བླ་བྲང་དགོན།

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="bo">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>bowiki</dbname>
    <base>https://bo.wikipedia.org/wiki/%E0%BD%82%E0%BD%99%E0%BD%BC%E0%BC%8B%E0%BD%84%E0%BD%BC%E0%BD%A6%E0%BC%8D</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">མི་ཌི་ཡ་།</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">དམིགས་བསལ།</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">སྤྱོད་མཁན།</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">སྤྱོད་མཁན་གྱི་ བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedia བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ཡིག་ཆ།</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ཡིག་ཆའི་ བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">མི་ཌི་ཡ་ཝི་ཀི།</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">མི་ཌི་ཡ་ཝི་ཀིའི་ བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">དཔེ་པང་།</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">དཔེ་པང་གི་ བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">རམ་འདེགས།</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">རམ་འདེགས་ཀྱི་ བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">རིགས་དབྱེ།</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">རིགས་དབྱེའི་ བགྲོ་གླེང་།</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>བླ་བྲང་དགོན།</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4102</id>
    <revision>
      <id>162893</id>
      <parentid>162885</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T08:32:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162893</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24171" sha1="grg9dfxfe6yll8d0ojolocb4z9tasnp" xml:space="preserve">{{Databox}}

བླ་བྲང་དགོན་པ་འམ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་[[ཀན་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ]]་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ནུབ་ཁུལ་དང་། བསང་ཆུའི་བྱང་ངོགས་སུ་ཆགས་ཡོད། སྤྱི་ལོ་༡༧༠༩ལོར་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོས་ཡུལ་ལྗོངས་མཛེས་པའི་ས་འདིར་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་གནང་ཞིང་། ལོ་ངོ་༢༨༠ལྷག་ཙམ་གྱི་རིང་བཟོ་བསྐྲུན་དང་རྒྱ་བསྐྱེད་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བཏབ་བས་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་དྲུག་དང་། ལྷ་ཁང་དང་ནས་ཆེན་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད།གྲྭ་ཤག་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་བསྟན་པའི་གནས་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་ཨ་མདོ་ཁུལ་དུ་“དབུས་གཙང་ཆོས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་གཉིས་པ་”ཞེས་པའི་མཚན་སྙན་གྱི་གྲགས་པ་འབར་ལ།དབུས་གཙང་གི་འབྲས་སྤུངས་དང་།སེ་ར།དགའ་ལྡན།བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དང་མཚོ་སྔོན་གྱི་སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་བཅས་རང་རྒྱལ་གྱི་བོད་བརྒྱུད་ནས་བསྟན་གྱི་དགེ་ལུགས་པའི་གདན་ས་ཆེན་པོ་དག་གི་ནང་དུ་གཏོགས་ཤིང་། དགོནཔའི་ནང་དུ་ཨེ་ཤ་ཡའི་རྒྱན་གཅིག་གུང་ཐང་མཆོད་རྟེན་བཞུགས་ཡོད། 

བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་མཚམ་སྙན་གྲགས་ཆེ་བ་ནི་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་དྲུག་སྟེ།  

༡ རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་དང་དཔལ་ལྡན་སྨད་རྒྱུད་གྲྭ་ཚང་།  

༢ དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་།  

༣ ཨེ་ཝ་ཆོས་འཁོར་གླིང་།  

༤ སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གསོ་རིགས་གཞན་ཕན་གླིང་།  

༥ ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་གསང་སྔགས་དར་རྒྱས་གླིང་།  

༦ རྒྱུད་སྟོང་གྲྭ་ཚང་གསང་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གླིང་བཅས་ཡིན། 

གྲྭ་ཚང་དེ་དག་གི་ནང་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་ནི་དགོན་པ་སྤྱིའི་ལྟེ་གནས་ཡིན་པས་འདུ་ཁང་སྔོན་མ་དང་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་། འདུ་ཁང་ཕྱི་མ་བཅས་གསུམ་གྱིས་གྲུབ་ཡོད་ཅིང་།ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་དུ་གྲྭ་བ་མི་གྲངས་༤༠༠༠མཉམ་དུ་ཚོགས་འཚོགས་ཐུབ། དགོན་ནང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བཞེངས་ལུགས་བོད་ལུགས་དང་། རྒྱ་ནག་གསེར་མཁར།རྒྱ་བོད་འདྲེས་མ་བཅས་ཡིན། རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་གིས་ལྟེ་བར་མཚོན་པའི་མཐའ་འཁོར་དུ་གཙུག་ལག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐར་མའི་འཁོར་གྱིས་ཟླ་བ་བརྒྱན་པའི་བརྗིག་ཆགས་ཉམས་འགྱུར་གྱི་ཚུལ་དུ་མཆིས།གཙུག་ལག་ཁང་ཡོད་ཚད་ཀྱི་བཟོ་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆས་རྡོ་དང་ཤིང་ངམ་ས་དང་ཤིང་རིགས་གཉིས་སུ་འདུས།འདུ་ཁང་དང་ལྷ་ཁང་གི་གྱང་ནི་སྔོན་མོ་རྡོ་ལས་གྲུབ་པ་དེ་འདྲེན་བྱེད་མིག་གི་དགའ་སྟོན་དུ་གྱུར་པས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་བཟོ་སྐྲུན་ལ་ཕྱི་ནས་ཤིང་མི་མཐོང་བ་དང་ནང་ནས་རྡོ་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་”ཡོད་པར་གྲགས།གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་སྟེང་ཕྱོགས་བཞི་ལ་སྤེན་བད་ཉིས་བརྩེགས་དང་སྤེན་རྒྱན་གྱི་གྱང་དམར་པོ་དེ་ནི་གཅིག་ནས་ཁང་བརྩེགས་ཀེར་ལྗིད་ཚད་ཡངས་སུ་འགྲོ་བ་དང་གཉིས་སུ་བརྗིད་ཆགས་ལྟ་ན་སྡུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་མཚར་མཚོན་ཡོད།བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ལ་དགོན་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་ཆོས་གསལ་པོ་ཡོད་པ་ནི་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་རྣམ་གྲངས་མང་ཞིང་ཉར་ཚགས་ཡག་པོ་བྱས་ཡོད་པ་དེ་ཡིན།ལྷག་པར་དུ་བསམ་ཡིད་ལས་འདས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན་དཀོན་པའི་རྟེན་ཁྱད་ཁར་ཅན་སྟེ།ཚོན་མདངས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐར་རྡོ་དང་བྱ་རྔ་མོང་གི་འགྱུར་རྡོ། བྱི་རུའི་སྡོང་པོ།བོད་ཡིག་གི་སའི་གོ་ལའི་དཔེ་དབྱིབས། བེེཊྰུཏརྱ་རྡོ་རྗེ་ལམ། མརྒད། པད་རག་སོགས་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པའི་མཆོད་རྟེན། རུས་རྒྱན། འབྲུག་གི་མགོ་རུས།

སྦྲུལ་དཀར་པོའི་རྭ།རྟ་མཆོག་གི་རྭ།གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་ཁྲབ་རྨོག་དང་རལ་གྲི་སོགས་དང་།འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་མནབས་བཟའ་དང་།མཆོད་ཆས།གསེར་ཞྭ།གོང་མས་གནང་བའི་གསེར་ཡིག་དང་གསེར་ཐམ།ཆོ་ལོ་སོགས་འདྲེན་བྱེད་ལམ་དུ་མི་ཤོང་བ་དེ་ཡིན།གཞན་ཡང་རྒྱ་གར་ནས་ཉོང་པའི་ཚོགས་ཁྲོ་ཆེན་མོ་སོགས་གནའ་རྫས་རྩ་ཆེ་བ་བགྲངས་ལས་འདས་པས་རང་རྒྱལ་གྱི་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་ནོར་བུའི་བང་མཛོད་ནང་གི་རྩ་ཆེའི་དངོས་རྫས་ཡིན།

བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ནི་བརྗིག་ཆགས་སྟོང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་དང་མཛེས་སྡུག་འབུམ་གྱི་ཚོན་རིས།བགྲང་ལས་འདས་པའི་ནོར་བུས་མཚན་སྙན་དགུང་དུ་གྲགས་པ་མ་ཟད།རྒྱལ་བའི་གསུང་གི་རྟེན་དང་རིག་གནས་དཔེ་མཛོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའང་རང་རྒྱལ་གྱི་དེ་མཚུངས་དགོན་སྡེ་གཞན་གྱིས་འགྲན་ཐབས་མེད་དོ།།
བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དགོན་པ་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྱི་བསང་ཆུ་རྫོང་དུ་ཆགས་ཡོད་པ་དང་། དེ་ནི་རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ས་མོ་གླང་སྤྱི་ལོ་༡༧༠༩ལོར་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་དབལ་ཤུལ་ངག་དབང་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་གིས་དགུང་ལོ་རེ་དྲུག་བཞེས་པའི་ཐོག་གསར་དུ་བཏབ།

བཏབ་སའི་གནས་ནི་དགེ་བཅུའི་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་ཚང་ཞིང་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་རྒྱལ་སྲིད་སྣ་བདུན་དང་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་སོགས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཛེས་པ། ཚད་མའི་སྐྱེས་བུ་དུ་མས་ལུང་བསྟན་མེ་ཏོག་དཀར་པོ་ཆར་དུ་བསྙིལ་བའི་སྙན་པ་མངོན་པར་མཐོ་བ། སྔར་ནས་རང་ཆས་སུ་གྲགས་པའི་མིང་ལ་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ཞེས་གྲགས་པའི་གནས་མཆོག་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

　　དགོན་པ་དེའི་ཕྱོགས་བཞི་རི་ཡི་འདབ་མས་བསྐོར་ཞིང་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་བསང་ཆུ་བསིལ་མ་གཡུ་འབྲུག་སྔོན་མོ་བཞིན་དུ་གནས་མཆོག་འདིར་བརྒྱུད་དེ་ཤར་བྱང་ཕྱོགས་ལ་དལ་མོར་འབབ་བཞིན་ཡོད། དེ་ཡང་བསང་ཆུ་ཞེས་ཐོགས་དོན་གནས་དེ་དང་མི་རིང་བའི་བསང་ཁོག་ཡུལ་ནས་བརྒྱུད་འོངས་པས་རེད། དགོན་པའི་མདུན་གྱི་རི་ངོས་ན་ལྗོན་ཤིང་གི་ཕྲེང་བ་ཚར་དུ་མངར་བ་མཆིས་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དེབ་ཐེར་ནང་དུ་མདུན་རི་ནགས་ཚལ་སྤུངས་འདྲ་ཞེས་ཀྱང་བྲིས་འདུག རྒྱབ་ཀྱི་རི་ལ་ནགས་མེད་ཀྱང་འཇམ་ཤིང་མཉེན་པའི་རྩྭ་སྔོན་པོས་ཁེབས་འདུག རི་བོ་དེའི་དབྱིབས་ལ་བཤད་ཚུལ་འདྲ་མིན་མང་ཡང་བོད་ཀྱི་དེབ་ཐེར་ནང་དུ་རྒྱབ་རི་གླང་ཆེན་ཉལ་འདྲ་ཞེས་བྲིས་འདུག མདུན་རིའི་ངོས་ཀྱི་ལྫོན་ཤིང་གི་གསེབ་ནས་བྱ་དང་བྱེའུས་སྐད་སྙན་བར་མེད་དུ་སྒྲོག་པ་དང་། ཞོགས་པའི་དྲི་བཞོན་གྱི་བུ་མོས་ལྗོན་ཤིང་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་མགུལ་ནས་འཁྱུད་དེ་འདབ་ཆགས་བྱ་ཡི་དབྱངས་སྙན་དང་བསྟུན་ནས་གར་སྟབས་ལིང་ལིང་བསྒྱུར་ཅིང་མཆིས་པས་ཡུལ་གྲུ་དེར་གནས་སྐོར་ལ་ཕེབས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་མགྲོན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་དབང་མེད་དུ་འཕྲོག་གོ

　　དགོན་པ་དེར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་（ཐོས་བསམ་གླིང་）དང་། རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་། དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་། སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་། ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་། རྒྱུད་སྟོད་པ་གྲྭ་ཚང་བཅས་གྲྭ་ཚང་དྲུག་ཡོད་ཅིང་། ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ངག་དབང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༧༡༠ལོར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཞེངས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༧༡༦ལོར་རྒྱུད་སྨད་པ་གྲྭ་ཚང་བཙུགས། འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༧༦༣ལོར་དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཙུགས་པ། སྤྱི་ལོ་༡༧༧༢ལོར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་ཇེ་རྒྱས་སུ་བཏང་། སྤྱི་ལོ་༡༧༨༤ལོར་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཙུགས། ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་ནི་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་སྐལ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་དབང་ཕྱུག་དཔལ་བཟང་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༨༧༩ལོར་གསར་དུ་བཙུགས། དེ་མིན་བླ་བྲང་དགོན་པར་ད་དུང་ལྷ་ཁང་མང་པོ་ཡོད་པ་དཔེར་ན། རྗེའི་ལྷ་ཁང་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ལྷ་ཁང་། བྱམས་ཁང་། ཇོ་ཁང་། གདུགས་དཀར་ལྷ་ཁང་། སྒྲོལ་མའི་ལྷ་ཁང་། སེང་གེ་ང་རོའི་ལྷ་ཁང་། འཇམ་དབྱངས་ཀུན་གཟིགས་ལྷ་ཁང་། ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་། མགོན་ཁང་། གཙང་ཁང་སོགས་ལྟ་བུ་དང་། དགེ་འདུན་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཤོང་བའི་ཚོམས་ཆེན་འདུ་ཁང་འགྲན་གྱིས་དོ་མེད་ཅིག་ཀྱང་ཡོད།

　　དགོན་དེའི་ནང་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་གྲངས་ལས་འདས་པ་ཡོད་ཅིང་། དགོན་དེའི་ རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་འདུ་ཁང་ནང་གི་གསེར་ཟངས་ལས་གྲུབ་པའི་སྟོན་པའི་སྐུ་བརྙན་ཇོ་བོ་ཤྰཀྱ་མུ་ནེ་དང་ཞལ་གྱི་དབྱིབས་ཤིན་ཏུ་ཆ་མཚུངས་པ་འདི་ནི་འཇམ་མགོན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ལྷ་སའི་ཇོ་བོ་རྣམ་གཉིས་གང་རིགས་ཀྱི་འདྲ་ཅོག་ཅིག་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་གདན་དྲངས་དགོས་ཞེས་སྐུལ་མ་གནང་བ་ལྟར་དཔོན་ཇུ་ནང་གིས་གཞུང་ལ་ཞུས་ནས་གདན་དྲངས་（ཇོ་བོ་དེའི་སྐུ་ཚད་ར་མོ་ཆེའི་ཇོ་བོར་ཆ་བཞག ཞལ་དཀྱིལ་ཕྱག་སྟབས་སོགས་ཤྰཀྱ་མུ་ནེར་ཆ་བཞག་ཡོད་པར་གསུངས་སོ་）དྲི་གཙང་ཁང་ནུབ་མའི་རྟེན་གཙོ་གསེར་ཟངས་ལས་བཞེངས་པའི་རྒྱལ་བ་བྱམས་པའི་སྐུ་བརྙན་བཟང་པོའི་བཞུགས་སྟངས་ཅན་ཉིས་ཐོག་དང་མཉམ་པ་ཡོད་པ་དང་། གཡས་གཡོན་དུ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། མར་མེ་མཛད། ཉེ་བའི་སྲས་བརྒྱད་དང་བཅས་པའི་སྨན་སྐུ་ཐོག་ཚད་དང་མཉམ་པ་འདི་དག་འཇམ་མགོན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེས་བཞེངས་ཤིང་གཟུངས་གཞུག་རབ་གནས་སོགས་བྱམས་ཆེན་དང་མཉམ་དུ་མཛད།

　　གཙང་ཁང་ཤར་གྱི་རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མའི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་བང་རིམ་མན་ཆད་དངུལ་དང་། བུམ་པ་ནས་ཉི་ཟླའི་བར་གསེར་བཟང་པོ་འབའ་ཞིག་ལས་བསྒྲུབས་པ་བཟོ་བཀོད་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་འདི་ཉིད་མིའི་དབང་མོ་རྣམ་རྒྱལ་སྒྲོལ་མས་བཞེངས། དེའི་གཡོན་གྱི་སྐྱོན་མགོན་མཆོག་གི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་དངུལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་འདི་ཉིད་ཕྱག་མཛོད་དར་ཧན་ཆོས་རྗེ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་ཀྱི་དུས་སུ་བླ་བྲང་ཆེན་མོ་ནས་བཞེངས་ཤིང་། སྐུ་གདུང་ཕྱག་མཉམ་བཞག་མཛད་པའི་མཐིལ་ན་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མས་དཔོན་ཇུ་ནང་ལ་གནང་བའི་ཚེམས་རིང་བསྲེལ་སྐྱ་ཁྲོམ་མེ་བ་ཤེལ་གྱི་ཁང་བཟང་གསེར་གྱི་རྒྱ་ཕིབས་དང་བཅས་པ་བཞུགས། དེའི་གཡོན་གྱི་དངུལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་འདི་ནི་གནའ་དུས་ཀུན་མཁྱེན་མཆོག་གི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ཡིན་ལ་ཕྱིས་སུ་སྐུ་གདུང་གོང་གསལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་དུ་གདན་དྲངས་ཤིང་ད་ལྟ་ཆོས་སྐུའི་རིང་བསྲེལ་གྱིས་བྱུར་བུར་བཀང་སྟེ་ཡོད་དོ།

　　གཞན་ཡང་ལྷ་ཁང་དང་གྲྭ་ཚང་ཁག་ཏུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཞུགས་ཡོད་པ་དང་། གསུང་རྟེན་གྱི་ཆ་ནས་སྡེ་དགེ་དང་། སྣར་ཐང་། ཅོ་ནེའི་དཔར་མ་བཅས་ཡིན་པའི་བཀའ་འགྱུར་དང་བསྟན་འགྱུར་ཡོད་པ་དང་། གསུང་རྩོམ་གྱི་ཆ་ནས་རྗེ་ཡབ་སྲས་གསུམ་གྱི་གསུང་འབུམ། ཀུན་མཁྱེན་རིམ་བྱོན་གྱི་གསུང་འབུམ་སོགས་མཐའ་ཡས་ཏེ་ཞིབ་པར་གཟིགས་འདོད་ན་བླ་བྲང་ན་བཞུགས་པའི་བཀའ་བསྟན་ཁག་གཅིག་གི་དཀར་ཆག་དང་། བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་གདན་རབས་ལྷའི་རྔ་ཆེན་དུ་ཞིབ་པར་གསལ།

　　བླ་བྲང་དགོན་བཏབ་ནས་ལོ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་གི་རིང་ལ་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་ལྡན་ཞིང་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ལ་མངའ་བརྙེས་པའི་མཁས་པ་སྐར་ཚོགས་ལྟར་གྲངས་མང་བ་དང་། སྒོས་སུ་འཇམ་དབྱངས་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་དང་གཉིས་པ། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ། ཞང་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ། ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། ངག་དབང་པཎྡི་ཏ་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན། གུང་ཐང་བློ་གྲོས། བླ་ཁོ་རིན་པོ་ཆེ། བྲག་དགོན་པ་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས། དཔའ་རིས་རབ་གསར་སོགས་མཁས་པའི་ཡང་རྩེར་གསོན་པ་མཁས་མང་རྒྱུ་སྐར་གྱི་ཁྲོད་དུ་ཉི་ཟླ་ལྟར་བྱོན།

== ཆོས་ལུགས། ==

[[Image:Labrang03.jpg|right|thumb|200px|]]
== ཟིན་ཐོ་འམ་དཔྱད་གཞི། ==
== དཔྱད་གཞིའི་དཀར་ཆག། ==
== ད་དུང་གཟིགས། ==

[[བོད་པའི་དགོན་སྡེའི་ཐོ།]]

== ཕྱི་ཕྱོགས་དྲ་མཐུད། ==

{{ཆ་མི་ཚང་བ}}

[[Category:བོད་པའི་དགོན་སྡེ།]]
[[Category:དགེ་ལུགས་པ།]]
[[Category:ནང་བསྟན།]]</text>
      <sha1>grg9dfxfe6yll8d0ojolocb4z9tasnp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162894</id>
      <parentid>162893</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T08:32:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162894</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24170" sha1="fc9wkxjo4bztbw1g11puhr6z9681l4v" xml:space="preserve">{{Databox}}
བླ་བྲང་དགོན་པ་འམ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་[[ཀན་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ]]་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ནུབ་ཁུལ་དང་། བསང་ཆུའི་བྱང་ངོགས་སུ་ཆགས་ཡོད། སྤྱི་ལོ་༡༧༠༩ལོར་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོས་ཡུལ་ལྗོངས་མཛེས་པའི་ས་འདིར་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་གནང་ཞིང་། ལོ་ངོ་༢༨༠ལྷག་ཙམ་གྱི་རིང་བཟོ་བསྐྲུན་དང་རྒྱ་བསྐྱེད་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བཏབ་བས་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་དྲུག་དང་། ལྷ་ཁང་དང་ནས་ཆེན་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད།གྲྭ་ཤག་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་བསྟན་པའི་གནས་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་ཨ་མདོ་ཁུལ་དུ་“དབུས་གཙང་ཆོས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་གཉིས་པ་”ཞེས་པའི་མཚན་སྙན་གྱི་གྲགས་པ་འབར་ལ།དབུས་གཙང་གི་འབྲས་སྤུངས་དང་།སེ་ར།དགའ་ལྡན།བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དང་མཚོ་སྔོན་གྱི་སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་བཅས་རང་རྒྱལ་གྱི་བོད་བརྒྱུད་ནས་བསྟན་གྱི་དགེ་ལུགས་པའི་གདན་ས་ཆེན་པོ་དག་གི་ནང་དུ་གཏོགས་ཤིང་། དགོནཔའི་ནང་དུ་ཨེ་ཤ་ཡའི་རྒྱན་གཅིག་གུང་ཐང་མཆོད་རྟེན་བཞུགས་ཡོད། 

བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་མཚམ་སྙན་གྲགས་ཆེ་བ་ནི་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་དྲུག་སྟེ།  

༡ རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་དང་དཔལ་ལྡན་སྨད་རྒྱུད་གྲྭ་ཚང་།  

༢ དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་།  

༣ ཨེ་ཝ་ཆོས་འཁོར་གླིང་།  

༤ སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གསོ་རིགས་གཞན་ཕན་གླིང་།  

༥ ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་གསང་སྔགས་དར་རྒྱས་གླིང་།  

༦ རྒྱུད་སྟོང་གྲྭ་ཚང་གསང་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གླིང་བཅས་ཡིན། 

གྲྭ་ཚང་དེ་དག་གི་ནང་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་ནི་དགོན་པ་སྤྱིའི་ལྟེ་གནས་ཡིན་པས་འདུ་ཁང་སྔོན་མ་དང་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་། འདུ་ཁང་ཕྱི་མ་བཅས་གསུམ་གྱིས་གྲུབ་ཡོད་ཅིང་།ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་དུ་གྲྭ་བ་མི་གྲངས་༤༠༠༠མཉམ་དུ་ཚོགས་འཚོགས་ཐུབ། དགོན་ནང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བཞེངས་ལུགས་བོད་ལུགས་དང་། རྒྱ་ནག་གསེར་མཁར།རྒྱ་བོད་འདྲེས་མ་བཅས་ཡིན། རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་གིས་ལྟེ་བར་མཚོན་པའི་མཐའ་འཁོར་དུ་གཙུག་ལག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐར་མའི་འཁོར་གྱིས་ཟླ་བ་བརྒྱན་པའི་བརྗིག་ཆགས་ཉམས་འགྱུར་གྱི་ཚུལ་དུ་མཆིས།གཙུག་ལག་ཁང་ཡོད་ཚད་ཀྱི་བཟོ་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆས་རྡོ་དང་ཤིང་ངམ་ས་དང་ཤིང་རིགས་གཉིས་སུ་འདུས།འདུ་ཁང་དང་ལྷ་ཁང་གི་གྱང་ནི་སྔོན་མོ་རྡོ་ལས་གྲུབ་པ་དེ་འདྲེན་བྱེད་མིག་གི་དགའ་སྟོན་དུ་གྱུར་པས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་བཟོ་སྐྲུན་ལ་ཕྱི་ནས་ཤིང་མི་མཐོང་བ་དང་ནང་ནས་རྡོ་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་”ཡོད་པར་གྲགས།གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་སྟེང་ཕྱོགས་བཞི་ལ་སྤེན་བད་ཉིས་བརྩེགས་དང་སྤེན་རྒྱན་གྱི་གྱང་དམར་པོ་དེ་ནི་གཅིག་ནས་ཁང་བརྩེགས་ཀེར་ལྗིད་ཚད་ཡངས་སུ་འགྲོ་བ་དང་གཉིས་སུ་བརྗིད་ཆགས་ལྟ་ན་སྡུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་མཚར་མཚོན་ཡོད།བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ལ་དགོན་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་ཆོས་གསལ་པོ་ཡོད་པ་ནི་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་རྣམ་གྲངས་མང་ཞིང་ཉར་ཚགས་ཡག་པོ་བྱས་ཡོད་པ་དེ་ཡིན།ལྷག་པར་དུ་བསམ་ཡིད་ལས་འདས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན་དཀོན་པའི་རྟེན་ཁྱད་ཁར་ཅན་སྟེ།ཚོན་མདངས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐར་རྡོ་དང་བྱ་རྔ་མོང་གི་འགྱུར་རྡོ། བྱི་རུའི་སྡོང་པོ།བོད་ཡིག་གི་སའི་གོ་ལའི་དཔེ་དབྱིབས། བེེཊྰུཏརྱ་རྡོ་རྗེ་ལམ། མརྒད། པད་རག་སོགས་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པའི་མཆོད་རྟེན། རུས་རྒྱན། འབྲུག་གི་མགོ་རུས།

སྦྲུལ་དཀར་པོའི་རྭ།རྟ་མཆོག་གི་རྭ།གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་ཁྲབ་རྨོག་དང་རལ་གྲི་སོགས་དང་།འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་མནབས་བཟའ་དང་།མཆོད་ཆས།གསེར་ཞྭ།གོང་མས་གནང་བའི་གསེར་ཡིག་དང་གསེར་ཐམ།ཆོ་ལོ་སོགས་འདྲེན་བྱེད་ལམ་དུ་མི་ཤོང་བ་དེ་ཡིན།གཞན་ཡང་རྒྱ་གར་ནས་ཉོང་པའི་ཚོགས་ཁྲོ་ཆེན་མོ་སོགས་གནའ་རྫས་རྩ་ཆེ་བ་བགྲངས་ལས་འདས་པས་རང་རྒྱལ་གྱི་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་ནོར་བུའི་བང་མཛོད་ནང་གི་རྩ་ཆེའི་དངོས་རྫས་ཡིན།

བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ནི་བརྗིག་ཆགས་སྟོང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་དང་མཛེས་སྡུག་འབུམ་གྱི་ཚོན་རིས།བགྲང་ལས་འདས་པའི་ནོར་བུས་མཚན་སྙན་དགུང་དུ་གྲགས་པ་མ་ཟད།རྒྱལ་བའི་གསུང་གི་རྟེན་དང་རིག་གནས་དཔེ་མཛོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའང་རང་རྒྱལ་གྱི་དེ་མཚུངས་དགོན་སྡེ་གཞན་གྱིས་འགྲན་ཐབས་མེད་དོ།།
བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དགོན་པ་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྱི་བསང་ཆུ་རྫོང་དུ་ཆགས་ཡོད་པ་དང་། དེ་ནི་རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ས་མོ་གླང་སྤྱི་ལོ་༡༧༠༩ལོར་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་དབལ་ཤུལ་ངག་དབང་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་གིས་དགུང་ལོ་རེ་དྲུག་བཞེས་པའི་ཐོག་གསར་དུ་བཏབ།

བཏབ་སའི་གནས་ནི་དགེ་བཅུའི་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་ཚང་ཞིང་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་རྒྱལ་སྲིད་སྣ་བདུན་དང་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་སོགས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཛེས་པ། ཚད་མའི་སྐྱེས་བུ་དུ་མས་ལུང་བསྟན་མེ་ཏོག་དཀར་པོ་ཆར་དུ་བསྙིལ་བའི་སྙན་པ་མངོན་པར་མཐོ་བ། སྔར་ནས་རང་ཆས་སུ་གྲགས་པའི་མིང་ལ་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ཞེས་གྲགས་པའི་གནས་མཆོག་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

　　དགོན་པ་དེའི་ཕྱོགས་བཞི་རི་ཡི་འདབ་མས་བསྐོར་ཞིང་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་བསང་ཆུ་བསིལ་མ་གཡུ་འབྲུག་སྔོན་མོ་བཞིན་དུ་གནས་མཆོག་འདིར་བརྒྱུད་དེ་ཤར་བྱང་ཕྱོགས་ལ་དལ་མོར་འབབ་བཞིན་ཡོད། དེ་ཡང་བསང་ཆུ་ཞེས་ཐོགས་དོན་གནས་དེ་དང་མི་རིང་བའི་བསང་ཁོག་ཡུལ་ནས་བརྒྱུད་འོངས་པས་རེད། དགོན་པའི་མདུན་གྱི་རི་ངོས་ན་ལྗོན་ཤིང་གི་ཕྲེང་བ་ཚར་དུ་མངར་བ་མཆིས་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དེབ་ཐེར་ནང་དུ་མདུན་རི་ནགས་ཚལ་སྤུངས་འདྲ་ཞེས་ཀྱང་བྲིས་འདུག རྒྱབ་ཀྱི་རི་ལ་ནགས་མེད་ཀྱང་འཇམ་ཤིང་མཉེན་པའི་རྩྭ་སྔོན་པོས་ཁེབས་འདུག རི་བོ་དེའི་དབྱིབས་ལ་བཤད་ཚུལ་འདྲ་མིན་མང་ཡང་བོད་ཀྱི་དེབ་ཐེར་ནང་དུ་རྒྱབ་རི་གླང་ཆེན་ཉལ་འདྲ་ཞེས་བྲིས་འདུག མདུན་རིའི་ངོས་ཀྱི་ལྫོན་ཤིང་གི་གསེབ་ནས་བྱ་དང་བྱེའུས་སྐད་སྙན་བར་མེད་དུ་སྒྲོག་པ་དང་། ཞོགས་པའི་དྲི་བཞོན་གྱི་བུ་མོས་ལྗོན་ཤིང་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་མགུལ་ནས་འཁྱུད་དེ་འདབ་ཆགས་བྱ་ཡི་དབྱངས་སྙན་དང་བསྟུན་ནས་གར་སྟབས་ལིང་ལིང་བསྒྱུར་ཅིང་མཆིས་པས་ཡུལ་གྲུ་དེར་གནས་སྐོར་ལ་ཕེབས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་མགྲོན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་དབང་མེད་དུ་འཕྲོག་གོ

　　དགོན་པ་དེར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་（ཐོས་བསམ་གླིང་）དང་། རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་། དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་། སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་། ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་། རྒྱུད་སྟོད་པ་གྲྭ་ཚང་བཅས་གྲྭ་ཚང་དྲུག་ཡོད་ཅིང་། ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ངག་དབང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༧༡༠ལོར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཞེངས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༧༡༦ལོར་རྒྱུད་སྨད་པ་གྲྭ་ཚང་བཙུགས། འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༧༦༣ལོར་དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཙུགས་པ། སྤྱི་ལོ་༡༧༧༢ལོར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་ཇེ་རྒྱས་སུ་བཏང་། སྤྱི་ལོ་༡༧༨༤ལོར་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཙུགས། ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་ནི་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་སྐལ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་དབང་ཕྱུག་དཔལ་བཟང་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༨༧༩ལོར་གསར་དུ་བཙུགས། དེ་མིན་བླ་བྲང་དགོན་པར་ད་དུང་ལྷ་ཁང་མང་པོ་ཡོད་པ་དཔེར་ན། རྗེའི་ལྷ་ཁང་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ལྷ་ཁང་། བྱམས་ཁང་། ཇོ་ཁང་། གདུགས་དཀར་ལྷ་ཁང་། སྒྲོལ་མའི་ལྷ་ཁང་། སེང་གེ་ང་རོའི་ལྷ་ཁང་། འཇམ་དབྱངས་ཀུན་གཟིགས་ལྷ་ཁང་། ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་། མགོན་ཁང་། གཙང་ཁང་སོགས་ལྟ་བུ་དང་། དགེ་འདུན་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཤོང་བའི་ཚོམས་ཆེན་འདུ་ཁང་འགྲན་གྱིས་དོ་མེད་ཅིག་ཀྱང་ཡོད།

　　དགོན་དེའི་ནང་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་གྲངས་ལས་འདས་པ་ཡོད་ཅིང་། དགོན་དེའི་ རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་འདུ་ཁང་ནང་གི་གསེར་ཟངས་ལས་གྲུབ་པའི་སྟོན་པའི་སྐུ་བརྙན་ཇོ་བོ་ཤྰཀྱ་མུ་ནེ་དང་ཞལ་གྱི་དབྱིབས་ཤིན་ཏུ་ཆ་མཚུངས་པ་འདི་ནི་འཇམ་མགོན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ལྷ་སའི་ཇོ་བོ་རྣམ་གཉིས་གང་རིགས་ཀྱི་འདྲ་ཅོག་ཅིག་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་གདན་དྲངས་དགོས་ཞེས་སྐུལ་མ་གནང་བ་ལྟར་དཔོན་ཇུ་ནང་གིས་གཞུང་ལ་ཞུས་ནས་གདན་དྲངས་（ཇོ་བོ་དེའི་སྐུ་ཚད་ར་མོ་ཆེའི་ཇོ་བོར་ཆ་བཞག ཞལ་དཀྱིལ་ཕྱག་སྟབས་སོགས་ཤྰཀྱ་མུ་ནེར་ཆ་བཞག་ཡོད་པར་གསུངས་སོ་）དྲི་གཙང་ཁང་ནུབ་མའི་རྟེན་གཙོ་གསེར་ཟངས་ལས་བཞེངས་པའི་རྒྱལ་བ་བྱམས་པའི་སྐུ་བརྙན་བཟང་པོའི་བཞུགས་སྟངས་ཅན་ཉིས་ཐོག་དང་མཉམ་པ་ཡོད་པ་དང་། གཡས་གཡོན་དུ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། མར་མེ་མཛད། ཉེ་བའི་སྲས་བརྒྱད་དང་བཅས་པའི་སྨན་སྐུ་ཐོག་ཚད་དང་མཉམ་པ་འདི་དག་འཇམ་མགོན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེས་བཞེངས་ཤིང་གཟུངས་གཞུག་རབ་གནས་སོགས་བྱམས་ཆེན་དང་མཉམ་དུ་མཛད།

　　གཙང་ཁང་ཤར་གྱི་རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མའི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་བང་རིམ་མན་ཆད་དངུལ་དང་། བུམ་པ་ནས་ཉི་ཟླའི་བར་གསེར་བཟང་པོ་འབའ་ཞིག་ལས་བསྒྲུབས་པ་བཟོ་བཀོད་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་འདི་ཉིད་མིའི་དབང་མོ་རྣམ་རྒྱལ་སྒྲོལ་མས་བཞེངས། དེའི་གཡོན་གྱི་སྐྱོན་མགོན་མཆོག་གི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་དངུལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་འདི་ཉིད་ཕྱག་མཛོད་དར་ཧན་ཆོས་རྗེ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་ཀྱི་དུས་སུ་བླ་བྲང་ཆེན་མོ་ནས་བཞེངས་ཤིང་། སྐུ་གདུང་ཕྱག་མཉམ་བཞག་མཛད་པའི་མཐིལ་ན་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མས་དཔོན་ཇུ་ནང་ལ་གནང་བའི་ཚེམས་རིང་བསྲེལ་སྐྱ་ཁྲོམ་མེ་བ་ཤེལ་གྱི་ཁང་བཟང་གསེར་གྱི་རྒྱ་ཕིབས་དང་བཅས་པ་བཞུགས། དེའི་གཡོན་གྱི་དངུལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་འདི་ནི་གནའ་དུས་ཀུན་མཁྱེན་མཆོག་གི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ཡིན་ལ་ཕྱིས་སུ་སྐུ་གདུང་གོང་གསལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་དུ་གདན་དྲངས་ཤིང་ད་ལྟ་ཆོས་སྐུའི་རིང་བསྲེལ་གྱིས་བྱུར་བུར་བཀང་སྟེ་ཡོད་དོ།

　　གཞན་ཡང་ལྷ་ཁང་དང་གྲྭ་ཚང་ཁག་ཏུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཞུགས་ཡོད་པ་དང་། གསུང་རྟེན་གྱི་ཆ་ནས་སྡེ་དགེ་དང་། སྣར་ཐང་། ཅོ་ནེའི་དཔར་མ་བཅས་ཡིན་པའི་བཀའ་འགྱུར་དང་བསྟན་འགྱུར་ཡོད་པ་དང་། གསུང་རྩོམ་གྱི་ཆ་ནས་རྗེ་ཡབ་སྲས་གསུམ་གྱི་གསུང་འབུམ། ཀུན་མཁྱེན་རིམ་བྱོན་གྱི་གསུང་འབུམ་སོགས་མཐའ་ཡས་ཏེ་ཞིབ་པར་གཟིགས་འདོད་ན་བླ་བྲང་ན་བཞུགས་པའི་བཀའ་བསྟན་ཁག་གཅིག་གི་དཀར་ཆག་དང་། བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་གདན་རབས་ལྷའི་རྔ་ཆེན་དུ་ཞིབ་པར་གསལ།

　　བླ་བྲང་དགོན་བཏབ་ནས་ལོ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་གི་རིང་ལ་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་ལྡན་ཞིང་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ལ་མངའ་བརྙེས་པའི་མཁས་པ་སྐར་ཚོགས་ལྟར་གྲངས་མང་བ་དང་། སྒོས་སུ་འཇམ་དབྱངས་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་དང་གཉིས་པ། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ། ཞང་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ། ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། ངག་དབང་པཎྡི་ཏ་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན། གུང་ཐང་བློ་གྲོས། བླ་ཁོ་རིན་པོ་ཆེ། བྲག་དགོན་པ་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས། དཔའ་རིས་རབ་གསར་སོགས་མཁས་པའི་ཡང་རྩེར་གསོན་པ་མཁས་མང་རྒྱུ་སྐར་གྱི་ཁྲོད་དུ་ཉི་ཟླ་ལྟར་བྱོན།

== ཆོས་ལུགས། ==

[[Image:Labrang03.jpg|right|thumb|200px|]]
== ཟིན་ཐོ་འམ་དཔྱད་གཞི། ==
== དཔྱད་གཞིའི་དཀར་ཆག། ==
== ད་དུང་གཟིགས། ==

[[བོད་པའི་དགོན་སྡེའི་ཐོ།]]

== ཕྱི་ཕྱོགས་དྲ་མཐུད། ==

{{ཆ་མི་ཚང་བ}}

[[Category:བོད་པའི་དགོན་སྡེ།]]
[[Category:དགེ་ལུགས་པ།]]
[[Category:ནང་བསྟན།]]</text>
      <sha1>fc9wkxjo4bztbw1g11puhr6z9681l4v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162895</id>
      <parentid>162894</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T08:35:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162895</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24182" sha1="mvp3c1c5slk3wtbzyj7b0rxguoh6lwr" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''བླ་བྲང་དགོན་པ་འམ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ'''་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་[[ཀན་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ]]་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ནུབ་ཁུལ་དང་། བསང་ཆུའི་བྱང་ངོགས་སུ་ཆགས་ཡོད། སྤྱི་ལོ་༡༧༠༩ལོར་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོས་ཡུལ་ལྗོངས་མཛེས་པའི་ས་འདིར་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་གནང་ཞིང་། ལོ་ངོ་༢༨༠ལྷག་ཙམ་གྱི་རིང་བཟོ་བསྐྲུན་དང་རྒྱ་བསྐྱེད་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བཏབ་བས་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་དྲུག་དང་། ལྷ་ཁང་དང་ནས་ཆེན་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད།གྲྭ་ཤག་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་བསྟན་པའི་གནས་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་ཨ་མདོ་ཁུལ་དུ་“དབུས་གཙང་ཆོས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་གཉིས་པ་”ཞེས་པའི་མཚན་སྙན་གྱི་གྲགས་པ་འབར་ལ།དབུས་གཙང་གི་འབྲས་སྤུངས་དང་།སེ་ར།དགའ་ལྡན།བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་དང་མཚོ་སྔོན་གྱི་སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་བཅས་རང་རྒྱལ་གྱི་བོད་བརྒྱུད་ནས་བསྟན་གྱི་དགེ་ལུགས་པའི་གདན་ས་ཆེན་པོ་དག་གི་ནང་དུ་གཏོགས་ཤིང་། དགོནཔའི་ནང་དུ་ཨེ་ཤ་ཡའི་རྒྱན་གཅིག་གུང་ཐང་མཆོད་རྟེན་བཞུགས་ཡོད། 

བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་མཚམ་སྙན་གྲགས་ཆེ་བ་ནི་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་དྲུག་སྟེ།  
* ༡ རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་དང་དཔལ་ལྡན་སྨད་རྒྱུད་གྲྭ་ཚང་།  
* ༢ དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་།  
* ༣ ཨེ་ཝ་ཆོས་འཁོར་གླིང་།  
* ༤ སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གསོ་རིགས་གཞན་ཕན་གླིང་།  
* ༥ ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་གསང་སྔགས་དར་རྒྱས་གླིང་།  
* ༦ རྒྱུད་སྟོང་གྲྭ་ཚང་གསང་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གླིང་བཅས་ཡིན། 

གྲྭ་ཚང་དེ་དག་གི་ནང་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་ནི་དགོན་པ་སྤྱིའི་ལྟེ་གནས་ཡིན་པས་འདུ་ཁང་སྔོན་མ་དང་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་། འདུ་ཁང་ཕྱི་མ་བཅས་གསུམ་གྱིས་གྲུབ་ཡོད་ཅིང་།ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་དུ་གྲྭ་བ་མི་གྲངས་༤༠༠༠མཉམ་དུ་ཚོགས་འཚོགས་ཐུབ། དགོན་ནང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བཞེངས་ལུགས་བོད་ལུགས་དང་། རྒྱ་ནག་གསེར་མཁར།རྒྱ་བོད་འདྲེས་མ་བཅས་ཡིན། རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་གིས་ལྟེ་བར་མཚོན་པའི་མཐའ་འཁོར་དུ་གཙུག་ལག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐར་མའི་འཁོར་གྱིས་ཟླ་བ་བརྒྱན་པའི་བརྗིག་ཆགས་ཉམས་འགྱུར་གྱི་ཚུལ་དུ་མཆིས།གཙུག་ལག་ཁང་ཡོད་ཚད་ཀྱི་བཟོ་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆས་རྡོ་དང་ཤིང་ངམ་ས་དང་ཤིང་རིགས་གཉིས་སུ་འདུས།འདུ་ཁང་དང་ལྷ་ཁང་གི་གྱང་ནི་སྔོན་མོ་རྡོ་ལས་གྲུབ་པ་དེ་འདྲེན་བྱེད་མིག་གི་དགའ་སྟོན་དུ་གྱུར་པས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་བཟོ་སྐྲུན་ལ་ཕྱི་ནས་ཤིང་མི་མཐོང་བ་དང་ནང་ནས་རྡོ་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་”ཡོད་པར་གྲགས།གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་སྟེང་ཕྱོགས་བཞི་ལ་སྤེན་བད་ཉིས་བརྩེགས་དང་སྤེན་རྒྱན་གྱི་གྱང་དམར་པོ་དེ་ནི་གཅིག་ནས་ཁང་བརྩེགས་ཀེར་ལྗིད་ཚད་ཡངས་སུ་འགྲོ་བ་དང་གཉིས་སུ་བརྗིད་ཆགས་ལྟ་ན་སྡུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་མཚར་མཚོན་ཡོད།བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ལ་དགོན་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་ཆོས་གསལ་པོ་ཡོད་པ་ནི་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་རྣམ་གྲངས་མང་ཞིང་ཉར་ཚགས་ཡག་པོ་བྱས་ཡོད་པ་དེ་ཡིན།ལྷག་པར་དུ་བསམ་ཡིད་ལས་འདས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན་དཀོན་པའི་རྟེན་ཁྱད་ཁར་ཅན་སྟེ།ཚོན་མདངས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐར་རྡོ་དང་བྱ་རྔ་མོང་གི་འགྱུར་རྡོ། བྱི་རུའི་སྡོང་པོ།བོད་ཡིག་གི་སའི་གོ་ལའི་དཔེ་དབྱིབས། བེེཊྰུཏརྱ་རྡོ་རྗེ་ལམ། མརྒད། པད་རག་སོགས་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པའི་མཆོད་རྟེན། རུས་རྒྱན། འབྲུག་གི་མགོ་རུས།

སྦྲུལ་དཀར་པོའི་རྭ།རྟ་མཆོག་གི་རྭ།གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་ཁྲབ་རྨོག་དང་རལ་གྲི་སོགས་དང་།འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་མནབས་བཟའ་དང་།མཆོད་ཆས།གསེར་ཞྭ།གོང་མས་གནང་བའི་གསེར་ཡིག་དང་གསེར་ཐམ།ཆོ་ལོ་སོགས་འདྲེན་བྱེད་ལམ་དུ་མི་ཤོང་བ་དེ་ཡིན།གཞན་ཡང་རྒྱ་གར་ནས་ཉོང་པའི་ཚོགས་ཁྲོ་ཆེན་མོ་སོགས་གནའ་རྫས་རྩ་ཆེ་བ་བགྲངས་ལས་འདས་པས་རང་རྒྱལ་གྱི་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་ནོར་བུའི་བང་མཛོད་ནང་གི་རྩ་ཆེའི་དངོས་རྫས་ཡིན།

བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ནི་བརྗིག་ཆགས་སྟོང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་དང་མཛེས་སྡུག་འབུམ་གྱི་ཚོན་རིས།བགྲང་ལས་འདས་པའི་ནོར་བུས་མཚན་སྙན་དགུང་དུ་གྲགས་པ་མ་ཟད།རྒྱལ་བའི་གསུང་གི་རྟེན་དང་རིག་གནས་དཔེ་མཛོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའང་རང་རྒྱལ་གྱི་དེ་མཚུངས་དགོན་སྡེ་གཞན་གྱིས་འགྲན་ཐབས་མེད་དོ།།
བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དགོན་པ་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྱི་བསང་ཆུ་རྫོང་དུ་ཆགས་ཡོད་པ་དང་། དེ་ནི་རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ས་མོ་གླང་སྤྱི་ལོ་༡༧༠༩ལོར་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་དབལ་ཤུལ་ངག་དབང་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་གིས་དགུང་ལོ་རེ་དྲུག་བཞེས་པའི་ཐོག་གསར་དུ་བཏབ།

བཏབ་སའི་གནས་ནི་དགེ་བཅུའི་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་ཚང་ཞིང་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་རྒྱལ་སྲིད་སྣ་བདུན་དང་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་སོགས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཛེས་པ། ཚད་མའི་སྐྱེས་བུ་དུ་མས་ལུང་བསྟན་མེ་ཏོག་དཀར་པོ་ཆར་དུ་བསྙིལ་བའི་སྙན་པ་མངོན་པར་མཐོ་བ། སྔར་ནས་རང་ཆས་སུ་གྲགས་པའི་མིང་ལ་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ཞེས་གྲགས་པའི་གནས་མཆོག་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

　　དགོན་པ་དེའི་ཕྱོགས་བཞི་རི་ཡི་འདབ་མས་བསྐོར་ཞིང་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་བསང་ཆུ་བསིལ་མ་གཡུ་འབྲུག་སྔོན་མོ་བཞིན་དུ་གནས་མཆོག་འདིར་བརྒྱུད་དེ་ཤར་བྱང་ཕྱོགས་ལ་དལ་མོར་འབབ་བཞིན་ཡོད། དེ་ཡང་བསང་ཆུ་ཞེས་ཐོགས་དོན་གནས་དེ་དང་མི་རིང་བའི་བསང་ཁོག་ཡུལ་ནས་བརྒྱུད་འོངས་པས་རེད། དགོན་པའི་མདུན་གྱི་རི་ངོས་ན་ལྗོན་ཤིང་གི་ཕྲེང་བ་ཚར་དུ་མངར་བ་མཆིས་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དེབ་ཐེར་ནང་དུ་མདུན་རི་ནགས་ཚལ་སྤུངས་འདྲ་ཞེས་ཀྱང་བྲིས་འདུག རྒྱབ་ཀྱི་རི་ལ་ནགས་མེད་ཀྱང་འཇམ་ཤིང་མཉེན་པའི་རྩྭ་སྔོན་པོས་ཁེབས་འདུག རི་བོ་དེའི་དབྱིབས་ལ་བཤད་ཚུལ་འདྲ་མིན་མང་ཡང་བོད་ཀྱི་དེབ་ཐེར་ནང་དུ་རྒྱབ་རི་གླང་ཆེན་ཉལ་འདྲ་ཞེས་བྲིས་འདུག མདུན་རིའི་ངོས་ཀྱི་ལྫོན་ཤིང་གི་གསེབ་ནས་བྱ་དང་བྱེའུས་སྐད་སྙན་བར་མེད་དུ་སྒྲོག་པ་དང་། ཞོགས་པའི་དྲི་བཞོན་གྱི་བུ་མོས་ལྗོན་ཤིང་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་མགུལ་ནས་འཁྱུད་དེ་འདབ་ཆགས་བྱ་ཡི་དབྱངས་སྙན་དང་བསྟུན་ནས་གར་སྟབས་ལིང་ལིང་བསྒྱུར་ཅིང་མཆིས་པས་ཡུལ་གྲུ་དེར་གནས་སྐོར་ལ་ཕེབས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་མགྲོན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་དབང་མེད་དུ་འཕྲོག་གོ

　　དགོན་པ་དེར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་（ཐོས་བསམ་གླིང་）དང་། རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་། དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་། སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་། ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་། རྒྱུད་སྟོད་པ་གྲྭ་ཚང་བཅས་གྲྭ་ཚང་དྲུག་ཡོད་ཅིང་། ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ངག་དབང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༧༡༠ལོར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཞེངས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༧༡༦ལོར་རྒྱུད་སྨད་པ་གྲྭ་ཚང་བཙུགས། འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༧༦༣ལོར་དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཙུགས་པ། སྤྱི་ལོ་༡༧༧༢ལོར་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་ཇེ་རྒྱས་སུ་བཏང་། སྤྱི་ལོ་༡༧༨༤ལོར་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གསར་དུ་བཙུགས། ཀྱེེ་རྡོར་གྲྭ་ཚང་ནི་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་སྐལ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་དབང་ཕྱུག་དཔལ་བཟང་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༨༧༩ལོར་གསར་དུ་བཙུགས། དེ་མིན་བླ་བྲང་དགོན་པར་ད་དུང་ལྷ་ཁང་མང་པོ་ཡོད་པ་དཔེར་ན། རྗེའི་ལྷ་ཁང་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ལྷ་ཁང་། བྱམས་ཁང་། ཇོ་ཁང་། གདུགས་དཀར་ལྷ་ཁང་། སྒྲོལ་མའི་ལྷ་ཁང་། སེང་གེ་ང་རོའི་ལྷ་ཁང་། འཇམ་དབྱངས་ཀུན་གཟིགས་ལྷ་ཁང་། ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་། མགོན་ཁང་། གཙང་ཁང་སོགས་ལྟ་བུ་དང་། དགེ་འདུན་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཤོང་བའི་ཚོམས་ཆེན་འདུ་ཁང་འགྲན་གྱིས་དོ་མེད་ཅིག་ཀྱང་ཡོད།

　　དགོན་དེའི་ནང་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་གྲངས་ལས་འདས་པ་ཡོད་ཅིང་། དགོན་དེའི་ རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་འདུ་ཁང་ནང་གི་གསེར་ཟངས་ལས་གྲུབ་པའི་སྟོན་པའི་སྐུ་བརྙན་ཇོ་བོ་ཤྰཀྱ་མུ་ནེ་དང་ཞལ་གྱི་དབྱིབས་ཤིན་ཏུ་ཆ་མཚུངས་པ་འདི་ནི་འཇམ་མགོན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ལྷ་སའི་ཇོ་བོ་རྣམ་གཉིས་གང་རིགས་ཀྱི་འདྲ་ཅོག་ཅིག་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་གདན་དྲངས་དགོས་ཞེས་སྐུལ་མ་གནང་བ་ལྟར་དཔོན་ཇུ་ནང་གིས་གཞུང་ལ་ཞུས་ནས་གདན་དྲངས་（ཇོ་བོ་དེའི་སྐུ་ཚད་ར་མོ་ཆེའི་ཇོ་བོར་ཆ་བཞག ཞལ་དཀྱིལ་ཕྱག་སྟབས་སོགས་ཤྰཀྱ་མུ་ནེར་ཆ་བཞག་ཡོད་པར་གསུངས་སོ་）དྲི་གཙང་ཁང་ནུབ་མའི་རྟེན་གཙོ་གསེར་ཟངས་ལས་བཞེངས་པའི་རྒྱལ་བ་བྱམས་པའི་སྐུ་བརྙན་བཟང་པོའི་བཞུགས་སྟངས་ཅན་ཉིས་ཐོག་དང་མཉམ་པ་ཡོད་པ་དང་། གཡས་གཡོན་དུ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། མར་མེ་མཛད། ཉེ་བའི་སྲས་བརྒྱད་དང་བཅས་པའི་སྨན་སྐུ་ཐོག་ཚད་དང་མཉམ་པ་འདི་དག་འཇམ་མགོན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེས་བཞེངས་ཤིང་གཟུངས་གཞུག་རབ་གནས་སོགས་བྱམས་ཆེན་དང་མཉམ་དུ་མཛད།

　　གཙང་ཁང་ཤར་གྱི་རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མའི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་བང་རིམ་མན་ཆད་དངུལ་དང་། བུམ་པ་ནས་ཉི་ཟླའི་བར་གསེར་བཟང་པོ་འབའ་ཞིག་ལས་བསྒྲུབས་པ་བཟོ་བཀོད་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་འདི་ཉིད་མིའི་དབང་མོ་རྣམ་རྒྱལ་སྒྲོལ་མས་བཞེངས། དེའི་གཡོན་གྱི་སྐྱོན་མགོན་མཆོག་གི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་དངུལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་འདི་ཉིད་ཕྱག་མཛོད་དར་ཧན་ཆོས་རྗེ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་ཀྱི་དུས་སུ་བླ་བྲང་ཆེན་མོ་ནས་བཞེངས་ཤིང་། སྐུ་གདུང་ཕྱག་མཉམ་བཞག་མཛད་པའི་མཐིལ་ན་ཀུན་མཁྱེན་གོང་མས་དཔོན་ཇུ་ནང་ལ་གནང་བའི་ཚེམས་རིང་བསྲེལ་སྐྱ་ཁྲོམ་མེ་བ་ཤེལ་གྱི་ཁང་བཟང་གསེར་གྱི་རྒྱ་ཕིབས་དང་བཅས་པ་བཞུགས། དེའི་གཡོན་གྱི་དངུལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་འདི་ནི་གནའ་དུས་ཀུན་མཁྱེན་མཆོག་གི་སྐུ་གདུང་རིལ་བུར་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ཡིན་ལ་ཕྱིས་སུ་སྐུ་གདུང་གོང་གསལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་དུ་གདན་དྲངས་ཤིང་ད་ལྟ་ཆོས་སྐུའི་རིང་བསྲེལ་གྱིས་བྱུར་བུར་བཀང་སྟེ་ཡོད་དོ།

　　གཞན་ཡང་ལྷ་ཁང་དང་གྲྭ་ཚང་ཁག་ཏུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཞུགས་ཡོད་པ་དང་། གསུང་རྟེན་གྱི་ཆ་ནས་སྡེ་དགེ་དང་། སྣར་ཐང་། ཅོ་ནེའི་དཔར་མ་བཅས་ཡིན་པའི་བཀའ་འགྱུར་དང་བསྟན་འགྱུར་ཡོད་པ་དང་། གསུང་རྩོམ་གྱི་ཆ་ནས་རྗེ་ཡབ་སྲས་གསུམ་གྱི་གསུང་འབུམ། ཀུན་མཁྱེན་རིམ་བྱོན་གྱི་གསུང་འབུམ་སོགས་མཐའ་ཡས་ཏེ་ཞིབ་པར་གཟིགས་འདོད་ན་བླ་བྲང་ན་བཞུགས་པའི་བཀའ་བསྟན་ཁག་གཅིག་གི་དཀར་ཆག་དང་། བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་གདན་རབས་ལྷའི་རྔ་ཆེན་དུ་ཞིབ་པར་གསལ།

　　བླ་བྲང་དགོན་བཏབ་ནས་ལོ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་གི་རིང་ལ་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་ལྡན་ཞིང་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ལ་མངའ་བརྙེས་པའི་མཁས་པ་སྐར་ཚོགས་ལྟར་གྲངས་མང་བ་དང་། སྒོས་སུ་འཇམ་དབྱངས་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་དང་གཉིས་པ། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ། ཞང་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ། ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། ངག་དབང་པཎྡི་ཏ་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན། གུང་ཐང་བློ་གྲོས། བླ་ཁོ་རིན་པོ་ཆེ། བྲག་དགོན་པ་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས། དཔའ་རིས་རབ་གསར་སོགས་མཁས་པའི་ཡང་རྩེར་གསོན་པ་མཁས་མང་རྒྱུ་སྐར་གྱི་ཁྲོད་དུ་ཉི་ཟླ་ལྟར་བྱོན།

== ཆོས་ལུགས། ==

[[Image:Labrang03.jpg|right|thumb|200px|]]
== ཟིན་ཐོ་འམ་དཔྱད་གཞི། ==
== དཔྱད་གཞིའི་དཀར་ཆག། ==
== ད་དུང་གཟིགས། ==

[[བོད་པའི་དགོན་སྡེའི་ཐོ།]]

== ཕྱི་ཕྱོགས་དྲ་མཐུད། ==

{{ཆ་མི་ཚང་བ}}

[[Category:བོད་པའི་དགོན་སྡེ།]]
[[Category:དགེ་ལུགས་པ།]]
[[Category:ནང་བསྟན།]]</text>
      <sha1>mvp3c1c5slk3wtbzyj7b0rxguoh6lwr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14185</id>
    <revision>
      <id>162892</id>
      <parentid>162882</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T08:25:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162892</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63361" sha1="8o97ogefwxx9msrob3pvmtwkys76m3o" xml:space="preserve">{{merge|རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ།}}
{{merge|Https://bo.wikipedia.org/wiki/དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་}}
{{merge|དམུ་དགེ་བསམ་བརྟན།}}
&lt;br /&gt;

== མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ==
{{Databox}}

'''དམུ་དགེ་བསམ་གཏན'''མཆོག་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་བཅུ་ཚང་བའི་ཡུལ་'''དམུ་དགེ་'''ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེ་དང་པོ་དེར་གྱོང་སྨད་ཚང་(གྲོང་སྨད་ཚང)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་གྱོང་སྨད་འཁོར་ལོ་ཚང་ཡབ་བསོད་ནམས་དར་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་ཕོ་སྟག་ ༡༩༡༤ ལོར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས།  ཐལ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་ཀ་ཁ་སློབ་པའི་མགོ་བཟུང་སྟེ་སྐུ་ཞང་བདེ་ཆེན་དང་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ལྷུང་བཞག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཐོག་'''བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ'''་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མཉོས་ཏེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ།  དེ་མཚུངས་སུ་[[དམུ་དགེའི་དགོན་གྱི་ངོ་སྤྲོད།|དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན]]་དུ་ཆོས་གྲྭ་དང་ཚོགས་ལ་ཞུགས།  དགེ་བཤེས་ཆེན་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་དགེ་འདུན་ཚང་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད།  

ཨ་ཁུ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མདུན་ནས་ཡེ་གེ་དཀར་ནག་དང་དག་ཡིག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་བཅུ་དགུར་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛདཔ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཏེ་[[བླ་བྲང་དགོན།|བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ]]་གྱི་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭ་ལ་འཛིན་གྲྭ་དོན་བདུན་ཅུ་ནས་ཞུགས།  མཁས་དབང་རབ་ཕུག་ཅུང་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་མཀས་པའི་དབང་པོ་ཕྱུག་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཅེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱང་སོགས་ཧུར་ཐག་མཛད།  དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།  

དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་ཐོག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡོད་པའི་གྲས་སུ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ལས་བསྙེན་པར་པར་རྗོགས།  བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་དགུ་སོང་སྐབས་ཡབ་ཀྱི་བསུ་བར་ཕེབས་ཏེ་ཕ་ཡུལ་དུ་ལན་ཅིགག་ཕེབས་དགོས་ཞེས་ནན་གྱིས་ཞུས་པར་བརྟེན་སློབ་གཉེར་འཕྲོ་བསྐྱུར་ནས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་།  ཕ་ཡུལ་དུ་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཞུགས་རྗེས་བླ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་དབྱངས་ཅན་མ་དཀར་མོའི་བསྙེན་པ་ཞིག་བཏང་།  དེ་རྗེས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་པཎྜི་ཊ་རྗེ་ༀ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་གསུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་ཊཱིཀ་གི་རི་མོ་མཛུམ་ཁྲིད་རྫོགས་པར་གསན།  དགུང་གྲངས་སོ་གཉིས་ཐོག་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་དབལ་མང་ཚང་ནས་ཨ་མཆོག་དགོན་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཨ་ཁུ་འཇམ་དབྱངས་ལྔ་ཕྲུག་གི་མདུན་ནས་རྒྱ་རྩིས་རི་མོ་ཆ་ཚང་སློབ་གཉེར་མཛད།  དེ་རྗེས་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱན་མཚན་ལྷ་ས་ནས་རང་དགོན་དུ་ཕེབས་རྗེས་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྒྲིག་ལམ་སོགས་ལ་དག་ཐེར་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་བླ་བྲང་ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་དུ་གྲྭ་ཆུང་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་གནང་དེ་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་བ་ཟད།  སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ངོ་མས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློས་བསྩལ་སྐབས་“ཁོང་ཨ་ཁུ་བསམ་གཏན་ཡང་ཆོས་འཇིག་རྟེན་གཇིས་ཀར་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་གཤིས་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་ཞག་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བརྩི་བཀུར་དང་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས”ཞེསགསུངས།  རྡོ་རམས་པ་བཏང་ནས་ལོ་གཉིས་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་སོང་བའི་མཚམས་ལ་བླ་བྲང་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  སྔ་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་སར་ཕེབས་འདོད་ཡོད་པ་ལྟར་རྫོང་གི་དཔོན་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལན་གྲུར་ཕྱག་ལས་གནང་བར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཞལ་སྐུལ་ཞུས།  གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཆེད་མངགས་མགྲོན་འབོད་ཀྱིས་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དོན་དང་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་གསུང་འཕྲོས་མང་པོ་བསྩལ་བ་མ་ཟད།  རྒྱ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་ན་པེ་ཅིང་དུ་འགྲོ་ན་བཟང་།  ངའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་མོའོ་ཀྲུའུ་ཞི་དང་ཀྲུའུ་ཙུང་སིལིང་ལ་མཚམས་ཞུ་བྱས་ནས་སོང་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་བལྟ་རྟོགས་ཡོད།  འགྲོ་འགོ་ཚང་མ་ངས་གཏོང་གསུངས།  

དེ་ནས་གང་ཐང་རིན་པོ་ཆས་བླ་བྲང་དུ་གསོལ་སྟོན་བཤམས་ཏེ་ཕྱག་མདུད་ལྷ་དར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་ལྷོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེན་མཁན་པོའི་མཚན་བཏགས་གནང་བ་མ་ཟད། ན་བཟའ་སོག་ཆས་ཆ་ཚང་དང་།  ལམ་དངུལ་སྒོར་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ།  མཚམས་ཞུ་ལ་འབུལ་རྒྱུའི་གུར་གུམ་དང་གླ་རྩི་འབོར་ཆེན་བཅས་དང་།  སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཡིན་ཅི་ཡོན་ཟེར་བའི་རྒྱ་རིགས་ཤིག་གཏོང་གནང་མཛད། དེ་ནས་བཞོན་པ་སོགས་གླས་ནས་ ཕེབས་རྡོག་ཐོན་ཏེ་ཀ་ཅུ་མཁར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཡ་ཧན་ཀྲང་གིས་གཙོ་འཛིན་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དེར་ཞུགས་ནས་གསུང་བཤད་ཀྱང་གནང་།   དེ་ནས་རླངས་འཁོར་ལ་ཞུགས་ནས་ལན་གྲུར་ཕེབས་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་མཇལ།  ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིགགྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་ཧྥན་མིང་ནས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།   དགུང་གྲངས་སོ་བདུན་པ་ལྕགས་སྟག་(༡༩༥༠)ལོར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤིན་ཅང་གི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་གྲུར་བཞུགས་ནས་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས།  ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཤིང་།  དེ་ནས་ཀྲུང་དབྱང་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཅིག་ལྕོགས་ལི་ཝུའི་ཧན་དང་།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཨུ་ལན་ཧྥུ།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཞུང་ལས་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཡང་ཅིན་རེན་བཅས་རྟག་ཏུ་དག་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་གམ་དུ་གྲོས་མོལ་ལམ་བློ་འདྲི་ཞུ་བར་འོང་བ་དང་སྐབས་བསྟུན་ཡང་ཅིང་རེན་གྱིས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་སི་ཁྲོན་དང་།  ཤིས་ཁམས།  བོད་ལྗོངས་བཅས་ད་དུང་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་ཡིག་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱིད་སྡུག་ལ་འཛུལ་ཞུགས་གནང་ཚེ་དགོས་མཁོ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་པར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་ངེས་པར་ཁས་ལོངས།   ལས་བྱེད་པ་བྱས་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཅི་ནུས་རེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྟབས་ཞལ་ཁས་བཞེས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་།  ཕུན་བཀྲ།  བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ཧོང་མེན་ཤིན་སོགས་དང་ལྷན་དུ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སི་གསུམ་པའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་སྟེ་《མི་དམངས་བརྙན་པར་》 སོགས་ལ་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།   ལྕགས་ཡོས་(༡༩༥༡)ལོར་ང་ཕོད་སོགས་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་པེ་ཅིང་དུ་འབྱོར་ཏེ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་འཇོག་སྐབས་གྲོས་ཐུན་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་སོ་དགུ་པ་ (༡༩༥༢) ལོར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་དམུ་དགེའི་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དྲིལ་བསྒྲགས་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་སྦྲུལ་ (༡༩༥༣)ལོར་ཀུན་མཁྱེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་ལྷ་རམས་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་དང་དམ་པ་དེ་ཉིད་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་།  དགུང་གྲངས་ཞེ་གཉིས་པ་ཤིང་མོ་ལུག་ (༡༩༥༥) ལོའི་བོད་ཟླ་གཉིས་པར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁོའི་ཁོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིང་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་གནང་།  

དགུང་གྲངས་ཞེ་ལྔ་པ་ས་ཁྱི་(༡༩༥༨)ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་ནས་འབར་ཁམས་སུ་སྤོས་སྟབས་ལྷན་དུ་གནས་སྤོ་མཛད།  དགུང་གྲངས་ཞེ་དྲུག་ལ་ཕེབས་པ་ས་ཕག་ (༡༩༥༩)ལོའི་ལུགས་རྙིང་གི་ལོ་གསར་ནས་སྐྱ་ཆས་མི་བཞེས་ཀ་མེད་བྱུང་བ་དང་།  ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་པེ་ཅིང་དུ་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་དང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དེབ་དང་པོའི་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད་པར་ཕེབས་ཏེ་ཟླ་ཤས་རིང་རྗེ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང་ལྷན་དུ་ཁང་མིག་གཅིག་ནང་བཞུགས།  བཅུ་པའི་ཚེས་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྟོན་མཛད་གཟིགས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཁག་ལ་ཞུགས་རྗེས་ཁྲེན་དུར་ཕྱིར་ཕེབས།   དགུང་གྲངས་ང་གསུམ་པ་མེ་རྟ་ (༡༩༦༦)ལོར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་དེ་ལངས་ནས་ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་དམར་སྲུང་དམག་ཅེས་པས་སྐུ་ཆས་ཡོད་ཚད་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་མཐར་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང་།   སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་འཇམ་སྡུད་བཟང་གསུམ་ཕྱག་དཔེ།   ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་དུ་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཤོག་གྲངས་ཁ་ཤས་རེ།  ཕྱག་ཏུ་ཕྱག་ཕྲེང་ཞིག་དང་ཇོ་བོའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་པོའི་དུམ་བུ་ཞིག་བཅས་གསོལ་ནས་མི་ཚོགས་ཁྲོད་འབོད་ཚིག་འུར་དིར་གྱི་ངང་ཁྲོམ་སྐོར་དུ་བཙན་ཁྲིད་ཞུས།  དེ་ནས་ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྫི་འགག་འབོ་གྱོའི་ཁོག་ཏུ་དམ་པོ་ཏ་ཏོས་ཟེར་བའི་རུ་ཁག་སྔོན་ཐོན་གྱི་ནང་དུ་ངལ་རྩོལ་གནང་དགོས་བྱུང་ཞིང་།   དེའི་རིང་ངལ་ལས་ལྕི་ཁར་འབྲུ་རིགས་སོགས་ཀྱིས་མི་འདང་བར་རྟ་ཤ་སོགས་གང་བྱུང་བཞེས་དགོས་བྱུང་།  

དགུང་གྲངས་ང་བཞིར་ཕེབས་པ་མི་ལུག་ (༡༩༦༧)ལོར་འབར་ཁམས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ངལ་རྩོལ་འདྲེས་མའི་ངང་བཞུགས། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་གླང་ (༡༩༧༣)ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  ཤིང་ཡོས་ (༡༩༧༥)ལོར་ཁྲེན་དུར་ཕེབས་ཏེ་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་བཟོ་རྒྱུའི་གཞི་བཏིང་།  མེ་སྦྲུལ་ (༡༩༧༧)ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཞི་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པར་བདམས།   ལྕགས་སྤྲེལ་ (༡༩༨༠)ལོའི་སྤྱི་ཟླ་དང་པོར་པེ་ཅིན་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཚན་རིག་གྲོས་བསྡུར་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྩོད་གླེང་མཛད་མཐར་དེ་སྔ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གསུང་རྩོམ་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཡིག་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་བརླག་གཏོང་བའི་ཡིག་ཆ་གནད་བསྡུས་ཟེར་བ་དེ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་གནད་བསྡུས་ཀྱི་དགག་ཡིག་མཐའ་དཔྱད་ཟེར་བ་ཞིག་ཆེད་མངགས་རྩོམ་འབྲི་གནང་ནས་ཚིག་མཛོད་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་ལ་ཚར་གཅིག་ཁྲིད་གནང་མཛད།  དགུང་གྲངས་རེ་དགུ་པ་ཆུ་ཁྱི་ (༡༩༨༢)ལོའི་ཟླ་བ་བདུན་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་ཞུས་ལྟར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་ཀྲུང་གོ་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ཐོག་སྐར་རྩིས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པར་བདམས།  གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁང་དུ་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེར་ནང་མཇལ་ཞུས།  ཟླ་ངོ་བཞི་ཙམ་རིང་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་དང་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་།  ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།  བཀྲས་ལྷུན།  ས་སྐྱ།  ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་།  ཆོས་རྒྱལ་བང་སོ་སོགས་ལ་གནས་གཟིགས་ཕེབས། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང་ཆོས་ལུགས་མི་སྣ་དྲུག་བཅུ་ལྷག་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་གནང་སྟེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞིང་ཆེན་དགུའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཕེབས།  

དགུང་གྲངས་དུན་ཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་ཕག་(༡༩༨༣)ལོའི་ཟླ་གསུམ་པར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གནའ་ཡིག་ཟབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭར་《སྙན་ངག་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད་》སློབ་ཁྲིད་མཛད།  དེ་རྗེས་ཁྲང་རྡ་དང་།  ཏཱ་ཐུང་།  རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  སྐུ་འབུམ།  བླ་བྲང་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་འབར་ཁམས་སུ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་འཁོར་བའི་དགའ་སྟོན་དུ་ཕེབས་ཞུགས་མཛད།  ད་ནས་ལོ་ངོ་བཅུ་གྲངས་རིང་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དང་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་གནང་མཛད་དེ།  ཕུལ་བྱུང་གི་སློབ་མ་དུ་མ་གསོ་སྐྱོང་གནང་མཐར་དགུང་གྲངད་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་རབ་གནས་ཆུ་བྱ་ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ཕྱི་མ་ཤོལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་(༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་༥ཚེས་༦)ཉིན་སྟེ་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།  རྒྱུ་སྐར་ས་རི།  ནམ་ལངས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆུ་ཚོད་བདུན་དང་སྐར་མ་ཉེར་ལྔའི་ཐོག་སེང་གེ་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཡིད་དགའ་ཆོས་འཛིན་དུ་ཕེབས་པའི་ཚུལ་བསྟན།  མཛད་རྣམ་ཞིབ་ཙམ་གཟིགས་འདོད་ཚེ་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོའི་ནང་《རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དར་ཤ་》ཞེས་བྱ་བར་གཟིགས།  གསུང་རྩོམ་ལྕགས་དཔར་མ་པོད་དྲུག་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་པར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད་པ་ལགས་སོ།  །

== གསུང་རྩོམ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་སྐོར་ལ། ==

དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་བོར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ། གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་མཛད་དེ། སྔ་རྗེས་སུ《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང་།》《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་མཛོད།》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར།》《སྙན་འགྲེལ་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད།》《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》《དབྱངས་གསལ་གྱི་བརྡ་ཆད།》《ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་རྒྱས།》སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་དཔྱད་འབྲས་ཁྱོན་སྡོམ་པོད་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྩོམ་གནང་མཛད་ཡོད་པ་དང་།       ཁོང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཁྲོད་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་ཀུན་ལ་མཁོ་བའི་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་བཞི། གཞན་རྣམ་ཐར་དང་ལོ་རྒྱུས། སྙན་ངག བརྡ་སྤྲོད་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བང་མཛོད་འདི་ཉིད་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》ལྟ་བུའི་གསུང་རྩོམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྐངས་པ་དང་།  སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་དུ་སྐུལ་མ་མཛད་པ་བཅས་ནུས་པ་དང་དགེ་མཚན་བླ་མེད་ཐོན་ཡོད།
གཉིས།  སྲིད་དོན་གཉེར་ཚུལ།        
༡༩༥༠ ལོར་རྡོ་སྦིས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ལྷན་དུ་པེ་ཅིན་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ནས《ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་ཆབ་སྲིད་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་རྩ་འཛིན》དང《བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གྱི་ཆིངས་ཡིག་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་མ》སོགས་ཡིག་ཆ་གཙོ་གྲས་ཀྱི་ཞུ་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བའི་འགན་བཞེས་པ་དང་།  ༡༩༥༦ ལོ་ནས《མོའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བཏུས》པོད་དང་པོ་ནས་གསུམ་པའི་བར་གྱི་བོད་ཡིག་པར་མར་ཞུ་དག་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་ཀར་ཞུགས། སྔ་རྗེས་སུ་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་འཛིན་གཞོན་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱི་ འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས།
གསུམ། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་བསྐྱངས་ཚུལ།
དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་དམ་པ་ཁོང་གིས་ཀྱང་བློས་མི་དཔག་པའི་མནར་གཅོད་དང་སྐུ་ཚེགས་གྲངས་མེད་མྱངས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསུང་རྩོམ་པོད་གཉིས་ཡོད་པའང་རྩ་སྟོངས་སུ་གྱུར། སྲིད་ཇུས་རིམ་གྱིས་ལྷོད་ཡངས་སུ་སོང་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》གཙོས་གདུལ་བྱའི་བློ་ཁ་དང་བསྟུན་ནས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་གསར་རྩོམ་གནང་སྟེ་ཁྱུང་མཆུ་དང་ཀླུ་ཆུ། མཛོད་དགེ རྔ་བ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་ནས་བོད་ཡིག་གསོ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཤིང་། སྐལ་ལྡན་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་སྟེ་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་སླར་གསོ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མཛད་རྗེས་གང་ལེགས་བསྐྲུན།
གཞན་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང་ཨ་མཆོག་མཚན་ཉིད་དགོན།  དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོའི་དགོན།  ཆབ་མདོ་དགོན་ཆེན།  རྔ་ཡུལ་སྒོ་མང་དགོན་སོགས་ཆོས་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པར་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་མན་ངག་སྤེལ་ཏེ་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།    ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དགེ་འོས་སློབ་གླིང་གི་སློབ་གཙོ་བསེ་ཚང་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། གུང་ཐང་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡོངས་འཛིན་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་པོ།   རྔ་བ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།   ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྟག་ཚ་སྤྲུལ་སྐུ།     དམུ་དགེ་དགོན་པའི་དགེ་བཤེས་བསླབ་གསུམ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བརྒྱུད་འཛིན་ལ་རང་གི་ནུས་པས་སྲིད་ཞུ་གང་ལེགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས།
༡༩༨༠ ལོ་ནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ། ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས།  སྐར་རྩིས།  གསོ་བ་རིག་པ།   ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་ལན་མང་མཛད་དེ་བུ་སློབ་མང་པོ་བསྐྱངས་པ་ལ་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།  བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ་དང་། མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།    བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་བན་དེ་བཀྲ་ཤིས།  བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་གི་དེད་དཔོན།  མགོ་ལོག་ཁུལ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལས་དོན་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།       སྐབས་ལྔ་བའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕུལ་ཏུ་བྱུང་བའི་ ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མི་སྣ་སྐུ་ཞབས་འཇུ་སྐལ་བཟང་།     ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་དབུ་ཁྲིད།   འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།   རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཆེད་ལས་མཁས་པ་བན་གོའམ་དབྱངས་ཅན་སྒེག་པའི་བློ་གྲོས།  ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ངང་ཚང་འབུམ་སྐྱབས།        སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་རིན་ཆེན་མཚོ།  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་སོགས།   ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སློབ་གཉེར་ལམ་ལུགས་དང་སཾ་བོད་སྐད་ཡིག་ཡིག་ཚགས་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཆེན་མོ།      གསང་བདག་གམ་ཚངས་སྲས་དགྱེས་པའི་ལང་ཚོ།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ།      ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སྐོར་གྱི་ཆེད་མཁས།        ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་ངམ་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།     བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཆེད་མཁས་སྐུ་ཞབས་ལྷ་མཆོག་རྒྱལ།    ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གོ་ཤུལ་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས།   བོད་ལྗོངས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཡུམ་པ་སོགས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཤིང་།     བློ་གྲོས་ཀྱི་ནོར་དང་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁུར་དང་མཛུབ་ཁྲིད་འོག་རིག་པའི་གཉོམ་ལག་རྒྱས་པ་ཁོ་ནའོ།  །
མདོར་ན། དམ་པ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། བྱམས་སེམས་གྱི་ཞི་བདེས་ཐུགས་ཡོངས་སུ་གཏམས་ཤིང་། སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས། ཚད་མ། གསོ་རིག སློབ་གསོ་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་མ་དར་བ་ནས་དར་བར་བྱེད་ཅིང་། དར་བ་རྣམས་དག་ཀྱང་འཕེལ་བ། ཉམས་པ་རྣམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལེགས་མཛད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ས་སྟེང་ཡོངས་ལ་བར་མེད་དུ་ཁྱབ་ཡོད།

== གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བ་ནས་དྲངས་པ་ལྟར་ན། ==
ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །ཧ་ཅང་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་བར། །བར་མ་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་བ་བཞིན་རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་དུ་འབོད་པའི་དམ་པ་གང་ནི། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དམུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེར་ཡབ་དགེ་འདུན་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ཤིང་ཕོ་སྟག(༡༩༡༤ལོར)གི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ལ་རྨི་ལྟས་བཟང་བོ་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་བ་འབྲིང་ཙམ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་སུ་ཡབ་ཀྱི་མདུན་ནས་ཀ་ཁའི་སྦྱོར་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྲིད་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས་ཏེ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་འཚོལ་འགོ་བརྩམས། རྩེད་འཇོའི་སྐབས་སུའང་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ལྷུན་ཆགས་སུ་འདུག་སྐད།

༡༩༢༥ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག)བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ་ནས་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་དུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་པ་དང་ཐོག་མར་ཕར་ཕྱིན་སོགས་གཙོས་བློ་རྟགས་དང་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཐོས་བརྩོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་ནི་རྗེའི་སློབ་མ་སྔ་ཚར་བཞིའི་ནང་ཚན། ཚ་ཁོ་བ་ངག་དབང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས་ཕྱག་འདེབས་མཛད། རྗེས་སུ་སྟོང་འཁོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དགོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོ་ལ་ཕུལ་ཏེ། འགྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས་གནང་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་བཙུགས། དེའི་ཕྱིར་བླ་བྲང་དགོན་གྱི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར། ཀུན་མཁྱེན་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཙུགས་པས་སྔ་གཞུག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བྱུང་ནས་དགོན་པ་ལྷག་ཏུ་དར། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོར་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིགའཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་རྗེས་གནང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་མང་དུ་ཞུས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༣ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་བ)བསྡུས་གྲྭ་དང་བློ་རྟགས་སོགས་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱངས་པས་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་དུང་ཆེན་འབུད་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༤ལོར་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་ཕེབས་ནས་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས། ལོ་དེའི་དབྱར་ཁར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གསུངས་པ་དང་ཁོང་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་གི་ལུང་མནོས།མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཚང་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱངས་སོགས་ལ་ཧུར་ཐག་མཛད་པས་རིང་བོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།

      རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ཡར་མར་ལ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ་དང་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་སོགས་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གསན། ལྷག་པར་དུ་ལམ་རིམ་ཐེངས་ལྔར་གསན་པས་ངེས་འབྱུང་བླ་ལྷག་སྐྱེས་ཏེ། ༡༩༤༡ལོར(དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་པར)རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་ཕར་ཕྱིན་མཐའ་དཔྱོད་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོའི་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་པ་མ་ཟད། སྨན་བླ་དང་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་སོགས་བཀའ་དབང་མང་དུ་གསན། ལོ་དེའི་དགུན་ཁར་ཕར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་ཨ་ཁུ་སྨོན་ལམ་གྱི་མདུན་ནས་དབུ་མ་ལུང་རིགས་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཁྲིད། ༡༩༤༣ལོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་རྟགས་བླངས་པ་དང་ཡབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་ཕ་ཡུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་འགྲོ་དགོས་བྱུང་སྟབས། དམུ་དགེ་དགོན་དུ་རྟགས་གསལ་གསུངས་བ་དང་། ཨ་ཞང་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་ནས་མ་འོངས་པར་རང་དགོན་ཐུགས་ལ་འཛིན་དགོས་པ་ཡང་ཡང་གདམས། དེ་རྗེས་སླར་ཡང་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་པ་དང་ཨོཾ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་ཚང་ལ་མཇལ་ནས་སུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ། སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར། རིགས་ལྡན་མཆོད་པའི་འོད་སྣང་སོགས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག རྩིས། དབུ་མ། མཛོད་སོགས་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་ཐོན་མི་གཉིས་པ་ཞེས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ས་ཆེན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། ༡༩༤༦ལོར་དགེ་བཤེས་རྡོ་རམས་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གདུལ་བྱ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་པ་དང་བླ་མ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་འདུལ་བ་མདོའི་རྩའི་བཤད་ལུང་ཟླ་གཅིག་རིང་གསན།

     ༡༩༥༡ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་པའི་ཡིག་སྒྱུར་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས།

    ༡༩༥༥ལོར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁྲོའོ་ཡི་ཁྲོའོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིན་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་ངམ་དེང་གི་རྔ་བ་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་གནང་།

    ༡༩༥༨ལོ་ནས་བཟུང་སྐབས་དེའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་དབང་གིས་ངལ་རྩོལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཞོར་དུ་པེ་ཅིན་ནས《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད》དང《མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་ བསྡུས》དེབ་དང་པོ་སོགས་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།

    ༡༩༦༥ ལོར་ཁྲིན་ཏུའུ་ནས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》པར་བསྐྲུན་གྱི་རྨང་བཏིང་བ་དང《སློབ་ཆུང་ཚིག་མཛོད》སོགས་ཀྱང་རྩོམ་བསྒྲིགས་མཛད།

    ༡༩༧༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་བཞི་བའི་སྲིད་གྲོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པ་ལ་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་།

     ༡༩༨༠ ལོར་པེ་ཅིང་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་རིག་ཚན་གྲོས་སྡུར་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ནས《གནད་བསྡུས》ལ་དགག་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་པས་དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཆབ་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ།

     ༡༩༨༡ལོར་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དམུ་དགེ་དགོན་པ་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རིག་གནས་བདག་སྐྱོང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་དུ་བཅུག་པ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ《དབྱངས་ཅན་ཞལ་ལུང་ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཅན》དང《བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ》སོགས་བརྩམས་ཆོས་དུ་མ་བརྩམས།

     ༡༩༨༢ལོར་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གར་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བར་ནང་མཇལ་ཞུས།

     ༡༩༨༣ལོར་ཀན་ལྷོ་ཀླུ་ཆུ་ནས་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ལ《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། 》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར》སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༥ ལོར་ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་དུ་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་སྙན་ངག་གི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༦ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དུ་ཟླ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མར་སྒྲའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཞོར་དུ་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་དང་ལན་ཀྲུའུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༧ ལོར《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༨༩ ལོར《རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དརྴ》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༩༠ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་རྒྱས་པ་མཛད། ལོ་དེར་ཆབ་མདོ་དགོན་པར་ཕེབས་སྐབས་སུ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཉིན་བཅོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བློ་གསལ་རིགས་སྒོའི་སློབ་ཁྲིད་མཛད་ནས་དེ་གའི་དགེ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས།། བསིལ་ལྡན་གངས་ཀྱི་ར་བ་ན།། ལྔ་རིག་ཟུང་གི་རིག་པའི་གནས།། ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པའི་པཎི་ཏ།། བདག་པོ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་སུ།། ཞེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་ཡང་ཕུལ།

     ༡༩༩༡ལོར་ཨ་ལགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་ཐར་བརྩམས་གནང་མཛད། ན་བ་ལེགས་ན་ན་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལྟར་དུ། ༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ(དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ)སྐུ་བསྙུངས་ནས་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན།།
[[Category:མི་སྣ།]]

==དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས།==

སྨོན་ལམ་ཚིག་མཛོད། [https://monlamdictionary.com/api/entry/tibetan-dictionary/99578]</text>
      <sha1>8o97ogefwxx9msrob3pvmtwkys76m3o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162896</id>
      <parentid>162892</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T09:58:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162896</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63711" sha1="b96fzgb2hcw2xsq816bsy71dcahnxmv" xml:space="preserve">{{merge|རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ།}}
{{merge|Https://bo.wikipedia.org/wiki/དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་}}
{{merge|དམུ་དགེ་བསམ་བརྟན།}}
&lt;br /&gt;

== མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ==
{{Databox}}

'''དམུ་དགེ་བསམ་གཏན'''མཆོག་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་བཅུ་ཚང་བའི་ཡུལ་'''དམུ་དགེ་'''ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེ་དང་པོ་དེར་གྱོང་སྨད་ཚང་(གྲོང་སྨད་ཚང)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་གྱོང་སྨད་འཁོར་ལོ་ཚང་ཡབ་བསོད་ནམས་དར་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་ཕོ་སྟག་ ༡༩༡༤ ལོར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས།  ཐལ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་ཀ་ཁ་སློབ་པའི་མགོ་བཟུང་སྟེ་སྐུ་ཞང་བདེ་ཆེན་དང་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ལྷུང་བཞག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཐོག་'''བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ'''་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མཉོས་ཏེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ།  དེ་མཚུངས་སུ་[[དམུ་དགེའི་དགོན་གྱི་ངོ་སྤྲོད།|དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན]]་དུ་ཆོས་གྲྭ་དང་ཚོགས་ལ་ཞུགས།  དགེ་བཤེས་ཆེན་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་དགེ་འདུན་ཚང་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད།  

ཨ་ཁུ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མདུན་ནས་ཡེ་གེ་དཀར་ནག་དང་དག་ཡིག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་བཅུ་དགུར་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛདཔ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཏེ་[[བླ་བྲང་དགོན།|བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ]]་གྱི་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭ་ལ་འཛིན་གྲྭ་དོན་བདུན་ཅུ་ནས་ཞུགས།  མཁས་དབང་རབ་ཕུག་ཅུང་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་མཀས་པའི་དབང་པོ་ཕྱུག་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཅེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱང་སོགས་ཧུར་ཐག་མཛད།  དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།  

དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་ཐོག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡོད་པའི་གྲས་སུ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ལས་བསྙེན་པར་པར་རྗོགས།  བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་དགུ་སོང་སྐབས་ཡབ་ཀྱི་བསུ་བར་ཕེབས་ཏེ་ཕ་ཡུལ་དུ་ལན་ཅིགག་ཕེབས་དགོས་ཞེས་ནན་གྱིས་ཞུས་པར་བརྟེན་སློབ་གཉེར་འཕྲོ་བསྐྱུར་ནས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་།  ཕ་ཡུལ་དུ་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཞུགས་རྗེས་བླ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་དབྱངས་ཅན་མ་དཀར་མོའི་བསྙེན་པ་ཞིག་བཏང་།  དེ་རྗེས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་པཎྜི་ཊ་རྗེ་ༀ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་གསུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་ཊཱིཀ་གི་རི་མོ་མཛུམ་ཁྲིད་རྫོགས་པར་གསན།  དགུང་གྲངས་སོ་གཉིས་ཐོག་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་དབལ་མང་ཚང་ནས་ཨ་མཆོག་དགོན་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཨ་ཁུ་འཇམ་དབྱངས་ལྔ་ཕྲུག་གི་མདུན་ནས་རྒྱ་རྩིས་རི་མོ་ཆ་ཚང་སློབ་གཉེར་མཛད།  དེ་རྗེས་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱན་མཚན་ལྷ་ས་ནས་རང་དགོན་དུ་ཕེབས་རྗེས་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྒྲིག་ལམ་སོགས་ལ་དག་ཐེར་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་བླ་བྲང་ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་དུ་གྲྭ་ཆུང་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་གནང་དེ་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་བ་ཟད།  སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ངོ་མས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློས་བསྩལ་སྐབས་“ཁོང་ཨ་ཁུ་བསམ་གཏན་ཡང་ཆོས་འཇིག་རྟེན་གཇིས་ཀར་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་གཤིས་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་ཞག་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བརྩི་བཀུར་དང་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས”ཞེསགསུངས།  རྡོ་རམས་པ་བཏང་ནས་ལོ་གཉིས་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་སོང་བའི་མཚམས་ལ་བླ་བྲང་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  སྔ་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་སར་ཕེབས་འདོད་ཡོད་པ་ལྟར་རྫོང་གི་དཔོན་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལན་གྲུར་ཕྱག་ལས་གནང་བར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཞལ་སྐུལ་ཞུས།  གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཆེད་མངགས་མགྲོན་འབོད་ཀྱིས་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དོན་དང་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་གསུང་འཕྲོས་མང་པོ་བསྩལ་བ་མ་ཟད།  རྒྱ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་ན་པེ་ཅིང་དུ་འགྲོ་ན་བཟང་།  ངའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་མོའོ་ཀྲུའུ་ཞི་དང་ཀྲུའུ་ཙུང་སིལིང་ལ་མཚམས་ཞུ་བྱས་ནས་སོང་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་བལྟ་རྟོགས་ཡོད།  འགྲོ་འགོ་ཚང་མ་ངས་གཏོང་གསུངས།  

དེ་ནས་གང་ཐང་རིན་པོ་ཆས་བླ་བྲང་དུ་གསོལ་སྟོན་བཤམས་ཏེ་ཕྱག་མདུད་ལྷ་དར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་ལྷོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེན་མཁན་པོའི་མཚན་བཏགས་གནང་བ་མ་ཟད། ན་བཟའ་སོག་ཆས་ཆ་ཚང་དང་།  ལམ་དངུལ་སྒོར་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ།  མཚམས་ཞུ་ལ་འབུལ་རྒྱུའི་གུར་གུམ་དང་གླ་རྩི་འབོར་ཆེན་བཅས་དང་།  སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཡིན་ཅི་ཡོན་ཟེར་བའི་རྒྱ་རིགས་ཤིག་གཏོང་གནང་མཛད། དེ་ནས་བཞོན་པ་སོགས་གླས་ནས་ ཕེབས་རྡོག་ཐོན་ཏེ་ཀ་ཅུ་མཁར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཡ་ཧན་ཀྲང་གིས་གཙོ་འཛིན་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དེར་ཞུགས་ནས་གསུང་བཤད་ཀྱང་གནང་།   དེ་ནས་རླངས་འཁོར་ལ་ཞུགས་ནས་ལན་གྲུར་ཕེབས་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་མཇལ།  ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིགགྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་ཧྥན་མིང་ནས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།   དགུང་གྲངས་སོ་བདུན་པ་ལྕགས་སྟག་(༡༩༥༠)ལོར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤིན་ཅང་གི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་གྲུར་བཞུགས་ནས་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས།  ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཤིང་།  དེ་ནས་ཀྲུང་དབྱང་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཅིག་ལྕོགས་ལི་ཝུའི་ཧན་དང་།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཨུ་ལན་ཧྥུ།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཞུང་ལས་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཡང་ཅིན་རེན་བཅས་རྟག་ཏུ་དག་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་གམ་དུ་གྲོས་མོལ་ལམ་བློ་འདྲི་ཞུ་བར་འོང་བ་དང་སྐབས་བསྟུན་ཡང་ཅིང་རེན་གྱིས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་སི་ཁྲོན་དང་།  ཤིས་ཁམས།  བོད་ལྗོངས་བཅས་ད་དུང་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་ཡིག་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱིད་སྡུག་ལ་འཛུལ་ཞུགས་གནང་ཚེ་དགོས་མཁོ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་པར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་ངེས་པར་ཁས་ལོངས།   ལས་བྱེད་པ་བྱས་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཅི་ནུས་རེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྟབས་ཞལ་ཁས་བཞེས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་།  ཕུན་བཀྲ།  བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ཧོང་མེན་ཤིན་སོགས་དང་ལྷན་དུ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སི་གསུམ་པའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་སྟེ་《མི་དམངས་བརྙན་པར་》 སོགས་ལ་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།   ལྕགས་ཡོས་(༡༩༥༡)ལོར་ང་ཕོད་སོགས་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་པེ་ཅིང་དུ་འབྱོར་ཏེ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་འཇོག་སྐབས་གྲོས་ཐུན་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་སོ་དགུ་པ་ (༡༩༥༢) ལོར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་དམུ་དགེའི་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དྲིལ་བསྒྲགས་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་སྦྲུལ་ (༡༩༥༣)ལོར་ཀུན་མཁྱེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་ལྷ་རམས་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་དང་དམ་པ་དེ་ཉིད་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་།  དགུང་གྲངས་ཞེ་གཉིས་པ་ཤིང་མོ་ལུག་ (༡༩༥༥) ལོའི་བོད་ཟླ་གཉིས་པར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁོའི་ཁོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིང་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་གནང་།  

དགུང་གྲངས་ཞེ་ལྔ་པ་ས་ཁྱི་(༡༩༥༨)ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་ནས་འབར་ཁམས་སུ་སྤོས་སྟབས་ལྷན་དུ་གནས་སྤོ་མཛད།  དགུང་གྲངས་ཞེ་དྲུག་ལ་ཕེབས་པ་ས་ཕག་ (༡༩༥༩)ལོའི་ལུགས་རྙིང་གི་ལོ་གསར་ནས་སྐྱ་ཆས་མི་བཞེས་ཀ་མེད་བྱུང་བ་དང་།  ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་པེ་ཅིང་དུ་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་དང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དེབ་དང་པོའི་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད་པར་ཕེབས་ཏེ་ཟླ་ཤས་རིང་རྗེ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང་ལྷན་དུ་ཁང་མིག་གཅིག་ནང་བཞུགས།  བཅུ་པའི་ཚེས་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྟོན་མཛད་གཟིགས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཁག་ལ་ཞུགས་རྗེས་ཁྲེན་དུར་ཕྱིར་ཕེབས།   དགུང་གྲངས་ང་གསུམ་པ་མེ་རྟ་ (༡༩༦༦)ལོར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་དེ་ལངས་ནས་ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་དམར་སྲུང་དམག་ཅེས་པས་སྐུ་ཆས་ཡོད་ཚད་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་མཐར་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང་།   སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་འཇམ་སྡུད་བཟང་གསུམ་ཕྱག་དཔེ།   ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་དུ་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཤོག་གྲངས་ཁ་ཤས་རེ།  ཕྱག་ཏུ་ཕྱག་ཕྲེང་ཞིག་དང་ཇོ་བོའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་པོའི་དུམ་བུ་ཞིག་བཅས་གསོལ་ནས་མི་ཚོགས་ཁྲོད་འབོད་ཚིག་འུར་དིར་གྱི་ངང་ཁྲོམ་སྐོར་དུ་བཙན་ཁྲིད་ཞུས།  དེ་ནས་ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྫི་འགག་འབོ་གྱོའི་ཁོག་ཏུ་དམ་པོ་ཏ་ཏོས་ཟེར་བའི་རུ་ཁག་སྔོན་ཐོན་གྱི་ནང་དུ་ངལ་རྩོལ་གནང་དགོས་བྱུང་ཞིང་།   དེའི་རིང་ངལ་ལས་ལྕི་ཁར་འབྲུ་རིགས་སོགས་ཀྱིས་མི་འདང་བར་རྟ་ཤ་སོགས་གང་བྱུང་བཞེས་དགོས་བྱུང་།  

དགུང་གྲངས་ང་བཞིར་ཕེབས་པ་མི་ལུག་ (༡༩༦༧)ལོར་འབར་ཁམས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ངལ་རྩོལ་འདྲེས་མའི་ངང་བཞུགས། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་གླང་ (༡༩༧༣)ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  ཤིང་ཡོས་ (༡༩༧༥)ལོར་ཁྲེན་དུར་ཕེབས་ཏེ་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་བཟོ་རྒྱུའི་གཞི་བཏིང་།  མེ་སྦྲུལ་ (༡༩༧༧)ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཞི་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པར་བདམས།   ལྕགས་སྤྲེལ་ (༡༩༨༠)ལོའི་སྤྱི་ཟླ་དང་པོར་པེ་ཅིན་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཚན་རིག་གྲོས་བསྡུར་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྩོད་གླེང་མཛད་མཐར་དེ་སྔ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གསུང་རྩོམ་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཡིག་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་བརླག་གཏོང་བའི་ཡིག་ཆ་གནད་བསྡུས་ཟེར་བ་དེ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་གནད་བསྡུས་ཀྱི་དགག་ཡིག་མཐའ་དཔྱད་ཟེར་བ་ཞིག་ཆེད་མངགས་རྩོམ་འབྲི་གནང་ནས་ཚིག་མཛོད་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་ལ་ཚར་གཅིག་ཁྲིད་གནང་མཛད།  དགུང་གྲངས་རེ་དགུ་པ་ཆུ་ཁྱི་ (༡༩༨༢)ལོའི་ཟླ་བ་བདུན་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་ཞུས་ལྟར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་ཀྲུང་གོ་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ཐོག་སྐར་རྩིས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པར་བདམས།  གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁང་དུ་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེར་ནང་མཇལ་ཞུས།  ཟླ་ངོ་བཞི་ཙམ་རིང་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་དང་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་།  ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།  བཀྲས་ལྷུན།  ས་སྐྱ།  ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་།  ཆོས་རྒྱལ་བང་སོ་སོགས་ལ་གནས་གཟིགས་ཕེབས། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང་ཆོས་ལུགས་མི་སྣ་དྲུག་བཅུ་ལྷག་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་གནང་སྟེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞིང་ཆེན་དགུའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཕེབས།  

དགུང་གྲངས་དུན་ཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་ཕག་(༡༩༨༣)ལོའི་ཟླ་གསུམ་པར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གནའ་ཡིག་ཟབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭར་《སྙན་ངག་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད་》སློབ་ཁྲིད་མཛད།  དེ་རྗེས་ཁྲང་རྡ་དང་།  ཏཱ་ཐུང་།  རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  སྐུ་འབུམ།  བླ་བྲང་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་འབར་ཁམས་སུ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་འཁོར་བའི་དགའ་སྟོན་དུ་ཕེབས་ཞུགས་མཛད།  ད་ནས་ལོ་ངོ་བཅུ་གྲངས་རིང་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དང་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་གནང་མཛད་དེ།  ཕུལ་བྱུང་གི་སློབ་མ་དུ་མ་གསོ་སྐྱོང་གནང་མཐར་དགུང་གྲངད་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་རབ་གནས་ཆུ་བྱ་ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ཕྱི་མ་ཤོལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་(༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་༥ཚེས་༦)ཉིན་སྟེ་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།  རྒྱུ་སྐར་ས་རི།  ནམ་ལངས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆུ་ཚོད་བདུན་དང་སྐར་མ་ཉེར་ལྔའི་ཐོག་སེང་གེ་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཡིད་དགའ་ཆོས་འཛིན་དུ་ཕེབས་པའི་ཚུལ་བསྟན།  མཛད་རྣམ་ཞིབ་ཙམ་གཟིགས་འདོད་ཚེ་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོའི་ནང་《རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དར་ཤ་》ཞེས་བྱ་བར་གཟིགས།  གསུང་རྩོམ་ལྕགས་དཔར་མ་པོད་དྲུག་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་པར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད་པ་ལགས་སོ།  །

== གསུང་རྩོམ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་སྐོར་ལ། ==

དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་བོར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ། གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་མཛད་དེ། སྔ་རྗེས་སུ《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང་།》《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་མཛོད།》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར།》《སྙན་འགྲེལ་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད།》《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》《དབྱངས་གསལ་གྱི་བརྡ་ཆད།》《ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་རྒྱས།》སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་དཔྱད་འབྲས་ཁྱོན་སྡོམ་པོད་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྩོམ་གནང་མཛད་ཡོད་པ་དང་།       ཁོང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཁྲོད་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་ཀུན་ལ་མཁོ་བའི་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་བཞི། གཞན་རྣམ་ཐར་དང་ལོ་རྒྱུས། སྙན་ངག བརྡ་སྤྲོད་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བང་མཛོད་འདི་ཉིད་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》ལྟ་བུའི་གསུང་རྩོམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྐངས་པ་དང་།  སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་དུ་སྐུལ་མ་མཛད་པ་བཅས་ནུས་པ་དང་དགེ་མཚན་བླ་མེད་ཐོན་ཡོད།
གཉིས།  སྲིད་དོན་གཉེར་ཚུལ།        
༡༩༥༠ ལོར་རྡོ་སྦིས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ལྷན་དུ་པེ་ཅིན་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ནས《ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་ཆབ་སྲིད་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་རྩ་འཛིན》དང《བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གྱི་ཆིངས་ཡིག་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་མ》སོགས་ཡིག་ཆ་གཙོ་གྲས་ཀྱི་ཞུ་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བའི་འགན་བཞེས་པ་དང་།  ༡༩༥༦ ལོ་ནས《མོའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བཏུས》པོད་དང་པོ་ནས་གསུམ་པའི་བར་གྱི་བོད་ཡིག་པར་མར་ཞུ་དག་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་ཀར་ཞུགས། སྔ་རྗེས་སུ་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་འཛིན་གཞོན་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱི་ འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས།
གསུམ། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་བསྐྱངས་ཚུལ།
དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་དམ་པ་ཁོང་གིས་ཀྱང་བློས་མི་དཔག་པའི་མནར་གཅོད་དང་སྐུ་ཚེགས་གྲངས་མེད་མྱངས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསུང་རྩོམ་པོད་གཉིས་ཡོད་པའང་རྩ་སྟོངས་སུ་གྱུར། སྲིད་ཇུས་རིམ་གྱིས་ལྷོད་ཡངས་སུ་སོང་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》གཙོས་གདུལ་བྱའི་བློ་ཁ་དང་བསྟུན་ནས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་གསར་རྩོམ་གནང་སྟེ་ཁྱུང་མཆུ་དང་ཀླུ་ཆུ། མཛོད་དགེ རྔ་བ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་ནས་བོད་ཡིག་གསོ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཤིང་། སྐལ་ལྡན་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་སྟེ་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་སླར་གསོ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མཛད་རྗེས་གང་ལེགས་བསྐྲུན།
གཞན་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང་ཨ་མཆོག་མཚན་ཉིད་དགོན།  དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོའི་དགོན།  ཆབ་མདོ་དགོན་ཆེན།  རྔ་ཡུལ་སྒོ་མང་དགོན་སོགས་ཆོས་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པར་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་མན་ངག་སྤེལ་ཏེ་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།    ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དགེ་འོས་སློབ་གླིང་གི་སློབ་གཙོ་བསེ་ཚང་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། གུང་ཐང་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡོངས་འཛིན་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་པོ།   རྔ་བ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།   ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྟག་ཚ་སྤྲུལ་སྐུ།     དམུ་དགེ་དགོན་པའི་དགེ་བཤེས་བསླབ་གསུམ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བརྒྱུད་འཛིན་ལ་རང་གི་ནུས་པས་སྲིད་ཞུ་གང་ལེགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས།
༡༩༨༠ ལོ་ནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ། ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས།  སྐར་རྩིས།  གསོ་བ་རིག་པ།   ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་ལན་མང་མཛད་དེ་བུ་སློབ་མང་པོ་བསྐྱངས་པ་ལ་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།  བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ་དང་། མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།    བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་བན་དེ་བཀྲ་ཤིས།  བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་གི་དེད་དཔོན།  མགོ་ལོག་ཁུལ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལས་དོན་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།       སྐབས་ལྔ་བའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕུལ་ཏུ་བྱུང་བའི་ ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མི་སྣ་སྐུ་ཞབས་འཇུ་སྐལ་བཟང་།     ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་དབུ་ཁྲིད།   འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།   རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཆེད་ལས་མཁས་པ་བན་གོའམ་དབྱངས་ཅན་སྒེག་པའི་བློ་གྲོས།  ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ངང་ཚང་འབུམ་སྐྱབས།        སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་རིན་ཆེན་མཚོ།  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་སོགས།   ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སློབ་གཉེར་ལམ་ལུགས་དང་སཾ་བོད་སྐད་ཡིག་ཡིག་ཚགས་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཆེན་མོ།      གསང་བདག་གམ་ཚངས་སྲས་དགྱེས་པའི་ལང་ཚོ།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ།      ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སྐོར་གྱི་ཆེད་མཁས།        ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་ངམ་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།     བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཆེད་མཁས་སྐུ་ཞབས་ལྷ་མཆོག་རྒྱལ།    ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གོ་ཤུལ་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས།   བོད་ལྗོངས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཡུམ་པ་སོགས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཤིང་།     བློ་གྲོས་ཀྱི་ནོར་དང་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁུར་དང་མཛུབ་ཁྲིད་འོག་རིག་པའི་གཉོམ་ལག་རྒྱས་པ་ཁོ་ནའོ།  །
མདོར་ན། དམ་པ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། བྱམས་སེམས་གྱི་ཞི་བདེས་ཐུགས་ཡོངས་སུ་གཏམས་ཤིང་། སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས། ཚད་མ། གསོ་རིག སློབ་གསོ་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་མ་དར་བ་ནས་དར་བར་བྱེད་ཅིང་། དར་བ་རྣམས་དག་ཀྱང་འཕེལ་བ། ཉམས་པ་རྣམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལེགས་མཛད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ས་སྟེང་ཡོངས་ལ་བར་མེད་དུ་ཁྱབ་ཡོད།

== གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བ་ནས་དྲངས་པ་ལྟར་ན། ==
ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །ཧ་ཅང་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་བར། །བར་མ་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་བ་བཞིན་རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་དུ་འབོད་པའི་དམ་པ་གང་ནི། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དམུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེར་ཡབ་དགེ་འདུན་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ཤིང་ཕོ་སྟག(༡༩༡༤ལོར)གི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ལ་རྨི་ལྟས་བཟང་བོ་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་བ་འབྲིང་ཙམ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་སུ་ཡབ་ཀྱི་མདུན་ནས་ཀ་ཁའི་སྦྱོར་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྲིད་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས་ཏེ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་འཚོལ་འགོ་བརྩམས། རྩེད་འཇོའི་སྐབས་སུའང་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ལྷུན་ཆགས་སུ་འདུག་སྐད།

༡༩༢༥ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག)བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ་ནས་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་དུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་པ་དང་ཐོག་མར་ཕར་ཕྱིན་སོགས་གཙོས་བློ་རྟགས་དང་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཐོས་བརྩོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་ནི་རྗེའི་སློབ་མ་སྔ་ཚར་བཞིའི་ནང་ཚན། ཚ་ཁོ་བ་ངག་དབང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས་ཕྱག་འདེབས་མཛད། རྗེས་སུ་སྟོང་འཁོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དགོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོ་ལ་ཕུལ་ཏེ། འགྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས་གནང་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་བཙུགས། དེའི་ཕྱིར་བླ་བྲང་དགོན་གྱི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར། ཀུན་མཁྱེན་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཙུགས་པས་སྔ་གཞུག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བྱུང་ནས་དགོན་པ་ལྷག་ཏུ་དར། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོར་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིགའཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་རྗེས་གནང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་མང་དུ་ཞུས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༣ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་བ)བསྡུས་གྲྭ་དང་བློ་རྟགས་སོགས་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱངས་པས་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་དུང་ཆེན་འབུད་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༤ལོར་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་ཕེབས་ནས་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས། ལོ་དེའི་དབྱར་ཁར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གསུངས་པ་དང་ཁོང་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་གི་ལུང་མནོས།མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཚང་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱངས་སོགས་ལ་ཧུར་ཐག་མཛད་པས་རིང་བོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།

      རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ཡར་མར་ལ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ་དང་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་སོགས་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གསན། ལྷག་པར་དུ་ལམ་རིམ་ཐེངས་ལྔར་གསན་པས་ངེས་འབྱུང་བླ་ལྷག་སྐྱེས་ཏེ། ༡༩༤༡ལོར(དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་པར)རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་ཕར་ཕྱིན་མཐའ་དཔྱོད་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོའི་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་པ་མ་ཟད། སྨན་བླ་དང་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་སོགས་བཀའ་དབང་མང་དུ་གསན། ལོ་དེའི་དགུན་ཁར་ཕར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་ཨ་ཁུ་སྨོན་ལམ་གྱི་མདུན་ནས་དབུ་མ་ལུང་རིགས་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཁྲིད། ༡༩༤༣ལོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་རྟགས་བླངས་པ་དང་ཡབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་ཕ་ཡུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་འགྲོ་དགོས་བྱུང་སྟབས། དམུ་དགེ་དགོན་དུ་རྟགས་གསལ་གསུངས་བ་དང་། ཨ་ཞང་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་ནས་མ་འོངས་པར་རང་དགོན་ཐུགས་ལ་འཛིན་དགོས་པ་ཡང་ཡང་གདམས། དེ་རྗེས་སླར་ཡང་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་པ་དང་ཨོཾ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་ཚང་ལ་མཇལ་ནས་སུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ། སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར། རིགས་ལྡན་མཆོད་པའི་འོད་སྣང་སོགས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག རྩིས། དབུ་མ། མཛོད་སོགས་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་ཐོན་མི་གཉིས་པ་ཞེས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ས་ཆེན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། ༡༩༤༦ལོར་དགེ་བཤེས་རྡོ་རམས་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གདུལ་བྱ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་པ་དང་བླ་མ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་འདུལ་བ་མདོའི་རྩའི་བཤད་ལུང་ཟླ་གཅིག་རིང་གསན།

     ༡༩༥༡ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་པའི་ཡིག་སྒྱུར་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས།

    ༡༩༥༥ལོར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁྲོའོ་ཡི་ཁྲོའོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིན་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་ངམ་དེང་གི་རྔ་བ་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་གནང་།

    ༡༩༥༨ལོ་ནས་བཟུང་སྐབས་དེའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་དབང་གིས་ངལ་རྩོལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཞོར་དུ་པེ་ཅིན་ནས《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད》དང《མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་ བསྡུས》དེབ་དང་པོ་སོགས་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།

    ༡༩༦༥ ལོར་ཁྲིན་ཏུའུ་ནས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》པར་བསྐྲུན་གྱི་རྨང་བཏིང་བ་དང《སློབ་ཆུང་ཚིག་མཛོད》སོགས་ཀྱང་རྩོམ་བསྒྲིགས་མཛད།

    ༡༩༧༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་བཞི་བའི་སྲིད་གྲོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པ་ལ་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་།

     ༡༩༨༠ ལོར་པེ་ཅིང་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་རིག་ཚན་གྲོས་སྡུར་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ནས《གནད་བསྡུས》ལ་དགག་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་པས་དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཆབ་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ།

     ༡༩༨༡ལོར་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དམུ་དགེ་དགོན་པ་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རིག་གནས་བདག་སྐྱོང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་དུ་བཅུག་པ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ《དབྱངས་ཅན་ཞལ་ལུང་ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཅན》དང《བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ》སོགས་བརྩམས་ཆོས་དུ་མ་བརྩམས།

     ༡༩༨༢ལོར་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གར་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བར་ནང་མཇལ་ཞུས།

     ༡༩༨༣ལོར་ཀན་ལྷོ་ཀླུ་ཆུ་ནས་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ལ《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། 》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར》སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༥ ལོར་ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་དུ་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་སྙན་ངག་གི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༦ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དུ་ཟླ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མར་སྒྲའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཞོར་དུ་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་དང་ལན་ཀྲུའུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༧ ལོར《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༨༩ ལོར《རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དརྴ》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

    &lt;ref&gt;༡༩༩༠ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་རྒྱས་པ་མཛད། ལོ་དེར་ཆབ་མདོ་དགོན་པར་ཕེབས་སྐབས་སུ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཉིན་བཅོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བློ་གསལ་རིགས་སྒོའི་སློབ་ཁྲིད་མཛད་ནས་དེ་གའི་དགེ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས།། བསིལ་ལྡན་གངས་ཀྱི་ར་བ་ན།། ལྔ་རིག་ཟུང་གི་རིག་པའི་གནས།། ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པའི་པཎི་ཏ།། བདག་པོ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་སུ།། ཞེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་ཡང་ཕུལ།&lt;/ref&gt; 

     ༡༩༩༡ལོར་ཨ་ལགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་ཐར་བརྩམས་གནང་མཛད། ན་བ་ལེགས་ན་ན་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལྟར་དུ། ༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ(དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ)སྐུ་བསྙུངས་ནས་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན།།

== དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས། ==
# [https://library.bdrc.io/show/bdr:MW1ALS12336E?unaligned=true སྨོན་ལམ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་ནང་གི་རྣམ་ཐར་འགྲེལ་བཤད།]
# དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། 《རང་རྣམ་ཨ་དར་ཤ》 མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༢༤ ཤོག་ངོས་ ༡༢༥།

[[Category:མི་སྣ།]]</text>
      <sha1>b96fzgb2hcw2xsq816bsy71dcahnxmv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162897</id>
      <parentid>162896</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T10:01:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162897</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63703" sha1="4m56pori4x7z2hfbaz183uljeobkpng" xml:space="preserve">{{merge|རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ།}}
{{merge|Https://bo.wikipedia.org/wiki/དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་}}
{{merge|དམུ་དགེ་བསམ་བརྟན།}}
&lt;br /&gt;

== མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ==
{{Databox}}

'''དམུ་དགེ་བསམ་གཏན'''མཆོག་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་བཅུ་ཚང་བའི་ཡུལ་'''དམུ་དགེ་'''ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེ་དང་པོ་དེར་གྱོང་སྨད་ཚང་(གྲོང་སྨད་ཚང)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་གྱོང་སྨད་འཁོར་ལོ་ཚང་ཡབ་བསོད་ནམས་དར་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་ཕོ་སྟག་ ༡༩༡༤ ལོར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས།  ཐལ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་ཀ་ཁ་སློབ་པའི་མགོ་བཟུང་སྟེ་སྐུ་ཞང་བདེ་ཆེན་དང་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ལྷུང་བཞག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཐོག་'''བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ'''་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མཉོས་ཏེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ།  དེ་མཚུངས་སུ་[[དམུ་དགེའི་དགོན་གྱི་ངོ་སྤྲོད།|དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན]]་དུ་ཆོས་གྲྭ་དང་ཚོགས་ལ་ཞུགས།  དགེ་བཤེས་ཆེན་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་དགེ་འདུན་ཚང་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད།  

ཨ་ཁུ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མདུན་ནས་ཡེ་གེ་དཀར་ནག་དང་དག་ཡིག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་བཅུ་དགུར་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛདཔ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཏེ་[[བླ་བྲང་དགོན།|བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ]]་གྱི་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭ་ལ་འཛིན་གྲྭ་དོན་བདུན་ཅུ་ནས་ཞུགས།  མཁས་དབང་རབ་ཕུག་ཅུང་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་མཀས་པའི་དབང་པོ་ཕྱུག་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཅེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱང་སོགས་ཧུར་ཐག་མཛད།  དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།  

དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་ཐོག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡོད་པའི་གྲས་སུ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ལས་བསྙེན་པར་པར་རྗོགས།  བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་དགུ་སོང་སྐབས་ཡབ་ཀྱི་བསུ་བར་ཕེབས་ཏེ་ཕ་ཡུལ་དུ་ལན་ཅིགག་ཕེབས་དགོས་ཞེས་ནན་གྱིས་ཞུས་པར་བརྟེན་སློབ་གཉེར་འཕྲོ་བསྐྱུར་ནས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་།  ཕ་ཡུལ་དུ་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཞུགས་རྗེས་བླ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་དབྱངས་ཅན་མ་དཀར་མོའི་བསྙེན་པ་ཞིག་བཏང་།  དེ་རྗེས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་པཎྜི་ཊ་རྗེ་ༀ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་གསུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་ཊཱིཀ་གི་རི་མོ་མཛུམ་ཁྲིད་རྫོགས་པར་གསན།  དགུང་གྲངས་སོ་གཉིས་ཐོག་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་དབལ་མང་ཚང་ནས་ཨ་མཆོག་དགོན་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཨ་ཁུ་འཇམ་དབྱངས་ལྔ་ཕྲུག་གི་མདུན་ནས་རྒྱ་རྩིས་རི་མོ་ཆ་ཚང་སློབ་གཉེར་མཛད།  དེ་རྗེས་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱན་མཚན་ལྷ་ས་ནས་རང་དགོན་དུ་ཕེབས་རྗེས་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྒྲིག་ལམ་སོགས་ལ་དག་ཐེར་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་བླ་བྲང་ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་དུ་གྲྭ་ཆུང་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་གནང་དེ་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་བ་ཟད།  སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ངོ་མས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློས་བསྩལ་སྐབས་“ཁོང་ཨ་ཁུ་བསམ་གཏན་ཡང་ཆོས་འཇིག་རྟེན་གཇིས་ཀར་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་གཤིས་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་ཞག་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བརྩི་བཀུར་དང་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས”ཞེསགསུངས།  རྡོ་རམས་པ་བཏང་ནས་ལོ་གཉིས་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་སོང་བའི་མཚམས་ལ་བླ་བྲང་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  སྔ་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་སར་ཕེབས་འདོད་ཡོད་པ་ལྟར་རྫོང་གི་དཔོན་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལན་གྲུར་ཕྱག་ལས་གནང་བར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཞལ་སྐུལ་ཞུས།  གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཆེད་མངགས་མགྲོན་འབོད་ཀྱིས་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དོན་དང་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་གསུང་འཕྲོས་མང་པོ་བསྩལ་བ་མ་ཟད།  རྒྱ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་ན་པེ་ཅིང་དུ་འགྲོ་ན་བཟང་།  ངའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་མོའོ་ཀྲུའུ་ཞི་དང་ཀྲུའུ་ཙུང་སིལིང་ལ་མཚམས་ཞུ་བྱས་ནས་སོང་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་བལྟ་རྟོགས་ཡོད།  འགྲོ་འགོ་ཚང་མ་ངས་གཏོང་གསུངས།  

དེ་ནས་གང་ཐང་རིན་པོ་ཆས་བླ་བྲང་དུ་གསོལ་སྟོན་བཤམས་ཏེ་ཕྱག་མདུད་ལྷ་དར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་ལྷོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེན་མཁན་པོའི་མཚན་བཏགས་གནང་བ་མ་ཟད། ན་བཟའ་སོག་ཆས་ཆ་ཚང་དང་།  ལམ་དངུལ་སྒོར་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ།  མཚམས་ཞུ་ལ་འབུལ་རྒྱུའི་གུར་གུམ་དང་གླ་རྩི་འབོར་ཆེན་བཅས་དང་།  སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཡིན་ཅི་ཡོན་ཟེར་བའི་རྒྱ་རིགས་ཤིག་གཏོང་གནང་མཛད། དེ་ནས་བཞོན་པ་སོགས་གླས་ནས་ ཕེབས་རྡོག་ཐོན་ཏེ་ཀ་ཅུ་མཁར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཡ་ཧན་ཀྲང་གིས་གཙོ་འཛིན་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དེར་ཞུགས་ནས་གསུང་བཤད་ཀྱང་གནང་།   དེ་ནས་རླངས་འཁོར་ལ་ཞུགས་ནས་ལན་གྲུར་ཕེབས་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་མཇལ།  ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིགགྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་ཧྥན་མིང་ནས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།   དགུང་གྲངས་སོ་བདུན་པ་ལྕགས་སྟག་(༡༩༥༠)ལོར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤིན་ཅང་གི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་གྲུར་བཞུགས་ནས་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས།  ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཤིང་།  དེ་ནས་ཀྲུང་དབྱང་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཅིག་ལྕོགས་ལི་ཝུའི་ཧན་དང་།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཨུ་ལན་ཧྥུ།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཞུང་ལས་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཡང་ཅིན་རེན་བཅས་རྟག་ཏུ་དག་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་གམ་དུ་གྲོས་མོལ་ལམ་བློ་འདྲི་ཞུ་བར་འོང་བ་དང་སྐབས་བསྟུན་ཡང་ཅིང་རེན་གྱིས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་སི་ཁྲོན་དང་།  ཤིས་ཁམས།  བོད་ལྗོངས་བཅས་ད་དུང་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་ཡིག་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱིད་སྡུག་ལ་འཛུལ་ཞུགས་གནང་ཚེ་དགོས་མཁོ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་པར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་ངེས་པར་ཁས་ལོངས།   ལས་བྱེད་པ་བྱས་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཅི་ནུས་རེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྟབས་ཞལ་ཁས་བཞེས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་།  ཕུན་བཀྲ།  བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ཧོང་མེན་ཤིན་སོགས་དང་ལྷན་དུ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སི་གསུམ་པའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་སྟེ་《མི་དམངས་བརྙན་པར་》 སོགས་ལ་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།   ལྕགས་ཡོས་(༡༩༥༡)ལོར་ང་ཕོད་སོགས་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་པེ་ཅིང་དུ་འབྱོར་ཏེ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་འཇོག་སྐབས་གྲོས་ཐུན་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་སོ་དགུ་པ་ (༡༩༥༢) ལོར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་དམུ་དགེའི་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དྲིལ་བསྒྲགས་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་སྦྲུལ་ (༡༩༥༣)ལོར་ཀུན་མཁྱེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་ལྷ་རམས་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་དང་དམ་པ་དེ་ཉིད་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་།  དགུང་གྲངས་ཞེ་གཉིས་པ་ཤིང་མོ་ལུག་ (༡༩༥༥) ལོའི་བོད་ཟླ་གཉིས་པར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁོའི་ཁོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིང་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་གནང་།  

དགུང་གྲངས་ཞེ་ལྔ་པ་ས་ཁྱི་(༡༩༥༨)ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་ནས་འབར་ཁམས་སུ་སྤོས་སྟབས་ལྷན་དུ་གནས་སྤོ་མཛད།  དགུང་གྲངས་ཞེ་དྲུག་ལ་ཕེབས་པ་ས་ཕག་ (༡༩༥༩)ལོའི་ལུགས་རྙིང་གི་ལོ་གསར་ནས་སྐྱ་ཆས་མི་བཞེས་ཀ་མེད་བྱུང་བ་དང་།  ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་པེ་ཅིང་དུ་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་དང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དེབ་དང་པོའི་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད་པར་ཕེབས་ཏེ་ཟླ་ཤས་རིང་རྗེ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང་ལྷན་དུ་ཁང་མིག་གཅིག་ནང་བཞུགས།  བཅུ་པའི་ཚེས་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྟོན་མཛད་གཟིགས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཁག་ལ་ཞུགས་རྗེས་ཁྲེན་དུར་ཕྱིར་ཕེབས།   དགུང་གྲངས་ང་གསུམ་པ་མེ་རྟ་ (༡༩༦༦)ལོར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་དེ་ལངས་ནས་ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་དམར་སྲུང་དམག་ཅེས་པས་སྐུ་ཆས་ཡོད་ཚད་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་མཐར་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང་།   སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་འཇམ་སྡུད་བཟང་གསུམ་ཕྱག་དཔེ།   ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་དུ་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཤོག་གྲངས་ཁ་ཤས་རེ།  ཕྱག་ཏུ་ཕྱག་ཕྲེང་ཞིག་དང་ཇོ་བོའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་པོའི་དུམ་བུ་ཞིག་བཅས་གསོལ་ནས་མི་ཚོགས་ཁྲོད་འབོད་ཚིག་འུར་དིར་གྱི་ངང་ཁྲོམ་སྐོར་དུ་བཙན་ཁྲིད་ཞུས།  དེ་ནས་ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྫི་འགག་འབོ་གྱོའི་ཁོག་ཏུ་དམ་པོ་ཏ་ཏོས་ཟེར་བའི་རུ་ཁག་སྔོན་ཐོན་གྱི་ནང་དུ་ངལ་རྩོལ་གནང་དགོས་བྱུང་ཞིང་།   དེའི་རིང་ངལ་ལས་ལྕི་ཁར་འབྲུ་རིགས་སོགས་ཀྱིས་མི་འདང་བར་རྟ་ཤ་སོགས་གང་བྱུང་བཞེས་དགོས་བྱུང་།  

དགུང་གྲངས་ང་བཞིར་ཕེབས་པ་མི་ལུག་ (༡༩༦༧)ལོར་འབར་ཁམས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ངལ་རྩོལ་འདྲེས་མའི་ངང་བཞུགས། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་གླང་ (༡༩༧༣)ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  ཤིང་ཡོས་ (༡༩༧༥)ལོར་ཁྲེན་དུར་ཕེབས་ཏེ་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་བཟོ་རྒྱུའི་གཞི་བཏིང་།  མེ་སྦྲུལ་ (༡༩༧༧)ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཞི་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པར་བདམས།   ལྕགས་སྤྲེལ་ (༡༩༨༠)ལོའི་སྤྱི་ཟླ་དང་པོར་པེ་ཅིན་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཚན་རིག་གྲོས་བསྡུར་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྩོད་གླེང་མཛད་མཐར་དེ་སྔ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གསུང་རྩོམ་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཡིག་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་བརླག་གཏོང་བའི་ཡིག་ཆ་གནད་བསྡུས་ཟེར་བ་དེ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་གནད་བསྡུས་ཀྱི་དགག་ཡིག་མཐའ་དཔྱད་ཟེར་བ་ཞིག་ཆེད་མངགས་རྩོམ་འབྲི་གནང་ནས་ཚིག་མཛོད་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་ལ་ཚར་གཅིག་ཁྲིད་གནང་མཛད།  དགུང་གྲངས་རེ་དགུ་པ་ཆུ་ཁྱི་ (༡༩༨༢)ལོའི་ཟླ་བ་བདུན་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་ཞུས་ལྟར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་ཀྲུང་གོ་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ཐོག་སྐར་རྩིས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པར་བདམས།  གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁང་དུ་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེར་ནང་མཇལ་ཞུས།  ཟླ་ངོ་བཞི་ཙམ་རིང་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་དང་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་།  ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།  བཀྲས་ལྷུན།  ས་སྐྱ།  ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་།  ཆོས་རྒྱལ་བང་སོ་སོགས་ལ་གནས་གཟིགས་ཕེབས། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང་ཆོས་ལུགས་མི་སྣ་དྲུག་བཅུ་ལྷག་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་གནང་སྟེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞིང་ཆེན་དགུའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཕེབས།  

དགུང་གྲངས་དུན་ཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་ཕག་(༡༩༨༣)ལོའི་ཟླ་གསུམ་པར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གནའ་ཡིག་ཟབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭར་《སྙན་ངག་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད་》སློབ་ཁྲིད་མཛད།  དེ་རྗེས་ཁྲང་རྡ་དང་།  ཏཱ་ཐུང་།  རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  སྐུ་འབུམ།  བླ་བྲང་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་འབར་ཁམས་སུ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་འཁོར་བའི་དགའ་སྟོན་དུ་ཕེབས་ཞུགས་མཛད།  ད་ནས་ལོ་ངོ་བཅུ་གྲངས་རིང་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དང་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་གནང་མཛད་དེ།  ཕུལ་བྱུང་གི་སློབ་མ་དུ་མ་གསོ་སྐྱོང་གནང་མཐར་དགུང་གྲངད་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་རབ་གནས་ཆུ་བྱ་ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ཕྱི་མ་ཤོལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་(༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་༥ཚེས་༦)ཉིན་སྟེ་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།  རྒྱུ་སྐར་ས་རི།  ནམ་ལངས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆུ་ཚོད་བདུན་དང་སྐར་མ་ཉེར་ལྔའི་ཐོག་སེང་གེ་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཡིད་དགའ་ཆོས་འཛིན་དུ་ཕེབས་པའི་ཚུལ་བསྟན།  མཛད་རྣམ་ཞིབ་ཙམ་གཟིགས་འདོད་ཚེ་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོའི་ནང་《རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དར་ཤ་》ཞེས་བྱ་བར་གཟིགས།  གསུང་རྩོམ་ལྕགས་དཔར་མ་པོད་དྲུག་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་པར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད་པ་ལགས་སོ།  །

== གསུང་རྩོམ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་སྐོར་ལ། ==

དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་བོར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ། གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་མཛད་དེ། སྔ་རྗེས་སུ《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང་།》《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་མཛོད།》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར།》《སྙན་འགྲེལ་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད།》《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》《དབྱངས་གསལ་གྱི་བརྡ་ཆད།》《ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་རྒྱས།》སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་དཔྱད་འབྲས་ཁྱོན་སྡོམ་པོད་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྩོམ་གནང་མཛད་ཡོད་པ་དང་།       ཁོང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཁྲོད་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་ཀུན་ལ་མཁོ་བའི་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་བཞི། གཞན་རྣམ་ཐར་དང་ལོ་རྒྱུས། སྙན་ངག བརྡ་སྤྲོད་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བང་མཛོད་འདི་ཉིད་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》ལྟ་བུའི་གསུང་རྩོམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྐངས་པ་དང་།  སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་དུ་སྐུལ་མ་མཛད་པ་བཅས་ནུས་པ་དང་དགེ་མཚན་བླ་མེད་ཐོན་ཡོད།
གཉིས།  སྲིད་དོན་གཉེར་ཚུལ།        
༡༩༥༠ ལོར་རྡོ་སྦིས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ལྷན་དུ་པེ་ཅིན་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ནས《ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་ཆབ་སྲིད་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་རྩ་འཛིན》དང《བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གྱི་ཆིངས་ཡིག་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་མ》སོགས་ཡིག་ཆ་གཙོ་གྲས་ཀྱི་ཞུ་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བའི་འགན་བཞེས་པ་དང་།  ༡༩༥༦ ལོ་ནས《མོའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བཏུས》པོད་དང་པོ་ནས་གསུམ་པའི་བར་གྱི་བོད་ཡིག་པར་མར་ཞུ་དག་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་ཀར་ཞུགས། སྔ་རྗེས་སུ་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་འཛིན་གཞོན་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱི་ འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས།
གསུམ། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་བསྐྱངས་ཚུལ།
དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་དམ་པ་ཁོང་གིས་ཀྱང་བློས་མི་དཔག་པའི་མནར་གཅོད་དང་སྐུ་ཚེགས་གྲངས་མེད་མྱངས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསུང་རྩོམ་པོད་གཉིས་ཡོད་པའང་རྩ་སྟོངས་སུ་གྱུར། སྲིད་ཇུས་རིམ་གྱིས་ལྷོད་ཡངས་སུ་སོང་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》གཙོས་གདུལ་བྱའི་བློ་ཁ་དང་བསྟུན་ནས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་གསར་རྩོམ་གནང་སྟེ་ཁྱུང་མཆུ་དང་ཀླུ་ཆུ། མཛོད་དགེ རྔ་བ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་ནས་བོད་ཡིག་གསོ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཤིང་། སྐལ་ལྡན་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་སྟེ་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་སླར་གསོ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མཛད་རྗེས་གང་ལེགས་བསྐྲུན།
གཞན་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང་ཨ་མཆོག་མཚན་ཉིད་དགོན།  དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོའི་དགོན།  ཆབ་མདོ་དགོན་ཆེན།  རྔ་ཡུལ་སྒོ་མང་དགོན་སོགས་ཆོས་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པར་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་མན་ངག་སྤེལ་ཏེ་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།    ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དགེ་འོས་སློབ་གླིང་གི་སློབ་གཙོ་བསེ་ཚང་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། གུང་ཐང་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡོངས་འཛིན་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་པོ།   རྔ་བ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།   ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྟག་ཚ་སྤྲུལ་སྐུ།     དམུ་དགེ་དགོན་པའི་དགེ་བཤེས་བསླབ་གསུམ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བརྒྱུད་འཛིན་ལ་རང་གི་ནུས་པས་སྲིད་ཞུ་གང་ལེགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས།
༡༩༨༠ ལོ་ནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ། ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས།  སྐར་རྩིས།  གསོ་བ་རིག་པ།   ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་ལན་མང་མཛད་དེ་བུ་སློབ་མང་པོ་བསྐྱངས་པ་ལ་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།  བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ་དང་། མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།    བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་བན་དེ་བཀྲ་ཤིས།  བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་གི་དེད་དཔོན།  མགོ་ལོག་ཁུལ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལས་དོན་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།       སྐབས་ལྔ་བའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕུལ་ཏུ་བྱུང་བའི་ ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མི་སྣ་སྐུ་ཞབས་འཇུ་སྐལ་བཟང་།     ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་དབུ་ཁྲིད།   འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།   རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཆེད་ལས་མཁས་པ་བན་གོའམ་དབྱངས་ཅན་སྒེག་པའི་བློ་གྲོས།  ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ངང་ཚང་འབུམ་སྐྱབས།        སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་རིན་ཆེན་མཚོ།  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་སོགས།   ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སློབ་གཉེར་ལམ་ལུགས་དང་སཾ་བོད་སྐད་ཡིག་ཡིག་ཚགས་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཆེན་མོ།      གསང་བདག་གམ་ཚངས་སྲས་དགྱེས་པའི་ལང་ཚོ།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ།      ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སྐོར་གྱི་ཆེད་མཁས།        ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་ངམ་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།     བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཆེད་མཁས་སྐུ་ཞབས་ལྷ་མཆོག་རྒྱལ།    ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གོ་ཤུལ་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས།   བོད་ལྗོངས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཡུམ་པ་སོགས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཤིང་།     བློ་གྲོས་ཀྱི་ནོར་དང་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁུར་དང་མཛུབ་ཁྲིད་འོག་རིག་པའི་གཉོམ་ལག་རྒྱས་པ་ཁོ་ནའོ།  །
མདོར་ན། དམ་པ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། བྱམས་སེམས་གྱི་ཞི་བདེས་ཐུགས་ཡོངས་སུ་གཏམས་ཤིང་། སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས། ཚད་མ། གསོ་རིག སློབ་གསོ་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་མ་དར་བ་ནས་དར་བར་བྱེད་ཅིང་། དར་བ་རྣམས་དག་ཀྱང་འཕེལ་བ། ཉམས་པ་རྣམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལེགས་མཛད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ས་སྟེང་ཡོངས་ལ་བར་མེད་དུ་ཁྱབ་ཡོད།

== གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བ་ནས་དྲངས་པ་ལྟར་ན། ==
ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །ཧ་ཅང་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་བར། །བར་མ་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་བ་བཞིན་རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་དུ་འབོད་པའི་དམ་པ་གང་ནི། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དམུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེར་ཡབ་དགེ་འདུན་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ཤིང་ཕོ་སྟག(༡༩༡༤ལོར)གི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ལ་རྨི་ལྟས་བཟང་བོ་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་བ་འབྲིང་ཙམ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་སུ་ཡབ་ཀྱི་མདུན་ནས་ཀ་ཁའི་སྦྱོར་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྲིད་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས་ཏེ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་འཚོལ་འགོ་བརྩམས། རྩེད་འཇོའི་སྐབས་སུའང་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ལྷུན་ཆགས་སུ་འདུག་སྐད།

༡༩༢༥ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག)བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ་ནས་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་དུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་པ་དང་ཐོག་མར་ཕར་ཕྱིན་སོགས་གཙོས་བློ་རྟགས་དང་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཐོས་བརྩོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་ནི་རྗེའི་སློབ་མ་སྔ་ཚར་བཞིའི་ནང་ཚན། ཚ་ཁོ་བ་ངག་དབང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས་ཕྱག་འདེབས་མཛད། རྗེས་སུ་སྟོང་འཁོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དགོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོ་ལ་ཕུལ་ཏེ། འགྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས་གནང་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་བཙུགས། དེའི་ཕྱིར་བླ་བྲང་དགོན་གྱི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར། ཀུན་མཁྱེན་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཙུགས་པས་སྔ་གཞུག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བྱུང་ནས་དགོན་པ་ལྷག་ཏུ་དར། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོར་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིགའཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་རྗེས་གནང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་མང་དུ་ཞུས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༣ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་བ)བསྡུས་གྲྭ་དང་བློ་རྟགས་སོགས་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱངས་པས་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་དུང་ཆེན་འབུད་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༤ལོར་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་ཕེབས་ནས་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས། ལོ་དེའི་དབྱར་ཁར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གསུངས་པ་དང་ཁོང་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་གི་ལུང་མནོས།མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཚང་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱངས་སོགས་ལ་ཧུར་ཐག་མཛད་པས་རིང་བོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།

      རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ཡར་མར་ལ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ་དང་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་སོགས་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གསན། ལྷག་པར་དུ་ལམ་རིམ་ཐེངས་ལྔར་གསན་པས་ངེས་འབྱུང་བླ་ལྷག་སྐྱེས་ཏེ། ༡༩༤༡ལོར(དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་པར)རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་ཕར་ཕྱིན་མཐའ་དཔྱོད་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོའི་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་པ་མ་ཟད། སྨན་བླ་དང་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་སོགས་བཀའ་དབང་མང་དུ་གསན། ལོ་དེའི་དགུན་ཁར་ཕར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་ཨ་ཁུ་སྨོན་ལམ་གྱི་མདུན་ནས་དབུ་མ་ལུང་རིགས་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཁྲིད། ༡༩༤༣ལོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་རྟགས་བླངས་པ་དང་ཡབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་ཕ་ཡུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་འགྲོ་དགོས་བྱུང་སྟབས། དམུ་དགེ་དགོན་དུ་རྟགས་གསལ་གསུངས་བ་དང་། ཨ་ཞང་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་ནས་མ་འོངས་པར་རང་དགོན་ཐུགས་ལ་འཛིན་དགོས་པ་ཡང་ཡང་གདམས། དེ་རྗེས་སླར་ཡང་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་པ་དང་ཨོཾ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་ཚང་ལ་མཇལ་ནས་སུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ། སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར། རིགས་ལྡན་མཆོད་པའི་འོད་སྣང་སོགས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག རྩིས། དབུ་མ། མཛོད་སོགས་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་ཐོན་མི་གཉིས་པ་ཞེས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ས་ཆེན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། ༡༩༤༦ལོར་དགེ་བཤེས་རྡོ་རམས་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གདུལ་བྱ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་པ་དང་བླ་མ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་འདུལ་བ་མདོའི་རྩའི་བཤད་ལུང་ཟླ་གཅིག་རིང་གསན།

     ༡༩༥༡ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་པའི་ཡིག་སྒྱུར་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས།

    ༡༩༥༥ལོར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁྲོའོ་ཡི་ཁྲོའོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིན་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་ངམ་དེང་གི་རྔ་བ་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་གནང་།

    ༡༩༥༨ལོ་ནས་བཟུང་སྐབས་དེའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་དབང་གིས་ངལ་རྩོལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཞོར་དུ་པེ་ཅིན་ནས《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད》དང《མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་ བསྡུས》དེབ་དང་པོ་སོགས་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།

    ༡༩༦༥ ལོར་ཁྲིན་ཏུའུ་ནས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》པར་བསྐྲུན་གྱི་རྨང་བཏིང་བ་དང《སློབ་ཆུང་ཚིག་མཛོད》སོགས་ཀྱང་རྩོམ་བསྒྲིགས་མཛད།

    ༡༩༧༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་བཞི་བའི་སྲིད་གྲོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པ་ལ་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་།

     ༡༩༨༠ ལོར་པེ་ཅིང་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་རིག་ཚན་གྲོས་སྡུར་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ནས《གནད་བསྡུས》ལ་དགག་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་པས་དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཆབ་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ།

     ༡༩༨༡ལོར་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དམུ་དགེ་དགོན་པ་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རིག་གནས་བདག་སྐྱོང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་དུ་བཅུག་པ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ《དབྱངས་ཅན་ཞལ་ལུང་ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཅན》དང《བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ》སོགས་བརྩམས་ཆོས་དུ་མ་བརྩམས།

     ༡༩༨༢ལོར་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གར་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བར་ནང་མཇལ་ཞུས།

     ༡༩༨༣ལོར་ཀན་ལྷོ་ཀླུ་ཆུ་ནས་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ལ《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། 》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར》སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༥ ལོར་ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་དུ་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་སྙན་ངག་གི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༦ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དུ་ཟླ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མར་སྒྲའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཞོར་དུ་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་དང་ལན་ཀྲུའུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༧ ལོར《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༨༩ ལོར《རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དརྴ》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།
&lt;ref&gt;༡༩༩༠ ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་&lt;/ref&gt; ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་རྒྱས་པ་མཛད། ལོ་དེར་ཆབ་མདོ་དགོན་པར་ཕེབས་སྐབས་སུ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཉིན་བཅོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བློ་གསལ་རིགས་སྒོའི་སློབ་ཁྲིད་མཛད་ནས་དེ་གའི་དགེ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས།། བསིལ་ལྡན་གངས་ཀྱི་ར་བ་ན།། ལྔ་རིག་ཟུང་གི་རིག་པའི་གནས།། ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པའི་པཎི་ཏ།། བདག་པོ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་སུ།། ཞེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་ཡང་ཕུལ།

     ༡༩༩༡ལོར་ཨ་ལགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་ཐར་བརྩམས་གནང་མཛད། ན་བ་ལེགས་ན་ན་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལྟར་དུ། ༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ(དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ)སྐུ་བསྙུངས་ནས་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན།།

== དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས། ==
# [https://library.bdrc.io/show/bdr:MW1ALS12336E?unaligned=true སྨོན་ལམ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་ནང་གི་རྣམ་ཐར་འགྲེལ་བཤད།] དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། 《རང་རྣམ་ཨ་དར་ཤ》 མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༢༤ ཤོག་ངོས་ ༡༢༥།

[[Category:མི་སྣ།]]</text>
      <sha1>4m56pori4x7z2hfbaz183uljeobkpng</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162898</id>
      <parentid>162897</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T10:07:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162898</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="64129" sha1="l7v6er0ezp6uv9pnnh0q9bgplobev0e" xml:space="preserve">{{merge|རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ།}}
{{merge|Https://bo.wikipedia.org/wiki/དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་}}
{{merge|དམུ་དགེ་བསམ་བརྟན།}}
&lt;br /&gt;

== མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ==
{{Databox}}

'''དམུ་དགེ་བསམ་གཏན'''མཆོག་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་བཅུ་ཚང་བའི་ཡུལ་'''དམུ་དགེ་'''ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེ་དང་པོ་དེར་གྱོང་སྨད་ཚང་(གྲོང་སྨད་ཚང)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་གྱོང་སྨད་འཁོར་ལོ་ཚང་ཡབ་བསོད་ནམས་དར་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་ཕོ་སྟག་ ༡༩༡༤ ལོར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས།  ཐལ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་ཀ་ཁ་སློབ་པའི་མགོ་བཟུང་སྟེ་སྐུ་ཞང་བདེ་ཆེན་དང་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ལྷུང་བཞག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཐོག་'''བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ'''་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མཉོས་ཏེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ།  དེ་མཚུངས་སུ་[[དམུ་དགེའི་དགོན་གྱི་ངོ་སྤྲོད།|དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན]]་དུ་ཆོས་གྲྭ་དང་ཚོགས་ལ་ཞུགས།  དགེ་བཤེས་ཆེན་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་དགེ་འདུན་ཚང་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད།  

ཨ་ཁུ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མདུན་ནས་ཡེ་གེ་དཀར་ནག་དང་དག་ཡིག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་བཅུ་དགུར་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛདཔ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཏེ་[[བླ་བྲང་དགོན།|བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ]]་གྱི་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭ་ལ་འཛིན་གྲྭ་དོན་བདུན་ཅུ་ནས་ཞུགས།  མཁས་དབང་རབ་ཕུག་ཅུང་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་མཀས་པའི་དབང་པོ་ཕྱུག་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཅེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱང་སོགས་ཧུར་ཐག་མཛད།  དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།  

དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་ཐོག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡོད་པའི་གྲས་སུ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ལས་བསྙེན་པར་པར་རྗོགས།  བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་དགུ་སོང་སྐབས་ཡབ་ཀྱི་བསུ་བར་ཕེབས་ཏེ་ཕ་ཡུལ་དུ་ལན་ཅིགག་ཕེབས་དགོས་ཞེས་ནན་གྱིས་ཞུས་པར་བརྟེན་སློབ་གཉེར་འཕྲོ་བསྐྱུར་ནས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་།  ཕ་ཡུལ་དུ་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཞུགས་རྗེས་བླ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་དབྱངས་ཅན་མ་དཀར་མོའི་བསྙེན་པ་ཞིག་བཏང་།  དེ་རྗེས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་པཎྜི་ཊ་རྗེ་ༀ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་གསུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་ཊཱིཀ་གི་རི་མོ་མཛུམ་ཁྲིད་རྫོགས་པར་གསན།  དགུང་གྲངས་སོ་གཉིས་ཐོག་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་དབལ་མང་ཚང་ནས་ཨ་མཆོག་དགོན་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཨ་ཁུ་འཇམ་དབྱངས་ལྔ་ཕྲུག་གི་མདུན་ནས་རྒྱ་རྩིས་རི་མོ་ཆ་ཚང་སློབ་གཉེར་མཛད།  དེ་རྗེས་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱན་མཚན་ལྷ་ས་ནས་རང་དགོན་དུ་ཕེབས་རྗེས་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྒྲིག་ལམ་སོགས་ལ་དག་ཐེར་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་བླ་བྲང་ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་དུ་གྲྭ་ཆུང་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་གནང་དེ་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་བ་ཟད།  སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ངོ་མས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློས་བསྩལ་སྐབས་“ཁོང་ཨ་ཁུ་བསམ་གཏན་ཡང་ཆོས་འཇིག་རྟེན་གཇིས་ཀར་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་གཤིས་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་ཞག་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བརྩི་བཀུར་དང་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས”ཞེསགསུངས།  རྡོ་རམས་པ་བཏང་ནས་ལོ་གཉིས་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་སོང་བའི་མཚམས་ལ་བླ་བྲང་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  སྔ་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་སར་ཕེབས་འདོད་ཡོད་པ་ལྟར་རྫོང་གི་དཔོན་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལན་གྲུར་ཕྱག་ལས་གནང་བར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཞལ་སྐུལ་ཞུས།  གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཆེད་མངགས་མགྲོན་འབོད་ཀྱིས་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དོན་དང་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་གསུང་འཕྲོས་མང་པོ་བསྩལ་བ་མ་ཟད།  རྒྱ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་ན་པེ་ཅིང་དུ་འགྲོ་ན་བཟང་།  ངའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་མོའོ་ཀྲུའུ་ཞི་དང་ཀྲུའུ་ཙུང་སིལིང་ལ་མཚམས་ཞུ་བྱས་ནས་སོང་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་བལྟ་རྟོགས་ཡོད།  འགྲོ་འགོ་ཚང་མ་ངས་གཏོང་གསུངས།  

དེ་ནས་གང་ཐང་རིན་པོ་ཆས་བླ་བྲང་དུ་གསོལ་སྟོན་བཤམས་ཏེ་ཕྱག་མདུད་ལྷ་དར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་ལྷོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེན་མཁན་པོའི་མཚན་བཏགས་གནང་བ་མ་ཟད། ན་བཟའ་སོག་ཆས་ཆ་ཚང་དང་།  ལམ་དངུལ་སྒོར་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ།  མཚམས་ཞུ་ལ་འབུལ་རྒྱུའི་གུར་གུམ་དང་གླ་རྩི་འབོར་ཆེན་བཅས་དང་།  སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཡིན་ཅི་ཡོན་ཟེར་བའི་རྒྱ་རིགས་ཤིག་གཏོང་གནང་མཛད། དེ་ནས་བཞོན་པ་སོགས་གླས་ནས་ ཕེབས་རྡོག་ཐོན་ཏེ་ཀ་ཅུ་མཁར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཡ་ཧན་ཀྲང་གིས་གཙོ་འཛིན་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དེར་ཞུགས་ནས་གསུང་བཤད་ཀྱང་གནང་།   དེ་ནས་རླངས་འཁོར་ལ་ཞུགས་ནས་ལན་གྲུར་ཕེབས་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་མཇལ།  ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིགགྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་ཧྥན་མིང་ནས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།   དགུང་གྲངས་སོ་བདུན་པ་ལྕགས་སྟག་(༡༩༥༠)ལོར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤིན་ཅང་གི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་གྲུར་བཞུགས་ནས་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས།  ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཤིང་།  དེ་ནས་ཀྲུང་དབྱང་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཅིག་ལྕོགས་ལི་ཝུའི་ཧན་དང་།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཨུ་ལན་ཧྥུ།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཞུང་ལས་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཡང་ཅིན་རེན་བཅས་རྟག་ཏུ་དག་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་གམ་དུ་གྲོས་མོལ་ལམ་བློ་འདྲི་ཞུ་བར་འོང་བ་དང་སྐབས་བསྟུན་ཡང་ཅིང་རེན་གྱིས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་སི་ཁྲོན་དང་།  ཤིས་ཁམས།  བོད་ལྗོངས་བཅས་ད་དུང་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་ཡིག་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱིད་སྡུག་ལ་འཛུལ་ཞུགས་གནང་ཚེ་དགོས་མཁོ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་པར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་ངེས་པར་ཁས་ལོངས།   ལས་བྱེད་པ་བྱས་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཅི་ནུས་རེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྟབས་ཞལ་ཁས་བཞེས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་།  ཕུན་བཀྲ།  བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ཧོང་མེན་ཤིན་སོགས་དང་ལྷན་དུ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སི་གསུམ་པའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་སྟེ་《མི་དམངས་བརྙན་པར་》 སོགས་ལ་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།   ལྕགས་ཡོས་(༡༩༥༡)ལོར་ང་ཕོད་སོགས་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་པེ་ཅིང་དུ་འབྱོར་ཏེ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་འཇོག་སྐབས་གྲོས་ཐུན་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་སོ་དགུ་པ་ (༡༩༥༢) ལོར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་དམུ་དགེའི་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དྲིལ་བསྒྲགས་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་སྦྲུལ་ (༡༩༥༣)ལོར་ཀུན་མཁྱེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་ལྷ་རམས་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་དང་དམ་པ་དེ་ཉིད་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་།  དགུང་གྲངས་ཞེ་གཉིས་པ་ཤིང་མོ་ལུག་ (༡༩༥༥) ལོའི་བོད་ཟླ་གཉིས་པར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁོའི་ཁོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིང་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་གནང་།  

དགུང་གྲངས་ཞེ་ལྔ་པ་ས་ཁྱི་(༡༩༥༨)ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་ནས་འབར་ཁམས་སུ་སྤོས་སྟབས་ལྷན་དུ་གནས་སྤོ་མཛད།  དགུང་གྲངས་ཞེ་དྲུག་ལ་ཕེབས་པ་ས་ཕག་ (༡༩༥༩)ལོའི་ལུགས་རྙིང་གི་ལོ་གསར་ནས་སྐྱ་ཆས་མི་བཞེས་ཀ་མེད་བྱུང་བ་དང་།  ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་པེ་ཅིང་དུ་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་དང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དེབ་དང་པོའི་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད་པར་ཕེབས་ཏེ་ཟླ་ཤས་རིང་རྗེ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང་ལྷན་དུ་ཁང་མིག་གཅིག་ནང་བཞུགས།  བཅུ་པའི་ཚེས་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྟོན་མཛད་གཟིགས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཁག་ལ་ཞུགས་རྗེས་ཁྲེན་དུར་ཕྱིར་ཕེབས།   དགུང་གྲངས་ང་གསུམ་པ་མེ་རྟ་ (༡༩༦༦)ལོར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་དེ་ལངས་ནས་ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་དམར་སྲུང་དམག་ཅེས་པས་སྐུ་ཆས་ཡོད་ཚད་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་མཐར་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང་།   སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་འཇམ་སྡུད་བཟང་གསུམ་ཕྱག་དཔེ།   ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་དུ་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཤོག་གྲངས་ཁ་ཤས་རེ།  ཕྱག་ཏུ་ཕྱག་ཕྲེང་ཞིག་དང་ཇོ་བོའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་པོའི་དུམ་བུ་ཞིག་བཅས་གསོལ་ནས་མི་ཚོགས་ཁྲོད་འབོད་ཚིག་འུར་དིར་གྱི་ངང་ཁྲོམ་སྐོར་དུ་བཙན་ཁྲིད་ཞུས།  དེ་ནས་ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྫི་འགག་འབོ་གྱོའི་ཁོག་ཏུ་དམ་པོ་ཏ་ཏོས་ཟེར་བའི་རུ་ཁག་སྔོན་ཐོན་གྱི་ནང་དུ་ངལ་རྩོལ་གནང་དགོས་བྱུང་ཞིང་།   དེའི་རིང་ངལ་ལས་ལྕི་ཁར་འབྲུ་རིགས་སོགས་ཀྱིས་མི་འདང་བར་རྟ་ཤ་སོགས་གང་བྱུང་བཞེས་དགོས་བྱུང་།  

དགུང་གྲངས་ང་བཞིར་ཕེབས་པ་མི་ལུག་ (༡༩༦༧)ལོར་འབར་ཁམས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ངལ་རྩོལ་འདྲེས་མའི་ངང་བཞུགས། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་གླང་ (༡༩༧༣)ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  ཤིང་ཡོས་ (༡༩༧༥)ལོར་ཁྲེན་དུར་ཕེབས་ཏེ་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་བཟོ་རྒྱུའི་གཞི་བཏིང་།  མེ་སྦྲུལ་ (༡༩༧༧)ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཞི་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པར་བདམས།   ལྕགས་སྤྲེལ་ (༡༩༨༠)ལོའི་སྤྱི་ཟླ་དང་པོར་པེ་ཅིན་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཚན་རིག་གྲོས་བསྡུར་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྩོད་གླེང་མཛད་མཐར་དེ་སྔ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གསུང་རྩོམ་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཡིག་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་བརླག་གཏོང་བའི་ཡིག་ཆ་གནད་བསྡུས་ཟེར་བ་དེ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་གནད་བསྡུས་ཀྱི་དགག་ཡིག་མཐའ་དཔྱད་ཟེར་བ་ཞིག་ཆེད་མངགས་རྩོམ་འབྲི་གནང་ནས་ཚིག་མཛོད་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་ལ་ཚར་གཅིག་ཁྲིད་གནང་མཛད།  དགུང་གྲངས་རེ་དགུ་པ་ཆུ་ཁྱི་ (༡༩༨༢)ལོའི་ཟླ་བ་བདུན་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་ཞུས་ལྟར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་ཀྲུང་གོ་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ཐོག་སྐར་རྩིས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པར་བདམས།  གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁང་དུ་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེར་ནང་མཇལ་ཞུས།  ཟླ་ངོ་བཞི་ཙམ་རིང་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་དང་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་།  ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།  བཀྲས་ལྷུན།  ས་སྐྱ།  ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་།  ཆོས་རྒྱལ་བང་སོ་སོགས་ལ་གནས་གཟིགས་ཕེབས། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང་ཆོས་ལུགས་མི་སྣ་དྲུག་བཅུ་ལྷག་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་གནང་སྟེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞིང་ཆེན་དགུའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཕེབས།  

དགུང་གྲངས་དུན་ཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་ཕག་(༡༩༨༣)ལོའི་ཟླ་གསུམ་པར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གནའ་ཡིག་ཟབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭར་《སྙན་ངག་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད་》སློབ་ཁྲིད་མཛད།  དེ་རྗེས་ཁྲང་རྡ་དང་།  ཏཱ་ཐུང་།  རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  སྐུ་འབུམ།  བླ་བྲང་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་འབར་ཁམས་སུ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་འཁོར་བའི་དགའ་སྟོན་དུ་ཕེབས་ཞུགས་མཛད།  ད་ནས་ལོ་ངོ་བཅུ་གྲངས་རིང་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དང་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་གནང་མཛད་དེ།  ཕུལ་བྱུང་གི་སློབ་མ་དུ་མ་གསོ་སྐྱོང་གནང་མཐར་དགུང་གྲངད་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་རབ་གནས་ཆུ་བྱ་ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ཕྱི་མ་ཤོལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་(༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་༥ཚེས་༦)ཉིན་སྟེ་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།  རྒྱུ་སྐར་ས་རི།  ནམ་ལངས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆུ་ཚོད་བདུན་དང་སྐར་མ་ཉེར་ལྔའི་ཐོག་སེང་གེ་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཡིད་དགའ་ཆོས་འཛིན་དུ་ཕེབས་པའི་ཚུལ་བསྟན།  མཛད་རྣམ་ཞིབ་ཙམ་གཟིགས་འདོད་ཚེ་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོའི་ནང་《རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དར་ཤ་》ཞེས་བྱ་བར་གཟིགས།  གསུང་རྩོམ་ལྕགས་དཔར་མ་པོད་དྲུག་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་པར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད་པ་ལགས་སོ།  །

== གསུང་རྩོམ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་སྐོར་ལ། ==

དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་བོར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ། གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་མཛད་དེ། སྔ་རྗེས་སུ《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང་།》《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་མཛོད།》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར།》《སྙན་འགྲེལ་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད།》《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》《དབྱངས་གསལ་གྱི་བརྡ་ཆད།》《ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་རྒྱས།》སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་དཔྱད་འབྲས་ཁྱོན་སྡོམ་པོད་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྩོམ་གནང་མཛད་ཡོད་པ་དང་།       ཁོང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཁྲོད་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་ཀུན་ལ་མཁོ་བའི་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་བཞི། གཞན་རྣམ་ཐར་དང་ལོ་རྒྱུས། སྙན་ངག བརྡ་སྤྲོད་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བང་མཛོད་འདི་ཉིད་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》ལྟ་བུའི་གསུང་རྩོམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྐངས་པ་དང་།  སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་དུ་སྐུལ་མ་མཛད་པ་བཅས་ནུས་པ་དང་དགེ་མཚན་བླ་མེད་ཐོན་ཡོད།
གཉིས།  སྲིད་དོན་གཉེར་ཚུལ།        
༡༩༥༠ ལོར་རྡོ་སྦིས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ལྷན་དུ་པེ་ཅིན་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ནས《ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་ཆབ་སྲིད་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་རྩ་འཛིན》དང《བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གྱི་ཆིངས་ཡིག་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་མ》སོགས་ཡིག་ཆ་གཙོ་གྲས་ཀྱི་ཞུ་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བའི་འགན་བཞེས་པ་དང་།  ༡༩༥༦ ལོ་ནས《མོའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བཏུས》པོད་དང་པོ་ནས་གསུམ་པའི་བར་གྱི་བོད་ཡིག་པར་མར་ཞུ་དག་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་ཀར་ཞུགས། སྔ་རྗེས་སུ་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་འཛིན་གཞོན་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱི་ འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས།
གསུམ། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་བསྐྱངས་ཚུལ།
དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་དམ་པ་ཁོང་གིས་ཀྱང་བློས་མི་དཔག་པའི་མནར་གཅོད་དང་སྐུ་ཚེགས་གྲངས་མེད་མྱངས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསུང་རྩོམ་པོད་གཉིས་ཡོད་པའང་རྩ་སྟོངས་སུ་གྱུར། སྲིད་ཇུས་རིམ་གྱིས་ལྷོད་ཡངས་སུ་སོང་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》གཙོས་གདུལ་བྱའི་བློ་ཁ་དང་བསྟུན་ནས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་གསར་རྩོམ་གནང་སྟེ་ཁྱུང་མཆུ་དང་ཀླུ་ཆུ། མཛོད་དགེ རྔ་བ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་ནས་བོད་ཡིག་གསོ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཤིང་། སྐལ་ལྡན་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་སྟེ་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་སླར་གསོ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མཛད་རྗེས་གང་ལེགས་བསྐྲུན།
གཞན་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང་ཨ་མཆོག་མཚན་ཉིད་དགོན།  དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོའི་དགོན།  ཆབ་མདོ་དགོན་ཆེན།  རྔ་ཡུལ་སྒོ་མང་དགོན་སོགས་ཆོས་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པར་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་མན་ངག་སྤེལ་ཏེ་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།    ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དགེ་འོས་སློབ་གླིང་གི་སློབ་གཙོ་བསེ་ཚང་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། གུང་ཐང་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡོངས་འཛིན་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་པོ།   རྔ་བ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།   ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྟག་ཚ་སྤྲུལ་སྐུ།     དམུ་དགེ་དགོན་པའི་དགེ་བཤེས་བསླབ་གསུམ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བརྒྱུད་འཛིན་ལ་རང་གི་ནུས་པས་སྲིད་ཞུ་གང་ལེགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས།
༡༩༨༠ ལོ་ནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ། ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས།  སྐར་རྩིས།  གསོ་བ་རིག་པ།   ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་ལན་མང་མཛད་དེ་བུ་སློབ་མང་པོ་བསྐྱངས་པ་ལ་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།  བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ་དང་། མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།    བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་བན་དེ་བཀྲ་ཤིས།  བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་གི་དེད་དཔོན།  མགོ་ལོག་ཁུལ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལས་དོན་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།       སྐབས་ལྔ་བའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕུལ་ཏུ་བྱུང་བའི་ ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མི་སྣ་སྐུ་ཞབས་འཇུ་སྐལ་བཟང་།     ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་དབུ་ཁྲིད།   འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།   རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཆེད་ལས་མཁས་པ་བན་གོའམ་དབྱངས་ཅན་སྒེག་པའི་བློ་གྲོས།  ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ངང་ཚང་འབུམ་སྐྱབས།        སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་རིན་ཆེན་མཚོ།  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་སོགས།   ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སློབ་གཉེར་ལམ་ལུགས་དང་སཾ་བོད་སྐད་ཡིག་ཡིག་ཚགས་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཆེན་མོ།      གསང་བདག་གམ་ཚངས་སྲས་དགྱེས་པའི་ལང་ཚོ།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ།      ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སྐོར་གྱི་ཆེད་མཁས།        ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་ངམ་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།     བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཆེད་མཁས་སྐུ་ཞབས་ལྷ་མཆོག་རྒྱལ།    ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གོ་ཤུལ་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས།   བོད་ལྗོངས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཡུམ་པ་སོགས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཤིང་།     བློ་གྲོས་ཀྱི་ནོར་དང་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁུར་དང་མཛུབ་ཁྲིད་འོག་རིག་པའི་གཉོམ་ལག་རྒྱས་པ་ཁོ་ནའོ།  །
མདོར་ན། དམ་པ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། བྱམས་སེམས་གྱི་ཞི་བདེས་ཐུགས་ཡོངས་སུ་གཏམས་ཤིང་། སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས། ཚད་མ། གསོ་རིག སློབ་གསོ་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་མ་དར་བ་ནས་དར་བར་བྱེད་ཅིང་། དར་བ་རྣམས་དག་ཀྱང་འཕེལ་བ། ཉམས་པ་རྣམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལེགས་མཛད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ས་སྟེང་ཡོངས་ལ་བར་མེད་དུ་ཁྱབ་ཡོད།

== གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བ་ནས་དྲངས་པ་ལྟར་ན། ==
ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །ཧ་ཅང་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་བར། །བར་མ་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་བ་བཞིན་རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་དུ་འབོད་པའི་དམ་པ་གང་ནི། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དམུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེར་ཡབ་དགེ་འདུན་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ཤིང་ཕོ་སྟག(༡༩༡༤ལོར)གི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ལ་རྨི་ལྟས་བཟང་བོ་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་བ་འབྲིང་ཙམ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་སུ་ཡབ་ཀྱི་མདུན་ནས་ཀ་ཁའི་སྦྱོར་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྲིད་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས་ཏེ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་འཚོལ་འགོ་བརྩམས། རྩེད་འཇོའི་སྐབས་སུའང་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ལྷུན་ཆགས་སུ་འདུག་སྐད།

༡༩༢༥ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག)བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ་ནས་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་དུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་པ་དང་ཐོག་མར་ཕར་ཕྱིན་སོགས་གཙོས་བློ་རྟགས་དང་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཐོས་བརྩོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་ནི་རྗེའི་སློབ་མ་སྔ་ཚར་བཞིའི་ནང་ཚན། ཚ་ཁོ་བ་ངག་དབང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས་ཕྱག་འདེབས་མཛད། རྗེས་སུ་སྟོང་འཁོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དགོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོ་ལ་ཕུལ་ཏེ། འགྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས་གནང་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་བཙུགས། དེའི་ཕྱིར་བླ་བྲང་དགོན་གྱི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར། ཀུན་མཁྱེན་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཙུགས་པས་སྔ་གཞུག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བྱུང་ནས་དགོན་པ་ལྷག་ཏུ་དར། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོར་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིགའཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་རྗེས་གནང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་མང་དུ་ཞུས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༣ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་བ)བསྡུས་གྲྭ་དང་བློ་རྟགས་སོགས་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱངས་པས་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་དུང་ཆེན་འབུད་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༤ལོར་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་ཕེབས་ནས་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས། ལོ་དེའི་དབྱར་ཁར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གསུངས་པ་དང་ཁོང་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་གི་ལུང་མནོས།མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཚང་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱངས་སོགས་ལ་ཧུར་ཐག་མཛད་པས་རིང་བོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།

      རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ཡར་མར་ལ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ་དང་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་སོགས་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གསན། ལྷག་པར་དུ་ལམ་རིམ་ཐེངས་ལྔར་གསན་པས་ངེས་འབྱུང་བླ་ལྷག་སྐྱེས་ཏེ། ༡༩༤༡ལོར(དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་པར)རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་ཕར་ཕྱིན་མཐའ་དཔྱོད་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོའི་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་པ་མ་ཟད། སྨན་བླ་དང་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་སོགས་བཀའ་དབང་མང་དུ་གསན། ལོ་དེའི་དགུན་ཁར་ཕར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་ཨ་ཁུ་སྨོན་ལམ་གྱི་མདུན་ནས་དབུ་མ་ལུང་རིགས་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཁྲིད། ༡༩༤༣ལོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་རྟགས་བླངས་པ་དང་ཡབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་ཕ་ཡུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་འགྲོ་དགོས་བྱུང་སྟབས། དམུ་དགེ་དགོན་དུ་རྟགས་གསལ་གསུངས་བ་དང་། ཨ་ཞང་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་ནས་མ་འོངས་པར་རང་དགོན་ཐུགས་ལ་འཛིན་དགོས་པ་ཡང་ཡང་གདམས། དེ་རྗེས་སླར་ཡང་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་པ་དང་ཨོཾ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་ཚང་ལ་མཇལ་ནས་སུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ། སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར། རིགས་ལྡན་མཆོད་པའི་འོད་སྣང་སོགས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག རྩིས། དབུ་མ། མཛོད་སོགས་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་ཐོན་མི་གཉིས་པ་ཞེས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ས་ཆེན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། ༡༩༤༦ལོར་དགེ་བཤེས་རྡོ་རམས་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གདུལ་བྱ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་པ་དང་བླ་མ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་འདུལ་བ་མདོའི་རྩའི་བཤད་ལུང་ཟླ་གཅིག་རིང་གསན།

     ༡༩༥༡ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་པའི་ཡིག་སྒྱུར་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས།

    ༡༩༥༥ལོར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁྲོའོ་ཡི་ཁྲོའོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིན་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་ངམ་དེང་གི་རྔ་བ་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་གནང་།

    ༡༩༥༨ལོ་ནས་བཟུང་སྐབས་དེའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་དབང་གིས་ངལ་རྩོལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཞོར་དུ་པེ་ཅིན་ནས《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད》དང《མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་ བསྡུས》དེབ་དང་པོ་སོགས་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།

    ༡༩༦༥ ལོར་ཁྲིན་ཏུའུ་ནས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》པར་བསྐྲུན་གྱི་རྨང་བཏིང་བ་དང《སློབ་ཆུང་ཚིག་མཛོད》སོགས་ཀྱང་རྩོམ་བསྒྲིགས་མཛད།

    ༡༩༧༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་བཞི་བའི་སྲིད་གྲོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པ་ལ་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་།

     ༡༩༨༠ ལོར་པེ་ཅིང་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་རིག་ཚན་གྲོས་སྡུར་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ནས《གནད་བསྡུས》ལ་དགག་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་པས་དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཆབ་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ།

     ༡༩༨༡ལོར་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དམུ་དགེ་དགོན་པ་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རིག་གནས་བདག་སྐྱོང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་དུ་བཅུག་པ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ《དབྱངས་ཅན་ཞལ་ལུང་ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཅན》དང《བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ》སོགས་བརྩམས་ཆོས་དུ་མ་བརྩམས།

     ༡༩༨༢ལོར་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གར་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བར་ནང་མཇལ་ཞུས།

     ༡༩༨༣ལོར་ཀན་ལྷོ་ཀླུ་ཆུ་ནས་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ལ《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། 》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར》སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༥ ལོར་ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་དུ་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་སྙན་ངག་གི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༦ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དུ་ཟླ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མར་སྒྲའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཞོར་དུ་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་དང་ལན་ཀྲུའུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༧ ལོར《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༨༩ ལོར《རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དརྴ》བརྩམས་གྲུབ་གནང་། 

&lt;ref&gt;རང་རྣམ་རང་གསལ་ཨ་དར་ཤ&lt;/ref&gt; ༡༩༩༠ ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་རྒྱས་པ་མཛད། ལོ་དེར་ཆབ་མདོ་དགོན་པར་ཕེབས་སྐབས་སུ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཉིན་བཅོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བློ་གསལ་རིགས་སྒོའི་སློབ་ཁྲིད་མཛད་ནས་དེ་གའི་དགེ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས།། བསིལ་ལྡན་གངས་ཀྱི་ར་བ་ན།། ལྔ་རིག་ཟུང་གི་རིག་པའི་གནས།། ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པའི་པཎི་ཏ།། བདག་པོ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་སུ།། ཞེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་ཡང་ཕུལ།

     ༡༩༩༡ལོར་ཨ་ལགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་ཐར་བརྩམས་གནང་མཛད། ན་བ་ལེགས་ན་ན་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལྟར་དུ། ༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ(དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ)སྐུ་བསྙུངས་ནས་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན།།

== དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས། ==
# [https://library.bdrc.io/show/bdr:MW1ALS12336E?unaligned=true སྨོན་ལམ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་ནང་གི་རྣམ་ཐར་འགྲེལ་བཤད།] དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། 《རང་རྣམ་ཨ་དར་ཤ》 མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༢༤ ཤོག་ངོས་ ༡༢༥།

ཁོང་ནི་༡༩༩༠ ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས།&lt;ref&gt;[https://library.bdrc.io དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་གྱི་རང་རྣམ་ཤོག་ངོས་ ༡༢༥ ལས་གསལ།]&lt;/ref&gt;


== དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས། ==
&lt;references /&gt;
[[Category:མི་སྣ།]]</text>
      <sha1>l7v6er0ezp6uv9pnnh0q9bgplobev0e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162899</id>
      <parentid>162898</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T10:23:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162899</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="64937" sha1="dr3928a0smbpslbqeigdrolsui8q2ho" xml:space="preserve">{{merge|རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ།}}
{{merge|Https://bo.wikipedia.org/wiki/དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་}}
{{merge|དམུ་དགེ་བསམ་བརྟན།}}
&lt;br /&gt;

== མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ==
{{Databox}}

'''དམུ་དགེ་བསམ་གཏན'''མཆོག་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་བཅུ་ཚང་བའི་ཡུལ་'''དམུ་དགེ་'''ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེ་དང་པོ་དེར་གྱོང་སྨད་ཚང་(གྲོང་སྨད་ཚང)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་གྱོང་སྨད་འཁོར་ལོ་ཚང་ཡབ་བསོད་ནམས་དར་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་ཕོ་སྟག་ ༡༩༡༤ ལོར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས།  ཐལ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་ཀ་ཁ་སློབ་པའི་མགོ་བཟུང་སྟེ་སྐུ་ཞང་བདེ་ཆེན་དང་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ལྷུང་བཞག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཐོག་'''བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ'''་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མཉོས་ཏེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ།  དེ་མཚུངས་སུ་[[དམུ་དགེའི་དགོན་གྱི་ངོ་སྤྲོད།|དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན]]་དུ་ཆོས་གྲྭ་དང་ཚོགས་ལ་ཞུགས།  དགེ་བཤེས་ཆེན་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་དགེ་འདུན་ཚང་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད།  

ཨ་ཁུ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མདུན་ནས་ཡེ་གེ་དཀར་ནག་དང་དག་ཡིག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་བཅུ་དགུར་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛདཔ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཏེ་[[བླ་བྲང་དགོན།|བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ]]་གྱི་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭ་ལ་འཛིན་གྲྭ་དོན་བདུན་ཅུ་ནས་ཞུགས།  མཁས་དབང་རབ་ཕུག་ཅུང་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་མཀས་པའི་དབང་པོ་ཕྱུག་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཅེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱང་སོགས་ཧུར་ཐག་མཛད།  དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།  

དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་ཐོག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡོད་པའི་གྲས་སུ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ལས་བསྙེན་པར་པར་རྗོགས།  བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་དགུ་སོང་སྐབས་ཡབ་ཀྱི་བསུ་བར་ཕེབས་ཏེ་ཕ་ཡུལ་དུ་ལན་ཅིགག་ཕེབས་དགོས་ཞེས་ནན་གྱིས་ཞུས་པར་བརྟེན་སློབ་གཉེར་འཕྲོ་བསྐྱུར་ནས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་།  ཕ་ཡུལ་དུ་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཞུགས་རྗེས་བླ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་དབྱངས་ཅན་མ་དཀར་མོའི་བསྙེན་པ་ཞིག་བཏང་།  དེ་རྗེས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་པཎྜི་ཊ་རྗེ་ༀ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་གསུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་ཊཱིཀ་གི་རི་མོ་མཛུམ་ཁྲིད་རྫོགས་པར་གསན།  དགུང་གྲངས་སོ་གཉིས་ཐོག་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་དབལ་མང་ཚང་ནས་ཨ་མཆོག་དགོན་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཨ་ཁུ་འཇམ་དབྱངས་ལྔ་ཕྲུག་གི་མདུན་ནས་རྒྱ་རྩིས་རི་མོ་ཆ་ཚང་སློབ་གཉེར་མཛད།  དེ་རྗེས་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱན་མཚན་ལྷ་ས་ནས་རང་དགོན་དུ་ཕེབས་རྗེས་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྒྲིག་ལམ་སོགས་ལ་དག་ཐེར་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་བླ་བྲང་ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་དུ་གྲྭ་ཆུང་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་གནང་དེ་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་བ་ཟད།  སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ངོ་མས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློས་བསྩལ་སྐབས་“ཁོང་ཨ་ཁུ་བསམ་གཏན་ཡང་ཆོས་འཇིག་རྟེན་གཇིས་ཀར་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་གཤིས་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་ཞག་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བརྩི་བཀུར་དང་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས”ཞེསགསུངས།  རྡོ་རམས་པ་བཏང་ནས་ལོ་གཉིས་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་སོང་བའི་མཚམས་ལ་བླ་བྲང་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  སྔ་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་སར་ཕེབས་འདོད་ཡོད་པ་ལྟར་རྫོང་གི་དཔོན་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལན་གྲུར་ཕྱག་ལས་གནང་བར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཞལ་སྐུལ་ཞུས།  གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཆེད་མངགས་མགྲོན་འབོད་ཀྱིས་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དོན་དང་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་གསུང་འཕྲོས་མང་པོ་བསྩལ་བ་མ་ཟད།  རྒྱ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་ན་པེ་ཅིང་དུ་འགྲོ་ན་བཟང་།  ངའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་མོའོ་ཀྲུའུ་ཞི་དང་ཀྲུའུ་ཙུང་སིལིང་ལ་མཚམས་ཞུ་བྱས་ནས་སོང་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་བལྟ་རྟོགས་ཡོད།  འགྲོ་འགོ་ཚང་མ་ངས་གཏོང་གསུངས།  

དེ་ནས་གང་ཐང་རིན་པོ་ཆས་བླ་བྲང་དུ་གསོལ་སྟོན་བཤམས་ཏེ་ཕྱག་མདུད་ལྷ་དར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་ལྷོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེན་མཁན་པོའི་མཚན་བཏགས་གནང་བ་མ་ཟད། ན་བཟའ་སོག་ཆས་ཆ་ཚང་དང་།  ལམ་དངུལ་སྒོར་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ།  མཚམས་ཞུ་ལ་འབུལ་རྒྱུའི་གུར་གུམ་དང་གླ་རྩི་འབོར་ཆེན་བཅས་དང་།  སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཡིན་ཅི་ཡོན་ཟེར་བའི་རྒྱ་རིགས་ཤིག་གཏོང་གནང་མཛད། དེ་ནས་བཞོན་པ་སོགས་གླས་ནས་ ཕེབས་རྡོག་ཐོན་ཏེ་ཀ་ཅུ་མཁར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཡ་ཧན་ཀྲང་གིས་གཙོ་འཛིན་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དེར་ཞུགས་ནས་གསུང་བཤད་ཀྱང་གནང་།   དེ་ནས་རླངས་འཁོར་ལ་ཞུགས་ནས་ལན་གྲུར་ཕེབས་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་མཇལ།  ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིགགྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་ཧྥན་མིང་ནས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།   དགུང་གྲངས་སོ་བདུན་པ་ལྕགས་སྟག་(༡༩༥༠)ལོར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤིན་ཅང་གི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་གྲུར་བཞུགས་ནས་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས།  ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཤིང་།  དེ་ནས་ཀྲུང་དབྱང་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཅིག་ལྕོགས་ལི་ཝུའི་ཧན་དང་།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཨུ་ལན་ཧྥུ།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཞུང་ལས་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཡང་ཅིན་རེན་བཅས་རྟག་ཏུ་དག་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་གམ་དུ་གྲོས་མོལ་ལམ་བློ་འདྲི་ཞུ་བར་འོང་བ་དང་སྐབས་བསྟུན་ཡང་ཅིང་རེན་གྱིས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་སི་ཁྲོན་དང་།  ཤིས་ཁམས།  བོད་ལྗོངས་བཅས་ད་དུང་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་ཡིག་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱིད་སྡུག་ལ་འཛུལ་ཞུགས་གནང་ཚེ་དགོས་མཁོ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་པར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་ངེས་པར་ཁས་ལོངས།   ལས་བྱེད་པ་བྱས་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཅི་ནུས་རེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྟབས་ཞལ་ཁས་བཞེས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་།  ཕུན་བཀྲ།  བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ཧོང་མེན་ཤིན་སོགས་དང་ལྷན་དུ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སི་གསུམ་པའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་སྟེ་《མི་དམངས་བརྙན་པར་》 སོགས་ལ་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།   ལྕགས་ཡོས་(༡༩༥༡)ལོར་ང་ཕོད་སོགས་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་པེ་ཅིང་དུ་འབྱོར་ཏེ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་འཇོག་སྐབས་གྲོས་ཐུན་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་སོ་དགུ་པ་ (༡༩༥༢) ལོར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་དམུ་དགེའི་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དྲིལ་བསྒྲགས་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་སྦྲུལ་ (༡༩༥༣)ལོར་ཀུན་མཁྱེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་ལྷ་རམས་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་དང་དམ་པ་དེ་ཉིད་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་།  དགུང་གྲངས་ཞེ་གཉིས་པ་ཤིང་མོ་ལུག་ (༡༩༥༥) ལོའི་བོད་ཟླ་གཉིས་པར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁོའི་ཁོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིང་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་གནང་།  

དགུང་གྲངས་ཞེ་ལྔ་པ་ས་ཁྱི་(༡༩༥༨)ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་ནས་འབར་ཁམས་སུ་སྤོས་སྟབས་ལྷན་དུ་གནས་སྤོ་མཛད།  དགུང་གྲངས་ཞེ་དྲུག་ལ་ཕེབས་པ་ས་ཕག་ (༡༩༥༩)ལོའི་ལུགས་རྙིང་གི་ལོ་གསར་ནས་སྐྱ་ཆས་མི་བཞེས་ཀ་མེད་བྱུང་བ་དང་།  ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་པེ་ཅིང་དུ་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་དང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དེབ་དང་པོའི་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད་པར་ཕེབས་ཏེ་ཟླ་ཤས་རིང་རྗེ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང་ལྷན་དུ་ཁང་མིག་གཅིག་ནང་བཞུགས།  བཅུ་པའི་ཚེས་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྟོན་མཛད་གཟིགས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཁག་ལ་ཞུགས་རྗེས་ཁྲེན་དུར་ཕྱིར་ཕེབས།   དགུང་གྲངས་ང་གསུམ་པ་མེ་རྟ་ (༡༩༦༦)ལོར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་དེ་ལངས་ནས་ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་དམར་སྲུང་དམག་ཅེས་པས་སྐུ་ཆས་ཡོད་ཚད་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་མཐར་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང་།   སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་འཇམ་སྡུད་བཟང་གསུམ་ཕྱག་དཔེ།   ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་དུ་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཤོག་གྲངས་ཁ་ཤས་རེ།  ཕྱག་ཏུ་ཕྱག་ཕྲེང་ཞིག་དང་ཇོ་བོའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་པོའི་དུམ་བུ་ཞིག་བཅས་གསོལ་ནས་མི་ཚོགས་ཁྲོད་འབོད་ཚིག་འུར་དིར་གྱི་ངང་ཁྲོམ་སྐོར་དུ་བཙན་ཁྲིད་ཞུས།  དེ་ནས་ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྫི་འགག་འབོ་གྱོའི་ཁོག་ཏུ་དམ་པོ་ཏ་ཏོས་ཟེར་བའི་རུ་ཁག་སྔོན་ཐོན་གྱི་ནང་དུ་ངལ་རྩོལ་གནང་དགོས་བྱུང་ཞིང་།   དེའི་རིང་ངལ་ལས་ལྕི་ཁར་འབྲུ་རིགས་སོགས་ཀྱིས་མི་འདང་བར་རྟ་ཤ་སོགས་གང་བྱུང་བཞེས་དགོས་བྱུང་།  

དགུང་གྲངས་ང་བཞིར་ཕེབས་པ་མི་ལུག་ (༡༩༦༧)ལོར་འབར་ཁམས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ངལ་རྩོལ་འདྲེས་མའི་ངང་བཞུགས། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་གླང་ (༡༩༧༣)ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  ཤིང་ཡོས་ (༡༩༧༥)ལོར་ཁྲེན་དུར་ཕེབས་ཏེ་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་བཟོ་རྒྱུའི་གཞི་བཏིང་།  མེ་སྦྲུལ་ (༡༩༧༧)ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཞི་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པར་བདམས།   ལྕགས་སྤྲེལ་ (༡༩༨༠)ལོའི་སྤྱི་ཟླ་དང་པོར་པེ་ཅིན་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཚན་རིག་གྲོས་བསྡུར་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྩོད་གླེང་མཛད་མཐར་དེ་སྔ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གསུང་རྩོམ་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཡིག་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་བརླག་གཏོང་བའི་ཡིག་ཆ་གནད་བསྡུས་ཟེར་བ་དེ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་གནད་བསྡུས་ཀྱི་དགག་ཡིག་མཐའ་དཔྱད་ཟེར་བ་ཞིག་ཆེད་མངགས་རྩོམ་འབྲི་གནང་ནས་ཚིག་མཛོད་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་ལ་ཚར་གཅིག་ཁྲིད་གནང་མཛད།  དགུང་གྲངས་རེ་དགུ་པ་ཆུ་ཁྱི་ (༡༩༨༢)ལོའི་ཟླ་བ་བདུན་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་ཞུས་ལྟར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་ཀྲུང་གོ་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ཐོག་སྐར་རྩིས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པར་བདམས།  གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁང་དུ་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེར་ནང་མཇལ་ཞུས།  ཟླ་ངོ་བཞི་ཙམ་རིང་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་དང་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་།  ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།  བཀྲས་ལྷུན།  ས་སྐྱ།  ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་།  ཆོས་རྒྱལ་བང་སོ་སོགས་ལ་གནས་གཟིགས་ཕེབས། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང་ཆོས་ལུགས་མི་སྣ་དྲུག་བཅུ་ལྷག་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་གནང་སྟེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞིང་ཆེན་དགུའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཕེབས།  

དགུང་གྲངས་དུན་ཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་ཕག་(༡༩༨༣)ལོའི་ཟླ་གསུམ་པར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གནའ་ཡིག་ཟབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭར་《སྙན་ངག་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད་》སློབ་ཁྲིད་མཛད།  དེ་རྗེས་ཁྲང་རྡ་དང་།  ཏཱ་ཐུང་།  རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  སྐུ་འབུམ།  བླ་བྲང་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་འབར་ཁམས་སུ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་འཁོར་བའི་དགའ་སྟོན་དུ་ཕེབས་ཞུགས་མཛད།  ད་ནས་ལོ་ངོ་བཅུ་གྲངས་རིང་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དང་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་གནང་མཛད་དེ།  ཕུལ་བྱུང་གི་སློབ་མ་དུ་མ་གསོ་སྐྱོང་གནང་མཐར་དགུང་གྲངད་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་རབ་གནས་ཆུ་བྱ་ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ཕྱི་མ་ཤོལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་(༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་༥ཚེས་༦)ཉིན་སྟེ་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།  རྒྱུ་སྐར་ས་རི།  ནམ་ལངས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆུ་ཚོད་བདུན་དང་སྐར་མ་ཉེར་ལྔའི་ཐོག་སེང་གེ་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཡིད་དགའ་ཆོས་འཛིན་དུ་ཕེབས་པའི་ཚུལ་བསྟན།  མཛད་རྣམ་ཞིབ་ཙམ་གཟིགས་འདོད་ཚེ་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོའི་ནང་《རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དར་ཤ་》ཞེས་བྱ་བར་གཟིགས།  གསུང་རྩོམ་ལྕགས་དཔར་མ་པོད་དྲུག་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་པར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད་པ་ལགས་སོ།  །

== གསུང་རྩོམ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་སྐོར་ལ། ==

དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་བོར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ། གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་མཛད་དེ། སྔ་རྗེས་སུ《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང་།》《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་མཛོད།》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར།》《སྙན་འགྲེལ་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད།》《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》《དབྱངས་གསལ་གྱི་བརྡ་ཆད།》《ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་རྒྱས།》སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་དཔྱད་འབྲས་ཁྱོན་སྡོམ་པོད་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྩོམ་གནང་མཛད་ཡོད་པ་དང་།       ཁོང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཁྲོད་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་ཀུན་ལ་མཁོ་བའི་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་བཞི། གཞན་རྣམ་ཐར་དང་ལོ་རྒྱུས། སྙན་ངག བརྡ་སྤྲོད་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བང་མཛོད་འདི་ཉིད་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》ལྟ་བུའི་གསུང་རྩོམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྐངས་པ་དང་།  སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་དུ་སྐུལ་མ་མཛད་པ་བཅས་ནུས་པ་དང་དགེ་མཚན་བླ་མེད་ཐོན་ཡོད།
གཉིས།  སྲིད་དོན་གཉེར་ཚུལ།        
༡༩༥༠ ལོར་རྡོ་སྦིས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ལྷན་དུ་པེ་ཅིན་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ནས《ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་ཆབ་སྲིད་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་རྩ་འཛིན》དང《བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གྱི་ཆིངས་ཡིག་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་མ》སོགས་ཡིག་ཆ་གཙོ་གྲས་ཀྱི་ཞུ་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བའི་འགན་བཞེས་པ་དང་།  ༡༩༥༦ ལོ་ནས《མོའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བཏུས》པོད་དང་པོ་ནས་གསུམ་པའི་བར་གྱི་བོད་ཡིག་པར་མར་ཞུ་དག་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་ཀར་ཞུགས། སྔ་རྗེས་སུ་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་འཛིན་གཞོན་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱི་ འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས།
གསུམ། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་བསྐྱངས་ཚུལ།
དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་དམ་པ་ཁོང་གིས་ཀྱང་བློས་མི་དཔག་པའི་མནར་གཅོད་དང་སྐུ་ཚེགས་གྲངས་མེད་མྱངས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསུང་རྩོམ་པོད་གཉིས་ཡོད་པའང་རྩ་སྟོངས་སུ་གྱུར། སྲིད་ཇུས་རིམ་གྱིས་ལྷོད་ཡངས་སུ་སོང་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》གཙོས་གདུལ་བྱའི་བློ་ཁ་དང་བསྟུན་ནས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་གསར་རྩོམ་གནང་སྟེ་ཁྱུང་མཆུ་དང་ཀླུ་ཆུ། མཛོད་དགེ རྔ་བ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་ནས་བོད་ཡིག་གསོ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཤིང་། སྐལ་ལྡན་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་སྟེ་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་སླར་གསོ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མཛད་རྗེས་གང་ལེགས་བསྐྲུན།
གཞན་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང་ཨ་མཆོག་མཚན་ཉིད་དགོན།  དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོའི་དགོན།  ཆབ་མདོ་དགོན་ཆེན།  རྔ་ཡུལ་སྒོ་མང་དགོན་སོགས་ཆོས་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པར་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་མན་ངག་སྤེལ་ཏེ་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།    ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དགེ་འོས་སློབ་གླིང་གི་སློབ་གཙོ་བསེ་ཚང་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། གུང་ཐང་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡོངས་འཛིན་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་པོ།   རྔ་བ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།   ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྟག་ཚ་སྤྲུལ་སྐུ།     དམུ་དགེ་དགོན་པའི་དགེ་བཤེས་བསླབ་གསུམ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བརྒྱུད་འཛིན་ལ་རང་གི་ནུས་པས་སྲིད་ཞུ་གང་ལེགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས།
༡༩༨༠ ལོ་ནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ། ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས།  སྐར་རྩིས།  གསོ་བ་རིག་པ།   ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་ལན་མང་མཛད་དེ་བུ་སློབ་མང་པོ་བསྐྱངས་པ་ལ་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།  བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ་དང་། མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།    བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་བན་དེ་བཀྲ་ཤིས།  བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་གི་དེད་དཔོན།  མགོ་ལོག་ཁུལ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལས་དོན་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།       སྐབས་ལྔ་བའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕུལ་ཏུ་བྱུང་བའི་ ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མི་སྣ་སྐུ་ཞབས་འཇུ་སྐལ་བཟང་།     ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་དབུ་ཁྲིད།   འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།   རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཆེད་ལས་མཁས་པ་བན་གོའམ་དབྱངས་ཅན་སྒེག་པའི་བློ་གྲོས།  ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ངང་ཚང་འབུམ་སྐྱབས།        སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་རིན་ཆེན་མཚོ།  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་སོགས།   ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སློབ་གཉེར་ལམ་ལུགས་དང་སཾ་བོད་སྐད་ཡིག་ཡིག་ཚགས་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཆེན་མོ།      གསང་བདག་གམ་ཚངས་སྲས་དགྱེས་པའི་ལང་ཚོ།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ།      ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སྐོར་གྱི་ཆེད་མཁས།        ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་ངམ་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།     བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཆེད་མཁས་སྐུ་ཞབས་ལྷ་མཆོག་རྒྱལ།    ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གོ་ཤུལ་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས།   བོད་ལྗོངས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཡུམ་པ་སོགས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཤིང་།     བློ་གྲོས་ཀྱི་ནོར་དང་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁུར་དང་མཛུབ་ཁྲིད་འོག་རིག་པའི་གཉོམ་ལག་རྒྱས་པ་ཁོ་ནའོ།  །
མདོར་ན། དམ་པ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། བྱམས་སེམས་གྱི་ཞི་བདེས་ཐུགས་ཡོངས་སུ་གཏམས་ཤིང་། སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས། ཚད་མ། གསོ་རིག སློབ་གསོ་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་མ་དར་བ་ནས་དར་བར་བྱེད་ཅིང་། དར་བ་རྣམས་དག་ཀྱང་འཕེལ་བ། ཉམས་པ་རྣམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལེགས་མཛད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ས་སྟེང་ཡོངས་ལ་བར་མེད་དུ་ཁྱབ་ཡོད།

== གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བ་ནས་དྲངས་པ་ལྟར་ན། ==
ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །ཧ་ཅང་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་བར། །བར་མ་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་བ་བཞིན་རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་དུ་འབོད་པའི་དམ་པ་གང་ནི། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དམུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེར་ཡབ་དགེ་འདུན་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ཤིང་ཕོ་སྟག(༡༩༡༤ལོར)གི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ལ་རྨི་ལྟས་བཟང་བོ་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་བ་འབྲིང་ཙམ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་སུ་ཡབ་ཀྱི་མདུན་ནས་ཀ་ཁའི་སྦྱོར་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྲིད་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས་ཏེ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་འཚོལ་འགོ་བརྩམས། རྩེད་འཇོའི་སྐབས་སུའང་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ལྷུན་ཆགས་སུ་འདུག་སྐད།

༡༩༢༥ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག)བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ་ནས་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་དུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་པ་དང་ཐོག་མར་ཕར་ཕྱིན་སོགས་གཙོས་བློ་རྟགས་དང་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཐོས་བརྩོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་ནི་རྗེའི་སློབ་མ་སྔ་ཚར་བཞིའི་ནང་ཚན། ཚ་ཁོ་བ་ངག་དབང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས་ཕྱག་འདེབས་མཛད། རྗེས་སུ་སྟོང་འཁོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དགོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོ་ལ་ཕུལ་ཏེ། འགྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས་གནང་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་བཙུགས། དེའི་ཕྱིར་བླ་བྲང་དགོན་གྱི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར། ཀུན་མཁྱེན་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཙུགས་པས་སྔ་གཞུག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བྱུང་ནས་དགོན་པ་ལྷག་ཏུ་དར། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོར་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིགའཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་རྗེས་གནང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་མང་དུ་ཞུས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༣ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་བ)བསྡུས་གྲྭ་དང་བློ་རྟགས་སོགས་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱངས་པས་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་དུང་ཆེན་འབུད་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༤ལོར་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་ཕེབས་ནས་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས། ལོ་དེའི་དབྱར་ཁར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གསུངས་པ་དང་ཁོང་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་གི་ལུང་མནོས།མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཚང་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱངས་སོགས་ལ་ཧུར་ཐག་མཛད་པས་རིང་བོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།

      རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ཡར་མར་ལ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ་དང་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་སོགས་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གསན། ལྷག་པར་དུ་ལམ་རིམ་ཐེངས་ལྔར་གསན་པས་ངེས་འབྱུང་བླ་ལྷག་སྐྱེས་ཏེ། ༡༩༤༡ལོར(དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་པར)རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་ཕར་ཕྱིན་མཐའ་དཔྱོད་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོའི་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་པ་མ་ཟད། སྨན་བླ་དང་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་སོགས་བཀའ་དབང་མང་དུ་གསན། ལོ་དེའི་དགུན་ཁར་ཕར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་ཨ་ཁུ་སྨོན་ལམ་གྱི་མདུན་ནས་དབུ་མ་ལུང་རིགས་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཁྲིད། ༡༩༤༣ལོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་རྟགས་བླངས་པ་དང་ཡབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་ཕ་ཡུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་འགྲོ་དགོས་བྱུང་སྟབས། དམུ་དགེ་དགོན་དུ་རྟགས་གསལ་གསུངས་བ་དང་། ཨ་ཞང་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་ནས་མ་འོངས་པར་རང་དགོན་ཐུགས་ལ་འཛིན་དགོས་པ་ཡང་ཡང་གདམས། དེ་རྗེས་སླར་ཡང་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་པ་དང་ཨོཾ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་ཚང་ལ་མཇལ་ནས་སུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ། སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར། རིགས་ལྡན་མཆོད་པའི་འོད་སྣང་སོགས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག རྩིས། དབུ་མ། མཛོད་སོགས་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་ཐོན་མི་གཉིས་པ་ཞེས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ས་ཆེན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། ༡༩༤༦ལོར་དགེ་བཤེས་རྡོ་རམས་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གདུལ་བྱ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་པ་དང་བླ་མ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་འདུལ་བ་མདོའི་རྩའི་བཤད་ལུང་ཟླ་གཅིག་རིང་གསན།

     ༡༩༥༡ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་པའི་ཡིག་སྒྱུར་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས།

    ༡༩༥༥ལོར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁྲོའོ་ཡི་ཁྲོའོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིན་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་ངམ་དེང་གི་རྔ་བ་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་གནང་།

    ༡༩༥༨ལོ་ནས་བཟུང་སྐབས་དེའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་དབང་གིས་ངལ་རྩོལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཞོར་དུ་པེ་ཅིན་ནས《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད》དང《མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་ བསྡུས》དེབ་དང་པོ་སོགས་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།

    ༡༩༦༥ ལོར་ཁྲིན་ཏུའུ་ནས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》པར་བསྐྲུན་གྱི་རྨང་བཏིང་བ་དང《སློབ་ཆུང་ཚིག་མཛོད》སོགས་ཀྱང་རྩོམ་བསྒྲིགས་མཛད།

    ༡༩༧༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་བཞི་བའི་སྲིད་གྲོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པ་ལ་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་།

     ༡༩༨༠ ལོར་པེ་ཅིང་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་རིག་ཚན་གྲོས་སྡུར་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ནས《གནད་བསྡུས》ལ་དགག་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་པས་དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཆབ་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ།

     ༡༩༨༡ལོར་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དམུ་དགེ་དགོན་པ་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རིག་གནས་བདག་སྐྱོང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་དུ་བཅུག་པ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ《དབྱངས་ཅན་ཞལ་ལུང་ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཅན》དང《བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ》སོགས་བརྩམས་ཆོས་དུ་མ་བརྩམས།

     ༡༩༨༢ལོར་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གར་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བར་ནང་མཇལ་ཞུས།

     ༡༩༨༣ལོར་ཀན་ལྷོ་ཀླུ་ཆུ་ནས་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ལ《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། 》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར》སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༥ ལོར་ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་དུ་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་སྙན་ངག་གི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༦ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དུ་ཟླ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མར་སྒྲའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཞོར་དུ་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་དང་ལན་ཀྲུའུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༧ ལོར《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༨༩ ལོར《རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དརྴ》བརྩམས་གྲུབ་གནང་། 

&lt;ref&gt;རང་རྣམ་རང་གསལ་ཨ་དར་ཤ&lt;/ref&gt; ༡༩༩༠ ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་རྒྱས་པ་མཛད། ལོ་དེར་ཆབ་མདོ་དགོན་པར་ཕེབས་སྐབས་སུ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཉིན་བཅོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བློ་གསལ་རིགས་སྒོའི་སློབ་ཁྲིད་མཛད་ནས་དེ་གའི་དགེ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས།། བསིལ་ལྡན་གངས་ཀྱི་ར་བ་ན།། ལྔ་རིག་ཟུང་གི་རིག་པའི་གནས།། ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པའི་པཎི་ཏ།། བདག་པོ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་སུ།། ཞེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་ཡང་ཕུལ།

     ༡༩༩༡ལོར་ཨ་ལགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་ཐར་བརྩམས་གནང་མཛད། ན་བ་ལེགས་ན་ན་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལྟར་དུ། ༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ(དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ)སྐུ་བསྙུངས་ནས་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན།།

== དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས། ==
# [https://library.bdrc.io/show/bdr:W1PD76620?s=%2Fshow%2Fbdr%3AMW1PD76620%3Fs%3D%252Fosearch%252Fsearch%253Fq%25253D%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BD%252525B4%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525BA%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252596%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%2525258F%252525E0%252525BD%25252593%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BE%252525B1%252525E0%252525BD%252525B2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BE%252525A3%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%252525A3%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A8%252525E0%252525BD%252525B1%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A4#open-viewer སྨོན་ལམ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་ནང་གི་རྣམ་ཐར་འགྲེལ་བཤད།] དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། 《རང་རྣམ་ཨ་དར་ཤ》 མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༢༤ ཤོག་ངོས་ ༡༢༥།

[[Category:མི་སྣ།]]</text>
      <sha1>dr3928a0smbpslbqeigdrolsui8q2ho</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162900</id>
      <parentid>162899</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T10:25:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162900</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="66173" sha1="8szri1n8o188atk2i28vdfzc06ke6k8" xml:space="preserve">{{merge|རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ།}}
{{merge|Https://bo.wikipedia.org/wiki/དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་}}
{{merge|དམུ་དགེ་བསམ་བརྟན།}}
&lt;br /&gt;

== མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ==
{{Databox}}

'''དམུ་དགེ་བསམ་གཏན'''མཆོག་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་བཅུ་ཚང་བའི་ཡུལ་'''དམུ་དགེ་'''ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེ་དང་པོ་དེར་གྱོང་སྨད་ཚང་(གྲོང་སྨད་ཚང)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་གྱོང་སྨད་འཁོར་ལོ་ཚང་ཡབ་བསོད་ནམས་དར་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་ཕོ་སྟག་ ༡༩༡༤ ལོར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས།  ཐལ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་ཀ་ཁ་སློབ་པའི་མགོ་བཟུང་སྟེ་སྐུ་ཞང་བདེ་ཆེན་དང་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ལྷུང་བཞག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཐོག་'''བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ'''་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མཉོས་ཏེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ།  དེ་མཚུངས་སུ་[[དམུ་དགེའི་དགོན་གྱི་ངོ་སྤྲོད།|དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན]]་དུ་ཆོས་གྲྭ་དང་ཚོགས་ལ་ཞུགས།  དགེ་བཤེས་ཆེན་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་དགེ་འདུན་ཚང་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད།  

ཨ་ཁུ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མདུན་ནས་ཡེ་གེ་དཀར་ནག་དང་དག་ཡིག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་བཅུ་དགུར་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛདཔ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཏེ་[[བླ་བྲང་དགོན།|བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ]]་གྱི་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭ་ལ་འཛིན་གྲྭ་དོན་བདུན་ཅུ་ནས་ཞུགས།  མཁས་དབང་རབ་ཕུག་ཅུང་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་མཀས་པའི་དབང་པོ་ཕྱུག་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཅེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱང་སོགས་ཧུར་ཐག་མཛད།  དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།  

དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་ཐོག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡོད་པའི་གྲས་སུ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ལས་བསྙེན་པར་པར་རྗོགས།  བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་དགུ་སོང་སྐབས་ཡབ་ཀྱི་བསུ་བར་ཕེབས་ཏེ་ཕ་ཡུལ་དུ་ལན་ཅིགག་ཕེབས་དགོས་ཞེས་ནན་གྱིས་ཞུས་པར་བརྟེན་སློབ་གཉེར་འཕྲོ་བསྐྱུར་ནས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་།  ཕ་ཡུལ་དུ་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཞུགས་རྗེས་བླ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་དབྱངས་ཅན་མ་དཀར་མོའི་བསྙེན་པ་ཞིག་བཏང་།  དེ་རྗེས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་པཎྜི་ཊ་རྗེ་ༀ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་གསུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་ཊཱིཀ་གི་རི་མོ་མཛུམ་ཁྲིད་རྫོགས་པར་གསན།  དགུང་གྲངས་སོ་གཉིས་ཐོག་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་དབལ་མང་ཚང་ནས་ཨ་མཆོག་དགོན་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཨ་ཁུ་འཇམ་དབྱངས་ལྔ་ཕྲུག་གི་མདུན་ནས་རྒྱ་རྩིས་རི་མོ་ཆ་ཚང་སློབ་གཉེར་མཛད།  དེ་རྗེས་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱན་མཚན་ལྷ་ས་ནས་རང་དགོན་དུ་ཕེབས་རྗེས་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྒྲིག་ལམ་སོགས་ལ་དག་ཐེར་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་བླ་བྲང་ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་དུ་གྲྭ་ཆུང་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་གནང་དེ་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་བ་ཟད།  སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ངོ་མས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློས་བསྩལ་སྐབས་“ཁོང་ཨ་ཁུ་བསམ་གཏན་ཡང་ཆོས་འཇིག་རྟེན་གཇིས་ཀར་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་གཤིས་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་ཞག་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བརྩི་བཀུར་དང་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས”ཞེསགསུངས།  རྡོ་རམས་པ་བཏང་ནས་ལོ་གཉིས་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་སོང་བའི་མཚམས་ལ་བླ་བྲང་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  སྔ་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་སར་ཕེབས་འདོད་ཡོད་པ་ལྟར་རྫོང་གི་དཔོན་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལན་གྲུར་ཕྱག་ལས་གནང་བར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཞལ་སྐུལ་ཞུས།  གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཆེད་མངགས་མགྲོན་འབོད་ཀྱིས་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དོན་དང་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་གསུང་འཕྲོས་མང་པོ་བསྩལ་བ་མ་ཟད།  རྒྱ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་ན་པེ་ཅིང་དུ་འགྲོ་ན་བཟང་།  ངའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་མོའོ་ཀྲུའུ་ཞི་དང་ཀྲུའུ་ཙུང་སིལིང་ལ་མཚམས་ཞུ་བྱས་ནས་སོང་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་བལྟ་རྟོགས་ཡོད།  འགྲོ་འགོ་ཚང་མ་ངས་གཏོང་གསུངས།  

དེ་ནས་གང་ཐང་རིན་པོ་ཆས་བླ་བྲང་དུ་གསོལ་སྟོན་བཤམས་ཏེ་ཕྱག་མདུད་ལྷ་དར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་ལྷོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེན་མཁན་པོའི་མཚན་བཏགས་གནང་བ་མ་ཟད། ན་བཟའ་སོག་ཆས་ཆ་ཚང་དང་།  ལམ་དངུལ་སྒོར་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ།  མཚམས་ཞུ་ལ་འབུལ་རྒྱུའི་གུར་གུམ་དང་གླ་རྩི་འབོར་ཆེན་བཅས་དང་།  སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཡིན་ཅི་ཡོན་ཟེར་བའི་རྒྱ་རིགས་ཤིག་གཏོང་གནང་མཛད། དེ་ནས་བཞོན་པ་སོགས་གླས་ནས་ ཕེབས་རྡོག་ཐོན་ཏེ་ཀ་ཅུ་མཁར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཡ་ཧན་ཀྲང་གིས་གཙོ་འཛིན་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དེར་ཞུགས་ནས་གསུང་བཤད་ཀྱང་གནང་།   དེ་ནས་རླངས་འཁོར་ལ་ཞུགས་ནས་ལན་གྲུར་ཕེབས་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་མཇལ།  ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིགགྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་ཧྥན་མིང་ནས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།   དགུང་གྲངས་སོ་བདུན་པ་ལྕགས་སྟག་(༡༩༥༠)ལོར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤིན་ཅང་གི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་གྲུར་བཞུགས་ནས་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས།  ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཤིང་།  དེ་ནས་ཀྲུང་དབྱང་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཅིག་ལྕོགས་ལི་ཝུའི་ཧན་དང་།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཨུ་ལན་ཧྥུ།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཞུང་ལས་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཡང་ཅིན་རེན་བཅས་རྟག་ཏུ་དག་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་གམ་དུ་གྲོས་མོལ་ལམ་བློ་འདྲི་ཞུ་བར་འོང་བ་དང་སྐབས་བསྟུན་ཡང་ཅིང་རེན་གྱིས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་སི་ཁྲོན་དང་།  ཤིས་ཁམས།  བོད་ལྗོངས་བཅས་ད་དུང་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་ཡིག་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱིད་སྡུག་ལ་འཛུལ་ཞུགས་གནང་ཚེ་དགོས་མཁོ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་པར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་ངེས་པར་ཁས་ལོངས།   ལས་བྱེད་པ་བྱས་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཅི་ནུས་རེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྟབས་ཞལ་ཁས་བཞེས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་།  ཕུན་བཀྲ།  བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ཧོང་མེན་ཤིན་སོགས་དང་ལྷན་དུ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སི་གསུམ་པའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་སྟེ་《མི་དམངས་བརྙན་པར་》 སོགས་ལ་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།   ལྕགས་ཡོས་(༡༩༥༡)ལོར་ང་ཕོད་སོགས་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་པེ་ཅིང་དུ་འབྱོར་ཏེ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་འཇོག་སྐབས་གྲོས་ཐུན་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་སོ་དགུ་པ་ (༡༩༥༢) ལོར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་དམུ་དགེའི་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དྲིལ་བསྒྲགས་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་སྦྲུལ་ (༡༩༥༣)ལོར་ཀུན་མཁྱེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་ལྷ་རམས་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་དང་དམ་པ་དེ་ཉིད་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་།  དགུང་གྲངས་ཞེ་གཉིས་པ་ཤིང་མོ་ལུག་ (༡༩༥༥) ལོའི་བོད་ཟླ་གཉིས་པར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁོའི་ཁོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིང་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་གནང་།  

དགུང་གྲངས་ཞེ་ལྔ་པ་ས་ཁྱི་(༡༩༥༨)ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་ནས་འབར་ཁམས་སུ་སྤོས་སྟབས་ལྷན་དུ་གནས་སྤོ་མཛད།  དགུང་གྲངས་ཞེ་དྲུག་ལ་ཕེབས་པ་ས་ཕག་ (༡༩༥༩)ལོའི་ལུགས་རྙིང་གི་ལོ་གསར་ནས་སྐྱ་ཆས་མི་བཞེས་ཀ་མེད་བྱུང་བ་དང་།  ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་པེ་ཅིང་དུ་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་དང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དེབ་དང་པོའི་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད་པར་ཕེབས་ཏེ་ཟླ་ཤས་རིང་རྗེ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང་ལྷན་དུ་ཁང་མིག་གཅིག་ནང་བཞུགས།  བཅུ་པའི་ཚེས་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྟོན་མཛད་གཟིགས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཁག་ལ་ཞུགས་རྗེས་ཁྲེན་དུར་ཕྱིར་ཕེབས།   དགུང་གྲངས་ང་གསུམ་པ་མེ་རྟ་ (༡༩༦༦)ལོར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་དེ་ལངས་ནས་ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་དམར་སྲུང་དམག་ཅེས་པས་སྐུ་ཆས་ཡོད་ཚད་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་མཐར་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང་།   སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་འཇམ་སྡུད་བཟང་གསུམ་ཕྱག་དཔེ།   ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་དུ་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཤོག་གྲངས་ཁ་ཤས་རེ།  ཕྱག་ཏུ་ཕྱག་ཕྲེང་ཞིག་དང་ཇོ་བོའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་པོའི་དུམ་བུ་ཞིག་བཅས་གསོལ་ནས་མི་ཚོགས་ཁྲོད་འབོད་ཚིག་འུར་དིར་གྱི་ངང་ཁྲོམ་སྐོར་དུ་བཙན་ཁྲིད་ཞུས།  དེ་ནས་ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྫི་འགག་འབོ་གྱོའི་ཁོག་ཏུ་དམ་པོ་ཏ་ཏོས་ཟེར་བའི་རུ་ཁག་སྔོན་ཐོན་གྱི་ནང་དུ་ངལ་རྩོལ་གནང་དགོས་བྱུང་ཞིང་།   དེའི་རིང་ངལ་ལས་ལྕི་ཁར་འབྲུ་རིགས་སོགས་ཀྱིས་མི་འདང་བར་རྟ་ཤ་སོགས་གང་བྱུང་བཞེས་དགོས་བྱུང་།  

དགུང་གྲངས་ང་བཞིར་ཕེབས་པ་མི་ལུག་ (༡༩༦༧)ལོར་འབར་ཁམས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ངལ་རྩོལ་འདྲེས་མའི་ངང་བཞུགས། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་གླང་ (༡༩༧༣)ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  ཤིང་ཡོས་ (༡༩༧༥)ལོར་ཁྲེན་དུར་ཕེབས་ཏེ་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་བཟོ་རྒྱུའི་གཞི་བཏིང་།  མེ་སྦྲུལ་ (༡༩༧༧)ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཞི་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པར་བདམས།   ལྕགས་སྤྲེལ་ (༡༩༨༠)ལོའི་སྤྱི་ཟླ་དང་པོར་པེ་ཅིན་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཚན་རིག་གྲོས་བསྡུར་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྩོད་གླེང་མཛད་མཐར་དེ་སྔ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གསུང་རྩོམ་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཡིག་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་བརླག་གཏོང་བའི་ཡིག་ཆ་གནད་བསྡུས་ཟེར་བ་དེ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་གནད་བསྡུས་ཀྱི་དགག་ཡིག་མཐའ་དཔྱད་ཟེར་བ་ཞིག་ཆེད་མངགས་རྩོམ་འབྲི་གནང་ནས་ཚིག་མཛོད་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་ལ་ཚར་གཅིག་ཁྲིད་གནང་མཛད།  དགུང་གྲངས་རེ་དགུ་པ་ཆུ་ཁྱི་ (༡༩༨༢)ལོའི་ཟླ་བ་བདུན་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་ཞུས་ལྟར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་ཀྲུང་གོ་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ཐོག་སྐར་རྩིས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པར་བདམས།  གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁང་དུ་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེར་ནང་མཇལ་ཞུས།  ཟླ་ངོ་བཞི་ཙམ་རིང་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་དང་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་།  ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།  བཀྲས་ལྷུན།  ས་སྐྱ།  ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་།  ཆོས་རྒྱལ་བང་སོ་སོགས་ལ་གནས་གཟིགས་ཕེབས། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང་ཆོས་ལུགས་མི་སྣ་དྲུག་བཅུ་ལྷག་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་གནང་སྟེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞིང་ཆེན་དགུའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཕེབས།  

དགུང་གྲངས་དུན་ཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་ཕག་(༡༩༨༣)ལོའི་ཟླ་གསུམ་པར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གནའ་ཡིག་ཟབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭར་《སྙན་ངག་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད་》སློབ་ཁྲིད་མཛད།  དེ་རྗེས་ཁྲང་རྡ་དང་།  ཏཱ་ཐུང་།  རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  སྐུ་འབུམ།  བླ་བྲང་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་འབར་ཁམས་སུ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་འཁོར་བའི་དགའ་སྟོན་དུ་ཕེབས་ཞུགས་མཛད།  ད་ནས་ལོ་ངོ་བཅུ་གྲངས་རིང་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དང་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་གནང་མཛད་དེ།  ཕུལ་བྱུང་གི་སློབ་མ་དུ་མ་གསོ་སྐྱོང་གནང་མཐར་དགུང་གྲངད་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་རབ་གནས་ཆུ་བྱ་ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ཕྱི་མ་ཤོལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་(༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་༥ཚེས་༦)ཉིན་སྟེ་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།  རྒྱུ་སྐར་ས་རི།  ནམ་ལངས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆུ་ཚོད་བདུན་དང་སྐར་མ་ཉེར་ལྔའི་ཐོག་སེང་གེ་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཡིད་དགའ་ཆོས་འཛིན་དུ་ཕེབས་པའི་ཚུལ་བསྟན།  མཛད་རྣམ་ཞིབ་ཙམ་གཟིགས་འདོད་ཚེ་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོའི་ནང་《རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དར་ཤ་》ཞེས་བྱ་བར་གཟིགས།  གསུང་རྩོམ་ལྕགས་དཔར་མ་པོད་དྲུག་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་པར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད་པ་ལགས་སོ།  །

== གསུང་རྩོམ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་སྐོར་ལ། ==

དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་བོར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ། གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་མཛད་དེ། སྔ་རྗེས་སུ《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང་།》《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་མཛོད།》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར།》《སྙན་འགྲེལ་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད།》《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》《དབྱངས་གསལ་གྱི་བརྡ་ཆད།》《ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་རྒྱས།》སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་དཔྱད་འབྲས་ཁྱོན་སྡོམ་པོད་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྩོམ་གནང་མཛད་ཡོད་པ་དང་།       ཁོང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཁྲོད་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་ཀུན་ལ་མཁོ་བའི་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་བཞི། གཞན་རྣམ་ཐར་དང་ལོ་རྒྱུས། སྙན་ངག བརྡ་སྤྲོད་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བང་མཛོད་འདི་ཉིད་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》ལྟ་བུའི་གསུང་རྩོམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྐངས་པ་དང་།  སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་དུ་སྐུལ་མ་མཛད་པ་བཅས་ནུས་པ་དང་དགེ་མཚན་བླ་མེད་ཐོན་ཡོད།
གཉིས།  སྲིད་དོན་གཉེར་ཚུལ།        
༡༩༥༠ ལོར་རྡོ་སྦིས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ལྷན་དུ་པེ་ཅིན་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ནས《ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་ཆབ་སྲིད་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་རྩ་འཛིན》དང《བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གྱི་ཆིངས་ཡིག་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་མ》སོགས་ཡིག་ཆ་གཙོ་གྲས་ཀྱི་ཞུ་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བའི་འགན་བཞེས་པ་དང་།  ༡༩༥༦ ལོ་ནས《མོའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བཏུས》པོད་དང་པོ་ནས་གསུམ་པའི་བར་གྱི་བོད་ཡིག་པར་མར་ཞུ་དག་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་ཀར་ཞུགས། སྔ་རྗེས་སུ་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་འཛིན་གཞོན་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱི་ འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས།
གསུམ། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་བསྐྱངས་ཚུལ།
དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་དམ་པ་ཁོང་གིས་ཀྱང་བློས་མི་དཔག་པའི་མནར་གཅོད་དང་སྐུ་ཚེགས་གྲངས་མེད་མྱངས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསུང་རྩོམ་པོད་གཉིས་ཡོད་པའང་རྩ་སྟོངས་སུ་གྱུར། སྲིད་ཇུས་རིམ་གྱིས་ལྷོད་ཡངས་སུ་སོང་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》གཙོས་གདུལ་བྱའི་བློ་ཁ་དང་བསྟུན་ནས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་གསར་རྩོམ་གནང་སྟེ་ཁྱུང་མཆུ་དང་ཀླུ་ཆུ། མཛོད་དགེ རྔ་བ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་ནས་བོད་ཡིག་གསོ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཤིང་། སྐལ་ལྡན་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་སྟེ་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་སླར་གསོ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མཛད་རྗེས་གང་ལེགས་བསྐྲུན།
གཞན་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང་ཨ་མཆོག་མཚན་ཉིད་དགོན།  དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོའི་དགོན།  ཆབ་མདོ་དགོན་ཆེན།  རྔ་ཡུལ་སྒོ་མང་དགོན་སོགས་ཆོས་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པར་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་མན་ངག་སྤེལ་ཏེ་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།    ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དགེ་འོས་སློབ་གླིང་གི་སློབ་གཙོ་བསེ་ཚང་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། གུང་ཐང་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡོངས་འཛིན་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་པོ།   རྔ་བ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།   ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྟག་ཚ་སྤྲུལ་སྐུ།     དམུ་དགེ་དགོན་པའི་དགེ་བཤེས་བསླབ་གསུམ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བརྒྱུད་འཛིན་ལ་རང་གི་ནུས་པས་སྲིད་ཞུ་གང་ལེགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས།
༡༩༨༠ ལོ་ནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ། ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས།  སྐར་རྩིས།  གསོ་བ་རིག་པ།   ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་ལན་མང་མཛད་དེ་བུ་སློབ་མང་པོ་བསྐྱངས་པ་ལ་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།  བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ་དང་། མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།    བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་བན་དེ་བཀྲ་ཤིས།  བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་གི་དེད་དཔོན།  མགོ་ལོག་ཁུལ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལས་དོན་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།       སྐབས་ལྔ་བའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕུལ་ཏུ་བྱུང་བའི་ ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མི་སྣ་སྐུ་ཞབས་འཇུ་སྐལ་བཟང་།     ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་དབུ་ཁྲིད།   འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།   རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཆེད་ལས་མཁས་པ་བན་གོའམ་དབྱངས་ཅན་སྒེག་པའི་བློ་གྲོས།  ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ངང་ཚང་འབུམ་སྐྱབས།        སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་རིན་ཆེན་མཚོ།  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་སོགས།   ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སློབ་གཉེར་ལམ་ལུགས་དང་སཾ་བོད་སྐད་ཡིག་ཡིག་ཚགས་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཆེན་མོ།      གསང་བདག་གམ་ཚངས་སྲས་དགྱེས་པའི་ལང་ཚོ།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ།      ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སྐོར་གྱི་ཆེད་མཁས།        ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་ངམ་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།     བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཆེད་མཁས་སྐུ་ཞབས་ལྷ་མཆོག་རྒྱལ།    ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གོ་ཤུལ་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས།   བོད་ལྗོངས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཡུམ་པ་སོགས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཤིང་།     བློ་གྲོས་ཀྱི་ནོར་དང་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁུར་དང་མཛུབ་ཁྲིད་འོག་རིག་པའི་གཉོམ་ལག་རྒྱས་པ་ཁོ་ནའོ།  །
མདོར་ན། དམ་པ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། བྱམས་སེམས་གྱི་ཞི་བདེས་ཐུགས་ཡོངས་སུ་གཏམས་ཤིང་། སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས། ཚད་མ། གསོ་རིག སློབ་གསོ་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་མ་དར་བ་ནས་དར་བར་བྱེད་ཅིང་། དར་བ་རྣམས་དག་ཀྱང་འཕེལ་བ། ཉམས་པ་རྣམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལེགས་མཛད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ས་སྟེང་ཡོངས་ལ་བར་མེད་དུ་ཁྱབ་ཡོད།

== གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བ་ནས་དྲངས་པ་ལྟར་ན། ==
ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །ཧ་ཅང་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་བར། །བར་མ་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་བ་བཞིན་རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་དུ་འབོད་པའི་དམ་པ་གང་ནི། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དམུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེར་ཡབ་དགེ་འདུན་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ཤིང་ཕོ་སྟག(༡༩༡༤ལོར)གི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ལ་རྨི་ལྟས་བཟང་བོ་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་བ་འབྲིང་ཙམ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་སུ་ཡབ་ཀྱི་མདུན་ནས་ཀ་ཁའི་སྦྱོར་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྲིད་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས་ཏེ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་འཚོལ་འགོ་བརྩམས། རྩེད་འཇོའི་སྐབས་སུའང་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ལྷུན་ཆགས་སུ་འདུག་སྐད།

༡༩༢༥ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག)བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ་ནས་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་དུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་པ་དང་ཐོག་མར་ཕར་ཕྱིན་སོགས་གཙོས་བློ་རྟགས་དང་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཐོས་བརྩོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་ནི་རྗེའི་སློབ་མ་སྔ་ཚར་བཞིའི་ནང་ཚན། ཚ་ཁོ་བ་ངག་དབང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས་ཕྱག་འདེབས་མཛད། རྗེས་སུ་སྟོང་འཁོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དགོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོ་ལ་ཕུལ་ཏེ། འགྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས་གནང་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་བཙུགས། དེའི་ཕྱིར་བླ་བྲང་དགོན་གྱི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར། ཀུན་མཁྱེན་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཙུགས་པས་སྔ་གཞུག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བྱུང་ནས་དགོན་པ་ལྷག་ཏུ་དར། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོར་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིགའཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་རྗེས་གནང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་མང་དུ་ཞུས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༣ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་བ)བསྡུས་གྲྭ་དང་བློ་རྟགས་སོགས་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱངས་པས་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་དུང་ཆེན་འབུད་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༤ལོར་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་ཕེབས་ནས་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས། ལོ་དེའི་དབྱར་ཁར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གསུངས་པ་དང་ཁོང་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་གི་ལུང་མནོས།མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཚང་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱངས་སོགས་ལ་ཧུར་ཐག་མཛད་པས་རིང་བོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།

      རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ཡར་མར་ལ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ་དང་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་སོགས་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གསན། ལྷག་པར་དུ་ལམ་རིམ་ཐེངས་ལྔར་གསན་པས་ངེས་འབྱུང་བླ་ལྷག་སྐྱེས་ཏེ། ༡༩༤༡ལོར(དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་པར)རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་ཕར་ཕྱིན་མཐའ་དཔྱོད་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོའི་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་པ་མ་ཟད། སྨན་བླ་དང་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་སོགས་བཀའ་དབང་མང་དུ་གསན། ལོ་དེའི་དགུན་ཁར་ཕར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་ཨ་ཁུ་སྨོན་ལམ་གྱི་མདུན་ནས་དབུ་མ་ལུང་རིགས་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཁྲིད། ༡༩༤༣ལོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་རྟགས་བླངས་པ་དང་ཡབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་ཕ་ཡུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་འགྲོ་དགོས་བྱུང་སྟབས། དམུ་དགེ་དགོན་དུ་རྟགས་གསལ་གསུངས་བ་དང་། ཨ་ཞང་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་ནས་མ་འོངས་པར་རང་དགོན་ཐུགས་ལ་འཛིན་དགོས་པ་ཡང་ཡང་གདམས། དེ་རྗེས་སླར་ཡང་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་པ་དང་ཨོཾ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་ཚང་ལ་མཇལ་ནས་སུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ། སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར། རིགས་ལྡན་མཆོད་པའི་འོད་སྣང་སོགས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག རྩིས། དབུ་མ། མཛོད་སོགས་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་ཐོན་མི་གཉིས་པ་ཞེས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ས་ཆེན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། ༡༩༤༦ལོར་དགེ་བཤེས་རྡོ་རམས་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གདུལ་བྱ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་པ་དང་བླ་མ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་འདུལ་བ་མདོའི་རྩའི་བཤད་ལུང་ཟླ་གཅིག་རིང་གསན།

     ༡༩༥༡ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་པའི་ཡིག་སྒྱུར་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས།

    ༡༩༥༥ལོར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁྲོའོ་ཡི་ཁྲོའོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིན་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་ངམ་དེང་གི་རྔ་བ་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་གནང་།

    ༡༩༥༨ལོ་ནས་བཟུང་སྐབས་དེའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་དབང་གིས་ངལ་རྩོལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཞོར་དུ་པེ་ཅིན་ནས《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད》དང《མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་ བསྡུས》དེབ་དང་པོ་སོགས་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།

    ༡༩༦༥ ལོར་ཁྲིན་ཏུའུ་ནས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》པར་བསྐྲུན་གྱི་རྨང་བཏིང་བ་དང《སློབ་ཆུང་ཚིག་མཛོད》སོགས་ཀྱང་རྩོམ་བསྒྲིགས་མཛད།

    ༡༩༧༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་བཞི་བའི་སྲིད་གྲོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པ་ལ་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་།

     ༡༩༨༠ ལོར་པེ་ཅིང་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་རིག་ཚན་གྲོས་སྡུར་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ནས《གནད་བསྡུས》ལ་དགག་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་པས་དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཆབ་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ།

     ༡༩༨༡ལོར་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དམུ་དགེ་དགོན་པ་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རིག་གནས་བདག་སྐྱོང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་དུ་བཅུག་པ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ《དབྱངས་ཅན་ཞལ་ལུང་ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཅན》དང《བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ》སོགས་བརྩམས་ཆོས་དུ་མ་བརྩམས།

     ༡༩༨༢ལོར་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གར་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བར་ནང་མཇལ་ཞུས།

     ༡༩༨༣ལོར་ཀན་ལྷོ་ཀླུ་ཆུ་ནས་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ལ《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། 》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར》སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༥ ལོར་ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་དུ་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་སྙན་ངག་གི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༦ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དུ་ཟླ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མར་སྒྲའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཞོར་དུ་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་དང་ལན་ཀྲུའུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༧ ལོར《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༨༩ ལོར《རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དརྴ》བརྩམས་གྲུབ་གནང་། 

&lt;ref&gt;[https://library.bdrc.io/show/bdr:W1PD76620?s=%2Fshow%2Fbdr%3AMW1PD76620%3Fs%3D%252Fosearch%252Fsearch%253Fq%25253D%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BD%252525B4%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525BA%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252596%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%2525258F%252525E0%252525BD%25252593%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BE%252525B1%252525E0%252525BD%252525B2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BE%252525A3%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%252525A3%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A8%252525E0%252525BD%252525B1%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A4#open-viewer རང་རྣམ་རང་གསལ་ཨ་དར་ཤ]&lt;/ref&gt; ༡༩༩༠ ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་རྒྱས་པ་མཛད། ལོ་དེར་ཆབ་མདོ་དགོན་པར་ཕེབས་སྐབས་སུ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཉིན་བཅོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བློ་གསལ་རིགས་སྒོའི་སློབ་ཁྲིད་མཛད་ནས་དེ་གའི་དགེ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས།། བསིལ་ལྡན་གངས་ཀྱི་ར་བ་ན།། ལྔ་རིག་ཟུང་གི་རིག་པའི་གནས།། ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པའི་པཎི་ཏ།། བདག་པོ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་སུ།། ཞེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་ཡང་ཕུལ།

     ༡༩༩༡ལོར་ཨ་ལགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་ཐར་བརྩམས་གནང་མཛད། ན་བ་ལེགས་ན་ན་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལྟར་དུ། ༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ(དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ)སྐུ་བསྙུངས་ནས་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན།།

== དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས། ==
# [https://library.bdrc.io/show/bdr:W1PD76620?s=%2Fshow%2Fbdr%3AMW1PD76620%3Fs%3D%252Fosearch%252Fsearch%253Fq%25253D%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BD%252525B4%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525BA%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252596%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%2525258F%252525E0%252525BD%25252593%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BE%252525B1%252525E0%252525BD%252525B2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BE%252525A3%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%252525A3%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A8%252525E0%252525BD%252525B1%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A4#open-viewer སྨོན་ལམ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་ནང་གི་རྣམ་ཐར་འགྲེལ་བཤད།] དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། 《རང་རྣམ་ཨ་དར་ཤ》 མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༢༤ ཤོག་ངོས་ ༡༢༥།

[[Category:མི་སྣ།]]</text>
      <sha1>8szri1n8o188atk2i28vdfzc06ke6k8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162901</id>
      <parentid>162900</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T10:28:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162901</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="66412" sha1="depjmrk5gio33kjuj2xj3g7fab1n5az" xml:space="preserve">{{merge|རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ།}}
{{merge|Https://bo.wikipedia.org/wiki/དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་}}
{{merge|དམུ་དགེ་བསམ་བརྟན།}}
&lt;br /&gt;

== མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། ==
{{Databox}}

'''དམུ་དགེ་བསམ་གཏན'''མཆོག་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགེ་བ་བཅུ་ཚང་བའི་ཡུལ་'''དམུ་དགེ་'''ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེ་དང་པོ་དེར་གྱོང་སྨད་ཚང་(གྲོང་སྨད་ཚང)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་གྱོང་སྨད་འཁོར་ལོ་ཚང་ཡབ་བསོད་ནམས་དར་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་ཕོ་སྟག་ ༡༩༡༤ ལོར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་བལྟམས།  ཐལ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་ཀ་ཁ་སློབ་པའི་མགོ་བཟུང་སྟེ་སྐུ་ཞང་བདེ་ཆེན་དང་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ལྷུང་བཞག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཐོག་'''བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ'''་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མཉོས་ཏེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ།  དེ་མཚུངས་སུ་[[དམུ་དགེའི་དགོན་གྱི་ངོ་སྤྲོད།|དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན]]་དུ་ཆོས་གྲྭ་དང་ཚོགས་ལ་ཞུགས།  དགེ་བཤེས་ཆེན་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་དགེ་འདུན་ཚང་བསྟེན་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད།  

ཨ་ཁུ་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མདུན་ནས་ཡེ་གེ་དཀར་ནག་དང་དག་ཡིག་སོགས་སྦྱངས་པ་མཛད།  དགུང་བཅུ་དགུར་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛདཔ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་ཕེབས་ཏེ་[[བླ་བྲང་དགོན།|བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ]]་གྱི་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭ་ལ་འཛིན་གྲྭ་དོན་བདུན་ཅུ་ནས་ཞུགས།  མཁས་དབང་རབ་ཕུག་ཅུང་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་མཀས་པའི་དབང་པོ་ཕྱུག་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཅེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱང་སོགས་ཧུར་ཐག་མཛད།  དེ་ནས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།  

དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་ཐོག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡོད་པའི་གྲས་སུ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ལས་བསྙེན་པར་པར་རྗོགས།  བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་དགུ་སོང་སྐབས་ཡབ་ཀྱི་བསུ་བར་ཕེབས་ཏེ་ཕ་ཡུལ་དུ་ལན་ཅིགག་ཕེབས་དགོས་ཞེས་ནན་གྱིས་ཞུས་པར་བརྟེན་སློབ་གཉེར་འཕྲོ་བསྐྱུར་ནས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་།  ཕ་ཡུལ་དུ་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཞུགས་རྗེས་བླ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་དབྱངས་ཅན་མ་དཀར་མོའི་བསྙེན་པ་ཞིག་བཏང་།  དེ་རྗེས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་པཎྜི་ཊ་རྗེ་ༀ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་གསུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་ཊཱིཀ་གི་རི་མོ་མཛུམ་ཁྲིད་རྫོགས་པར་གསན།  དགུང་གྲངས་སོ་གཉིས་ཐོག་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་དབལ་མང་ཚང་ནས་ཨ་མཆོག་དགོན་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཨ་ཁུ་འཇམ་དབྱངས་ལྔ་ཕྲུག་གི་མདུན་ནས་རྒྱ་རྩིས་རི་མོ་ཆ་ཚང་སློབ་གཉེར་མཛད།  དེ་རྗེས་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རྗེ་བཙུན་བློ་བཟང་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱན་མཚན་ལྷ་ས་ནས་རང་དགོན་དུ་ཕེབས་རྗེས་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྒྲིག་ལམ་སོགས་ལ་དག་ཐེར་གནང་བ་དང་དུས་མཚུངས་བླ་བྲང་ཐུབ་བསྟན་ཕོ་བྲང་དུ་གྲྭ་ཆུང་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་གནང་དེ་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་བ་ཟད།  སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་སྐུ་ངོ་མས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློས་བསྩལ་སྐབས་“ཁོང་ཨ་ཁུ་བསམ་གཏན་ཡང་ཆོས་འཇིག་རྟེན་གཇིས་ཀར་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་གཤིས་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་ཞག་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཁྱོད་རྣམས་ཀྱིས་བརྩི་བཀུར་དང་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས”ཞེསགསུངས།  རྡོ་རམས་པ་བཏང་ནས་ལོ་གཉིས་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་སོང་བའི་མཚམས་ལ་བླ་བྲང་དུ་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  སྔ་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་སར་ཕེབས་འདོད་ཡོད་པ་ལྟར་རྫོང་གི་དཔོན་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལན་གྲུར་ཕྱག་ལས་གནང་བར་ཕེབས་རྒྱུའི་ཞལ་སྐུལ་ཞུས།  གུང་ཐང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཆེད་མངགས་མགྲོན་འབོད་ཀྱིས་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དོན་དང་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་གསུང་འཕྲོས་མང་པོ་བསྩལ་བ་མ་ཟད།  རྒྱ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་ན་པེ་ཅིང་དུ་འགྲོ་ན་བཟང་།  ངའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་མོའོ་ཀྲུའུ་ཞི་དང་ཀྲུའུ་ཙུང་སིལིང་ལ་མཚམས་ཞུ་བྱས་ནས་སོང་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་བལྟ་རྟོགས་ཡོད།  འགྲོ་འགོ་ཚང་མ་ངས་གཏོང་གསུངས།  

དེ་ནས་གང་ཐང་རིན་པོ་ཆས་བླ་བྲང་དུ་གསོལ་སྟོན་བཤམས་ཏེ་ཕྱག་མདུད་ལྷ་དར་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་ལྷོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་དྲུང་ཆེན་མཁན་པོའི་མཚན་བཏགས་གནང་བ་མ་ཟད། ན་བཟའ་སོག་ཆས་ཆ་ཚང་དང་།  ལམ་དངུལ་སྒོར་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ།  མཚམས་ཞུ་ལ་འབུལ་རྒྱུའི་གུར་གུམ་དང་གླ་རྩི་འབོར་ཆེན་བཅས་དང་།  སྐད་བསྒྱུར་ལ་ཡིན་ཅི་ཡོན་ཟེར་བའི་རྒྱ་རིགས་ཤིག་གཏོང་གནང་མཛད། དེ་ནས་བཞོན་པ་སོགས་གླས་ནས་ ཕེབས་རྡོག་ཐོན་ཏེ་ཀ་ཅུ་མཁར་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཡ་ཧན་ཀྲང་གིས་གཙོ་འཛིན་བྱས་ནས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་པ་དེར་ཞུགས་ནས་གསུང་བཤད་ཀྱང་གནང་།   དེ་ནས་རླངས་འཁོར་ལ་ཞུགས་ནས་ལན་གྲུར་ཕེབས་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་མཇལ།  ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིགགྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་ཧྥན་མིང་ནས་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།   དགུང་གྲངས་སོ་བདུན་པ་ལྕགས་སྟག་(༡༩༥༠)ལོར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤིན་ཅང་གི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་གནམ་གྲུར་བཞུགས་ནས་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས།  ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྷན་དུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཤིང་།  དེ་ནས་ཀྲུང་དབྱང་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའི་པུའུ་ཀྲང་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཅིག་ལྕོགས་ལི་ཝུའི་ཧན་དང་།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཨུ་ལན་ཧྥུ།  མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གཞུང་ལས་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་ཡང་ཅིན་རེན་བཅས་རྟག་ཏུ་དག་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་གམ་དུ་གྲོས་མོལ་ལམ་བློ་འདྲི་ཞུ་བར་འོང་བ་དང་སྐབས་བསྟུན་ཡང་ཅིང་རེན་གྱིས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་སི་ཁྲོན་དང་།  ཤིས་ཁམས།  བོད་ལྗོངས་བཅས་ད་དུང་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་ཡིག་ལས་དོན་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བརྟེན་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱིད་སྡུག་ལ་འཛུལ་ཞུགས་གནང་ཚེ་དགོས་མཁོ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་པར་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་ངེས་པར་ཁས་ལོངས།   ལས་བྱེད་པ་བྱས་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཅི་ནུས་རེ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྟབས་ཞལ་ཁས་བཞེས་ནས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་།  ཕུན་བཀྲ།  བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ཧོང་མེན་ཤིན་སོགས་དང་ལྷན་དུ་མི་རིགས་དོན་བྱེད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སི་གསུམ་པའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་སྟེ་《མི་དམངས་བརྙན་པར་》 སོགས་ལ་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།   ལྕགས་ཡོས་(༡༩༥༡)ལོར་ང་ཕོད་སོགས་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་པེ་ཅིང་དུ་འབྱོར་ཏེ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་འཇོག་སྐབས་གྲོས་ཐུན་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་སོ་དགུ་པ་ (༡༩༥༢) ལོར་སྐུ་ཁམས་ཅུང་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  ཟུང་ཆུ་རྫོང་ཏང་གི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་དམུ་དགེའི་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དྲིལ་བསྒྲགས་མཛད།  དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་སྦྲུལ་ (༡༩༥༣)ལོར་ཀུན་མཁྱེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་ལྷ་རམས་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་དང་དམ་པ་དེ་ཉིད་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་།  དགུང་གྲངས་ཞེ་གཉིས་པ་ཤིང་མོ་ལུག་ (༡༩༥༥) ལོའི་བོད་ཟླ་གཉིས་པར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁོའི་ཁོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིང་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་གནང་།  

དགུང་གྲངས་ཞེ་ལྔ་པ་ས་ཁྱི་(༡༩༥༨)ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་རང་སྐྱོང་སྲིད་གཞུང་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་ནས་འབར་ཁམས་སུ་སྤོས་སྟབས་ལྷན་དུ་གནས་སྤོ་མཛད།  དགུང་གྲངས་ཞེ་དྲུག་ལ་ཕེབས་པ་ས་ཕག་ (༡༩༥༩)ལོའི་ལུགས་རྙིང་གི་ལོ་གསར་ནས་སྐྱ་ཆས་མི་བཞེས་ཀ་མེད་བྱུང་བ་དང་།  ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་པེ་ཅིང་དུ་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་དང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བསྡུས་དེབ་དང་པོའི་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད་པར་ཕེབས་ཏེ་ཟླ་ཤས་རིང་རྗེ་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་དང་ལྷན་དུ་ཁང་མིག་གཅིག་ནང་བཞུགས།  བཅུ་པའི་ཚེས་གཅིག་གི་རྒྱལ་སྟོན་མཛད་གཟིགས་སོགས་བྱེད་སྒོ་ཁག་ལ་ཞུགས་རྗེས་ཁྲེན་དུར་ཕྱིར་ཕེབས།   དགུང་གྲངས་ང་གསུམ་པ་མེ་རྟ་ (༡༩༦༦)ལོར་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་དེ་ལངས་ནས་ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་དམར་སྲུང་དམག་ཅེས་པས་སྐུ་ཆས་ཡོད་ཚད་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་མཐར་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང་།   སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་འཇམ་སྡུད་བཟང་གསུམ་ཕྱག་དཔེ།   ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་དུ་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཤོག་གྲངས་ཁ་ཤས་རེ།  ཕྱག་ཏུ་ཕྱག་ཕྲེང་ཞིག་དང་ཇོ་བོའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་པོའི་དུམ་བུ་ཞིག་བཅས་གསོལ་ནས་མི་ཚོགས་ཁྲོད་འབོད་ཚིག་འུར་དིར་གྱི་ངང་ཁྲོམ་སྐོར་དུ་བཙན་ཁྲིད་ཞུས།  དེ་ནས་ལོ་གཅིག་དང་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྫི་འགག་འབོ་གྱོའི་ཁོག་ཏུ་དམ་པོ་ཏ་ཏོས་ཟེར་བའི་རུ་ཁག་སྔོན་ཐོན་གྱི་ནང་དུ་ངལ་རྩོལ་གནང་དགོས་བྱུང་ཞིང་།   དེའི་རིང་ངལ་ལས་ལྕི་ཁར་འབྲུ་རིགས་སོགས་ཀྱིས་མི་འདང་བར་རྟ་ཤ་སོགས་གང་བྱུང་བཞེས་དགོས་བྱུང་།  

དགུང་གྲངས་ང་བཞིར་ཕེབས་པ་མི་ལུག་ (༡༩༦༧)ལོར་འབར་ཁམས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ངལ་རྩོལ་འདྲེས་མའི་ངང་བཞུགས། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་གླང་ (༡༩༧༣)ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ།  ཤིང་ཡོས་ (༡༩༧༥)ལོར་ཁྲེན་དུར་ཕེབས་ཏེ་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་བཟོ་རྒྱུའི་གཞི་བཏིང་།  མེ་སྦྲུལ་ (༡༩༧༧)ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་སྐབས་བཞི་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་།  དེའི་ཕྱི་ལོ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པར་བདམས།   ལྕགས་སྤྲེལ་ (༡༩༨༠)ལོའི་སྤྱི་ཟླ་དང་པོར་པེ་ཅིན་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཚན་རིག་གྲོས་བསྡུར་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་བཅུ་གཉིས་རིང་རྩོད་གླེང་མཛད་མཐར་དེ་སྔ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གསུང་རྩོམ་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཡིག་བཅོས་སྒྱུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་བརླག་གཏོང་བའི་ཡིག་ཆ་གནད་བསྡུས་ཟེར་བ་དེ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས་གནད་བསྡུས་ཀྱི་དགག་ཡིག་མཐའ་དཔྱད་ཟེར་བ་ཞིག་ཆེད་མངགས་རྩོམ་འབྲི་གནང་ནས་ཚིག་མཛོད་ཁང་གི་ལས་བྱེད་ཡོངས་ལ་ཚར་གཅིག་ཁྲིད་གནང་མཛད།  དགུང་གྲངས་རེ་དགུ་པ་ཆུ་ཁྱི་ (༡༩༨༢)ལོའི་ཟླ་བ་བདུན་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་ཞུས་ལྟར་གནམ་གྲུའི་ཐོག་ལྷ་སར་ཕེབས་ཏེ་ཀྲུང་གོ་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ཐོག་སྐར་རྩིས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པར་བདམས།  གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཐོག་ཁང་དུ་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེར་ནང་མཇལ་ཞུས།  ཟླ་ངོ་བཞི་ཙམ་རིང་གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་དང་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་།  ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ།  བཀྲས་ལྷུན།  ས་སྐྱ།  ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་།  ཆོས་རྒྱལ་བང་སོ་སོགས་ལ་གནས་གཟིགས་ཕེབས། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང་ཆོས་ལུགས་མི་སྣ་དྲུག་བཅུ་ལྷག་གི་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་གནང་སྟེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞིང་ཆེན་དགུའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་ཕེབས།  

དགུང་གྲངས་དུན་ཅུར་ཕེབས་པ་ཆུ་ཕག་(༡༩༨༣)ལོའི་ཟླ་གསུམ་པར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གནའ་ཡིག་ཟབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭར་《སྙན་ངག་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད་》སློབ་ཁྲིད་མཛད།  དེ་རྗེས་ཁྲང་རྡ་དང་།  ཏཱ་ཐུང་།  རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  སྐུ་འབུམ།  བླ་བྲང་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་འབར་ཁམས་སུ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་འཁོར་བའི་དགའ་སྟོན་དུ་ཕེབས་ཞུགས་མཛད།  ད་ནས་ལོ་ངོ་བཅུ་གྲངས་རིང་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དང་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་གནང་མཛད་དེ།  ཕུལ་བྱུང་གི་སློབ་མ་དུ་མ་གསོ་སྐྱོང་གནང་མཐར་དགུང་གྲངད་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་རབ་གནས་ཆུ་བྱ་ལོའི་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ཕྱི་མ་ཤོལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་(༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་༥ཚེས་༦)ཉིན་སྟེ་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།  རྒྱུ་སྐར་ས་རི།  ནམ་ལངས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆུ་ཚོད་བདུན་དང་སྐར་མ་ཉེར་ལྔའི་ཐོག་སེང་གེ་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཡིད་དགའ་ཆོས་འཛིན་དུ་ཕེབས་པའི་ཚུལ་བསྟན།  མཛད་རྣམ་ཞིབ་ཙམ་གཟིགས་འདོད་ཚེ་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོའི་ནང་《རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དར་ཤ་》ཞེས་བྱ་བར་གཟིགས།  གསུང་རྩོམ་ལྕགས་དཔར་མ་པོད་དྲུག་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་པར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད་པ་ལགས་སོ།  །

== གསུང་རྩོམ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་སྐོར་ལ། ==

དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་བོར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ། གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་མཛད་དེ། སྔ་རྗེས་སུ《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང་།》《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་མཛོད།》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར།》《སྙན་འགྲེལ་ཡང་གསལ་སྣང་མཛོད།》《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》《དབྱངས་གསལ་གྱི་བརྡ་ཆད།》《ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་རྒྱས།》སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་དཔྱད་འབྲས་ཁྱོན་སྡོམ་པོད་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྩོམ་གནང་མཛད་ཡོད་པ་དང་།       ཁོང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཁྲོད་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་ཀུན་ལ་མཁོ་བའི་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་བཞི། གཞན་རྣམ་ཐར་དང་ལོ་རྒྱུས། སྙན་ངག བརྡ་སྤྲོད་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བང་མཛོད་འདི་ཉིད་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། ལྷག་པར་ཏུ《ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་བློ་གསལ་རིགས་སྒོ།》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།》ལྟ་བུའི་གསུང་རྩོམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་བསྐངས་པ་དང་།  སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་དུ་སྐུལ་མ་མཛད་པ་བཅས་ནུས་པ་དང་དགེ་མཚན་བླ་མེད་ཐོན་ཡོད།
གཉིས།  སྲིད་དོན་གཉེར་ཚུལ།        
༡༩༥༠ ལོར་རྡོ་སྦིས་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ལྷན་དུ་པེ་ཅིན་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ནས《ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་ཆབ་སྲིད་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་རྩ་འཛིན》དང《བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གྱི་ཆིངས་ཡིག་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་མ》སོགས་ཡིག་ཆ་གཙོ་གྲས་ཀྱི་ཞུ་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བའི་འགན་བཞེས་པ་དང་།  ༡༩༥༦ ལོ་ནས《མོའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་བཏུས》པོད་དང་པོ་ནས་གསུམ་པའི་བར་གྱི་བོད་ཡིག་པར་མར་ཞུ་དག་མཛད་པ་དང་སྦྲགས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་ཀར་ཞུགས། སྔ་རྗེས་སུ་ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་འཛིན་གཞོན་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱི་ འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས།
གསུམ། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་བསྐྱངས་ཚུལ།
དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་དམ་པ་ཁོང་གིས་ཀྱང་བློས་མི་དཔག་པའི་མནར་གཅོད་དང་སྐུ་ཚེགས་གྲངས་མེད་མྱངས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་གསུང་རྩོམ་པོད་གཉིས་ཡོད་པའང་རྩ་སྟོངས་སུ་གྱུར། སྲིད་ཇུས་རིམ་གྱིས་ལྷོད་ཡངས་སུ་སོང་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གནས་ལ་ཉམས་ཉེས་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མ་བཟོད་པར《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།》གཙོས་གདུལ་བྱའི་བློ་ཁ་དང་བསྟུན་ནས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འགའ་གསར་རྩོམ་གནང་སྟེ་ཁྱུང་མཆུ་དང་ཀླུ་ཆུ། མཛོད་དགེ རྔ་བ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་ནས་བོད་ཡིག་གསོ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཤིང་། སྐལ་ལྡན་ཕོ་མོ་རྣམས་ལ་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་སྟེ་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་སླར་གསོ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མཛད་རྗེས་གང་ལེགས་བསྐྲུན།
གཞན་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང་ཨ་མཆོག་མཚན་ཉིད་དགོན།  དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོའི་དགོན།  ཆབ་མདོ་དགོན་ཆེན།  རྔ་ཡུལ་སྒོ་མང་དགོན་སོགས་ཆོས་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པར་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་མན་ངག་སྤེལ་ཏེ་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།    ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དགེ་འོས་སློབ་གླིང་གི་སློབ་གཙོ་བསེ་ཚང་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། གུང་ཐང་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡོངས་འཛིན་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ། ཀྲུང་གོ་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་པོ།   རྔ་བ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།   ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྟག་ཚ་སྤྲུལ་སྐུ།     དམུ་དགེ་དགོན་པའི་དགེ་བཤེས་བསླབ་གསུམ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བརྒྱུད་འཛིན་ལ་རང་གི་ནུས་པས་སྲིད་ཞུ་གང་ལེགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས།
༡༩༨༠ ལོ་ནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ། ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན།  ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་གདན་ཞུ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས།  སྐར་རྩིས།  གསོ་བ་རིག་པ།   ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་ལན་མང་མཛད་དེ་བུ་སློབ་མང་པོ་བསྐྱངས་པ་ལ་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།  བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ་དང་། མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པ།    བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་བན་དེ་བཀྲ་ཤིས།  བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་གི་དེད་དཔོན།  མགོ་ལོག་ཁུལ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལས་དོན་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གི་དབུ་ཁྲིད།       སྐབས་ལྔ་བའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕུལ་ཏུ་བྱུང་བའི་ ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མི་སྣ་སྐུ་ཞབས་འཇུ་སྐལ་བཟང་།     ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་དབུ་ཁྲིད།   འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།   རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཆེད་ལས་མཁས་པ་བན་གོའམ་དབྱངས་ཅན་སྒེག་པའི་བློ་གྲོས།  ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ངང་ཚང་འབུམ་སྐྱབས།        སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་རིན་ཆེན་མཚོ།  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གཙུག་ཏོར་རྒྱལ་སོགས།   ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སློབ་གཉེར་ལམ་ལུགས་དང་སཾ་བོད་སྐད་ཡིག་ཡིག་ཚགས་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཆེན་མོ།      གསང་བདག་གམ་ཚངས་སྲས་དགྱེས་པའི་ལང་ཚོ།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པའི་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ།      ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སྐོར་གྱི་ཆེད་མཁས།        ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་ངམ་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས།  ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་པའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན།     བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཆེད་མཁས་སྐུ་ཞབས་ལྷ་མཆོག་རྒྱལ།    ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་གོ་ཤུལ་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས།   བོད་ལྗོངས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཡུམ་པ་སོགས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་ཤིང་།     བློ་གྲོས་ཀྱི་ནོར་དང་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁོང་གི་ཐུགས་ཁུར་དང་མཛུབ་ཁྲིད་འོག་རིག་པའི་གཉོམ་ལག་རྒྱས་པ་ཁོ་ནའོ།  །
མདོར་ན། དམ་པ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་། བྱམས་སེམས་གྱི་ཞི་བདེས་ཐུགས་ཡོངས་སུ་གཏམས་ཤིང་། སྒྲ་དང་སྙན་ངག  ལོ་རྒྱུས། ཚད་མ། གསོ་རིག སློབ་གསོ་སོགས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་མ་དར་བ་ནས་དར་བར་བྱེད་ཅིང་། དར་བ་རྣམས་དག་ཀྱང་འཕེལ་བ། ཉམས་པ་རྣམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྨན་པའི་ལེགས་མཛད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ས་སྟེང་ཡོངས་ལ་བར་མེད་དུ་ཁྱབ་ཡོད།

== གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བ་ནས་དྲངས་པ་ལྟར་ན། ==
ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །ཧ་ཅང་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་དུ་མི་སྐྱེ་བར། །བར་མ་དག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག། ཅེས་གསུངས་བ་བཞིན་རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་མཁས་དབང་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་དུ་འབོད་པའི་དམ་པ་གང་ནི། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དམུ་དགེ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོན་འོག་སོག་པོ་རུ་ཟེར་བའི་རོང་སྡེར་ཡབ་དགེ་འདུན་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་ཚེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ཤིང་ཕོ་སྟག(༡༩༡༤ལོར)གི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་ངོ་ཞིག་ལ་རྨི་ལྟས་བཟང་བོ་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འབྱོར་བ་འབྲིང་ཙམ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་སུ་ཡབ་ཀྱི་མདུན་ནས་ཀ་ཁའི་སྦྱོར་ཀློག་དང་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྲིད་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས་ཏེ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་འཚོལ་འགོ་བརྩམས། རྩེད་འཇོའི་སྐབས་སུའང་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ལྷུན་ཆགས་སུ་འདུག་སྐད།

༡༩༢༥ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག)བདེ་ཚང་ཁྲི་རྒན་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ལ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་ཞེས་གསོལ་ནས་དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་དུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་པ་དང་ཐོག་མར་ཕར་ཕྱིན་སོགས་གཙོས་བློ་རྟགས་དང་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཐོས་བརྩོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། དམུ་དགེ་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་ལོ་དགོན་ནི་རྗེའི་སློབ་མ་སྔ་ཚར་བཞིའི་ནང་ཚན། ཚ་ཁོ་བ་ངག་དབང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས་ཕྱག་འདེབས་མཛད། རྗེས་སུ་སྟོང་འཁོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་བསྐྱངས། དེ་རྗེས་དགོན་པ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་དབང་པོ་ལ་ཕུལ་ཏེ། འགྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས་གནང་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་བཙུགས། དེའི་ཕྱིར་བླ་བྲང་དགོན་གྱི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར། ཀུན་མཁྱེན་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཙུགས་པས་སྔ་གཞུག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བྱུང་ནས་དགོན་པ་ལྷག་ཏུ་དར། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོར་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིགའཇམ་དབྱངས་དཀར་པོའི་རྗེས་གནང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་མང་དུ་ཞུས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༣ལོར(དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་བ)བསྡུས་གྲྭ་དང་བློ་རྟགས་སོགས་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱངས་པས་གཞུང་རྒྱུགས་འབུལ་གནང་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་འཛིན་གྲྭའི་སྐྱོར་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་དུང་ཆེན་འབུད་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༣༤ལོར་རྒྱམ་ཁོ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ལྷན་དུ་མདོ་སྨད་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་ཕེབས་ནས་རྨད་བྱུང་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས། ལོ་དེའི་དབྱར་ཁར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་ནས་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་གསུངས་པ་དང་ཁོང་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཚེ་དབང་གི་ལུང་མནོས།མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་ཚང་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུགས་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱངས་སོགས་ལ་ཧུར་ཐག་མཛད་པས་རིང་བོར་མ་ཐོགས་པར་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་གྲས་སུ་ཆུད་དེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་ཞེས་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས།

      རང་ལོ་ཉེར་གསུམ་ཡར་མར་ལ་བླ་ཁོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་ལས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ་དང་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་སོགས་བཀའ་ཆོས་ལེགས་པར་གསན། ལྷག་པར་དུ་ལམ་རིམ་ཐེངས་ལྔར་གསན་པས་ངེས་འབྱུང་བླ་ལྷག་སྐྱེས་ཏེ། ༡༩༤༡ལོར(དགུང་ལོ་ཉེར་བདུན་པར)རྗེ་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་ཕར་ཕྱིན་མཐའ་དཔྱོད་དང་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོའི་དཔེ་ཁྲིད་ཞུས་པ་མ་ཟད། སྨན་བླ་དང་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་སོགས་བཀའ་དབང་མང་དུ་གསན། ལོ་དེའི་དགུན་ཁར་ཕར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ལ་ཞུགས་པ་དང་ཨ་ཁུ་སྨོན་ལམ་གྱི་མདུན་ནས་དབུ་མ་ལུང་རིགས་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཁྲིད། ༡༩༤༣ལོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་རྟགས་བླངས་པ་དང་ཡབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་ཕ་ཡུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་འགྲོ་དགོས་བྱུང་སྟབས། དམུ་དགེ་དགོན་དུ་རྟགས་གསལ་གསུངས་བ་དང་། ཨ་ཞང་བློ་བཟང་ཆོས་ལྡན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་ནས་མ་འོངས་པར་རང་དགོན་ཐུགས་ལ་འཛིན་དགོས་པ་ཡང་ཡང་གདམས། དེ་རྗེས་སླར་ཡང་བླ་བྲང་དུ་ཕེབས་པ་དང་ཨོཾ་འཁྱིལ་བ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་བཤད་ཚང་ལ་མཇལ་ནས་སུམ་རྟགས་དང་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོ། སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར། རིགས་ལྡན་མཆོད་པའི་འོད་སྣང་སོགས་སྒྲ་དང་སྙན་ངག རྩིས། དབུ་མ། མཛོད་སོགས་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་ཐོན་མི་གཉིས་པ་ཞེས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ས་ཆེན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། ༡༩༤༦ལོར་དགེ་བཤེས་རྡོ་རམས་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་གདུལ་བྱ་མང་པོ་དྲིན་གྱིས་བསྐྱངས་པ་དང་བླ་མ་རྗེ་དཀོན་མཆོག་བསམ་འགྲུབ་དཔལ་བཟང་པོའི་མདུན་ནས་འདུལ་བ་མདོའི་རྩའི་བཤད་ལུང་ཟླ་གཅིག་རིང་གསན།

     ༡༩༥༡ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་བོད་ཞི་བའི་བཅིངས་འགྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་པའི་ཡིག་སྒྱུར་པར་ཞུས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས།

    ༡༩༥༥ལོར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་ནས་གདན་ཞུས་བྱས་པ་ལྟར་ལྷ་རྒྱལ་གླིང་སྲིད་གཞུང་རིག་གནས་ཁྲོའོ་ཡི་ཁྲོའོ་ཀྲང་གཞོན་པ་དང་མིན་ཀྱཱང་གསར་འགྱུར་ཁང་ངམ་དེང་གི་རྔ་བ་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཁང་གི་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་གནང་།

    ༡༩༥༨ལོ་ནས་བཟུང་སྐབས་དེའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་དབང་གིས་ངལ་རྩོལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཞོར་དུ་པེ་ཅིན་ནས《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད》དང《མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་གསུང་རྩོམ་གཅེས་ བསྡུས》དེབ་དང་པོ་སོགས་བསྒྱུར་ཞུས་མཛད།

    ༡༩༦༥ ལོར་ཁྲིན་ཏུའུ་ནས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》པར་བསྐྲུན་གྱི་རྨང་བཏིང་བ་དང《སློབ་ཆུང་ཚིག་མཛོད》སོགས་ཀྱང་རྩོམ་བསྒྲིགས་མཛད།

    ༡༩༧༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་བཞི་བའི་སྲིད་གྲོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་པ་ལ་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་དུ་བདམས་ཐོན་བྱུང་།

     ༡༩༨༠ ལོར་པེ་ཅིང་དུ་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་རིག་ཚན་གྲོས་སྡུར་གྱི་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་ནས《གནད་བསྡུས》ལ་དགག་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་པས་དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཆབ་ཤོག་འབྱོར་ཏེ་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ།

     ༡༩༨༡ལོར་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དམུ་དགེ་དགོན་པ་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རིག་གནས་བདག་སྐྱོང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་དུ་བཅུག་པ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ《དབྱངས་ཅན་ཞལ་ལུང་ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཅན》དང《བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་བཤད་པ》སོགས་བརྩམས་ཆོས་དུ་མ་བརྩམས།

     ༡༩༨༢ལོར་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གར་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བར་ནང་མཇལ་ཞུས།

     ༡༩༨༣ལོར་ཀན་ལྷོ་ཀླུ་ཆུ་ནས་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ལ《བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་རྣམ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས》དང《བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། 》《དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་ཚིག་འགྲེལ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར》སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༥ ལོར་ལྷོ་ནུབ་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་དུ་ཉིན་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་སྙན་ངག་གི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༦ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དུ་ཟླ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མར་སྒྲའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་ཞོར་དུ་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་དང་ལན་ཀྲུའུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་མཛད།

     ༡༩༨༧ ལོར《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་དགའི་མེ་ལོང》བརྩམས་གྲུབ་གནང་།

     ༡༩༨༩ ལོར《རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་རང་གསལ་ཨཱ་དརྴ》བརྩམས་གྲུབ་གནང་། 

&lt;ref&gt;[https://library.bdrc.io/show/bdr:W1PD76620?s=%2Fshow%2Fbdr%3AMW1PD76620%3Fs%3D%252Fosearch%252Fsearch%253Fq%25253D%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BD%252525B4%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525BA%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252596%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%2525258F%252525E0%252525BD%25252593%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BE%252525B1%252525E0%252525BD%252525B2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BE%252525A3%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%252525A3%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A8%252525E0%252525BD%252525B1%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A4#open-viewer རང་རྣམ་རང་གསལ་ཨ་དར་ཤ]དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། 《རང་རྣམ་ཨ་དར་ཤ》 མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༢༤ ཤོག་ངོས་ ༡༢༥།&lt;/ref&gt; ༡༩༩༠ ལོར་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་བོད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཁྲིད་རྒྱས་པ་མཛད། ལོ་དེར་ཆབ་མདོ་དགོན་པར་ཕེབས་སྐབས་སུ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ཉིན་བཅོ་ལྔ་ལྷག་གི་རིང་ལ་བློ་གསལ་རིགས་སྒོའི་སློབ་ཁྲིད་མཛད་ནས་དེ་གའི་དགེ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས།། བསིལ་ལྡན་གངས་ཀྱི་ར་བ་ན།། ལྔ་རིག་ཟུང་གི་རིག་པའི་གནས།། ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པའི་པཎི་ཏ།། བདག་པོ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་སུ།། ཞེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཡང་ཡང་ཕུལ།

     ༡༩༩༡ལོར་ཨ་ལགས་ཡོངས་འཛིན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་ཐར་བརྩམས་གནང་མཛད། ན་བ་ལེགས་ན་ན་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལྟར་དུ། ༡༩༩༣ལོའི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ(དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ)སྐུ་བསྙུངས་ནས་དམུ་དགེ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་བསྟན།།

== དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆའི་ཁུངས། ==
# [https://library.bdrc.io/show/bdr:W1PD76620?s=%2Fshow%2Fbdr%3AMW1PD76620%3Fs%3D%252Fosearch%252Fsearch%253Fq%25253D%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BD%252525B4%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525BA%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252596%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%2525258F%252525E0%252525BD%25252593%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BE%252525B1%252525E0%252525BD%252525B2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BE%252525A3%252525E0%252525BD%25252598%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BD%25252584%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252582%252525E0%252525BD%252525A6%252525E0%252525BD%252525A3%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A8%252525E0%252525BD%252525B1%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%25252591%252525E0%252525BD%252525A2%252525E0%252525BC%2525258B%252525E0%252525BD%252525A4#open-viewer སྨོན་ལམ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་ནང་གི་རྣམ་ཐར་འགྲེལ་བཤད།] དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། 《རང་རྣམ་ཨ་དར་ཤ》 མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༢༤ ཤོག་ངོས་ ༡༢༥།

[[Category:མི་སྣ།]]</text>
      <sha1>depjmrk5gio33kjuj2xj3g7fab1n5az</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>འཇུ་མི་ཕམ་འཇམ་དབྱངས་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོ།</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18533</id>
    <revision>
      <id>162886</id>
      <parentid>145844</parentid>
      <timestamp>2026-10-25T16:04:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162886</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="83853" sha1="n85fppnhyzpptmdi2aqrf6z44unajvj" xml:space="preserve">{{Databox}}

སྔ་འགྱུར་བསྟན་པའི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་མི་ཕམ་འཇམ་དབྱངས་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོ་ནི། ཡབ་ལྷ་རིགས་འཇུ་མགོན་པོ་དར་རྒྱས་དང་། ཡུམ་སྨུག་པོ་གདོང་བཟའ་སྲིང་ཆུང་མའི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་མེ་རྟ་ལོར (1846–1912) ། མདོ་ཁམས་ཀླུང་དལ་འབབ་ཀྱི་འགྲམ་ཡ་ཆུའི་དིང་ཆུང་དུ་གྲགས་པའི་སར་སྐུ་བལྟམས། ཉིད་ཀྱི་ཁུ་བོ་དབོན་བླ་མ་པདྨ་དར་རྒྱས་ཀྱིས་མི་ཕམ་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པའི་མཚན་གྱི་ཅོད་པན་གསོལ།  

== སྐུ་ཆུང་ངུའི་དུས། ==
སྐུ་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་དད་པ་དང་ངེས་འབྱུང་ཤེས་རབ་སྙིང་རྗེ་སོགས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ལྷན་སྐྱེས་སུ་མངའ། དགུང་གྲངས་དྲུག་བདུན་ནས་སྡོམ་གསུམ་རྣམ་ངེས་ཐུགས་འཛིན་མཛད་ཅིང་རྩིས་དཀར་ནག་གི་སྔོན་འགྲོ་སོགས་གསན། བཅུ་སྐོར་ནས་འབྲི་ཀློག་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པས་ལྗགས་རྩོམ་ཀྱང་ཅི་རིགས་གནང་། བཅུ་གཉིས་པའི་ཐོག་ཨོ་རྒྱན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་ཟེ་ཆེན་བསྟན་གཉིས་དར་རྒྱས་གླིང་གི་དགོན་ལག་འཇུ་མ་ཧོར་གསང་སྔགས་ཆོས་གླིང་དུ་གྲྭ་བཙུན་དཀྱུས་མའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པས་སྐབས་དེར་བཙུན་ཆུང་མཁས་པ་ཞེས་ཀུན་གྱིས་བསྔགས་པའི་གནས་སུ་གྱུར། བཅོ་ལྔ་པར་དབྱངས་འཆར་གྱི་དཔེ་རྙིང་ཞིག་ལ་ཞག་ཤས་གཟིགས་ཏེ་འཇམ་དཔལ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པས་མ་ལུས་པར་མཁྱེན།འཇུ་ཉུང་རི་ཁྲོད་དུ་ཟླ་བ་བཅོ་བརྒྱད་རིང་འཇམ་དཔལ་སྨྲ་སེང་བསྒྲུབས་ཤིང་རིལ་བུའི་ལས་སྦྱོར་མཛད་པས་རྟགས་མཚན་ཁྱད་པར་ཅན་བརྙེས་ཏེ། དེ་ནས་བཟུང་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་གཞུང་གང་གཟིགས་ལ་མི་མཁྱེན་པ་མ་བྱུང་བས་བཤད་ལུང་ཙམ་ལས་སློབ་གཉེར་བསླབ་སྦྱང་མ་མྱོང་གསུངས།  
== དབུས་སུ་གནས་སྐོར་ལ་ཕེབས་པ། ==
(དགུང་ལོ་)བཅུ་བདུན་སྐབས་ཉག་རོང་སྡེ་གཟར་གྱིས་འབྲོག་སྡེ་མཐའ་དག་མགོ་ལོག་ཏུ་གནས་སྤོས་པས་རྗེ་ཉིད་ཀྱང་དེར་བྱོན། དུས་འདི་ཙམ་ནས་ས་རིས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་གྲགས། བཅོ་བརྒྱད་པར་སྐུ་ཞང་འགྱུར་བཟང་དང་ལྷན་དུ་བོད་དབུས་ཕྱོགས་སུ་གནས་སྐོར་ལ་བྱོན་ཅིང་། སྐབས་དེར་དགའ་ལྡན་དུ་ཟླ་བ་གཅིག་ཙམ་གྲྭ་སར་བཞུགས། དེ་ནས་ལྷོ་གནས་རྒྱས་པར་བྱོན་པའི་ལམ་ཞོར་ལྷོ་བྲག་མཁར་ཆུར་ཕེབས་པའི་ཚེ་ཐ་མལ་གྱི་སྣང་བ་གནས་འགྱུར་ཏེ་གང་སྣང་བདེ་སྟོང་དུ་ཤར་ནས་བདེ་དྲོད་ཀྱི་ཉམས་འབར་བ་ཞག་ཤས་བར་བྱུང་བ་ནི་གནས་དེའི་བྱིན་རླབས་འདྲ་གསུངས། བྱང་ལམ་དུ་ཀུན་གཟིགས་དབྱངས་འཆར་ཆེན་མོ་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང་ཞེས་པའི་གླེགས་བམ་ཕྱག་ཏུ་འབྱོར་བའི་དག་སྣང་བྱུང་ཚུལ་གཞུང་དེའི་གཤམ་དུ་གསལ།  

== ཕ་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ཏེ་གསན་བསམ་མཛད་པ། ==
ཕྱིར་ཕེབས་ཏེ་ལབ་སྐྱབས་མགོན་དབང་ཆེན་དགྱེས་རབ་རྡོ་རྗེའི་ (1832–1888) མདུན་ནས་མ་ཏིའི་འཇམ་དཀར་གྱི་རྗེས་གནང་གསན་པས་དབང་གནང་དུས་དང་རྗེས་སུ་མཀྵའི་ལས་སྦྱོར་གནང་སྐབས་གཉིས་ཀར་གཞུང་ནས་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་གྲུབ་པའི་རྟགས་མཚན་མངོན་དུ་གྱུར་པས་མཁྱེན་རབ་ཀྱི་པདྨ་བཞད།   

དཔལ་སྤྲུལ་ཨོ་རྒྱན་འཇིགས་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབང་པོ་ (1808–1887) ལས་ཞག་ལྔའི་ཁོངས་སུ་སྤྱོད་འཇུག་ཤེས་རབ་ལེའུ་གསན་པས་ཚིག་དོན་གྱི་ཆ་མཐའ་དག་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་ཕྱིས་ཤེར་ཊཱིཀ་སོགས་ཀྱང་མཛད།   

ཁྱད་པར་ཚེ་རབས་ལས་ཀྱིས་འབྲེལ་བའི་རིགས་བདག་པདྨ་འོད་གསལ་མདོ་སྔགས་གླིང་པའམ་འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོའི་ (1820–1892) ཞབས་པད་མཉེས་པ་གསུམ་གྱིས་བསྙེན་པས། ནང་ཐུགས་ཀྱི་སྲས་གཅིག་པུར་དགོངས་ཏེ་ཐོག་མར་མ་ཏིའི་འཇམ་དཀར་གྱི་རྗེས་སུ་གནང་བས་ཆོས་སྒོ་ཕྱེས་པ་ནས་བཟུང་། ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གཙུག་ལག་གི་སྒོ་དུ་མ་དང་། ཉེ་བརྒྱུད་དུ་བྱོན་པའི་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་རིགས། གསང་ཆེན་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་བཀའ་གཏེར་དག་སྣང་ཇི་སྙེད་པའི་སྨིན་གྲོལ་རྒྱབ་བརྟེན་མན་ངག་ཕྱག་བཞེས་དམར་ཁྲིད་མཐའ་དག་བུམ་པ་གང་བྱོའི་ཚུལ་དུ་བསྩལ།   

གཞན་ཡང་སྔ་རྗེས་ཅི་རིགས་པར་འཇམ་མགོན་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་ (1813–1899) ལས་སྒྲ་ཙནྡྲ་པ་དང་། དངུལ་ཆུ་བཙོ་བཀྲུའི་ལག་ལེན་སོགས་ཐུན་མོང་རིག་གནས་དང་། འཇམ་དཔལ་ཚེ་བདག་ལྕགས་འདྲ་ལྕགས་སྡིག་སོགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྨིན་གྲོལ་རིགས(ཞུས)།   

རྫོགས་ཆེན་མཁན་པདྨ་བཛྲ་(གཤེགས་ལོ་.1884)སོགས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་མ་ལས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་སྐོར་མཐའ་ཡས་པ་གསན་པར་མཛད།  

གཞན་ཡང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་འཇུ་དབོན་འཇིགས་མེད་རྡོ་རྗེ་(དཀོན་མཆོག་ཆོས་འཕེལ།?19)ལས་མདོ་སྡུད་པའི་རྩ་བའི་ལུང་དང་། འབུམ་གསར་དགེ་བཤེས་ངག་དབང་འབྱུང་གནས་ལས་དབུ་མ་འཇུག་པ། གསོལ་དཔོན་པདྨ་ལས་བྱམས་ཆོས་བྱང་ས་སོགས་གཞུང་སྤེལ་མའི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཙམ་གསན།  

== གསན་བསམ་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་སྤོབས་པའི་གཏེར་ཆེན་པོ་བརྒྱད་གྲོལ་བ། ==
དེ་ཡང་གསན་པ་ཙམ་དུ་མ་བཞག་པར་ཐུགས་ཉམས་སུ་ལེགས་པར་བཞེས། རྒྱུ་སྐུ་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནས་ལེགས་པར་སྦྱངས་ཤིང་གོམས་པའི་དཀར་པོའི་རིགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཉིད། རྐྱེན་བླ་མའི་ཐུགས་རྗེ་དང་དགོངས་པའི་བྱིན་རླབས་འཕོ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སད་པས། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་གནས་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཚུལ་མཐའ་དག་རྟོན་པ་བཞི་དང་མི་འགལ་བར་སོ་སོ་ཡང་&quot;དག་པར་རིག་པ་བཞིའི་ཚུལ་གྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་དེ། རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་ལ་དབང་འབྱོར་བས་སྤོབས་པའི་གཏེར་ཆེན་པོ་བརྒྱད་གྲོལ་བ་ཡིན་ཏེ། «མདོ་རྒྱ་ཆེར་རོལ་པ་»ལས། ༡ བརྗེད་པ་མེད་པས་དྲན་པའི་གཏེར་དང་། ༢ བློས་རབ་ཏུ་འབྱེད་པས་བློ་གྲོས་ཀྱི་གཏེར་དང་། ༣ མདོ་སྡེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རྟོགས་པའི་གཏེར་དང་། ༤ ཐོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པས་གཟུངས་ཀྱི་གཏེར་དང་། ༥ ལེགས་པར་བཤད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཚིམས་པར་བྱེད་པས་སྤོབས་པའི་གཏེར་དང་། ༦ དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྲུང་བས་ཆོས་ཀྱི་གཏེར་དང་། ༧ དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་རྒྱུན་མི་གཅོད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་གཏེར་དང་། ༨ མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པས་སྒྲུབ་པའི་གཏེར་ཏེ་གཏེར་ཆེན་པོ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །&quot;ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར།   

དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་འཇུ་དབོན་འཇིགས་མེད་རྡོ་རྗེ་ལས་མདོ་སྡུད་པའི་རྩ་བའི་ལུང་ཙམ་ཞིག་གསན་ནས། དེ་འཕྲལ་ཕར་ལ་ཟླ་བ་གཅིག་བཤད་པ་མཛད་པ་དང་། འབུམ་གསར་དགེ་བཤེས་ངག་དབང་འབྱུང་གནས་ལས་དབུ་མ་འཇུག་པ་གསན་དུས་བཤད་ལུང་ཙམ་ལས་འོ་བརྒྱལ་གནང་མི་དགོས་ཚུལ་ཞུས་པར། བཤད་ལུང་གནང་དང་འཕྲལ་དེ་ཉིན་ནས་རྒྱུགས་ཕུལ་གསུངས་པས། འཇུག་པའི་མགོ་ནས་མར་བཤད་པ་མཛད་པས། དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ཕྲན་ནི་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མིང་ཐོབ་ནའང་འདིའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཙམ་ཡང་མ་མཆིས་སོ་ཞེས་འཁོར་གྱིས་དབུས་སུ་བསྔགས་པ་མཛད། དཔོན་སློབ་བློ་གཏེར་དབང་པོའི་མདུན་ནས་ཚད་མ་རིག་གཏེར་དང་།  

གསོལ་དཔོན་པདྨ་ལས་བྱམས་ཆོས་བྱང་ས་སོགས་གཞུང་སྤེལ་མའི་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་ཙམ་གསན་ནས། དེ་འཕྲལ་ཕར་ལ་བཤད་པ་རྒྱས་པར་གནང་བས་མཚོན་མདོ་རྒྱུད་དགོངས་འགྲེལ་དང་བཅས་པའི་དོན་མཐའ་དག་ཐུགས་ལས་རང་བརྡོལ་གྱི་ཚུལ་དུ་བྱུང་བས། །གཞུང་ལུགས་རབ་འབྱམས་སྨྲ་བ་དུ་མའི་ཚོགས་དབུས་སུ་འཇིགས་མེད་སེང་གེ་ལྟ་བུར་བག་ཡངས་སུ་རྒྱུ་ཞིང་། འཆད་པ་དང་། འབེལ་བ་དང་། གཞུང་འགྲེལ་རྩོམ་པ་སོགས་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ནི་ཀུན་གྱི་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་པ་ལ་སུས་ཀྱང་བསྙོན་དུ་མེད། རྗེ་ཉིད་ཀྱི་ཞལ་ནས་ཀྱང་ཕྲན་ཆུང་ངུའི་དུས་སུ་གསར་རྙིང་གི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བཟང་ལ་མང་བ་བཞུགས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་སྐབས་ལྟ་བུ་ཡིན་ཡང་།   

རང་ནས་དཔལ་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེའི་མདུན་ནས་སྤྱོད་འཇུག་ཤེར་ལ་ཙམ་ལས་གཞན་ཆེར་ཐོས་པ་མ་བྱུང་། ཕྱིས་བླ་མ་དང་ལྷག་པའི་ལྷའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་དཀའ་ལས་ཆེར་མ་དགོས་པར་དཔེ་བཀླགས་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་དག་གི་དཀའ་གནད་རྣམས་ཁྲོལ་བར་བྱུང་། དེ་ཡང་བསླབ་གཉེར་གསར་པའི་དུས་སུ་གསར་ཕྱོགས་ཀྱི་དཔེ་རྣམས་ཤེས་སླ་བར་བྱུང་ཞིང་སྔ་འགྱུར་གྱི་གཞུང་རྣམས་ནི་གོ་དཀའ་བར་བྱུང་ཡང་། རང་གིས་མི་གོ་བ་མ་གཏོགས་རིག་འཛིན་བརྒྱུད་པའི་གཞུང་ཟབ་མོ་འདི་རྣམས་ལ་དོན་གྱི་གོ་བའི་གནད་ཆེན་པོ་རེ་ཡོད་ངེས་སྙམ་པ་ལས་ཐེ་ཚོམ་ནི་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་སྐྱེ་མ་མྱོང་། དེའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་རང་གི་ཤེས་རབ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱུར་ཏེ། ཕྱིས་བལྟས་དུས་ཟབ་གནད་མཐའ་དག་སྔ་འགྱུར་གྱི་བརྒྱུད་པ་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཆོས་ཚུལ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་མཐོང་ཞིང་ངེས་ཤེས་ལྷག་པར་སྐྱེས་པ་ཡིན།  

== རིགས་ཀྱི་བདག་པོའི་བཀས་བསྐུལ་བ་ལྟར་རྩོམ་རིག་གི་སྒོ་མོ་ཕྱེས་པ། ==
སྐབས་དེར་སྐྱབས་མགོན་རྡོ་རྗེ་འཆང་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེས་རང་ལུགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་རེའང་གྱིས་ཞེས་བཀའ་ཕེབས་པས། བླ་མའི་བཀའ་སྒྲུབ་པ་དང་རང་གི་བློ་གྲོས་གོམས་ཆེད་རྒྱལ་བསྟན་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་སྙིང་ལ་བཅངས་ནས་མདོ་སྐོར་སོགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་རེའང་བྲིས་ཤིང༌། དེ་དག་གི་སྐབས་སུ་རང་ལུགས་ཀྱི་འདོད་པ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་ཅུང་ཟད་རེ་བཤད་པས་གྲུབ་མཐའ་གཞན་གྱིས་འགོག་བྱེད་ལྟ་བུར་གོ་ནས་ཕྱིས་འདིར་ཕྱོགས་མཐའ་དག་ནས་རྩོད་ཡིག་སོགས་མང་དུ་བྱུང་མོད། དོན་དུ་རང་གི་ཀུན་སློང་ལ་ནི་བླ་མའི་བཀའ་ལུང་སྒྲུབ་པ་དང་། དེང་སང་སྔ་འགྱུར་གྱི་བསྟན་པ་རི་མོའི་མར་མེ་ཙམ་དུ་འགྱུར་ཉེ་ཞིང་། ཕལ་ཆེར་གཞན་ལུགས་ཀྱི་ལད་མོ་བཟློ་བ་ཙམ་ལས་རང་ལུགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའི་གནད་ཅི་ཡིན་ཙམ་ལ་ཡང་རྟོག་པ་ཞུགས་ནས་འདྲི་མཁན་དཀོན་འདུག་པས་ཅུང་ཟད་ཕན་དུ་རེ་ནས་བྲིས་པ་མ་གཏོགས་གཞན་ལུགས་ལ་སྡང་ཞེན་དང་། རང་བསྟོད་ཀྱི་སྙེམས་པ་སོགས་ཀྱི་ཀུན་སློང་ནི་རྨི་ལམ་ཙམ་དུའང་སྐྱེ་མ་མྱོང་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཟིགས་ཀྱང་མི་ཁྲེལ་བར་ཡོད་ཅིང་། རྩོད་ལན་སོགས་འབྲི་བ་འདི་དག་ཀྱང་རང་ཉིད་འཕགས་པའི་ཆོས་མ་ཐོབ་གཤིས་ཤེས་བྱའི་ཟབ་མོ་མཐའ་དག་རྟོགས་པར་ག་ལ་ནུས་ཀྱང་། གང་འཐད་པ་དང་མི་འཐད་པ་དག་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བཀའ་དྲི་མ་མེད་པ་དང་དེའི་དགོངས་འགྲེལ་འཕགས་བོད་ཀྱི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་གི་སྒྲོན་མེ་ལ་བརྟེན་ནས། རང་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རིགས་པ་དང་མི་རིགས་པའི་ཚུལ་ཅུང་ཟད་དཔྱད་དེ་སྨྲས་ན་སུས་སུ་ལ་ཕན་ཆ་མེད་པས་གཞན་དག་ལའང་ཅུང་ཕན་པའང་འབྱུང་སྲིད་ལ། གལ་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མ་རྟོགས་པ་དང་ལོག་པར་རྟོག་པའི་དབང་གིས་བཀའ་དང་དགོངས་འགྲེལ་ཟབ་མོ་བསླད་པར་བགྱིས་པ་ཞིག་ན་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐར་ལམ་གྱི་སྒོ་འགེགས་པ་དང་།གཞན་མང་པོ་ཡང་དེར་སྦྱར་བས་གཏན་དུ་ཕུང་ཚབས་དང་ཉེས་སྐྱོན་དེ་ལས་ཆེ་བ་གཞན་མེད་པས། ཆོས་སྤྱན་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་ལུང་རིགས་ཡང་དག་དང་མཐུན་པར་སུན་ཕྱུང་བར་གྱུར་ན་ནི། དེ་ཉིད་སྨན་པ་བཞིན་དུ་བརྟེན་བྱ་ཡིན་གྱི་སྡང་ཞེན་གྱིས་སུན་ཅི་ཕྱིན་ནམ་ཡང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས། གཟུ་བོའི་བློས་བགྲོ་གླེང་ཅུང་ཟད་བགྱིས་པ་ཡིན་ཅེས་གསུངས་སོ། ། 

དེས་ན་འཕགས་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ལོག་རྟོག་བཟློག་པ་སོགས་ནི་དོན་ཆེན་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་ཏེ། མཁས་མཆོག་བློ་བཟང་རབ་གསལ་དང་། རྗེ་འདི་ཉིད་གཉིས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ལེགས་བཤད་ཀྱི་སྐྱེས་བཟང་པོ་བསྐུར་རེས་ཀྱིས་འབེལ་བའི་མཐར་ཕན་ཚུན་ཐུགས་ཡིད་གཅིག་འདྲེས་སུ་གྱུར་ཏེ་བསྔགས་བརྗོད་ཀྱི་མེ་ཏོག་འཐོར་བར་མཛད།  

ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གཟིགས་སྐབས་མནལ་ལམ་དུ་ངོ་བོ་ས་པཎ་ཡིན་རྒྱུ་ལ་རྣམ་པ་རྒྱ་གར་པཎ་གྲུབ་ཀྱི་ཆས་ཅན་ཤང་རྩེ་ཅུང་ཟད་གུག་པ་ཞིག་གིས་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལ་མི་ཤེས་རྒྱུ་ཅི་ཡོད། དགག་སྒྲུབ་གཉིས་རེད་གསུངས་ཏེ་ཚད་འགྲེལ་གྱི་དཔེ་ཞིག་དུམ་བུ་གཉིས་སུ་བྱས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱག་ཏུ་གནང་ནས་འདི་གཉིས་མཉམ་དུ་སྡོམ་ཤིག་གསུངས་པས། དེ་ལྟར་བསྡམས་མ་ཐག་རལ་གྲི་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་ཉིད་ཀྱི་མདུན་ན་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་སྣང་ཤར་བ་ལ། རལ་གྲི་དེ་གཅིག་གཡུག་པས་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ལ་ཆོད་པའི་ཐུགས་སྣང་གསལ་བར་བྱུང་། ཕྱིར་ནང་ནས་རྣམ་འགྲེལ་ལ་མི་ཤེས་པ་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་མ་བྱུང་གསུངས།  

འདུལ་བ་མདོ་རྩ་ལ་ཐོག་མར་ལན་གཅིག་གཟིགས་པས་ཅུང་གོ་དཀའ་བ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བར། རྗེས་སུ་བཀའ་འགྱུར་ཚར་གཅིག་དཔེ་ལྟས་གཟིགས་སྐབས་འདུལ་པོད་བཅུ་གསུམ་པོ་ཚར་གཅིག་གཟིགས་པ་དེས་མདོ་རྩལ་མི་ཤེས་རྒྱུ་གཅིག་ཀྱང་མི་འདུག་གསུངས། དེའང་བོད་སྔ་རྗེས་ཀྱི་ཁྱད་སོགས་ཟབ་གནད་ཐུན་མིན་རྣམས་ནི་དཔེ་སོགས་ལ་བལྟས་པ་མིན་པར་བསྙེན་སྒྲུབ་ལ་བཞུགས་དུས་རིག་པའི་རྩ་ཁ་བྱེ་བ་དང་། བླ་མ་དང་ལྷག་པའི་ལྷའི་བྱིན་རླབས་ལས་རང་བབ་ཀྱིས་ཐུགས་ལ་ཤར་ཏེ་མ་བྲིས་ཐབས་མེད་བྱུང་བ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཅེས་གསུངས།  

== རྩ་བའི་བླ་མས་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་མངལ་གསོལ་བ། ==
སྐབས་ཤིག་གི་དུས་ཚོད་དགེ་བར་རྗེ་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་གཞུང་བཟང་རྒྱུན་གང་དཀོན་དང་གནད་གང་ཆེའི་རིགས་ཀྱི་གླེགས་བམ་རྣམས་མཆོད་སྟེགས་སུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་ནས་མཆོད་འབུལ་རྒྱས་པར་གནང་། དེའི་མདུན་དུ་གབ་རྩེའི་གདན་མཐོ་བར་རྗེ་འདི་ཉིད་བཞུགས་སུ་གསོལ་ནས། པུསྟི་འདི་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་ཁྱེད་ལ་གཏད་པ་ཡིན་པས། ཕྱིན་ཆད་འཆད་པ་དང་རྩོད་པ་དང་རྩོམ་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་མི་ཉམས་པར་ཟུངས་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་རྒྱལ་བསྟན་རིན་པོ་ཆེ་ཡུན་རིང་དུ་གསལ་བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་ཆོས་ཀྱི་བདག་པོར་དབང་བསྐུར། སྒྲོལ་དཀར་གྱི་ཞལ་ཐང་། མཚན་བཀྲ་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་བཀའ་རྩོམ་ཕྱག་བྲིས་མ་སོགས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་འགང་ཆེ་བ་དང་། དབང་རྟགས་སུ་རྗེ་ཉིད་ཀྱིས་བཞེས་པའི་པཎ་ཞུ་རྣ་རིང་བཅས་བསྩལ་ནས་དོན་གྱི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་མངའ་གསོལ་ཞིང་གཟེངས་བསྟོད་མཛད།  

== མཁས་པ་ལ་མཁས་པས་བསྟོད་བསྔགས་ཐོབ་པ། ==
ཕྱིས་སུའང་རྗེ་མཁྱེན་བརྩེས་གཞན་ལ་གསུང་འཕྲོས་སུ་ད་ལྟའི་དུས་འདིར་སའི་སྟེང་ན་བླ་མ་མི་ཕམ་ལས་མཁས་པ་མེད། ཁོང་གི་སྐྱེས་རབས་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆེ་བ་བྲིས་ན་ཤེར་ཕྱིན་པུསྟི་ཙམ་གྱིས་མི་ཚད་པ་འབྲི་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་ཁོང་ད་ལྟ་མི་མཉེས་པར་འདུག་ཅེས་གསུངས་པ་ལོ་རྒྱུས་ཁུངས་མ་ལས་ཐོས། འཇམ་མགོན་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས་ཀྱང་མ་ཧཱ་པཎྜི་ཏ་མི་ཕམ་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། ཉིད་མཛད་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་དང་། བཀའ་བརྒྱད་རྣམ་བཤད་སོགས་ཀྱི་བཤད་ལུང་ཀྱང་གསན།  

== རྩོད་པས་ཕ་རོལ་པོ་ཚད་བཅད་པ། ==
ཇི་ཞིག་ན་གསར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་འཇའ་པ་མདོ་སྔགས་ཀྱིས་སྤྱོད་འཇུག་ཤེར་ལེའི་འགྲེལ་པ་ལ་མི་འཐད་པའི་ཆ་བརྗོད་པ་ལ། མཁས་བཙུན་གྲུབ་པའི་ཁྱུ་མཆོག་དཔལ་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་དཔང་པོར་བཞག་ནས་ཞག་དུ་མར་བགྲོ་གླེང་གནང་བའི་ཚེ། ཕལ་གྱིས་རང་རང་གི་འདོད་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་གཏམ་སྨྲ་བ་ཙམ་ལས་རྒྱལ་ཕམ་མ་འབྱེད་པའི་ཚེ། བླ་མ་རིག་མཆོག་ནས་དཔལ་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེར་དེ་གཉིས་གང་རྒྱལ་ཞུས་པར། ངས་ནི་རྗེས་གཅོད་མི་ཤེས། ཚར་གཅོད་མི་ཤེས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁ་དཔེར། བུ་ཕས་མི་བསྟོད་དགྲས་བསྟོད། བུ་མོ་མས་མི་བསྟོད་གནས་ཀྱིས་བསྟོད་ཟེར་བའི་དཔེ་ལྟར། ང་ལ་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གྲྭ་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྩོད་པ་སྔ་མའི་དུས་བླ་མ་མི་ཕམ་གྱི་ཐུགས་དམ་རྟེན་འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱི་སྐུ་དེའི་ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་ཞིག་བྱུང་བ་བླ་མའི་ཐུགས་ཀར་འབྲེལ་འདུག་པ་གསལ་བར་མཐོང་ཟེར་བས་དེའི་ནང་དུ་དོན་འདུས་འདུག་གསུངས། སྐབས་དེར་ཡང་དཔལ་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེས། འཇའ་པ་མདོ་སྔགས་ཀྱིས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཡེ་ཤེས་སྤྱི་ཡི་གཟུགས་ཞེས་པར་འགྲེལ་པ་བྲིས་འདུག་པ་ལ། ལ་ལས་དགག་པ་དང་ལ་ལས་སྒྲུབ་པར་གོ་བ་ཞིག་སྣང་བས་འདི་ཐད་ནས་ཀྱང་བགྲོ་གླེང་རེ་མཛོད་ཅེས་བཀའ་ཕེབས་པ་བཞིན་མཛད་པས་རྗེ་འདི་ཉིད་རྒྱལ་ཞིང་། རྒྱུད་ལུང་མན་ངག་གི་བཤད་འགྲེལ་རྩོམ་པའི་བཀའ་གནང་སོང་ཞེས་རྗེ་འདི་གཉིས་ཀའི་ཞལ་སློབ་ཏུ་གྱུར་པ་ཁོ་བོའི་རིགས་བདག་གླིང་བླ་མ་ཆོས་འབྱོར་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་ལས་དངོས་སུ་ཐོས་སོ། ། 

== སྒྲུབ་པ་ལ་གཞོལ་ཚུལ། ==
ཕྱིས་སྒྲུབ་གནས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཀར་མོ་སྟག་ཚང་དུ་ལོ་བཅུ་གསུམ་རིང་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་བཙུགས་ཏེ། གཙོ་བོར་རྗེ་ཉིད་ཀྱི་མེ་ཏོག་ཕོག་པའི་ལྷ་སྐལ་འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེ་ཚེ་བདག་གི་བསྙེན་པ་གནང་། སྐབས་གཞུང་ནས་བཤད་པའི་རྟགས་ཐམས་ཅད་མ་བྱུང་བ་མེད་ཅེས་དང་། ལར་ཡང་མཚམས་ལ་ལོ་མང་གི་སྐབས་གཞུང་ནས་བཤད་པའི་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་རྩེ་གཅིག་པ་ལས་རང་བཞིན་ཁ་ཡེང་མིག་ཡེང་གིས་བསྙེན་པ་ཕྲེང་སྐོར་གཅིག་ཙམ་ཡང་བཟླ་མ་མྱོང་གསུངས། སྐབས་ཤིག་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེའི་མདུན་དུ་བྱོན་པས། ཞལ་ནས་ཁྱེད་མཚམས་ལ་བཞུགས་སྐབས་ཉམས་ལེན་ཇི་འདྲ་མཛད་ཅིང་ཡོད་གསུངས་པར། ཕྲན་གྱིས་སློབ་གཉེར་བྱེད་དུས་དཔྱད་པ་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་ཞིག་དང་། ཡི་དམ་གྱིས་བསྙེན་མཚམས་བྱེད་དུས་བསྐྱེད་རིམ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་ཨེ་ཐོན་གཟབ་གཟབ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ཞུས་པས། དེ་ཚོ་དཀའ་མོ་རེད། ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས་ཅི་ཡང་མི་བྱེད་པར་རང་ཁར་སྡོད་རྒྱུ་ཞིག་གསུངས་ཡོད་དེ། ཁོ་བོ་ནི་དེ་བཞིན་བྱས་ཏེ་བསྡད་པས་སེམས་ངོ་ཟེར་བའི་དཀར་ཤ་དམར་མདངས་ཅན་ཞིག་མ་མཐོང་ཡང་། ད་ནི་ཤི་རུང་ཡ་ང་བག་ཚ་རྡུལ་ཙམ་ཞིག་མི་འདུག་གསུངས་ནས་བཞད་མོ་མཛད། དེ་བླ་མའི་གདམས་ངག་ཡིན་པར་གོ་བྱུང་གསུངས། རྫོགས་རིམ་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པས་ལས་རླུང་གི་རྒྱུ་བ་ཕལ་ཆེར་དབུ་མའི་དབྱིངས་སུ་དག་སྟེ་བདེ་སྟོང་དགའ་བཞི་དང་སྟོང་བཞིས་དྲངས་པའི་དཔེ་དང་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐུགས་ཉམས་སུ་བསྟར། ཁྱད་པར་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཀ་དག་ཁྲེགས་ཆོད་དང༌། ལྷུན་གྲུབ་ཐོད་རྒལ་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཉིད་ཡིད་དཔྱོད་དུ་མ་ལུས་པར་མངོན་སུམ་ཚད་ལ་ཕེབས་ཏེ་སྣང་སྤྱོད་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་པ་ལ་དབང་བསྒྱུར། ནང་གི་རྩ་ཁམས་ཡི་གེ་སྤྲིན་གྱི་འཁོར་ལོར་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྒོམ་བྱུང་གི་མཁྱེན་རབ་ཀློང་ནས་བརྡོལ་ཏེ་ཟབ་དོན་མཐའ་དག་དགོངས་གཏེར་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བཀོད་པར་མཛད་པའང་། བྱིན་རླབས་ཀྱི་འཇུག་སྒོ་དད་པ་སྐྱེད་པ་བསྟོད་ཚོགས་དང་རྟོགས་བརྗོད་ཀྱི་སྐོར། ཤེས་བྱ་སྤྱིའི་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པ་ཐུན་མོང་རིག་གནས་ཀྱི་སྐོར། རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་འཇུག་ངོགས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ནང་དོན་རིག་པའི་སྐོར། བསྟན་པ་ཡུན་དུ་གནས་ཤིང་བདེ་ལེགས་རྟག་ཁྱབ་ལྷན་གྲུབ་ཀྱི་རྟེན་འབྱུང་བསྔོ་སྨོན་ཤིས་བརྗོད་ཀྱི་སྐོར་ཏེ། སྤྱིའི་ས་བཅད་བཞི་ལ་ནང་གསེས་དབྱེ་བ་དུ་མར་འབྱུང་བའི་གླེགས་བམ་རིན་པོ་ཆེ་མཚན་བཟང་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་སུ་བཞུགས་པས་རྒྱལ་བསྟན་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་སྔ་འགྱུར་བའི་བསྟན་པར་འཆི་ཁ་མ་ལ་སྲོག་གི་ཟུངས་བསྩལ་བ་བཞིན་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་གཙོ་བོར་རིམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཉམས་བཞེས་དང་། ཐུན་མཚམས་སུ་མན་ངག་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚུལ་ཇི་སྙེད་པ་སྩལ་བཞིན་དུ་བཞུགས་པ་ལས།  

== སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཚུལ། ==
ཆུ་བྱི་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ལ་སྐུ་མཚམས་གྲོལ། དེའི་ཚེས་བཅོ་བརྒྱད་སྐོར་ནས་འགྲུལ་ངན་འགའ་རེས་ཐུགས་སུན་བྱུང་རྐྱེན་གྱིས་ཚེས་ཉེར་གཅིག་ཉིན་གློ་བུར་དུ་ཕྱག་བྲིས་གནང་བ་འདི་ལྟར། ན་མོ་མཉྫའི་ས་ཏྭ་ཡ། མངོན་དགའ་ལ་སོགས་དག་པའི་ཞིང་རྣམས་སུ། །རྒྱལ་སྲས་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོར་དབང་ཐོབ་ནས། །མཁའ་ཁྱབ་འགྲོ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས། །ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་འཛིན་པར་དམ་བཅའ་འོ། །ལས་ཀྱིས་མནར་བས་སྙིགས་དུས་ཆོས་སྨྲ་བདག །མི་ལོ་བཅུ་བདུན་ནང་རྩའི་ནད་དྲག་པོས། །བར་མེད་སྡུག་བསྔལ་ཆེ་ཡང་ད་བར་དུ། །སྒྱུ་ལུས་གཟེབ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞིང་འདིར་བསྡད། །ད་ནིཤི་ལ་དགའ་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས། །ཐ་མའི་གཏམ་ཚིག་ཡི་གེའི་རིས་སུ་བྲི། །ཞེས་སོགས་ཞལ་ཆེམས་ཕྱག་བྲིས་སུ་གནང་ནས་སྦས་ཏེ་འཇོག་པར་མཛད། ཟླ་བ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པའི་ནང་དུ་མི་འཁྲུགས་པའི་གཟུངས་འབུམ་ཕྲག་གཉིས་ཙམ་ལྗགས་བཟླས་གནང་ཞིང་། ཉེ་གནས་བླ་མ་འོད་གསལ་ལ་བསླབ་བྱ་ཞལ་འཕྲོས་ཅི་རིགས་དང་། སྐབས་ཤིག་ན་དེང་སང་སྤྱིར་བདེན་པར་བཤད་ན་ཉན་མཁན་མེད། རྫུན་པར་བཤད་ན་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་འཛིན་པས། དེ་སྔོན་སུ་ལའང་མ་སྨྲས། ཕྲན་སོ་སྐྱེ་ཐ་མལ་པ་ཞིག་མིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་བླངས་པ་ཞིག་ཡིན། ད་རེས་ཀྱིས་རྟེན་འདིར་བསྟན་འགྲོ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གསང་སྔགས་སྔ་འགྱུར་བའི་བསྟན་པ་ལ་ཕན་ཆེན་འདོགས་དགོས་ཡོད་ཀྱང་། སྤྱིར་རྙིང་མ་པ་རྣམས་བསོད་ནམས་དམན་པས་བར་ཆད་ཀྱི་འཚེ་བ་མང་བ་དང་། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གནད་ཁ་འགའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་ནད་ཚབ་ཆེ་བ་སོགས་གང་ཅིས་ཕན་ཐོགས་བསམ་པ་ཙམ་མ་བྱུང་། འོན་ཀྱང་འགྲེལ་ཊཱིཀ་སོགས་ཅི་རིགས་གྲུབ་སོང་། ད་དབུ་མའི་སྤྱི་དོན་གསལ་རྒྱས་ཞིག་བྲི་འདུན་ཡོད་ཀྱང་མ་གྲུབ་མོད། དེ་མ་གྲུབ་ཀྱང་ཁྱད་ཆེན་པོ་མེད་ཅིང་། གཉུག་སེམས་སྐོར་དེ་མཐའ་རྫོགས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་རིས་མེད་བསྟན་པ་ཡོངས་ཀྱི་སྲོག་ཏུ་འགྱུར་བའི་དོན་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པས་དེ་ཨེ་འགྲུབ་སྙམ་ཡང་ད་རེས་མ་གྲུབ་ལ། ད་ནི་དུས་ཀྱི་ཐ་མ་མཐའ་འཁོབ་ཀླ་ཀློས་བསྟན་ཞབས་སྡུད་ཉེ་སོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་སྐྱེ་བ་དངོས་ལེན་པ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཅི་ཡང་མི་འདུག སྔོན་སྨིན་གླིང་སྐུ་མཆེད་བཞུགས་པའི་དུས་ཙམ་ཡིན་ན་བསྟན་འགྲོ་ལ་ཕན་པ་ཅི་རིགས་འབྱུང་སྲིད་མོད། ད་ནི་དུས་དབང་གིས་དེ་འདྲའི་རིགས་དཀའ་གཤིས་འདིའི་འོག་ཏུ་མ་དག་པའི་ཞིང་དུ་སྐྱེ་བ་གཏན་ནས་ལེན་རྒྱུ་མིན། དག་པའི་ཞིང་ཁམས་འབའ་ཞིག་ཏུ་སྡོད་ནས་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་གང་འདུལ་སྤྲུལ་པའི་རོལ་གར་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་དུས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་བར་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་བ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ཅེས་སོགས་ཕེབས། ཚེས་ཉེར་གཉིས་སྐོར་ནས་བཟུང་ད་ནི་འདུ་འཁྲུགས་ཀྱི་ནད་སོགས་དྲག་ཟིན་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་གཏན་ནས་མེད། ཉིན་མཚན་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོད་རྒལ་གྱི་སྣང་བ་འཇའ་ཟེར་ཐིག་ལེ་སྐུ་དང་ཞིང་ཁམས་ཀྱི་སྣང་བ་འབའ་ཞིག་འཆར་གྱིན་འདུག་གསུངས། ཕྱོགས་ཀྱི་དད་འདུས་སློབ་མ་དང་སྦྱིན་བདག་རྣམས་ལ་མཇལ་ཁ་གནང་ཞིང་སྨོན་ལམ་མཛད། བསྟན་འགྲོའི་དོན་དུ་ཞབས་པད་བརྟན་དགོས་ཚུལ་ཞུས་པས། ད་ནི་མི་སྡོད་ངེས་ཅན་ཡིན། སྐྱེ་བ་ཡང་མི་ལེན། བྱང་ཤམ་བྷ་ལར་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་ཅེས་གསུངས་ཏེ། དགུང་གྲངས་དྲུག་ཅུ་རེ་བདུན་པ་ཆུ་བྱི་ས་ཟླའི་ཚེས་ཉེར་དགུ་ལ་ཞབས་སེམས་སྐྱིལ་ཕྱག་མཉམ་གཞག་ཆོས་འཆད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་མཛད་དེ་ཐུགས་ཟག་མེད་གདོད་མའི་གཞི་དབྱིངས་སུ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ། །དེར་སྐུ་གདུང་རིན་པོ་ཆེ་ཞུགས་ལ་ཕུལ་བས་འཇའ་འོད་ཀྱི་གུར་སོགས་ངོ་མཚར་བའི་ལྟས་བཟང་དེར་འདུས་ཀུན་གྱི་མཐུན་སྣང་དུ་བྱུང་ཞིང་། གཤེགས་རྗེས་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམས་བླ་མ་འོད་གསལ་ནས་ཐུགས་དགོངས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཐབས་ལ་བརྩོན་པར་མཛད་དོ། ། 

== རྗེ་འདིའི་ཞལ་སློབ་སྐོར། ==
རྗེ་འདིའི་ཞལ་སློབ་ཀྱི་གཙོ་བོ་རྡོ་གྲུབ་འཇིགས་མེད་བསྟན་པའི་ཉི་མ (1865–1926)། གཏེར་སྟོན་བསོད་རྒྱལ (1856–1926)། རྫོགས་སྤྲུལ་ལྔ་པ་ (ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ (1872–1935)། དང་དགེ་མང་མཁན་པོ (9th cent.)། ཞེ་ཆེན་རབ་འབྱམས་ (ལྔ་པ་འགྱུར་མེད་ཀུན་བཟང་བསྟན་འཛིན 1864–1909)། དང་རྒྱལ་ཚབ (འགྱུར་མེད་པདྨ་རྣམ་རྒྱལ 1871–1926། ཀཿཐོག་སི་ཏུ་(ཚོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ1880–1924)། དཔལ་ཡུལ་རྒྱ་སྤྲུལ་(མདོ་སྔགས་བསྟན་འཛིན 1830–1892)། ཨ་འཛོམ་འབྲུག་པ་(འགྲོ་འདུལ་དཔའ་བོ་རྡོ་རྗེ1842–1924)། གྲུབ་དབང་ཤཱཀྱ་ཤྲཱི (1853–1919)། ངོར་དཔོན་སློབ་སོགས། མདོར་ན་ཀཿདཔལ་ཞེ་རྫོགས་དཔལ་སྤུངས་སྡེ་དགེའི་དགོན་ཆེན་རེབ་ཀོང་བར་གྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་སྐྱེས་ཆེན། གཞུང་ལུགས་རབ་འབྱམས་སྨྲ་བའི་མཁས་པ། བསླབ་པ་གསུམ་ལྡན་གྱི་མཁན་པོ། རིམ་གཉིས་གདེང་ལྡན་གྱི་སྔགས་པ། ཚོ་བློས་བཏང་གི་བྱ་བྲལ་སོགས་གསུང་གི་སྲས་སུ་གྱུར་པ་བགྲང་གིས་མི་ལང་ཞིང་། ཐུགས་སྲས་སྐྱེས་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་བླ་མའི་ཕྲིན་ལས་སྤེལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཆེ་ཐང་དུ་བསྐྱེད་བཞིན་པའོ། །རྗེ་འདིས་ས་གཏེར་དངོས་སུ་བཞེས་པའི་ཐུགས་རྩོལ་མ་གནང་ཡང་དགོས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་འབྲེལ་བའི་བསྐྱེད་རྫོགས་མན་ངག་ལས་ཚོགས་སོགས་སྔར་མ་གྲགས་པ་མང་པོ་ཞིག་དགོངས་གཏེར་དུ་བརྡོལ་བ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་སྤེལ་བར་མཛད་པ་སྟེ། དོན་ལ་གཏེར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཟབ་མོ་དགོངས་པའི་ཀློང་མཛོད་ལ་མངའ་དབང་བསྒྱུར་བའི་གཏེར་སྟོན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། ། 

== བརྩམས་ཆོས་དཀར་ཆག ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!
!མཚན།
!རྩོམ་པ་པོའི་དགུང་ལོ།
!བརྩམས་པའི་དུས།
!ཟུར་བརྗོད།
|-
|
|འཇམ་དཔལ་མར་མེ་མཆོད་པའི་ལག་ལེན་མདོར་བསྡུས་འབེལ་གཏམ་རྣ་བའི་བདུད་རྩི།
|སུམ་བཅུ།
|ཤིང་ཕག་(༡༨༧༥)ཆུ་སྟོད་ཟླ་བའི་ཡར་ངོའི་ཚེས་གཅིག
|མཁྱེན་བརྩེ་དང་དགྱེས་རབ་རྡོ་རྗེའི་ཞལ་སྔ་ནས་དགྱེས་པའི་གསུང་གི་སྣང་བ་བསྩལ་བའི་མཐུ་ལས། དབོན་ཨ་བྷ་ཡ་བཛྲ་དང་དབོན་རྣམ་གྲོལ་གྱི་མཚན་ཅན་གཉིས་ནས་ཡང་ཡང་བསྐུལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས།
|-
|
|ཞལ་གདམས་སྙིང་གི་ཏི་ལ་ཀ
|སུམ་བཅུ།
|ཤིང་ཕག་(༡༨༧༥)ཟླ་བ་བརྒྱད་པའི་ཚེས་ཉི་ཤུ།
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་དཀར་པོའི་སྦྱིན་སྲེག་ཡེ་ཤེས་མེ་ལྕེ་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ།
|སུམ་ཅུ།
|ཤིང་ཕག་(༡༨༧༥)ཟླ་བའི་ཡར་ཚེས།
|རང་ཉིད་ལ་དགོས་པས་གབ་སྦས་མེད་པར་དམ་པ་གོང་མའི་གསུང་བཞིན་མགོ་མཇུག་གི་ཡིག་ཆུང་སོགས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་དོར་ཏེ་དོན་གྱི་སྙིང་པོ་ཚང་ལ་མ་འཁྲུལ་པར་བྲིས།
|-
|
|
|སོ་བཞི།
|མྱོས་ལྡན་(ས་ཡོས་༡༨༧༩)ཁྲུམས་ཟླའི་(༨)དམར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚེས་དགུ་(༢༤)རེས་གཟའ་ལྷ་ཡི་བླ་མ་དང་རྒྱུ་སྐར་གྲུབ་པའི་རྒྱལ་མོ་རྩེ་བའི་དུས་ཚེས་དགེ་བར
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་གྱི་ཚོགས་མཆོད།
|སོ་ལྔ།
|ལྕགས་འབྲུག་(༡༨༨༠)ལོར།
|འདི་ཡང་རྒྱུད་སྡེ་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན། 
|-
|
|ཚོགས་བྱིན་རླབས།
|
|
|
|-
|
|ཚོགས་བསྡུས།
|སོ་ལྔ།
|ལྕགས་འབྲུག་(༡༨༨༠)ཟླ་བ་ལྔ།
|
|-
|
|ཨ་ར་པ་ཙ་ལ་བརྟེན་ནས་བླང་དོར་བརྟག་པ་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པའི་ཞལ་ལུང་།
|སོ་ལྔ།
|ལྕགས་འབྲུག་ལོ།
|
|-
|
|རྒྱུད་ལུགས་འཇམ་དཔལ་ཞི་བའི་སྒྲུབ་ཐབས་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་མཆོག་གྲུབ།
|སོ་དྲུག
|རབ་ཚེས་ལྕགས་སྦྲུལ་(༡༨༨༡)ཆོ་འཕྲུལ་ཟླ་བའི་(༡)ཉ།
|ཤིང་དགེ་མཚན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་རབ་ཏུ་གྱུར།
|-
|
|གཟུངས་སྤོབས་སྒྲུབ་སྐོར་ལས། དྷཱིཿ རང་སེམས་ཀ་དག་མ།
|སོ་དྲུག
|ལྕགས་སྦྲུལ་(༡༨༨༡)ཟླ་བ་གཅིག་པའི་ཚེས་དྲུག
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་སྨིན་བྱེད་དབང་གི་རིམ་པ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་རྒྱུན་འབེབས།
|སོ་དྲུག
|ལྕགས་སྦྲུལ་(༡༨༨༡)སྣྲོན་ཟླའི་(༥)ཉ།
|ཡི་དམ་ལྷག་པའི་ལྷའི་བསྙེན་སྒྲུབ་ལ་གཞོལ་བའི་ཐུན་གསེང་གཅིག་ཏུ་ལེགས་པར་སྤེལ།
|-
|
|གཟུངས་སྤོབས་སྒྲུབ་སྐོར་ལས། ཕྱོགས་དུས་རྒྱལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མ་དང་དོན་བསྡུས།
|སོ་དྲུག
|ལྕགས་སྦྲུལ་(༡༨༨༡)ཟླ་བ་གཅིག་པའི་ཚེས་བཅུ་གཉིས།
|རྡོ་གྲུབ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བཀའ་བསྩལ་པ་བཞིན།
|-
|
|ཨོཾ་ཨ་ར་པ་ཙ་ན་དྷཱིཿ ཨ་སྐྱེ་མེད་སྟོང་པ་ཡུམ་གྱི་མཁའ་དབྱིངས་མ།
|
|ས་སྐྱོང་གི་(ཤིང་བྱ་༡༨༨༥)ལོའི་ཟླ་བ་གསུམ་པའི་ཚེས་ཉེར་ལྔ།
|
|-
|
|འགྲེས་བྱང་།
|
|
|
|-
|
|བསྐང་བ།
|
|
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཐབས་དང་འབྲེལ་བའི་སྨོན་ལམ་བྱིན་རླབས་སྤྲིན་ཆེན།
|
|
|
|-
|
|བརྒྱུད་འདེབས།
|
|
|
|-
|
|རིགས་ལྔའི་མཁའ་འགྲོ་ཆོས་སྲུང་།
|
|
|
|-
|
|བགེགས་བསྐྲད་སྲུང་འཁོར་བསྒོམ་པ།
|སོ་དྲུག
|ལྕགས་སྦྲུལ་(༡༨༨༡)ཟླ་བ་གསུམ་པའི་ཚེས་ཉེར་གཅིག་ལ་གང་ཤར་བྲིས་པ།
|གཞུང་གི་ལྷན་ཐབས་སུ་སྦྱར་བར་བྱ།
|-
|
|ཡང་གསང་ཚེ་ཡི་སྒྲུབ་པ་འཆི་མེད་རྡོ་རྗེའི་སྲོག་གྲུབ།
|
|ལྕགས་སྦྲུལ་(༡༨༨༡)ཟླ་བ་གསུམ་པའི་ཚེས་ཉེར་གཅིག
|རིག་འཛིན་བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་གི་སྙིང་པོ་ཡིན།
|-
|
|འཇམ་དཔལ་གྱི་འཕོ་བའི་གདམས་པ།
|སོ་དགུ
|ཤིང་སྤྲེལ་(༡༨༨༤)ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༡༧།
|
|-
|
|
|
|ས་སྐྱོང་གི་ལོའི་(ཤིང་བྱ་༡༨༧༥)ཟླ་བ་གསུམ་པའི་ཚེས་ཉེར་ལྔ།
|
|-
|
|འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏུ་དགའ་བའི་གཏེར།
|ཞེ་གཅིག
|མི་ཟད་པའི་ལོ་(༡༨༨༦)ཆོ་འཕྲུལ་ཟླ་བའི་(དང་པོ)དམར་ཕྱོགས་བཟང་པོ་དང་རྒྱལ་བ་དང་པོའི་བར་()ཞག་གཉིས་ལ་གྲུབ།
|
|-
|
|ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་གཞུང་གསལ་པོར་བཤད་པ་ལེགས་བཤད་སྣང་བའི་གཏེར།
|ཞེ་གཅིག་དང་ཞེ་གཉིས།
|མེ་ཁྱི་(༡༨༨༦)བོད་ཟླ་དགུ་པའི་ཚེས་བཅུ་ནས་མེ་ཕག་(༡༨༨༧)བོད་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་གཅིག་བར་ཟླ་བ་གཉིས་དང་ཞག་པོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་རིང་གྲུབ་པར་མཛད།
|ཡིག་ཁུངས། བློ་རྣམ་གཉིས་འགྲེལ་པ་གཞིར་བཟུང་། རྒྱ་བོད་འགྲེལ་པ་བཅུ་གྲངས་པ་གཏུགས།
སྐུལ་བ་པོ། ལྷག་བསམ་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན།
|-
|
|དངོས་གྲུབ་ལེན་ཆོག
|
|ས་གླང་(༡༨༨༩)ཟླ་བ་བཅུ་པའི་ཚེས་བཅུ་བདུན།
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་བསྟོད་པ་བྱིན་རླབས་གཏེར་ཆེན།
|ཞེ་བཞི།
|ས་གླང་(༡༨༨༩)ཟླ་བ་གཅིག་པའི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ལ་བྲིས།
|
|-
|
|གཟུངས་སྤོབས་སྒྲུབ་སྐོར་ཟབ་གསང་ནོར་བུའི་གཏེར་མཛོད་སྙིང་གི་མུན་སེལ།
|
|གཟུངས་སྤོབས་སྒྲུབ་སྐོར་ཟབ་གསང་ནོར་བུའི་གཏེར་མཛོད་སྙིང་གི་མུན་སེལ་བཞུགས། །
|
|-
|
|ར་ས་ཡཱ་ནའི་ལག་ལེན་གསལ་བར་བརྗོད་པ་བདུད་རྩི་གྲུབ་པ།
|ཞེ་བདུན།
|ཆུ་འབྲུག་གི་(༡༨༩༢)ཟླ་བ་ལྔ་པའི་ཚེས་ལྔ།
|གསེར་ཆོས་ཡང་དག་པ་ཟབ་ཅིང་གསང་བའི་རྒྱ་ཅན་ཡིན་ནོ་མངྒ་ལཾཿ །བཅུད་ལེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་གྲུབ་བམ་ཡོན་ཏན་གྲུབ་ཚེ། ཁུ་བ་བཏང་མི་རུང་།
|-
|
|འཇམ་དཔལ་སྨྲ་བའི་སེང་གེའི་སྒྲུབ་ཐབས་བློ་ཡི་ཉིན་བྱེད།
|ཞེ་དགུ
|ཤིང་རྟ་(༡༨༩༤)ཟླ་༥ཚེས་༡ལ
|དཔལ་སྤུངས་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་འཁོར་གླིང་གི་བླ་བྲང་རྩེར་འཇམ་དབྱངས་རིལ་བུ་ཕོན་ཆེར་སྒྲུབ་པའི་ཚེ་ཡིག་རྙིང་དུ་མའི་བཅུད་བསྡུས་ཏེ་བྲིས།
|-
|
|བཅུད་ཆོག་ཁ་སྐོང་།
|ཞེ་དགུ
|ཤིང་རྟ་(༡༨༩༤)མགོ་ཟླའི་(༡༡)གྲལ་ཚེས།
|དགེ་བ་རྣམས་སུ་ལྷུན་གྲུབ་སྟེང་དུ་སྤེལ།
|-
|
|བཅུད་ལེན་སྒྲུབ་ཐབས་མཉྫུ་ཤྲཱི་ར་ས་ཡཱ་ན་སཱ་དྷ་ནི།
|
|ཤིང་རྟ་(༡༨༩༤)ཟླ་བ་བཅུ་གཅིག་གི་ཚེས་བཅུ་བཞི།
|ལུགས་གཉིས་ཀྱི་འདུན་པ་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྷུན་གྲུབ་སྟེང་གི་ཕོ་བྲང་ཡང་རྩེ་ནས་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པས་བྲིས།
|-
|
|རྒྱལ་པོ་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ས་གཞི་སྐྱོང་བའི་རྒྱན། 
|ལྔ་བཅུ།
|ཤིང་མོ་ལུག་(༡༨༩༥)གི་ལོའི་བོད་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་བཅུ་བཞི་ནས་བརྩམས་ཏེ་གཉིས་པའི་ཚེས་དྲུག་ལ་གྲུབ། 
|ཡིག་ཁུངས། འཕགས་པ་གསེར་འོད་དམ་པ་སོགས་དངོས་སུ་སྨོས་པ་བཅོ་བརྒྱད། སྐུལ་བ་པོ། སྡེ་དགེ་ས་སྐྱོང་བླ་མ་ངག་དབང་འཇམ་དཔལ་རིན་ཆེན།
|-
|
|འཇམ་དཔལ་དམར་པོ་ལོངས་སྤྱོད་ཚེ་འཕེལ་གྱི་ཚེ་སྒྲུབ་གནམ་ལྕགས་རྡོ་རྗེ་འཆི་བདག་བདུད་འཇོམས་བདུད་རྩི་བཅུད་འཁྱིལ།
|ལྔ་བཅུ།
|ཤིང་མོ་ལུག་གི་ལོའི་(༡༨༩༥)ཧོར་ཟླ་གསུམ་པའི་ཡར་ཚེས།
|ལྷུན་གྲུབ་སྟེང་དུ་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པའི་རྡོ་རྗེས་བཀོད།
|-
|
|འཇམ་དཔལ་ཚེ་བདག་དམར་པོའི་ཚེ་དབང་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་འབེབས་འཆི་མེད་དཔལ་སྟེར།
|ལྔ་བཅུ།
|ཤིང་མོ་ལུག་གི་ལོའི་(༡༨༩༥)ས་ག་ཟླ་བའི་(༤)ཚེས་བཅོ་བརྒྱད།
|ཞེ་ཆེན་བསྟན་གཉིས་དར་རྒྱས་གླིང་དུ་རྟེན་འབྲེལ་མཆོག་ཏུ་དགེ་བ་དང་བཅས་ཏེ་ཉིན་གཅིག་པོ་དེ་ལ་གྲུབ་པར་བགྱིས
|-
|
|བཀྲ་ཤིས་བརྒྱད་པ།
|ང་གཅིག
|མེ་སྤྲེལ་(༡༨༩༦)ཟླ་བ་ལྔ་པའི་ཚེས་གསུམ། 
|རེས་གཟའ་ཉི་མ་དང་སྒྱུ་སྐར་རྒྱལ།
|-
|
|རྟེན་འབྲེལ་ལམ་ཡག་འཆམས་ལུགས།
|ང་གཅིག
|མེ་སྤྲེལ་(༡༨༩༦)ཟླ་བ་དྲུག་པའི་ཚེས་གསུམ། 
|འབྲས་དཀར་ཞིག་གིས་རྐྱེན་པས་བྲིས།
|-
|
|བཅུད་ལེན་གྱི་ཆ་ལག་རིན་ཆེན་ཟ་མ་ཏོག
|ང་གཅིག
|མེ་སྤྲེལ་(༡༨༩༦)ཁྲུམས་ཟླའི་(༨)ཆུ་གཏེར་(༤)ཚེས།
|འཆི་མེད་མཆོག་གྲུབ་གླིང་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པ་དབང་གི་རྡོ་རྗེས་སྤེལ།
|-
|
|ཆགས་ལམ་ཉེར་མཁོ་སྐབས་བརྒྱད་པ་ཅན།
|ང་གསུམ།
|ས་ཁྱི་(༡༨༩༨)ཧོར་ཟླ་བརྒྱད་པའི་ཚེས་ཉེར་ལྔ། 
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་བདེ་བ་ཆེན་པོར་འདུད་སོགས།
|
|ལྕགས་བྱི་(༡༩༠༠)ཟླ་བ་གཅིག་པའི་ཚེས་དྲུག
|ཁྲི་འདུ་སྐལ་བཟང་དགོན་དུ་སྣག་བུམ་ཞབས་གསར་སྦྱར་གྱིས་བྲིས།
|-
|
|ཐུབ་ཆོག་བྱིན་རླབས་གཏེར་མཛོད།
|ང་བཞི།
|ལྕགས་བྱི་(༡༩༠༠)ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་བརྒྱད།
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྒྲུབ་ཐབས།
|
|ས་ཕག་(༡༨༩༩)ཟླ་བ་གཅིག་པའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ།
|རྫ་རྒྱལ་དགོན་དུ་དྷཱིས་བྲིས་པ།
|-
|
|འཇམ་དཔལ་དྷཱི་སྒྲུབ།
|
|ས་ཕག་(༡༨༩༩)ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ཚེས་གསུམ་གསུམ། 
|རྫ་རྡོ་རྗེ་འཕེན་ཕྱུག་གི་རི་ཞོལ་དུ་ཡི་གེར་བཀོད།
|-
|
|མདོ་སྔགས་ཐེག་པའི་རྟོགས་གནད།
|ང་བཞི།
|ལྕགས་བྱི་(༡༩༠༠)ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ཚེས་ཉེར་དྲུག
|སྐུལ་བ་པོ། དབོན་ཨོ་རྒྱན་བསྟན་འཛིན་ནོར་བུ།
|-
|
|གདོད་མའི་མགོན་པོ་འཇམ་དཔལ་ཡེ་ཤེས་སྐུ།
|ང་ལྔ།
|ལྕགས་གླང་(༡༩༠༡)ཟླ་བ་གསུམ་པའི་ཚེས་གཅིག
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་མཆོག་སྦྱིན་རྡོ་རྗེའི་སྒྲུབ་ཐབས།
|ང་ལྔ།
|ལྕགས་གླང་(༡༩༠༡)གྲོ་བཞིན་ཟླ་བའི་(༧)ཚེས་བཞི།
|
|-
|
|སྔགས་འགྲུབ་པའི་མན་ངག་ཁྱད་པར་ཅན།
|
|དགེ་བྱེད་ཆུ་སྟག་(༡༩༠༢)ཟླ་བ་བརྒྱད་པའི་ཚེས་ཉེར་ལྔ།
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་མཆོག་སྦྱིན་རྡོ་རྗེའི་གསོལ་འདེབས་འདོད་དོན་ཡོངས་སྩོལ།
|ང་དྲུག
|དགེ་བྱེད་ཆུ་སྟག་(༡༩༠༢)སྨིན་ཟླའི་(༡༠)ཉེར་ལྔ།
|
|-
|
|གངས་ཅན་པ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་རྙིང་མ་བ་རྣམས་ལ་གདམས་པ།
|རེ་གཅིག
|མེ་རྟ་(༡༩༠༦)ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ཚེས་བཅུ། 
|འཕྲལ་དྲན་ལྟར་བྲིས།
|-
|
|འཇམ་དཔལ་གྱི་སཱཙྪའི་ལས་ཚོགས།
|རེ་གཅིག
|མེ་རྟ་(༡༩༠༦)ནག་ཟླའི་(༣)ཡར་ཚེས་བཅུ།
|རོང་ཟོམ་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོའི་གསུང་དང་། ལས་ཐམས་ཅད་པའི་རྒྱུད་སོགས་ཀྱི་དགོངས་པ་བཞིན་བརྩམས།
|-
|
|ཚོགས་འཁོར་བསྡུས་པ།
|རེ་གཅིག
|མེ་རྟ་(༡༩༠༦)ཟླ་༨ཚེས་༢༥ལ།
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་གསང་སྒྲུབ།
|
|མེ་རྟ་(༡༩༠༦)ཟླ་བ་དགུ་པའི་ཚེས་བཅུ་གཅིག
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་རྣོན་པོ།
|
|མེ་རྟ་(༡༩༠༦)ཟླ་བ་དགུ་པའི་ཚེས་བཅུ་གཅིག
|གོང་ཚེས་ལའོ།།
|-
|
|ཚོགས་བསྡུས།
|
|
|
|-
|
|སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་བྱུང་ཚུལ་ལ་དོགས་སེལ།
|རེ་གཅིག
|མེ་རྟ་(༡༩༠༦)ཟླ་བ་ཚེས། 
|
|-
|
|དབུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་འགྲེལ་བ་ཟླ་བའི་ཞལ་ལུང་དྲི་མེད་ཤེལ་ཕྲེང་
|རེ་གཉིས།
|མེ་ལུག་(༡༩༠༧)ཟླ་༡༢ཚེས་༡༥།
|
|-
|
|སྦྱིན་སྲེག་གི་ལས་རིམ་དོན་གསལ།
|རེ་གསུམ།
|ས་སྤྲེལ་(༡༩༠༨)དབོ་ཟླའི་(༢)ཚེས་བཅུ་དྲུག
|ཁྲ་མགུ་རི་ཁྲོད་བདེ་མཆོག་ཕོ་བྲང་དུ་གྲུབ་པར་བགྱིས།
|-
|
|སྙན་དངགས་མེ་ལོང་གི་འགྲེལ་པ་དབྱངས་ཅན་དགྱེས་པའི་རོལ་མཚོ།
|དྲུག་ཅུ་རེ་བཞི།
|ས་མོ་བྱ་(༡༩༠༩)བོད་ཟླ་བཅུ་པའི་ཚེས་གསུམ་ནས་ཉེར་གསུམ་བར་ཞག་ཉི་མ་ཉི་ཤུའི་རིང་བརྩམས། (ཞག་འགའ་ལས་དོན་གཞན་གྱི་ཆེད་དུ་ཕེབས།)
|རྩོམ་ཡུལ། ལྡན་ཡུལ་གོ་ཐི།
|-
|
|སྔགས་འགྲུབ་པའི་མན་ངག་ཁྱད་པར་ཅན།
|
|ལྕགས་ཁྱི་(༡༩༡༠)ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཚེས་ཉི་ཤུ
|
|-
|vol. 2
|ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མདོ་སྡེའི་རྒྱན་གྱི་དགོངས་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཐེག་མཆོག་བདུད་རྩིའི་དགའ་སྟོན།
|66
|ལྕགས་ཕག་གི་ལོར། (༡༩༡༡)
|རྗེ་བཙུན་མཁྱེན་པའི་བདག་པོའི་རིག་སྔགས་བཟླ་བའི་བཅད་རྒྱའི་ཚེ་དབྱར་ཕྱོགས་ཞག་བཞི་བཅུ་ཙམ་གྱི་ཐུན་གསེང་ལ། སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་བློ་བརྟན་གྱི་འགྲེལ་པ་གཞིར་བཞག་བྱས་ནས་དོན་གསལ་བར་བསྡུས་ཏེ་མི་ཕམ་འཇམ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོས་བཀོད་པ་དགེ་ལེགས་སུ་གྱུར་ཅིག །
|-
|
|ཐུབ་ཆོག་བྱིན་རླབ་གཏེར་མཛོད་ཀྱི་རྒྱབ་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ
|xxx
|(༡༩༠༨) རྗེས་ནས་བརྩམས།
|ཐུབ་ཆོག་བྱིན་རླབས་གཏེར་མཛོད་དགུང་ལོ་ང་བཞིར་བརྩམས་པས་དེའི་ཕྱིས་སུ་ཡིན་དགོས་ཀྱང་ལོ་ཚིགས་གཏན་ཁེལ་མ་རྙེད།
|-
|vol. 8
|བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཉེ་བའི་སྲས་བརྒྱད་ཀྱི་རྟོགས་བརྗོད་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ།
|xxx
|xxx
|དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་མཛོད་རྣམས་ལ་བཏུས།
|-
|
|གཏམ་ཚོགས་ཐོར་བུའི་རིགས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྒྲིགས་པ་ལེགས་བཤད་ནོར་བུའི་བང་མཛོད།
|xxx
|xxx
|རྫོང་སར་བཀྲ་ཤིས་ལྷ་རྩེར་བརྩམས།
|-
|
|བསྡུས་ཚན་རྩོད་རིགས་སྨྲ་བའི་སྒོ་འབྱེད།
|xxx
|xxx
|xxx
|-
|
|ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་མཆན་གྱིས་འགྲེལ་པ་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་རུ་མཚོན།
|xxx
|xxx
|xxx
|-
|
|ཚད་མ་ཀུན་ལས་བཏུས་པའི་མཆན་འགྲེལ་རིག་ལམ་རབ་གསལ་སྣང་བ།
|xxx
|xxx
|མི་ཕམ་པའི་མཆན་བུ་གཞུང་དཀྱུས་སུ་ཡོད་པ་ནུས་ལྡན་སོགས་ཀྱིས་བསྒྲིགས།
|-
|
|མཐོང་གྲོལ་དབུ་ཞྭའི་འབེལ་གཏམ་མདོར་བསྡུས་པ།
|xxx
|xxx
|སྐུལ་བ་པོ། བློ་ལྡན་ཨ་ཚང་།
|-
|
|གྲོགས་དང་གཏམ་གླེང་བའི་རྐྱེན་ལས་མཚར་གཏམ་དུ་བྱས་པ།
|xxx
|xxx
|སྐུལ་བ་པོ། སྙན་གྲགས་སྤྲུལ་སྐུ་སྐུ་འཁོར། གནས། བཀའ་བརྒྱུད་ཐུབ་བསྟན་དར་རྒྱས་གླིང་།
|-
|
|གླིང་བྲོ་བདེ་ཆེན་རོལ་མོ།
|
|
|
|-
|
|གླུ་བྲོ་སྒྱུ་མའི་རོལ་མོ།
|
|
|སྙན་ངག་པ་པདྨ་ཡེ་ཤེས་ནས་བསྐུལ།
|-
|
|ཤྭ་མིག་བྱིས་པ་དྲང་བའི་མཚར་རྩེད།
|
|
|ཉག་བྱམས་འབྱོར་དགོན་བླ་མ་རིག་འཛིན་གྱི་ཕྱག་དཔེ་ལས་བྱུང་།
|-
|
|ད་རུང་་་་་་་མང་་་་
|
|
|
|-
|
|གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་དགེ་ཚུལ་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་མཆན་འགྲེལ་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ།
|
|མེ་སྟག་ལོ། (༡༩༢༦)
|རྒྱལ་ཚབ་མཆོག་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེའི་ཉེ་གནས་དམ་པ། བླ་མ་དང་བསྟན་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་གུས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན། ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་ཞིང་སྐྱོང་གིས་བླ་མའི་བཀའ་བཞིན་བསྐུལ་གནང་ལྟར། རབ་ཚེས་མེ་སྟག་ལོར་ཞེ་ཆེན་ཡང་དབེན་བདེ་མཆོག་བཀྲ་ཤིས་འཕེལ་དུ་ཤཱཀྱའི་བཙུན་གཟུགས་ས་མནྟ་དྷརྨ་ཀི་རྟིར་འབོད་པས་འཇམ་དབྱངས་མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེའི་ས་བཅད་དང་རྩ་བའི་ཕྱག་མཆན་འགྲེལ་པར་གཏུགས་ཏེ་བཀོད་པའི་ཡི་གེ་པ་ནི། ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་མཁྱེན་བརྩེ་བློ་གྲོས་ཀྱིས་བགྱིས།
|-
|
|དབུ་མ་རྩ་བའི་མཆན་འགྲེལ་གནས་ལུགས་རབ་གསལ་ཀླུ་དབང་དགོངས་རྒྱན།
|
|མེ་སྟག་ལོ། (༡༩༢༦)
|མི་ཕམཔའི་ཕྱག་མཆན་ལས། སྔར་ཀཿཐོག་ཏུ་སྐྱབས་མགོན་སི་ཏུ་རིན་པོ་ཆེའི་བདག་རྐྱེན་ལས་ཞལ་བཤུས་དང་། སླར་རབ་ཚེས་མེ་སྟག་ལོར་ཞེ་ཆེན་ཡང་དབེན་བདེ་མཆོག་བཀྲ་ཤིས་དགེ་འཕེལ་དུ། ༧ཟེ་ཆེན་པ་འགྱུར་མེད་པདྨ་རྣམ་རྒྱལ་དང་། ལུང་རིགས་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་ཀུན་བཟང་དཔལ་ལྡན་བཅས་ནས་རྩ་བའི་ཕྱག་མཆན་དང་བསྡུར་ཡང་བསྐྱར་གྱིས་ཞུས་ཆེན་བགྱིད་དེ་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ།
|-
|
|རྒྱུད་ལུང་མན་ངག་གི་ཚིག་དོན་ཅུང་ཟད་བཤད་པ་དྲི་མེད་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང་།
|xx
|xx
|ཨ་བྷ་ཡ་དྷ་རྨེནྡྲའི་(འཇིགས་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབང་པོ་)ཞལ་སྔ་ནས་བཀྲ་ཤིས་པའི་ལྷ་རེག་དང་དངུལ་དཀར་གྱི་མེ་ལོང་བཅས་ཆེད་དུ་བསྐུལ་བའི་གསུང་གནང་བ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཚིག་དོན་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པ་བཞིན་བཤད་ལུང་ཞིག་ཀྱང་གནང་བའི་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་ཨ་ཛི་ཏ་བི་ཛ་ཡས་རང་བློས་གང་དཔོག་ཅུང་ཟད་རྣམ་པར་བཤད་པ།
|-
|
|མངོན་པའི་འགྲེལ་པ།
|
|
|མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེའི་བཀའ་མཆན་འདིའི་ཁུངས་མངོན་པའི་རྒྱན་སོར་བཞག་ལས་ཚིག་སྣ་བསྡུས་པས་ཅུང་གོ་དཀའ་བ་རྣམས་གཞུང་དང་མཐུན་པར་དག་སྦྱོར་ཙམ་ལས་རང་ཚིག་གི་བསྲེ་བསླད་མེད་པར། ཀཿཐོག་པ་སྐལ་བཟང་མིང་གིས་རྗེ་བླ་མ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སི་ཏུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་བཀའ་བཞིན་ཉིན་དགོན་བསམ་གཏན་གླིང་གི་སྒྲུབ་ཁང་དུ་ཞལ་བཤུས།
|-
|
|ཤེར་ཕྱིན་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་མཆན་འགྲེལ་པུཎྚ་རི་ཀའི་དོ་ཤལ།
|
|
|མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྱག་མཆན་ལྟར། སྐབས་ལྔ་པ་རྩེ་མོའི་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་ཕྱེད་ཡན་ཆོད་ཀཿཐོག་སི་ཏུ་པཎྜི་ཏས་ཞལ་བཤུས་པར་མཛད་ཅིང་། དེ་ཕྱིན་གྱི་མཇུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། ཞུས་དག་པར་བྱེད་པ་པོ་འགྱུར་མེད་པདྨ་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་ཞེ་ཆེན་ཡང་དབེན་བདེ་མཆོག་བཀྲ་ཤིས་དགེ་འཕེལ་གླིང་དུ་མེ་སྟག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཤར་ཕྱོགས་ཌཱ་ཀི་འདུ་བའི་དུས་ཚེས་ཉེར་ལྔ་ལ་གྲུབ་པར་བགྱིས།
|-
|
|བཟླས་དམིགས།
|ནོ།
|ནོ།
|ནོ།
|-
|
|ཚེ་ཡི་དངོས་གྲུབ་བླང་བ།
|
|
|
|-
|
|རང་གི་སྤྱི་བོར་སོགས་སྨན་སྦྱར།
|
|
|
|-
|
|མདུན་དུ་བདུད་རྩི་སྨན་གྱི་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྙེན་དམིགས།
|
|
|
|-
|
|རྡོ་རྗེའི་གླུའི་མཆོད་པ།
|
|
|འདི་ནི་རྒྱུད་སྡེ་རིན་པོ་ཆེའི་རྡོ་རྗེའི་གསུང་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་བྱིན་ཆེན་འབེབ་པའི་དབྱངས་རྣམས་རིམ་པར་དཀྱུས་གཅིག་ཏུ་འཇམ་དཔལ་རྡོ་རྗེས་བསྡེབས།
|-
|
|རྫས་བྱིན་རླབས་ཁ་བསྒྱུར།
|
|
|
|-
|
|ལས་ཚོགས་འཁོར་ལོའི་དཔེའུ་རིས།
|
|
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་མཆོག་སྦྱིན་རྡོ་རྗེའི་སྒྲུབ་ཐབས།
|
|
|
|-
|
|འཇམ་དཔལ་གཟུངས་སྒྲུབ།
|
|
|བནྡེ་བློ་གྲོས་དྲི་མེད་པས། །གཞོན་ནུའི་དུས་སུ་བྲིས་པ་དགེ །ཟླ་ཚེས་ལའོ་དོན་ཡོད་དོ། །
|-
|
|རང་ཉིད་འཇམ་དཔལ་དམར་སེར་ཕྱག་བཞི་པ་གསལ་བ་ཡི་སོགས།
|
|
|དབོ་ཟླའི་ཚེས་བཟང་པོ་དང་པོར་བྲིས།
|} 

[[Category:མི་སྣ།]]
[[category:བོད་ཀྱི་མཁས་དབང་།]]
[[Category:བོད་རིག་པ།]]</text>
      <sha1>n85fppnhyzpptmdi2aqrf6z44unajvj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>སྤྱོད་མཁན།:Pecha-Dhondup</title>
    <ns>2</ns>
    <id>22135</id>
    <revision>
      <id>162887</id>
      <parentid>152541</parentid>
      <timestamp>2026-10-25T16:44:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162887</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3340" sha1="rtjhmjny5acgpxqo8he7w3is7blv7ep" xml:space="preserve">== སྒེར་གྱི་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས།==

# ངའི་མིང་ལ་དོན་གྲུབ་བཟང་པོ་ཟེར། ཡང་འགས་རེས་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་ཀྱང་ཟེར།
# ཕ་ཡུལ་ནས་སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན།
# དམུ་དགེའི་དགོན་ནས་ཁ་དོག་དཀར་དམརའཛིན་གྲྭ་ནས་གཞུང་སར་འཛིན་གྲྭ་བར་ལོ་ངོ་འགའི་རིང་ཚད་མ་རིགས་པ་དང་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས། ཟུར་དུ་ཚད་ལྡན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚོའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དག་གསུམ་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༣ ལོར་རྒྱ་གར་ནས་ཤེས་རབ་དགའ་ཚལ་སློབ་གླིང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ལོ་ལྔའི་རིང་བོད་དབྱིན་གཉིས་ལ་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༨ ལོར་ས་ར་མཐོ་སློབ་ཏུ་ཟུར་ཞུགས་ཀྱིས་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་ཚན་ཁག་ལ་སྦྱངས། དེའི་རིང་དམིགས་བསལ་གྱི་དགེ་རྒན་འགའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དང་སྙན་ངག་སོགས་ཟུར་ནས་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༠ ལོར་ནོར་གླིང་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་དངོས་སུ་སློབ་ཞུགས་ཏེ་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་སུམ་རྟགས། སྙན་ངག ལྟ་གྲུབ། མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རམ་འབྱམས་པ་ཐོན། དེའི་རིང་དབྱིན་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག་བཅས་སུ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༣ ལོར་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་དུ་ཡུལ་སྐོར་བ་ཚོར་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེངས་བསྐྲུན་གྱི་ལག་རྩལ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་མཁན་གྱི་སྣེ་ཤན་པ་དང་སྡེ་ཚན་དེའི་འགན་འཛིན་གཅིག་ལྕོགས་བྱས།
# 
* [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:CentralAuth?target=Pecha-Dhondup ངས་བོད་ཡིག་གི་ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ནང་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ཐོ་གཞུང་། My Edit Count]

* ངའི་གློག་འཕྲིན། dhonduptiger658@gmail.com</text>
      <sha1>rtjhmjny5acgpxqo8he7w3is7blv7ep</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162888</id>
      <parentid>162887</parentid>
      <timestamp>2026-10-25T16:44:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162888</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3388" sha1="865kphju6n234dpj6i5lmdpjdpbs90n" xml:space="preserve">== སྒེར་གྱི་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས།==

# ངའི་མིང་ལ་དོན་གྲུབ་བཟང་པོ་ཟེར། ཡང་འགས་རེས་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་ཀྱང་ཟེར།
# ཕ་ཡུལ་ནས་སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན།
# དམུ་དགེའི་དགོན་ནས་ཁ་དོག་དཀར་དམརའཛིན་གྲྭ་ནས་གཞུང་སར་འཛིན་གྲྭ་བར་ལོ་ངོ་འགའི་རིང་ཚད་མ་རིགས་པ་དང་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས། ཟུར་དུ་ཚད་ལྡན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚོའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དག་གསུམ་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༣ ལོར་རྒྱ་གར་ནས་ཤེས་རབ་དགའ་ཚལ་སློབ་གླིང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ལོ་ལྔའི་རིང་བོད་དབྱིན་གཉིས་ལ་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༨ ལོར་ས་ར་མཐོ་སློབ་ཏུ་ཟུར་ཞུགས་ཀྱིས་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་ཚན་ཁག་ལ་སྦྱངས། དེའི་རིང་དམིགས་བསལ་གྱི་དགེ་རྒན་འགའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དང་སྙན་ངག་སོགས་ཟུར་ནས་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༠ ལོར་ནོར་གླིང་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་དངོས་སུ་སློབ་ཞུགས་ཏེ་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་སུམ་རྟགས། སྙན་ངག ལྟ་གྲུབ། མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རམ་འབྱམས་པ་ཐོན། དེའི་རིང་དབྱིན་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག་བཅས་སུ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༣ ལོར་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་དུ་ཡུལ་སྐོར་བ་ཚོར་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེངས་བསྐྲུན་གྱི་ལག་རྩལ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་མཁན་གྱི་སྣེ་ཤན་པ་དང་སྡེ་ཚན་དེའི་འགན་འཛིན་གཅིག་ལྕོགས་བྱས།
# སྒྲིག་འཕྲོ་་་་་་
* [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:CentralAuth?target=Pecha-Dhondup ངས་བོད་ཡིག་གི་ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ནང་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ཐོ་གཞུང་། My Edit Count]

* ངའི་གློག་འཕྲིན། dhonduptiger658@gmail.com</text>
      <sha1>865kphju6n234dpj6i5lmdpjdpbs90n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162889</id>
      <parentid>162888</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T01:57:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162889</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4588" sha1="gmsk6g6qdrdb4jukwd18sbo16nm5hhj" xml:space="preserve">== སྒེར་གྱི་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས།==

# ངའི་མིང་ལ་དོན་གྲུབ་བཟང་པོ་ཟེར། ཡང་འགས་རེས་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་ཀྱང་ཟེར།
# ཕ་ཡུལ་ནས་སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན།
# དམུ་དགེའི་དགོན་ནས་ཁ་དོག་དཀར་དམརའཛིན་གྲྭ་ནས་གཞུང་སར་འཛིན་གྲྭ་བར་ལོ་ངོ་འགའི་རིང་ཚད་མ་རིགས་པ་དང་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས། ཟུར་དུ་ཚད་ལྡན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚོའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དག་གསུམ་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༣ ལོར་ཤེས་རབ་དགའ་ཚལ་སློབ་གླིང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ལོ་ལྔའི་རིང་བོད་དབྱིན་གཉིས་ལ་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༨ ལོར་ས་ར་མཐོ་སློབ་ཏུ་ཟུར་ཞུགས་ཀྱིས་དེ་གའི་སློབ་ཚན་ཁག་ལ་སྦྱངས། དེའི་རིང་དམིགས་བསལ་གྱི་དགེ་རྒན་འགའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དང་སྙན་ངག་སོགས་ཟུར་ནས་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༠ ལོར་ནོར་གླིང་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་དངོས་ཞུགས་ཀྱིས་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་སུམ་རྟགས། སྙན་ངག ལྟ་གྲུ་སོགས་ལ་སྦྱོང་བརྩོན་གྱིས་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རམ་འབྱམས་པ་ཐོན། དེའི་རིང་དབྱིན་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག་ནུབ་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པ་བཅས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༣ ལོར་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་དུ་ཡུལ་སྐོར་བ་ཚོར་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེངས་བསྐྲུན་གྱི་ལག་རྩལ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་མཁན་གྱི་སྣེ་ཤན་པ་དང་སྡེ་ཚན་དེའི་འགན་འཛིན་གཅིག་ལྕོགས་བྱས།
# ༢༠༡༧ ལོ་ནས་ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས་(BDRC)ཀྱི་གྲངས་འཛིན་དཔེ་མཛོད་ཀྱི་ལས་གཞི་དང་བཤེར་འབེབས་སློབ་སྟོན་པའི་གན་རྒྱའི་ཐོག་ལོ་བཅུ་ཕྲག་ལྷག་གི་རིང་དཔེ་ཆའི་རིགས་སྣ་ཚོགས་བཤེར་འབེབས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་ལམ་སྟོན་སློབ་ཚན་སྣ་ཚོགས་བཟོས། 
  ## དེ་བཞིན་དཔེ་ཀློག་ལ་མཁོ་བའི་མཉེན་ཆས་སྟབས་བདེ་སྣ་ཚོགས་གསར་བཟོ། དཔེ་ཀློག་དང་དཔེ་ཆ་འཚོལ་ཞིབ་སོགས་ལ་མཁོ་བའི་མཉེན་ཆས་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་གཞིས་བཞུགས་བོད་རིགས་རྣམས་ལ་མཁོ་སྤྲོད་བྱས། 
* [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:CentralAuth?target=Pecha-Dhondup ངས་བོད་ཡིག་གི་ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ནང་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ཐོ་གཞུང་། My Edit Count]

* ངའི་གློག་འཕྲིན། dhonduptiger658@gmail.com</text>
      <sha1>gmsk6g6qdrdb4jukwd18sbo16nm5hhj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162890</id>
      <parentid>162889</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T02:19:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162890</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5451" sha1="onokcnppveqf098n95jlponifbpyn4a" xml:space="preserve">== སྒེར་གྱི་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས།==

# ངའི་མིང་ལ་དོན་གྲུབ་བཟང་པོ་ཟེར། ཡང་འགས་རེས་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་ཀྱང་ཟེར།
# ཕ་ཡུལ་ནས་སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན།
# དམུ་དགེའི་དགོན་ནས་ཁ་དོག་དཀར་དམརའཛིན་གྲྭ་ནས་གཞུང་སར་འཛིན་གྲྭ་བར་ལོ་ངོ་འགའི་རིང་ཚད་མ་རིགས་པ་དང་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས། ཟུར་དུ་ཚད་ལྡན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚོའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དག་གསུམ་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༣ ལོར་ཤེས་རབ་དགའ་ཚལ་སློབ་གླིང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ལོ་ལྔའི་རིང་བོད་དབྱིན་གཉིས་ལ་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༨ ལོར་ས་ར་མཐོ་སློབ་ཏུ་ཟུར་ཞུགས་ཀྱིས་དེ་གའི་སློབ་ཚན་ཁག་ལ་སྦྱངས། དེའི་རིང་དམིགས་བསལ་གྱི་དགེ་རྒན་འགའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དང་སྙན་ངག་སོགས་ཟུར་ནས་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༠ ལོར་ནོར་གླིང་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་དངོས་ཞུགས་ཀྱིས་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་སུམ་རྟགས། སྙན་ངག ལྟ་གྲུ་སོགས་ལ་སྦྱོང་བརྩོན་གྱིས་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རམ་འབྱམས་པ་ཐོན། དེའི་རིང་དབྱིན་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག་ནུབ་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པ་བཅས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༣ ལོར་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་དུ་ཡུལ་སྐོར་བ་ཚོར་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེངས་བསྐྲུན་གྱི་ལག་རྩལ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་མཁན་གྱི་སྣེ་ཤན་པ་དང་སྡེ་ཚན་དེའི་འགན་འཛིན་གཅིག་ལྕོགས་བྱས།
# ༢༠༡༧ ལོ་ནས་ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས་(BDRC)ཀྱི་གྲངས་འཛིན་དཔེ་མཛོད་ཀྱི་ལས་གཞི་དང་བཤེར་འབེབས་སློབ་སྟོན་པའི་གན་རྒྱའི་ཐོག་ལོ་བཅུ་ཕྲག་ལྷག་གི་རིང་དཔེ་ཆའི་རིགས་སྣ་ཚོགས་བཤེར་འབེབས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་ལམ་སྟོན་སློབ་ཚན་སྣ་ཚོགས་བཟོས། [སློབ་ཚན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དྲ་ཐག][https://github.com/buda-base/budax/tree/master]
## དེ་བཞིན་དཔེ་ཀློག་ལ་མཁོ་བའི་མཉེན་ཆས་སྟབས་བདེ་སྣ་ཚོགས་གསར་བཟོ། དཔེ་ཀློག་དང་དཔེ་ཆ་འཚོལ་ཞིབ་སོགས་ལ་མཁོ་བའི་མཉེན་ཆས་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་གཞིས་བཞུགས་བོད་རིགས་རྣམས་ལ་མཁོ་སྤྲོད་བྱས། 
## ཟླ་ཤས་རིང་ནང་བསྟན་ཁྲོམས་ར་རིག་པའི་ལས་གཞིའི་ཆེད་ཁྲོམས་ར་རིག་པ་དང་དེའི་ཐབས་ལམ་སྐོར་གྱི་སློབ་ཚན་རྒྱུ་ཆ་གྲ་སྒྲིག་དང་དེ་དག་བོད་བསྒྱུར་དང་
## ནང་བསྟན་སྲིད་ཞུ་ཁང་གི་ལས་གཞི་སྣ་ཚོགས་ལ་མཉམ་ཞུགས་ཀྱིས་བསླབ་དེབ་དང་སློབ་ཁྲིད་ཐབས་ལམ་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་ལས་ཀ་བྱས།
* [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:CentralAuth?target=Pecha-Dhondup ངས་བོད་ཡིག་གི་ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ནང་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ཐོ་གཞུང་། My Edit Count]

* ངའི་གློག་འཕྲིན། dhonduptiger658@gmail.com</text>
      <sha1>onokcnppveqf098n95jlponifbpyn4a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>162891</id>
      <parentid>162890</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T05:07:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pecha-Dhondup</username>
        <id>22403</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>162891</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9007" sha1="aoweq30ceskxhv0klk58gfgn18y7orw" xml:space="preserve">== སྒེར་གྱི་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས།==

# ངའི་མིང་ལ་དོན་གྲུབ་བཟང་པོ་ཟེར། ཡང་འགས་རེས་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་ཀྱང་ཟེར།
# ཕ་ཡུལ་ནས་སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན།
# ༡༩༩༣ - ༢༠༠༢ དམུ་དགེའི་དགོན་ནས་ཁ་དོག་དཀར་དམརའཛིན་གྲྭ་ནས་གཞུང་སར་འཛིན་གྲྭ་བར་ལོ་ངོ་འགའི་རིང་ཚད་མ་རིགས་པ་དང་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས། ཟུར་དུ་ཚད་ལྡན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚོའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དག་གསུམ་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༣ - ༢༠༠༨ ཤེས་རབ་དགའ་ཚལ་སློབ་གླིང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ལོ་ལྔའི་རིང་བོད་དབྱིན་གཉིས་ལ་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༠༨ - ༢༠༡༠ ལོར་ས་ར་མཐོ་སློབ་ཏུ་ཟུར་ཞུགས་ཀྱིས་དེ་གའི་སློབ་ཚན་ཁག་ལ་སྦྱངས། དེའི་རིང་དམིགས་བསལ་གྱི་དགེ་རྒན་འགའི་མདུན་ནས་སུམ་རྟགས་དང་སྙན་ངག་སོགས་ཟུར་ནས་ཆེད་སྦྱོང་བྱས།
# ༢༠༡༠ - ༢༠༡༣ ལོར་ནོར་གླིང་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་དངོས་ཞུགས་ཀྱིས་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང་སུམ་རྟགས་དག་གསུམ། སྙན་ངག ལྟ་གྲུ་སོགས་ལ་སྦྱོང་བརྩོན་གྱིས་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རམ་འབྱམས་པ་ཐོན། དེའི་རིང་དབྱིན་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག་ནུབ་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པ་བཅས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས།

==ལས་ཀའི་ཉམས་མྱོང་།==

# ༢༠༡༣ - ༢༠༡༥ ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་དུ་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་ཡུལ་སྐོར་བ་ཚོར་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེངས་བསྐྲུན་གྱི་ལག་རྩལ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་མཁན་གྱི་ནང་ཁུལ་སྣེ་ཤན་པ་དང་། ནོར་གླིང་གི་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་སྐུ་མགྲོན་རྣམས་ཧི་མ་ཅལ་ནང་ཁུལ་གྱི་གནས་ཆེན་ཁག་ཏུ་ཡུལ་སྐོར་ལ་འཁྲིད་མཁན་གྱི་དམིགས་བསལ་སྣེ་ཤན་པ་དང་སྣེ་ཤན་སྡེ་ཚན་འགན་འཛིན་བཅས་སུ་བསྐོས།
# ༢༠༡༧ - ༢༠༢༤ སྐུ་ཞབས་ངག་དབང་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྣེ་ཁྲིད་འོག ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས་(BDRC)ཀྱི་གྲངས་འཛིན་དཔེ་མཛོད་ཀྱི་ལས་གཞི་དང་བཤེར་འབེབས་སློབ་སྟོན་པའི་གན་རྒྱའི་ཐོག་ལོ་ངོ་བརྒྱད་དང་བྱེ་བྲག་གི་ལས་གཞི་ཁག་ཞོར་ལས་༢༠༢༦ བར་དུ་བྱས། 
## ལོ་ངོ་དེ་དག་གི་རིང་བོད་ཀྱི་དཔེ་ཆའི་རིགས་སྣ་ཚོགས་བཤེར་འབེབས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་ལམ་སྟོན་སློབ་ཚན་སྣ་ཚོགས་གསར་བཟོ་བྱས།
## དེ་བཞིན་དཔེ་ཀློག་ལ་མཁོ་བའི་མཉེན་ཆས་སྟབས་བདེ་སྣ་ཚོགས་གསར་བཟོ་དང་། དཔེ་ཀློག་དང་དཔེ་ཆ་འཚོལ་ཞིབ་སོགས་ལ་མཁོ་བའི་མཉེན་ཆས་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་གཞིས་བཞུགས་བོད་རིགས་རྣམས་ལ་མཁོ་སྤྲོད་བྱས། 
## བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པའི་དགོས་འདུན་ལྟར་ཟླ་ཤས་རིང་ནང་བསྟན་ཁྲོམ་ར་རིག་པའི་ལས་གཞིའི་ཆེད་ཁྲོམ་ར་རིག་པ་དང་དེའི་ཐབས་ལམ་སྐོར་གྱི་སློབ་ཚན་རྒྱུ་ཆ་གྲ་སྒྲིག་དང་དེ་དག་བོད་བསྒྱུར་དང་དཔེ་གཞི་ཁག་བསྐྱར་སྒྲིག་བྱས།
## སྨོན་ལམ་རིག་ནུས་ཀྱི་སྦྱོང་བརྡར་རྒྱུ་ཆ་དབྱིན་བོད་འགྱུར་མ་ཁག་འཚོལ་སྒྲུག་དང་དབྱིན་བོད་གཉིས་ཀྱི་ཚིག་དུམ་ཤན་སྦྱར་གྱི་ལས་ཀ་བྱས།
## CTA གྲངས་འཛིན་དཔེ་མཛོད་ཀྱི་ལས་གཞི། ཟླ་ཤས་རིང་བཤེར་འབེབས་ལས་གཞིའི་སློབ་སྟོན་པ་དང་སྦྱོང་བརྡར་རྒྱུ་ཆ་མཁོ་སྤྲོད་པའི་མིང་ཐོག ལས་རིམ་སྦྱོང་བརྡར་དང་ལག་ལེན་གྱི་ལས་རིགས་ཆེ་ཕྲ་ཀུན་ལ་མཉམ་ཞུགས་བྱས།
## ནང་བསྟན་སྲིད་ཞུ་ཁང་གི་ལས་གཞི་སྣ་ཚོགས་ལ་མཉམ་ཞུགས་ཀྱིས་བསླབ་དེབ་དང་སློབ་ཁྲིད་ཐབས་ལམ་སོགས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱས།
## ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས་ཀྱི་དྲ་ཚིགས་དང་བུདྷ་དྲ་ཐོག་དཔེ་མཛོད། BDRC དཔེ་ཀློག་མཉེན་ཆས། ཤེས་རབ་དྲ་ཚིགས། ཨ་ར་པ་ཙ་དྲ་ཚིགས། CTA གྲངས་འཛིན་དཔེ་མཛོད་ཀྱི་མཉེན་ཆས། (weβuddhist)དཔེ་ཆ་དྲ་བ་སོགས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཆ་ཚང་བོད་བསྒྱུར་བྱས། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྟེང་སྙན་གྲགས་ཆེ་བའི་ edχ སློབ་ཚན་དྲ་ཚིགས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཆ་ཚང་ལོ་ངོ་འགའི་རིང་མུ་མཐུད་དེ་བོད་བསྒྱུར་བྱས།

==མཉམ་འབྲེལ་བྱས་པ་ཁག==
# ནང་བསྟན་སྲིད་ཞུ་ཁང་། ɛsukhia
# ནང་བསྟན་དཔེ་ཚོགས་ལྟེ་གནས། BDRC 
# སྨོན་ལག་བརྡ་འཕྲིན་ཞིབ་འཇུག་ཁང་།འཕྲོ་་་་་་་
# CTA གྲངས་འཛིན་དཔེ་མཛོད་ཀྱི་ལས་གཞི། བཤེར་འབེབས་ལས་གཞི།
སྒྲིག་

[ɔpen ɛdχ][https://app.transifex.com/user/profile/Dhondup/]
 [སློབ་ཚན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དྲ་ཐག][https://github.com/buda-base/budax/tree/master]
* [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:CentralAuth?target=Pecha-Dhondup ངས་བོད་ཡིག་གི་ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ནང་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ཐོ་གཞུང་། My Edit Count]

* ངའི་གློག་འཕྲིན། dhonduptiger658@gmail.com</text>
      <sha1>aoweq30ceskxhv0klk58gfgn18y7orw</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>