавых хмызьнякох.</br>
{{gap|1.5em}}Я плюс яна!!!! Вось формула маёй далейшай чыннасьці — дынамічна мысьліў я.</br>
{{gap|1.5em}}Неабходна хутчэй дайсьці да фініша, неабходна мець пэўныя, канкрэтныя вынікі. Сяньня мая атака дала адмоўныя вынікі, у далейшым неабходна выраўняць лінію. Неабходна падыйсьці да дзяўчыны ціха, мякка, як
зьвер, як тая перапялёсая тыгра, што неспадзявана ловіць сваю ахвяру і накіроўвае яе ў сваго зяпу! У гэты вечар, ці ноч, як будзем мы ісьці да дому, я зраблю ей даклад аб сваім гарэсным адзіноцтве. У думках я вызначыў асноўныя тэзісы дакладу i намеціў рэзалюцыю, прыняяцьця якой я буду дамагацца ад Крэйны.</br>
{{gap|1.5em}}Думаючы пра гэта, я нейкім нюхам ішоў па яе сьлядох. Я прашоў лесам над рэчкай і вышаў на старое гарадзішча. Тут я ледзьве ня страціў прытомнасьці. Крэйна стаяла
каля старой сасны, а зь ёю быў Лін. Лін! Якім чынам ён прыплыў сюды, калі яго з намі ня было?</br>
{{gap|1.5em}}Гэта одыёзная рыба ўзбунтавала ўсю кроў маю, сарвала
мой плян. Я пакляўся ўжыць усе мэтады, каб Лін сышоў з майго шляху. Я падышоў да пары і штучна супакойна запытаў:</br>
{{gap|1.5em}}— А! І таварыш Вокунь тут? Здаецца, вас ня было з намі? Але лепш позна, чымся ніколі! Праўда, тав. Вокунь?</br>
{{gap|1.5em}}Нельга апісаць тое абурэньне, якое абхапіла Ліна, калі я
наўмысьня перахрысьціў яго. Ён, крыху адышоўшы ад Крэйны, шчыльна прыступіў да мяне і, гледзячы чырвонымі ад злабы вачмі, зашыпеў на мяне, як вуж:</br>
{{gap|1.5em}}— Што вам патрэбна ад мяне? Я вас ня ведаю і ведаць<noinclude></noinclude>
qzpoc1fc9lvihv7mdp3sez8namsj0pq
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/40
104
125469
290533
2026-06-28T18:09:41Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «не хачу.</br> {{gap|1.5em}}Плюнуўшы, ён адвярнуўся, схапіў Крэйну за рукі і шпаркімі крокамі пашоў зь ёю ў другі бок.</br> {{gap|1.5em}}Я застаўся бязь «лініі». Я доўга сядзеў на гэтым заклятым гарадзішчы, доўга да крыві кусаў свае пазногці і невясёла думаў, што я папаўся...»
290533
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>не хачу.</br>
{{gap|1.5em}}Плюнуўшы, ён адвярнуўся, схапіў Крэйну за рукі і шпаркімі крокамі пашоў зь ёю ў другі бок.</br>
{{gap|1.5em}}Я застаўся бязь «лініі». Я доўга сядзеў на гэтым заклятым гарадзішчы, доўга да крыві кусаў свае пазногці і невясёла думаў, што я папаўся ў кіпцюры красуні-
авантурніцы.
<center>'''VII. УВЯЗАЦЬ, УЗГАДНІЦЬ ТРЭБА…</center>
{{gap|1.5em}}Праз два дні пасьля гэтых падзеяў я, каб забыцца на тую маральную поўху, якую нанесьлі мне на груньце каханьня, і зьнішчыць агульную апатыю майго арганізму, пачаў пільна займацца сваімі справамі.</br>
{{gap|1.5em}}Я асноўны рычаг культуры ў раёне, мае абавязкі вельмі складаныя. Апрача непасрэдных функцыяў
загадваньня культаддзелам і кіраваньня дзейнасьцю 80 настаўнікаў, у мяне ёсьць шэраг іншых, часам вельмі
турботных, канфідэнцыйных i не акрэсьленых дырэктывамі, статутамі і дэкрэтамі абавязкаў.</br>
{{gap|1.5em}}Вось яны, мае абавязкі й функцыі:</br>
{{gap|1.5em}}Я — сябра РВК, старшыня дзіцячай камісіі, старшыня т-ва «Прэч несьвядомасьць», т-ва «Няхай гадуюцца дзеткі». Я — сябра праўленьня т-ва прыхільнікаў «здахаты на буржуазею». Я — раённы інспэктар працы і павінен
бараніць служачых ад эксплёататарскіх замахаў загадчыкаў устаноў.</br>
{{gap|1.5em}}Я — сябра жаночай камісіі РКВ і ў гэты дзень па каляндарнаму пляну павінен быў абмеркаваць некаторыя пытаньні з старшынёй жанаддзелу тав. Домнай. Я — райліт і райахова здароўя, райМОПР, райхім. А самае дзіўнае для мяне гэта тое, што я сябра раённай абортнай камісіі.</br>
{{gap|1.5em}}Гэтыя абавязкі і функцыі я атрымаў у спадчыну ад папярэднікаў сваіх. А цяпер мяне запісалі яшчэ ў саюз паляўнічых і прапанавалі заўтра раніцою, як толькі вылезе сонца, прыняць, удзел у ваблаве на бяспрытульных сабак мястэчка. Таксама не забыліся запісаць мяне ганаровым
пажарнікам і прасілі прыняць удзел у пробнай пажарнай дэманстрацыі, якая адбудзецца праз тыдзень, ноччу ў<noinclude></noinclude>
9hm4ayx0u96ywlfrws9yjq38x5gh5id
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/41
104
125470
290534
2026-06-28T18:27:35Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «нядзелю.</br> {{gap|1.5em}}Адным словам, чалавек, у якога ёсьць вочы, вушы й мазгавы апарат, ня можа ня прызнаць, што міжгулындзіцца мне некалі, ёсьць над чым працаваць.</br> {{gap|1.5em}}А тут прышоў яшчэ Шкулік Зізь і настойна прасіў мяне ўзяць самую галоўную ролю ў п’е...»
290534
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>нядзелю.</br>
{{gap|1.5em}}Адным словам, чалавек, у якога ёсьць вочы, вушы й мазгавы апарат, ня можа ня прызнаць, што міжгулындзіцца мне некалі, ёсьць над чым працаваць.</br>
{{gap|1.5em}}А тут прышоў яшчэ Шкулік Зізь і настойна прасіў мяне ўзяць самую галоўную ролю ў п’есе «Мараль тав. Закандырына», якую яны пакажуць праз 3 тыдні публіцы. П’еса ў 7 дзеях і 48 малюнках і збор на карысьць т-ва
«Прэч несьвядомасьць».</br>
{{gap|1.5em}}Мне даюць ролю нейкага Вірлы, які павінен ня толькі гаварыць і блішчэць вачыма, але яшчэ добра сьпяваць, скакаць, займацца стралянінай і фізкультурай.</br>
{{gap|1.5em}}— Для гэтага гэроя неабходна буйнае аблічча, паважная фігура, гучны, як Ярыхонская труба, голас і плястыка ў рухах! — сказаў Зізь.</br>
{{gap|1.5em}}Ну што ты скажаш? Прышлося мне згадзіцца: дзе-ж яны знойдуць гэроя? Я ўва ўсякім выпадку на 100% задавальняю гэтым патрабаваньням.</br>
{{gap|1.5em}}У гэты дзень я вельмі ўпарта і самааддана працаваў, парадкуючы ўсе паперы паводля маіх разнастайных функцыяў, пішучы на кажнай паперы рэзалюцыю для майго дзелавода, заносячы ў блёкнот ударныя заданьні.</br>
{{gap|1.5em}}Побач із мной была Крэйна, і думка мая між волі накіроўвалася на яе. Я, шчыра кажучы, сачыў за кажным яе крокам, за кажным рухам. Яна абмежавала дзейнасьць свайго арганізму і сядзела нібы застыглая. Ні разу ня зірнула ў мой бок. Толькі пальцы, як малалетнія вар’яты, скакалі па машынцы.</br>
{{gap|1.5em}}Лін некалькі разоў падплываў да яе, але я, даўшы кляцьбу ўсімі сродкамі перашкаджаць яму, вёў сваю лінію. Як толькі ў дзьвярах нашага пакою зьяўляўся яго глінабітны твар, я зараз-жа, ні хвіліны не марудзячы, перастаўляў свой зэдаль такім чынам, што мая асоба займала ўвесь праход да Крэйны.</br>
{{gap|1.5em}}Лін падходзіў, тыц-мыц, а няма чаго рабіць. Гэтая гэніяльная палітыка размычкі між імі рабіла Ліна, як зьвера, разьюшаным. Нібы галодны таракан, ён злосна рухаў вусамі і кідаў на мяне агнямётна-злыя погляды. Па свойму ён быў у гэты момант нават прыгожым, і мне прышла ў галаву думка, што каб я быў мастаком, дык<noinclude></noinclude>
dcw2lv8vhahqbwipsr6889qg0ha7k7o
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/42
104
125471
290535
2026-06-28T18:35:24Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «замацаваў-бы гэты інцыдэнт на малюнку «Галава мужчыны, разбэшчанага ад каханьня».</br> {{gap|1.5em}}На вялікі жаль, нядоўга я зьдзекваўся над ім. Мяне выклікалі на мястэчка для ўвязкі, узгадненьня i ўрэгуляваньня некаторых пытаньняў з рознымі ўстановамі.</br> {{gap...»
290535
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>замацаваў-бы гэты інцыдэнт на малюнку «Галава мужчыны, разбэшчанага ад каханьня».</br>
{{gap|1.5em}}На вялікі жаль, нядоўга я зьдзекваўся над ім. Мяне выклікалі на мястэчка для ўвязкі, узгадненьня i
ўрэгуляваньня некаторых пытаньняў з рознымі ўстановамі.</br>
{{gap|1.5em}}Першая ўстанова, што наведаў я, было профбюро. Я пазнаёміўся з старшынёй бюро тав. Мілёнкам і яго тэхнічнай сакратаркай тав. Беленькай. У яго ружовае аблічча, зграбна пашыты піджак, чырвоная шаўковая хустачка ў грудным кішэні, перапялёсы гальштушак, усе зубы ў роце і ціхая ласкавая, журчлівая гаворка. У яе здобная, батонная фігурка, заплыўшыя ружовым тлушчам вочкі, пульхлыя крахмальна-белыя ручкі і моцныя, крутыя ногі.</br>
{{gap|1.5em}}— Малачко з кроўю! — падумаў я, і на хвіліну маё фізычнае ўспрыманьне гэтай дзяўчыны выціснула з мае галавы чароўны вобраз Крэйны.</br>
{{gap|1.5em}}Сваёй гутаркай з профбюро я быў вельмі здаволены.</br>
{{gap|1.5em}}— У нашых савецкіх працаўнікоў, — сказаў я — няма грамадзкай рошчыны! З гэтае прычыны наша культпраца кульгае на ўсе чатыры нагі! Нічым нельга зацікавіць, і
нават мікробы рэлігіі пралезьлі ў наш грамадзкі арганізм.</br>
{{gap|1.5em}}— Але! — сказаў тав. Мілёнак. — Я далучаюся да вашай думкі, што неабходна ўнесьці новы зьмест у працу, надаць ёй і другія формы.</br>
{{gap|1.5em}}Мы ўмовіліся ў бліжэйшы час склікаць нараду па пытаньнях культпрацы.</br>
{{gap|1.5em}}Я накіраваўся ў больніцу, але па дарозе зайшоў на тэлефонную станцыю. Яна зьмяшчалася ў папоўскім доме, на 2-ім паверсе ў невялікім пакойчыку, дзе супроць вакна стаяў столік з апаратурай і каля дзьвярэй шафа.</br>
{{gap|1.5em}}Дзьверы былі зачынены знутры. Я пастукаў, нейкі шолах там і ні слова. Тады я павялічыў інтэнсыўнасьць грукату, пасьля чаго пачуўся голас Сьвердзялюка:</br>
{{gap|1.5em}}— Зараз! Хвіліначку!</br>
{{gap|1.5em}}— Чаму вы зачыняецеся? — запытаў я, увайшоўшы ў каморку.</br>
{{gap|1.5em}}— А, ведаеце, заходзіць хто папала сюды ды варлыжуць рознае глупства, перашкаджаюць працаваць! — сказаў<noinclude></noinclude>
il9ryqyj1uf4xlxn4ow6haaeeuxnxqt
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/43
104
125472
290543
2026-06-28T19:04:07Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «тэлефаністы.</br> {{gap|1.5em}}Я пазваніў у РВК і запрасіў да тэлефону Крэйну.</br> {{gap|1.5em}}— Тав. Шуфер! Гэта я — Самасуй — гавару з вамі… Да мяне ніхто ня прыходзіў?.. Калі хто прыдзе, няхай пачакае, я зараз прыду.</br> {{gap|1.5em}}— Добра! — адказала яна адрыўным голасам....»
290543
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>тэлефаністы.</br>
{{gap|1.5em}}Я пазваніў у РВК і запрасіў да тэлефону Крэйну.</br>
{{gap|1.5em}}— Тав. Шуфер! Гэта я — Самасуй — гавару з вамі… Да мяне ніхто ня прыходзіў?.. Калі хто прыдзе, няхай
пачакае, я зараз прыду.</br>
{{gap|1.5em}}— Добра! — адказала яна адрыўным голасам.</br>
{{gap|1.5em}}Мне хацелася яшчэ аб чым-небудзь пагутарыць зь ёю, але ў гэты час дзьверы шафы нечакана расчыніліся,
адтуль зірнула перапалоханая дзяўчына і, закрыўшы твар рукамі, як птушка начная, маланкаю паляцела за дзьверы.
Усё гэта такім хуткім тэмпам зьдзеілася, што я і не разгледзеў, хто гэта быў.</br>
{{gap|1.5em}}Я моўчкі глядзеў на злачынцу. У глыбіні свайго арганізму я ўсімі фібрамі спачуваў яму, але, паколькі ў маіх руках спрунжыны новага быту, павінен жа я з карэньнем зьнішчаць гангрэны!</br>
{{gap|1.5em}}Сьвердзялюк зацяжна курыў, потым засьмяяўся:</br>
{{gap|1.5em}}— Бывае, усё бывае! — сказаў ён.</br>
{{gap|1.5em}}— І даўно ў вас гэта распуста? — тонам судзьдзі запытаўся я.</br>
{{gap|1.5em}}— А вы спавядаць мяне хочаце?</br>
{{gap|1.5em}}— Брыдка гэта! Установу перавярнуць у нешта непатрэбнае… Я гэтага так ня кіну…</br>
{{gap|1.5em}}— Што вы мне маралы чытаеце? Я і сам хацеў-бы адкасацца, але яны насядаюць на мяне. Зараз адразу з 5 кручуся! Хочаце — калі-небудзь магу паказаць некаторыя
фокусы?</br>
{{gap|1.5em}}— Я аб гэтых фокусах буду мець гутарку з тав. Сомам! — з гонарам адказаў я.</br>
{{gap|1.5em}}— Калі ласка! — насьмішліва сказаў ён. — Тав. Сом
трохі ведае аб гэтым. Ён і сам мастак! Аднае жонкі яму мала!</br>
{{gap|1.5em}}— Як вы сьмееце? — крыкнуў я і ня ведаў, што яшчэ сказаць гэтаму франту зь яўнымі адзнакамі полавага дыморфізму.</br>
{{gap|1.5em}}У дзьвярах я стыкнуўся з настаўніцай Крутарожкай. Яна засаромілася і адвяла вочы ў бок.</br>
{{gap|1.5em}}Я мыгыкнуў сабе нешта пад нос і прапусьціў яе ў тэлефонку, падумаўшы злосна:</br>
{{gap|1.5em}}— Градзі, градзі, галубіца!</br><noinclude></noinclude>
cfeekfdwbw76qa34mgfmpry5dm8wcps
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/44
104
125473
290544
2026-06-28T19:11:25Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1.5em}}Я зайшоў яшчэ на аграпункт, які быў побач з больніцай. Там я вельмі добрую прапанову даў аграномам: вялікімі чырвонымі літарамі ў канцылярыі вывесіць лёзунг:</br> {{gap|1.5em}}«Праз карняплоды да сацыялізму».</br> {{gap|1.5em}}Побач з больніцай была яшчэ адна ў...»
290544
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}Я зайшоў яшчэ на аграпункт, які быў побач з больніцай. Там я вельмі добрую прапанову даў аграномам: вялікімі чырвонымі літарамі ў канцылярыі вывесіць лёзунг:</br>
{{gap|1.5em}}«Праз карняплоды да сацыялізму».</br>
{{gap|1.5em}}Побач з больніцай была яшчэ адна ўстанова, куды я павінен быў зайсьціся. Гэта жанаддзел. Я правёў доўгую і цікавую гутарку аб культпрацы сярод жанчын. Загадчыца жанаддзелу тав. Домна Лузбан вельмі мужная асоба,
гаворыць ультранізкім басам («як вецер гудзе патроху!» — падумаў я) і сьмела магла-б прыймаць удзел ня толькі ў
жаночым, але і ў мужчынскім чэмпіёнаце. Яе сьмела можна назваць мядзьвігай. Калі яна па-сяброўску
цісканула маю руку, я аж падскочыў да столі і зойкаў, як малое дзіцянё. Рост яе быў, фігуральна кажучы, такі махінозны, што боязна было за чалавека. Кажны яе крок гулка аддаваўся, як рух самакату. Мяшчанкі Шапялёўскія, якія мелі сваю ўласную арганізацыю «бабком», ня вельмі
паважалі тав. Домну за яе адчынены характар і рашучае, бязьлітаснае змаганьне зь мяшчанскім укладам жыцьця і празвалі яе «танабілем». У Домны ёсьць муж — мініятура, якую яна можа аднэю рукою падняць у паветра і махаць
гэтым, як поп кадзілам. На іншых мужчын яна не зьвяртае ўвагі і робіць выключэньне толькі для тав. Сома.
Кажуць, аднойчы на нейкай вечарыне (з досыць абмежаваным лікам прысутных) яна нават выступіла ў фізкультурным спаборніцтве з тав. Сомам і перамагла яго ў мядзьведжай барацьбе. Перадаюць — пасьля гэтага старшыная, як кнот, запылаў фізкультурным каханьнем да Домны і, як сустрэнецца зь ёю, усё мацае яе мускулы. А яна хоць-бы што! Што-ж, думаю я аб тав. Соме, жывы
чалавек аб жывым і думае.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Домна ў кароткіх рысах пазнаёміла мяне з прадпасылкамі працы сярод жанчын і далучылася да
думкі аб неабходнасьці склікаць культнараду.</br>
{{gap|1.5em}}Потым разам з Домнай мы завярнулі ў больніцу. Там доктар запрасіў нас у свой габінэт, і мы вырашылі 5 абортных спраў.</br>
{{gap|1.5em}}Першая справа батрачкі ў братоў Галавасьцікаў. Домна зьвярнулася да мяне зь інфармацыяй:</br><noinclude></noinclude>
cu5446fh75n62qsor8loy0x3ewtzws1
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/45
104
125474
290545
2026-06-28T20:33:46Z
RAleh111
4658
/* Праблематычная */
290545
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></br>
{{gap|1.5em}}</noinclude>Галавасьцікі - тры браты, жывуць у бацькі.
Адзін у сельска-гаспадарчай каапэрацыі, другі
каморнік, трэці загадвае паравым млыном. Кажнаму зь іх
гадоў пад 30, а ўсе разам ад сьці шалеюць! І вось цяпер
чалядка цяжарна ад іх. Гэта ўжо 8-ы аборт яна робіць.
Яны і грошы даюць! Я выступіў за тое, каб батрачку
адгаварыць ад гэтага гвалту над прыродай!
- Няхай яны і плацяць! А то паном толькі й гора, што
жывот баліць!
Мая прапанова была прынята, Як разумная і
сваячасовая, Тав. Домна шчыра пагаворыць з батрачкай,
накіруе яе на правільны шлях.
Другая кандыдатура - 16-гадовай інтэлігэнтачкі,
дачушкі адной настаўніцы. Дзяўчына нядаўна скончыла
7-годку, шчыра закахалася ў камсамольца Дусіка
цяпер няшчасная сцэніроўка.
- Яе ратаваць трэба! - сказала Домна. У гэткія гады
мець дзіцё!? Гэта загубіць яе і дзіцё!
Я спрачаўся, але доктар і Домна перамаглі. Была ўжо 4-
ая гадзіна, калі я ішоў да дому. Каля самай кватэры я
заўважыў Ліна, які ажыўлёна гаварыў з Крэйнай.
Зноў ён! Зноў ён на маім шляху!
VIII. ГРАМ АДЗКАЯ РОШЧЫНА
i
Цэлых тры тыдні я быў заняты пякельнай працай і ня
мог пільна сачыць за злачыннай дзейнасьцю майго
канкурэнта Ліна. Некалькі разоў я выяжджаў на раён для
правядзеньня калёквіюмаў. Да гэтай справы я падышоў
вельмі ўважліва й сумленна. Толькі дзыве школы я прызнаў
здавальняючымі з боку вучобы. Вучні не навучыліся
грызьці навуковае каменьне сваімі маладымі зубамі. Яны
ня ведаюць, хто кіруе рознымі галінамі гаспадаркі і
культуры ў Саюзе, на Беларусі, ня ведаюць, што такое
фашызм, імпэрыялізм, нават ня недаюць, хто кіруе
асьветай у раёне! На гэтыя недахопы нельга глядзець праз
памяншальнае шкло (я ўсім так і гаварыў!), нельга
адгаварвацца, што яны малеча і шмат чаю не разумеюць.
Хто ў гэтым вінен? Зразумела - настаўнікі, гэтыя ліхтары ў
раёне! За гэта ўпушчэнства я добра прашмараваў іх.
45<noinclude></noinclude>
4vqt4npjf4d23al8c5m05yyd2jvs7nj
290559
290545
2026-06-29T06:13:53Z
RAleh111
4658
/* Не вычытаная */
290559
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}— Галавасьцікі — тры браты, жывуць у бацькі.</br>
{{gap|1.5em}}Адзін у сельска-гаспадарчай каапэрацыі, другі
каморнік, трэці загадвае паравым млыном. Кажнаму зь іх гадоў пад 30, а ўсе разам ад сыці шалеюць! І вось цяпер чалядка цяжарна ад іх. Гэта ўжо 8-ы аборт яна робіць. Яны і грошы даюць! Я выступіў за тое, каб батрачку
адгаварыць ад гэтага гвалту над прыродай!</br>
{{gap|1.5em}}— Няхай яны і плацяць! А то паном толькі й гора, што жывот баліць!</br>
{{gap|1.5em}}Мая прапанова была прынята, як разумная і сваячасовая. Тав. Домна шчыра пагаворыць з батрачкай, накіруе яе на правільны шлях.</br>
{{gap|1.5em}}Другая кандыдатура — 16-гадовай інтэлігэнтачкі, дачушкі адной настаўніцы. Дзяўчына нядаўна скончыла
7-годку, шчыра закахалася ў камсамольца Дусіка — і цяпер няшчасная сцэніроўка.</br>
{{gap|1.5em}}— Яе ратаваць трэба! — сказала Домна. — У гэткія гады мець дзіцё!? Гэта загубіць яе і дзіцё!</br>
{{gap|1.5em}}Я спрачаўся, але доктар і Домна перамаглі. Была ўжо 4-ая гадзіна, калі я ішоў да дому. Каля самай кватэры я заўважыў Ліна, які ажыўлёна гаварыў з Крэйнай.</br>
{{gap|1.5em}}Зноў ён! Зноў ён на маім шляху!
<center>'''VIII. ГРАМАДЗКАЯ РОШЧЫНА</center>
{{gap|1.5em}}Цэлых тры тыдні я быў заняты пякельнй працай і ня мог пільна сачыць за злачыннай дзейнасьцю майго
канкурэнта Ліна. Некалькі разоў я выяжджаў на раён для правядзеньня калёквіюмаў. Да гэтай справы я падышоў
вельмі ўважліва й сумленна. Толькі дзьве школы я прызнаў здавальняючымі з боку вучобы. Вучні не навучыліся
грызьці навуковае каменьне сваімі маладымі зубамі. Яны ня ведаюць, хто кіруе рознымі галінамі гаспадаркі і
культуры ў Саюзе, на Беларусі, ня ведаюць, што такое фашызм, імпэрыялізм, нават ня недаюць, хто кіруе асьветай у раёне! На гэтыя недахопы нельга глядзець праз
памяншальнае шкло (я ўсім так і гаварыў!), нельга адгаварвацца, што яны малеча і шмат чаго не разумеюць.
Хто ў гэтым вінен? Зразумела — настаўнікі, гэтыя ліхтары ў раёне! За гэта ўпушчэнства я добра прашмараваў іх.</br><noinclude></noinclude>
60qoiwvck4exrok535xhsygk4ainsl2
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/21
104
125475
290546
2026-06-28T20:55:34Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «што яму ніякага дзела няма да яе ''навукі''. Хай лепш падумае, нашто сам на сьвеце жыве. Ды хай ня лезе ў воду, калі ня ведае броду. {{Водступ|2|em}}Але дзявочая скромнасьць стрымала гэты парыў гневу, гэткага тонкага, як і ўся яе натура. Яна рашыла лепш перанясь...»
290546
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>што яму ніякага дзела няма да яе ''навукі''. Хай лепш падумае, нашто сам на сьвеце жыве. Ды хай ня лезе ў воду, калі ня ведае броду.
{{Водступ|2|em}}Але дзявочая скромнасьць стрымала гэты парыў гневу, гэткага тонкага, як і ўся яе натура. Яна рашыла лепш перанясьці агонь на жаніха, які, урэшце, ёсьць галоўнаю прычынаю ўсяе гэтае п‘янае гутаркі старых.
{{Водступ|2|em}}— Чуеце, — сказала яна Міхасю з мілаю ўсьмешкаю, — які там, у хаце, торг ідзе? Ня меншы, як на конскім рынку. Дык ведайце, мой дарагі, дарма языкі чэшуць. Мне здаецца, што справа датычыць тут толькі вас, ну і, у выпадку мае згоды з вамі, таксама і мяне, a там зараз і аб пасагу баяць пачнуць…
{{Водступ|2|em}}— Не! — спахапіўся Міхась, — я прасіў свата, каб ні слова не казаў аб гэтым…
{{Водступ|2|em}}— Дык мае-ж бацькі самі першыя скажуць аб гэтым, — падхапіла Настулька, — тут ужо звычай гэткі: пакуль тая ці іншая пара маладых людзей ня будзе абскробана языкамі аж да касьцей, дык ні адно вясельле не адбудзецца. Хай сабе плявузгаюць, хоць ахрыпнуць, а толку з гэтага ніякага ня будзе, бо я замуж за вас ня зьбіраюся {{Абмылка|ісьці|ісьці.}}
{{Водступ|2|em}}Яна глянула Міхасю проста ў вочы, у яго праз меру зачырванелы твар, і пагляд<noinclude></noinclude>
ehh6vzpscr2fa5nmi5tn2or993lu9nm
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/22
104
125476
290547
2026-06-28T21:00:42Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «гэты, спакойны, ясны і халодны быў куды выразьнейшым за проста сказаныя словы. {{Водступ|2|em}}Міхасю нешта быццам адлягло на сэрцы: тое, аб чым ён сам хацеў казаць, сказана дзяўчынаю. Ясна ўсё. {{Водступ|2|em}}— Даруйце, Насьця! Я хачу вас папрасіць, каб вы ніко...»
290547
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>гэты, спакойны, ясны і халодны быў куды выразьнейшым за проста сказаныя словы.
{{Водступ|2|em}}Міхасю нешта быццам адлягло на сэрцы: тое, аб чым ён сам хацеў казаць, сказана дзяўчынаю. Ясна ўсё.
{{Водступ|2|em}}— Даруйце, Насьця! Я хачу вас папрасіць, каб вы ніколі, ніколі не злавалі на мяне.
{{Водступ|2|em}}— За што мне злаваць? — адказала Настулька, — наадварот, я жадаю вам шчасьця, гэткага шчасьця, якога вы самі жадаеце сабе…
{{Водступ|2|em}}— Я думаю, што вы будзеце гэтым шчасьцем, — перабіў Міхась.
{{Водступ|2|em}}— Ого! вы зусім добра вядзеце ролю кавалера, хоць і дзівіцеся, нашто чытаць?… Але пойдзем далей аж у канец… у хаце нешта шаптаць пачалі. Хадзем, кранулася з месца Настулька, — мо‘ цяпер лягчэй нам гаварыць будзе.
{{Водступ|2|em}}Яны пайшлі ізноў па вуліцы, ціха, роўна, не сьпяшаючы.
{{Водступ|2|em}}Міхась маўчаў. Настулька пачала гаварыць пра тое, што не за адзін год нарастала ў яе душы.
{{Водступ|2|em}}— Я вам жадаю шчасьця, — казала яна, — і шчасьця жадаю ўсім: Аксені-варажбітцы, Якімку Кульгаваму, пастушку Алесю-сіраце, усім чатыром хлопчыкам і пяцём дзяўчаткам, якіх зімою, па хатах ходзячы, беларускай граматы вучыла. А якія здольныя<noinclude></noinclude>
j7axf603bho4664jmnqpfhad51rod6a
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/23
104
125477
290548
2026-06-28T21:08:00Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «яны, гэтыя мужыцкія дзеткі! Хто ведае, што магло-б з іх выйсьці, каб ня наша цемра беларуская ды ня беднасьць страшэнная. І вы, і я — дзеці гэтае цемры, толькі мне пашчасьціла, здалёк адсюль, праменьчык сьвятла злавіць. Вы — зусім ужо тутэйшы. Павашаму, дык...»
290548
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>яны, гэтыя мужыцкія дзеткі! Хто ведае, што магло-б з іх выйсьці, каб ня наша цемра беларуская ды ня беднасьць страшэнная. І вы, і я — дзеці гэтае цемры, толькі мне пашчасьціла, здалёк адсюль, праменьчык сьвятла злавіць. Вы — зусім ужо тутэйшы. Павашаму, дык працуеце толькі вы, ваш сват, мой бацька, і наагул кожны той, хто ў вёсцы
жыве ды зямлю арэ. А ў горадзе, — здаецца вам, — адны толькі гультаі жывуць ды газэты сабе чытаюць. Адкуль-жа вам ведаць было, што ў горадзе цэлыя грамады людзей куды цяжэй, як мы тут, жывуць. І шчасьлівыя яны, калі яшчэ працу маюць. Бо часам і працы ім не хапае. А з гэтага голад, распуста і розныя няшчасьці, як у нашых лясох грыбы, вырастаюць. Скажэце, ці павашаму, стораж дамовы, які кожны дзень чуць сьвет падворак і вуліцу мяце, не працуе? Ці ў душнай фабрыцы работнік газэты сабе чытае? Ці шахцёр, дабываючы з страшэннае глыбіні вугаль, жалеза або іншую руду якую, не працуе? Ці напрыклад, той, хто выдумаў радыё, аэрапляны, чугунку, тэлеграф, самаходы і шмат-шмат іншага — таксама не працаваў? Праца ёсьць усюды, дзе чалавек жыве, толькі розная яна. Мы вось купляем у мястэчку соль або газу, сернічкі ці мыла. А ці-ж гэта ўсё само родзіцца? Усё дабыта або выраблена працаю людзей. Шкада, што вы чытаць ня любіце. Я дала-б вам кніжак,<noinclude></noinclude>
hn8gknbjs35alf5t9yolebc77u5zv3h
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/24
104
125478
290549
2026-06-28T21:11:59Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «з якіх шмат чаго цікавага вы маглі б даведацца. {{Водступ|2|em}}— Мала вучылі мяне, — сумна сказаў Міхась, — мне цяжка чытаць, хоць ніхто ня кажа, што я гультай і {{Абмылка|хожная|кожная}} ''наша'' работа аж гарыць у мяне ў руках. {{Водступ|2|em}}— Чытаць цяжка, вуч...»
290549
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>з якіх шмат чаго цікавага вы маглі б даведацца.
{{Водступ|2|em}}— Мала вучылі мяне, — сумна сказаў Міхась, — мне цяжка чытаць, хоць ніхто ня кажа, што я гультай і {{Абмылка|хожная|кожная}} ''наша'' работа аж гарыць у мяне ў руках.
{{Водступ|2|em}}— Чытаць цяжка, вучылі мала, вось у гэтым і бяда ўся нашая, — казала Настулька далей. — Каб чытаць было лягчэй ды вучылі ўсіх болей, дык і зямля нам мусіла-б больш даваць; і тут іначай жылі-б, іначай на сьвет глядзелі-б, менш на гарэлку налягалі-б, і нават сваталіся-б іначай: сваталіся-б вы да мяне, а ня сват да маіх бацькоў.
{{Водступ|2|em}}Яны ўжо шмат разоў зьмерылі вуліцу, і Настулька ціха затрымалася каля свае хаты.
{{Водступ|2|em}}Хоць ня цёмна было, але Міхасю здавалася, што тут на двары шмат цямней, як у хаце, дзе нязручна будзе ў вочы глядзець выпіўшым старым. Ён, хоць і ня зусім адважна, у нейкім спанталычаньні, запрапанаваў:
{{Водступ|2|em}}— Давайце зробім ''ешчо'' адзін ''кругообзор''…
{{Водступ|2|em}}— Ха-ха-ха-ха! — закацілася гучным сьмехам Настулька, — кругаабзор!!! Гэта што за зьвер такі?.. Ізноў вы русіць пачынаеце… He, — будзе на гэты дзень, ногі ўжо баляць і спаць пара, бо заўтра працаваць трэба… Хадзем у хату.
{{Водступ|2|em}}Яна рашуча пацягнула Міхася за рукаў<noinclude></noinclude>
gove4z1yrxedszlwuhvzioiyt0ljubc
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/25
104
125479
290550
2026-06-28T21:17:29Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «у бок хаты, дзе старыя, чуючы гучны Настульчын сьмех, рашылі, што ўсё ідзе якнайлепш, і што вясельная чарка на сьв. Пётру заскача па стале, за якім яны ўвесь час сядзелі, п‘ючы ды курачы табаку. {{Цэнтар|III.}} {{Водступ|2|em}}Сват вылез з-за стала, каб выйсьці ка...»
290550
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>у бок хаты, дзе старыя, чуючы гучны Настульчын сьмех, рашылі, што ўсё ідзе якнайлепш, і што вясельная чарка на сьв. Пётру заскача па стале, за якім яны ўвесь час сядзелі, п‘ючы ды курачы табаку.
{{Цэнтар|III.}}
{{Водступ|2|em}}Сват вылез з-за стала, каб выйсьці каня паглядзець. Міхась скокнуў за ім, хапаючыся запрагаць. Яму нязручна было далей заставацца каля Настулькі, чуў, што ляпнуў запраўды недарэчы гэты свой „кругаабзор“ і нават проста злы быў на самога сябе, што паслухаў, калі яму раілі ехаць у сваты да Настулькі.
{{Водступ|2|em}}„Гэта-ж паненка нейкая, падумаў сабе, — толькі прыкідаецца простаю дзяўчынаю, гаворыць проста, і гэтак складна ўсё ў яе выходзіць, быццам у вучыцелькі якой“…
{{Водступ|2|em}}Ен кінуў свату некалькі выразных словаў паціху. Той зразумеў, што тут больш яму няма чаго рабіць, як толькі хутчэй разьвітацца з усімі, каб праз тыдзень сватацца ў іншым месцы.
{{Водступ|2|em}}Няварта пісаць аб простай сялянскай цэрамоніі разьвітваньня. Успомнім толькі што Міхась, падаючы Настульцы руку, ня мог ціха не сказаць:
{{Водступ|2|em}}— Ня злуйце на мяне.
{{Водступ|2|em}}— За што? — адказала Настулька {{перанос-пачатак|п=пы|к=таньнем}}<noinclude></noinclude>
i443va60zuuqiijgicrtdcdpzdyy92b
Старонка:Зборнік «Роднага Краю» за 1934 год (1935).pdf/26
104
125480
290551
2026-06-28T21:21:36Z
Gleb Leo
2440
/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос-канец|п=пы|к=таньнем}} і выйшла на двор разам з бацькамі, праводзіць ад‘яжджаўшых. {{Водступ|2|em}}Конь адпачыў і адразу рушыў з месца быстрымі шагамі. У цемнаце нейкі час чуваць было, як тарахцелі калёсы. {{Водступ|2|em}}Настулька пайшла за гумно ў бо...»
290551
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Gleb Leo" /></noinclude>{{перанос-канец|п=пы|к=таньнем}} і выйшла на двор разам з бацькамі, праводзіць ад‘яжджаўшых.
{{Водступ|2|em}}Конь адпачыў і адразу рушыў з месца быстрымі шагамі. У цемнаце нейкі час чуваць было, як тарахцелі калёсы.
{{Водступ|2|em}}Настулька пайшла за гумно ў бок рэчкі, накінуўшы на плечы цёплую хустку. Прайшла сьцежкаю да загібу ракі, дзе яна тварыла шырокую ціхаводную бухту. Тут, як магутныя вартаўнікі руністай сенажаці, стаялі побач два магутныя дубы-равесьнікі. Невядома, ці шчодры капрыз прыроды паставіў іх даўно-даўно тут, ці мазалістая рука Настульчыных прашчураў пасадзіла ix. Кожны год вясною, a часта нават і летам у часе доўгіх дажджоў, рэчка вылівалася {{Абмылка|з з|з}} берагоў сваіх, затапляла сенажаць на вялізную шырыню, якую ледзь вока {{Абмылка|чалавечага|чалавечае}} ахапіць магло; дубы таксама ў вадзе бывалі тады, але толькі камлямі сваімі ды тоўстымі, павыступаўшымі на паверхні зямлі карэньнямі, паміж якімі цяпер было зусім суха, бо рэчка глыбока сядзела ў берагох, люстраною крыштальнаю стужкаю абгінаючы сенажаць. Лозамі і альшыною ўквечаны быў бераг з боку сенажаці, а з другога боку ўзвышаўся зусім інакшы высачэзны бераг ракі, таксама даволі густа абсаджаны дубамі, вартаваўшымі орнае поле.
{{Водступ|2|em}}Настулька села пад дубам, як у крэсьле, паміж карэньнямі; вочы яе лашчылі {{перанос-пачатак|п=сон|к=нае}}<noinclude></noinclude>
9j6yht4071mtygkkgpe5rwqtzx51p9d
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/112
104
125481
290552
2026-06-28T21:42:26Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «дзень Любу Лук‘янскую: ён з выгляду вельмі на многа пастарэў, асунуўся, стаў сухі і, здаецца, яшчэ даўжэйшы, як быў. На сваіх дугаватых (напэўна што ад старасці) нагах ён стаяў пад клёнамі Земляробскага завулка, упёршыся плячыма ў агарожу, якая ідзе ад дом...»
290552
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>дзень Любу Лук‘янскую: ён з выгляду вельмі на многа пастарэў, асунуўся, стаў сухі і, здаецца, яшчэ даўжэйшы, як быў. На сваіх дугаватых (напэўна што ад старасці) нагах ён стаяў пад клёнамі Земляробскага завулка, упёршыся плячыма ў агарожу, якая ідзе ад дома педагагічнага інстытута пад так званы дом металістаў. На твары яго ляжала пячаць і збянтэжанасці, і расчаравання, і смутку, і злосці, і надзеі. Падобнае адлюстраванне пачуццяў яго твар меў тады, калі ён старым фрэнчам накрываў сашкава дзіця на любіных руках. Ён так пільна быў заняты разглядваннем машын, што не заўважыў таго нешматлікага народу, які гэтым завулкам ходзіць. Ужо дзён чатыры ён прыходзіў сюды амаль што зранку і станавіўся як на варту. Пастаяўшы, ён садзіўся на ганак педагагічнага інстытута, нейкі час сядзеў, а пасля станавіўся зноў. Спачатку ён пільным вокам акідаў машыны, завулак, асфальтаваны пляц перад Домам урада, пасля пачынаў таміцца. Часцей курыў і, выпускаючы з носа дым, кожны раз прыжмурваў вока і глядзеў другім непрыжмураным, як дым рассмокваецца ў стаячым паветры. Было падобна, што гэта забаўка чалавека, якому або няма чаго рабіць, або надакучыла тое, дзеля чаго ён сюды прыстаўлен. Паглядзеўшы на дым пасля кожнай зацяжкі, ён зноў пераводзіў вочы на машыны і на пляц. Расчуханы пальцамі драбнюткі кліночак барады быў зусім сівы. Не гледзячы на цеплыню ў надвор‘і, ён быў апранут у шматкішэнны фрэнч з шэрага тоўстага сукна — адзежына, захаваная яшчэ з часоў ваеннага комунізма; і хромавыя зграбныя боты на высокіх абсацах і з тонкімі халявамі да кален. У выходны дзень Стафанковіч тут не стаяў, машын таксама ў гэты дзень у завулку амаль што не было. Назаўтра пасля<noinclude></noinclude>
s8j49ykkj430stp4uz7sg619ghfsn6r
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/113
104
125482
290553
2026-06-28T21:46:04Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «выходнага дня ён зноў стаяў на месцы. Адзін універсітэцкі работнік, праходзячы тут па некалькі разоў на дзень, добра ўжо заўважыў высокага старога на гэтай невядомай варце і аднойчы пачаў азірацца — ці не ляжаць дзе тут поблізу будаўнічыя матэрыялы, з...»
290553
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>выходнага дня ён зноў стаяў на месцы. Адзін універсітэцкі работнік, праходзячы тут па некалькі разоў на дзень, добра ўжо заўважыў высокага старога на гэтай невядомай варце і аднойчы пачаў азірацца — ці не ляжаць дзе тут поблізу будаўнічыя матэрыялы, за вартаўніка пры якіх гэты чалавек мог-бы стаяць. Але нічога тут такога нідзе не было. Універсітэцкі работнік, адышоўшыся далей, яшчэ раз азірнуўся. Раптам ён убачыў, што высокі стары адарваў ногі ад тратуара і пабег упоперак цераз завулак. Туды пад‘ехала і стала машына. Кідаўся ў вочы колер яе: ад усіх машын яна выдзялялася тым, што была блакітненькая. Блакітнасць гэтая мела свае асаблівасці, яна была занадта ўжо нейкая бялявая. Стафанковіч дробным трухам падбег да машыны і хацеў ужо штосьці загаварыць з шоферам, але раптам убачыў, што за шоферавымі плячыма, схаваны за брэзентам, шклом і цыратай, нерухома трымаецца страшна шырокі і круглы чыйсьці твар. Стафанковіч як толькі ўбачыў гэты твар, дык адразу ажывіўся і напоўніўся ўвесь чаканнем: от так яму зараз гэты знаёмы і нават як-бы прыяцель і адчыніць дзверы машыны! Што тут гаварыць з шоферам, калі ў машыне сядзіць свой чалавек! Дзверцы сапраўды адчыніліся і з гэтай цеснай люхты выплыла мурластае рыла Вэнькі Шпулькевіча.
{{Водступ|2|em}}— Вы мяне ўсхвалявалі, — сказаў Вэня з бяздушнай інтанацыяй гэтую штучную фразу. — Вы так шпарка пабеглі да мяне цераз вуліцу. Пазаўчора я таксама вас бачыў, як вы стаялі на тым тратуары.
{{Водступ|2|em}}— Пакуль я пазаўчора дабег да гэтай машывы, яна пстрыкнула і знікла з маіх вачэй.
{{Водступ|2|em}}— Каб я бачыў, што вы беглі, я пачакаў-бы, я не бачыў гэтага.<noinclude></noinclude>
hpnkkrsj605qqzby4qt542femyelknm
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/114
104
125483
290554
2026-06-28T21:48:51Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}— Я чатыры разы бачыў гэтую машыну каля Дома ўрада і кожны раз з яе вылазіў Сашка. {{Водступ|2|em}}— Гэта мая машына. {{Водступ|2|em}}— Як-то ваша? Уласная? Айцец ваш, рамізніцкую біржу трымаючы, над фаэтонамі і брычкамі распараджэнне меў, а вы да...»
290554
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}— Я чатыры разы бачыў гэтую машыну каля Дома ўрада і кожны раз з яе вылазіў Сашка.
{{Водступ|2|em}}— Гэта мая машына.
{{Водступ|2|em}}— Як-то ваша? Уласная? Айцец ваш, рамізніцкую біржу трымаючы, над фаэтонамі і брычкамі распараджэнне меў, а вы да машыны аўтамабільнай дажыліся.
{{Водступ|2|em}}Вэня злосна скрывіў твар і плюнуў у машыну сабе пад ногі. І назаўсёды з яго твара перад Стафанковічам знікла грымаса той ветлівасці, якую ён толькі што быў на сябе напусціў, з закаранелай прывычкі ладзіць з людзьмі і мець ад гэтага сабе прыбытак. Ён дастаў гадзіннік і паглядзеў. Устрапянуўся і сказаў шоферу пад‘язджаць пад адзін з пад‘ездаў Дома ўрада. Як толькі машына рушыла, ён зірнуў ззаду ў акенца і ўбачыў, што Стафанковіч на ўвесь мах сваіх сухіх ног імчыцца следам.
{{Водступ|2|em}}— Спыніся, — гукнуў Вэня шоферу ў самае вуха, — ускінем, братка гэтую старую пачвару к сабе, а то яшчэ сораму наробіць, няхай яго халера. Уздзяцінеў, падла.
{{Водступ|2|em}}Машына стала. Вэня адчыніў дзверцы і запрасіў Стафанковіча. Той ахвотна палез, памацаваў рукамі сядзенне і тады ўжо сеў.
{{Водступ|2|em}}— Машына не мая, а той установы, дзе я начальнік, — буркнуў Вэня.
{{Водступ|2|em}}Стафанковіч не адказаў. Ён адразу паглыбіўся ў свае клопаты. Машына тут-жа спынілася пры адным з пад‘ездаў.
{{Водступ|2|em}}— Вы мусіць нешта хочаце Сашку сказаць? — запытаў Вэня. — То можа я перадам, скажыце мне.
{{Водступ|2|em}}— Не, я сам хачу яго ўбачыць… То гэта ён на вашай машыне ўсе гэтыя дні ездзіць?
{{Водступ|2|em}}— Не бойцеся, будзе мець і сваю. Ён тут дзесяты дзень ужо вядзе перамовы, каб зусім астацца<noinclude></noinclude>
po2vh7rszc8w6qe7wt35vvavjkfyk2w
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/115
104
125484
290555
2026-06-28T21:51:26Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «ў Менску, і з павышэннем. Мусіць у Доме ўрада будзе працаваць. (Вэня назваў адзін з камісарыятаў.) Я яму па-сяброўску машыну даю. {{Водступ|2|em}}— А пэўна што! — ажывіўся адразу Стафанковіч, — зусім інакшы выгляд мае чалавек, калі ў машыне… Падумайце, дзес...»
290555
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>ў Менску, і з павышэннем. Мусіць у Доме ўрада будзе працаваць. (Вэня назваў адзін з камісарыятаў.) Я яму па-сяброўску машыну даю.
{{Водступ|2|em}}— А пэўна што! — ажывіўся адразу Стафанковіч, — зусім інакшы выгляд мае чалавек, калі ў машыне… Падумайце, дзесяты дзень! Каб я выпадкам не ўбачыў яго як ён з вашай машыны перад Домам урада вылазіў, то і не ведаў-бы, што ён тут. Жарты! Ужо шосты дзень як нарыхтавана ў мяне і кілбаса і вяндліна, і гарэлка. Прышоў вечар. Няма яго. Я з брамы выткнуўся на вуліцу — не ідзе. Я праз акно перавесіўся, перагнуўся. Дзе бачылі, і следу няма! Вечары чакаў, дні чакаў, на работу хадзіў, з работы прыходзіў — няма. Я стаў на варту, некалькі разоў бачыў як ён з вашай машыны вылазіў і ніяк злавіць не магу. То ён, кажаце, зараз сюды выйдзе?
{{Водступ|2|em}}— Зараз выйдзе.
{{Водступ|2|em}}— От-жа пашанцавала мне на вас натрапіць.
{{Водступ|2|em}}Тут з дзвярэй вышаў Сашка. Гэта быў стройны чалавек, белатвары, спрытны ў кожным сваім руху. Цёмнасіні гарнітур ляжаў на ім вельмі дасціпна, белая з шоўку рубашка пад пінжаком вельмі ўдала падперазана была каўказскім паяском, з усялякімі дробнымі клямарчыкамі і бляшкамі. Яшчэ не бачачы, што ў машыне сядзіць бацька, ён пачаў паволі спускацца з ганку. Тут стаяла яшчэ некалькі машын, насупроць якіх вэнева мела даволі такі мізэрны выгляд. Яна была раскляпаная, блакітная фарба лупілася і лапцяватымі шматкамі вісела і тырчэла. Напроці-ж Сашкі сам Вэня здаваўся няспрытным і мешкаватым, раскормленым і старым. Сашка рвануў к сабе дзверцы і раптоўна адхіснуўся ад нечаканасці: бацька распяўся цераз усю машыну галавой у дзверцы і на дробным яга твары ажывала і шырылася ветлівасць.<noinclude></noinclude>
qy1ncdpx6bdffx5ynfhc341lxks2bud
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/116
104
125485
290556
2026-06-28T21:53:31Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}— От дык сюрпрыз! — штучна зарагатаў Сашка, — ніколі не думаў, што цябе тут убачу. Збіраўся зайсці даведацца цябе, але ўсё не выпадала. Гэтулькі справаў усялякіх. {{Водступ|2|em}}— Я нарыхтаваў усяго, чакаў, думаў. {{Водступ|2|em}}— Добра, што та...»
290556
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}— От дык сюрпрыз! — штучна зарагатаў Сашка, — ніколі не думаў, што цябе тут убачу. Збіраўся зайсці даведацца цябе, але ўсё не выпадала. Гэтулькі справаў усялякіх.
{{Водступ|2|em}}— Я нарыхтаваў усяго, чакаў, думаў.
{{Водступ|2|em}}— Добра, што так здарылася, што ты надумаўся сюды пад‘ехаць, бо я мусіць такі ўсе гэтыя дні вельмі не буду мець часу, а пасля прыдзецца назад паехаць.
{{Водступ|2|em}}— Так і не зойдзеш?
{{Водступ|2|em}}— Я кажу, добра, што пабачыліся.
{{Водступ|2|em}}Ветлівасць умомант знікла з стафанковічава твара.
{{Водступ|2|em}}— Не можа быць, каб чалавек не мог знайсці моманту з бацькам пабачыцца, якога год дзесяць не бачыў.
{{Водступ|2|em}}— Ну, добра, я зайду сёння ўвечары.
{{Водступ|2|em}}— Сёння ўвечары мяне дома не будзе.
{{Водступ|2|em}}— А дзе-ж ты будзеш?
{{Водступ|2|em}}— У мяне пільны інтэрас.
{{Водступ|2|em}}— То я калі-небудзь пасля зайду.
{{Водступ|2|em}}— Пасля таго як я цябе дзесяць год чакаў, ты калі-небудзь зойдзеш?
{{Водступ|2|em}}— Чаго ты крычыш?
{{Водступ|2|em}}— Гэта я павінен бегаць за табою і прасіць тваёй ласкі, каб ты са мной пабачыўся?
{{Водступ|2|em}}Сашкам апанавала злосць. Так раптоўна нервуецца франт, якога ў часе доўгачаканай загарадвай маёўкі з галавы да пят абалье дождж.
{{Водступ|2|em}}— Ты на той самай кватэры жывеш? — спытаў Сашка.
{{Водступ|2|em}}— На чорта мне аднаму тая самая кватэра! Я цяпер адзін пакой займаю. Ты нават не ведаеш, як я жыву!
{{Водступ|2|em}}— Гэта праўда, што крыху нядобра, але каб ты<noinclude></noinclude>
kupmj40bthne4j5dzh2nbszkdemgilb
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/117
104
125486
290557
2026-06-28T21:56:02Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «ведаў, што такое мая праца! У мяне заўсёды была вельмі адказная работа. {{Водступ|2|em}}— Адказная работа! А каб я памёр? {{Водступ|2|em}}— То ты-ж жывеш. {{Водступ|2|em}}— А каб я захварэў? {{Водступ|2|em}}— То ты-ж здаровы! Табе проста выдумка прышла ў галаву, а ў мян...»
290557
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>ведаў, што такое мая праца! У мяне заўсёды была вельмі адказная работа.
{{Водступ|2|em}}— Адказная работа! А каб я памёр?
{{Водступ|2|em}}— То ты-ж жывеш.
{{Водступ|2|em}}— А каб я захварэў?
{{Водступ|2|em}}— То ты-ж здаровы! Табе проста выдумка прышла ў галаву, а ў мяне па горла справаў. От і цяпер я з ім (міргнуў на Вэню) паедзем не так сабе. Я з самага ранку да вечара…
{{Водступ|2|em}}Да гэтых фраз ён нічога выразнейшага не дадаў і астаўся так моўчкі стаяць як на невядомым раздарожжы. Маўчанка цягнулася з хвіліну, пакуль Сашка не заўважыў, што шофер усміхаецца сабе ў каўнер. Тады ён, адчуваючы прыкрасць, збянтэжана сказаў:
{{Водступ|2|em}}— Трэба ехаць, бо спознімся!
{{Водступ|2|em}}І ўсё стаяў і не садзіўся ў машыну. Ці адразу Стафанковіч зразумеў стан рэчаў, ці не, гэта невядома, але ён яшчэ добрыя дзве хвіліны сядзеў у машыне поплеч Вэні, нават да яго прыціснуўшыся, каб даць каля сябе і Сашку месца, але неўзабаве ён зразумеў, што перашкаджае Сашку садзіцца і ехаць. Сагнуўшыся, пачаў ён выпаўзаць з машыны. Стаў цвёрда на ногі, разагнуўся і, нічога не сказаўшы Сашку, пайшоў, ні разу не азірнуўшыся. Шофер пакінуў усміхацца і ўнурыўся ў каўнер. Зморанай паходкай Стафанковіч дайшоў Совецкай вуліцай да так званай „чыгуначнай царквы“ і пакуль перайшоў на Нова-Маскоўскую вуліцу, не вытрымаў і азірнуўся. Блакітнай машыны нідзе ўжо не было відно. Ён пайшоў у Нова-Маскоўскую вуліцу, стаў каля нейкага трухлявага ганку, гайдануўся на нагах, паглядзеў як на імшыстых дахах папстрыкваюць вераб‘і і зноў пайшоў. На твары яго была напісана злосць, у заціснутым да грымасы роце ён пастукваў зубамі,<noinclude></noinclude>
k8s3u0lgp58hzzg7r9gd6cp3n6cce48
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/118
104
125487
290558
2026-06-28T21:58:39Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «што было адзнакай узбуджанай працы яго мазгоў. Ён падвяў галаву ўгару, каб паглядзець, дзе стаіць сонца, але было хмурна і ён забубніў: {{Водступ|2|em}}— От-бо надвор‘е, каторы дзень сонца не відаць. Пасля ён запытаў у першага стрэчнага колькі часу і здзіві...»
290558
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>што было адзнакай узбуджанай працы яго мазгоў. Ён падвяў галаву ўгару, каб паглядзець, дзе стаіць сонца, але было хмурна і ён забубніў:
{{Водступ|2|em}}— От-бо надвор‘е, каторы дзень сонца не відаць. Пасля ён запытаў у першага стрэчнага колькі часу і здзівіўся:
{{Водступ|2|em}}— Так рана?
{{Водступ|2|em}}Гэтыя пабочныя справы былі яму як разрыўка якая, ён пачаў спакайнець: сеў на нейкім высокім ганку і сядзеў так з поўгадзіны, паставіўшы вочы проста на сцяну Дома ўрада. Дамкі, хацінкі і ўсялякая іншая гнілая драбяза ўнізе пад гэтай сцяной была відна яму як на далоні. Ён доўга глядзеў на ўсё гэта, пасля замыляў губамі, яшчэ больш паспакайнеўшы.
{{Водступ|2|em}}— Вывялі сцяну пад самыя хмары. Тут гэтыя дамкі маглі-б яшчэ і пастаяць крыху, яшчэ і кватараваць у іх народ сякі-такі мог-бы, каб не гэтая сцяна. А так ні то што не фасон ім стаяць тут, а проста брыдка, каб іх тут пакінуць. Душа не прымае!
{{Водступ|2|em}}Інакш ён не ўмеў выказаць сваіх пачуццяў. З выглядам вялікага знаўцы падобных спраў і рэчаў, ён пайшоў у адзін з двароў і ўзышоў на ўзгаркаваты пляц перад сцяной Дома ўрада. Верас, дробная цэгла, лопух, ямы, каменне было скрозь паміж трухлявых будынін, падобных да сабачых будак.
{{Водступ|2|em}}— Хі-хі-хі-хі, — тоненька засмяяўся Стафанковіч, азіраючыся навокал. — Да чаго дайшло. Здаецца і дамы былі раней, а цяпер як зірнеш, то пад‘язджай з возам, кладзі рыдлёўкай іх на воз і вывозь на агароды, пад капусту ўгнойваць. Ці гэта самі гаспадары яшчэ тут дажываюць, ці квартар‘янты ад Жакта? А унь там ужо мусіць І ніхто не жыве.<noinclude></noinclude>
b7808yl3g543r77qegofd7ds3gq0ixf
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/119
104
125488
290560
2026-06-29T06:22:20Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}Ён падышоў бліжэй. Будыніна стаяла без вокан, вецер зганяў драўляны пыл з яе спарахнелых сцен. Было відаць, што калісьці яна была прыбудавана да муру, бо яшчэ захавалася рэштка цаглянай сцяны, да якой усё гэтае прыстройства было прыткнута....»
290560
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}Ён падышоў бліжэй. Будыніна стаяла без вокан, вецер зганяў драўляны пыл з яе спарахнелых сцен. Было відаць, што калісьці яна была прыбудавана да муру, бо яшчэ захавалася рэштка цаглянай сцяны, да якой усё гэтае прыстройства было прыткнута.
{{Водступ|2|em}}— І тут-жа жылі людзі, — прагаварыў Стафанковіч, разважліва ківаючы галавой. — Э, столь упала, і мусіць даўно. Ляжыць на падлозе. Ну, доўга-ж яно тут не пастаіць. Не пройдзе і тыдня як забяруць на падпалку. Замест страхі рэшата. А шчыт трымаецца, здаравейшыя дошкі былі, а можа гаспадар паднавіў быў. Ага, і акенца нейкай вопраткай затыкалі, мусіць, каб дождж не засякаў.
{{Водступ|2|em}}Ён уставіўся вачыма ў шчыт, дзе сапраўды праз акенца вылазіла нейкая вопратка. Каўнер і рукаў матляліся на ветры. Стафанковіч можа хвілін дзесяць не зводзіў вачэй з гэтага каўняра і рукава, моршчыў лоб, прыжмурваў вочы, і постаць яго трымалася ў дзіўнай позе. Ён не браў на ўвагу нікога і нічога, стаяў, шырока растапырыўшы свае дугаватыя ногі, вельмі нейк удала, проста такі па-ваяцку, трымаючы тонкае сваё тулава, ссунуўшы набакір блінаватую шапку з раменным казырком.
{{Водступ|2|em}}— Якраз як той сашкаў фрэнч, на які я сам даставаў футра на каўнер. Ледзьве дастаў! Гэтулькі клопату даў галаве і ходу нагам!
{{Водступ|2|em}}Спачатку ў яго была проста цікаўнасць. Ён працягнуў у гару руку, дастаў рукаў і пацягнуў. Звесілася ўніз крысо; відзён стаў фрэнч, падшыўка і аблямоўка ўнізе на ёй. І калі нядаўна ён думаў, што „вельмі падобна“, то цяпер быў упэўнен, што глядзіць на самы сапраўдны той колішні сашкаў фрэнч. Спачатку ён не ўспомніў таго моманту гісторыі гэтага фрэнча, калі ён знік з яго кватэры.<noinclude></noinclude>
6mgk55ko25hsskzg7z05z4poq829lbz
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/46
104
125489
290561
2026-06-29T06:24:47Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1.5em}}Толькі ў дзьвюх школах на маё запытаньне, хто кіруе асьветай у раёне, вучні, як сьвядомыя байцы, адказалі:</br> {{gap|1.5em}}— Асьветай у нашым раёне кіруе тав. Самасуй!</br> {{gap|1.5em}}Шмат прышлося паклапаціцца мне і аб рамантаваньні школ. Я наведаў усе школы...»
290561
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}Толькі ў дзьвюх школах на маё запытаньне, хто кіруе асьветай у раёне, вучні, як сьвядомыя байцы, адказалі:</br>
{{gap|1.5em}}— Асьветай у нашым раёне кіруе тав. Самасуй!</br>
{{gap|1.5em}}Шмат прышлося паклапаціцца мне і аб рамантаваньні
школ. Я наведаў усе школы і хаты чытальні. Дзе толькі магчыма было, я склікаў сходы сялян і праводзіў ударную кампанію за новы быт.</br>
{{gap|1.5em}}На сходах я гаварыў сялянам агульнымі фразамі, так, як і трэба было. Я канкрэтна даводзіў, што ў сялян няма грамадзкай рошчыны, сьвядомасьці, дзякуючы чаму і
бываюць пэрманэнтным супярэчнасьці і паганы капіталізм яшчэ часткова мае стабілізацыю. Каб знішчыць гэтыя не дарэчнасьці, я заклікаў сходы выказаць сваё канкрэтнае я і ўзьняць гармідар за новы быт!</br>
{{gap|1.5em}}Мяне ўсюды ўважліва слухалі і прыймалі маю рэзалюцыю, якую я напісаў яшчэ ў Шапялёўцы, узяўшы
пад увагу ўсе дэталі пытаньня. Толькі ў в. Брылёўцы знайшліся суб’екты, якія
аб’ектыўна зьявіліся рупарамі дробна-буржуйскай стыхіі. Яны арганізавана выступілі супроць мяне. Адзін зь іх, па прозьвішчы Хведар Трайка, чалавек вельмі невялікага росту, увесь заросшы валасамі, як шчацінай, з лупатымі
вочкамі і ў зрэб’і, нахабна гледзячы ў вочы мне, закончыў сваю прамову:</br>
{{gap|1.5em}}— Таварыш гаварыў, гаварыў нам, а мы сядзелі, як мамоны глухія! Нічога не зразумелі! Нейкая птушыная мова! Як грамахон гаварыў!</br>
{{gap|1.5em}}За Трайкай яшчэ іншыя хвасьцісты пасыпалі на маю галаву розныя ганебныя інсынуацыі й запытаньні. Я паабяцаў арыштаваць Трайку, як склочніка, і тады раптам
усе супакоіліся. Я з гонарам гаварыў сваю заключную прамову, і рэзалюцыя была ўхвалена пераважнай большасьцю.</br>
{{gap|1.5em}}У другой вёсцы Забягаеўцы нейкі не сьвядомы гарлапан замест мае рэзалюцыі сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— А я даю рэзалюцыю: не таўчы ў ступе вады, а ўзяцца за масты, за школы, за шляхі, за іншыя дзіркі ў нашай гарманізьме! А то ў нас, у Забягаеўцы, школа ў зямлю ўрасла і на прызьбе нават вырасла некалькі падасінавікаў!</br>
{{gap|1.5em}}Гэта выступленьне я кваліфікаваў, як правакацыю,<noinclude></noinclude>
682ydgfaoan6288agenmihpblbwcyns
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/47
104
125490
290562
2026-06-29T06:34:08Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «дэмагогію, разьлічаную на танны эфэкт.</br> {{gap|1.5em}}У трэцяй вёсцы, Радулі, вылезла адна манада, чырвона- рудая як агонь і, хітра ўсьміхаючыся, прыплюшчыўшы свае бегаючыя вочы, сказала:</br> {{gap|1.5em}}— Мне ужо больш за 50 год. І я доўга ўсё думаў і надумаў, што ёсьц...»
290562
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>дэмагогію, разьлічаную на танны эфэкт.</br>
{{gap|1.5em}}У трэцяй вёсцы, Радулі, вылезла адна манада, чырвона-
рудая як агонь і, хітра ўсьміхаючыся, прыплюшчыўшы свае бегаючыя вочы, сказала:</br>
{{gap|1.5em}}— Мне ужо больш за 50 год. І я доўга ўсё думаў і надумаў, што ёсьць самая дрэнная рэч. А цяпер ведаю, як паслухаў таварыша. Самая дрэнная рэч, калі розуму мала, ды калі жыта засееш, а яно не зародзіць. Маё ўсё!</br>
{{gap|1.5em}}А наогул, мяне вельмі добра прыймалі і слухалі, што-б я
ні сказаў. Часта віталі мой прыезд, як сваячасовы. Тыя хворыя зьявы, аб якіх гаварыў я, бязумоўна, ёсьць хваробы
росту і ў вагульны малюнак не павінны ўваходзіць.</br>
{{gap|1.5em}}Для ажыўленьня культпрацы на вёсцы із мной выяжджаў загадчык нардому, пясьняр Гарачы. Сялянам на
сходах ён чытаў сваю паэму «За тваім гарбатым носам нічога ня бачу». Ён сапраўды стаўся тварам да вёскі.
Вечарамі кандыбоберам хадзіў зь дзяўчатамі па вуліцы, на ўсе грудзі цягнуў вясковыя прыпеўкі і, каб высока ўзьняць сьцяг паэзіі, сам новыя прыпеўкі прыдумаў. Яны вельмі спадабаліся на вёсцы. Некаторыя і мне ўлезьлі ў галаву:
{{gap|1.5em}}Галіфэ маё худое</br>
{{gap|1.5em}}Разарву я да кален.</br>
{{gap|1.5em}}Думаў з восені жаніцца —</br>
{{gap|1.5em}}Маўчыць дзевачка, як пень.</br>
{{gap|1.5em}}*</br>
{{gap|1.5em}}Каля нашата ваконца</br>
{{gap|1.5em}}Прашкандыбала цяля,</br>
{{gap|1.5em}}Я за хвосцік ухапіла —</br>
{{gap|1.5em}}Думала маё міля!
{{gap|1.5em}}Гарачы дзяўчат навучыў сьпяваць рамансы, чаго яны раней ня ўмелі. Асабліва спадабаўся раманс:</br>
{{gap|1.5em}}Труну зялезную пастаўлю,</br>
{{gap|1.5em}}Абальлю яе сьлязамі,</br>
{{gap|1.5em}}Абсаджу яе квятамі.
</br>
{{gap|1.5em}}О, дзяўчаты на вёсцы добрыя, крамяныя! У ваднэй<noinclude></noinclude>
any14vspnyj681w3om6mut8pjcmby0w
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/120
104
125491
290563
2026-06-29T06:42:06Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «Але пакрысе, момант за момантам, памяць яго аднавіла ў сабе і гэтую справу. Пакуль-жа да гэтага, то ён яшчэ прашаптаў: {{Водступ|2|em}}— Як тут апынулася гэтая адзежына! {{Водступ|2|em}}Ён пачаў здагадвацца. Нейкае пачуццё, вельмі падобнае да смутку, пацягнула...»
290563
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>Але пакрысе, момант за момантам, памяць яго аднавіла ў сабе і гэтую справу. Пакуль-жа да гэтага, то ён яшчэ прашаптаў:
{{Водступ|2|em}}— Як тут апынулася гэтая адзежына!
{{Водступ|2|em}}Ён пачаў здагадвацца. Нейкае пачуццё, вельмі падобнае да смутку, пацягнула яго ў сярэдзіну гнілых рэштак колішняга чалавечага прытулку. Дзвярэй не было. Куча цэглы ляжала там, дзе ранёй была печ. Каля дэглы, прыпёрты білам да сцяны, стаяў нізкі жалезны ложак, вузкі, без матраца ці без дошчак, увесь пагнуты. Праз праваленую столь і разбураную страху на яго заўсёды лілі дажджы, і іржа на ім сядзела шышкамі. Столь, падаючы, сагнула яго зусім. Стафанковіч не пабыў тут і хвіліны. Ён адразу выскачыў адсюль, мыляючы губамі:
{{Водступ|2|em}}— Напэўна ён тут і жыў малы. Колькі год прайшло ад таго? Мала, што гады прайшлі і столь упала, Але і тады, адразу цяпер лезе ў вока, было як пад плотам. А калі і не тут ён радзіўся і жыў, то дзе ён лепш мог, такая сірата.
{{Водступ|2|em}}Гэта быў такі дзень у яго жыцці, што ўсё спрыяла таму, каб ён у гэты момант размяк, як гнілая салома. Апанаваны глыбокім одумам, ён ішоў вуліцай, падагнуўшы плечы. І толькі цяпер, калі за яго плячыма асталіся нікому ўжо непатрэбныя сцены і над імі старая адзежына, якую ён дзесятка паўтара год таму назад спраўляў свайму сыну, толькі цяпер ён як мае быць адчуў і ўбачыў самога сябе ў гэтыя дні, калі, як сабака пад парогам, стаяў пад клянамі, маючы пражытых год восемдзесят. Ён так і прамармытаў пад нос: „як сабака, абліты памыямі“. Душа яго пакуль што была яшчэ мяккая, яму зрабілася шкода самога сябе, ён аж пачаў без патрэбы пакульгваць на адну нагу. Але пакрысе душа яго рабілася больш жорсткай, а ў<noinclude></noinclude>
e9wh5om97jfclf28mgi1mka1efy3q77
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/48
104
125492
290564
2026-06-29T06:42:45Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «вёсцы нават я захапіўся складаньнем: прыпевак. Я пазнаёміўся зь дзяўчынай Хадоркай Белабокай і на ўспамін аб дзьвёх ночках, якія прагуляў зь ёю, склаў прыпевачку:</br> {{gap|1.5em}}Баліць сэрца і пячонка —</br> {{gap|1.5em}}Мэтазгодная дзяўчонка,</br> {{gap|1.5em}}Баліць тула...»
290564
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>вёсцы нават я захапіўся складаньнем: прыпевак. Я пазнаёміўся зь дзяўчынай Хадоркай Белабокай і на ўспамін аб дзьвёх ночках, якія прагуляў зь ёю, склаў прыпевачку:</br>
{{gap|1.5em}}Баліць сэрца і пячонка —</br>
{{gap|1.5em}}Мэтазгодная дзяўчонка,</br>
{{gap|1.5em}}Баліць тулава, нага —</br>
{{gap|1.5em}}Не забуду цябе я!</br>
{{gap|1.5em}}А калі зьвярнуліся мы з Гарачым у Шапялёўку, мне сказалі, і што за гэты час Лін некалькі разоў прыходзіў да Крэйны і наладжваў пасяджэньні зь ёю, зрабіў зь ёю 5
экскурсіяў на Лютнянскае поле і лес, зь невядомымі мэтамі (нібы на кірмаш?!) правёў экспедыцыю на канёх у в. Пільну. Мала гэтага, вечарам у сваім пакоі ў РВК зачыніўся зь ёю і правёў вечар самадзейнасьці, пры чым на брудэршафцік была высмактана адна бутэлька чырвонага і зьедзена два кілё лахардзікаў.</br>
{{gap|1.5em}}Гэтыя сумныя весткі, як варам, абварылі мяне. Вечарам маё пякельнае пачуцьцё зайздрасьці павялічылася ў пяць разоў, бо ў пакоі Крэйны пачуўся непераносны для мяне
голас Ліна, самаўпэўнены, здаволены. Адчуваў сябе гэгэмонам.</br>
{{gap|1.5em}}Мне цяжка было стрымаць свой шалёны тэмпэрамэнт. Хацелася ўварвацца ў іх мяшчанскае адзіноцтва агнёвым клубком і ўсё перавярнуць дагары нагамі. Я нагою моцна пагрукаў у іх сьцену і даў сыгнал маўчаць і ня
перашкаджаць мне займацца дзяржаўнымі справамі.</br>
{{gap|1.5em}}Лін на гэту прапанову справіў іго-го, а Крэйна пырснула.
Праз хвіліну яны вышлі на вуліцу, а я, каб пазбыць дрэнны настрой, пачаў галіць вусы, бараду і нават усю галаву. Гэтая працэдура з прычыны майго тэмпарамэнту не прашла бязбольна: я параніў сябе і вельмі моцна за вухамі, на самай макушцы і, як касой, зрэзаў барадаўку, якая мела
рэзыдэнцыю на патыліцы.</br>
{{gap|1.5em}}Шмат крыві страціў і на хвіліну выгнаў з галавы Крэйну,
сьцішаючы кроў, што цурком бегла з маей поўнакроўнай асобы.</br>
{{gap|1.5em}}Працы і ў мястэчку шмат было. За тыдзень я пабываў на
пасяджэньні крамнай камісіі, мэтадычнай камісіі, склікаў<noinclude></noinclude>
ifka18437qsxpcgkxkczk49kii81ich
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/121
104
125493
290565
2026-06-29T06:52:25Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «адпаведнасці з гэтым і словы, якія ён бесперапынна мармытаў сабе пад нос, пакуль ішоў. Цвёрдыя намеры спелі ў яго галаве, думкі змагаліся адна з адной і ён вымармытаў такі маналог: {{Водступ|2|em}}— Я табе, сынку, гэта футэрка на каўнер у фрэнч так даставаў,...»
290565
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>адпаведнасці з гэтым і словы, якія ён бесперапынна мармытаў сабе пад нос, пакуль ішоў. Цвёрдыя намеры спелі ў яго галаве, думкі змагаліся адна з адной і ён вымармытаў такі маналог:
{{Водступ|2|em}}— Я табе, сынку, гэта футэрка на каўнер у фрэнч так даставаў, што каб не мая цярплівасць, то без каўняра хадзіў-бы. Тады былі такія часы, што не так лёгка і дастаць льга было. Якраз так як цяпер пад клёнамі я цябе чакаў, так тады каля замкнёных дзвярэй стаяў таго шпігулянта, у якога гэты каўнер абслухаў. Трэба-ж было запабегчы наперад, каб іншыя ахвотнікі каўнярок з рук не вырвалі. Але мне была радасць на дажджы мокнуць, абы ты франтаваты быў, каб з тваёй паставы не толькі я, а і людзі каб цешыліся. А цяпер церэз цябе я астаўся адзін. Ты-ж ужо год дванаццаць, калі не ўсе трынаццаць, з жонкай жывеш, а ні разу мне яе не паказаў, я нават не ведаю, якая яна і ў вочы яе не бачыў. Можа яна лепшая за цябе і са мной абышлася-б не так, як ты. Дзесяць год ты да мяне і вачэй не паказваў, і нават ліста мне першы не прыслаў. І я павінен быў ад людзей распытваць твой адрас і пісаць табе, пытацца як хаця тваё здароўе, і па два, ці па тры гады адказу чакаў. А каб-жа я паміраў? Ты мне на гэта адсек сёння, што я не памёр, а жыву! Быццам-бы ты і хочаш, каб я хутчэй памёр. А каб-жа я ўзяў, ды захварэў, у маіх уласных гадах будучы? То я-ж такі хворы і ёсць. Не верыш? Бок у мяне робіцца як з дрэва і нагу цягне ўгару. Гэта я такі цярплівы чалавек, што нікому не скарджуся. Але-ж каму я паскарджуся, каб прышлося? А калі я абсунуся, то хто-ж мне вады падасць? Ты шалахвост халерны? Нікога з сям‘і ў мяне няма, і сына ў мяне няма! Я цябе ведаць не хачу! Так будзе на-век вечныя аман! Як сабака<noinclude></noinclude>
kuixrv96xbsje28shz0kwly1trp9hf3
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/49
104
125494
290566
2026-06-29T06:57:11Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «сход інтэлігенцыі мястэчка і местачковага актыву, схадзіў на гурток па вывучэньні пастаноў XV зьезду, зрабіў пасяджэньне ў лесе па агляду нявывезеных дроў, схадзіў ажывіў працу сельскагаспадарчага гуртка, правёў урачысты сход ячэйкі Мопру і наладзіў в...»
290566
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>сход інтэлігенцыі мястэчка і местачковага актыву, схадзіў на гурток па вывучэньні пастаноў XV зьезду, зрабіў пасяджэньне ў лесе па агляду нявывезеных дроў, схадзіў ажывіў працу сельскагаспадарчага гуртка, правёў
урачысты сход ячэйкі Мопру і наладзіў вечар спайкі з вайскоўцамі ў фізкультуры. Гэта праца троху затрымлівала бунт у крыві.</br>
{{gap|1.5em}}Прыехаўшы, мне прышлося вельмі няпэўную справу вясьці і нават выклікаць абурэньне цёмных сялянскіх мас.</br>
{{gap|1.5em}}Прыходзіць да мяне настаўнік Мамон і, як старшыня нейкага т-ва, просіць даць загад аб канфіскацыі наступных рэчаў: у гр. Сандрыгайліхі старасьвецкага пісталета вагою да 3 пудоў, у гр. Андрэя Выбейдуха старалатынскай кнігі, па якой ён займаецца чорнай магіяй і наводзіць цень на ўсіх добрых людзей, у гр. Багдана Злыбядухі рукапіснай
кнігі, па якой ён лечыць жывёлу і людзей ад мэханічнай хваробы трасцы…</br>
{{gap|1.5em}}Мамон з сабою прывёў яшчэ нейкага маскоўскага мастака, які дамагаўся, каб я даў загад нацыяналізацыі некаторых абразоў у мясцовай царкве, бо яны павінны быць вывезены ў Маскву, як маючыя ўсесаюзнае значэньне.</br>
{{gap|1.5em}}Гэта: абраз Хрыста з трыма насамі, абраз сьвятога Лынды, вельмі падобнага на зялёную рапуху, абраз «Вочы мае выну ка Госпаду», на якім нейкі хударлявы, хворы, відаць на лейкэмію, сьвятоша трымае на руках вочы свае і кажа прывітальную прамову Богу, урэшце, вельмі каштоўны абраз «Узыграўся малойчык у чэраве маім», на
якім анатамічна разрэзана чэрава цяжарнай жанчыны, і ў гэтым орыёле сядзіць эмбрыён і на скрыпачцы рэжа.</br>
{{gap|1.5em}}Ой, колькі няпрыемнасьцяў прынесьлі мне ўсе гэтыя вымудры Мамона! Праўду кажучы, я і здружыўся зь ім за гэты час і знайшоў свой двойнік, але колькі перашкод! У далейшым мяне чакае яшчэ больш перашкод, але я сьмела пазіраю ўперад. Пералез пярэднімі нагамі, пералезу і
заднімі! — як кажа Торба.</br>
{{gap|1.5em}}Шмат энэргіі і дыплёматычнай люўкасьці прышлося мне
ўжыць, каб пераканаць тав. Сома ў неабходнасьці даць загад аб канфіскацыі ўсіх гэтых рэчаў. Я паказваў дэкрэты, статуты, абежнікі. Урэшце даручылі міліцыі зрабіць<noinclude></noinclude>
aprbkg4ppymw95sqgkf0n0e6gy6h7sa
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/50
104
125495
290567
2026-06-29T07:08:04Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «канфіскацыю.</br> {{gap|1.5em}}У гр. Сандрыгайліхі ніякага старасьвецкага пісталета не знайшлі, затое адшукалі каля гумна нейкую дзіўную прыладу, прызначэньня якой ніхто ня ведае. Ня то бамбамёт, ня то агнямёт, ня то мінамёт. А нейкі вэтэран імпэрыялістычнай бо...»
290567
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>канфіскацыю.</br>
{{gap|1.5em}}У гр. Сандрыгайліхі ніякага старасьвецкага пісталета не
знайшлі, затое адшукалі каля гумна нейкую дзіўную прыладу, прызначэньня якой ніхто ня ведае. Ня то бамбамёт, ня то агнямёт, ня то мінамёт. А нейкі вэтэран імпэрыялістычнай бойні сказаў нават, што гэта сьвечка генэрала Махныткі, ракета такая. Сама Сандрыгайліха, гаварыла:</br>
{{gap|1.5em}}— Няхай мае і ногі адсохнуць, і рукі адломяцца, і валосьсе павылезе, калі я ведаю што-небудзь!</br>
{{gap|1.5em}}Андрэй Выбейдух у пратаколе падпісаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Апрача саманавейшых кніг, ніякіх старалатынскіх ня маю і, як радзіўся, ня меў.</br>
{{gap|1.5em}}А Злыбядуха Багдан даў паказаньне:</br>
{{gap|1.5em}}— Я загаварваю людзей і жывёлу бязь ніякіх кніг і за ўсё
сваё жыцьцё ў мяне ня знойдзена ніякіх кніг. Я і ня ведаю, што яны такое.</br>
{{gap|1.5em}}Мамон упарта даводзіў, што грамадзяне хаваюць гэтыя каштоўныя рэчы ў суседзяў.</br>
{{gap|1.5em}}Прышлося павальна ператрусіць усіх грамадзян. Гэта
выклікала нябывалае і нячуванае ажыўленьне ўва ўсім грамадзкім жыцьці вёскі. А калі да гэтага далучылі яшчэ
канфіскацыю славутых абразоў, дык грамадзяне зусім ашалелі. Фанатычна настроеныя жанчыны ледзьве не пабілі
мяне, калі я ішоў па вуліцы.</br>
{{gap|1.5em}}Тав. Сом, як толькі дайшлі да яго чуткі аб гэтым, паклікаў мяне ў габінет і насеў:</br>
{{gap|1.5em}}— Што ты робіш? На якога д’ябла патрэбна табе барахло гэта?</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта пытаньне вельмі важнае — з гонарам адказаў я. — Гэтыя рэчы маюць усесаюзнае значэньне!</br>
{{gap|1.5em}}— Дурыла ты ўва ўсесаюзным маштабе! Паглядзіш на цябе, здаецца, нічым прырода не пакрыўдзіла. А толькі розум нейкі дзівацкі.</br>
{{gap|1.5em}}І загадаў зараз жа спыніць кампанію.
<center>'''IX. ТОНКАЯ МЭХАНІКА</center>
{{gap|1.5em}}А далей падзеі разгарнуліся шалёным тэмпам. Мы
склікалі нараду па культпрацы ў раёне. Былі прадстаўнікі<noinclude></noinclude>
gecldcqd1x3uk3qrh4yx4q2v9vtrpb1
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/122
104
125496
290568
2026-06-29T07:12:25Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «я за тваімі пятамі бегаў, каб ты хаця зірнуў на мяне, на свайго бацьку! Ты мяне сёння з машыны выгнаў, не хочучы сесці поплеч мяне! То няхай-жа нікога ў мяне не будзе, нікагуткі. Можа хто-небудзь і ёсць на свеце, але мяне не ведае, і я яго не ведаю. Але ёсць, У м...»
290568
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>я за тваімі пятамі бегаў, каб ты хаця зірнуў на мяне, на свайго бацьку! Ты мяне сёння з машыны выгнаў, не хочучы сесці поплеч мяне! То няхай-жа нікога ў мяне не будзе, нікагуткі. Можа хто-небудзь і ёсць на свеце, але мяне не ведае, і я яго не ведаю. Але ёсць, У мяне-ж родны мой унук ёсць! Ёсць! Ты, унучак, сам пакутваў, ты рос там, дзе гэты фрэнч матляецца. Мяне ведаць не хоча сын, а цябе ведаць не хацеў бацька. Але як-жа я да цябе з‘яўлюся? О, гэта праўда, табе будзе тое, што я хаваў для Сашкі, для твайго паганага бацькі. Я табе прынясу, я табе аддам, падарую, рабі, што сабе хочаш, такія рэчы, што ніхто не адкіне. Што павінна было астацца пасля і маёй смерці Сашку, то будзе табе, хоць ты мяне і не ведаеш. От як я да цябе з‘яўлюся. Я маці часта тваю на вуліцы спатыкаю, то ты павінен быць тут, калі ты вырас і здароў. А Сашку скажу: „я аддаў тое, што хаваў табе праз усё жыццё, што пасля бацькі пайшло-б табе ў спадчыну, аддаў, бо яно мне замінае, яно не дае мне спакойна дажыць майго веку!“
{{Водступ|2|em}}Цяпер ён так падбадзёрыўся, што і пакульгваць пакінуў, і ішоў вельмі шпарка, трымаючы твар угару і размахваючы рукамі, быццам стары вайсковы кадравік на маршыроўцы. Уся выпраўка яго была цяпер вельмі ўдалая. І з твара, і з постаці ён у гэты момант быў падобен на самога сябе тады, калі яшчэ мог камандаваць сваім Сашкам, або, скажам, у момант, як калісьці шпурнуў быў пад парог Любу Лук‘янскую. Сваё доўгае мармытанне ён скончыў так:
{{Водступ|2|em}}— Я яшчэ, на злосць табе, магу разгарнуць свае плечы, я яшчэ моцна трымаю гэбаль у руках. На сваім вяку я ў меру еў, у меру піў і ў меру меў усялякі іншы салодкі і горкі чалавечы ўжытак.<noinclude></noinclude>
k6jhjzdaqlbdrzdmfd82fcagcvilvpi
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/51
104
125497
290569
2026-06-29T07:15:32Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «ад мясцкомаў, школ, жанаддзелу, райкому, камсамолу. На тэму аб спосабах ажыўленьня культпрацы даклад зрабіў я. Удзельнікам нарады я прапанаваў:</br> {{gap|1.5em}}— Неабходна ў нардоме правесьці шэраг лекцыяў на жыватрапетныя тэмы!</br> {{gap|1.5em}}— Заснаваць гурткі...»
290569
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>ад мясцкомаў, школ, жанаддзелу, райкому, камсамолу. На тэму аб спосабах ажыўленьня культпрацы даклад зрабіў я. Удзельнікам нарады я прапанаваў:</br>
{{gap|1.5em}}— Неабходна ў нардоме правесьці шэраг лекцыяў на жыватрапетныя тэмы!</br>
{{gap|1.5em}}— Заснаваць гурткі пры клюбах, асабліва рэкамандаваць два гурткі: упартай самаадукацыі і гурток
па вывучэньні пэрспэктываў!</br>
{{gap|1.5em}}— Увесьці ў практыку культпрацы індывідуальныя даклады паасобных сяброў прафаб’яднаньняў. Сутнасьць іх: таму ці іншаму сябру ў вабавязкавым парадку прапануецца зрабіць даклад агульнаму сходу аб сваёй грамадзкай, савецкай і сямейнай чыннасьці за вядомы пэрыяд.</br>
{{gap|1.5em}}— У плянавым парадку правесьці па вёсках абгаварэньне двох дакладаў: аб Сун-Ят-Сэне і аб юрыдычным ці фактычным шлюбе.</br>
{{gap|1.5em}}Прапановы былі прыняты. Спрачаліся толькі аб індывідуальных дакладах і даручылі, як першую спробу,
на бліжэйшым агульным сходзе заслухаць такі індывідуальны даклад. Нарада вызначыла тэмы папулярных лекцыяў i вылучыла лектароў. Мамону даручылі лекцыю «Аб стварэньні сьвету», мне — «Аб гангрэнах нашага часу», тав. Домне — «Аб ролі жанчыны наогул і ў прыватнасьці», настаўніку Гылі — «Аб рэлігіі, як стадыі масавага шаленства».</br>
{{gap|1.5em}}Калі абмяркоўвалі пытаньне, каму-ж даручыць гэты індывідуальны даклад, я высунуў кандыдатуру Ліна і Крэйны. Гэтыя кандыдатуры выклікалі агульнае задзіўленьне, хацелі адхіліць іх, але я лоўкім чынам замацаваў за імі. У мяне ў галаве ў гэту хвіліну варушыўся
цікавы плян помсты і Ліну і ёй, Крэйне.</br>
{{gap|1.5em}}Не магу я забыцца на яе. Гэта вышэй мае прыроды. Як Гарачы сьпявае ў сваім рамансе:</br>
{{gap|1.5em}}Лягу спаць я на белай ложы,</br>
{{gap|1.5em}}Каханьне спаць мне не дае!</br>
{{gap|1.5em}}У вапошні момант дзяўчына вельмі наруглівай зрабілася. Робіць усё насупор мне. У сваім пакоі вельмі<noinclude></noinclude>
pvfp1nu05qi2dloajsohc455qzbpoth
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/123
104
125498
290570
2026-06-29T07:26:49Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «З мяне яшчэ не так ўжо вельмі і сыплецца парахня. Ты ў мяне будзеш памятаць да канца сваіх дзён як бацькі цурацца! Але-ж трэба мне дастаць адрас майго ўнука! {{Водступ|2|em}}Ён рвануў з месца на ўвесь ход сваіх ног. Працаўніца даведачнага бюро праз хвілін пят...»
290570
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>З мяне яшчэ не так ўжо вельмі і сыплецца парахня. Ты ў мяне будзеш памятаць да канца сваіх дзён як бацькі цурацца! Але-ж трэба мне дастаць адрас майго ўнука!
{{Водступ|2|em}}Ён рвануў з месца на ўвесь ход сваіх ног. Працаўніца даведачнага бюро праз хвілін пятнаццаць дзівілася з усхвалёванага высокага старога, які забыўся прозвішча таго, каго шукаў. Ён аддыхваўся пасля сваёй хады і ўсё прасіў дзяўчыну:
{{Водступ|2|em}}— Калі ласка, майце цярплівасць, я зараз успомню.
{{Водступ|2|em}}Прайшло не менш як поўгадзіны, пакуль ён успомніў любіна прозвішча. Атрымаўшы тое, што яму трэба было ў бюро, і аддыхаўшыся, ён пабраўся назад і яму пачало здавацца, што ён даўно ўжо заняпаў здароўем і не заўважаў таго. Ён пачаў прыслухоўвацца, ці не ные бок і ці не дранцвее нага. Як быццам-бы і ныла, і дранцвела. Ён падумаў: „так і прыдзецца быць. Людзі то ёсць, але роднага сына няма. Добра, што я хоць даведку гэтую ўзяў, дзе мой унук жыве“. Грабучы нагамі па тратуары, раптам пачаўшы зноў пакульгваць, ён думаў пра тое, што ён многа год пражыў на свеце, што ён стары, што доўга не пажыве, што яму трэба нешта нейкаму расказаць або зрабіць перад нейкім нейкі ўчынак, а што — ніякай выразнасці ў яго галаве не было. Пакуль ён дайшоў, куды яму трэба было, то ўжо быў упэўнены ў тым, што ў яго мноства хвароб. Яму пачало недабрыцца: то ў спіну кальне, то сярэдзіна заные, то ў галаву стукне. Ён прыслухоўваўся: баліць ці не? Прыслухаўшыся, то яно сапраўды баліць, і яшчэ як моцна. А яшчэ раз прыслухаўшыся, то болі ніякай няма. Тады ён прыслухоўванне сваё даводзіў да найвышэйшай ступені і меў задавальненне: баліць, на яго {{перанос пачатак|п=вы|к=шла}}<noinclude></noinclude>
t3b9r3fb7exfyoz26h9puk81bzt9ph9
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/124
104
125499
290571
2026-06-29T07:34:12Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|п=вы|к=шла}}! А можа яму і сапраўды балела, але без прыслухоўвання, то яно адчувалася так, як і кожны дзень. Адно толькі было бясспрэчна, што за гэты дзень, нават, праўдзівей сказаць, за гэтыя гадзіны ён атупеў, быццам адзеравянеў і набыў нахі...»
290571
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>{{перанос канец|п=вы|к=шла}}! А можа яму і сапраўды балела, але без прыслухоўвання, то яно адчувалася так, як і кожны дзень. Адно толькі было бясспрэчна, што за гэты дзень, нават, праўдзівей сказаць, за гэтыя гадзіны ён атупеў, быццам адзеравянеў і набыў нахіл стаяць сярод якой-небудзь глухой вуліцы і глядзець у адно месца. Ідучы цяпер, ён так спыняўся і стаяў некалькі разоў і праз халодную маску на твары (новая, небывалая раней якасць!) білася адна рыса — адлюстраванне таго, што яго бесперапынку пілуе нейкая думка, нейкі клопат.
{{Водступ|2|em}}— Адкладаць не трэба, сёння-ж увечары я з‘яўлюся да свайго ўвука, — моцна сказаў Стафанковіч.
{{Водступ|2|em}}Праз хвілін дзесяць пасля таго як ён меў момантнае і доўгачаканае спатканне з Сашкам, блакітненькая вэнева машына спынілася каля адной з газетных рэдакцый. Вэнева машына стала ў адзін шэраг з некалькімі іншымі машынамі, такімі, перад якімі вельмі-ж ужо кідалася ў вочы яе аблупленасць. У машынах сядзелі найбольш вайсковыя шоферы, але былі і цывільныя. Чыстата іх адзежы гарманіравала з бляскам іх машын. Вэня спыніўся на рэдакцыйным ганку: ён тузануў за рукаў Сашку, паказваючы на машыны. Вэня зразумеў сашкаў намёк. Ён занатурыўся:
{{Водступ|2|em}}— Няхай бачыць, што мы пролетарыят і наша машына…
{{Водступ|2|em}}— Брыдка, — перабіў яго Сашка, нагінаючыся, каб змахнуць хустачкай пыльную лапіну на халяве свайго бота.
{{Водступ|2|em}}Вэня моўчкі згадзіўся і вярнуўся да сваёй машыны. З яе высунуўся твар вэнінага шофера, няголены і з прыжмуранымі вачыма.
{{Водступ|2|em}}— Прыедзеш па нас гадзіны праз тры… Трэба будзе як-небудзь машыну перафарбаваць.<noinclude></noinclude>
43xa7y206hibdoc4i6y44obbm6k1y7p
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/52
104
125500
290572
2026-06-29T07:34:40Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «гучна, выклікаюча сьмяецца. Літаральна кажучы — іграе на струнах мае душы. Калі я загавару зь ёю, чым-небудзь зачэпіць за жывое мяне, у вочы рагоча, як трохгадовая жаробка.</br> {{gap|1.5em}}— Калі-ж ты такую лінію вядзеш, смазьлівая каньюнктура розных частак це...»
290572
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>гучна, выклікаюча сьмяецца. Літаральна кажучы — іграе на струнах мае душы. Калі я загавару зь ёю, чым-небудзь
зачэпіць за жывое мяне, у вочы рагоча, як трохгадовая жаробка.</br>
{{gap|1.5em}}— Калі-ж ты такую лінію вядзеш, смазьлівая каньюнктура розных частак цела, дык і я-ж давяду табе
цьверж свае натуры! — зларадасна думаю я, ідучы з нарады.</br>
{{gap|1.5em}}Праз тыдзень прызначылі агульны сход. На абвестку яго занесьлі лекцыю Мамона і індывідуальны даклад Ліна. Сабралася шмат народу, што і клюб не зьмясьціў усіх. Прышлося адчыніць дзьверы і з вуліцы слухаць.</br>
{{gap|1.5em}}Мамон прышоў і нават ня ведаў, што яму далі даклад — лекцыю. Тав. Мілёнак сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Праз 10 хвілін твая лекцыя, тав. Мамон!</br>
{{gap|1.5em}}— Мая лекцыя! Аб чым?</br>
{{gap|1.5em}}— Аб стварэньні сьвету.</br>
{{gap|1.5em}}— Дзіўна!.. Нічога ня зробіш! Добра! Што-небудзь скажу! І знайшоў, што сказаць. Нават разьвесяліў.</br>
{{gap|1.5em}}А вось калі чарод дайшоў гаварыць Ліну, той быў вельмі
зьбянтэжаны. З пуду пачаў гаварыць у нос, часта ваду піў і нёс нейкую лухту, нявытрыманую на ўсе 100 працэнтаў.</br>
{{gap|1.5em}}К канцу свайго дакладу Лін увесь пад пенаю стаў. Я ўзброіўся блёкнотам і даў яму запытаньні:
як ён праводзіць свой вольны час, дзе бывае, куды ў госьці ходзіць, у каго ён быў 15, 18, 23 і 25 чэрвеня, якія яго адносіны да жанчын наогул і да супрацоўніцы РВК тав. Шуфер Крэйны ў прыватнасьці, што адчувае ён, калі
сядзіць побач з Крэйнай Шуфер і, урэшце, як выконвае тав. Лін свае абавязкі перад сям’ёй.</br>
{{gap|1.5em}}Другі, больш устойлівы індывід, магчыма, і даў-бы мне належны і рашучы адбой, але Ліна я захапіў неўспадзеўкі і ён яшчэ больш замітусіўся. Толькі цяпер ён зразумеў, што гэта я наваліў на чалавека гэты недарэчны для Ліна даклад. Лін глядзеў на мяне, як выпса, як зьвярына
затуканая.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна сядзела чырвоная, як каліна ўвосень, не падымаючы вачэй угору.</br>
{{gap|1.5em}}Я востра перажываў перамогу. У спрэчках сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Наш абавязак зьвярнуць увагу на жыцьцё і<noinclude></noinclude>
kh9v9hv5ubiyyv6pc9v27a3m5f052o8
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/53
104
125501
290573
2026-06-29T08:24:11Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «паводзіны сваіх таварышаў. У іх жыцьці ёсьць гангрэны, якія трэба выразаць, зьнішчыць, не даваць разьвівацца. Мы павінны сыстэматычна правяраць становішча працы на нашых вузлавых вучастках працы. Трэба ў кажнага праверыць якасьць працы, яе зьмест. Прац...»
290573
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>паводзіны сваіх таварышаў. У іх жыцьці ёсьць гангрэны, якія трэба выразаць, зьнішчыць, не даваць разьвівацца.
Мы павінны сыстэматычна правяраць становішча працы на нашых вузлавых вучастках працы. Трэба ў кажнага
праверыць якасьць працы, яе зьмест. Праца павінна быць творчая, сьвядомая, не такая, як у тав. Ліна. Ён нават ня
ведае, дзе быў, што рабіў, жыве бяз тэорыі, бяз пэрспэктываў. А мы павінны памятаць, што бяз тэорыі чалавек лезе ў балота. Тав. Лін ня толькі сам гэта робіць, але цягне ў балота й другіх. Мы павінны дзергануць яго і сказаць: «Тав. Лін, прыдзі ў сябе, ты паўзеш па гнілому шляху распусты!»</br>
{{gap|1.5em}}Лін не дачакаўся заключнага слова:</br>
{{gap|1.5em}}— Здахата на ўсіх, на вас! Чаго ад мяне хочуць! Яшчэ-ж нічога ня было! Сьвішчу я на ўсе гэтыя самасуеўскія запытаньні, прапановы, парады. Якая яму справа, дзе я быў? Дзе быў, там няма; куды прышоў — там ёсьць! Усюды нос свой утачыць хоча! Якая яму справа? Кажны чалавек сваім стылем жыве! Тут, таварышы, асабістая
глеба, што ён прычапіўся да мяне! Ён закахаўшыся ў Крэйну Шуфер, дык з хворай галавы валіць на здаровую.</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта ня факт! — пачырванеўшы, закрычаў я.</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта ня факт, а фактар! — сказаў Лін.</br>
{{gap|1.5em}}На дзіва знайшліся людзі, якія пачалі абараняць пазыцыю Ліна. Супроць мае лініі выступілі тэлефаністы Сьвердзялюк, тэлефаністка Горбік, Зоя Люсарэнка. А самае няпрыемнае на гэтым сходзе было тое, што адзін таварыш зь Менску, які рэвізаваў РВК, выслухаўшы нашы спрэчкі і даклады, заявіў:</br>
{{gap|1.5em}}— Толькі злачынная фантазія можа прыдумаць такую нуду, глупства і дзікунства. Я прапаную кароткую рэзалюцыю — аддаць тав. Самасуя таварыскаму суду за такія даклады, за такую культпрацу!</br>
{{gap|1.5em}}Я не пабаяўся, што ён зь Менску, і супакойна сказаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Гэта — ініцыятыва профбюро, я толькі выконваю яго
даручэньні!</br>
{{gap|1.5em}}Менскі таварыш абстрыкаўся. Але страшэнны тлум
узьняўся на сходзе. Замужнія сямейныя жанчыны прынялі мой бок і з пагардай глядзелі на Крэйну, якая разьбівае
сям’ю Ліна, а ўся моладзь рашуча выступіла за Крэйну і,<noinclude></noinclude>
orzbj0n9xhgqeblvn2jgf2qk1mj8ybn
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/54
104
125502
290574
2026-06-29T08:55:57Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «не саромячыся, у вочы гаварыла мне, нібы я сваімі ганебнымі ўчынкамі і прыдзірствам узмацняю шэрагі мяшчан. Нехта нават прыкруціў электрычнасьць і тады другі правакатар пусьціў у мяне скруткам паперы. Гэтыя жарты мне не спадабаліся. Я плюнуў, хутчэй вы...»
290574
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>не саромячыся, у вочы гаварыла мне, нібы я сваімі ганебнымі ўчынкамі і прыдзірствам узмацняю шэрагі мяшчан. Нехта нават прыкруціў электрычнасьць і тады другі правакатар пусьціў у мяне скруткам паперы. Гэтыя жарты мне не спадабаліся. Я плюнуў, хутчэй вышаў з
клюбу і паляцеў дамоў. На плошчы мяне дагнаў Лін, ішоўшы падпашку з Крэйнай. Нахабна загаварыў штучна-добрым голасам:</br>
{{gap|1.5em}}— Я раю вам, тав. Самасуй, жаніцца! Гэта для вашай
асобы неабходна, вы сталі-б больш супакойнымі, не рабілі-б такіх дураскокаў, як сяньня, а галоўнае — дурні не зьвяліся-б на сьвеце!</br>
{{gap|1.5em}}Я фур’ёзна падскочыў да Ліна, схапіў яго за грудзі і нічога лепшага ня прыдумаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Ты паскуднік, цэнтральны гад!</br>
{{gap|1.5em}}Лін моўчкі схапіў мяне за рукі, крыжом перакруціў іх і пры ліхтарным сьвеце насьмішліва глядзеў у мае вочы.</br>
{{gap|1.5em}}— Я запішу табе гэта крывавымі літарамі! — вырываючыся зь яго рук, сказаў я, адчуваючы, што ён
мацней за мяне і ўжыць цяпер вулічную фізкультуру будзе для мяне небясьпечна.
<center>'''X. СЬМЕРЦЬ МІЛЭДЗІ</center>
{{gap|1.5em}}Незадача ня прыходзіць адна, а заўсёды цягне за сабою шэраг іншых. Цяпер я хацеў-бы, каб усяго гэтага ня было: супакойна жылося-б, і жывот лепш варыў-бы! Цяпер-жа літаральна паносная гісторыя! Усе глядзяць ма мяне, як на пошасьць якую, ледзьве пальцамі ня тыкаюць.</br>
{{gap|1.5em}}Я і сам ня ведаю, які чорт лысы падштурхнуў мяне прыняць удзел у гэтай шалёнай аблаве на бяспрытульных сабак!</br>
{{gap|1.5em}}Праз два ці тры дні пасьля апісаных вышэй падзеяў прыходзіць да мяне ў РВК старшыня саюзу паляўнічых тав. Дулянок і кажа:</br>
{{gap|1.5em}}— Трэба як мага хутчэй зрабіць аблаву на сабак, аб якой, памятаеце, мы з вамі гаварылі. Тады прышлося адкласьці. А цяпер іх столькі набегла, што жудасьць бярэ. Тэрарызуюць насяленьне. Ёсьць выпадкі шалёных. Далей марудзіць нельга.</br><noinclude></noinclude>
l39hzt61ffshins2om07rgue69qahqm
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/55
104
125503
290575
2026-06-29T09:18:02Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1.5em}} Рабеце! - кажу я. - Нічога ня маю супроць, нават вітаю. Толькі гэта не 3 мае кампетэнцыі. У мяне культпраца.</br> {{gap|1.5em}} Добра вам гаварыць: рабеце! У нас няма кіраўніка, каб правесьці гэту складаную апэрацыю.</br> {{gap|1.5em}} А вы? Старшыня павінен ведаць, як...»
290575
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}} Рабеце! - кажу я. - Нічога ня маю супроць, нават
вітаю. Толькі гэта не 3 мае кампетэнцыі. У мяне
культпраца.</br>
{{gap|1.5em}} Добра вам гаварыць: рабеце! У нас няма кіраўніка,
каб правесьці гэту складаную апэрацыю.</br>
{{gap|1.5em}} А вы? Старшыня павінен ведаць, як арганвацыйна
аформіць аблаву!</br>
{{gap|1.5em}} Я нават і страляць ня ўмею прызнаўся ён. Мяне
высунулі, каб я праводзіў пэўную лінію. А вось вы, як усе
кажуць, можаце зварганіць ўсё гэта ў 5 хвілін.</br>
{{gap|1.5em}} Ня ў пяць. Але мне няма часу.</br>
{{gap|1.5em}} Дык гэта ж ня ў дзень будзе, а на золачку, як толькі
разьвіднее, калі сабакі...</br>
{{gap|1.5em}} На зарэ ты яе ня будзі сказаў я мэлянхольна,
успомніўшы чорныя вочы Крэйны. Не, не і не! Не хачу я
гэтай сабачай какафонії! У мяне вушы будуць балець.</br>
{{gap|1.5em}} Тав. Самасуй! У нас няма іншага выхаду, толькі
прасіць вас. Вы і страляеце добра і найлепшы арганізатар.</br>
{{gap|1.5em}}Так падмаўлялі яны мяне. Прызнаючы мяне
найлепшым арганізатарам, яны лілі ваду на млын майго
гонару і ўжывалі лоўкі падхалімаўскі мэтад. Я толькі цяпер
пачынаю бачыць усе гэтыя спрунжыны. Магчыма,
Дулянка падгаварыў Лін, каб чым-небудзь
дыскрэдытаваць мяне або замарыць грамадзкай
чыннасьцю.</br>
{{gap|1.5em}}Пасьля доўгіх размоў я даў згоду. Я накідаў плян атакі на сабак, вызначыў на пляне мястэчка пункт для кажнага застрэльшчыка, вылучыў ударныя адзінкі, запрастанаваў
мець двох санітараў на выпадак раненьня і г. д. Я прадбачыў усё.</br>
{{gap|1.5em}}Па дадзеных мясцовай статыстыкі, такіх сабак было ня менш 73 асоб — лічба ў нашых умовах жудасная.</br>
{{gap|1.5em}}У склад нашай застрэльнай дружыны ўваходзілі, апрача Дулянка і мяне, які атрымаў вярхоўную ўладу,
яшчэ 7 міліцыянэраў, на чале з начмілам Какоцькам, начпошты Белабрыська, настаўнік Ігнат Міхайловіч, камсамолец Дусік, настаўнік Сашок і іншыя сябры саюзу
паляўнічых, усяго лікам да 30 асоб.</br>
{{gap|1.5em}}Перад аблавай была нарада, на якой падрабязна разглядалася баявая задача, і кажнаму было дадзена<noinclude></noinclude>
2onqvoaj758x3ewesyxxkaktvqzqg54
290576
290575
2026-06-29T09:21:58Z
RAleh111
4658
290576
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}— Рабеце! — кажу я. — Нічога ня маю супроць, нават вітаю. Толькі гэта не з мае кампетэнцыі. У мяне культпраца.</br>
{{gap|1.5em}}— Добра вам гаварыць: рабеце! У нас няма кіраўніка, каб правесьці гэту складаную апэрацыю.</br>
{{gap|1.5em}}— А вы? Старшыня павінен ведаць, як арганізацыйна аформіць аблаву!</br>
{{gap|1.5em}}— Я нават і страляць ня ўмею прызнаўся ён. Мяне высунулі, каб я праводзіў пэўную лінію. А вось вы, як усе кажуць, можаце зварганіць ўсё гэта ў 5 хвілін.</br>
{{gap|1.5em}}— Ня ў пяць. Але мне няма часу.</br>
{{gap|1.5em}}— Дык гэта-ж ня ў дзень будзе, а на золачку, як толькі разьвіднее, калі сабакі…</br>
{{gap|1.5em}}— На зарэ ты яе ня будзі — сказаў я мэлянхольна, успомніўшы чорныя вочы Крэйны. — Не, не і не! Не хачу я гэтай сабачай какафоніі! У мяне вушы будуць балець.</br>
{{gap|1.5em}}— Тав. Самасуй! У нас няма іншага выхаду, толькі прасіць вас. Вы і страляеце добра і найлепшы арганізатар.</br>
{{gap|1.5em}}Так падмаўлялі яны мяне. Прызнаючы мяне найлепшым арганізатарам, яны лілі ваду на млын майго гонару і ўжывалі лоўкі падхалімаўскі мэтад. Я толькі цяпер
пачынаю бачыць усе гэтыя спрунжыны. Магчыма, Дулянка падгаварыў Лін, каб чым-небудзь дыскрэдытаваць мяне або замарыць грамадзкай чыннасьцю.</br>
{{gap|1.5em}}Пасьля доўгіх размоў я даў згоду. Я накідаў плян атакі на сабак, вызначыў на пляне мястэчка пункт для кажнага застрэльшчыка, вылучыў ударныя адзінкі, запрастанаваў
мець двох санітараў на выпадак раненьня і г. д. Я прадбачыў усё.</br>
{{gap|1.5em}}Па дадзеных мясцовай статыстыкі, такіх сабак было ня менш 73 асоб — лічба ў нашых умовах жудасная.</br>
{{gap|1.5em}}У склад нашай застрэльнай дружыны ўваходзілі, апрача Дулянка і мяне, які атрымаў вярхоўную ўладу,
яшчэ 7 міліцыянэраў, на чале з начмілам Какоцькам, начпошты Белабрыська, настаўнік Ігнат Міхайловіч, камсамолец Дусік, настаўнік Сашок і іншыя сябры саюзу
паляўнічых, усяго лікам да 30 асоб.</br>
{{gap|1.5em}}Перад аблавай была нарада, на якой падрабязна разглядалася баявая задача, і кажнаму было дадзена<noinclude></noinclude>
dkqosvbmn3pwsd7o1zkalbk8hccvlip
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/56
104
125504
290577
2026-06-29T09:29:18Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «пэўнае заданьне.</br> {{gap|1.5em}}Апэрацыя праходзіла бліскуча, як па нотах усё ігралася. Галоўны ўдар мы нанесьлі каля местачковай бойні, дзе звычайна ў гэты час бадзяюцца, задраўшы хвасты, сабакі.</br> {{gap|1.5em}}Палажыўшы там каля дзесятка забітымі, мы галоўную с...»
290577
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>пэўнае заданьне.</br>
{{gap|1.5em}}Апэрацыя праходзіла бліскуча, як па нотах усё ігралася.
Галоўны ўдар мы нанесьлі каля местачковай бойні, дзе звычайна ў гэты час бадзяюцца, задраўшы хвасты, сабакі.</br>
{{gap|1.5em}}Палажыўшы там каля дзесятка забітымі, мы галоўную сабачую масу пагналі па вуліцах мястэчка, дзе іх чакалі застрэльшчыкі. І вось узьнялася такая страшэнная страляніна, што абудзіліся грамадзяне. Іх спалоханыя твары высунуліся ў вокны і крычалі: «Ай, ратуйце! Рэжуць!»</br>
{{gap|1.5em}}Мы супакойвалі народ, як умелі, і некаторыя санітары нават давалі валер’янавыя кроплі — так добра ўсё было прадбачана.</br>
{{gap|1.5em}}Толькі аднаго я не прадбачыў. Калі ў стратэгічным захапленьні я бег па Больнічнай вуліцы, дык каля мундому № 5 на мяне накінулася нейкая жоўтая сучэнцыя і, ні слова ня кажучы, пачала шкумардзіць має зусім яшчэ новыя штаны. Яна такія вострыя зубы мела, што празь мінімальна кароткі момант адной штаніны як ня было. Я трэснуў яе па сабачай мордзе. Тады яна зь нячуваным
гавам укусіла мяне за абедзьве лыткі і нават адарвала ладны шматок мяса.</br>
{{gap|1.5em}}Я ледзьве ня страціў прытомнасьць і нечалавечым голасам зароў:</br>
{{gap|1.5em}}— Ратуйце! Паміраю! Шалёны сабака! Я галасаваў, што было моцы, яна яшчэ з большым імпэтам ірвала мяне.</br>
{{gap|1.5em}}Тады, кіруючыся нейкім інстынхтам самазахаваньня, я бахнуў у галаву ёй. Сучэнцыя цяўкнула і скончыла жыцьцё.</br>
{{gap|1.5em}}Я перавёў дух, прысеў на лавачцы і хацеў клікнуць санітара, каб ён ёдам мяне памазаў ці што. Сабака наяўна быў шалёны.</br>
{{gap|1.5em}}Раптам дзьверы адчыніліся, выскачыў ускалмычаны
Лін і, пабачыўшы здарэньне, не сваім голасам закрычаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Што ты зрабіў, гад? Нашто ты забіў яе? Я-ж цябе самога прыкончу! Лін кінуўся да сабакі і, падымаючы яго няжывое цела, сумна гаварыў:</br>
{{gap|1.5em}}— Мілэдзі, Мілэдзечка! За што ён цябе? Што ты яму, няшчасная, зрабіла? Кроў гаду на вочы наступіла! Вось яны крывавыя літары!</br><noinclude></noinclude>
551rcf5nh9ghkniwisldnczixm6byhy
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/57
104
125505
290578
2026-06-29T09:35:15Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1.5em}}Лін схапіў нейкую даўбешку і кінуўся на мяне. А я накіраваў стрэльбу прама ў яго галаву. Гэта мела эфэкт. Лін перапалохаўся і, як агонь, пыхнуў праз прасла. Пералязаючы, зачапіўся за цьвік, штурмануўся аб зямлю і разарваў штаны.</br> {{gap|1.5em}}Кроў цурк...»
290578
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}Лін схапіў нейкую даўбешку і кінуўся на мяне. А я
накіраваў стрэльбу прама ў яго галаву. Гэта мела эфэкт. Лін перапалохаўся і, як агонь, пыхнуў праз прасла. Пералязаючы, зачапіўся за цьвік, штурмануўся аб зямлю і разарваў штаны.</br>
{{gap|1.5em}}Кроў цурком лілася з має нагі і трэба было ратавацца. Хоць сабака і добраякасны быў, але ўсё бывае. Можа ён толькі-толькі ашалеў.</br>
{{gap|1.5em}}Я выбыў з шэрагаў застрэльшчыкаў. Дружына засталася бязь кіраўніка. Праўда, апэрацыя ня спынілася і мела здавальняючыя вынікі (было забіта 20 эгзэмпляраў — процант значны), але разьвіталіся з жыцьцём некаторыя сабакі, якія нічога агульнага ня мелі зь бяспрытульнасьцю
і загінулі за сваю салідарнасьць.</br>
{{gap|1.5em}}На мяне некаторымі грамадзянамі была пададзена скарга тав. Сому і ў нарсуд. Такім чынам, мяне ў два забоі пачалі біць. Бясспрэчна, усё гэта падвухрыў Лін. Сом паклікаў мяне і зноў наваліўся:</br>
{{gap|1.5em}}— Які ты вапрук! Дзе ні павернешся — шкоды наробіш. Зноў на цябе нездаволены. І адкуль у цябе юр гэты? Жаніўся-б ты, Самасуй, можа тады было-б куды энэргію пхаць!</br>
{{gap|1.5em}}— Я, тав. Сом, не хацеў у гэту гісторыю ўлязаць. Мяне гвалтам уцягнулі. Апрача таго, я шмат пацярпеў! Вось бачыце!..</br>
{{gap|1.5em}}— Ведаю, ведаю. Трэба было-б цябе ня так яшчэ! Трэба было-б табе…</br>
{{gap|1.5em}}І я вышаў з габінэту і, ня гледзячы на боль, які адчуваўся ў назе, упарта працаваў увесь дзень. Думкі самыя не вясёлыя раіліся ў маёй галаве. Я праклінаў сябе, што «чырвонымі літарамі» адпомсьціў Ліну, забіўшы яго сабаку.</br>
{{gap|1.5em}}— Прарок! Скула мне ўбок! — касьціў я сам сябе.
<center>'''XI. ДУШ!</center>
{{gap|1.5em}}За сьмерць сваёй Мілэдзі Лін распачаў плянавую помсту. Кажны дзень у РВК ён соты раз апавядаў пра
трагічнае забойства сваей сучкі.</br>
{{gap|1.5em}}— Якая разумная была мая Мілэдзі! Разумней за<noinclude></noinclude>
rqg9kolkmmdu1hisjrhzyvt5xoxdj3l
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/58
104
125506
290579
2026-06-29T09:47:11Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «некаторых людзей. Як добра яна бараніла сваё жыцьцё! Усе штаны яму ў мэтлахі разьнясла, за нос, за вуха, за ногі ўкусіла. Няшчасная! Што ты зробіш! Гэта-ж не чалавек із стрэльбай! Чым яна сябе абароніць! І такога ні ў чым непавіннага сабаку забіць!</br> {{gap|1.5em}}...»
290579
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>некаторых людзей. Як добра яна бараніла сваё жыцьцё! Усе штаны яму ў мэтлахі разьнясла, за нос, за вуха, за ногі ўкусіла. Няшчасная! Што ты зробіш! Гэта-ж не чалавек із стрэльбай! Чым яна сябе абароніць! І такога ні ў чым непавіннага сабаку забіць!</br>
{{gap|1.5em}}Так гаварыў за сьценкай Лін.</br>
{{gap|1.5em}}А пасьля абеду ён прыходзіў да Крэйны. Прыходзілі і другія галдадрымы, мае ворагі. Усе яны садзіліся на лавачцы каля саду, супроць майго вакна, і Лін пачынаў
апавядаць пра гэройскую сьмерць сваёй сучкі. Тут ён яшчэ больш дадаваў: нібы яна мяне скусала ўсяго і сьпераду і ззаду, нібы я тры разы страляў і ўсё не пападаў. Лін так рассусоліваў гэту гісторыю, што немагчыма было ўтрываць. Адзін раз я высунуўся ў вакно і закрычаў:</br>
{{gap|1.5em}}— Брэшаш ты, паганая рыба, ня так усё было.</br>
{{gap|1.5em}}Усе нахабна засьмяяліся. Гэта вывела мяне з раўнавагі. Я зноў пачаў шукаць моманту, каб адчапіцца ад Ліна.</br>
{{gap|1.5em}}Крэйна канчаткова адмяжавалася ад мяне. Не хацела і
слова сказаць мне, хоць я асабіста ні словам, ні пальцам ніколі не пакрыўдзіў дзяўчыну. Яе раўнадушша распаляла мяне. Яе вобраз сьніў я кажную ноч, хоць, па праўдзе сказаўшы, сон ня браў мяне. Перад самым сьветам з пагулянкі прыходзіла Крэйна, яе праводзіў Лін. Яго крокі чуліся пад вакном, і мяне ахапляла зьвярыная лютасьць.</br>
{{gap|1.5em}}«Чаму я прычапіўся да Крэйны? Няўжо безь яе мне сьвет зачыніўся?» — часта думаў я і, каб забыцца на Крэйну, маляваў яе ў сваёй думцы ў самым агідным стане, у самым неэстэтычным фізіялягічным працэсе.</br>
{{gap|1.5em}}Нічога не дапамагала. Я і кахаў яе і люта ненавідзеў.</br>
{{gap|1.5em}}У гэты час пажарнікі наладзілі начныя вучэбныя манэўры. Мне хацелася расьсеяць свае думкі і паглядзець на гэта збоку. І вось ноччу, калі людзі паўспаліся, пажарнікі забілі сыгнал. Як маланка, усе яны падняліся на ногі. Адным махам запрэглі коней у таратайкі, напоўнілі
бочкі вадою, прыладзілі куды трэба драбіны, забралі кішкі, насосы і з грукатам накіраваліся па вуліцах. Але
куды ехаць і што рабіць? На гэтае пытаньне ня было адказу ў пляне.</br>
{{gap|1.5em}}І вось тут мяне нейкая шалёная муха ўкусіла. Я прапанаваў паказальнае тушэньне пажару правесьці на<noinclude></noinclude>
6xeiv0mm0q5pd9llxwypq2n1dbxnvpc
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/59
104
125507
290580
2026-06-29T09:52:26Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «мундоме № 5.</br> {{gap|1.5em}}— А там ніхто ня жыве? — запыталі.</br> {{gap|1.5em}}— Здаецца, адзін чалавек жыве, але ў самым заднім кутку, дык ён і не пачуе нічога. Ды і дах там зялезны якраз.</br> {{gap|1.5em}}Такім чынам уся кавалькада з форсам пад’ехала да гэтага дому. Праз хв...»
290580
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>мундоме № 5.</br>
{{gap|1.5em}}— А там ніхто ня жыве? — запыталі.</br>
{{gap|1.5em}}— Здаецца, адзін чалавек жыве, але ў самым заднім кутку, дык ён і не пачуе нічога. Ды і дах там зялезны якраз.</br>
{{gap|1.5em}}Такім чынам уся кавалькада з форсам пад’ехала да
гэтага дому. Праз хвіліну зялезны дах мундому абліваўся вадою, прыладжваліся драбіны, і па іх, як чэрці, лезьлі
пажарнікі. Тлум быў грандыёзны. Я стаяў, заклаўшы рукі, і з маральнай уцехай глядзеў на гэта пекнае зьявішча.</br>
{{gap|1.5em}}Раптам вакошка ў доме адчынілася, на хвіліну высунулася галава Ліна, зноў схавалася, а ў пакоі пачуўся жаночы голас і, як здалося мне, голас Крэйны. Як забілася сэрца маё! Я ня мог супакоіцца разважаць, схапіў кішку і пачаў абліваць ня толькі дах, але й вокны, і сьцены. Я
нічога ня чуў, нічога ня бачыў.</br>
{{gap|1.5em}}Я прышоў у сябе толькі тады, калі ўбачыў у начной сарочцы азьвярэлы твар Ліна. Ён з кулакамі накіраваўся ў мой бок. Тады я ня доўга думаючы, з галавы да ног абдаў яго вадою і гэту апэрацыю спыніў толькі тады, калі Лін рэтыраваўся. На зьмену яму з чапялой у руцэ вылецела нейкая мясёная жанчына і прымусіла ўсіх нас у баявым парадку пакінуць пазыцыі. Як пасьля даведаўся, гэта была жонка Ліна, якая перад гэтым нечакана прыехала дамоў і спыніла такім чынам залёты свайго бугайчыка.</br>
{{gap|1.5em}}Цяпер супроць мяне кампанія ўзьнялася. Кажуць — я падарваў свой аўгарытэт. Тав. Сом шукае прычыны, каб мяне прыстойна сьпіхнуць. Лін напісаў (думаю, што ён)
карэспандэнцыю ў газэту, дзе падрабязна зьмясьціў маю біяграфію і маю чыннасьць за апошнія 3 месяцы. Факты ўсе ўзяты з жыцьця, але як яны пададзены, як асьветлены, як ілюстраваны і камэнтараваны? Усё
пададзена пад злачынным сосам, каб зьнішчыць мяне. Я таксама не маўчу. Таксама пішу ўва ўсе газэты і даводжу
Лін ёсьць растратчык, распусьнік і белагвардзеец, а Крэйна ёсьць Офэлія, якую трэба накіраваць у Салавецкі
манастыр.</br>
{{gap|1.5em}}Але ад усяе гэтай калатні ў мяне лядашна на сэрцы. Думаю спыніць сваю культпрацу і ўзяцца за зямлю. Гэта мяне супакойвае, і я ня вельмі турбуюся:</br><noinclude></noinclude>
b5nkbnrsvkedtp8h3t608e381czuekq
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/60
104
125508
290581
2026-06-29T09:56:35Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{gap|1.5em}}— Ат! Пройдзе ўсё, а я застануся. {{gap|1.5em}}'''Mенск, 9. XII. 1928. <center>'''(Канец першага скрутка)</center>»
290581
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{gap|1.5em}}— Ат! Пройдзе ўсё, а я застануся.
{{gap|1.5em}}'''Mенск, 9. XII. 1928.
<center>'''(Канец першага скрутка)</center><noinclude></noinclude>
jhqxl7p20a2ga5habj2kmjj1o7en7kk
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/61
104
125509
290582
2026-06-29T10:01:49Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{c|'''СКРУТАК ДРУГІ}} <center>'''I. ЖЫЎ ЧАЛАВЕК, ЖЫВЕ ЯГО ВАНТРОБА</center> {{gap|1.5em}}Папярэдняя інтрыганцкая фаза разьвіцьця, у якую ўступіў я, дзякуючы напружанай барацьбе з бузацёрам і сьвістулянтам Лінам, вельмі моцна грукнула мне ў галаву і наскрозь пракалола ўс...»
290582
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>
{{c|'''СКРУТАК ДРУГІ}}
<center>'''I. ЖЫЎ ЧАЛАВЕК, ЖЫВЕ ЯГО ВАНТРОБА</center>
{{gap|1.5em}}Папярэдняя інтрыганцкая фаза разьвіцьця, у якую ўступіў я, дзякуючы напружанай барацьбе з бузацёрам і сьвістулянтам Лінам, вельмі моцна грукнула мне ў галаву і
наскрозь пракалола ўсю маю істоту. Тая склочная культура, якую разьвёў вакол мяне, Лін, вельмі зьнясіліла мяне. Я хацеў ужо адбой біць. Хацеў кінуць, рушуць усё ды асесьці на бацькавай гаспадарцы.</br>
{{gap|1.5em}}Але раптам, нечакана для мяне, тэмп шалёнай барацьбы зь Лінам значна зьнізіўся, і падзеі пайшлі ў мой бок.</br>
{{gap|1.5em}}Цяпер, калі я пішу гэты другі скрутак сваіх запісак, мая пазыцыя больш-менш умацавалася. Зразумела, і цяпер небасхіл майго грамадзка-вытворчага жыцьця яшчэ ня
зусім бяз хмарак. Небясьпека яшчэ засталася. Той антысамасуйны блёк, які стварыў Лін, час ад часу дае сябе
адчуваць. Гэта прымушае мяне рабіць няверагодна ўдалыя манэўры й сваячасова разрываць павуціньне
варожых мне пэрсанажаў і арганізацыяў.</br>
{{gap|1.5em}}За мінулы пэрыяд свае дзейнасьці я дабіўся значных дасягненьняў. Цяпер я досыць прыхметны працаўнік акруговага маштабу. Я ўжо ня жыву пад знакам вадалея. Жыцьцё маё цяпер арганізацыйна афармавалася. У мяне добрая кватэра з цэнтральным ацяпленьнем, электрычнасьць, мармуровая купель з дожджыкам, добры
сад, а ў ім пышныя кветкі, якія разносяць дуротны пах і напаўняюць увесь арганізм салодкімі, бязьмежнымі
марамі. Я вельмі ўпадабаў сваё цяперашняе жыцьцё і гляджу на яго з псыхалюбаваньнем». Праўда, нялёгка
далося гэта!</br>
{{gap|1.5em}}Я праявіў максімальнае напружаньне сіл і шмат творчай энэргіі сканцэнтраваў, каб узьняцца на гэту
вышэйшую стадыю ў разьвіцьці грамадзкага жыцьця. У далейшым мне трэба будзе адпаведным чынам зафіксаваць гэты свой сацыяльны і матар’яльны стан і дабіцца далейшых посьпехаў.</br>
{{gap|1.5em}}Пэўная доза асьцярогі, якую набыў я за пройдзены<noinclude></noinclude>
svwh7rpp9hmir7ttykhfom7rdeu2pj2
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/62
104
125510
290583
2026-06-29T10:07:08Z
RAleh111
4658
/* Не правераная */ Новая старонка: «адрэзак часу, ёсьць парукай, што тыя цяжкасьці, якія сустрэнуцца на маім шляху, будуць мною пераможаны. Яны ня ліквідуюць майго грамадзкага «я».</br> {{gap|1.5em}}Часта прыходзіць мне ў галаву прыказка Торбы:</br> {{gap|1.5em}}— Жыў чалавек, жыве яго вантроба!</br> {{gap|1.5em}}...»
290583
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="RAleh111" /></noinclude>адрэзак часу, ёсьць парукай, што тыя цяжкасьці, якія сустрэнуцца на маім шляху, будуць мною пераможаны. Яны ня ліквідуюць майго грамадзкага «я».</br>
{{gap|1.5em}}Часта прыходзіць мне ў галаву прыказка Торбы:</br>
{{gap|1.5em}}— Жыў чалавек, жыве яго вантроба!</br>
{{gap|1.5em}}Цалкам далучаючыся да гэтых слоў, я досыць аптымістычна гляджу на далейшае разьвіцьцё падзеяў.</br>
{{gap|1.5em}}Я добра ведаю, што кашаль бяз колік нікуды ня варты (Торба), і што трэба выпіць да самага доньня келіх гарчышнага жыцьця, толькі пры гэтай умове зразумееш і адчуеш слодыч існаваньня ногул.</br>
{{gap|1.5em}}Вось прадпасылкі майго аптымізму. Нядаўна мяне канфідэнцыйна інфармавалі ў цэнтры:</br>
{{gap|1.5em}}— 3 восені мы маем намер перакінуць цябе сюды на вельмі адказную працу. Згодзен?</br>
{{gap|1.5em}}Мяне гэта вельмі ўсхвалявала і выклікала нястрымавае
маральнае здавальненьне. Гэта прапанова найлепшы сьветка маіх шматлікіх дасягненьняў. І я даў генэральную згоду на перакідку. Сьпяшу падкрэсьліць: у нашым жыцьці няма яшчэ выстарчаючай плянавасьці. І мне нямэтазгодна браць прыклад з таго цыгака, які круціў сонцам, або праяўляць нездаровае імкненьне скупсьці цецярука, калі яшчэ не злавіў яго. А таму я да часу маўчу і не праяўляю публічна свае здаровае ў прынцыпе экспансіі.</br>
{{gap|1.5em}}І замест разважаньняў аб далейшых хвалюючых пэрспэктывах я лепш занатую падзеі, якія адбыліся ў Шапялёўцы пасьля той ганебнай баталіі зь Лінам, што ацьвярэзіла мяне і пераканала ў неабходнасьці мэтавай
цьвёрдай устаноўкі і плянавага прынцыпу ў маёй далейшай чыннасьці. Занатаваць падзеі насьпела неабходнасьць. Бо, калі іх разглядаць у цэнтральным аспэкце, дык магчыма, яны і ня маюць першараднага значэньня, але для мястэчка Шапялёўкі і раёну іх
значэньне можна параўняць зь геалёгічным пераваротам.</br>
{{gap|1.5em}}A для мяне пройдзены этап мае выключную гістарычную цікавасьць. Разгортваючы ў сваёй галаве ход
мінулага жыцьця ўва ўсіх дробязях фактычных абставін, я бачу:</br>
{{gap|1.5em}}— Не малую ролю ў культурнай рэвалюцыі, што<noinclude></noinclude>
7by19wwj0jsy1ddgrczzb3gosd3mw4p
Старонка:Андрэй Мрый.pdf/63
104
125511
290584
2026-06-29T10:08:10Z
RAleh111
4658
/* Праблематычная */
290584
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="RAleh111" /></noinclude>адбывалася Шапялёўцы і мела ўдарна-кампанейскі
характар, адыграла і мая персона. Справу, якую
гістарычны лёс усклаў на мае плечы, я выконваў так
добра, як п'яўка кроў сьсе (з разьвітальнай прамовы,
словы Мамона).</br>
{{gap|1.5em}}
Кароткая заўвага. Тры чалавекі ў Шапялёўцы зрабілі
ўплыў на маю фразэалёгію і памаглі фармаваньню маіх
мастацкіх пачуцьцяў.</br>
{{gap|1.5em}}
Гэта трыяда: судзьдзя Торба, загадчык нардому
пясьняр Гарачы (Пушкінзон) і настаўнік Мамон.</br>
{{gap|1.5em}}
Што датычыцца першага, дык у самым пачатку
мінулага лета я ў садзіку каля сваей кватэры (дзе і Крэйна
жыла) знайшоў няюцьцю кінуты блёкнот Торбы. Там былі
запісаны яго штодзённыя прыказкі з прычыны розных
актуальных здарэньняў. Гэта быў скарб для мяне. Я тады
некалькі разоў перачытваў гэты помнік эпохі. Пасьля з-за
гэтага блёкноту, дзякуючы маёй нявытрымавасьці (язык
мой вораг!), увосень была праведзена ўдарная
кампанія. Быў наладжаны паказальны грамадзка-
таварыскі суд над Торбай. Аб гэтым у запісках я
мімаходам скажу. Цяпер хачу падкрэсьліць адно:</br>
{{gap|1.5em}} Ня гледзячы на тое, што на судзе я фігураваў у
якасьці пракурора і паводля дадзеных мне вышэй стаячай
арганізацыяй дырэктыў сурова выкрываў антыграмадзкія
пагляды і думкі Торбы (- Як сабака віляў у чаўне!
гаварыў мне пасьля Торба, які ня вельмі злаваўся на мяне)
і разышоўся з былым прыяцелем ува ўсіх напрамках, але
Торбаў блёкнот я ціхаматна перапісаў сабе на ўспамін і
часта пад нос мармочу сабе няўміручыя прыказкі Торбы.
Часта густа яны для мяне, як рэлігійны опіюм для народу,
Валер'янавыя кроплі для нэрвова-стомленых,
як
замардаваных людзей. Магутная моц слова!</br>
{{gap|1.5em}}
Пра песьняра Гарачага скажу: яго шалёная фантазія,
прызнаюся, троху ськіўнула і мяне з розуму. Яго паэмы
вытрыманыя ў стылю рэвалюцыйнага трубадурства,
зьяўляюцца яскравым довазам, як вырасла за гэты час
наша паэзія, як вырасьлі масы, якія культурныя турботы
апаланілі іх думкі ў наш час. Я паддаўся ўплыву яго паэзіі,
як чулы барометр.</br>
{{gap|1.5em}}
Пра Мамона будзе ў далейшым сказана.</br><noinclude></noinclude>
9gtaa6j8cp3wqro06krywb5yufzrmku
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/125
104
125512
290585
2026-06-29T10:46:42Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: « {{Водступ|2|em}}Сашка чакаў Вэню на ганку. Пад‘ехала яшчэ адна машына, у паліроўцы якой адлюстроўвалася вуліца. У тую секунду як яна спынілася, з яе выскачыў вайсковы чалавек высокага росту і шпаркай паходкай рушыў на ганак. Раней за Сашку і Вэню ён увайшо...»
290585
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>
{{Водступ|2|em}}Сашка чакаў Вэню на ганку. Пад‘ехала яшчэ адна машына, у паліроўцы якой адлюстроўвалася вуліца. У тую секунду як яна спынілася, з яе выскачыў вайсковы чалавек высокага росту і шпаркай паходкай рушыў на ганак. Раней за Сашку і Вэню ён увайшоў у калідор. Ішоў ён, быццам крыху прыпадаючы на левую нагу. Сашка прыгледзеўся як ён абут і адзет і падумаў аб сабе, што яму бадай лепш падышла-б не цывільная, а вайсковая адзежа. Вэня-ж накіраваў сваю думку на іншую акалічнасць.
{{Водступ|2|em}}— Бачыш, — штурхануў ён Сашку, калі яны пайшлі следам за вайскоўцам. — Таксама партызан або ваяка нейкі.
{{Водступ|2|em}}— Чаму? Адкуль ты ведаеш? — абыякавата шапнуў Сашка, адрываючы вочы ад спрытна складзенай фалды на адзежы пад поясам у вайскоўца.
{{Водступ|2|em}}— Паглядзі на яго твар.
{{Водступ|2|em}}Тут Вэня не памыліўся. Перад імі ўзыходзіў на другі паверх чалавек, на твары якога вельмі выразна была напісана яго гісторыя. Гэтую гісторыю Сашка і Вэня праз гадзіну пачулі з вуснаў самога-ж гэтага чалавека, а пакуль што яны следам за ім увайшлі ў адзін з рэдакцыйных пакояў. Тут было паўнютка народу. Былі вайсковыя і цывільныя. Яшчэ ўсё адзін за адным уваходзілі.
{{Водступ|2|em}}— Позна зацягнецца, — сумна сказаў Сашка, які любіў лёгкі і спрытны рух больш, чым глыбокадумную сядню.
{{Водступ|2|em}}— Дурань ты, пстрыкун, — адказаў Вэня. — Ты мусіць забыўся, чаго сюды прышоў. Успомні. Праз два дні на трэці свята адзінаццатага ліпеня. Ты ведаеш, што гэта значыць, калі твае ўспаміны трапяць у друк. А ты ведаеш, што ўся група будзе знята і надрукавана фатаграфія ў газеце. Я ўсё разведаў. А пасля матэрыялы могуць {{перанос пачатак|п=вый|к=сці}}<noinclude></noinclude>
grztue12yl7q097z8bqwg9gwzfro4xb
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/126
104
125513
290586
2026-06-29T10:49:54Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|п=вый|к=сці}} асобнай брашурай. Ты ведаеш, што сюды з‘ехаліся людзі, вось гэтыя, што тут сядзяць, не толькі з усёй Беларусі, а некаторыя і далей. {{Водступ|2|em}}Сашка акінуў вачыма запоўнены людзьмі пакой і інстынктыўна падаўся да стала, які с...»
290586
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>{{перанос канец|п=вый|к=сці}} асобнай брашурай. Ты ведаеш, што сюды з‘ехаліся людзі, вось гэтыя, што тут сядзяць, не толькі з усёй Беларусі, а некаторыя і далей.
{{Водступ|2|em}}Сашка акінуў вачыма запоўнены людзьмі пакой і інстынктыўна падаўся да стала, які стаяў пры сцяне паміж двух акон: за сталом стаяў чалавек, каля яго некалькі сядзела і ўсё гэта было вельмі падобна на прэзідыум. Гэты сашкаў рух быў зусім механічны і яго трэба растлумачыць.
{{Водступ|2|em}}Хіба не знойдзем мы ў нас людзей, якія, трымаючы ў руках ні то што не малы, а нават вялікі і адказны кавалак работы, ёсць нішто іншае як толькі ганаровыя члены ўсялякіх урачыстых і неўрачыстых прэзідыумаў? Гэтыя людзі быццам і заняты па вушы даручанай ім работай, быццам і канкрэтна гавораць пра ўсё, што належыць да іх дзейнасці і нават быццам ідуць наперадзе вытворчых актывістаў. Калі гэты чалавек кіруе чым-небудзь у абутковай, скажам, прамысловасці, ён можа сваім тонкім нюхам дазнацца наперад, што неўзабаве прэса будзе крытыкаваць дрэнную працу абутковых фабрык і якраз да гэтага моманту раптоўна запоўніць магазінныя вітрыны якім-небудзь адмысловым абутковым шырпатрэбам. На гэтым абутку будзе якая-небудзь небывалая раней дэталь, хоць пустая і непатрэбная, але затое новая, якая можа нейкі час рабіць уражанне. Паднімецца шум і чалавек, у славе ініцыятара і кіраўніка, усплыве на яго паверхню. Але пройдзе лёс, шум пацішэе, абутак за некалькі дзён зносіцца, чалавек выступіць з крыкам аб дрэннай якасці найлепшай сыравіны і зноў усплыве наверх. Так ён можа плаваць на паверхні, набываючы сабе папулярнасць, імя і неадменнае права выседжваць у ганаровых прэзідыумах, без якіх яму ўжо нарэшце і свет робіцца не міл. А тым<noinclude></noinclude>
oi54bm6niwfaly5m8q2prx0sb1eyieb
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/127
104
125514
290587
2026-06-29T10:53:10Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «часам сапраўдная армія працаўнікоў дзень за днём працуе без шуму і крыку, не дамагаючыся выкрычаць сабе славу, а толькі як найлепш зрабіць работу. Слава да гэтых людзей прыходзіць ціха і спакойна, і заўсёды ім самім нечакана. Тады чалавек, аб якім гавары...»
290587
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>часам сапраўдная армія працаўнікоў дзень за днём працуе без шуму і крыку, не дамагаючыся выкрычаць сабе славу, а толькі як найлепш зрабіць работу. Слава да гэтых людзей прыходзіць ціха і спакойна, і заўсёды ім самім нечакана. Тады чалавек, аб якім гаварылася вышэй, вылазіць з скуры, каб што-небудзь і тут узначаліць сабой, падхоплівае думкі, жаданні і меркаванні скромных працаўнікоў і імчыцца выступаць за іх як адвакат. Такая кар‘ера заўсёды канчаецца трагічна, але можа часамі цягнуцца доўга, залежна ад таго, колькі чалавек мае таленту быць вечна ў курсе спраў, якія бліскуча могуць абыйсціся і без яго, Характэрная асаблівасць гэтага чалавека тая, што ён у адзін дзень можа з дырэктара соўгаса стаць электразваршчыкам метала, з хіміка — мовазнаўцам, з архітэктара — аграномам. Але ніколі ён не возьмецца ні за хімію, ні за электразварку, ён толькі будзе „кіраваць“ гэтымі справамі, з лёгкай душой уваходзячы ў іх курс за адну гадзіну. І з вуснаў яго не сыходзіць фраза: „на кожным фронце трэба працаваць, куды-б партыя ні пасылала“. Перакруціўшы па-свойму і дзеля сваіх мэт і апаганіўшы змест гэтай фразы, тып гэты знаходзіць тут сабе заслону ўсім сваім махінацыям і дамагаецца трымаць у руках скромных і спакойных работнікаў, гледзячы ў глыбіні сваёй душы на іх як на таго асла, на якім Хрыстос быў уехаў у Ерусалім.
{{Водступ|2|em}}Гаворачы так пра Сашку Стафанковіча, трэба сказаць, што ў яго не было толькі апошняй акалічнасці. Перад людзьмі ён не быў смелы на вялікія справы, ён дзейнічаў ціхом, чорным ходам. І гэта было прычынай таго, што пра яго ніхто не мог сказаць у сувязі з чым-небудзь вельмі вялікім, выдатна зробленым ці ўдала выкіраваным.<noinclude></noinclude>
2tr3t4attuh9fkqfjy2tldnrwxsi8n5
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/128
104
125515
290588
2026-06-29T11:01:45Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «Ён стаў папулярным нямаведама за што. Здаецца ён быў душой усіх спраў, а каб хто запытаўся, што ён і дзе такое зрабіў? Ні ён, і ніхто на гэта ніколі не сказаў-бы і слова. Заўсёдашняя яго работа называлася „кіраўнічая работа“, але што гэта было за кіраўніцт...»
290588
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>Ён стаў папулярным нямаведама за што. Здаецца ён быў душой усіх спраў, а каб хто запытаўся, што ён і дзе такое зрабіў? Ні ён, і ніхто на гэта ніколі не сказаў-бы і слова. Заўсёдашняя яго работа называлася „кіраўнічая работа“, але што гэта было за кіраўніцтва! Кіраваў ён шмат чым, але толькі там, дзе льга было абыйсціся без „кіраўнічай кваліфікацыі“ і дзе не пахла глухім кутком, з якога трэба было сапраўднай кіраўнічай працай выганяць дух глухога застою. Яшчэ ў першыя гады сваёй дзейнасці ён выпадкова натрапіў быў на свой верны шлях. Едучы ў часе сваіх несканчоных маскоўскіх камандыровак, ён
на адной з станцый убачыў праз вагоннае акно выбрукаваны клінкерам перон. Што такое клінкер ён ведаў з прачытанага ў газеце артыкула. Тут яго і апанавала думка, вельмі добрая сама па сабе. Прыехаўшы ў свой глухі раённы гарадок, з якога ён пачаў умацоўваць сваю кар‘еру, ён выбрукаваў клінкерам адну вуліцу, па якой кожны дзень праязджаў у сваёй машыне, іншыя-ж вуліцы пакінуў тапіцца ў гразі. Аднак-жа ўсё гэта было абстаўлена так, што на паседжанні горсовета яго імя бесперастанку ўспаміналася, а назаўтра ў
мясцовай газеце было распісана, што ён першы і сапраўдны бацька горада, ініцыятар добрабыту і ўсяго іншага. Горад быў выслаўлен як узорны сваёй чыстатой і культурна-бытавым абсталяваннем. Разам з горадам выславіўся і ён. Расказвалі, што ён нават атрымаў нейкую ўзнагароду і з таго дня бесперастанку вышукваў прычыны, каб у кожнай сваёй прамове сказаць так: „наш горад стаў вядучым па бытавой культуры“. А вядома, раз горад „вядучы“, дык і ён самы „вядучы“. Аднак жа гэты „вядучы“, грунтоўна абмазаўшы сам сябе такой славай, праз некалькі месяцаў {{перанос пачатак|п=па|к=стараўся}}<noinclude></noinclude>
3ygz109aw7kpo6wneiklp7plzoknr4o
Старонка:Люба Лук’янская (1937).pdf/129
104
125516
290589
2026-06-29T11:04:27Z
By-isti
3554
/* Не правераная */ Новая старонка: «{{перанос канец|п=па|к=стараўся}} вельмі спрытна сплавіцца ў іншы раён, каб на ўсялякі выпадак быць далей ад крыніц сваёй славы. На яго месца прыехаў новы работнік, які ўзяўся як належыць наводзіць у горадзе чыстату і культуру. І калі гарадок сапраўды стаў...»
290589
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="By-isti" /></noinclude>{{перанос канец|п=па|к=стараўся}} вельмі спрытна сплавіцца ў іншы раён, каб на ўсялякі выпадак быць далей ад крыніц сваёй славы. На яго месца прыехаў новы работнік, які ўзяўся як належыць наводзіць у горадзе чыстату і культуру. І калі гарадок сапраўды стаў культурны і чысты, некаторыя з яго насельнікаў усё адно бачылі ў гэтым заслугу Сашкі Стафанковіча — так моцна падзейнічаў на іх сашкаў крык аб уласных заслугах.
{{Водступ|2|em}}Аднак-жа ў вялікія фігуры Сашка не вышаў, бо ў душы яго жылі моцныя пачаткі баязлівасці адкрытай дзейнасці на вялікі размах. Славу сваю ён здабываў з чорнага ходу. За гэтую баязлівасць вельмі часта ўпікаў яго Вэня Шпулькевіч. Ён, часамі здаралася, накіроўваў Сашку туды, адкуль з-за яго плячэй і сам выглядаў больш трывалае для сябе крэсла.
{{Водступ|2|em}}Пра сваё партызанства Сашка зусім пакінуў думаць і на сход у рэдакцыю прышоў проста таму, што ў яго выпрацаваўся рэфлекс быць заўсёды там, дзе ўрачысты прэзідыум, дзе бляск — або чалавечых душ, або модных гарнітураў. Ён увесь атупеў у дачыненні да таго, што называецца свядома бачыць душу кожнай справы. Думка яго не заходзіла далей прыемнасці зіхацець у сваім габінеце, у першым радзе тэатральных крэслаў, адведзеных для афіцыяльных асоб, у прэзідыуме сходу або за плячыма каго-небудзь большага за яго, чыім аўтарытэтам ён быў асвечан у хвіліны, калі стаяў тут поблізу. Вельмі можа быць, што ён сам жахнуўся-б, каб хто-небудзь збоку сказаў яму, што ён зусім не якая-небудзь выдатная персона, а самы звычайны злачынец. Партызанская самазванасць абрасла карой далейшых поспехаў, а жонцы ён не верыў. Ён стаў жыць механічна, кроку не ступячы, каб не падумаць:<noinclude></noinclude>
52np7ywskygntde1j70k9wpb0vx61q7