ဝီခီပီးဒီးယား blkwiki https://blk.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%93%E1%80%AD%E1%80%80%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%84%E1%80%AB MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter မီဒီယာ တဲးဝါး အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ ကေားသုင်ꩻသား ကေားသုင်ꩻသား အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ ဝီခီပီးဒီးယား ဝီခီပီးဒီးယား အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ ဖုဲင် ဖုဲင် အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ မီဒီယာဝီခီ မီဒီယာဝီခီ အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ တမ်းပလေက် တမ်းပလေက် အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ စွဲးကမ်းကို စွဲးကမ်းကို အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ TimedText TimedText talk မော်ဂျူး မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက် Event Event talk အားထုက်တရာꩻနယ်ꩻ 0 9635 33667 33642 2026-06-28T10:49:26Z KhunMyoe 34 33667 wikitext text/x-wiki ==တရာꩻ== "တရာꩻ၊ တရာꩻ"တဲ့ ခွေသီနီနာꩻ အဝ်ႏသေလွဝင်ꩻ ပငါပရာꩻ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ "တရာꩻ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ အခရာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻအီ? မိဉ်ႏရီချာနဝ်ꩻ ဖြေႏတသူႏသေကြွို့ꩻတဝ်း၊ အမဲဉ်ႏနဝ်ꩻ "တရာꩻ"ကရိုꩻဒါႏ ငဝ်းတငွါယို စခေါင်ႏစခါနဝ်ꩻ ဝင်ꩻတဲမ်းဒျာႏ "ဓရာꩻ"နုဲင်းနဝ်ꩻ၊ မိဉ်ႏတဲမ်းသုံꩻစွူစွူ "ဓရာꩻ"နဝ်ꩻ အခရာႏတသေစွဉ်ႏတဝ်းရိုꩻလဲ့ လဲဉ်းညာꩻထိုꩻတဝ်း တွမ်ႏအခရာႏ အထျꩻအထောင်ꩻတဲင် အီႏသေဗာႏနဝ်ꩻ ပေါင်းယိုꩻယူႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ သုတေသီသီး မိဉ်ႏရိုꩻဒျာႏ "ခတ်အခေႏအနေႏအလꩻ ပြောင်ꩻလွဉ်လဲဉ်းက တဲမ်းထုံꩻယို လွောက်ꩻဗာႏအမျာꩻထုံꩻ ဝေါဟာရမꩻထွာ၊ မိဉ်ႏသုံꩻချာဒျာႏ 'ဓရာꩻ'နဝ်ꩻ တွမ်ႏကထွို့ꩻသဲင်ꩻချာယင်းခေတ်နဝ်ꩻ ဗိုန်ဝင်ꩻ၊ တဲမ်းလိတ်သားယို ရမွော့လိုꩻစခါ၊ လိုꩻခေတ်ရီးဒျာႏ" မိဉ်ႏယူႏနုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့ အဝ်ႏလꩻဒျာႏသွူ။ ကတဲမ်းဗာႏ 'တရာꩻ' အခရာႏယို မိဉ်ႏသျင်ꩻနယ်စဲင်းစဲင်းလဲ့ တဲမ်းလိတ်သား ဒေါ့ꩻဖေႏချာခရာႏ တအဝ်ႏတဝ်းဒွုမ်၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ဝေါဟာရ ခေတ်အခေႏနေႏအလောင်း ကပြောင်ꩻလွဉ်ဒါႏယိုလဲ့ တဲမ်းသားလိတ်ယို အဝ်ႏလက်ခံႏဒျာႏ၊ တဲမ်းလိတ်သားယို လိုꩻခေတ်ကရီး၊ လိုꩻစခါတဖြာꩻ တမွေးတဝ်းသွူ။ ရက်ခွိုꩻပအိုဝ်ႏပေႏ ခေတ်တသာယိုခါဒျာႏနေနေ၊ နုဲင်းနဝ်ꩻ မိဉ်ႏတမွေးတဝ်း၊ မိဉ်ႏတသျင်ꩻနယ်တဝ်းတဲ့ ထွားစမ်ꩻလုဲင်ႏ 'ဓရာꩻ'ခရာႏမွိုင်၊ ကဟဲ့ꩻဗာႏဓရာꩻ (တရာꩻ)နဝ်ꩻ အရင်ꩻခံႏအဝ်ႏဒျာႏပါဠိ 'ဓမ္မ'ကိုထွာလွဉ်၊ 'ဓမ္မ'ငဝ်းယို မိဉ်ႏဖꩻနီခဝ်နဝ်ꩻ 'ဓမ္မ+ဓရ'ထွာနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ သဒ္ဒါႏပညာႏသျင်ႏသားရိုꩻ 'ရ'နီဖြုံႏယို မာꩻထိုꩻမားထွူတဲင် ထွာလွဉ် 'ဓမ္မ'ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ဓရ-ယို မိဉ်ႏပြန်ႏပအိုဝ်ႏငဝ်းစဲစ်စဲစ်နဝ်ꩻ 'ကမ်းခါꩻ၊ ရဲးခါꩻ၊ ဖွေါင်ꩻခါꩻ' အခရာႏအဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ အကမ်းခါꩻ၊ အရဲးခါꩻ၊ အဖွောင်ꩻခါꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻ? လိုꩻလူꩻဗျဟ္မာႏ သတ္တဝါႏခိုမူႏ အဖြာꩻမုဲင်ꩻတရိုꩻတဝ်း လောကကျင်ꩻထုံꩻအလꩻ လောကဥပဒေႏကထွာဒါႏ နမ်းကျင်ꩻအုံအဝ်ႏ ထာမာꩻဖုံႏ မိဉ်ႏမဲဉ်ႏတသေႏသေႏနဝ်ꩻ လွောက်ꩻနာႏကျင်ꩻသုံꩻသားယို ဖေႏကတွိုႏထိုꩻမွုန်း ဘဝအရန်းဖွိုႏ (အပါယ်ႏ)နဝ်ꩻ ဓရ-တရာꩻနဝ်ꩻ ကမ်းခါꩻ၊ ရဲးခါꩻ၊ ဖွေါင်ꩻခါꩻဖေႏ-အခရာႏအဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ မိဉ်ႏတဲမ်း 'ဓရာꩻ'နဝ်ꩻ အခရာႏလဲဉ်းဗော့ꩻချာ အရင်ꩻခံႏလိတ်ဖြုံႏ မိဉ်ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ဓရာꩻ (တရာꩻ)ယို လိုꩻတွိုင်ꩻကံကျင်ꩻလွောက်ꩻနာႏထွိုက်ဒျာႏ၊ အရွယ်ႏသက်တန်ꩻ၊ အခိင်ႏနားရီႏ မွူးနီꩻတရွေꩻတဝ်း၊ နီလိုꩻသီးခေတ်ယိုခါ ကဲဉ်းအာအာနဝ်ꩻ ပေါႏဒေါ့ꩻခြုဲင်းဖေႏ တရာꩻခရာႏနဝ်ꩻ လွꩻနာႏ၊ ကုဲင်းတခေင်ꩻဒါႏထာꩻ၊ မွေးတဝ်းတဲ့ လဲ့ꩻထိုꩻဖုဲင်းထိုꩻညာꩻဒါႏသွူ။ အသꩻကိုဖုံႏနဝ်ꩻ ရိုꩻဒျာႏ "ဓရာꩻ(တရာꩻ)နဝ်ꩻ ရ(လွောက်ꩻ)ဒျာႏလိုꩻဖြာႏအရွယ်ႏ"တဲ့၊ "အရွယ်ႏပေႏအရွယ်ႏဆားနဝ်ꩻ လွောက်ꩻတဝ်း"တဲ့၊ နဝ်ꩻမꩻ အခေႏနေႏအလꩻ အရွယ်ႏမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻတဲယဝ်း ဖေႏနေးသꩻကဝင်ႏစာꩻလွဉ်နဝ်ꩻ စွိုးခွိုꩻအွဉ်ငါသား လိုႏဒေါ့ꩻ၊ လိုႏဟော်ꩻ၊ လိုႏခြုဲင်း၊ လိုႏတဲမ်းငါႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ ဝင်ꩻကတဲမ်းလဲဉ်းသားတဲ့ ဟော်ꩻသားသမ်းခြေား၊ ထွားသားသမ်းဆေ့ꩻတဲင် ယူႏယူႏနဝ်ꩻဖဲ့ꩻတဲ့ သꩻသမ်းထွာဖျင်တမျိုꩻ၊ နုဲင်းမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻခန်းတယဝ်း နီတာႏဝွန်ႏတဗာႏအနေႏ လိုႏတဲမ်းနယ်တဲင် ဟော်ꩻထွားတဲ့နဝ်ꩻ၊ တထွားတဝ်းတဲ့နဝ်ꩻ ယူႏဒျာႏအွိုးကဝါႏသနာႏသားတွော့ꩻ ကျိုꩻစာꩻတဲမ်းနယ်စမ်ꩻ ဓရာꩻ-တရာꩻခရာႏ တစူးတစိꩻနုဲင်းယိုသွူ။ မိဉ်ႏမိဉ်ပွါꩻမျာꩻ အာနာပါန (တရေ့ꩻသေသာသေ)တဲ့ နီလိုꩻသီးသꩻယို နေင်းလာညဆွာꩻ ကွပ်အဝ်ႏလွောက်ꩻလွဉ်ꩻသေႏသေႏဒျာႏ အာႏရုံႏသူပါꩻဆꩻချာတဲင် ကအီႏအွဉ်ႏလွေꩻထေ့ဗာႏ အာနာပါနထျꩻသူꩻနဝ်ꩻ တအုဲင်ႏလွေꩻတဝ်း၊ မဲဉ်လွေꩻတဝ်း တစိꩻစိꩻ၊ ဥပမာႏ- တပွိုက်ဖိုတဝ်းဒွိုန်းဖိုးရွိုင်ꩻယို သော့ꩻစမ်ꩻလေားမွိုင်၊ သေနာႏတဝ်းတဖူꩻ၊ လောႏထန်ႏထိုꩻစွဉ်ႏတဖူꩻ တလဲင်ႏချင်ꩻ၊ သꩻယိုတဲ့ အဗိုန်နုဲင်းဖိုးရွိုင်ꩻနဝ်ꩻ တပုံႏချင်ႏသွူ။ ယင်းတမျိုꩻနဝ်ꩻ ဖိုးပေႏကအဝ်ႏနဲဉ်းနေ အမွိုးနဲဉ်းသားယို ဖိုးတီသား (အဗွေႏ)မိဉ်ႏမိဉ်သွဉ်နဝ်ꩻ အွဉ်ႏခေါ်ထိုꩻအမွူးထွူတဲင် တွမ်ႏအလက်ꩻခွေါင်ခွေါင်၊ တွမ်ႏတဖြွီꩻခံႏခံႏ စွိုင်သေꩻခါꩻခန်း အလက်ꩻနဝ်ꩻအထျꩻ၊ မိဉ်ႏမာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲးတဲ့ ဖိုးထီးထွိုက်ꩻနဝ်ꩻနဝ်ꩻ အမိဉ်ရွန်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻရွန်ꩻ ကွပ်အလက်ꩻ၊ အဖြွီꩻခံႏတဲင် ဖင်းထိုꩻတလꩻတဝ်းနဝ်ꩻမꩻ ကွဲးဗေင်ႏလင်ꩻဗာႏ အလက်ꩻထျꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဗိုန်နုဲင်းနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ အခိင်ႏနေင်ႏလာညဆွာꩻ အဝ်ႏတန်လွဉ်ꩻဒျာႏ တွမ်ႏအာႏရုံႏသူပါꩻစားသꩻယို မိဉ်ႏမိဉ်သွဉ်၊ မိဉ်ႏမိဉ်ဆုံꩻမꩻနဝ်ꩻ ဖထိုꩻအာႏရုံႏသူပါꩻတွော့ꩻ လွေꩻဒျာႏတခြာကို၊ ထိုမ်ႏဒျာႏထာꩻယေန်ယေန်တေ့ꩻတေ့ꩻ အရပ်ထွူတဲင် အာနာပါန (တရေ့ꩻသာ)ကရိုꩻဒါႏတရာꩻယို တောင်ꩻဗိုန်နုဲင်းဖိုးလက်ꩻ တိဉ်ႏတိဉ်ႏနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ၊ သတိꩻတရာꩻနဝ်ꩻ မတ်ဗိုန်နုဲင်းတဖြွီꩻခွေါင်ခွေါင်တွော့ꩻ လိုႏစွိုင်ခါꩻလꩻလꩻသွူ။ မိဉ်ႏစွိုင်ခါꩻတိဉ်ႏတိဉ်ႏလꩻ နုဲင်းယိုနဝ်ꩻ (အာႏရုံႏ)ကာႏမဂုဏ်ႏအလောင်း ကွပ်အလွေꩻထေ့ခွင်ꩻ အဲဉ်ထဝ်းတဲင် ဖင်းထိုꩻ၊ လဲ့ꩻထိုꩻလꩻဒွုမ်တွော့ꩻ ကွဲးညည အဝ်ႏပယ်ဗာႏစွဉ်ႏ အာနာပါန (တရေ့ꩻသာ)အာႏရုံႏအထျꩻနဝ်ꩻသွူ။ နဝ်ꩻမꩻ တခြာအကို၊ မွေးတဝ်းတဲ့ ခင်ႏလမ်းယေန်ယေန်တေ့ꩻတေ့ꩻ အရပ်ယိုနဝ်ꩻ ထွာအားထုက်တရာꩻသားအတာႏ ခင်ႏလမ်းလွောက်ꩻတထွောင်း၊ ပေါႏမိဉ်လꩻတရာꩻ အရသာႏတဲ့ အုံဗော့ꩻနီနာꩻအခြာနဝ်ꩻ ပုဂ္ဂိုလ်ႏအပါꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း အီႏလꩻဗာႏတရာꩻ တယိုꩻတဝ်း၊ ခင်ႏလမ်းတဲ့ လိုႏလွိုက်ရွေꩻဒျာႏ ဖေႏကလွောက်ꩻဖက်တွမ်ႏ နီကျမ္မာႏရေꩻ၊ စရဲက်၊ အုံထွိုင်ႏမတ်နေးတဲ့ လꩻဒျာႏ၊ ထောင်ချာငါ မတ်နေးတဲ့ လꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ဗေင်ႏမတ်နေးတဲ့ လꩻဒျာႏ၊ အုံလင်ꩻတပန်း၊ အုံတပုဲင်နေးတဲ့ လꩻဒျာႏ၊ အဆင်ႏပြေႏရာꩻ တမျိုꩻမျိုꩻ မတ်အီလꩻဒျာႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ထောင်လွေꩻနေးနဝ်ꩻ သꩻနန်ꩻစွူ၊ အုံထွိုင်ႏနေးတမျိုꩻတဲ့ အုံထွိုင်ႏည တနွောင်ꩻလꩻတဝ်းနေနေ၊ ဗေင်ႏမတ်နေးနဝ်ꩻ ကုဲင်းမဲဉ်ဗင်ႏဒါႏထာꩻ၊ အဟဝ်သွတ်ꩻနဝ်ꩻ အုံလင်ꩻတပန်းနေးမꩻ ဟဝ်သွူ။ မိဉ်ႏအုံတပန်းနေးနဝ်ꩻ အွဉ်ႏတနွောင်းနွောင်း ငင်းဒေင်၊ အွဉ်ႏယန်ꩻချာ၊ အွဉ်ႏတငို့ꩻငါ လꩻတဝ်း၊ ငင်းဒေင်မာꩻကီနဝ်ꩻ ဖေႏကအဝ်ႏစွဉ်ႏတရွဉ်းဗာႏ၊ မိဉ်ႏအုံတနွောင်းနွောင်းနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ဆွတ်ꩻရယ်ꩻ (၁၈)လီးဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏဆွိုက်လို့တဝင်ꩻ၊ ငင်းဟွီ (ညောင်ꩻ)ထွာတဝ်းဒွုမ်၊ မိဉ်ႏဟွီတဝ်းမꩻ သꩻစွူယိုꩻ၊ မတ်တရာꩻလꩻယိုꩻ၊ ကားလားကအီႏအုံလင်ꩻတရာꩻ အဝ်ႏလိုႏမာꩻရီးနုဲင်းယို- (၁) မိဉ်ႏထွာလိုꩻကျောင်ꩻသီးနဝ်ꩻ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီႏလ စင်ႏကြယ်ႏဗာႏ၊ မယ်ꩻဗာႏ၊ မိဉ်ႏထွာလိုꩻလမ်းသီးနဝ်ꩻ သီႏလငတ်ꩻပါꩻ၊ မိဉ်ႏနွောင်ꩻလဲ့ သီႏလသွစ်ꩻပါꩻ၊ လိုꩻကျောင်ꩻသီးနဝ်ꩻ သာႏမဏေႏကျင်ꩻသီႏလ၊ ရဟန်ꩻကျင်ꩻသီႏလ စင်ႏကြယ်ႏရီးရီးဗာႏ၊ သီႏလယံကစင်ႏကြယ်ႏနဝ်ꩻ- (က) ဖေႏနေးသီႏလ ကကုဲင်ဗာႏမွုန်းနဝ်ꩻ သျောင်ႏကံနေးနဝ်ꩻတဲ့ စင်ႏကြယ်ႏအီတမျိုꩻ (ခ) သီႏလမိဉ်ႏကုဲင်စိင်ႏစွော့ꩻလဲ့ လိုမ်ꩻလာꩻချာယင်းနဝ်ꩻတဲ့ စင်းကြယ်ႏအီတမျိုꩻ၊ လိုꩻကျောင်ꩻသီးနဝ်ꩻ မာꩻယင်းတံႏ၊ ပရိဝါသ်၊ မာန-စတဲင် ရဟန်ꩻသီးလိုမ်ꩻလာꩻနယ်ꩻ (ဂ) သꩻတဗော့ꩻ ကိလေႏသာႏမျိုꩻ ဖေႏကပေါႏမွုန်းသꩻကို သျောင်ႏညာꩻရီးနဝ်ꩻတဲ့ စင်ႏကြယ်ႏအီတမျိုꩻ၊ သꩻယို ခံႏတဝ်းအတဗော့ꩻ၊ အွဉ်ႏကြောင်းကြောင်းစင်စင်သီႏလ၊ မိဉ်ႏအွဉ်ႏစင်ႏကြယ်ႏမꩻ အားထုက်တရာꩻယိုထွာယိုꩻ၊ လိုꩻကျောင်ꩻသီးတာႏ- ဘုရာꩻတလင်ꩻကျင်ꩻဝွတ်၊ ဗောဓိညောင်ႏမွူးတလင်ꩻကျင်ꩻဝတ်၊ ဥပဇ္ဈာယ်ႏကျင်ꩻဝတ်၊ ဆရာႏကျင်ꩻဝတ်၊ ဆရာႏဥပဇ္ဈာယ်ႏအတွက် ထီလိုမ်ꩻထီလျား ကလိုႏမာꩻကျင်ꩻဝတ်၊ ဥပုသ်ကျောင်ꩻသီမ်ႏအကို ကလိုႏမာꩻဒါႏ ကျင်ꩻဝတ်၊ ဝိနယ်ꩻတန်ကိုကလွဉ်ဒါႏ ခန္ဓကဝတ် အပါꩻ(၈၀)ဆီတဲ့နဝ်ꩻ၊ ကျင်ꩻဝတ်တန် (၁၄)ပါꩻတဲ့နဝ်ꩻ အွဉ်ႏရေꩻထွူႏထွူႏတွုမ်တွုမ် ကျင်ꩻဗာႏ၊ ကံဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ "ခွေအဝ်ႏကံကျင်ꩻလဲဉ်း သီႏလတန်နဝ်ꩻ၊ ကျင်ꩻဝတ်နုဲင်းယို ကျင်ꩻခရာႏ လိုႏနေဒွုမ်ဟောင်း?" လိုꩻကရိုꩻစားနဝ်ꩻ ဝွေꩻသီႏလစင်ႏကြယ်ႏလဲဉ်း တရိုꩻနွောင်ꩻတဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ကျင်ꩻဝတ်တန်နုဲင်းယိုတဲ့ အွဉ်ႏလွစ်ဟင်ꩻထိုꩻ လꩻတဝ်းသွူ။ (၂) ပယ်ႏထိုꩻညာꩻဗာႏ ပလိဗောဓိ(၁၀)ပါꩻ၊ ၁၀-ပါꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ (က) ကျောင်ꩻကန်ႏလမ်းပါႏကရိုꩻဒါႏ အဝ်ႏဝွို့အဝ်ႏပွိုင်း (ခ) ခိုမူႏတကာႏ ဖူးဝေးစွိုးခွိုꩻကရိုꩻဒါႏ အဝ်ႏဝွို့အဝ်ႏပွိုင်း (ဂ) ပစ္စေꩻလိစ်ꩻပါꩻရွဉ်ခံꩻဥစ္စာႏ (ဃ) အစွိုꩻအဗူႏအွဉ်ငါဗာႏ အစွိုꩻတာႏထာꩻမာꩻ (င) လိုႏမွဉ်းဖျင်ကျောင်ꩻကန်ႏ/လမ်းပါႏကရိုꩻဒါႏ ထာꩻမာꩻ (စ) လိုႏလွေꩻတဖူꩻညာꩻ (ဆ) ဆရာႏ-ဥပဇ္ဈာယ်ႏ မွိုးဖါဖူးဝေး အုံဟဝ်တဝ်းတဲင် လိုႏထွားလိုႏလိုမ်ꩻလာꩻဖေႏ (ဇ) နမ်းခြွိုင်ႏနသန်ꩻရေꩻဟဝ်တဝ်း (ဈ) လိုႏသွဉ်လိတ်၊ လိုႏချꩻ၊ လိုႏပြန်ႏလိတ် (ည) ပုထုဇဉ်ႏသီး ထာꩻမိဉ်လꩻကထွာဒါႏ တံꩻခိုꩻမျိုꩻ အဝွို့အပွိုင်း(၁၀)ပါꩻဖုံႏယို ယပ်ꩻထိုꩻဗာႏသွူ။ ပေါႏနဝ်ꩻမိဉ်ႏထွူ ခံႏထူႏဗာႏကမ္မဋ္ဌာန်ꩻတရာꩻ၊ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻအဝ်ႏယင်း (၂)မျိုꩻ၊ နီမျိုꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ (၁) သဗ္ဗတ္ထကကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ - အားထုက်အမျိုꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း အရံႏအနေႏ အားထုက်ပါဗာႏ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနဝ်ꩻတမျိုꩻ (၂) ပါရိဟာရိယကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ- စရဲက်ကလွောက်ꩻရာꩻ ဆောင်ႏခါꩻဗာႏ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနဝ်ꩻ တမျိုꩻ၊ အဝ်ႏယင်းနီမျိုꩻနုဲင်းယိုသွူ။ နီမျိုꩻအကို အရီးမျိုꩻ "သဗ္ဗတ္ထကကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ ရဟန်ꩻသီးအလောင်း၊ အုံတရာꩻသားအလောင်း ပသာဗာႏမေတ္တာႏ၊ ပွါꩻမျာꩻဆင်ႏချင်ႏဗာႏ မရဏဿတိ (ထာꩻသီခရာႏ)၊ ပွါꩻပါခူႏခူႏခါႏခါႏဗာႏ အသုဘဘာႏဝနာႏ (တင်ႏတယ်ႏတဝ်း နာမ်ႏရုပ်ခန္ဓာႏ)၊ မေတ္တာႏ၊ ထာꩻသီ၊ အသုဘ ယိုဖုံႏသိုမ်ပါꩻ မိဉ်ႏသော့ꩻပါ ဗုဒ္ဓါနုဿတိ (ဆင်ႏချင်ႏဗွေႏ[[ဘုရာꩻ]]ဂုဏ်ႏတောႏခရာႏ)နဝ်ꩻ ထွာလိစ်ꩻပါꩻတဲင် ဟဲ့ꩻ"စတုရာရက္ခ(၄)ပါꩻ=ကိုယ်ႏစောင်ꩻ(တရာꩻပွေါးနမ်း)လိစ်ꩻပါꩻ"နဝ်ꩻသွူ။ ပွါꩻမေတ္တာႏနဝ်ꩻ အွဉ်ႏထွော့သေꩻဗာႏအရပ်၊ ပုဂ္ဂိုလ်ႏ၊ အရီးသွတ်ꩻ အုံတရာꩻပတ်ဝွိုင်ꩻအကို (၁) ဗွေႏသံဃာႏသီးအလောင်း ပသာဗာႏမေတ္တာႏ (၂) နဝ်ꩻမိဉ်ႏထွူ တရာꩻကျောင်ꩻထျꩻကျောင်ꩻသောင် ကအဝ်ႏဒါႏလူꩻသီးအလောင်း ပသာဗာႏ (၃) တရာꩻတကာႏ သွမ်ꩻတကာႏဒုံကို ကထွာဒါႏ ဖြားဒုံတွမ်ႏ တာႏဝွန်ႏအဝ်ႏသားအလောင်း ပသာဗာႏ (၄) နဝ်ꩻထွူ အဝ်ႏကုဲင်ဒုံသားခိုမူႏ ပေႏတန်သီးအလောင်း ပသာဗာႏမေတ္တာႏ။ (၅) အရပ်ဆꩻကွဉ်ႏ၊ ကွဉ်ႏနဝ်-စတဲင် အရပ်(၁၀)ဖဲ့ꩻကအဝ်ႏဒါႏ သတ္တဝါႏလို့စင်အလောင်း ပသာဗာႏ၊ ပွါꩻ(ပသာ)မေတ္တာႏ ကလꩻနွောင်ꩻ အကျိုꩻဖုံႏနဝ်ꩻ- (က) အုံငီꩻလို့ဝင်ꩻတရာꩻသား အချင်ꩻချင်ꩻ သꩻပနဲဉ်ႏလွဉ် (ခ) အချင်ꩻချင်ꩻ အုံငီꩻလို့ဝင်ꩻနဝ်ꩻ သꩻချမ်ꩻသာႏအီ (ဂ) လူꩻသီးဖုံႏ လꩻနီမေတ္တာႏတဲင် ဝွေꩻသီးတဲ့ ပွေါးကူႏငီႏထွားကိုချာနီ (ဃ) ပသာဖေႏ ဖြားဒုံသီးမေတ္တာႏတဲင် ဖြားဒုံသီး ထွားကိုကူႏငီႏချာနီ (င) လိုꩻဖုံႏမူႏခို ကေႏညိုႏသဒ္ဓါႏအဝ်ႏလွဉ်၊ ကွပ်မေတ္တာႏအကျိုꩻတဲင် အရဲးအဆီꩻအဲဉ်ထဝ်းတွော့ꩻ မိဉ်လွေꩻအရပ်မုဲင်ꩻမုဲင်ꩻတယဝ်း ဘေꩻရန်ႏကင်ꩻ၊ လွေꩻဗာႏချမ်ꩻချမ်ꩻသာႏသာႏသွူ။ ပွါꩻမရဏဿတိအကျိုꩻ- "ခွေယို တွိုႏတနီꩻနီꩻ၊ တခိင်ႏခိင်ႏ အီႏသီဗာႏအမန်ႏ၊ လဲ့ꩻတလꩻတဝ်း၊ လဲ့ꩻတလွစ်တဝ်းမွော့ဟွေး" မိဉ်ႏယူႏလꩻ၊ မိဉ်ႏစိဉ်ꩻစာꩻသေႏသေႏနဝ်ꩻ အပဲစ်ကအဝ်ႏထာꩻမာꩻမျိုꩻယို တမာꩻထွာဒွုမ်၊ ကွပ်တခြိုꩻဥစ္စာႏ၊ အံႏအွꩻတဲင် ပေါႏအပဲစ်တကင်ꩻတဝ်းမျိုꩻနဝ်ꩻ တမာꩻဒွုမ်၊ မိဉ်ႏထီႏဝင်ꩻမာꩻတဲ့ ထူႏဒါႏသံႏဝွေႏဂ တရန်းထွူတရန်းတဲင် သꩻမိဉ်ကျိုꩻစာꩻအားထုက်တရာꩻ တလာလွဉ်အီနဝ်ꩻသွူ။ ပွာꩻအသုဘ (တတင်ႏတဲႏတဝ်း)အကျိုꩻ- "မိဉ်ႏပွါꩻတသေႏသေႏ အသုဘနဝ်ꩻ လိုꩻခန်းတဲ့ယဝ်း၊ လူꩻခန်းတဲ့ယဝ်း၊ တိရစ္ဆာန်ႏခန်းတဲ့ယဝ်း ပေါႏလꩻခန္ဓာႏနဝ်ꩻ တင်ႏတယ်ႏခရာႏ၊ မိဉ်လꩻခရာႏ၊ စွယ်ꩻလံꩻခရာႏ တအဲဉ်ထဝ်းမွော့ဟွေး၊ အတိဉ်ႏအခွေါင် တအဝ်ႏတဝ်း"သေဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် သမဲဉ်လꩻ (တဏှာႏ) ထွာခွင်ꩻအဝ်ႏတဝ်းဒွုမ်၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻယိုသိုမ်မျိုꩻနဝ်ꩻ ကေꩻဇူꩻတရာꩻအာတဲင် ကျင်ꩻအုံတရာꩻသား ကအားထုက်တရာꩻမျိုꩻယို ထွူယိုꩻအီ၊ ထွာအသောင်အရင်ꩻ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻတမျိုꩻနေနေ၊ နဝ်ꩻမꩻ ဟဲ့ꩻဗာႏ "သဗ္ဗတ္ထကကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ"နဝ်ꩻသွူ။ (မိဉ်လꩻဒါႏ အကျိုꩻတရာꩻ အမျိုꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း ကူႏငီႏကိုဒါႏ၊ ထွားကို၊ ဖေႏအာႏကိုဒါႏ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ) အခရာႏ အဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကျင်ꩻတရာꩻသားအနေႏ မေတ္တာႏ၊ မရဏဿတိ၊ အသုဘ-ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻယိုသိုမ်ပါꩻ ပုဂ္ဂိုလ်ႏမျိုꩻမုဲင်ꩻတရွေꩻတဝ်း ကံထွိုက်၊ ကံသင်ꩻငါႏအကျောင်ꩻ-အွဉ်ႏသꩻဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ==ပါရိဟာရိယကမ္မဋ္ဌာန်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ== ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ (၃၈)ပါꩻဖုံႏအကို တွမ်ႏလွောက်ꩻနီစရဲက် တပါꩻပါꩻနဝ်ꩻ ကွပ်အဝ်ႏလိုႏဆောင်ႏခါꩻသေႏသေႏ၊ လိုႏပွါꩻသေႏသေႏနဝ်ꩻမꩻ ဟဲ့ꩻဗာႏ "ပါရိဟာရိယကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ"သွူ၊ ၃၈-ပါꩻလို့လို့ တမွေးတဝ်း၊ သꩻအာႏရုံႏကို ကတောင်ꩻယိုꩻယိုꩻဒါႏ တပါꩻပါꩻယို လိုႏလွိုက်ဗာႏကဒွိုန်း၊ ယိုကိုနဝ်ꩻ အွိုးအစကအွဉ်ႏနယ်ဒါႏ အာနာပါနဿတိ (တရေ့ꩻနွိုးသာသေ)ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻယို ဟဲ့ꩻဗာႏ "ပါရိဟာရိယကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ"၊ ယိုတပါꩻတဲ့ အဝ်ႏပါသော့ꩻ (၃၈)ဖုံႏအကိုနဝ်ꩻနေနေသွူ။ အခရာႏလုဲင်းနဝ်ꩻ လိုႏထွားဝိသုဒ္ဓိမဂ် ပထမအုပ် မဲ့ငါ-၈၆၊ သီႏလစင်ႏကြယ်ႏခန်ꩻ၊ ဖျတ်ထိုꩻ အဝွို့အပွိုင်းခန်ꩻကိုသွူ။ ==လိုႏထိုမ်ႏဆရာႏနုဲင်းယို== ကိစ္စပေႏတန်-ကရိုꩻဒါႏ (၁) သီႏလစင်ႏကြယ်ႏ (၂) ဖျတ်ထိုꩻအဝွို့အပွိုင်းမိဉ်ႏထွူ ကွပ်အာနာပါနယိုတဲင် ကလꩻလွေꩻဒါႏဈာန်ႏ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ႏ (ရဟန္တာႏ)ဗွေႏဗိုန်ရဟန်ꩻသီးအထျꩻ လွေꩻထေ့ဆယ်ꩻကပ်ဗာႏ၊ မိဉ်ႏတမော့ꩻတဝ်း ဗွေႏရဟန်ꩻနုဲင်းယိုလဲ့ လွေꩻထေ့ဆယ်ꩻကပ်ထေ့သွော့ ကလꩻဒါႏ အနာဂါမိဖိုလ်ႏ (အနာႏဂါမ်ႏ)သားထျꩻ။ အနာႏဂါမ်ႏပုဂ္ဂိုလ်ႏ မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်းလဲ့ ထိုမ်ႏလုဲင်ႏ ကလꩻသကဒါဂါမိဖိုလ်ႏ (သကဒါႏဂါမ်ႏ)သား၊ သကဒါႏဂါမ်ႏသား မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်းလဲ့ ထိုမ်ႏလုဲင်ႏသွော့ ကလꩻသောတာပတ္တိဖိုလ်ႏ (သောတာႏပန်ႏ)သား၊ သောတာႏပန်ႏသား မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်းလဲ့ လွေꩻထေ့လုဲင်ႏသွော့ [[ဆရာႏ]]ကလꩻထွူဒါႏ အာနာပါနစတုတ္ထဈာန်ႏသားထျꩻ။ လꩻအာနာပါနစတုတ္ထဈာန်ႏသား မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်းလဲ့ လွေꩻထေ့သွော့ ကဒါႏကသေပါဠိသား၊ အဋ္ဌကထာႏသားထျꩻ၊ "ကဒါႏကသေ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ ပါဠိအလွေꩻအသဲင်ꩻ၊ အဋ္ဌကထာႏအလိုႏဆန္ဒ၊ အဆုံꩻအဖျတ်ယို သေစဲင်းစဲင်းစဲ့စဲ့၊ သံႏသယ အဝ်ႏတဝ်းနုဲင်းနဝ်ꩻမꩻလꩻ၊ ပွိုးတမုဲင်ꩻနဲးတဲင် ရဟန္တာႏကစဒါႏ ဗွေႏပုဂ္ဂိုလ်ႏသီး နုဲင်းကီဖုံႏယိုနဝ်ꩻ အဟော်ꩻခြုဲင်းနယ်ဒါႏ နမ်းမော့ꩻခွဲးမုꩻ တဖူꩻနုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏသွူ။ သေစဲင်းဒါႏလျင်ႏ ပါဠိ၊ အဋ္ဌကထာႏဆရာႏယိုနဝ်ꩻ သေအနယ်ꩻနေနေတဲင် တွမ်ႏအုံတရာꩻသား လွောက်ꩻတလွောက်ꩻတဝ်း၊ သင်ꩻတသင်ꩻတဝ်း ဟော်ꩻခြုဲင်းနယ်နွောင်ꩻ၊ ဥပမာႏ- သေင်ႏတနွိုင်တန်အကို ယံဖေႏမဲ့ကကွင်ဗာႏမွုန်းအတာႏ တွမ်ႏကအွဉ်ႏနယ်ဖေႏ တဖူꩻစွဉ်ႏနဝ်ꩻ ဗိုန်ဝင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ==မိဉ်ႏထူႏကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနဝ်ꩻ== အုံအဝ်ႏမုꩻ ဖွီသွောင်ဗာႏ၊ ကိစ္စအာဗာႏတဝ်း၊ ထာꩻမာꩻသျုက်ဗာႏတဝ်း၊ ဖေႏကအဝ်ႏငါ ထာꩻမာꩻအုံတရာꩻတမျိုꩻငါမꩻ၊ အကျင်ꩻသီႏလတဲ့ ဖေႏကဗွာစင်သေႏသေႏဗာႏ၊ ကလိုႏအပ်ရီးဒါႏ ကိစ္စဖုံႏယို မိဉ်ႏဗွေထွူနဝ်ꩻ ထိုမ်ႏသွော့ဆရာႏဟဝ် နုဲင်းအွိုးကီနဝ်ꩻဖုံႏအတွိုင်ꩻ၊ ဝတ္တရာꩻကေႏကေႏ ဆယ်ꩻကပ်ဒျာႏသွော့ လိင်ႏလိင်ႏမာႏမာႏ၊ နဝ်ꩻမိဉ်ႏထွူ သွဉ်ထူႏဗာႏ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနယ်ꩻသွူ။ ==ထူႏကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနယ်ꩻ (၅)နယ်ꩻ== ထူႏကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနဝ်ꩻ အနယ်ꩻအဝ်ႏ(၅)နယ်ꩻ၊ ၅-နယ်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ (၁) ဥဂ္ဂဟနယ်ꩻ (၂) ပရိပုစ္ဆာနယ်ꩻ (၃) ဥပဋ္ဌာနနယ်ꩻ (၄) အပ္ပနာနယ်ꩻ (၅) လက္ခဏနယ်ꩻ အဝ်ႏငတ်ꩻနယ်ꩻနုဲင်းယိုသွူ။ ကသွဉ်ထူႏဒါႏ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻအားထုက်နယ်ꩻနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"ဥဂ္ဂဟနယ်ꩻ"၊ အားထုက်တရာꩻအလောင်း သံႏသယဖေႏကဗွောင်၊ ဖေႏကသျင်ꩻတဲင် ရီဖြောင်ရီးရီးနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"ပရိပုစ္ဆာနယ်ꩻ"၊ "မိဉ်ႏအားထုက်နုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ကုဲင်းမော့ꩻဒါႏနုဲင်းယို၊ ထီႏဒါႏနုဲင်းယို"စတဲင် ကတောင်ꩻသေꩻဒါႏနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"ဥပဋ္ဌာနနယ်ꩻ"၊ "မိဉ်ႏအားထုက်ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻယိုနဝ်ꩻ လꩻနွောင်ꩻအီဈာန်ႏတရာꩻနုဲင်းယို၊ နုဲင်းနဝ်ꩻ"စတဲင်နဝ်ꩻစာနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"အပ္ပနာနယ်ꩻ"၊ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻအမျိုꩻ၊ အမိဉ်ꩻ၊ အပုံႏ၊ လက္ခဏာႏ၊ အကျောင်ꩻအကျိုꩻ-စတဲင်နဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"လက္ခဏနယ်ꩻ"နဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏသွဉ်ထူႏ အရန်းယို(၅)ရန်းနဝ်ꩻ နမ်းတဲ့ ပင်ႏပန်ꩻတဝ်း၊ ဆရာႏတဲ့ သွဉ်ဖေႏဗာႏယပ်ꩻတဝ်း၊ တလဲင်ႏတစိꩻစိꩻ ဝင်ꩻသွဉ်လွေꩻဖေႏ၊ ငတ်ꩻမျိုꩻမိဉ်ႏထွူ အုံစွူစွူဗော့ꩻ ဆရာႏထျꩻနဝ်ꩻကို မိဉ်ႏရရော့ꩻလဲ့ အုံစွူစွူဗော့ꩻနဝ်ꩻကို၊ မိဉ်ႏတရရော့ꩻတဝ်းတဲ့ ကွီခွင်ꩻဆရာႏနဝ်ꩻထွူတဲင် မိဉ်ႏထွာလိုꩻဉာဏ်ႏပေါင်းထွိုင်ꩻတဲ့ လွေꩻယူႏဇနာႏတရျာꩻရပ်၊ ဉာဏ်ႏမိဉ်ႏဟဝ်တဲ့ လွေꩻညာꩻတဲ့ လꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ဉာဏ်ႏကထွိုင်ꩻသားနဝ်ꩻ မိဉ်ႏတသျင်ꩻတဝ်းလဲင်ႏ မိဉ်ႏအဝ်ႏလိုႏရီစိင်ႏစွော့ꩻလဲ့ အဝ်ႏဗော့ꩻဆရာႏမꩻထွာ၊ နဝ်ꩻမꩻ လွေꩻညာꩻငါႏထွာတဝ်း၊ မိဉ်ႏဖထိုꩻဆရာႏထွူနဝ်ꩻ ထိုမ်ႏဗာႏခင်ႏလမ်းအုံ ကျောင်ꩻအပဲစ်ကင်ꩻ (၁၈)မျိုꩻစား၊ (၁၈-မျိုꩻအလုဲင်းနဝ်ꩻ ထွားဒျာႏသွော့ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်အဋ္ဌကထာႏကိုသူꩻနေား)။ ထိုမ်ႏဗာႏကျောင်ꩻအင်္ဂါႏ(၅)ပါꩻကဗွေစား၊ "အင်္ဂါႏ-၅ပါꩻ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ- (၁) အဝ်ႏဗော့ꩻငါႏလွဉ်ꩻတဝ်း ဒုံ/ဝေင်ꩻ (၂) အဝ်ႏညာꩻငါႏလွဉ်ꩻတဝ်း ဒုံ/ဝေင်ꩻ (၃) လိုꩻဖုံႏတဲ့သျင်ꩻ (၄) တခြေ့၊ တဗင်၊ တကျင်၊ ရူဖုံႏ ကခြေားဒါႏအရပ် (၅) သွꩻမိတ်ဆွေႏတွမ်ႏပစ္စေꩻဖုံႏ ကလꩻယိုꩻဒါႏအရပ်၊ အင်္ဂါႏငတ်ꩻပါꩻနုဲင်းယိုသွူ။ ပေါႏမိဉ်ႏမော့ꩻသွူ ကျောင်ꩻနုဲင်းယိုလဲ့ အုံသော့ꩻကျောင်ꩻနဝ်ꩻကိုထွူတွော့ꩻ တဒွေါ့ꩻဖြတ်ꩻဗာႏ အဝွို့အပွိုင်း အပေႏစား (ပလိဗောဓ)၊ အဝ်ႏလိုႏရိပ်ꩻစူမီႏခင်ႏမီႏ၊ အဝ်ႏလိုႏဆꩻသင်္ကန်ꩻ-စတဲင် ထာꩻမာꩻသောက်သဲက်မျိုꩻယို ဟဲ့ꩻ"အဝွို့အပွိုင်း-ပလိဗောဓ"အပေႏစားနဝ်ꩻသွူ။ သုံꩻဆောင်ႏဒဲဉ်ဟန်ႏထွူ ဒဲဉ်စွူႏဟန်ႏစွူႏ ယံကထင်ႏလꩻမွုန်းနဝ်ꩻ ပယ်ႏထိုꩻလꩻလꩻ၊ ဖေႏကတခေင်ꩻမွုန်းထာꩻနဝ်ꩻ ထူႏအာႏရုံႏ၊ ယူႏသွော့ ရတနာႏသိုမ်ပါꩻကေꩻဇူꩻ၊ မိဉ်ႏယူႏလꩻနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ သꩻအာႏထင်ႏတလာချာနွောင်ꩻအီ၊ နဝ်ꩻမိဉ်ႏထွူ ကသွဉ်ခါꩻဒါႏ ဆရာႏထျꩻအတွိုင်ꩻ အထုံꩻနယ်ꩻဖုံႏယို ဖေႏကအွဉ်ႏဖေင်ꩻထိုꩻမွုန်းတဝ်း တငွါငွါနဝ်ꩻ ကျမ်ႏယူႏစိဉ်ꩻစာꩻချာဗာႏ၊ ကတဲမ်းနယ်နုဲင်းယိုတဲ့ ထွာဒျာႏ အအဲဉ်ႏစားပေႏလွုမ်ꩻ၊ မိဉ်ႏမိဉ်လꩻ အလုဲင်းစားနဝ်ꩻ ထွားဒျာႏသွော့ [[ဝိသုဒ္ဓိမဂ်]] (၁-၁၂၀)နေား။ (ဝိ-ဋ္ဌ-၂-၂၂) ထူႏအာႏရုံႏ ယူႏဗာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ? (၁) အုံပွေါးတွက်ဆွုမ်ႏနေး တလီꩻတရေ့ꩻသာနဝ်ꩻ တမျိုꩻ (၂) အုံပွေါးထွားဆွုမ်ႏနေးနဝ်ꩻ တမျိုꩻ (၃) တလီꩻတရေ့ꩻနွို့သာထန်ႏ ကခွေါင်းဒါႏနေ့ꩻဖူတွမ်ႏ ဖြောင်းဗီႏဖဲ့ꩻကီ နေ့ꩻဖူငွါဆꩻလ တအိုက်ꩻအိုက်ꩻရပ်နဝ်ꩻ တမျိုꩻ (၄) "တမယ်ꩻတဝ်း၊ ဆင်ꩻရယ်ꩻတန်ဒျာႏ၊ လွောက်ꩻတဝ်းနီအလိုႏ၊ အမိဉ်ထွာတဲ့ အထွာဒျာႏ၊ အမိဉ်ကုဲင်တဲ့ အကုဲင်ဒျာႏ"စတဲင် မိဉ်ႏမတ်နုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ထွာဝိပဿနာႏလက္ခဏာႏနဝ်ꩻသွူ။ (၅) ရုပ်နာမ်ႏကလို့ထိုꩻဒါႏ မဂ်တရာꩻ၊ သင်္ခါရအကျောင်ꩻကလို့ထိုꩻဒါႏ မဂ်တရာꩻ (၆) ကိလေႏသာႏ အရွီးအထျꩻ၊ အခိုႏအတနို့ ကလို့ထိုꩻဒါႏ ဖိုလ်ႏတရာꩻ (၇) လꩻထွူမဂ်ဖိုလ်ႏတွော့ꩻ ထွားဆင်ႏချင်ႏအီချာ ပစ္စဝေက္ခဏာႏဉာဏ်ႏနဝ်ꩻယင် ထူႏအာႏရုံႏ ယူႏထွားလွေꩻဗာႏအချက်နုဲင်းယို (၇)ချက်နဝ်ꩻသွူ။ ယိုဖုံႏ (၇)ချက်အကို ကအားထုက်စသားနဝ်ꩻ တဲႏဗာႏရီးရီး "တွက်တလီꩻသာနွို့သာထန်ႏ"တမျိုꩻယို၊ မိဉ်ႏတွက်နေးနဝ်ꩻ တဲႏကအုံစ၊ တဲႏကမတ်စ တွက်ဗာႏ တဗာႏ/တလဲင်ႏ၊ နီလဲင်ႏ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ဗꩻလွေꩻငတ်ꩻလဲင်ႏကိုနဝ်ꩻ အုံပဆားဗာႏတဝ်း၊ တဲႏတဗာႏ ဗꩻငတ်ꩻဗာႏနဝ်ꩻ တွက်ဗာႏတအာႏ၊ အအာသွတ်ꩻနဝ်ꩻ လွိုဗာႏတဝ်း အလဲင်ႏတဆီ။ အချုက်- အဆေ့ꩻသွတ်ꩻ ငတ်ꩻလဲင်ႏမာꩻကီ၊ အအာသွတ်ꩻ အလဲင်ႏတဆီ၊ တွက်ဗာႏအစဲဉ်ႏအတွိုင်ꩻ၊ တဲႏတဗာႏ၊ နီ၊ သိုမ်၊ လိစ်ꩻ၊ ငတ်ꩻ၊ သူ၊ နွုတ်ꩻ၊ သွစ်ꩻ၊ ကွတ်ꩻ၊ တဆီ-အစဲဉ်ႏအတွိုင်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ တဲႏတလဲင်ႏ ဗꩻလွေꩻသူတဲ့လꩻ၊ ဗꩻလွေꩻနွုတ်ꩻတဲ့လꩻ၊ ဗꩻလွေꩻသွစ်ꩻတဲ့လꩻ၊ ကွတ်ꩻတဲ့လꩻ၊ ကမ်းဒျာႏ ကမတ်တောင်ꩻနွောင်ꩻဒျာႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ တွက်ကာႏဗာႏတဝ်းထာꩻ၊ ဥပမာႏ- တွက်ဗာႏတဝ်း တလဲင်ႏ၊ သိုမ်လဲင်ႏ၊ ငတ်ꩻလဲင်ႏ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏတွက်ငတ်ꩻလဲင်ႏမာꩻလနဝ်ꩻ အဆေ့ꩻငါႏတဲင် သꩻနန်ꩻစွူ၊ ဥပမာႏ- တွမ်ႏကထွိုင်ꩻခါꩻဒါႏဖိုး အဖွေါင်ꩻအဲဉ်ႏအဲဉ်ႏကိုနဝ်ꩻ ဗိုန်ဝင်ꩻ၊ မိဉ်ႏတွက်တဆီလွိုနဝ်ꩻ အာငါႏလွဉ်ꩻတဲင် သꩻလွင်ꩻထိုꩻဒါႏနဝ်ꩻမꩻ အနန်ꩻစွူဒျာႏနေနေ၊ မိဉ်ႏတွက်ကာႏထာꩻ၊ မိဉ်ႏအွဉ်ႏခါႏနေးနဝ်ꩻ "ခွေကအားထုက်တရာꩻယို ထွူသွတ်ꩻလဲဉ်းဟောင်း? ထွူတဝ်းဒွိုန်းဟောင်း?" သံႏသယထွာတဲင် သꩻလွင်ꩻ၊ သꩻကွင်အီဒါႏနေနေသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ အဆေ့ꩻသွတ်ꩻ တွက်ဗာႏငတ်ꩻလဲင်ႏ၊ အအာသွတ်ꩻ တွက်ဗာႏအလဲင်ႏတဆီ၊ တွက်ကာႏ(အွဉ်ႏခါႏ)ဗာႏတဝ်း၊ လွောက်ꩻနာႏလွဉ်ꩻဗာႏယိုသိုမ်မျိုꩻ၊ မိဉ်ႏတွက်နဝ်ꩻ တွက်ဗာႏယွယွ၊ ဥပမာႏ- နုဲင်းပါꩻကတွိုင်ဗွူ ပိဉ်ဝက်ဝက်နဝ်ꩻ ဗိုန်လို့ဝင်ꩻသွူ။ ခိုတ်သော့ꩻခြောင်းဝက်ထွူ ပက်တွောင်းအတခိုႏတွမ်ႏခွဉ်းတဲင် တွက်ခန်းတခြောင်း (တဝက်)နုဲင်းနဝ်ꩻတွော့ꩻ ထောက်ꩻသော့ꩻခန်းတခီ၊ အဝ်ႏခိုတ်သော့ꩻယင်းတလဲင်ႏတွင်ꩻ သမ်းလောႏထီႏခန်း ထာꩻအီႏထာꩻစျꩻတဲင် တွမ်ထန်ႏဝေါင်းထိုꩻနဝ်ꩻထွူမꩻ ကွဲးတွက်ယင်း တဝက်-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ယိုနဝ်ꩻ တွက်နေး ပိဉ်ဝက်ဝက်ပုံႏသွူ။ ပထမတလဲင်ႏနဝ်ꩻ တွက်ခန်းတဝက်တွော့ꩻ ဒုတိယလဲင်ႏနဝ်ꩻ တွက်လုဲင်ႏနီဝက်၊ တတိယလဲင်ႏနဝ်ꩻ သိုမ်ဝက်-နဝ်ꩻစားလဲ့ လꩻဒျာႏ၊ မိဉ်ႏတွက်ဒျာႏ တဝက်စီႏ တဝက်စိႏ လဲင်ႏလွော်လဲင်ႏနန်းနဝ်ꩻ သမ်းကွင်ဒါႏတဲင် တွက်ဗော့ꩻတဝက်၊ နီဝက်၊ သိုမ်ဝက်နဝ်ꩻ တွိုႏလဲဉ်းမုဲင်ꩻဝက်ကရိုꩻနဝ်ꩻ ယိင်းသေယိုꩻ၊ ကွင်ဒါႏတဝ်းသွူ။ အဗိုန်နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ နီကမတ်ဒါႏ တလီꩻတရေ့ꩻသာ (နွို့ထန်ႏ)ယိုနီမျိုꩻအကို ထင်ႏသျာꩻအမျိုꩻမုဲင်ꩻ? တရေ့ꩻနဝ်ꩻ စဲင်း(ထင်ႏသျာꩻ)နဲ့?၊ ထာꩻသာနဝ်ꩻမꩻ အစဲင်း(ထင်ႏသျာꩻ)နဲ့?၊ မွေးတဝ်းတဲ့ အတရေ့ꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ အသာတဲ့နဝ်ꩻ စဲင်း(ထင်ႏသျာꩻ)ဒျာႏနဲ့ နမ်းတွမ်ႏနမ်း တွက်ချာဒျာႏမꩻလꩻသွူ။ မိဉ်ႏထွာအတရေ့ꩻနဝ်ꩻ စဲင်းတဲ့ မတ်ငါတရေ့ꩻ နဝ်ꩻတမျိုꩻငါ၊ တရေ့ꩻတလဲင်ႏတဲ့ မတ်ခါꩻသွော့တလဲင်ႏ၊ အသာနဝ်ꩻ မတ်မွုန်းဒွုမ်၊ အသာနဝ်ꩻ အွဉ်ႏဗော့ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ မိဉ်ႏတရေ့ꩻယင်းတလဲင်ႏမꩻ မတ်ခါꩻနီလဲင်ႏ-စတဲင် တွက်သွော့နုဲင်းနဝ်ꩻ။ မိဉ်ႏထွာအသာနဝ်ꩻ စဲင်းတဲ့ ပေါႏသာထန်ႏသွူ တလဲင်ႏတဲ့ မတ်ခါꩻသွော့တလဲင်ႏ၊ အတရေ့ꩻနဝ်ꩻ မတ်မွုန်းဒွုမ်၊ အတရေ့ꩻနဝ်ꩻ အွဉ်ႏဗော့ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ မိဉ်ႏသာယင်းတလဲင်ႏမꩻ တွက်နီလဲင်ႏ၊ သိုမ်လဲင်ႏ၊ လိစ်ꩻလဲင်ႏ-စတဲင်တွက်သွော့နုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ယိုနဝ်ꩻ အစဲင်း(ထင်ႏသျာꩻ)ကွို့ꩻ တမျိုꩻသားအတာႏ တွက်နေးနယ်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏထွာ တရေ့ꩻတဲ့စဲင်းဒျာႏ၊ သာတဲ့ စဲင်းဒျာႏသားနဝ်ꩻ တရေ့ꩻယို မတ်သွော့တလဲင်ႏ၊ အသာနဝ်ꩻ မတ်သော့ꩻနီလဲင်ႏ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻ၊ နေ့ꩻဖူငွါကို တလီꩻကနွို့ထန်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏနီငွါပိဉ်တဲင် အငွါမုဲင်ꩻစဲင်းတဲ့ မတ်အီဗာႏ အငွါနဝ်ꩻ၊ နီဖဲ့ꩻမိဉ်ႏစဲင်းဒျာႏ၊ နေ့ꩻဖူမိဉ်ႏပိစ်ꩻ၊ တဟွိုဗာႏ မိဉ်ႏတမွေးတဝ်းနဝ်ꩻ ရစဲင်းဒျာႏနီဖဲ့ꩻဖဲ့ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ အမိဉ်ႏစဲင်းနီဖဲ့ꩻလဲ့ ဖဲ့ꩻစေႏနဝ်ꩻ မတ်တလဲင်ႏ၊ ဖဲ့ꩻထွေနဝ်ꩻ မတ်တလဲင်ႏ၊ မာꩻဗာႏတဝ်းနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ မဲ့ꩻကွင်ထိုꩻဒါႏ၊ မတ်ငါ တငွါတငွါငါမꩻ ရဟဝ်၊ မိဉ်ႏမတ်လို့လို့နီငွါတဲ့ နီဖဲ့ꩻဖဲ့ꩻအတာႏ အသာနဝ်ꩻ တွက်သွော့တလဲင်ႏ၊ အတရေ့ꩻနဝ်ꩻ တွက်သွော့တလဲင်ႏ၊ အနယ်ꩻယိုနဝ်ꩻ တဲမ်းလိတ်သား တဲမ်းစန်ႏနေး တမွေးတဝ်းရင်ꩻ၊ အဝ်ႏကျမ်ꩻကိုလွဉ်အတွိုင်ꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ အမတ်ယို ဖေႏကလွစ်ထိုꩻဗာႏမွုန်းတဝ်း၊ သꩻနဝ်ꩻ အမွိုင်တဲင် ပေါႏဟွုန်ခြောက်ခြောက်ခြဲက်ခြဲက်တဲ့ လောႏလွေꩻထေ့စွဉ်ႏ တလဲင်ႏချင်ꩻ၊ ပေါႏဟွုန်လိုꩻငဝ်းတဲ့ နက်လွေꩻစွဉ်ႏတလဲင်ႏချင်ꩻ၊ မိဉ်ႏထွာနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ အမတ်အတွက်ယို ကုဲင်ထိုꩻဒါႏ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုႏငါႏမွေး ခင်ႏလမ်းယေန်ယေန်တေ့ꩻတေ့ꩻအရပ်နဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏမတ်လꩻလꩻနုဲင်းယိုနဝ် အစနဝ်ꩻ စဲင်းတမျိုꩻလွုမ်ꩻတဲ့ ကွဲးညည မိဉ်ႏကျင်ꩻလွဉ်ခိင်ႏသူꩻနဝ်ꩻ စဲင်းလို့စွဉ်ႏနီမျိုꩻမျိုꩻ၊ "နီမျိုꩻ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ- (၁) အတရေ့ꩻတမျိုꩻ (၂) အသာတမျိုꩻ၊ မတ်ဗာႏဒျာႏ တလီꩻကအဝ်ႏခွေါင်းယိုတွင်ꩻ၊ တလီꩻတလꩻသာထန်ႏဒွိုန်း၊ မွေးတဝ်းတဲ့ တလꩻတရေ့ꩻချာဒွိုန်း (အနာႏဂတ်)မျိုꩻတဲ့ တွက်ဗာႏတဝ်း၊ ကသာထွူလဲဉ်း ကတရေ့ꩻထွူလဲဉ်း အွိုးနဝ်ꩻဟွဉ်ႏ၊ အွိုးမဟာနီꩻ၊ မစာႏနီꩻ၊ လာကရီး၊ နေင်ႏကရီး (အတိက်)နုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ ယူႏလꩻချာတွော့ꩻ တွက်အီ၊ မတ်အီဗာႏတဝ်းနေနေသွူ။ မတ်ဗာႏ၊ တွက်ဗာႏဒျာႏ ကအဝ်ႏလွဉ်ခွေါင်း နေ့ꩻဖူငွါ ယိုခါခဲ့ꩻခဲ့ꩻ (ပစ္စုပ္ပန်ႏ)နဝ်ꩻလွုမ်ꩻ၊ ယူႏချာဗာႏတဝ်း အလီꩻကလဲဉ်း၊ အုံပွေါးဗာႏတဝ်း တလီꩻတရေ့ꩻသာယို၊ ဝွေꩻတွမ်ႏဝွေꩻ အခိင်ႏမိဉ်ႏတွိုႏမဲ့ꩻ အလွဉ်ဒျာႏ၊ သꩻနဝ်ꩻ အုံပွေါးတွက်ဆွုမ်ႏ မတ်ဆွုမ်ႏဗော့ꩻ ဝွေꩻကလွဉ်ခွေါင်း နေ့ꩻဖူငွါနဝ်ꩻငါ၊ ကထွူထိုꩻယိုတဲ့ တွက်ဗာႏတဝ်း၊ မတ်ဗာႏတဝ်း၊ တလꩻဖျော်လွဉ်ခွေါင်းဒွိုန်း နေ့ꩻဖူငွါယိုတဲ့ မတ်ကျိုႏရီးဗာႏနေးတဝ်းနေနေသွူ။ ဖေႏကဖျော်လွဉ်မွိုင်မွိုင်တဲ့ သာနဲစ်ဗာႏတဝ်း၊ သꩻယို ခွုမ်ခါꩻတိဉ်ႏတိဉ်ႏ၊ အွဉ်ႏအုံပွေါးတွက်ဆွုမ်ႏ၊ ထွားဆွုမ်ႏဗော့ꩻ ကလွဉ်ခွေါင်းတွင်ꩻနဝ်ꩻငါမꩻ အနယ်ꩻမဲဉ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ တနယ်ꩻနဝ်ꩻ- အတရေ့ꩻယင်၊ အသာယင် မတ်တွက်မိဉ်ႏနွောင်ꩻသွူနဝ်ꩻ အတရေ့ꩻတသာနီမျိုꩻ မိဉ်ႏသေထင်ႏသျာꩻ-စဲင်းလဲဉ်းနဝ်ꩻ မတ်နေးအမွိုင်စားတဲ့ လꩻလဲဉ်းဒျာႏ၊ ဥပမာႏ- ဖိုးတီသားတဖြာꩻ ဆဲင်ပါတွမ်ႏတောင်းပွို၊ တောင်းပွိုကိုနဝ်ꩻ သော့ꩻပါလုံးခြဲက် အစူကိုနဝ်ꩻ ခွုမ်ပါတွမ်ႏခါဉ်းကွို့ꩻထွူတဲင် မွူးရဝ်ꩻခိုႏစဝ်း နက်လွေꩻစွဉ်ႏ ဖိုးဖွေါင်ꩻငွါ၊ ဖိုးကအဝ်ႏအဖွေါင်ꩻကိုနဝ်ꩻ သမ်းခြင်ခါꩻအဆာႏ နီသိုမ်နီꩻတဲင် သဲစ်တီဖိုးသား ကဗွောင်တဖွောင်ꩻကြဲင်ႏတဲ့ ခွေနဲစ်ထန်ႏနာꩻနဲစ်ထန်ႏစွဉ်ႏသွူ။ တီဖိုးသား သဲစ်ဖိုးကဖျော် တခါꩻငွါငါလဲ့ ဗို့ꩻအတောင်းပွို ဖျော်တဗာႏ အွဉ်ႏလင်ꩻလုံးခြဲက်တဖြုံႏ၊ ဖျော်နီဗာႏ အွဉ်ႏလင်ꩻနီဖြုံႏ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻပုံႏ၊ ဖိုးနဝ်ꩻ အံႏမအဆာႏတဲင် ယင်ဟန်ႏနဝ်ꩻ ထန်ႏသွိုစွဉ်ႏလို့ဝင်ꩻ နီသိုမ်ဗာႏ၊ နဲစ်ထန်ႏတရိမ်လို့ဝင်ꩻတဲ့ အဝ်ႏဒျာႏ၊ မိဉ်ႏထန်ႏပိဉ်စွိုꩻနေးတဲ့ တီဖိုးသားနဝ်ꩻ တွက်ဆွုမ်ႏဗာႏနေး အမွိုင်စား၊ တာ၊ နီ၊ သိုမ်၊ လိစ်ꩻ၊ ငတ်ꩻ၊ သူ၊ နွုတ်ꩻ၊ သွစ်ꩻ၊ ကွတ်ꩻ၊ တဆီ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ဖိုးကထန်ႏယွယွတွင်ꩻနဝ်ꩻတဲ့ တဗာႏ၊ နီဗာႏ၊ သိုမ်ဗာႏ၊ လိစ်ꩻဗာႏ၊ ငတ်ꩻဗာႏ-စတဲင် တွက်ဆွုမ်ႏဗာႏ၊ ဖိုးကထန်ႏတရိမ်လို့ဝင်ꩻ ပိဉ်စွိုꩻစွိုꩻနဝ်ꩻတဲ့ တီဖိုးသားနဝ်ꩻ တွက်ဆွုမ်ႏဗာႏ တဗာႏ၊ နီသိုမ်လိစ်ꩻ ဗꩻတဆီနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ==အရီးနယ်ꩻ ဗꩻလွေꩻငတ်ꩻစားနဝ်ꩻ== တလီꩻတရေ့ꩻသာယို အဝ်ႏထင်ႏသျာꩻဒျာႏ၊ မွိုင်မွိုင်ကြွိုင်ကြွိုင်ဒျာႏ၊ တလီꩻတရေ့ꩻသာယို အကိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ အထန်ႏတဲ့နဝ်ꩻ အဝ်ႏမွိုင်ဒျာႏရိုꩻလဲ့ အကိုအထန်ႏ တလီꩻတရေ့ꩻသာယို ထွားလွဉ်ꩻတဝ်းဒွုမ်၊ တွက်တဝ်းဒွုမ်၊ တွက်ဆွုမ်ႏဗော့ꩻ ကဖျော်လွဉ်ထေ့ဒါႏ နေ့ꩻဖူငွါတွင်ꩻယို တွက်တာ၊ နီ၊ သိုမ်၊ လိစ်ꩻ၊ ငတ်ꩻ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻ၊ မိဉ်ႏဖျော်တွိုႏမွိုင်မွိုင်တဲ့ တဲႏတာနီသိုမ် ဗꩻတဆီနဝ်ꩻ တွက်လွဉ်ꩻဗာႏနုဲင်းမွိုင်မွိုင်နဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်တွက်ထွားမတ်နုဲင်းယိုတဲင် အားထုက်ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနဝ်ꩻ သꩻစွူလွဉ်တွမ်ႏ အတွက်အမတ်လောင်း၊ ဥပမာႏ- ထီတသုဲင်သုဲင် ကထွတ်ꩻအရပ် တွမ်ႏခွေါင်းဝါႏဆွော့ꩻဆွော့ꩻ ထောက်ကမ်းခါꩻ၊ ရဲးခါꩻထွူတွော့ꩻ တွမ်ႏဖေါင်ႏ (ဖြီ)ကအုံစွူအီနဝ်ꩻ ဗိုန်လို့ဝင်ꩻသွူ။ ထီတသုဲင်ကီလဲ့ ကွပ်ခွဉ်းဝါႏ အဝ်ႏထောက်ခါꩻတဲင် ဖေါင်ႏ(ဖြီ)အုံစွူဗာႏနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ တရာꩻသားကတွက်ထွား၊ ကမတ်ဆွုမ်ႏနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ကွဲးညည ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻတရာꩻစဲင်း(ထင်ႏသျာꩻ)လွဉ်အီနေနေ၊ "တရေ့ꩻသာတလီꩻယို တဆွိုးတဝ်းမွော့ဟွေး"သေသွူနုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့ အွဉ်ႏထွူမွုန်းတဝ်းဒွိုန်း၊ တွက်ယင်းနုဲင်းနဝ်ꩻဟွဉ်ႏအတွိုင်ꩻ၊ တွက်လွဉ်ꩻမွိုင်မွိုင်ဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ ကမတ်ဒါႏ တရေ့ꩻသာနဝ်ꩻ တလီꩻကနွို့လင်ꩻဟို့ꩻကိုယို ကွဲးညညနဝ်ꩻ နုဲင်းစွဉ်ႏမွော့ ခွေါင်းလို့ဟို့ꩻတဖြုံႏလိုမ်းတဲင် တလီꩻနဝ်ꩻ သေန်ႏစွဉ်ႏအဗွေလို့ဟို့ꩻ၊ အဝ်ႏအကို ကသာထန်ႏတလီꩻယို မိဉ်ႏမတ်လꩻလꩻနဝ်ꩻ တွမ်ႏသꩻကအဝ်ႏအထန်ႏဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ဗိုန်ဝင်ꩻတဲင် အာႏရုံႏအာတွော့ꩻ သꩻလွင်ꩻထိုꩻအီဒါႏတဲ့။ နုဲင်းမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း မတ်တရေ့ꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ မတ်အသာတဲ့နဝ်ꩻ တလီꩻကခွေါင်းရာꩻအရပ်ယို နေးတွမ်ႏသတိꩻတရာꩻ တန်တန်အာအာတဲင် မိဉ်ႏမတ်လꩻလꩻနဝ်ꩻမꩻ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻအကျိုꩻတရာꩻ အီႏထီႏဗာႏ၊ အီႏထီႏနွောင်ꩻ၊ နဝ်ꩻမꩻ အွိုးချာနဝ်ꩻဟွဉ်ႏ အကိုသူꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ အထန်ႏတဲ့နဝ်ꩻ ကအဝ်ႏဒါႏတလီꩻယို ထိုမ်ႏလွဉ်ꩻ၊ ထွားလွဉ်ꩻမွုန်းတဝ်း၊ ထွားဆွုမ်ႏဗော့ꩻ ကဖျော်ခွေါင်းနေ့ꩻဖူငွါငါနဝ်ꩻမꩻ ဖြွောင်ႏထဲင်းသွူ။ တရေ့ꩻသာယို တွက်ညဗာႏတကားမုဲင်ꩻ? ထာꩻတရေ့ꩻသာအလောင်း ဗꩻစွဉ်ႏသတိꩻ ကအဝ်ႏပယ်နွောင်ꩻ၊ ပေါႏသတိꩻ တအဝ်ႏပယ်လꩻတဝ်းတဲ့ အဝ်ႏတွက်ဗာႏဗော့ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ အဆုဲင်ꩻသူꩻ တတွက်နေးတဝ်းတဲ့ သတိꩻမိဉ်ႏအဝ်ႏပယ်လꩻလဲဉ်းနဝ်ꩻတဲး အတွက်နေးယို အွဉ်ႏထွူခန်းတဲ့ လꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ကတွက်ဗာႏနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ အလင်မွေးတဝ်း၊ ဖေႏသꩻထာꩻယူႏ၊ စိတ်ကူꩻ-ကရိုꩻဒါႏ (ဝိတက်)ကထိုꩻမားဒျာႏ၊ လိုꩻယိုနဝ်ꩻ သꩻယို ဖေႏကအဝ်ႏမာꩻဗာႏ ထာꩻမာꩻတမျိုꩻမျိုꩻမꩻ၊ တဲႏထာꩻလေ ဗꩻထာꩻခေ့ꩻ၊ မိဉ်ႏဗေင်ႏခန်းဒျာႏထာꩻနဝ်ꩻမꩻ ထာꩻယူႏကွဲးဆွိုး၊ ကွဲးအုံ၊ အုံတငါတဲး တမွေးတဝ်း၊ အုံပဆားနေးလွုမ်ꩻ၊ ပေါႏအုံလင်ꩻတဲ့ သꩻနဝ်ꩻတမျိုꩻတဝ်းတမျိုꩻ ယူႏစွဉ်ႏတလဲင်ႏချင်ꩻ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ထာꩻယူႏဖေႏကပေါႏမွုန်းနဝ်ꩻ အုံပွေါးတွက်ဗာႏနေး တရေ့ꩻသာနုဲင်းယိုဒျာႏသွူ။ ဖေႏထာꩻယူႏ၊ ထာꩻစိက္ကူꩻ ကပေါႏမွုန်း၊ တဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ ထာꩻတရေ့ꩻသာအလောင်း ဖေႏသတိꩻကခွေါင်တဲင် ထူႏအနယ်ꩻတွက်နေးနုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏ၊ အနယ်ꩻတွက်နေးယို မိဉ်ႏထွူနဝ်ꩻ၊ တနယ်ꩻ- သတိꩻမိဉ်ႏဗွို့ꩻလꩻသွူ ထာꩻတရေ့ꩻသာအလောင်းနဝ်ꩻ တွမ်ႏသတိꩻတဲင် ထွားလွဉ်ꩻနေးလုဲင်ႏ၊ တွက်နေးဒွုမ် တလဲင်ႏနီလဲင်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ အနယ်ꩻတွက်နေးယို အွဉ်ႏချာ ပြောင်ꩻငါလုဲင်ႏတေား အုံပွေါးထွားနေး၊ အနယ်ꩻထွားနေးယိုတဲ့ အဝ်ႏယင်းသိုမ်မျိုꩻ။ သိုမ်မျိုꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ- (၁) ထာꩻတရေ့ꩻသာ ကလွဉ်စဒါႏအရပ် (၂) အထာႏဝ (၃) အသွတ်ꩻကရိုꩻဒါႏ ယိုဖုံႏသိုမ်မျိုꩻ၊ ယိုသိုမ်မျိုꩻအကို တရေ့ꩻအစနဝ်ꩻ နေ့ꩻဖူငွါ၊ သꩻအောင်ကို သꩻရာႏနဝ်ꩻ ထွာအထဝ၊ ပဒေနဝ်ꩻ ထွာအသွတ်ꩻအရပ်နဝ်ꩻသွူ။ ထာꩻသာတလီꩻ အစနဝ်ꩻ ပဒေ၊ အထဝနဝ်ꩻ သꩻရာႏ၊ အသွတ်ꩻနဝ်ꩻ လွေꩻသွတ်ꩻချာနေ့ꩻဖူငွါ၊ အဝ်ႏသိုမ်မျိုꩻနုဲင်းယိုနေနေသွူ။ မိဉ်ႏထွားလွဉ်ꩻ၊ ထောင်လွဉ်ꩻဗော့ꩻ အစ၊ အထဝ၊ အသွတ်ꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻတဲ့ သꩻနန်ꩻစွူ၊ သꩻလွင်ꩻဒါႏနေနေ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ယုဲင်လွဉ်ꩻလို့မွုန်းတဝ်းဒွမု် သိုမ်မျိုꩻမျိုꩻ၊ ထွားဆွုမ်ႏယင်းဗော့ꩻ နုဲင်းအွိုးချာနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻငါ၊ အုံပွေါးဗော့ꩻ နေ့ꩻဖူငွါနဝ်ꩻ ဟဝ်ထဲင်း၊ ကွဲႏတွော့ꩻ တွက်နေးမွေးဒွုမ်၊ အွဉ်ႏသတိꩻဟဝ်ဟဝ်၊ ပေါႏတရေ့ꩻသွူတဲ့ သꩻနဝ်ꩻ သေလွဉ်ꩻသွော့ အတရေ့ꩻ။ ပေါႏသာထန်ႏချာတဲ့ သေလွဉ်ꩻဗော့ꩻ အသာထန်ႏနဝ်ꩻငါ၊ ခေတ်ယိုခါ တင်ꩻမတ်နယ်ꩻအဝ်ႏ "ပူႏ-ဖြဲမ်ႏ"တဲ့၊ မတ်နယ်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻအဝ်ႏ၊ ပူႏ-နဝ်ꩻ တရေ့ꩻနဝ်ꩻသွူ၊ ဖြဲမ်ႏ-နဝ်ꩻ တွမ်ႏကသာထန်ႏလီꩻနဝ်ꩻ ဗိုန်ဗိုန်လို့ဝင်ꩻ၊ မတ်ယိုꩻ၊ တောင်ꩻယိုꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻတဲ့ မတ်နွောင်ꩻဒျာႏ၊ အရေꩻတန်ဒျာႏ သတိꩻဟဝ်၊ လိုႏသေလွဉ်ꩻ သေလွဉ်ꩻနဝ်ꩻစားလွုမ်ꩻသွူ။ ဌာပနာ (တလီꩻတရေ့ꩻနွို့သာထန်ႏ ကခွေါင်းဒါႏနေ့ꩻဖူငွါတွမ်ႏ ဖြောင်းဗီႏဖဲ့ꩻကီ နေ့ꩻဖူငွါဆꩻလ တအိုက်ꩻအိုက်အရပ်)နယ်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ- အဝ်ႏခေါ်ခေါ်တဝ်းဒွုမ်၊ ပထမနယ်ꩻနဝ်ꩻ သꩻအွဉ်ႏနေ့ꩻဖူငွါတွော့ꩻ တွက်ဆွုမ်ႏနေး တာ၊ နီ၊ သိုမ်-စတဲင်နဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"ဂဏနာ-တွက်နေးနယ်ꩻ"၊ ဒုတိယနယ်ꩻနဝ်ꩻ တွက်နေးတဝ်းဒွုမ်တဲင် သꩻနဝ်ꩻ အွဉ်ႏဒျာႏနေ့ꩻဖူငွါနေနေ၊ ထွားဆွုမ်ႏဗော့ꩻဒျာႏ တရေ့ꩻသာနဝ်ꩻလွုမ်ꩻသွူ။ တတိယ (ဌပနာ)နယ်ꩻယိုနဝ်ꩻ သꩻအွဉ်ႏဒင်ႏနေ့ꩻဖူငွါဒျာႏရင်ꩻတဲင် ပါထွူလဲဉ်းနုဲင်းကီနဝ်ꩻဟွဉ်ႏအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻမꩻ တွက်ခေါ်ခေါ်နေးဒွုမ်၊ သိုမ်နယ်ꩻနဝ်ꩻ အခရာႏကွာႏလဲ့ အွဉ်ႏပုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏထာꩻတရေ့ꩻသာ ကစဲင်း(ထင်ႏသျာꩻ)ဒါႏအရပ် နေ့ꩻဖူငွါဒျာႏနုဲင်းနုဲင်းတဲင် မိဉ်ႏထွားနုဲင်းအွဉ်ႏသꩻပုံႏနဝ်ꩻ ဗိုန်ဗိုန်ဒျာႏလို့ဝင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ အရေꩻတန်ငါႏဒျာႏ ထာꩻတရေ့ꩻသာအလောင်း သတိꩻအာႏတလာ၊ သတိꩻခွေါင်၊ မတ်တောင်ꩻနွောင်ꩻ နဝ်ꩻတမျိုလွုမ်ꩻ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ သိုမ်နယ်ꩻအကို ကျွိုက်အနယ်ꩻမုဲင်ꩻတဲ့ မတ်အီတဲင် သꩻရွိုင်ꩻတဗာႏယို ကျမ်ႏဆွမ်ꩻစမ်ꩻသွော့ဝင်ꩻ ပငါပရာꩻနေား။ အွဉ်ႏသꩻခရာႏ ယူႏဗာႏသိုမ်မျိုꩻအတာႏ ဖေႏနေးကသေစဲင်းအခရာႏနဝ်ꩻ [[အဋ္ဌကထာႏ]]ဆရာႏသီး ဗွောင်နယ်လွေꩻဖေႏ ဥပမာႏနုဲင်းငါယိုအတွိုင်ꩻ- ဥပမာႏအဝ်ႏသိုမ်မျိုꩻ (၁) လိုꩻခင်ႏဟဝ်တဝ်းဥပမာႏ (၂) ပွေါးတခါꩻသားဥပမာႏ (၃) [[ပဋိသမ္ဘိဒါ]]ကို ရွာꩻဥပမာႏ၊ ဥပမာႏ အဝ်ႏသိုမ်မျိုꩻနုဲင်းယိုတဲ့။ ဥပမာႏ(၁) ပါꩻခင်ႏဟဝ်တဝ်း (လွေꩻထာꩻဒါႏတဝ်း)တဖြာꩻနဝ်ꩻ အုံလင်ꩻဗော့ꩻခန်း အမာအဝ်ႏထွာႏအပိုပေႏတွမ်ႏတွေ၊ တွေဖြွီꩻကအဝ်ႏစွိုင်ခါꩻဒါႏ ထာꩻထွန်ႏနီဖဲ့ꩻဖဲ့ꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ တွေကအဝ်ႏဝီချာငါထာꩻတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻအီႏထီႏလို့လို့ဒျာႏ၊ ကွပ်အဝ်ႏထီႏလို့ဒျာႏ (ထာꩻထွန်ႏဖဲ့ꩻစေႏ၊ ဖဲ့ꩻထွေ၊ တွေနမ်း)သိုမ်ထွောင်းနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် စွော်စွော်ထွားနေး သေႏသေႏချာႏချာႏခရာႏ လိုႏဒွုမ်၊ (တထွားတဝ်းတဲ့ မဲ့ကိုနဝ်ꩻအဝ်ႏထီႏဒျာႏ) အဝ်ႏဗော့ꩻမဲ့ꩻပုံႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ အဗိုန်ပီနုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ ပါꩻကအားထုက်တရာꩻသားတဖြာꩻ နေးတွမ်ႏသတိꩻ ကစွိုင်ခါꩻဒါႏ (နေ့ꩻဖူငွါ)နဝ်ꩻ ဗိုန်နုဲင်းထာꩻထွန်ႏ (သꩻအဝ်ႏဗော့ꩻလဲဉ်းထာꩻထွန်ႏတဲင်) တရေ့ꩻသာ-ကရိုꩻဒါႏတွေယို အဝ်ထီႏဒျာႏ၊ စွော်စွော်ထွားနေးခရာႏ လိုꩻဒွုမ်၊ ဖေႏကစဲင်းနဝ်ꩻ ပါꩻခင်ႏဟဝ်တဝ်း ကအုံတွေထျꩻ တွမ်ႏသတိꩻ ကအုံပွေါးနေ့ꩻဖူငွါနဝ်ꩻ ဗိုန်ဝင်ꩻသွူ။ တွေဖြွီꩻ ကစွိုင်ပယ် ထာꩻထွန်ႏနီဖဲ့ꩻတွမ်ႏ ထာꩻတရေ့ꩻသာသီး အစ-အသွတ်ꩻနဝ်ꩻဗိုန်ဝင်ꩻ၊ တွေနမ်းအထဝနဝ်ꩻ တွမ်ႏထာꩻတရေ့ꩻသာ အထဝဗိုန်ဝင်ꩻ၊ ပါꩻနဝ်ꩻ ကအုံလင်ꩻထာꩻထွန်ႏထျꩻတွင်ꩻ တွေနီဖဲ့ꩻတွမ်ႏတွေနမ်းယို အဝ်ႏသော့ꩻလဲဉ်းဒျာႏရင်ꩻ ဝွေꩻမဲ့အာႏရုံႏကွင်ꩻကိုတဲင် ဗိုန်နုဲင်းဝွေꩻကအဝ်ႏထီႏထွူနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ ထာꩻတရေ့ꩻနွို့သာထန်ႏ (တလီꩻ)အထျꩻ၊ အနာ၊ အထဝဖုံႏယို ထွားခေါ်ခေါ်နေးခရာႏလိုႏဒွုမ်၊ တထွားတဝ်းစွဉ်ႏတဲ့ အဝ်ႏထီႏလဲဉ်းဒျာႏရင်ꩻရင်ꩻသွူ။ ယိုတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ တရေ့ꩻအစ နေ့ꩻဖူငွါ၊ အထဝသꩻ၊ အသွတ်ꩻပဒေ၊ ထာꩻသာအစ ပဒေ၊ အထဝနဝ်ꩻ သꩻ၊ အသွတ်ꩻနတ်ꩻ နေ့ꩻဖူငွါ-ယိုစားဖုံႏ ထွားခေါ်ခေါ်ခရာႏ လိုႏတဝ်းဒွုမ်၊ ပေါႏတွမ်ႏသတိꩻ အုံပွေါးလဲဉ်း ထာꩻတရေ့ꩻသာ အွိုးနေ့ꩻဖူငွါတဲ့ အစ၊ အထဝ၊ အသွတ်ꩻဖုံႏယို ထီႏပါထွူလဲဉ်းဒျာႏရင်ꩻ၊ ထွားခေါ်ခေါ်နေးခရာႏ တလိုႏတဝ်းဒွုမ်သွူ။ ဥပမာႏယိုကို အစ၊ အသွတ်ꩻ၊ အထဝတာႏဒျာႏ မိဉ်ႏရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့မွေး၊ အမဲဉ်ႏနဝ်ꩻ ဗိုန်အွိုးချာနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ အမုဲင်သိုမ်အတာႏ မိဉ်ႏလယ်ႏထွားလွဉ်ꩻဗော့ꩻ တလီꩻအစ၊ အထဝ၊ အသွတ်ꩻတဲ့ သꩻပြောင်ꩻလွေꩻနဝ်ꩻ ပြောင်ꩻလွေꩻနဝ်ꩻ၊ ချာချာငါငါတဲင် သꩻစွူတဝ်း-မိဉ်ႏရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ လꩻဒျာႏ၊ အချုက်နဝ်ꩻ မတ်ဗော့ꩻချာနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ အုံပွေါးဗော့ꩻနေ့ꩻဖူငွါငါ၊ မိဉ်ႏဖျော်ထေ့မꩻ မတ်ဆွုမ်ႏဗော့ꩻနဝ်ꩻ အဟဝ်သွတ်ꩻသွူ။ ==ပွေါးတခါꩻငွါ (ကဲက်သား)ဥပမာႏ== ပွေါးတခါꩻ(ကဲက်သား)သားတဖြာꩻနဝ်ꩻ လိုꩻကအဝ်ႏဒါႏ ဝေင်ꩻကို၊ ဝေင်ꩻထန်ႏဖုံႏယို "နာꩻနဝ်ꩻ ပါꩻမုဲင်ꩻ?၊ နာꩻအဝ်ႏမုဲင်ꩻကိုလွဉ်?၊ နာꩻအီႏလွေꩻမုဲင်ꩻကို?၊ နာꩻစူကို (နမ်းလောင်း)နဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻပါ? ရီစဲစ်ဆေꩻတဝ်းဒွုမ်နုဲင်းနဝ်ꩻ၊ လိုꩻကအဝ်ႏဒါႏဝေင်ꩻကို၊ ဝေင်ꩻထန်ႏသားအတွက် ပွေါးတခါꩻငွါသား တာႏဝွန်ႏတမွေးတဝ်းဒွုမ်၊ ဝွေꩻတာႏဝွန်ႏနဝ်ꩻ ပေါႏဖျော်လွဉ်ထေ့ တခါꩻငွါထျꩻယိုမꩻသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻရီဆွုမ်ႏ၊ စဲ့စ်ဆွုမ်ႏ၊ တလယ်ႏရီတွိုႏ၊ တလယ်ႏစဲစ်တွိုႏတဝ်း အွိုးဝေင်ꩻကို၊ ဝေင်ꩻထန်ႏသူꩻ၊ မိဉ်ႏဖျော်ထေ့ ဝွေꩻထျꩻမꩻ ဝွေꩻရီဆွုမ်ႏ၊ အဗိုန်နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ တရေ့ꩻတဲင် ကနွို့ထိုꩻထွူဒါႏ တလီꩻယိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ သာထာꩻတဲင် ကထန်ႏထိုꩻလဲဉ်းဒါႏ တလီꩻယိုတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻတာႏဝွန်ႏ တမွေးတဝ်းဒွုမ်၊ တလီꩻမိဉ်ႏတွိုႏလွဉ် နေ့ꩻဖူငွါကိုမꩻ ဝွေꩻကွဲးမတ်ဆွုမ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻလွုမ်ꩻသွူ။ ဥပမာႏ- အမျိုꩻရီးနဝ်ꩻ တလီꩻတရေ့ꩻသာယို တမတ်တဝ်းတဲ့ အဝ်ႏသေဒျာႏ၊ ဒုတိယဥပမာႏနဝ်ꩻ အနွို့အထန်ႏ တလီꩻအလောင်း ဝွေꩻတာႏဝွန်ႏအဲဉ်ထဝ်း၊ မိဉ်ႏတွိုႏနေ့ꩻဖူငွါမꩻ ဝွေꩻမတ်ဗာႏ၊ ဝွေꩻတာႏဝွန်ႏအဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻလွုမ်ꩻ၊ တောင်ꩻခါꩻဗော့ꩻ အချုက်နုဲင်းနဝ်ꩻငါလဲ့ လꩻလဲဉ်းဒျာႏသွူ။ ==ရွာꩻဥပမာႏ== ဥပမာႏ- ဟံႏတွောင်းတရွောင်းအရပ်ကို တကြွီႏသော့ꩻ သေင်ႏခြုံးတခြုံး၊ အဝ်ႏနဝ်ꩻထွူ ပါꩻခိုတဖြာꩻနဝ်ꩻ ထူႏတွမ်ႏရွာꩻတွော့ꩻ ရွာꩻခန်းသေင်ႏခြုံးနဝ်ꩻပုံႏ၊ ပါꩻခိုနဝ်ꩻတဖြာꩻနဝ်ꩻ အသꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဗွို့ꩻပယ်တမုဲင်ꩻ? အဝ်ႏဗွို့ꩻပယ်ဗော့ꩻ ရွာꩻသိုကအံႏဒါႏ သေင်ႏခြုံးနဝ်ꩻအတွင်ꩻလွုမ်ꩻသွူ။ ရွာꩻသို ကလွဉ်ထေ့ဒါႏ အဗွေႏနမ်းယိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ ရွာꩻသို ကပိုန်းထိုꩻဒါႏ သေင်ႏခြုံးဗꩻသူꩻတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻတယူႏစမ်ꩻတဝ်း၊ အွဉ်ႏသတိꩻတဝ်း၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ရွာꩻသိုလွဉ်ထေ့ဝွေꩻတွမ်ႏ ရွာꩻသိုကပိုန်းထိုꩻ အွိုးတဖဲ့ꩻသူꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻတအွဉ်ႏသတိꩻတဝ်းလဲ့ အဝ်ႏသေသေဒျာႏ၊ ထင်ႏသျာꩻဒျာႏ၊ အထာꩻကျိုꩻစာꩻမုꩻတဲ့ အဝ်ႏထင်ႏသျာꩻဒျာႏ၊ နမ်းအာႏရဲင်ꩻတဲ့ ထင်ႏသျာꩻဒျာႏ၊ သေင်ႏခြုံးဝွေꩻဖဲ့ꩻတွမ်ႏ အွိုးသူꩻတဖဲ့ꩻတဲ့ အဝ်ႏထဲဒျာႏနုဲင်းနုဲင်းဝင်ꩻသွူ။ ဥပမာႏယိုနဝ်ꩻ ကတကြွီႏသော့ꩻသေင်ႏခြုံး ဟံႏတွောင်းတွောင်းကိုယို တွမ်ႏကစွိုင်အီသꩻ နေ့ꩻဖူငွါကရိုꩻဒါႏအရပ်နဝ်ꩻ ဗိုန်လို့ဝင်ꩻ၊ ရွာꩻသိုနဝ်ꩻ ဗိုန်ပီနုဲင်းတလီꩻကတရေ့ꩻသာနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ၊ သေင်ႏခြုံးအလောင်း ကအဝ်ႏဒါႏရွာꩻသိုနဝ်ꩻ တွမ်ႏပါꩻခိုနဝ်ꩻနမ်းလောင်းကအဝ်ႏဒါႏ သတိꩻနဝ်ꩻ ဗိုန်လို့ဝင်ꩻ။ ရွာꩻသို ကလွဉ်ထေ့ဒါႏဝွေꩻဖဲ့ꩻ၊ ကအဝ်ႏဒါႏအွိုးသူꩻဖဲ့ꩻဖုံႏယို တထွားတဝ်း၊ တအွဉ်ႏသတိꩻတဝ်းလဲ့ အဝ်ႏထင်ႏသျာꩻဒျာႏနဝ်ꩻ တွမ်ႏပါꩻနဝ်ꩻတဖြာꩻ ထာꩻကျိုꩻစာꩻ၊ နမ်းအာႏရဲင်ꩻ၊ ရုဲင်ꩻတသွိုးမုꩻ၊ သေင်ႏနီဖဲ့ꩻ ကထဲ့အီဖုံႏယိုနဝ်ꩻ ဗိုန်လို့ဝင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဥပမာႏ ဗိုန်ပီနုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ ကမတ်တရာꩻသား အနေ့ꩻဖူငွါယို- အွဉ်ႏပယ်သတိꩻတွော့ꩻ တလီꩻနွို့၊ တလီꩻထန်ႏဖုံႏယို တယူႏ၊ တထွား၊ တအွဉ်ႏသတိꩻတဝ်းလဲ့ အဝ်ႏထင်ႏသျာꩻလဲည်းဒျာႏ၊ အားထုက်ကျိုꩻစာꩻမုꩻတဲ့ အဝ်ႏထင်ႏသျာꩻအီဒျာႏ၊ အားထုက်ဒါႏ နမ်းပုံႏဖုံႏနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏထင်ႏသျာꩻအီဒျာႏ၊ လောကီꩻ[[လောကုတ္တရာႏ]] အကျိုꩻထူꩻတဲ့ လꩻနွောင်ꩻအီဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ယိုဖုံႏနဝ်ꩻ ကားခွေသွဉ်း ကဟော်ꩻထွားဗာႏ တဲမ်းနယ်စမ်ꩻဗာႏ တခွုင်းယို၊ အဝ်ႏလိုႏထဲင်းနုဲင်းမုဲင်ꩻ? အမာႏအမဲဉ်ႏ အဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ? ကရိုꩻနဝ်ꩻ ပညာႏသျင်ႏသီး ထွားကိုဝွေႏဖန်ႏနွောင်ꩻဒျာႏ၊ လိုႏမုဲင်ꩻကိုတဲ့ ချင်းထဲမ်သော့ꩻဒျာႏဝင်ꩻ၊ လိုꩻသီးယိုနဝ်ꩻ အုံအမာႏဆꩻလတဲင် မာႏဖိုနဝ်ꩻမꩻ အမဲဉ်ႏတရာꩻယို အီႏလꩻလွဉ်၊ ကဝါႏသနာႏ[[တရာꩻ]]သားတာႏ ဖေႏကလꩻအနယ်ꩻ တခူးတခဝ်နဝ်ꩻ ကျိုꩻစာꩻဟော်ꩻထွားစမ်ꩻဒျာႏသွော့၊ မိဉ်ႏတသျင်ꩻတဝ်းလဲ့ ရီရွောင်ထဲင်းဒျာႏသွော့ ပညာႏဒါႏသားဖုံႏနေား။ ဖေႏကနွောင်ꩻလꩻ သꩻယိုတဗာႏနဝ်ꩻ ကျမ်ႏထိင်ꩻဗာႏဒျာႏရင်ꩻ၊ ကအွဉ်ႏနယ်ခါꩻဒါႏ အွိုးအစနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ သꩻရွိုင်ꩻယိုတဗာႏ ကွပ်အဝ်ႏလယ်ႏလွင်ꩻတသေႏသေႏဒျာႏထာꩻတဲင် သဲစ်ကထွိုင်ꩻခါꩻတဲ့ ရွန်ꩻသွူးစွဉ်ႏထာꩻ တလဲင်ႏချင်ꩻ၊ ကပမာႏ- ထပေႏသီးအမျိုꩻနဝ်ꩻ အုံသော့ꩻသေႏသေႏဒျာႏထီကိုတဲင် ဆွမ်ꩻထန်ႏထွူ ပေါႏအွဉ်ႏဒင်ႏကောင်လောင်းတဲ့ ဖြတ်ꩻသွူးစွဉ်ႏထာꩻ၊ တထဲက်ꩻသွူးစွဉ်ႏထာꩻ တလဲင်ႏချင်ꩻနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ ဖိုးရွိုင်ꩻ၊ ပနားရွိုင်ꩻမိဉ်ႏတဲ့ ဝင်ꩻပွိုက်ငဲးအဝ်ႏလꩻနေက၊ အသက်တအဲဉ်ထဝ်း သေင်ႏဝါႏဖုံႏမိဉ်ႏတဲ့ လိုꩻသီးမာꩻ၊ လိုꩻသီးတဲႏတဲင် မာꩻအီနွောင်ꩻလꩻစွဉ်ႏ လမ်းပါႏ၊ ကျောင်ꩻကန်ႏ-စတဲင်ဖုံႏ၊ နုဲင်းလေႏကွို့ꩻ သꩻပေႏတဗာႏယို မိဉ်ႏတထိင်ꩻနွောင်ꩻတဝ်းနဝ်ꩻ အမျိုꩻမွေးတဝ်းဒွုမ်ယင်ကရို?- အွဉ်ႏသꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတွော့ꩻ နေးသုံꩻကံကျင်ꩻဒျာႏသွော့ဝင်ꩻအကျောင်ꩻ- အားထုတ်တရာꩻသားနဝ်ꩻ= (က) မာꩻစင်ႏကြယ်ႏဗာႏသီႏလ (ခ) တဒွေါ့ꩻထဲ့ထိုꩻဗာႏ ပလိဗောဓတန်(၁၀)ပါꩻ (ဂ) လွေꩻဆယ်ꩻကပ်ထေ့ဗာႏ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻဖေႏသား သွꩻဟဝ် (ဃ) ထူႏဗာႏ တွမ်ႏနမ်းစရဲက်ကလွောက်ꩻဒါႏ ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻတမျိုꩻမျိုꩻ (င) ပယ်ႏထိုꩻဗာႏ ကျောင်ꩻတလွောက်ꩻတဝ်း တွမ်ႏသမာႏဓိဘာႏဝနာႏစား (စ) အုံသော့ꩻဗာႏ ကျောင်ꩻကလွာက်ꩻဖက်စား (ဆ) တဒွေါ့ꩻထဲ့ဖြတ်ꩻထိုꩻဗာႏ ပလိဗောဓအပေႏစား (ဝိသုဒ္ဓိ-ပထမ-၈၆) အရီးသွတ်ꩻ မာꩻဗာႏငဝ်းရီနုဲင်းယို- (၁) သီႏလ-နဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻဟောင်း? (၂) ကွပ်အခရာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻတဲင် ဟဲ့ꩻဗာႏသီႏလဟောင်း? (၃) သီႏလအမုဲင်လက္ခဏာႏ၊ အထာꩻမာꩻ ကပေါႏထင်ႏလွဉ် အဗော့ꩻသွတ်ꩻအကျောင်ꩻတရာꩻနဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻခိဖုံႏဟောင်း? (၄) သီႏလနဝ်ꩻ အကျိုꩻသွုပ်အဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ? (၅) သီႏလနဝ်ꩻ အဖြယ်ꩻအဝ်ႏကားမုဲင်ꩻမျိုꩻ? (၆) သီႏလသီး ကတဗော့ꩻ-ကဝွေႏအီႏနဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻ? (၇) သီႏလသီး ကစင်ႏကြယ်ႏ-ကဗွာစင်အီနဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻ? အဖြေႏ- (၁) လိုꩻကလဲ့ꩻ-သျောင်ႏထိုꩻ မာꩻသီဝင်ꩻသက်စတဲင်သားတဲ့သင်၊ လိုꩻကမာꩻ-ထဲမ်ဗွေဒါႏ ဝွတ်ပေႏဝွတ်တန်သားတဲ့သင် အစေႏတနာႏဖုံႏနဝ်ꩻ ထွာသီႏလနဝ်ꩻသွူ။ တမျိုꩻယင်းနဝ်ꩻ- (က) စေႏတနာႏသီႏလ (ခ) စေတသိကသီႏလ (ဂ) သံဝရသီႏလ (ဃ) အဝီတိက္ကမသီႏလ "စေႏတနာႏသီႏလ" လိုꩻကလဲ့ꩻ-သျော်ႏထိုꩻဒါႏ မာꩻသီဝင်ꩻသက်-စတဲင်တရိုꩻတဝ်း၊ လိုꩻကမာꩻ-ထဲမ်ဗွေဒါႏ ဝတ်ပေႏဝတ်တန်သားတရိုꩻတဝ်း အစေႏတနာႏနဝ်ꩻ ထွာ'စေႏတနာႏသီႏလ'နဝ်ꩻသွူ။ လိုꩻကလဲ့ꩻ-သျောင်ႏထိုꩻဒါႏ မာꩻသီဝင်ꩻသက်စတဲင်သား ကလဲ့ꩻ-ကသျောင်ႏထိုꩻနဝ်ꩻ ထွာ'စေတသိကသီႏလ'နဝ်ꩻသွူ။ တမျိုꩻယင်း 'စေႏတနာႏသီႏလ'ကရိုꩻနဝ်ꩻ လိုꩻကပယ်ႏထိုꩻဒါႏ မာꩻသီဝင်ꩻသက်စတဲင်သီး ထွာအီကုသိုလ်ႏကံႏအကျောင်ꩻ-တဖူꩻ စေႏတနာႏ(၇)ပါꩻဖုံႏနဝ်ꩻဒျာႏသွူ။ (နမ်းဒုစရဲက် ၃-ပါꩻ၊ ဖြောင်းဒုစရဲက် ၄-ပါꩻ) (က) မာꩻသီဝင်ꩻသက် (ခ) ထူႏတခွန်ꩻဝင်ꩻတခြိုꩻ (ဂ) ပဲစ်မာႏဝင်ꩻပိုမာ-ဝင်ꩻပိုဝါꩻ နမ်းထာꩻမာꩻကုဲင်သွံမျိုꩻ (၁) ဒေါ့ꩻလိင်ႏလဲဉ်ထာꩻ (၂) ဒေါ့ꩻသွေꩻကုဲင်ဝင်ꩻ (၃) ဒေါ့ꩻငဝ်းကျမ်ꩻထမ်ꩻ-ငဝ်းခွန်းငဝ်းထွမ် (၄) ဒေါ့ꩻငဝ်းသိုႏငွါဖျင်ꩻ အကဲဉ်အယာႏ တပါတဝ်းစား 'စေတသိကသီႏလ'ကရိုꩻနဝ်ꩻ သလောဘꩻ မိဉ်လꩻပျင်ႏထိုꩻခြေင် ဝင်ꩻတခြိုꩻအမျိုꩻမျိုꩻ ကင်ꩻထိုꩻထွူတွော့ꩻ အုံအဝ်ႏဒျာႏ'စတဲင် ကဟော်ꩻခါꩻဒါႏနုဲင်းနဝ်ꩻအလꩻ- (က) မိဉ်လꩻပျင်ႏထိုꩻခြေင်ဒါႏတဝ်း ဝင်ꩻတခြိုꩻ (ခ) ယူႏကျမ်ႏတကုဲင်ဒါႏတဝ်းဝင်ꩻ (ဂ) ယွုမ်းအံႏဒျာႏ ကံႏ-ကံႏအကျိုꩻအမျိုꩻမျိုꩻတဲင် ထာꩻထီႏမဲဉ်ႏ-ကရိုꩻဒါႏ သဘော်ꩻတရာꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ'စေတသိကသီႏလ'နဝ်ꩻသွူ။ (ဂ) သံဝရသီႏလ သံဝရသီႏလ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ (၁) ပါတိမောက္ခသံဝရ (၂) သတိသံဝရ (၃) ဉာဏသံဝရ (၄) ခန္တိသံဝရ (၅) ဝီရိယသံဝရ- ဖြယ်ခေါ်ချင်ယင်း ငတ်ꩻမျိုꩻနုဲင်းယိုသွူ။ (လိတ်မဲ့ငါ-၇) (ဃ) အဝီတိက္ကမသီႏလ ကခံႏထူႏခါꩻ သီႏလသား နမ်းတွမ်ႏဖြောင်းအရန်း ခံႏပိုန်းထိုꩻတဝ်း။ (င) သီႏလအဓိပ္ပါယ်ႏ သီႏလအမုဲင်လက္ခဏာႏ ထာꩻမာꩻကပေါႏထင်ႏလွဉ် အဗော့ꩻသွတ်ꩻအကျောင်ꩻ- သီႏလအကျိုꩻ သီႏလအဖြယ် (၂)မျိုꩻစား (က) စာရိတ္တသီႏလ၊ ဝါရိတ္တသီႏလ (ခ) အာဘိသမာစာရိက၊ အာဒိဗြဟ္မစရိယ (ဂ) ဝိရတီ၊ အဝိရတီ (ဃ) နိဿိတ၊ အနိဿိတ (င) ကာလပရိယန္တ၊ အာပါဏကောဋိက (စ) သပရိယန္တ၊ အပရိယန္တ (ဆ) လောကိယ၊ လောကုတ္တရသီႏလ အဖြယ်(၃)မျိုꩻစား (၁) ဟီနသီႏလ၊ မဇ္ဈိမ၊ ပဏီတသီႏလ (၂) အတ္တာဓိပတေယျ၊ လောကာဓိပတေယျ၊ ဓမ္မာဓိပတေယျ (၃) ပရာမဋ္ဌ၊ အပရာမဋ္ဌ၊ ပဋိပ္ပဿဒ္ဓိ (၄) ဝိသုဒ္ဓ၊ အဝိသုဒ္ဓ၊ ဝေမတိက (၅) သေက္ခ၊ အသေက္ခ၊ နေဝသေက္ခနာသေက္ခ (င) ပလိဗောဓတန်ꩻ(၁၀)ပါꩻ (၁) အာဝါသ-ခင်ႏလမ်းအုံ (၂) ကုလ-စွိုးခွိုꩻတကာႏ (၃) လာဘ-တခြိုꩻလာဘ် (၄) ဂဏ-အစွိုꩻဂွိုင်ꩻ (၅) ကမ္မ-ထာꩻမာꩻ (၆) အဒ္ဓါန-ထာꩻလွေꩻ (၇) ဉာတိ-ဖူးဝေး (၈) အာဗာဓ-ထာꩻဆော့ဆာ (၉) ဂန္ထ-တဲမ်းသွဉ်ကျမ်ꩻဂန်ႏ (၁၀) ဣဒ္ဓိ-တန်ꩻခိုꩻ။ (က) သဗ္ဗတ္ထကကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ (ခ) ပါဋိဟာရိယကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ။ သဗ္ဗတ္ထကကမ္မဋ္ဌာန်ꩻ- ရဟန်ꩻသံဃာႏဖုံႏ- (၁) ပသာမေတ္တာႏ (၂) ယူႏလꩻထာꩻသီ (၃) အသုဘ-ထာꩻမတ်တောင်ꩻ (က) ကအဝ်ႏအုံဒါႏ အသောင်အရင်ꩻ (သံဃာႏ)ဖုံႏယို အုံဟဝ်လွသွော့၊ ချမ်ꩻသာႏလွသွော့ ပသာဗာႏမေတ္တာႏ (ခ) အသောင်အရင်ꩻ ကအဝ်ႏဒါႏ(လူꩻ) (ဂ) ကကျွꩻဒါႏဒုံကို အစိုႏရဒါႏ (ဖြားဒုံ)လိုꩻတန် (ဃ) နဝ်ꩻထွူ တဲႏစွဉ်ႏလိုꩻ ကားကအဝ်ႏ သတ္တဝါႏ။ သွꩻဟဝ်-ကမ္မဋ္ဌာန်ꩻဆရာႏ (၁) ခံႏဗာႏဝင်ꩻရက်ဝင်ꩻစိုမ်ꩻ (၂) ခံႏဗာႏဝင်ꩻအွဉ်ႏရေꩻ (၃) ခံႏဗာႏဝင်ꩻအံႏဖြာႏ (၄) ဒေါ့ꩻသွဉ်ဆုံꩻမꩻဖေႏဒါႏ(ဝင်ꩻ) (၅) ခံႏနွောင်ꩻဗာႏ ဝင်ꩻသွဉ်သင်ဆုံꩻမꩻ (၆) သစ္စာႏ-ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်စတဲင် ငဝ်းယော့ဆုံးမျိုꩻယို ဒေါ့ꩻခြုဲင်းနယ်ဒါႏ (၇) ထာꩻတလွောက်ꩻတဝ်းအရပ်ယို တထွဉ်ႏမာꩻဒါႏတဝ်းဝင်ꩻ။ (က) နီဗွေႏဘုရာꩻအထျꩻနဝ်ꩻ အယံသွတ်ꩻ (ခ) မိဉ်ႏအဝ်ႏတဝ်းဒွုမ်တဲ့ မဟာသာဝက အပါꩻ(၈၀)၊ သက်တောႏမိဉ်ႏထင်ႏသျာꩻတဲ့ ထူႏဗာႏ (ဂ) မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်း မာꩻထွာဈာန်ႏ လိစ်ꩻပါꩻအခြွဉ်း ငတ်ꩻပါꩻအခြွဉ်းတွော့ꩻ အွဉ်ႏဈာန်ႏအခင်ႏခံႏတဲင် ပွါꩻဒါႏဝိပဿနာႏသား ဗွေႏရဟန္တာႏသီးအထျꩻ (ဃ) မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်းတဲ့ အနာႏဂါမ်ႏ (င) သကဒါႏဂါမ်ႏ (စ) သေားတာႏပန်ႏ (ဆ) ပုထုဇဉ်ႏ ကလꩻဒါႏဈာန်ႏသား (ဇ) ဒါႏအိုမ်ပိဋကတ်(၃)ဘုံႏသား (ဈ) ဒါႏအိုမ်ပိဋကတ်(၂)ဘုံႏသား (ည) ဒါႏအိုမ်ပိဋကတ်(၁)ဘုံႏသား (ဋ) မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်း ကလွူꩻကေႏကေႏခါꩻဒါႏ နိကာယ်တမျိုꩻမျိုꩻတွမ်ႏ အဋ္ဌကထာႏ လဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်ႏသားထျꩻ ဆရာႏမိဉ်ႏနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ဆောင်ႏခါꩻဒျာႏပါဠိတောႏ၊ ပွေါးထိင်ꩻတီဒျာႏ အခွိုꩻအနွယ်ႏ၊ ပွေါးထိင်ꩻတီဒျာႏ အစဲဉ်ႏအဆက်တဲင် အွဉ်ႏနယ်ဖေႏဒျာႏ အဆရာႏသီး ထာꩻယူႏပညာႏ၊ အွဉ်ႏနယ်ဒါႏတဝ်း အနမ်းပညာႏ။ ကရိုꩻထွူဒါႏ ဗွေႏရဟန္တာႏ-စတဲင်သီးနဝ်ꩻ အွဉ်ႏဒေါ့ꩻနယ်လွဒျာႏ အဗွေႏနမ်း ကလꩻထွူဒါႏအကျောင်ꩻ တဖူꩻခြောင်ꩻလွုမ်ꩻ။ အဟွုန်အထီႏကအာဒါႏ ဆရာႏနဝ်ꩻနဝ်ꩻ လွေꩻဆယ်ꩻကပ်ထေ့ဆရာႏ အွိုးယိုအွိုးနဝ်ꩻတဲင် သွဉ်ပါဠိ၊ ရီအဋ္ဌကထာႏမျိုꩻယို ကွပ်အမာကꩻကြောင်းစင်ခါꩻထွူလဲဉ်းနဝ်ꩻမꩻ ပါဠိတောႏ အွိုးယို၊ အကျောင်ꩻသေန်ႏ အွိုးဘိုအွိုးနဝ်ꩻ တောင်ꩻခါꩻနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတွဗာ့ꩻ လွောက်ꩻတလွောက်ꩻတဝ်း အွဉ်ႏနယ်ဒါႏသွူ။ ဆယ်ꩻကပ်ထေ့ ဆရာႏမျိုꩻနုဲင်းယိုထွူတဲင် မာꩻဖေႏဆရာႏနဝ်ꩻဝွတ်ပေႏဝွတ်တန်တွော့ꩻ ထူႏဗာႏကမ္မဋ္ဌာန်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ (က) မိဉ်ႏလꩻဗော့ꩻ နီကအုံဒါႏ တကျောင်ꩻချင်ႏကိုနဝ်ꩻ ဟဝ်မို့၊ (ခ) မိဉ်ႏတလꩻတဝ်းတဲ့ ကအဝ်ႏရာꩻအရပ်ကိုသူꩻ လွေꩻထေꩻဗာႏနဝ်ꩻသွူ။<ref>မျိုꩻစဲစ်ခွန်(နဝ်)</ref><ref>သထုံႏပေႏ</ref> a3g55wjggwvop7h49iveymlmbxgefmd လောကမဲ့ဖြုံႏ 0 9647 33666 33662 2026-06-28T10:46:41Z KhunMyoe 34 33666 wikitext text/x-wiki လိတ်စောင်ႏယို မိဉ်ꩻဖေႏနေးကလွောက်ꩻဖက်ဒျာႏတွမ်ႏ နီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻတာႏတဲင် ခွေသွဉ်းကယူႏခါꩻဒါႏနဝ်ꩻ ညပသာႏလဲဉ်း၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ဖေႏကဆဲင်ႏဒျာႏ လိုꩻမျိုꩻတာႏ၊ ဖေႏကထွာဒျာႏ ဖေႏအာႏစွိုးခွိုꩻ အမိဉ်ꩻစားနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ထိုမ်ႏတဲ့တမော့ꩻတဝ်းသွူ။ နုဲင်းဒဲဉ်သီႏလက်ဆောင်ႏ၊ ရောင်ႏစွုမ်ႏအာႏရဲင်ꩻ-စတဲင် လိတ်စောင်ႏအလောင်ႏအလင်ဖုံႏနဝ်ꩻ အမိဉ်ꩻတွမ်ႏအနမ်း သေန်ႏလျောႏ၊ ရမဲ့ဒျာႏလွဉ်းလွဉ်း၊ ခွေသွဉ်းကမိဉ်ထေဒါႏ လိတ်စောင်ႏယိုနဝ်ꩻ အမိဉ်ꩻတဲ့ ဖေႏကရော့ꩻ၊ အနမ်းတဲ့ ဖေႏနေးကယံနဝ်ꩻ ကားကထီႏဖိုဒါႏ လိတ်ဖြုံႏအကို ပြန်ႏပအိုဝ်ႏထွူတွော့ꩻ ၁၃၆၈-ဗာႏ (၂-၃-၂၀၀၇)ဒဲဉ်သီႏလာဗွေနီꩻ၊ မွူးဟာခိုႏ သꩻကိုကပေါႏပေါက်လွဉ်ဒျာႏ "လောကမဲ့ဖြုံႏ"အကျောင်ꩻ- "လောက"ကရိုꩻဒါႏ လိတ်ဖြုံႏယို ခွေသီနီနာꩻ စွုမ်ႏဖြာꩻမူႏခို အဝ်ႏဟွုန်၊ အဝ်ႏသေ၊ အဝ်ႏဒေါ့ꩻ၊ အဝ်ႏထီႏဗာႏခွိုꩻခွိုꩻဒျာႏလဲ့ အဓိပ္ပါယ်ႏနဝ်ꩻ သေကြွို့ꩻတဝ်း၊ ခွေသွဉ်းကဖန်ဒါႏ လောကယိုနဝ်ꩻ ထွားလိတ်သား ခွန်နင်ꩻသီး သေနာႏ၊ သဘော်ꩻဗွောင်နုဲင်းမုဲင်ꩻတဲးတဲ့ တသေတဝ်း၊ နဝ်ꩻမꩻ ခွေသွဉ်းအီႏသျင်ꩻနယ်က တစိꩻပေႏ။ နီလိုꩻသီးကအုံဒါႏ [[ဩကာသ]]လောကခမ်းကို ကအဝ်ႏဒါႏ သဘာဝတရာꩻ ကားကအဝ်ႏဖုံႏနဝ်ꩻ အထွာဒါႏ၊ အကုဲင်ဒါႏ သဘော်ꩻတရာꩻဒျာႏလွဉ်းလွဉ်းတဲင် ဟဲ့ꩻဗာႏ"လောက"နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ နဝ်ꩻသွူတကာႏတဝ်း နီလိုꩻသီး ကားကအဝ်ႏဖုံႏ လိုꩻမျိုꩻမုဲင်ꩻတရိုꩻတဝ်း လို့လို့စင်စင်နဝ်ꩻတဲ့ ဝင်ꩻဟဲ့ꩻ"လောက"ဒျာႏနေနေ၊ အဓိပ္ပါယ်ႏစွဉ်ႏစွဉ်ႏနဝ်ꩻ လိုꩻယိုတဲ့ ဟဲ့ꩻ"လောက"နေနေ၊ လိုꩻမျိုꩻကအဝ်ႏပေါင်ꩻလို့ကရိုꩻလဲ့ ယိုကိုနဝ်ꩻ (အဓိက)အရေꩻတန်ဒျာႏ၊ ရေႏရွယ်ႏဒျာႏ နီလိုꩻမျိုꩻတာႏလွုမ်ꩻ၊ [[လောက]]နီလိုꩻမျိုꩻအကို နီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻယို ခွေသွဉ်းထူႏလွေꩻခန်း လောကနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏကုဲင်က "မဲ့ဖြုံႏ"၊ မဲ့ခူꩻနီဖြုံႏယို အရေꩻတန်တကားမုဲင်ꩻကရိုနဝ်ꩻ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကထေနယ်သေꩻဒါႏ [[တရာꩻ]]တောႏအကို (ရုပ်တရာꩻ)အလောင်း၊ နမ်းကို အရေꩻတန်လွိုဝင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏမဲ့နီဖြုံႏလွုမ်ꩻ၊ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကဟော်ꩻဒါႏ တရာꩻဦꩻအကိုနဝ်ꩻတဲ့ မဲ့အကျောင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏပါကနေနေ၊ နုဲင်းမုဲင်ꩻနဲးတဲင် "စက္ခုံ ဥဒပါဒိ" ယိုကိုခြာနဝ်ꩻ ဉာဏ်ႏကသေငါꩻဒါႏ သစ္စာႏလိစ်ꩻပါꩻယို ဟော်ꩻ"စက္ခုံ ဥဒပါဒိ"နုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏသွူ။ သုတ္တန်ႏတရာꩻတောႏကို တကာႏဖုံႏ ကဆယ်ꩻကပ်ဒါႏ၊ ကခံႏထွာဒါႏ ဥပါသကာႏဖုံႏ ကဲဉ်းအာအာနဝ်ꩻတဲ့ ပကတိမဲ့ဖြုံႏ ကအဝ်ႏဒါႏလိုꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ယံကထီႏဒျာႏသွော့ ရူပါရုံႏ (အရုပ်)ရေႏရွယ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင်တွော့ꩻ ထာꩻခေ့ꩻကရိစ်ꩻ ဗွန်နုဲင်းထမ်းကိုသူꩻ တဲစ်ꩻတွမ်ႏမေႏခြဲး၊ မေႏတေန်ꩻတဲင် တွမ်ႏပါꩻကလေဖေႏနဝ်ꩻ ဗိုန်ဝင်ꩻ၊ နီဗွေႏဘုရာꩻတဲ့ အဝိဇ္ဇာႏ-ကရိုꩻဒါႏ ထာꩻခေ့ꩻကရိစ်ꩻအကို လေဖေႏမေႏခြဲး၊ မေႏတေန်ꩻနေနေ-လဝ်းနယ်ချာလွ နုဲင်းနဝ်ꩻစားဖုံႏသွူ။ ယိုနဝ်ꩻ ဥပမာႏအဗိုန်ဝင်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻ? [[အဝိဇ္ဇာႏ]]တဏှာႏ-စစွဉ်ႏ ကိလေႏသာႏတရာꩻနဝ်ꩻ အဗိုန်နုဲင်းထာꩻခေ့ꩻကရိစ်ꩻနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ၊ နီဗွေႏ[[ဘုရာꩻ]]နဝ်ꩻ ဗိုန်နုဲင်းပါꩻကကေားလေဖေႏဒါႏ မေႏခြဲး၊ မေႏတေန်ꩻသားနဝ်ꩻ ဗီုန်ဝင်ꩻ၊ ကသေလွဉ်အီဗာႏ (အမဲဉ်ႏတရာꩻ) သစ္စာႏဉာဏ်ႏတွမ်ႏ နီဗွေႏဘုရာꩻကထေနယ်၊ ကဟော်ꩻနယ်တရာꩻတောႏနဝ်ꩻ ဗိုန်လို့ဝင်ꩻ၊ ထာꩻကလေလွဉ်တွမ်ႏ "ဖေႏကထီႏဉာꩻညာꩻ၊ ထီႏစွစ်ꩻစွစ်ꩻအီအရောင်ႏ၊ လေလေဗွာဗွာ"နုဲင်းနဝ်ꩻ ဗိုန်လို့ဝင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်စွဉ်ႏဉာဏ်ႏသစ္စာႏ၊ အမဲဉ်ႏတရာꩻ ထာꩻလေတဲင် နီလိုꩻသီးတရိုꩻတဝ်း၊ လူꩻသီး၊ ဗျဟ္မာႏသီးတရိုꩻတဝ်း၊ ထာꩻသောင်ꩻထာꩻသားဖုံႏ ကားကအဝ်ႏ တထီႏထွꩻနွောင်ꩻတဝ်း၊ တသေထွꩻနွောင်ꩻတဝ်း ကဒို့ꩻတခြို့ဒါႏ လိုꩻလူꩻဗျဟ္မာႏ သတ္တဝါႏသီးနမ်းကို ကအဝ်ႏလွဒါႏ အဝိဇ္ဇာႏတဏှာႏ-စစွဉ်ႏ ကိလေႏသာႏတရာꩻမဲ့ခေ့ꩻဖုံႏယို နီလိုꩻလူꩻဗျဟ္မာႏသီး သေဖြွဉ်၊ ထီႏဖြွဉ်စွဉ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ တရာꩻတောႏယိုကိုအလꩻ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကဟော်ꩻသေꩻခါꩻဒါႏတရာꩻနဝ်ꩻ ထွာစွဉ်ႏနီလိုꩻသီးအတာႏ ဗိုန်နုဲင်းစွဉ်ႏ မဲ့ဖြုံႏနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ၊ တနယ်ꩻနဝ်ꩻ- နီလိုꩻလူꩻဗျဟ္မာႏ သတ္တဝါႏသီးနမ်းလောင်း ကအဝ်ႏဒါႏ ထာꩻသေတရာꩻဉာဏ်ႏနဝ်ꩻတဲ့ တဲက်တွိုင်ꩻဗာႏ နုဲင်းနီမဲ့ဖြုံႏ၊ ပွိုးတမုဲင်ꩻဟောင်း? သဘာဝဓမ္မ-တရာꩻသဘော်ꩻယိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻနမ်းတွမ်ႏဝွေꩻနမ်းအတွိုင်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏရင်ꩻသေႏသေႏသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ နီလိုꩻသီးဖုံႏ ဖေႏနေးကသေထွꩻနဝ်ꩻ တကျင်ꩻသုံꩻတဝ်း၊ တအားထုက်ကျိုꩻစာꩻတဝ်းတဲင် တသေ၊ တထီႏထွꩻနွောင်ꩻတဝ်း၊ နဝ်ꩻမꩻ နီလိုꩻသီး ဉာဏ်ႏပါႏရမီႏခံႏ ကပါဒါႏလိုꩻသားနဝ်ꩻ လꩻမွေးစွဉ်ႏဒျာႏ နီဗွေႏဘုရာꩻကအွဉ်ႏနယ်ဒါႏ တဖူꩻမဲဉ်ႏနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻဖုံႏ၊ တနယ်ꩻ- နီဗွေႏဘုရာꩻနဝ်ꩻ အွဉ်ႏဆွဖေႏနီနာꩻ မဲ့မန်ႏတဲင် အမဲဉ်ႏတရာꩻအတွိုင်ꩻ ထီႏသေလဲဉ်းသား၊ ကအီႏထီႏယင်းသားဖုံႏတဲ့ တွက်လဲင်ꩻတနွောင်ꩻနေးဒွုမ်သွူ။ ကီယိုနဝ်ꩻ နီနမ်းလောင်း ဉာဏ်ႏထာꩻသေတရာꩻယို ထွာဒျာႏ "မဲ့ဖြုံႏ'နေနေ၊ ပွိုးတမုဲင်ꩻ? ဗွေႏဘုရာꩻ ကထေကဟော်ꩻ၊ ကအွဉ်ႏနယ်သေꩻဒါႏ တဖူꩻမဲဉ်ႏယို ထွဉ်ႏလွေꩻနွိုင်ႏနင်ႏနေးနီနာꩻ တမွေးတဝ်း၊ 'တဖူꩻ'ကရိုꩻနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏမဂ္ဂင်ႏတဖူꩻ၊ ကအီႏလွေꩻသွတ်ꩻနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ရပ်သာႏယာႏခွꩻစုံ 'နိဗ္ဗာန်ႏဒုံ'နဝ်ꩻသွူ။ နိဗ္ဗာန်ႏသူꩻနဝ်ꩻ လိုꩻတွိုင်ꩻ၊ ပုဂ္ဂိုလ်ႏတွိုင်ꩻ တတွိုႏနွောင်ꩻတဝ်း၊ အအဝ်ႏမုဲင်ꩻကိုဟောင်း? တအဝ်ႏညာꩻတဝ်း၊ မိဉ်ႏမိဉ်တွိုႏမွေးလဲ့ ဗော့ꩻပေႏလွုမ်ꩻဒျာႏ၊ ဗိုန်နုဲင်းဝင်ꩻကရိုꩻ 'နိဗ္ဗာန်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏဗော့ꩻနီငင်းအုံႏဗꩻချာ'ငဝ်းနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ၊ မွေးဒျာႏရင်ꩻ၊ နိဗ္ဗာန်ႏယို အဝ်ႏမုဲင်ꩻကို? ဝွေꩻကအဝ်ႏဒါႏ အရပ်ဌာႏနယို ထိုမ်ႏခရာႏ တလိုႏတဝ်းသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကအွဉ်ႏနယ်သေꩻဒါႏ တဖူꩻ(မြေပုံ၊ လမ်းညွှန်)နဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ မိဉ်ႏထောင်လွေꩻမွေးမွေးနဝ်ꩻ တညာꩻ၊ တညတဝ်းအခိင်ႏတွင်ꩻ အီႏတွိုႏဗာႏအမန်ႏ၊ ယိုနဝ်ꩻတဲးတဲ့ ထွားဗော့ꩻတွမ်ႏနီမဲ့နီပင်လွုမ်ꩻနဝ်ꩻ မျိုꩻထီႏနွောင်ꩻ တမွေးတဝ်း၊ ဉာဏ်ႏထာꩻသေကဟဲ့ꩻဒါႏ "မဲ့"ရတနာႏ မိဉ်ႏအဝ်ႏသေꩻခါꩻမꩻ ထီႏနွောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကအွဉ်ႏနယ်သေꩻ တဖူꩻမဲဉ်ႏယို အီႏထောင်လွဉ်ꩻနွောင်ꩻ ပငါပရာꩻ၊ ကထောင်လွေꩻလꩻလဲဉ်းသားတဲ့ အာငါႏလဲဉ်းသွူ မရေႏမရာႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ခွေသွဉ်းတွမ်ႏနီနာꩻသီး မွော့အဝ်ႏကုဲင်ဗာႏတွိုးကရိုꩻနဝ်ꩻ ကွပ်တထောင်လွဉ်ꩻတဝ်းမꩻ အဝ်ႏကုဲင်ပြုံႏပြင်ႏဗာႏ ဗꩻဟန်ႏနီꩻယိုခါနဝ်ꩻသွူ။ ယိုနဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏ ထာꩻထီႏမဲဉ်ႏ ဉာဏ်ႏတရာꩻအကျောင်ꩻခရာႏ တစူးတစိꩻပေႏ၊ ဉာဏ်ႏ-ကရိုꩻဒါႏ မဲ့ယိုတဲ့ လောကီꩻ၊ လောကုတ္တရာႏ အဝ်ႏကနီမျိုꩻနေနေ၊ လောကီꩻဉာဏ်ႏ အရေꩻတန်တကားမုဲင်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ သေလဲဉ်းဒျာႏဝင်ꩻ စွုမ်ႏဖြာꩻဖြာꩻ၊ ခေတ်ယိုခါ ဉာဏ်ႏ(မဲ့)မိဉ်ႏတအဝ်ႏတဝ်းနဝ်ꩻ လိုပ်ꩻမာꩻ၊ ဖြေꩻစာ၊ ကူꩻကား၊ ဒေါ့ꩻဖြဝ်ႏ၊ အုံအဝ်ႏ အထွာနုဲင်းမုဲင်ꩻ ထီႏထွꩻနွောင်ꩻဒျာႏသွူ။ ယိုနဝ်ꩻ လွူနမ်းမွီးသက် သဘာဝတာႏ ကအဝ်ႏထွိုက်အဝ်ႏသင်ꩻဒါႏ ဉာဏ်ႏပညာႏ "မဲ့"ပေႏလွုမ်ꩻ၊ လိုꩻလောကီꩻသားပညာႏနဝ်ꩻ သံသရာႏအတာႏ အကျိုꩻတဖေႏနွောင်ꩻတဝ်းရိုꩻလဲ့ ကွပ်လောကီꩻပညာႏမဲ့အဝ်ႏတဲင် သွုပ်ငါလွေꩻယင်း လောကုတ္တရာႏသူꩻနဝ်ꩻ ပေါင်းယိုꩻအီနဝ်ꩻသွူ။ လောကုတ္တရာႏပညာႏနဝ်ꩻ ဗိုန်နုဲင်းသဲင်ဟဝ် ပတ္တမျာꩻနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ၊ ပေါႏသဲင်ဟဝ်ပတ္တမျာꩻအဝ်ႏတဲ့ နီကလိုႏရာꩻ ထာꩻရာꩻအမျိုꩻမုဲင်ꩻတရိုꩻတဝ်း လꩻနွောင်ꩻဒျာႏ၊ အဗိုန်နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ လောကုတ္တရာႏပညာႏမဲ့ မိဉ်ႏအဝ်ႏမꩻ ကမိဉ်လꩻဒါႏ သံႏသရာႏအကျိုꩻ၊ လိုꩻချမ်ꩻသာႏ၊ လူꩻချမ်ꩻသာႏယို လꩻနွောင်ꩻ၊ မိဉ်ႏတမိဉ်လꩻတဝ်း လိုꩻချမ်ꩻသာႏ၊ လူꩻချမ်ꩻသာႏတဲ့ နိဗ္ဗာန်ႏချမ်ꩻသာႏယို လꩻယိုꩻနွောင်ꩻအီသွူ။ အကျောင်ꩻဆွိုက်လွဉ်တဲင် ဟော်ꩻလိတ်သားအတာႏ သညာႏ၊ ဝိညာဏ်ႏ၊ ပညာႏထာꩻသေတရာꩻ အဝ်ႏသိုမ်ပါꩻ၊ သညာႏထာꩻသေ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ ကသွဉ်ဗာႏဖို၊ ကထီႏ၊ ကဟွုန်ဗာႏဖိုဒါႏ ထာꩻရာꩻအမျိုꩻမျိုꩻယို မတ်သေꩻ-တောင်ꩻသေꩻဒါႏ ထာꩻသေမျိုꩻနဝ်ꩻ ထွာသညာႏ (ထာꩻတောင်ꩻသေ)နဝ်ꩻသွူ။ ဥပမာႏ- လိုꩻပေႏ ပေႏပေႏခါ ကဒေါ့ꩻဒါႏစထာꩻနဝ်ꩻ အမွိုးအဖါ ဒေါ့ꩻသွဉ်ဖေႏ "မွိုး၊ ဖါ"စစွဉ်ႏငဝ်းယို တွေꩻတောင်ꩻသေꩻ (မတ်သေꩻ)ခါꩻတဲင် ကွဲးညညနဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻလွဉ်ꩻဒါႏနုဲင်းနုဲင်း၊ ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏသညာႏ-တောင်ꩻသေမျိုꩻ၊ သွဉ်လိတ်၊ ထွားလိတ်၊ ဟော်ꩻလိတ်တရိုꩻတဝ်း၊ နီတသေငါꩻတဝ်း လိုꩻတဖြာꩻယို "ယိုနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻမောင်ႏဗွာ"ဝင်ꩻမိဉ်ႏဒေါ့ꩻနယ်နုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ ထွာသညာႏ-ထာꩻတောင်ꩻသေခြေင်ခြေင်လွုမ်ꩻ၊ ပညာႏထာꩻသေ- တမွေးတဝ်းဒွိုန်း၊ "ဝိညာဏ်ႏထာꩻသေ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ သညာႏထာꩻသေတယ်ꩻတယ်ꩻတဲ့ တကာႏတဝ်း၊ ပညာႏထာꩻသေတယ်ꩻတယ်ꩻတဲ့ တတွိုႏတဝ်းနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"ဝိညာဏ်ႏထာꩻသေ"နဝ်ꩻသွူ။ "ပညာႏထာꩻသေ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ အရန်းအထိုသွတ်ꩻလဲဉ်း၊ အယံသွတ်ꩻ၊ "ပညာႏ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏအဟဝ်ဖဲ့ꩻနဝ်ꩻမꩻ ဟဲ့ꩻ"ပညာႏ"၊ ပေါႏထာꩻတဟဝ်တဝ်း၊ အံႏလိင်ႏအံႏလဲဉ်ဝင်ꩻ-စတဲင်ပညာႏစားနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ထွာတဝ်းပညာႏထာꩻသေစဲစ်၊ တနယ်ꩻ- ဝင်ꩻဒေါ့ꩻနယ်တွော့ꩻ သေနုဲင်းနဝ်ꩻမွေးတဝ်း၊ နမ်းရင်ꩻသေစွဉ်ႏ စဲင်းစဲင်းစဲ့စဲ့နဝ်ꩻမꩻ ထွာပညာႏအစဲစ်နဝ်ꩻသွူ။ နမ်းကျံႏစဲႏဝွေႏဖန်ႏ ခွုမ်မာꩻတမွေးတဝ်း၊ ဟွုန်ဖို၊ ထီႏဖိုတွော့ꩻ ကခွုမ်မာꩻဒါႏကိစ္စ ကာႏကအဝ်ႏ ပညာႏနဲ့? ပညာႏတဝ်းနဲ့?ကရိုꩻနဝ်ꩻ ဟော်လိတ်သား ယူႏကိဉ်ꩻစာꩻစမ်ꩻလို့ဝင်ꩻတဲ့ လွိုးရအဝ်ႏသေနွောင်ꩻလဲဉ်းဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ယိုသိုမ်မျိုꩻ အကွာႏလို့ဝင်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻဟောင်း? မိဉ်ႏရီလွဉ်နဝ်ꩻ- ဥပမာႏ ပါꩻပေႏတဖြာꩻ လွေꩻထီႏ(မော့ꩻ)ခန်း ခံꩻခြုံးတွတ်ꩻတန်တတွတ်ꩻ၊ ခံꩻမကောင်-ခံꩻတဝ်းမကောင် ဝွေꩻတသေငါꩻတဝ်း၊ သညာႏထာꩻသေနဝ်ꩻ ဗိုန်ပီနုဲင်းပါꩻပေႏနဝ်ꩻ ထာꩻသေနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ။ ဝိညာဏ်ႏထာꩻသေနဝ်ꩻ ဗိုန်နုဲင်းလိုꩻသာမညတဖြာꩻ (စင်းခံꩻမွေးတဝ်း)၊ ထွိုင်ႏမော့ꩻ(ထီႏ)ခံꩻခြုံးနဝ်ꩻတဲင် "ယိုနဝ်ꩻ ခံꩻခြုံးမွော့ဟွေး"ကရိုꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻအဝ်ႏသေဒျာႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ အတန်ႏတကားမုဲင်ꩻ? အငိုꩻထွိုက်တကားခွုင်းမုဲင်ꩻ? အစဲစ်နဲ့ အတုꩻနဲ့?ကရိုꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻတသေနာႏတဝ်း၊ ဝိညာဏ်ႏထာꩻသေနဝ်ꩻ ဗိုန်နုဲင်းလိုꩻသာမည ကသေငါꩻခံꩻအခရာႏနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻသွူ။ ပညာႏထာꩻသေနဝ်ꩻ ဗိုန်ပီနုဲင်း စင်းခံꩻတဖြာꩻထာꩻသေနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ၊ စင်းခံꩻတဖြာꩻ သဲစ်ကထီႏခံꩻခြုံးတဲ့၊ သဲစ်ကခွုမ်စမ်ႏစမ်ꩻတဲ့ ယိုနဝ်ꩻ အစဲစ်နဲ့? အတုꩻနဲ့?၊ အငိုꩻတန်ႏတတန်ႏတဝ်း သေသွူးစွဉ်ႏတလဲင်ႏချင်ꩻ၊ ထာꩻသေသိုမ်မျိုꩻ အကွာႏလို့ဝင်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဖေႏနေးကလꩻနွောင်ꩻ ပညာႏမဲ့အစဲစ်အမန်ႏအတွက် ယိုခါတွင်ꩻ အဝ်ႏလိုႏသေ၊ အဝ်ႏလိုႏထွား၊ အဝ်ႏလိုႏကျိုꩻစာꩻငါႏ သညာႏထာꩻထီႏ၊ ထာꩻသေဗဟုသုတအမျိုꩻမျိုꩻ၊ "ပညာႏထာꩻသေ"ကရိုꩻနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏယင်းနီမျိုꩻ၊ နီမျိုꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ- (၁) တမျိုꩻနဝ်ꩻ တဲႏစွဉ်ႏကလွူးဖွါꩻလင်ꩻစသူꩻကာႏ ဉာဏ်ႏပညာႏ ပါႏရမီႏအခံႏ ပါလင်ꩻထွူစားနဝ်ꩻ တမျိုꩻ (၂) ပါထွူနုဲင်းနဝ်ꩻမွေးတဝ်း၊ ထွိုင်ႏတန်ထွူခိင်ႏမꩻ ကွဲးကျိုꩻစာꩻထောင်ထွား၊ အားထုက်တဲင် လꩻလွဉ်အီပညာႏနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏတမျိုꩻ၊ ယိုနီမျိုꩻအကိုတဲ့ တဲႏကလွူးဖွါꩻစ ကပါလင်ꩻထွူသားနဝ်ꩻ စိုးရီးခါ ကုသိုလ်ႏကံႏ အာႏတလာ၊ ဉာဏ်ႏပညာႏ ဖေႏနေးကတန် ဆုတောင်ꩻသေꩻခါꩻဗာႏနဝ်ꩻမꩻ "ဝင်ꩻဒေါ့ꩻတထာ သေငါတသောင်ꩻ"ငဝ်းနဝ်ꩻတွိုင်ꩻ ဒေါ့ꩻဆေ့ꩻဆေ့ꩻတဲ့ သေစွဉ်ႏတလဲင်ႏချင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ထွိုင်ႏတန်ထွူခါ မိဉ်ႏကျိုꩻစာꩻအားထုက်ငါယင်းနဝ်ꩻ ဝွေꩻတဖြာꩻအတာႏ လꩻလို့စွဉ်ႏနီမျိုꩻတဲင် ဒေါ့ꩻထဲင်းခရာႏ တလိုႏတဝ်းဒွုမ်၊ သျင်ႏသာရိပုတ္တရာႏအလောင်ꩻ ဥပတိဿပရိဗိုဇ် အဝ်ႏအဆရာႏတန် သိဉ္စည်းထျꩻထန်ႏလွေꩻ ကလယ်ႏထိုမ်ႏဒါႏ အမဲဉ်ႏတရာꩻ(သစ္စာႏ)တွင်ꩻ တွိုႏတနီꩻ လွေꩻခွဲးမော့ꩻခန်း ပဉ္စဝဂ္ဂီႏငတ်ꩻပါꩻဖုံႏအကို ဗွေႏအဿဇိမထေရ်ႏနဝ်ꩻွူ။ သဲစ်ကထီႏဗာႏတဲ့ ဗွေႏအဿဇိမထေရ်ႏနဝ်ꩻ ဣန္ဒြေႏ၊ ပါသာဒိကဂုဏ်ႏဗွေငါႏတွော့ꩻ သျင်ႏသာရိပုတ္တရာႏအလောင်ꩻ ဥပတိဿနဝ်ꩻ ခတ်ကယ်ꩻလꩻသွူးစွဉ်ႏဒျာႏ တလဲင်ႏချင်ꩻ၊ (ယိုနဝ်ꩻ ကွပ်ဝွေꩻဗွေႏ ပါႏရမီႏဉာဏ်ႏပါဒျာႏ)၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ရီခန်းဗွေႏအဿဇိမထေရ်ႏနုဲင်းယို- "နီဗွေႏနဝ်ꩻ ဆရာႏပါꩻမုဲင်ꩻဟောင်း?"တဲ့။ "ခွေသွဉ်းနဝ်ꩻ ဆရာႏဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻသနယ်"ထွိုင်ႏဒေါ့ꩻချာနုဲင်းနဝ်ꩻတွော့ꩻ ထွဉ်ႏဟော်ꩻနယ်ခန်းတရာꩻ၊ မထေရ်ႏတဲ့ ကသေအတွိုင်ꩻ ဟော်ꩻနယ်ဖေႏခန်း "ယေ ဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘာဝါ"ကစဒါႏ ဂါႏထာႏနဝ်ꩻတပုဒ်၊ ဂါႏထာႏတပုဒ် သဲစ်ကသွတ်ꩻတဲ့ သျင်ႏသာရိပုတ္တရာႏနဝ်ꩻ ထွာခန်းဒျာႏ သောတာႏပန်ႏနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻထွူမꩻ လဝ်းချာခန်း အဿဇိမထေရ်ႏ "ဟော်ꩻဖေႏထဲင်းမွုန်းဒွုမ်" ပွိုးတမုဲင်ꩻနဲးတဲင် ဝွေꩻသေနာႏလို့လဲဉ်း အခရာႏ၊ ခြဲ့ꩻနယ်ဗွောင်နယ်အလုဲင်းခရာႏ တလိုႏတဝ်းဒွုမ်၊ ဖြောင်းတဲ့ လဝ်းပါစွဉ်ႏမထေရ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ မိဉ်ႏဟော်ꩻထဲင်းတဲ့ သကဒါဂါမ်ႏ၊ အနာႏဂါမ်ႏ၊ ရဟန္တာႏနဝ်ꩻ တထွာနွောင်ꩻတဝ်း၊ အခိင်ႏလꩻတွိုႏဒွိုန်း၊ ကွပ်ကွီခါꩻ အဂ္ဂသာဝကဆုꩻနဝ်ꩻမꩻ လွေꩻထေ့ခန်း ဗွေႏဘုရာꩻထျꩻ၊ နာႏယင်းတရာꩻထွူတဲင် ကျိုꩻစာꩻအားလုက်လွေꩻထွူတွော့ꩻ ထွိုင်ႏဗွေတဆီငတ်ꩻနိꩻနဝ်ꩻ တွမ်ႏပဋိသမ္ဘိဒါဉာဏ်ႏလိစ်ꩻပါꩻတဲင် ထွာစွဉ်ႏရဟန္တာႏနဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏထွားဝတ္ထုသက်သေႏယိုနဝ်ꩻ သျင်ႏသာရိပုတ္တရာႏသူꩻ ပညာႏပါႏရမီႏအခံႏဗွေလဲဉ်းဒျာႏတဲင် လꩻဗာႏစွဉ်ႏဒျာႏယိုꩻယိုꩻလွုမ်ꩻ၊ ဘဝစိုးကရီးခါ မိဉ်ႏတဆုတောင်ꩻသေꩻဗာႏတဝ်း၊ ဉာဏ်ႏမိဉ်ႏတဟဝ်တဝ်းလဲ့ ကျိုꩻစာꩻအားထုက်မွေးမွေးတဲင် ကဒါႏကသေသားဖုံႏတဲ့ အဝ်ႏပြုံႏအဝ်ႏပြင်ႏထာꩻ၊ "နီနဝ်ꩻ ဉာဏ်ႏပါႏရမီႏပါတဝ်း"ယူႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် သꩻပေႏ၊ သꩻယပ်ꩻခရာႏ တလိုႏတဝ်း၊ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကဟော်ꩻသေꩻဒါႏ အဓိပတိတရာꩻလိစ်ꩻပါꩻအတွိုင်ꩻ ယိုခါမိဉ်ႏကျိုꩻစာꩻနဝ်ꩻ လꩻနွောင်ꩻဒျာႏပညာႏအကျောင်ꩻ သက်သေႏအဝ်ႏဒျာႏသွူ။ အဓိပတိလိစ်ꩻပါꩻနဝ်ꩻ- (၁) သꩻမိဉ်ထွာမွေးမွေးကရိုꩻဒါႏ ဆန္ဒတဲ့အဝ်ႏဗာႏ (၂) မိဉ်ထွာအတွိုင်ꩻ ကျိုꩻစာꩻသောင်ႏသာ အားထုက်လွေꩻ ဝီရိယနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏဗာႏ (၃) ဆန္ဒကမိဉ်ထွာအတွိုင်ꩻ ကျိုꩻစာꩻသောင်ႏသာလွေꩻ တသေႏသေႏဒါႏ သꩻယိုတဲ့ အွဉ်ႏဗာႏ (၄) ကီယိုသိုမ်မျိုꩻ မိဉ်ႏဗွေပြဲ့ꩻစုံႏမွေးနဝ်ꩻ ပညာႏထာꩻသေယို လꩻအီဗာႏအမန်ႏ စူတဗꩻဟံႏ တသိစ်တဝ်းရင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ သꩻတဲ့ အဝ်ႏမိဉ်ထွာ၊ မိဉ်ထွာအတွိုင်ꩻ ကျိုꩻစာꩻ၊ ယံဖေႏနေးကလꩻဗာႏ ပေါႏသꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏလဲဉ်းသွူနဝ်ꩻ ဉာဏ်ႏပညာႏတဲ့ အဝ်ႏလွဉ်၊ သဘော်ꩻတဲ့ဗွောင်၊ ပေါႏသဘော်ꩻဗွောင်လွဉ်သွူနဝ်ꩻ သꩻမိဉ်ကျိုꩻစာꩻ သောင်ႏသာငါငါယင်းတဲင် ကွဲးညညမဲ့ꩻ နီကလိုႏဒါႏအတွိုင်ꩻ ဗွေစွုမ်ႏနွောင်ꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ဘဝယိုတဗာႏ မိဉ်ကျိုꩻစာꩻခန်းနုဲင်းမုဲင်ꩻကျိုꩻစာꩻတဲ့နယဝ်း မိဉ်ႏတလꩻနွောင်ꩻတဝ်းလꩻ ကျိုꩻစာꩻမာꩻလွေꩻဗာႏအနယ်ꩻဖုံႏ နုဲင်းလယို- (၁) အရီးသွတ်ꩻအနေႏ ဉာဏ်ႏပညာႏထာꩻသေ ဖေႏနေးကတန်နဝ်ꩻ သꩻအွဉ်ႏဗာႏ (၂) ကမိဉ်ထွာဒါႏအတွိုင်ꩻ ဉာဏ်ႏပညာႏဖေႏကလꩻအီ လိတ်စောင်ႏဖုံႏလဲ့ အွဉ်ႏသꩻပါပါဟော်ꩻထွားဗာႏ (၃) ဆယ်ꩻကပ်ပေါင်ꩻကွိုက်တွမ်ႏ ဒါႏပညာႏသားတဲင် ရီရွောင်ဗာႏ၊ အကျန်ႏဉာဏ်ႏဟဝ်ဖုံႏနဝ်ꩻ တော်ꩻ(မတ်)သေꩻခါꩻဗာႏ၊ ယိုသိုမ်ချက် မိဉ်ႏပြဲ့ꩻစုံႏ၊ မိဉ်ႏဗွေနဝ်ꩻ ဘဝယိုအတာႏ ဉာဏ်ႏပညာႏထာꩻသေနဝ်ꩻ အဝ်ႏပသာႏလဲဉ်း ဗိုန်နုဲင်းဝင်ꩻကရိုꩻ "အံႏလိုမ်း၊ အွꩻလိုမ်းလဲဉ်း"ငဝ်းနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ ဆုဲင်ꩻဘဝတာႏလဲ့ အစွိုးအခြွီ ပါပသာႏလဲဉ်းဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏတဲမ်းယင်းတစိꩻနဝ်ꩻ- (၁) ဉာဏ်ႏပညာႏ၊ ထာꩻယူႏထာꩻစိက္ကူꩻ ဖေႏကဖြောင်နဝ်ꩻ အအံႏအွꩻ၊ အကွဉ်ကꩻ၊ ခင်ႏလမ်းအုံဖုံႏယို အွဉ်ႏသျင်ꩻသျင်ꩻကြောင်းကြောင်းဗာႏ (၂) မိဉ်ႏမာꩻကုသိုလ်ႏတဲ့ "ဉာဏ်ႏဖေႏကဟဝ်"သꩻအွဉ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတွော့ꩻ ကအွဉ်ႏသꩻအတွိုင်ꩻ တွမ်ႏဖြောင်းတဲ့ (ကွီ)ဆုꩻတောင်ꩻဗာႏ (၃) မိဉ်ႏလူႏတန်ꩻ ရဟန်ꩻသံဃာႏသီးတဲ့ "ဖေႏနေးကသွဉ်နွောင်ꩻလိတ်၊ ဖေႏနေးကချꩻနွောင်ꩻ၊ ဖေႏကတဲမ်းနွောင်ꩻသွော့လိတ်-သꩻအွဉ်ႏဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻ (၄) မိဉ်ႏတတ်နွိုင်ႏဒါႏလဲ့ ဆို့ꩻလူႏကျောင်ꩻသွဉ်လိတ်တဲင် ကိုꩻကွယ်ႏသွော့ ချꩻလိတ်သား၊ ကူႏငီႏစွဲးပင်ႏကိုသွော့ (၅) လိုꩻပေႏကျောင်ꩻသွဉ်လိတ် (အိမ်ကျောင်း)ဖုံႏတဲ့ ကူႏငီႏကိုဗာႏ (၆) ခမ်းသားထီသား လိုꩻမျိုꩻအတာႏ ဉာဏ်ႏပညာႏထာꩻဒါႏဖေႏကအာ စွဲးပင်ႏကိုဗာႏ (၇) ကဒါႏ၊ ကသေအတွိုင်ꩻ မိဉ်ဒေါ့ꩻနယ်ဝင်ꩻ၊ မိဉ်ဖေႏသေဝင်ꩻ သꩻအွဉ်ႏဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ယိုနွုတ်ꩻမျိုꩻနဝ်ꩻ ဘဝဆုဲင်ꩻတာႏ၊ သံႏသရာႏအတာႏ သꩻကမိဉ်ထွာဒါႏ ပညာႏသျင်ႏ တဲႏစွဉ်ကလွူးဖါွါꩻ ပညာႏတန်သွူးစွဉ်ႏ၊ တနယ်ꩻ- ထွာဒျာႏဘဝဆုဲင်ꩻအတာႏ မာꩻသေꩻပညာႏပါရမီႏ အခေႏခံႏ အစွိုးအခြွီတန်ဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ၂၀၀၄-သွဉ်တဲမ်းစလိတ် ==ဉာဏ်ႏပညာႏတိုꩻပွါꩻအီ အကျောင်ꩻအင်္ဂါႏ== (၁) တဲႏအဝ်ႏပေႏခါကာႏ လꩻသေꩻခါꩻဗာႏ ထာꩻသေထာꩻထီႏဆွာꩻ မွိုးဖါသီးအသွဉ်သင်အဆုံꩻမꩻ (၂) အရွယ်ႏသွဉ်လိတ်မိဉ်ႏတွိုႏ လꩻသေꩻခါꩻဗာႏ ဆရာႏသမာꩻဟဝ်သီး အသွဉ်သင်အဆုံꩻမꩻ (၃) ခေတ်အလွောက်ꩻ ဒါႏသေꩻခါꩻဗာႏ ကျောင်ꩻသွဉ်လိတ် အခေႏခံႏ (၄) ထာꩻလိင်ႏမာႏ၊ ထာꩻစိဉ်ꩻစာꩻဉာဏ်ႏ ဖေႏကလꩻတဲင် ဟော်ꩻထွားလွူꩻဗာႏ လိတ်စောင်ႏအမျိုꩻမျိုꩻ (၅) ပေါင်ꩻကွိုက်ꩻဗာႏ သွꩻပေႏလိင်ႏမာႏ၊ ထာꩻသေတရာꩻအာသား၊ အုံကွူႏဆယ်ꩻကပ်ထေ့ဗာႏ ဆရာႏသမာꩻ ဗဟုသုတလွိုင်ႏသား။ ==ဉာဏ်ႏဟဝ်နယ်ꩻ== နီလိုꩻသီး ကားကအဝ်ႏ ယံကသေ၊ ယံကဒါႏနဝ်ꩻ ဉာဏ်ႏပညာႏ ခွယ်ꩻချာꩻဒါႏ အမာႏအမဲဉ်ႏမိဉ်ႏအဝ်ႏမꩻ အောင်ႏမျင်ႏနွောင်ꩻ၊ လိုꩻယဖြာꩻဖြာꩻနဝ်ꩻ မွိုးဖါဆရာႏသီး ကသွဉ်သင်ဆုံꩻမꩻလဲ့ တသေနာႏတဝ်း၊ နာႏတဝ်း၊ တလွောက်ꩻနာႏတဝ်းနဝ်ꩻ ပွိုးတမုဲင်ꩻနဲးတဲင် ဉာဏ်ႏပညာႏ ထာꩻသေတရာꩻ ကွပ်တအဝ်ႏတဝ်းနဝ်ꩻမꩻ ထွာဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ အဝ်ႏသေအဝ်ႏဒါႏဒျာႏ၊ ဉာဏ်ႏအဝ်ႏဒျာႏရိုꩻလဲ့ တလွောက်ꩻနာႏတဝ်း၊ တသုံꩻလွဉ်ꩻတဝ်းနဝ်ꩻတဲးတဲ့ ဝင်ႏဒျာႏလိုꩻနုတ်ꩻလိုꩻတွူ၊ ကွပ်ပွိုးနဝ်ꩻမꩻ အဖဲ့ꩻဖဲ့ꩻအခဝ်ခဝ် ယကသေယံကဒါႏ၊ ယံစီꩻပွါꩻ ယံချမ်ꩻသာႏနဝ်ꩻ တဲႏစွဉ်ႏ ကအုံပဋိသန္ဓေႏသူꩻကာႏ ယံဖေႏနေး ပညာႏပါႏရမီႏ၊ ဉာဏ်ႏကဟဝ်နဝ်ꩻ ဘဝယိုခါ အဝ်ႏလိုႏဖျင်၊ အဝ်ႏလိုႏရောမ်၊ အဝ်ႏလိုႏကျိုꩻစာꩻသောင်ႏသာငါႏဝင်ꩻ ပငါပရာꩻသွူ။ ကွပ်စွဉ်ႏ ဉာဏ်ႏပညာႏဟဝ်တဲင် ထာꩻသေတရာꩻ ဗဟုသုတတဲ့လွိုင်ႏအီ၊ ဝင်ꩻသွဉ်သင်ဆုံꩻမꩻတဲ့ သေနာႏယိုꩻ၊ စီꩻပွါꩻရေꩻ၊ လိုꩻမုꩻရေꩻ၊ ခမ်းထီရေꩻ၊ ဘာႏသာႏ သာႏသနာႏရေꩻ-စတဲင် အရေꩻအမျိုꩻအာဖုံႏယိုတဲ့ ကျိုꩻစာꩻမာꩻနွောင်ꩻ၊ ဆောင်ႏရွက်နွောင်ꩻအီသွူ။ ဖေႏနေးဉာဏ်ႏကဟဝ်နဝ်ꩻ အဝ်ႏလိုႏကျိုꩻစာꩻ သောင်ႏသာလွနုဲင်းလယိုဖုံႏ- (((လွိုးရသွုပ်ချာသော့ꩻဗာႏဒျာႏ "လောကမဲ့ဖြုံႏ"ကို)))<ref>မျိုꩻစဲစ်ခွန်(နဝ်)</ref><ref>သထုံႏပေႏ</ref> e4xgk3i9h8odx48jyflg0b3hcfl9udh ကေားသုင်ꩻသား အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ:Dänicountryball 3 9649 33664 2026-06-27T12:05:41Z Welcome-Bot 210 Welcome! 33664 wikitext text/x-wiki == အဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယားယို ဟွုန်ဟဝ်သꩻရေꩻ ကျိုႏဆွုမ်ႏဒျာႏဩ Dänicountryball ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအရန်း မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> ယံဟော်ꩻထွားရီးသွော့ [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီခီပီးဒီးယား]] '''[[Wikipedia:Five pillars|တဖူꩻရဲဉ်ႏငတ်ꩻစွိုး]]''' တာႏ ဖေႏကျံႏဉာဏ်ႏဒျာႏသွူ။ မိဉ်ႏမာꩻသွူအကောက် ဒင်ႏထွူမတ်ပုံတဉ်နဝ်ꩻ '''[[စွဲးကမ်းကို:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်]]''' တောမ်ႏ '''[[WP:FAQ|အဝ်ႏရီခွိုꩻဒါႏငဝ်းရီဖုံႏ]]'''နဝ်ꩻ အီႏထွာအီမွေး နာꩻအတာႏ အစွဲးအကမ်းနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻသီးဖုံႏယိုနဝ်ꩻ အအီႏခြုဲင်းနယ်ဖေႏ မွဉ်းဖျင်နယ်ꩻ၊ တဲမ်းပုင်ႏတဲမ်းနယ်ꩻ ဝီခီပီးဒီးယားကို တောမ်ႏ သေထွိုက်သေသင်ꩻ အခရာႏအလင်ဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ဖေႏကနွို့စွဲးကမ်းကိုနွောင်ꩻ ဝီခီပီးဒီးယားနဝ်ꩻ ဒါႏလဲပ်ခါꩻဗာႏ အနယ်ꩻပညာႏဖုံႏလဲ့ တလိုႏတဝ်းသွူ။ နွို့ခွုမ်မာꩻကို ''[[WP:BOLD|ရုဲင်းရုဲင်းသွော့]]''ဩ။ မိဉ်ႏထွူ ''သွုပ်သမ်ႏဟဝ်ဟဝ်ရိုꩻသာꩻသွော့ လိုꩻလင်အလောင်းဩ''။ ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ''[[w:wiki|ဝီခီ]]''တဲင် ယိုꩻမွေးငါႏနဝ်ꩻသွူ။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''ထူႏစွဲးကမ်းကို'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * မိဉ်ႏအဝ်ႏလိုႏ အကူႏညီႏစွဲးကမ်းကိုနဝ်ꩻ နွို့ရီရောင် အိုင်ကိုမ်နွောင်ꩻဒျာႏ ပအိုဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယား [[ဝီခီပီးဒီးယား:Village pump|အိုင်ကိုမ်ခင်ႏလမ်းVillage pump]] ကို မွေးတဝ်းလဲ့ [[Facebook]] လောင်း ကအဝ်ႏဒါႏ [http://www.facebook.com/group/406204427603066?ref=share ပအိုဝ်ႏဝီခီစွုမ်ꩻစွိုꩻ] လိတ်မဲ့ငါကိုဖုံႏသွူ။ * အီႏထူႏသုင်ꩻစဗာႏဝီခီ နုဲင်းမုဲင်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ ထွားသွော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|မွဉ်းဖျင်နယ်ꩻ]] လိတ်မဲ့ငါကိုဩ။ * မိဉ်ႏမဲဉ်လွူꩻထွားစဲင်းထဲင်း မွဉ်းဖျင်ခရာႏအစဲင်းနဝ်ꩻ ဟော်ꩻထွားသွော့ [[Wikipedia:မွဉ်းဖျင်လိတ်မဲ့ငါဖုံႏ|လိတ်မဲ့ငါ]]ယိုဩ။ * ရီခရာႏမိဉ်ႏအဝ်ႏနဝ်ꩻ ရီနွောင်ꩻဒျာႏ [[WP:Q|ခင်ႏလမ်းယိုကို]]သွူ။ * နာꩻအနေႏ ဒေါ့ꩻရီအိုင်ကိုမ်သွုပ်နွောင်ꩻဒျာႏ [[WP:Administrators|ကေားရဲဉ်ꩻဖန်းဖြယ်သား(Admin)]]သီး တဖြာꩻဖြာꩻထျꩻ အိုင်ကိုမ်ချက်လိတ်မဲ့ငါကိုသွူ။ * ဒင်ႏသွင်ꩻသော့ꩻ ယူနီကိုဒ်ဖောင့် အယပ်ꩻခုဲင်ႏမိဉ်ႏအဝ်ႏနဝ်ꩻ ထွားသွော့ [https://unicodetoday.org/fonts/ ယိုကို]ဩ။ * အီႏသုင်ꩻဗာႏ ကီးဗိုတ်နုဲင်းမုဲင်ꩻ မိဉ်ႏသေတဝ်းနဝ်ꩻ ထွားသွော့ [https://unicodetoday.org/keyboards/ ယိုကို] ဩ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''ဟဝ်တောင်ꩻခရာႏ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * မိဉ်ႏမဲဉ်စံꩻထွားစိမ်ꩻနဝ်ꩻ ထူႏသုင်ꩻအီ [[Wikipedia:Sandbox|Sandboxလိတ်မဲ့ငါယို]]တဲင် မာꩻစံꩻနွောင်ꩻဒျာႏ မွဉ်းဖျင်လိတ်မဲ့ငါဖုံႏသွူ။ * မိဉ်ႏမဲဉ်တဲမ်းသော့ꩻစ ရောမ်ဖြုဲင်ꩻတသာတဗာႏနဝ်ꩻ ဟော်ꩻထွားသွော့ [[WP:YFA|နာꩻအရီးသွတ်ꩻရောမ်ဖြုဲင်ꩻ]] လိတ်မဲ့ငါယိုဩ။ * အီႏဖန်ဖေႏ ရောမ်ဖြုဲင်ꩻတသာအမိဉ်ꩻတာႏ အယပ်ꩻခုဲင်ႏမိဉ်ႏအဝ်ႏနဝ်ꩻ ဟော်ꩻထွားသွော့ [[Wikipedia:ရောမ်ဖြုဲင်ꩻကတူႏစဲဉ်ႏဖုံႏ|လိတ်မဲ့ငါယို]]ဩ။ * [[Help:ဒင်ႏထင်ႏပုင်ႏနယ်ꩻ]]ကိုနဝ်ꩻ အဝ်ႏအွဉ်ႏနယ်ခါꩻဖေႏ ဒင်ႏပုင်ႏနယ်ꩻ၊ ထူႏသုင်ꩻသော့ꩻနယ်ꩻ ဖုံႏသွူ။ * [[Wikipedia:ထူႏသုင်ꩻပုင်ႏမူဝါဒ|ထူႏသုင်ꩻပုင်ႏ မူဝါဒ]] ယိုနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယားကို ပုင်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻနဝ်ꩻ ဒင်ႏသော့ꩻ သင်ꩻနဲ့သင်ꩻတဝ်းနဲ့ ဖေႏကဆုင်ꩻဖျတ်နွောင်ꩻတာႏ အီႏထွာအီအစွဲးကမ်းနဝ်ꩻသွူ။ * အိုင်ကိုမ်ချက်လိတ်မဲ့ငါကိုနဝ်ꩻ နျꩻသော့ꩻသွူ &#126;&#126;&#126;&#126; တဲင် တဲမ်းမုဲင်ဖေႏသွော့ နာꩻမိဉ်ꩻဩ။ * နာꩻအကောက်တာႏ [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ဖုံႏလဲ့ ထူႏသုင်ꩻနွောင်ꩻဒျာႏသွူ။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်ꩻ]]ကိုနဝ်ꩻ စဲစ်ထွားနွောင်ꩻဒျာႏ လိတ်ဖြုံႏ၊ သတ်ပုံသတ်နယ်ꩻဖုံႏသွူ။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|အဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယားယို ဟွုန်ဟဝ်သꩻရေꩻ ကျိုႏဆွုမ်ႏဒျာႏ ဗွေႏခွန်နာင်ꩻသီးသွူဩ။ နီဗွေႏသီး သꩻပါရာꩻ ကဏ္ဍကို နွို့ပါစွဲးကမ်း တဲမ်းသော့ꩻနွောင်ꩻဒျာႏ ရောမ်ဖြုဲင်ꩻဖုံႏသွူဩ။]] Welcome to '''Pa'O Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီခီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Pa'O. However, even experienced Wikipedians who don't know any Pa'O have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[ကေားသုင်ꩻသား:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[ကေားသုင်ꩻသား အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ:Welcome-Bot|အိုင်ကိုမ်]]) ၁၈:၃၅၊ ၂၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (+0630) 7nt3elkhwxt57r3l38lu7xcr8cwx61c ကေားသုင်ꩻသား အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ:Naslazhdenie 3 9650 33665 2026-06-27T19:06:52Z Welcome-Bot 210 Welcome! 33665 wikitext text/x-wiki == အဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယားယို ဟွုန်ဟဝ်သꩻရေꩻ ကျိုႏဆွုမ်ႏဒျာႏဩ Naslazhdenie ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအရန်း မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> ယံဟော်ꩻထွားရီးသွော့ [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီခီပီးဒီးယား]] '''[[Wikipedia:Five pillars|တဖူꩻရဲဉ်ႏငတ်ꩻစွိုး]]''' တာႏ ဖေႏကျံႏဉာဏ်ႏဒျာႏသွူ။ မိဉ်ႏမာꩻသွူအကောက် ဒင်ႏထွူမတ်ပုံတဉ်နဝ်ꩻ '''[[စွဲးကမ်းကို:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်]]''' တောမ်ႏ '''[[WP:FAQ|အဝ်ႏရီခွိုꩻဒါႏငဝ်းရီဖုံႏ]]'''နဝ်ꩻ အီႏထွာအီမွေး နာꩻအတာႏ အစွဲးအကမ်းနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻသီးဖုံႏယိုနဝ်ꩻ အအီႏခြုဲင်းနယ်ဖေႏ မွဉ်းဖျင်နယ်ꩻ၊ တဲမ်းပုင်ႏတဲမ်းနယ်ꩻ ဝီခီပီးဒီးယားကို တောမ်ႏ သေထွိုက်သေသင်ꩻ အခရာႏအလင်ဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ဖေႏကနွို့စွဲးကမ်းကိုနွောင်ꩻ ဝီခီပီးဒီးယားနဝ်ꩻ ဒါႏလဲပ်ခါꩻဗာႏ အနယ်ꩻပညာႏဖုံႏလဲ့ တလိုႏတဝ်းသွူ။ နွို့ခွုမ်မာꩻကို ''[[WP:BOLD|ရုဲင်းရုဲင်းသွော့]]''ဩ။ မိဉ်ႏထွူ ''သွုပ်သမ်ႏဟဝ်ဟဝ်ရိုꩻသာꩻသွော့ လိုꩻလင်အလောင်းဩ''။ ယိုနဝ်ꩻ ထွာဒျာႏ ''[[w:wiki|ဝီခီ]]''တဲင် ယိုꩻမွေးငါႏနဝ်ꩻသွူ။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''ထူႏစွဲးကမ်းကို'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * မိဉ်ႏအဝ်ႏလိုႏ အကူႏညီႏစွဲးကမ်းကိုနဝ်ꩻ နွို့ရီရောင် အိုင်ကိုမ်နွောင်ꩻဒျာႏ ပအိုဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယား [[ဝီခီပီးဒီးယား:Village pump|အိုင်ကိုမ်ခင်ႏလမ်းVillage pump]] ကို မွေးတဝ်းလဲ့ [[Facebook]] လောင်း ကအဝ်ႏဒါႏ [http://www.facebook.com/group/406204427603066?ref=share ပအိုဝ်ႏဝီခီစွုမ်ꩻစွိုꩻ] လိတ်မဲ့ငါကိုဖုံႏသွူ။ * အီႏထူႏသုင်ꩻစဗာႏဝီခီ နုဲင်းမုဲင်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ ထွားသွော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|မွဉ်းဖျင်နယ်ꩻ]] လိတ်မဲ့ငါကိုဩ။ * မိဉ်ႏမဲဉ်လွူꩻထွားစဲင်းထဲင်း မွဉ်းဖျင်ခရာႏအစဲင်းနဝ်ꩻ ဟော်ꩻထွားသွော့ [[Wikipedia:မွဉ်းဖျင်လိတ်မဲ့ငါဖုံႏ|လိတ်မဲ့ငါ]]ယိုဩ။ * ရီခရာႏမိဉ်ႏအဝ်ႏနဝ်ꩻ ရီနွောင်ꩻဒျာႏ [[WP:Q|ခင်ႏလမ်းယိုကို]]သွူ။ * နာꩻအနေႏ ဒေါ့ꩻရီအိုင်ကိုမ်သွုပ်နွောင်ꩻဒျာႏ [[WP:Administrators|ကေားရဲဉ်ꩻဖန်းဖြယ်သား(Admin)]]သီး တဖြာꩻဖြာꩻထျꩻ အိုင်ကိုမ်ချက်လိတ်မဲ့ငါကိုသွူ။ * ဒင်ႏသွင်ꩻသော့ꩻ ယူနီကိုဒ်ဖောင့် အယပ်ꩻခုဲင်ႏမိဉ်ႏအဝ်ႏနဝ်ꩻ ထွားသွော့ [https://unicodetoday.org/fonts/ ယိုကို]ဩ။ * အီႏသုင်ꩻဗာႏ ကီးဗိုတ်နုဲင်းမုဲင်ꩻ မိဉ်ႏသေတဝ်းနဝ်ꩻ ထွားသွော့ [https://unicodetoday.org/keyboards/ ယိုကို] ဩ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''ဟဝ်တောင်ꩻခရာႏ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * မိဉ်ႏမဲဉ်စံꩻထွားစိမ်ꩻနဝ်ꩻ ထူႏသုင်ꩻအီ [[Wikipedia:Sandbox|Sandboxလိတ်မဲ့ငါယို]]တဲင် မာꩻစံꩻနွောင်ꩻဒျာႏ မွဉ်းဖျင်လိတ်မဲ့ငါဖုံႏသွူ။ * မိဉ်ႏမဲဉ်တဲမ်းသော့ꩻစ ရောမ်ဖြုဲင်ꩻတသာတဗာႏနဝ်ꩻ ဟော်ꩻထွားသွော့ [[WP:YFA|နာꩻအရီးသွတ်ꩻရောမ်ဖြုဲင်ꩻ]] လိတ်မဲ့ငါယိုဩ။ * အီႏဖန်ဖေႏ ရောမ်ဖြုဲင်ꩻတသာအမိဉ်ꩻတာႏ အယပ်ꩻခုဲင်ႏမိဉ်ႏအဝ်ႏနဝ်ꩻ ဟော်ꩻထွားသွော့ [[Wikipedia:ရောမ်ဖြုဲင်ꩻကတူႏစဲဉ်ႏဖုံႏ|လိတ်မဲ့ငါယို]]ဩ။ * [[Help:ဒင်ႏထင်ႏပုင်ႏနယ်ꩻ]]ကိုနဝ်ꩻ အဝ်ႏအွဉ်ႏနယ်ခါꩻဖေႏ ဒင်ႏပုင်ႏနယ်ꩻ၊ ထူႏသုင်ꩻသော့ꩻနယ်ꩻ ဖုံႏသွူ။ * [[Wikipedia:ထူႏသုင်ꩻပုင်ႏမူဝါဒ|ထူႏသုင်ꩻပုင်ႏ မူဝါဒ]] ယိုနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယားကို ပုင်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻနဝ်ꩻ ဒင်ႏသော့ꩻ သင်ꩻနဲ့သင်ꩻတဝ်းနဲ့ ဖေႏကဆုင်ꩻဖျတ်နွောင်ꩻတာႏ အီႏထွာအီအစွဲးကမ်းနဝ်ꩻသွူ။ * အိုင်ကိုမ်ချက်လိတ်မဲ့ငါကိုနဝ်ꩻ နျꩻသော့ꩻသွူ &#126;&#126;&#126;&#126; တဲင် တဲမ်းမုဲင်ဖေႏသွော့ နာꩻမိဉ်ꩻဩ။ * နာꩻအကောက်တာႏ [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ဖုံႏလဲ့ ထူႏသုင်ꩻနွောင်ꩻဒျာႏသွူ။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်ꩻ]]ကိုနဝ်ꩻ စဲစ်ထွားနွောင်ꩻဒျာႏ လိတ်ဖြုံႏ၊ သတ်ပုံသတ်နယ်ꩻဖုံႏသွူ။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|အဝ်ႏဝီခီပီးဒီးယားယို ဟွုန်ဟဝ်သꩻရေꩻ ကျိုႏဆွုမ်ႏဒျာႏ ဗွေႏခွန်နာင်ꩻသီးသွူဩ။ နီဗွေႏသီး သꩻပါရာꩻ ကဏ္ဍကို နွို့ပါစွဲးကမ်း တဲမ်းသော့ꩻနွောင်ꩻဒျာႏ ရောမ်ဖြုဲင်ꩻဖုံႏသွူဩ။]] Welcome to '''Pa'O Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီခီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Pa'O. However, even experienced Wikipedians who don't know any Pa'O have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[ကေားသုင်ꩻသား:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[ကေားသုင်ꩻသား အိုင်ကိုမ်ဒေါ့ꩻရီ:Welcome-Bot|အိုင်ကိုမ်]]) ၀၁:၃၆၊ ၂၈ ဇွန် ၂၀၂၆ (+0630) 0cjkzcnuyb6nxkhk1xgoufsdsdys3s3 ဘဝလေ့စေး 0 9651 33668 2026-06-28T11:37:21Z KhunMyoe 34 ဖန်ဆင်ꩻလဲဉ်းလိတ်မဲ့ငါ တောမ်ႏ "တွိုႏလဲဉ်း[[ခမ်း]]သဲင်ꩻလာတဲင် ကျောင်ꩻတဲ့ ပေ့ꩻလဲဉ်းနဝ်ꩻမꩻ ဒုံခြင်ꩻခါႏ ကျောင်ꩻသားပေႏဖုံႏ ခွုမ်တွမ်ႏလူႏလေားတဲင် အွဉ်ႏစွꩻလွဝင်ꩻလေ့ဖုံႏ၊ ထွိုင်ႏထီႏလိ..." 33668 wikitext text/x-wiki တွိုႏလဲဉ်း[[ခမ်း]]သဲင်ꩻလာတဲင် ကျောင်ꩻတဲ့ ပေ့ꩻလဲဉ်းနဝ်ꩻမꩻ ဒုံခြင်ꩻခါႏ ကျောင်ꩻသားပေႏဖုံႏ ခွုမ်တွမ်ႏလူႏလေားတဲင် အွဉ်ႏစွꩻလွဝင်ꩻလေ့ဖုံႏ၊ ထွိုင်ႏထီႏလိုꩻပေႏဖုံႏ အွဉ်ႏစွꩻလေ့တွော့ꩻ သꩻကိုယူႏလꩻခန်း ထာꩻရာꩻတမျိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻသွူ။ အော်- ဘဝ၊ ဘဝ၊ နီလိုꩻသီးဘဝတဲ့ အဗိုန်နုဲင်း လိုꩻပေႏကအွဉ်ႏစွꩻလေ့ယိုသား အဝ်ႏအာတန်၊ တလီꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏမာꩻသန်တဲင် အလေ့ပေႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏကွီခန်း အလူႏတိက်ꩻတိက်ꩻ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ကကွီအတွိုင်ꩻ အဗွေႏပေႏနဝ်ꩻ တဖေႏတဝ်းသွူ။ ဝွေꩻတဖေႏတဝ်းလူႏနဝ်ꩻ အထာꩻရေႏရွယ်ႏအဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ? ငမ်းအလူႏထဲ့ထိုꩻဟောင်း? ငမ်းနွောင်ꩻတဝ်းတဲင် ယူႏဒျာႏမဲ့ꩻအလွေꩻအဝ်ႏဖွို့အဝ်ႏပွိုင်း သေင်ႏပင်ဝါႏပင်နုဲင်းနဝ်ꩻဟောင်း? စတဲင်စတဲင် ကွဲးယူႏကွဲးဆွာꩻ သွတ်ꩻဒါႏနေးဒွုမ်ထာꩻနဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏငမ်းအအဝ်ႏဖွို့ အဝ်ႏပွိုင်းထာꩻတဲ့ အွိုးအစသူꩻကာႏ တလိုႏအွဉ်ႏစွꩻတယ်ꩻတဝ်းနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏယူႏလꩻပါခန်း၊ တလီꩻမိဉ်ႏယေန်တဲ့ လေ့သမ်းတထင်ႏလꩻတဝ်းနေနေတဲင် အဗွေႏပေႏနဝ်ꩻ တွမ်ႏအဖြောင်း ဝျူႏထာꩻတဲင် ဟဲ့ꩻခန်းတလီꩻ "တဝျူႏတဝျူႏ"တန်သွူ။ အော်- လေ့ပေႏ၊ လေ့ပေႏ၊ ဝင်ꩻအွဉ်ႏစွꩻတကားမုဲင်ꩻတဲ့ ထင်ႏဗာႏတကားမုဲင်ꩻ၊ ကမ်းသꩻထင်ႏလꩻတဝ်းမွော့ဟွေး- ယူႏစွေးပါခန်းနုဲင်းနဝ်ꩻယင်၊ ကွပ်အထိင်ꩻအပါႏ အဝ်ႏသေꩻခါꩻတဲင် မိဉ်ကျောင်ႏတွိုင်ꩻကျောင်ႏမလꩻ၊ ကမ်းဒျာႏကွို့ꩻ ဝင်ꩻကအွဉ်ႏစွꩻလွုမ်ꩻကနေား။ မွေးဒျာႏရင်ꩻ၊ ဘဝဘဝတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ ကွပ်အရဲးအပါႏတဲင် ထင်ႏကီတယ်ꩻတယ်ꩻဒွုမ်တွော့ꩻ ပြေ့ꩻဗိမ်တငါထိုꩻစွဉ်ႏ ဘဝမျိုꩻ၊ ကားဝင်ꩻကအွဉ်ႏစွꩻနဝ်ꩻပေႏအတွိုင်ꩻတဲင် ထင်ႏထိုဗာႏခန်းဘဝမျိုꩻ၊ အဝ်ႏစွဉ်ႏအစွိုးစွိုး၊ အဒဝ်ႏဒဝ်ႏတန်နေနေသွူ။ ကွပ်အသောင်အရင်ꩻတဲင် ဘဝမိဉ်ႏထင်ႏထိုကီဗာႏ နုဲင်းပါꩻပေႏကအွဉ်ႏစါꩻဒါႏလေ့နဝ်ꩻတဲ့ တညမ်းငါႏတဝ်းဒွုမ်၊ ကွပ်အသောင်အရင်ꩻတဲင် တလီꩻယေန်တွော့ꩻ တွမ်ႏလေ့ပေႏ တထင်ႏတဝ်းတစိꩻစိꩻ မိဉ်ႏထွာနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဘဝယိုတဗာႏ ရငါႏလꩻခရာႏ လဲင်ꩻတအဝ်ႏဒွုမ်မွော့။ တလီꩻတဲ့ အဝ်ႏမာꩻဖေႏသေႏသေႏ တမွေးတဝ်းနဝ်ꩻတဲး အဝ်ႏသေနာႏဒျာႏ၊ အီႏယေန်စွဉ်ႏအခိင်ႏတွိုင်ꩻတဲ့ တမွေးတဝ်း၊ နဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏတွက်ထွားဒျာႏနေနေ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ လေ့ပေႏတဲ့ အုံနောင်လွဉ်ꩻ၊ အာႏကွိုꩻဒျာႏတလီꩻအလောင်းတဲင် ပေါႏတလီꩻမာꩻသွူနဝ်ꩻတဲး ဝွေꩻကွီဗာႏလူႏဒျာႏရင်ꩻရင်ꩻသွူ။ မွေးသွူ၊ ကွီတွိုင်ꩻ ဖေႏတဖေႏတဝ်းနဝ်ꩻ အထျꩻအဝ်ႏဒျာႏ အဗွေႏကခွုမ်လူႏလေားသား၊ အဗွေႏမိဉ်ႏတဖေႏတဝ်းတဲ့ ဝွေꩻတလꩻတဝ်းလူႏ၊ ပေါႏတလꩻတဝ်းလူႏတဲ့ သꩻမိဉ်ထင်ႏခန်းနုဲင်းမုဲင်ꩻထင်ႏတဲ့ တထင်ႏထိုနွောင်ꩻတဝ်း၊ အော်- လူႏသားဟွေး မိဉ်ႏတွိုႏအခိင်ႏနဝ်ꩻနဝ်ꩻ စိဉ်ꩻစာꩻရော့ꩻရော့ꩻသွော့၊ ဖေႏထွိုက် တဖေႏထွိုက်တဝ်းနဝ်ꩻ တွက်ချင်းရော့ꩻရော့ꩻမꩻ ထဲ့မဲဉ်ႏသွူ။ အယပ်ꩻအခုဲင်ႏအဝ်ႏတဲင် တွမ်ႏသောင်မွုန်းထာꩻဟုဲင်း၊ အယပ်ꩻဒျာႏ ကခွုမ်လူႏလေားသားလွုမ်ꩻ တကာႏတဝ်း၊ လေ့ပေႏကထင်ႏကီဗာႏသူꩻတဲ့ အဝ်ႏလွိုႏလွိုႏကာႏကာႏ ထင်ႏဗာႏတမွေးတဝ်း၊ အဝ်ႏအယပ်ꩻအခုဲင်ႏကို ထင်ႏလွဉ်နေနေ၊ ခြင်ꩻထာꩻ၊ သောင်ထာꩻနဝ်ꩻ ရင်းလိုꩻတွိုင်ꩻစွုမ်ႏဖြာꩻတဲင် အတဆန်ꩻငါႏတဝ်းသွူ။ အမျိုꩻတဒေါ့ꩻတဝ်းတဲ့ ယူႏဗာႏ၊ မိဉ်ႏအဝ်ႏပွိုင်းမွေးထာꩻဆူႏတရိုꩻတဝ်း၊ သေင်ႏပင်တရိုꩻတဝ်း၊ မွေးတဝ်းတဲ့ အွိုးတဖဲ့ꩻသားသူꩻ နာႏလိုႏတဝ်းတဲင် တွမ်ႏခွဉ်းတောင်ꩻ၊ တွမ်ႏတလေး မိဉ်ႏခꩻစိင်ႏစွော့ꩻနဝ်ꩻ လေ့သူꩻခံႏဗာႏအသဲ့၊ နဝ်ꩻစားတဲ့ ဝွေꩻသီးအယပ်ꩻအခုဲင်ႏနေနေ၊ အဗွေႏကထွာလူႏသားနဝ်ꩻ ဖြေꩻယင်းအသာတဲင် လေ့ကသဲ့ꩻထွူသားနဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻကဲးအီႏထွားချာဒွုမ်ဟောင်း? လေ့သား အယပ်ꩻအခုဲင်ႏနဝ်ꩻ တဒေါ့ꩻတဝ်းတဲ့ ကထွာဒါႏ ခွုမ်လူႏလေားသား အဝ်ႏသေလဲဉ်းဒျာႏရင်ꩻမတဝ်၊ ခွုမ်နွောင်ꩻပိဉ်လူႏလေားနဝ်ꩻ ထာꩻဆေ့ꩻပေႏ တမွေးတဝ်း၊ လေ့သား ဒေါ့ꩻနယ်အာခရာႏ တလိုႏတဝ်းဒွုမ်၊ ချင်းယူႏသော့ꩻဗော့ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏသေနွောင်ꩻလဲဉ်းသွူ။ လောကသင်္ခါႏရသားနုဲင်းနုဲင်းဝင်ꩻ လေ့တဲ့ အအီႏအဝ်ႏတသေႏသေႏ တမွေးတဝ်း၊ ကခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ အီႏခွုမ်ဗာႏစွဉ်ႏတသေႏတနားတဲ့ တမွေးတဝ်း၊ အခိင်ႏမိဉ်ႏလꩻ အခါႏမိဉ်ႏသင်ꩻ တနီꩻခါသူꩻ လေ့တဲ့ လေ့သားတဖူꩻ၊ လူႏလေားသားတဲ့ လူႏလေားသားတဖူꩻ အီႏလွေꩻချာဗာႏင်းဒျာႏ ပငါပရာꩻသွူ။ တဲမ်းလိတ်သားယိုနဝ်ꩻ လေ့တဲ့တမွေးတဝ်း၊ ကေားကခွုမ် လူႏလေားသားတဲ့ တမွေးတဝ်း၊ ကွဲႏတွော့ꩻ အုံအခါႏကို ကထွိုင်ႏတွက်ထွားနဝ်ꩻ အချင်ꩻချင်ꩻ အဝ်ႏလိုႏမာꩻဒျာႏ အခြေင်းအယန်ꩻစားမꩻ အီႏထဲ့မဲဉ်ႏ၊ လေ့တဲ့ သေဗော့ꩻ အကွီလူႏလွုမ်ꩻနဝ်ꩻ တထွာတဝ်း၊ ခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ သေဗော့ꩻအတဒူႏချာလွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အထုံꩻစံႏ မဲဉ်ႏတဝ်းနေနေသွူ။ ခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ "နီမွိုးစိုးဖါပန်ကာႏ ဝင်ꩻတဒူႏနုဲင်းယိုကွေႏကွေႏ၊ နီပေႏခါတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏနေနေ၊ နုဲင်းယိုနုဲင်းနဝ်ꩻ"စတဲင် တလိုႏတွိုင်ꩻသီတဝ်း ထာꩻပွိုင်းလဲင်ႏခါမꩻ အဆင်ႏအီႏပြေႏ၊ အခေတ်တွမ်ႏအခေတ်၊ အခေႏနေႏတွမ်ႏ အခေႏနေႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏပြောင်ꩻလုဲင်ႏလွေꩻလဲဉ်း စွုမ်ႏနီꩻစွုမ်ႏဟာသွူ။ ဥပမာႏ- လေားခေတ်တဲ့ [[လေား]]အလွောက်ꩻ ထာꩻမာꩻအဝ်ႏထွာ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ခေတ်ယိုခါနဝ်ꩻ ဝင်ꩻထွာလုဲင်ႏလဲဉ်း ကာꩻခေတ်တဲင် မိဉ်ႏယူႏနုဲင်းလူႏလေားသားကရိုꩻ "နီပေႏခါနဝ်ꩻ ဝင်ꩻသုံꩻနေးဒျာႏလေား၊ နီမွိုးဖါဖြားစိုးတဲ့ လေားဒျာႏနေနေ"နုဲင်းနဝ်ꩻ တလꩻတဝ်းကရိုꩻနဝ်ꩻ တဲမ်းလိတ်သားယို တရီတဝ်းဒွုမ်သွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ထာꩻရာꩻအမျိုꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း တွိုင်ꩻသီခွုမ်တိဉ်ႏ တလꩻတဝ်း၊ ပေါႏတအွဉ်ႏစွꩻတဝ်း အဝ်ႏသေဒျာႏ အတဒူႏချာလွုမ်ꩻနဝ်ꩻ မိဉ်ႏဒေါ့ꩻဗာႏ ငဝ်းပေါင်းကျမ်ꩻကျမ်ꩻတဲ့ လိုႏလွေꩻအုံဒျာႏ အွိုးဟံႏသွတ်ꩻသူꩻမꩻ၊ အခြေင်းအယန်ꩻ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏအခေႏနေႏ၊ အခိင်ႏခါႏအလောင်းနဝ်ꩻမꩻ ခွုမ်မာꩻဒေါ့ꩻဖြဝ်ႏလွေꩻဗာႏ အခေႏနေႏကဖေႏအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ထာꩻလိုပ်ꩻသားပိုကရိုꩻလဲ့ ခွုမ်သီနုဲင်းဗော့ꩻ အမွိုးဖါစိုး ကလိုပ်ꩻမာꩻအတွိုင်ꩻနတ်ꩻ အံႏမဒါႏ၊ [[ခေတ်]]ယိုခါ ထာꩻလိုပ်ꩻသားဖုံႏ အဝ်ႏသုံꩻဗာႏ ဟံႏဩဇာႏဖုံႏ ကဲဉ်းအာအာ၊ မိဉ်ႏရိုꩻမွိုင် "နီမွိုးစိုးဖါပန်သူꩻကာႏ သော့ꩻဗာႏဟံႏဩဇာႏ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ ဟွုန်ဖိုတဝ်း၊ နီပေႏခါတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏနေနေ"နုဲင်းနဝ်ꩻက တွမ်ႏခေတ်ယိုခါ ဝင်ꩻနာႏလꩻ [[တ]]လꩻတဝ်းနဝ်ꩻတဲ့ တဲမ်းလိတ်သား တရီတဝ်းဒွုမ်သွူ။ လူႏလေားသားတဲ့ ကလိုႏရာꩻ လူႏဆေ့ꩻအာနဝ်ꩻ အွဉ်ႏစွꩻဒါႏဒါႏသွော့၊ လေ့တဲ့ တလီꩻကပင်ႏအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ တလိုႏကျောင်ႏတမွိုꩻတမာꩻတဝ်း၊ ကလိုႏဒါႏလူႏ ပေါႏတဖေႏတဝ်းနဝ်ꩻ ကထွာလေ့တဲ့ မဲ့ꩻအထင်ႏဗာႏတယ်ꩻတဝ်း၊ မဲ့ꩻအအုဲင်ႏထင်ႏတယ်ꩻတဝ်း၊ မိဉ်ႏကျောင်ႏတမွိုꩻငါႏထာꩻ၊ မိဉ်ႏသေဒျာႏ အကွီလူႏလွုမ်ꩻတဲ့ မဲ့ꩻလွေꩻအဝ်ႏဖွို့ဒျာႏထာꩻနေနေသွူ။ တလီꩻပင်ႏတွိုင်ꩻ ထင်းတန်မွုန်းနမ်း၊ ခွုမ်လူႏလေားတဲ့ အွဉ်ႏမောႏအွဉ်ႏကျငါႏမွုန်းနမ်း၊ လိုꩻအခမ်း-ကရိုꩻနဝ်ꩻ အတညတဝ်း၊ လေ့တဲ့ အခိင်ႏအဝ်ႏတွင်ꩻ၊ အဝ်ႏမိဉ်ကျောင်ႏတွင်ꩻ ဖေႏကကျောင်ႏဗာႏ၊ လူႏလေားသားတဲ့ ကမိဉ်ခွုမ်ခိင်ႏ ဖေႏကခွုမ်ဗာႏနဝ်ꩻ ချင်းဒျာႏသွော့ဝင်ꩻ ပငါပရာꩻ၊ မိဉ်ႏအွဉ်ႏနယ်သက်သေႏတဲ့ အဝ်ႏအာတန်ဒျာႏ၊ ငမ်းငါႏရောမ်ဖြုဲင်ꩻဆွာꩻထိုꩻသွူ။ လေ့တဲ့ အဝ်ႏလိုႏဒျာႏပညာႏ၊ လူႏလေားသားတဲ့ ထိုꩻဒျာႏထာꩻဒါႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ လေ့နဝ်ꩻ ကမ်းဒျာႏလူႏလေားသားတွမ်ႏ တလီꩻကဖေႏအာႏအတွိုင်ꩻတဲင် အထျꩻသွတ်ꩻသွတ်ꩻ အဝ်ႏဒင်ႏဒျာႏ လူႏလေားသားလောင်း၊ တလီꩻလောင်း၊ ပါꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း ပေါႏမိဉ်ႏထွာစိင်ႏစွော့ꩻ လူႏလေားသားတဲ့ သေနာႏသွော့ ခေတ်အခေႏနေႏ၊ အခိင်ႏအခါႏ။ "ခွေကဒေါ့ꩻအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ မာꩻဟုဲင်း၊ ခွေကမာꩻအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ တွမ်ႏမာလွဉ်ꩻမွုန်း" ငဝ်းနဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ တွမ်ႏဒေါ့ꩻမွုန်းတဝ်းလာꩻလာꩻ၊ ပွိုးတမုဲင်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ အတထွာနွောင်ꩻတဝ်းက၊ အဆုဲင်ꩻသွတ်ꩻအနေႏ ခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ လိုႏလွောက်ꩻနာႏရီးရီး လူႏလေားသား[[စီꩻကန်ꩻ]]၊ လေ့တဲ့ လိုႏလွောက်ꩻနာႏလေ့စီꩻကန်ꩻနဝ်ꩻမꩻ အဆင်ႏအီႏပြေႏနွောင်ꩻသွူ။ ဘဝလေ့ပေႏ ထင်ႏထိုတရေꩻသွော့အကျောင်ꩻ-<ref>မျိုꩻစဲစ်ခွန်(နဝ်)</ref><ref>သထုံႏပေႏ</ref> g5rezrp2n32wtlyflqjef8wmeg3yzzm 33669 33668 2026-06-28T11:42:40Z KhunMyoe 34 33669 wikitext text/x-wiki တွိုႏလဲဉ်း[[ခမ်း]]သဲင်ꩻလာတဲင် ကျောင်ꩻတဲ့ ပေ့ꩻလဲဉ်းနဝ်ꩻမꩻ ဒုံခြင်ꩻခါႏ ကျောင်ꩻသားပေႏဖုံႏ ခွုမ်တွမ်ႏလူႏလေားတဲင် အွဉ်ႏစွꩻလွဝင်ꩻလေ့ဖုံႏ၊ ထွိုင်ႏထီႏလိုꩻပေႏဖုံႏ အွဉ်ႏစွꩻလေ့တွော့ꩻ သꩻကိုယူႏလꩻခန်း ထာꩻရာꩻတမျိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻသွူ။ အော်- ဘဝ၊ ဘဝ၊ နီလိုꩻသီးဘဝတဲ့ အဗိုန်နုဲင်း လိုꩻပေႏကအွဉ်ႏစွꩻလေ့ယိုသား အဝ်ႏအာတန်၊ တလီꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏမာꩻသန်တဲင် အလေ့ပေႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏကွီခန်း အလူႏတိက်ꩻတိက်ꩻ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ကကွီအတွိုင်ꩻ အဗွေႏပေႏနဝ်ꩻ တဖေႏတဝ်းသွူ။ ဝွေꩻတဖေႏတဝ်းလူႏနဝ်ꩻ အထာꩻရေႏရွယ်ႏအဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ? ငမ်းအလူႏထဲ့ထိုꩻဟောင်း? ငမ်းနွောင်ꩻတဝ်းတဲင် ယူႏဒျာႏမဲ့ꩻအလွေꩻအဝ်ႏဖွို့အဝ်ႏပွိုင်း သေင်ႏပင်ဝါႏပင်နုဲင်းနဝ်ꩻဟောင်း? စတဲင်စတဲင် ကွဲးယူႏကွဲးဆွာꩻ သွတ်ꩻဒါႏနေးဒွုမ်ထာꩻနဝ်ꩻသွူ။ မိဉ်ႏငမ်းအအဝ်ႏဖွို့ အဝ်ႏပွိုင်းထာꩻတဲ့ အွိုးအစသူꩻကာႏ တလိုႏအွဉ်ႏစွꩻတယ်ꩻတဝ်းနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏယူႏလꩻပါခန်း၊ တလီꩻမိဉ်ႏယေန်တဲ့ လေ့သမ်းတထင်ႏလꩻတဝ်းနေနေတဲင် အဗွေႏပေႏနဝ်ꩻ တွမ်ႏအဖြောင်း ဝျူႏထာꩻတဲင် ဟဲ့ꩻခန်းတလီꩻ "တဝျူႏတဝျူႏ"တန်သွူ။ အော်- လေ့ပေႏ၊ လေ့ပေႏ၊ ဝင်ꩻအွဉ်ႏစွꩻတကားမုဲင်ꩻတဲ့ ထင်ႏဗာႏတကားမုဲင်ꩻ၊ ကမ်းသꩻထင်ႏလꩻတဝ်းမွော့ဟွေး- ယူႏစွေးပါခန်းနုဲင်းနဝ်ꩻယင်၊ ကွပ်အထိင်ꩻအပါႏ အဝ်ႏသေꩻခါꩻတဲင် မိဉ်ကျောင်ႏတွိုင်ꩻကျောင်ႏမလꩻ၊ ကမ်းဒျာႏကွို့ꩻ ဝင်ꩻကအွဉ်ႏစွꩻလွုမ်ꩻကနေား။ မွေးဒျာႏရင်ꩻ၊ ဘဝဘဝတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ ကွပ်အရဲးအပါႏတဲင် ထင်ႏကီတယ်ꩻတယ်ꩻဒွုမ်တွော့ꩻ ပြေ့ꩻဗိမ်တငါထိုꩻစွဉ်ႏ ဘဝမျိုꩻ၊ ကားဝင်ꩻကအွဉ်ႏစွꩻနဝ်ꩻပေႏအတွိုင်ꩻတဲင် ထင်ႏထိုဗာႏခန်းဘဝမျိုꩻ၊ အဝ်ႏစွဉ်ႏအစွိုးစွိုး၊ အဒဝ်ႏဒဝ်ႏတန်နေနေသွူ။ ကွပ်အသောင်အရင်ꩻတဲင် ဘဝမိဉ်ႏထင်ႏထိုကီဗာႏ နုဲင်းပါꩻပေႏကအွဉ်ႏစါꩻဒါႏလေ့နဝ်ꩻတဲ့ တညမ်းငါႏတဝ်းဒွုမ်၊ ကွပ်အသောင်အရင်ꩻတဲင် တလီꩻယေန်တွော့ꩻ တွမ်ႏလေ့ပေႏ တထင်ႏတဝ်းတစိꩻစိꩻ မိဉ်ႏထွာနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဘဝယိုတဗာႏ ရငါႏလꩻခရာႏ လဲင်ꩻတအဝ်ႏဒွုမ်မွော့။ တလီꩻတဲ့ အဝ်ႏမာꩻဖေႏသေႏသေႏ တမွေးတဝ်းနဝ်ꩻတဲး အဝ်ႏသေနာႏဒျာႏ၊ အီႏယေန်စွဉ်ႏအခိင်ႏတွိုင်ꩻတဲ့ တမွေးတဝ်း၊ နဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏတွက်ထွားဒျာႏနေနေ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ လေ့ပေႏတဲ့ အုံနောင်လွဉ်ꩻ၊ အာႏကွိုꩻဒျာႏတလီꩻအလောင်းတဲင် ပေါႏတလီꩻမာꩻသွူနဝ်ꩻတဲး ဝွေꩻကွီဗာႏလူႏဒျာႏရင်ꩻရင်ꩻသွူ။ မွေးသွူ၊ ကွီတွိုင်ꩻ ဖေႏတဖေႏတဝ်းနဝ်ꩻ အထျꩻအဝ်ႏဒျာႏ အဗွေႏကခွုမ်လူႏလေားသား၊ အဗွေႏမိဉ်ႏတဖေႏတဝ်းတဲ့ ဝွေꩻတလꩻတဝ်းလူႏ၊ ပေါႏတလꩻတဝ်းလူႏတဲ့ သꩻမိဉ်ထင်ႏခန်းနုဲင်းမုဲင်ꩻထင်ႏတဲ့ တထင်ႏထိုနွောင်ꩻတဝ်း၊ အော်- လူႏသားဟွေး မိဉ်ႏတွိုႏအခိင်ႏနဝ်ꩻနဝ်ꩻ စိဉ်ꩻစာꩻရော့ꩻရော့ꩻသွော့၊ ဖေႏထွိုက် တဖေႏထွိုက်တဝ်းနဝ်ꩻ တွက်ချင်းရော့ꩻရော့ꩻမꩻ ထဲ့မဲဉ်ႏသွူ။ အယပ်ꩻအခုဲင်ႏအဝ်ႏတဲင် တွမ်ႏသောင်မွုန်းထာꩻဟုဲင်း၊ အယပ်ꩻဒျာႏ ကခွုမ်လူႏလေားသားလွုမ်ꩻ တကာႏတဝ်း၊ လေ့ပေႏကထင်ႏကီဗာႏသူꩻတဲ့ အဝ်ႏလွိုႏလွိုႏကာႏကာႏ ထင်ႏဗာႏတမွေးတဝ်း၊ အဝ်ႏအယပ်ꩻအခုဲင်ႏကို ထင်ႏလွဉ်နေနေ၊ ခြင်ꩻထာꩻ၊ သောင်ထာꩻနဝ်ꩻ ရင်းလိုꩻတွိုင်ꩻစွုမ်ႏဖြာꩻတဲင် အတဆန်ꩻငါႏတဝ်းသွူ။ အမျိုꩻတဒေါ့ꩻတဝ်းတဲ့ ယူႏဗာႏ၊ မိဉ်ႏအဝ်ႏပွိုင်းမွေးထာꩻဆူႏတရိုꩻတဝ်း၊ သေင်ႏပင်တရိုꩻတဝ်း၊ မွေးတဝ်းတဲ့ အွိုးတဖဲ့ꩻသားသူꩻ နာႏလိုႏတဝ်းတဲင် တွမ်ႏခွဉ်းတောင်ꩻ၊ တွမ်ႏတလေး မိဉ်ႏခꩻစိင်ႏစွော့ꩻနဝ်ꩻ လေ့သူꩻခံႏဗာႏအသဲ့၊ နဝ်ꩻစားတဲ့ ဝွေꩻသီးအယပ်ꩻအခုဲင်ႏနေနေ၊ အဗွေႏကထွာလူႏသားနဝ်ꩻ ဖြေꩻယင်းအသာတဲင် လေ့ကသဲ့ꩻထွူသားနဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻကဲးအီႏထွားချာဒွုမ်ဟောင်း? လေ့သား အယပ်ꩻအခုဲင်ႏနဝ်ꩻ တဒေါ့ꩻတဝ်းတဲ့ ကထွာဒါႏ ခွုမ်လူႏလေားသား အဝ်ႏသေလဲဉ်းဒျာႏရင်ꩻမတဝ်၊ ခွုမ်နွောင်ꩻပိဉ်လူႏလေားနဝ်ꩻ ထာꩻဆေ့ꩻပေႏ တမွေးတဝ်း၊ လေ့သား ဒေါ့ꩻနယ်အာခရာႏ တလိုႏတဝ်းဒွုမ်၊ ချင်းယူႏသော့ꩻဗော့ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏသေနွောင်ꩻလဲဉ်းသွူ။ [[လောက]]သင်္ခါႏရသားနုဲင်းနုဲင်းဝင်ꩻ လေ့တဲ့ အအီႏအဝ်ႏတသေႏသေႏ တမွေးတဝ်း၊ ကခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ အီႏခွုမ်ဗာႏစွဉ်ႏတသေႏတနားတဲ့ တမွေးတဝ်း၊ အခိင်ႏမိဉ်ႏလꩻ အခါႏမိဉ်ႏသင်ꩻ တနီꩻခါသူꩻ လေ့တဲ့ လေ့သားတဖူꩻ၊ လူႏလေားသားတဲ့ လူႏလေားသားတဖူꩻ အီႏလွေꩻချာဗာႏင်းဒျာႏ ပငါပရာꩻသွူ။ တဲမ်းလိတ်သားယိုနဝ်ꩻ လေ့တဲ့တမွေးတဝ်း၊ ကေားကခွုမ် လူႏလေားသားတဲ့ တမွေးတဝ်း၊ ကွဲႏတွော့ꩻ အုံအခါႏကို ကထွိုင်ႏတွက်ထွားနဝ်ꩻ အချင်ꩻချင်ꩻ အဝ်ႏလိုႏမာꩻဒျာႏ အခြေင်းအယန်ꩻစားမꩻ အီႏထဲ့မဲဉ်ႏ၊ လေ့တဲ့ သေဗော့ꩻ အကွီလူႏလွုမ်ꩻနဝ်ꩻ တထွာတဝ်း၊ ခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ သေဗော့ꩻအတဒူႏချာလွုမ်ꩻနဝ်ꩻ အထုံꩻစံႏ မဲဉ်ႏတဝ်းနေနေသွူ။ ခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ "နီမွိုးစိုးဖါပန်ကာႏ ဝင်ꩻတဒူႏနုဲင်းယိုကွေႏကွေႏ၊ နီပေႏခါတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏနေနေ၊ နုဲင်းယိုနုဲင်းနဝ်ꩻ"စတဲင် တလိုႏတွိုင်ꩻသီတဝ်း ထာꩻပွိုင်းလဲင်ႏခါမꩻ အဆင်ႏအီႏပြေႏ၊ အခေတ်တွမ်ႏအခေတ်၊ အခေႏနေႏတွမ်ႏ အခေႏနေႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏပြောင်ꩻလုဲင်ႏလွေꩻလဲဉ်း စွုမ်ႏနီꩻစွုမ်ႏဟာသွူ။ ဥပမာႏ- လေားခေတ်တဲ့ [[လေား]]အလွောက်ꩻ ထာꩻမာꩻအဝ်ႏထွာ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ခေတ်ယိုခါနဝ်ꩻ ဝင်ꩻထွာလုဲင်ႏလဲဉ်း ကာꩻခေတ်တဲင် မိဉ်ႏယူႏနုဲင်းလူႏလေားသားကရိုꩻ "နီပေႏခါနဝ်ꩻ ဝင်ꩻသုံꩻနေးဒျာႏလေား၊ နီမွိုးဖါဖြားစိုးတဲ့ လေားဒျာႏနေနေ"နုဲင်းနဝ်ꩻ တလꩻတဝ်းကရိုꩻနဝ်ꩻ တဲမ်းလိတ်သားယို တရီတဝ်းဒွုမ်သွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ထာꩻရာꩻအမျိုꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း တွိုင်ꩻသီခွုမ်တိဉ်ႏ တလꩻတဝ်း၊ ပေါႏတအွဉ်ႏစွꩻတဝ်း အဝ်ႏသေဒျာႏ အတဒူႏချာလွုမ်ꩻနဝ်ꩻ မိဉ်ႏဒေါ့ꩻဗာႏ ငဝ်းပေါင်းကျမ်ꩻကျမ်ꩻတဲ့ လိုႏလွေꩻအုံဒျာႏ အွိုးဟံႏသွတ်ꩻသူꩻမꩻ၊ အခြေင်းအယန်ꩻ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏအခေႏနေႏ၊ အခိင်ႏခါႏအလောင်းနဝ်ꩻမꩻ ခွုမ်မာꩻဒေါ့ꩻဖြဝ်ႏလွေꩻဗာႏ အခေႏနေႏကဖေႏအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ ထာꩻလိုပ်ꩻသားပိုကရိုꩻလဲ့ ခွုမ်သီနုဲင်းဗော့ꩻ အမွိုးဖါစိုး ကလိုပ်ꩻမာꩻအတွိုင်ꩻနတ်ꩻ အံႏမဒါႏ၊ [[ခေတ်]]ယိုခါ ထာꩻလိုပ်ꩻသားဖုံႏ အဝ်ႏသုံꩻဗာႏ ဟံႏဩဇာႏဖုံႏ ကဲဉ်းအာအာ၊ မိဉ်ႏရိုꩻမွိုင် "နီမွိုးစိုးဖါပန်သူꩻကာႏ သော့ꩻဗာႏဟံႏဩဇာႏ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ ဟွုန်ဖိုတဝ်း၊ နီပေႏခါတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻဒျာႏနေနေ"နုဲင်းနဝ်ꩻက တွမ်ႏခေတ်ယိုခါ ဝင်ꩻနာႏလꩻ [[တ]]လꩻတဝ်းနဝ်ꩻတဲ့ တဲမ်းလိတ်သား တရီတဝ်းဒွုမ်သွူ။ လူႏလေားသားတဲ့ ကလိုႏရာꩻ လူႏဆေ့ꩻအာနဝ်ꩻ အွဉ်ႏစွꩻဒါႏဒါႏသွော့၊ လေ့တဲ့ တလီꩻကပင်ႏအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ တလိုႏကျောင်ႏတမွိုꩻတမာꩻတဝ်း၊ ကလိုႏဒါႏလူႏ ပေါႏတဖေႏတဝ်းနဝ်ꩻ ကထွာလေ့တဲ့ မဲ့ꩻအထင်ႏဗာႏတယ်ꩻတဝ်း၊ မဲ့ꩻအအုဲင်ႏထင်ႏတယ်ꩻတဝ်း၊ မိဉ်ႏကျောင်ႏတမွိုꩻငါႏထာꩻ၊ မိဉ်ႏသေဒျာႏ အကွီလူႏလွုမ်ꩻတဲ့ မဲ့ꩻလွေꩻအဝ်ႏဖွို့ဒျာႏထာꩻနေနေသွူ။ တလီꩻပင်ႏတွိုင်ꩻ ထင်းတန်မွုန်းနမ်း၊ ခွုမ်လူႏလေားတဲ့ အွဉ်ႏမောႏအွဉ်ႏကျငါႏမွုန်းနမ်း၊ လိုꩻအခမ်း-ကရိုꩻနဝ်ꩻ အတညတဝ်း၊ လေ့တဲ့ အခိင်ႏအဝ်ႏတွင်ꩻ၊ အဝ်ႏမိဉ်ကျောင်ႏတွင်ꩻ ဖေႏကကျောင်ႏဗာႏ၊ လူႏလေားသားတဲ့ ကမိဉ်ခွုမ်ခိင်ႏ ဖေႏကခွုမ်ဗာႏနဝ်ꩻ ချင်းဒျာႏသွော့ဝင်ꩻ ပငါပရာꩻ၊ မိဉ်ႏအွဉ်ႏနယ်သက်သေႏတဲ့ အဝ်ႏအာတန်ဒျာႏ၊ ငမ်းငါႏရောမ်ဖြုဲင်ꩻဆွာꩻထိုꩻသွူ။ လေ့တဲ့ အဝ်ႏလိုႏဒျာႏပညာႏ၊ လူႏလေားသားတဲ့ ထိုꩻဒျာႏထာꩻဒါႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ လေ့နဝ်ꩻ ကမ်းဒျာႏလူႏလေားသားတွမ်ႏ တလီꩻကဖေႏအာႏအတွိုင်ꩻတဲင် အထျꩻသွတ်ꩻသွတ်ꩻ အဝ်ႏဒင်ႏဒျာႏ လူႏလေားသားလောင်း၊ တလီꩻလောင်း၊ ပါꩻမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း ပေါႏမိဉ်ႏထွာစိင်ႏစွော့ꩻ လူႏလေားသားတဲ့ သေနာႏသွော့ ခေတ်အခေႏနေႏ၊ အခိင်ႏအခါႏ။ "ခွေကဒေါ့ꩻအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ မာꩻဟုဲင်း၊ ခွေကမာꩻအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ တွမ်ႏမာလွဉ်ꩻမွုန်း" ငဝ်းနဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ တွမ်ႏဒေါ့ꩻမွုန်းတဝ်းလာꩻလာꩻ၊ ပွိုးတမုဲင်ꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ အတထွာနွောင်ꩻတဝ်းက၊ အဆုဲင်ꩻသွတ်ꩻအနေႏ ခွုမ်လူႏလေားသားတဲ့ လိုႏလွောက်ꩻနာႏရီးရီး လူႏလေားသား[[စီꩻကန်ꩻ]]၊ လေ့တဲ့ လိုႏလွောက်ꩻနာႏလေ့စီꩻကန်ꩻနဝ်ꩻမꩻ အဆင်ႏအီႏပြေႏနွောင်ꩻသွူ။ ဘဝလေ့ပေႏ ထင်ႏထိုတရေꩻသွော့အကျောင်ꩻ-<ref>မျိုꩻစဲစ်ခွန်(နဝ်)</ref><ref>သထုံႏပေႏ</ref> 5evtogp7nah5nbpxjtj7gqnrkaoik3n