Keginerezh Breizh

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="br">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>brwiki</dbname>
    <base>https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.1</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Dibar</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Kaozeal</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Implijer</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Kaozeadenn Implijer</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Kaozeadenn Wikipedia</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Restr</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Kaozeadenn Restr</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Kaozeadenn MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Patrom</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Kaozeadenn Patrom</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Skoazell</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Kaozeadenn Skoazell</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Rummad</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kaozeadenn Rummad</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modulenn</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Kaozeadenn modulenn</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Keginerezh Breizh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1129</id>
    <revision>
      <id>2190523</id>
      <parentid>2190391</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T19:02:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arko</username>
        <id>540</id>
      </contributor>
      <comment>traouigoù</comment>
      <origin>2190523</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46736" sha1="k7hagqa2s2gjkzyfu7b11dyn5vxex07" xml:space="preserve">[[Restr:Curnonsky chez Mélanie M Asselin.jpg|thumb|371x371px|Ar barnour war ar c'heginañ [[Curnonsky]] e preti [[Mélanie Rouat]] e [[Rieg]], dirak ur pladad [[rigadell]] gant ur werennad [[muskadig]]&lt;ref&gt;[https://www.retronews.fr/journal/paris-soir/6-octobre-1929/131/99139/5?from=%2Fsearch%23allTerms%3Dvin%26phrase%3DM%25C3%25A9lanie%2520Rouat%2520%26exact%3Dtrue%26sort%3Dscore%26publishedBounds%3Dfrom%26indexedBounds%3Dfrom%26slop%3D55%26advancedUi%3Dtrue%26page%3D1%26searchIn%3Dall%26total%3D13&amp;index=3 Pennad-skrid ''&quot;Gastronomie et Tourisme, A travers la Bretagne avec quatre cordons bleus.&quot;''], Paris-soir, 6 a viz Here 1929, p. 5/6, lennet d'an 29 a viz Du 2025.&lt;/ref&gt;. Mélanie a ra war-dro an istr. Al legistri ne seblantont ket bezañ gant dienn. &lt;small&gt;Livadur gant Maurice Asselin, 1933, [[Mirdi Sant-Brieg]]&lt;ref&gt;{{Liamm web |titl=Maurice Asselin - Dans le domaine public en 2019 |url=http://aventdudomainepublic.org/Maurice-Asselin |site=aventdudomainepublic.org |lennet d'an=2023-04-11}}&lt;/ref&gt;&lt;/small&gt;.]]
'''Keginerezh Breizh''' zo enni kalz meuzioù tennet eus henvoazioù keginañ [[Breizh]] kozh pe nevesoc'h, aozet gant produioù eus an [[arvor]] hag an [[argoad]] pe digaset eus ar bed. Un [[Sevenadur ar bobl|arz poblek]] eo koulz hag un [[hevlezouriezh]] adijinet gant keginerien veur. 

Ar [[krampouezh|c'hamprouezh]], an [[istr]], ar [[kig-ha-farz|c'hig-ha-farz]], ar [[kaletez gant silzig|galetezenn gant silzig]], ar [[kouign-amann|gouign-amann]], ar [[Petit-Beurre]], ar [[Chistr Breizh|chistr]] hag ar [[Muskadig]] zo e-touez ar meuzioù ha diedoù arouezelañ. [[Ti-krampouezh|Tier-krampouezh]] a vez graet eus ar pretioù ma c'haller debriñ krampouezh eus Breizh. Kavet e vezont stank e Breizh hag en estrenvro.

== Ar meuzioù pennañ ==
=== Kigoù ===
Setu meuzioù ha boued dibar eus Breizh graet gant ur seurt kig hepken :
* [[boued-hoc'h]] : &lt;br&gt;
- Gwechall e veze debret boued-hoc'h alies awalc'h. War ar maez e veze debret gwadegennoù ha silzig gant ar familhoù pa veze [[Fest an hoc'h]], da lavaret eo pa veze lazhet ar pemoc'h.&lt;br&gt;
- [[Joskenn]] a gaver c'hoazh e ti kigerien [[Bro-Dreger]] (un hanter eus penn ur pemoc'h holenet, bervet ha rostet), debret e veze tomm da adlein pe yen da adverenn gant patatez krign gant ar gouerien. Ober a reer [[chotenn ha joskenn|chotenn]] anezhi er [[Bro-Vigoudenn|Vro Vigoudenn]], ha debret e veze da vare [[Meurlarjez]] eno, gant bara dous. E Breiz-Uhel e vez(e) debret ''museau'' yen gant gwinêgrenn.&lt;br&gt;
- [[Galetez gant silzig]] zo ur silzigenn rollet en ur galetezenn, a-wechoù gant sezv pe getchup. Brudet eo ar meuz-se e [[Breizh-Uhel]], aes da zebriñ er-maez dindan ar meud, hag aes da gavout er stalioù, er marc'hadoù, er gouelioù pe c'hoazh er stadoù (en ardro ar [[Roazhon Park]] da skouer)&lt;br&gt;
- Meuzioù all gant kig-moc'h : [[anduilh giz ar Gemene]] ha giz [[Gougleiz (bro)|Gougleiz]], [[kig-sall]], [[fourmaj-kig]] ([[fourmaj-rous eus Breizh|fourmaj-rous]], pastez [[Hénaff]], fourmaj-kig Roazhon da skouer), [[silzig]] (re v[[Molenez]], re b[[Plouilio]]...), [[rilhetez]], [[gwadegenn (kegin)|gwadegenn]] Roazhon, [[lard sul]] Naoned, morzhed-hoc'h Montroulez, ''gogue d'Ancenis'', [[anduilhennig]] [[Kemperle]], ''casse'' Roazhon, ''porché'' [[Dol]]...
* [[kig-bevin]] ha [[kig leue]] : [[spilhenn Kastellbriant]], brudet eo marc'had al loened-korn [[Kastellbriant]] (foar Béré);
* [[kig-yar]] : [[ruilhad Sevigneg]] gant kig [[klujar-Spagn|skilyar]], ur meuz eus [[Gwitreg]] ; ar [[frigousse]] eus [[Bro-Roazhon]] gant kig-yar ha chistr. Gouennoù yer lec'hel zo evel [[yar goukoug Roazhon]], [[yar zu Gentieg]], [[Gwaz (evn)|gwaz]] [[Sulial]] hag all ;
* kig-houad : Houad giz Naoned ;
* [[kig-oan]] : brudet eo kig-oan palud [[Bae Menez-Mikael-ar-Mor]]&lt;ref&gt;E Breizh ha Normandi en em astenn Bae Menez-Mikael-ar-Mor.&lt;/ref&gt; (un [[AOK]] gant Bro-C'hall hag un [[Anvadur orin gwarezet|AOG]] gant Europa en deus),
* kig-lapin : ar [[bardatte]], kaol farset gant lapin pe gad, ur meuz eus kouerien [[Bro-Naoned]].
 
Setu meuzioù fardet gant meur a gig : 
* ar [[kig-ha-farz|c'hig-ha-farz]] eus [[Bro-Leon]] gant [[farz]] du pe wenn, lipig, kig-moc'h, kig-bevin, kig-sall, kaol, karotez, pour, irvin, 
* [[krampouezh]] sall pe [[kaletez|galetez]] gant morzhed-hoc'h, silzig, anduilh, larjounezioù, kig-yar pe [[chorizo]]...
* ar [[podad]], ur meuz hengounel e Breizh evel en Europa. Podadoù liesseurt a zo e Breizh en hec'h-unan, gant kig-moc'h alies ha legumajoù goañv (kaol, karotez, irvin...), a-wechoù gant kig-bevin, sili-mor, legestr hag all. Ar podad giz Kemper, ar podad giz Roazhon, ar podad giz An Elven, podad Molenez gant bezin, podad Enez Sun... a zo e-touez ar re vrudetañ.
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Andouille de Guéméné.jpg|[[Anduilh giz ar Gemene]].
Agneau de prés salés du Mont Saint-Michel.jpg|Kig oan palud AOG [[Bae Menez-Mikael-ar-Mor]].
Chateaubriand of March Farms Nature-Fed Veal (4202805472).jpg|Spilhenn vevin [[kastellbriant (kig)|kastellbriant]] gant legumajoù munut.
Kig ha farz du léon.jpg|[[Kig-ha-farz]] Bro-Leon.
Galette saucisse 2.JPG|[[Galetez gant silzig]].
&lt;/gallery&gt;
: Labelioù europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gant : [[Yer Ankiniz]], [[Yer Gentieg]], [[Yer Breizh]], [[Fourmaj-rous eus Breizh]],&lt;br&gt;
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] [[Anvadur orin gwarezet]] (AOG) gant : kig-oan palud Bae Menez-Mikael-ar-Mor.

=== Boued mor ===
Paot eo ar boued mor a gaver war aodoù Breizh : [[pesked]], [[kresteneged]], [[blotviled]] ha plant zoken (bezin, salikorn...). Holen a vez produet abaoe an Hemamzer. Abaoe ar Grennamzer e ya ar bigi pelloc'h evit pesketa. Brudet eo ar re a yae betek an [[Douar-Nevez]] betek an XX{{vet}} kantved evit [[moru]]eta. Hiliennoù ha [[temz-boued|temzoù-boued]] zo bet ijinet gant Bretoned evit ar boued-mor : [[amann gwenn]], [[kari Gosse]]...

Ar godailh a vez graet eus al lodenn eus ar pesked, kregin ha kresteneged lezet d'ar vartoloded gant ar mestraouer. Ar peurrest, boued mor fresk, a vez gwerzhet er stalioù pe er marc'hadoù. Ul lodenn all eus ar pesketadennoù a vez treuzfurmet e boestoù-mir pe &quot;meuzioù fardet&quot; gant embregerezhioù boued.

==== Pesked ====
Pesked a bep seurt a vez da vaez aodoù Breizh pe er stêrioù : [[sardin]], [[brizhilli]], [[draeneg]]ed, [[moru]] (ur skouer meuz : moru mod Sant-Maloù), [[Moulleg (pesk)|moulleg]], [[sili]] (keusteurenn silienn-vor), [[boultouz]]ed (boultouz mod Arvorig), [[beked]] (beked gant amann gwenn)... Boued kerañ Breizh eo ar [[stlaoñ]], pesked vihan lipous ha dibaotet eus al [[Liger]] hag ar [[Gwilen]]. Pretioù zo war ribl al Liger a servij c'hoazh, gwech an amzer, stlaoñ poazhet pe fritet. 

Meuzioù gant meur a besk : ar [[kaoteriad|gaoteriad]] eus [[Kerne-Izel]], soubenn ar pesked...
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;110px&quot;&gt;
Cotriade.jpg|[[Kaoteriad]].
Maquereaux au vin blanc.jpg|Brizhilli en ur plad.
Purple_asparagus_in_Beurre_blanc_sauce.jpg|Asperjez gant [[amann gwenn]], un hilienn ijinet gant [[Clémence Lefeuvre]].
Kari Gosse 8Y4A5085.jpg|Ijinet e voe [[kari Gosse]] gant an Aotrou Gosse, un apotiker eus [[An Oriant]] en XIX{{vet}} kantved.
Teufelsfisch 1111.JPG|Ur [[boultouz]] en ur stal-besked.
&lt;/gallery&gt;
==== Kresteneged, blotviled ha pesked-kregin ====
* [[blotvil]]ed ha [[kregin]] a-leizh : 
** [[istr]] plat ha don, produet e pep lec'h war aodoù Breizh. Brudet eo istr [[Kankaven]] e Bro-Sant-Maloù, re [[Bêlon]] e Bro-Gerne ha re &quot;Prat-ar-Coum&quot; e [[Lanniliz]] (Bro-Leon).
** [[Krogenn-Sant-Jakez|kregin-Sant-Jakez]] e pep lec'h ivez. Brudet eo re [[bae Sant-Brieg]].
** [[meskl]], produet e pep lec'h ivez. Meskl-park bae Menez-Mikael-ar-Mor a voe ar produ kentañ eus ar mor da vezañ roet dezhañ un [[anvadur orin gwarezet]] (AOG) e 2006. Brudet eo ivez meskl-park [[Pennestin]]. 
** [[bigorn]], [[petonk]], [[pilorenn|pilored]], [[kokez]], [[Solenoidea|kontelleged]], [[ourmel]], [[kilhog-mor|kilheien-mor]]...
* [[kresteneg]]ed a zo ivez er arvor pe er mor : [[krank]]ed, [[legestr|ligistri]], [[grilh-mor|grilhed-mor]], [[morgevnid]], [[grilh-traezh|grilhed-traezh]] lesanvet &quot;dimezelled [[Loktudi]]&quot;, [[chevr]]... 
* [[stivell]]ed,
* [[teureuged]].

Gallout a reont bezañ diskouezhet en ur [[pladennad boued-mor|bladennad boued-mor]], er pretioù pe er gêr. Meuz heverk all : kregin-Sant-Jakez mod Naoned.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Huîtres de la Côte d'Émeraude (Bretagne).jpg|O tebriñ [[istr]] e [[Kankaven]], dirak ar parkoù istr.
Belon_oysters_at_Belon_river,_France.jpg|Istr Bêlon ha [[muskadig]], war ribl ar stêr [[Bêlon]] (Kerne).
Huitres Cancale.jpg|[[Ostrea edulis|Istr plat]] Kankaven.
Moules marinières 02.jpg|[[Meskl]] ar martolod (gant chalotez ha gwin gwenn).
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Früchte des Meeres, 2011 (01).jpg|Ur bladennad boued-mor doubl.
Crustacés Côte d'Émeraude (Bretagne).jpg|Kresteneged en ur stal e Bro-Sant-Maloù.
Shrimps at market in Valencia.jpg|Grilhed-traezh pe &quot;dimezelled Loktudi&quot;.
Coquille Saint-Jacques à la crème.jpg|[[Krogenn-Sant-Jakez]] gant dienn.
&lt;/gallery&gt;
En [[hevlezouriezh c'hall]], an dro-lavar ''&quot;à l'armoricaine&quot;'' a zo heñvel ouzh hini ''&quot;à l'américaine&quot;'' e galleg. Ober a ra an div dave d'an [[hilienn amerikan]] implijet evit keginañ ligistri, stivelled, boltouz... Ar boaz eo da gomz eus [[legestr mod Arvorig]] pa eo ul [[legestr]] breton (''Homarus gammarus'') a zo keginet, hag eus legestr mod Amerika pa eo ul legestr amerikan (''Homarus americanus'').
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Homard à l'américaine.jpg|[[Legestr mod Arvorig]].
Caissargues Resto Le XV Calamars et pommes de terre sautées.jpg|Stivell mod Arvorig hag avaloù-douar frinket gant kignen ha [[perisilh]].
Noix de Saint-Jacques aux poireaux et gingembre.JPG|[[Kregin-Sant-Jakez]] war deuzadell bour gant jinjebr.
Bulots 03.jpg|[[Kilhog-mor|Kilheien-mor]] gant [[maionez]].
&lt;/gallery&gt;
:Labelioù europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Lec'h orin gwarezet (LOG) gant : Kregin-Sant-Jakez eus Aodoù-an-Arvor,&lt;br&gt;
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] Anvadur orin gwarezet (AOG) gant : Meskl-park bae Menez-Mikael-ar-Mor.

=== Legumaj, edeier ha frouezh ===
[[Restr:Grandes Heures d'Anne de Bretagne - Ble de turquie.jpg|thumb|upright=0.5|[[Gwinizh-du]], [[Eureier binvidik kenañ Anna Vreizh|Eureier veur]] Anna Vreizh, XVI{{vet}} kantved.]]
[[Legumaj]], [[frouezh]] hag [[ed]]eier a bep seurt a vez gounezet ha keginet e Breizh. Setu seurtadoù hengounel ha/pe krouet e Breizh : 
* legumaj ha traoù heñvelek : [[aval-douar|avaloù-douar]] ([[charlotte (avaloù-douar)|Charlotte]], Amandine, Apollo, Dolwen...), [[artichaod]] Camus (bervet pe poazhet ouzh ar vurezh, ha debret gant gwinêgrenn pe dienn-fresk), [[gwarelig Naoned]], [[chalotez]], [[ognon]] ([[ognon Rosko|ognon roz]] [[Rosko]] da skouer), fav munut ([[koko Pempoull]]...), [[kaol]], [[kaol-fleur]], [[kaol-pome]] (kaol [[An Oriant]] da skouer), [[kignen]], [[piz-bihan]], [[kistin]] [[Bro Redon]], [[pour]], [[irvin]], [[karotez]] (Chantenay), [[beler-dour]] (Enez Gerveur), [[per-douar]] mouk Roazhon... [[Soubenn]] al legumaj a zo ur meuz klasel. Ar ''[[bardatte]]'' a zo ur meuz kaol farset hengounel eus Naoned.
* frouezh : [[aval]]où ([[renetez Arvorig]], Teint Frais, renetez gris an Oriant...), [[per]], [[kerez]] ([[kignez]]...), [[sivi]] (gounezet e [[Plougastell]] ha [[Bro-Naoned]] dreist-holl), [[tomatez]], [[sukrin]] (&quot;petit-gris&quot; Roazhon), [[mouar]], [[lus du]]...
* gant [[gwinizh]], [[gwinizh-du]], [[kerc'h]] ha [[segal]] e c'haller ober [[bleud]], ha gantañ [[bara]]. Gwechall e veze aozet meuzioù kozh ganto, mesket gant laezh alies : yodoù ([[yod kerc'h]]) ha soubennoù (ar [[brignen]], [[miton Roazhon]]...).

Ar [[Joniged]] a yae da Vreizh-Veur da werzhañ ognon Bro-Leon gwechall : Bro-Gembre, Kerne-Veur, Bro-Saoz, Bro-Skos, an inizi Angl-ha-Norman.

: Labelioù europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Lec'h orin gwarezet (LOG) gant Gwarelig Naoned, Bleud gwiniz-du Breizh,&lt;br&gt;
[[Restr:Protected-designation-origin-logo-en.png|30px]] Anvadur orin gwarezet (AOG) gant : Ognon Rosko, Koko Pempoul.

&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;110px&quot; &gt;
The story of Sioni Winiwns (12118569366).jpg|[[Joniged]] o fiseliñ ognon e [[Porthmadog]] e [[Bro-Gembre]] e 1958.
Coco de paimpol1.jpg|[[Koko Pempoull]], klor ha greun.
Au marché - mâche.JPG|[[Gwarelig Naoned]].
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;110px&quot; &gt;
Fabrication de la bouillie d'avoine (yod kerc'h) - étape 6.jpg|[[Yod kerc'h]] mesket gant ar vazh-yod.
Cooked artichoke heart.jpg|Foñs artichaod poazhet. 
Cross section of Reinette d'Armorique (Bretagne), National Fruit Collection (acc. 1948-203).jpg|Anavezet eo an avaloù [[renetez Arvorig]] abaoe ar Grennamzer &lt;small&gt;''Dastumad Broadel ar Frouezh'' ar Rouantelezh-Unanet&lt;/small&gt;.
Festival de Cornouaille 2015 - Quais en fête 01.JPG|[[Sivi]] [[Plougastell]] a oa krouet er [[bloavezhioù 1750]].
&lt;/gallery&gt;

=== Krampouezh ===
E [[Breizh-Izel]], [[krampouezh]] [[ed-du]] zo sall ha krampouezh [[gwinizh]] zo dous. E [[Breizh-Uhel]] ez eus kaoz eus [[kaletez]], ur seurt all eus krampouezh ed-du gant un toaz disheñvel. War ur [[pillig|billig]] pe en ur [[paelon|baelon]] e vezont poazhet. A bep seurt traoù a c'haller lakaat e-barzh. An [[ti-krampouezh|tier-krampouezh]] a zo pretioù breton lec'h ma vez servijet krampouezh sall ha dous, anavezet int evel un arouez eus keginerezh Breizh. Ar grampouezhenn glaselañ eo an &quot;tri zra&quot;, ur vi, morzhed-hoc'h ha keuz e-barzh. 

&quot;Bleud ed-du Breizh&quot; a zo ul [[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gantañ abaoe 2010.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Galette à la farine de blé noir de Bretagne.jpg|Ur plac'h o ledañ an toaz war ar [[pillig|billig]] gant ur rozell,&lt;br&gt;&lt;small&gt;bl&lt;sup&gt;ioù&lt;/sup&gt; 1900&lt;/small&gt;.
0 Crêperie An Diskuiz à Quimper.JPG|Ti-krampouezh &quot;An Diskuizh&quot; e Kemper.
Galette de sarrasin.jpg|Ur galetezenn [[ed-du]] &quot;an Argoad&quot; (vi, kebell-touseg, saladenn c'hlas).
Sarrasin La harpe Cl 2 J Weber.jpg|Greun ha bleud ed-du Breizh ha boued graet gantañ : krampouezh, bier ha mel.
&lt;/gallery&gt;

[[Restr:Gros sel gris et fleur de sel.jpg|thumb|kleiz|140px|Holen bras ha flour-holen.]]

=== An danvezioù all ===
* [[holen]]-mor eus [[Paludoù-holen Gwenrann|Bro-Wenrann]]. [[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]] Ul label europat [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) en deus abaoe 2012.
* [[gwinêgr]] chistr pe win,
* [[bezhin]] ha [[salikorn]]. Pretioù ha stalioù zo a ginnig bremañ bezhin da zebriñ evel legumaj, holen dre vezhin, amann dre vezhin, bouilhoñs dre vezhin

== Gwastilli ha sukrerezh ==
* [[krampouezh]] gwinizh gant sukr, koñfitur, [[salidou]] (un toaz karamel gant amann sall eus [[Gourenez Kiberen]]), chokolad teuz pe kalz traoù all,
* kouignoù ar Vro Vigouden, ur seurt pancake,
* [[farz]]où : farz breset, [[farz buan]], [[farz forn]], farz-pod, farz prunev, farz avaloù, farz rezin,
* gwestell awenet gant ar re kemeret gant ar vartoloded war vor gwechall :  ar [[gwastell giz Naoned|wastell giz Naoned]] un adstumm eus ar [[gwastell-amann|wastell-amann]] krouet e 1820 hag adlañset adalek 1910 gant ar [[LU (gwispiderezh)|wispiderezh LU]], hag ar [[gwastell giz Breizh|wastell giz Breizh]] krouet er bloavezhioù 1860 en [[an Oriant|Oriant]]. Prunaoz, abrikez pe suraval a veze lakaet e-barzh evit stourm a-enep ar [[skorbut]]. 
* gwastilli all : [[kouign-amann]] eus [[Douarnenez]], [[parlementin Roazhon]], [[gwitregad]] eus [[Gwitreg]].
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Crèpe bretonne au caramel au beurre salé.jpg|Ur grampouezhenn gant [[karamel gant amann sall]].
Kouign amann 01.jpg|Ur [[Kouign-amann|gouign-amann]].
Gâteau breton 8Y4A5039.jpg|Ur [[Gwastell giz Breizh|wastell giz Breizh]].
Gâteau nantais 02.jpg|Un tamm [[gwastell giz Naoned]]
Far-breton.jpg|[[Farz forn]] dre brunaoz.
&lt;/gallery&gt;
* [[krakilin]] [[Sant-Maloù]], kouignoù skaotet
* bara briochet : ar [[gochtial]] eus [[Sant-Armael]] ; ar [[fouas Naoned|fouas]] eus [[an Hae-Foazer]] ; kouignoù an Ened, debret e Kerne Izel da vare [[Meurlarjez]].
* [[bignez]], da skouer re [[Treger|Dreger]],
* [[gwispid]] a-leizh : ar [[krampouezh dantelez|c'hrampouezh dentelez]] lañset gant [[Katell Gornig]] e [[Kemper]] adalek 1886, ar [[Petit-Beurre]] krouet gant [[Louis Lefèvre-Utile]] e [[Naoned]] e 1886, ar [[galetez (gwispid)|galetez]] krouet e [[Pont-Aven]] e 1890 (ha war o lec'h galetez Sant-Mikael eus [[Bro-Raez]] krouet e 1905, galetez ar Vro Vigoudenn, galetez [[Fouenant]], gwispiderezh Filet Bleu e [[Sant-Evarzeg]], gwispiderezh [[Lokournan]]...), ar [[paled (gwispidenn)|paledoù]] amann rik krouet e Pont-Aven e 1920 (brudet eo ar merkoù [[Traou Mad]] ha Roudor), ar [[Biscuiterie Nantaise|BN]] krouet e Naoned e 1932...
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Petit Beurre LU.JPG|Ur [[Petit-Beurre]] [[LU (gwispiderezh)|LU]].
ChocoBN.jpeg|Choco [[Biscuiterie nantaise|BN]].
Galette bretonne 01.jpg|[[galetez (gwispid)|Galetez]] amann rik.
Palet breton 01.jpg|[[Paled (gwispidenn)|Paledoù]].
&lt;/gallery&gt;
* [[mel]], [[kaotigell]] ha [[koñfitur]],
* madigoù, sunigoù ha chokoladennoù : [[karamel gant amann sall]]&lt;ref&gt;Brud a gemeras a drugarez d'ar pastezer Henri Le Roux eus Kiberen.&lt;/ref&gt; e stumm madigoù, sunigoù (&quot;Niniche&quot; [[Kiberen]] hag [[Ar Baol]]) pe dienn (salidou), [[lima Naoned]], [[toaz-frouezh]], [[Françoise de Foix#Boued|Françoise de Foix]], [[rigolette]]...
* [[skornenn]]où.
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
Caramels au beurre salé - La Mère Poulard.jpg|Ur voestad karamelennoù gant amann sall.
Magasin de niniches de Quiberon à Belle-Île-en-Mer.jpg|Ur stal &quot;niniches&quot; er [[Ar Gerveur|Gerveur]].
Crème de Salidou (caramel au beurre salé).jpg|Podad salidou.
Berlingot-bonbon.jpg|Limaioù.
&lt;/gallery&gt;

Produioù chokolad a vez graet gant stalioù hag embregerezhioù zo. [[Grain de Sail]], e [[Montroulez]], a zegas e chokolad gant daou lestr-karg-dre-lien evit izelaat e louc'h karbon. Emañ o sevel un trede lestr hag a vo douger-endalc'herioù dre lien brasañ ar bed&lt;ref&gt;{{Liamm web |langue=fr |titl=''Grain de Sail : le plus gros voilier porte-conteneur au monde annoncé pour 2027'' |url=https://www.lineaires.com/les-produits/grain-de-sail-le-plus-gros-voilier-porte-conteneur-au-monde-annonce-pour-2027 |aozer=Thibaut Le Moal |lec'hienn=Linéaires |deiziad=24-10-2024 |lennet d'an=04-08-2025}}&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{Liamm web |langue=fr |titl=''Grain de Sail III : plus grand, plus innovant''|url=https://www.meretmarine.com/fr/construction-navale/grain-de-sail-iii-plus-grand-plus-innovant |aozer=Gaël Cogne |lec'hienn=Mer et Marine |deiziad=28-01-2025 |lennetd'an=04-08-2025}}&lt;/ref&gt;.

== Boued-laezh ==
[[Restr:Curé nantais.JPG|thumb|[[Curé nantais]], keuz brudetañ Breizh.]]
Laezh-ribod a zo un evaj a veze graet war ar maez pa veze fardet [[amann]] gwechall. Debret e veze [[patatez]] gantañ, pe [[krampouezh]] [[gwinizh-du]]. Graet e veze ivez laezh-tev, pe gwell, ur seurt yaourt.

Hiziv e vez produet laezh ha [[laezhaj]]où en un doare artizanel pe industriel : [[amann]] (sall atav), [[yaourt]]où, [[dienn]] (pe koaven), laezh-ribod, [[keuz (boued)|keuzioù]] evel [[Curé nantais]], keuzioù ar stroll Olga (Merzer ha Petit Breton paouezet e 2024, ar c'heuz gavr [[Petit Billy]]), keuzioù ar merk Paysan Breton (keuz baset da ledañ Madame Loïk, [[camembert]] Kergall, [[emmental]], [[brie (keuz)|brie]] Label Ruz), [[toma]] (hini [[Rewiz]], [[Karaez]], [[Gevrezeg]]...), crémet nantais, Menez Hom, rocher nantais, machecoulais, gourmelin, Gweltaz-Lambrizig, chandamour eus [[Ankiniz]], Ti Pavez, Trappe de Timadeuc... Ur c'heuz a oa fardet gant menec'h [[Abati ar Joa]] e [[Kempenieg]] met ne reont ket ken.

== An diedoù ==
=== Diedoù hep alkool ===
[[Restr:Breizh Cola in Japan ! Du Breizh Cola au Japon.jpg|thumb|[[Breizh Cola]] gwerzhet e [[Yokohama]] e Japan]]
* [[dour]] : [[dour melar]] ([[Plancoët]]), [[dour andon]] (Sainte-Alix e [[Plangoed]], Menez Are, ar merk Cristalline (15 andon he deus, en o zouez andon Isabelle e [[Sant-Wazeg]], andon Eleonore hag andon Sainte-Aude e [[Gwenred]]),
* [[chug-frouezh|chugoù-frouezh]] a bep seurt, 
* [[siros]]où evel an [[Nantillais]],
* [[limonadez]], 
* diedoù &quot;kola&quot; : [[Breizh Cola]], [[Brasserie de Bretagne|Britt Cola]] ha Beuk Cola,
* glec'hiadennoù,
* [[kafe]] a vez krazet e Breizh ivez.

=== Diedoù alkoolek ===
[[Restr:Muscadet Cru Communal.jpg|thumb|upright=1.15|Muskadig seim kentañ.]]
[[Restr:CidreBret.jpg|thumb|upright=1.15|Ur volennad sistr.]]
[[Chistr Breizh|Chistr]]-aval a oa an evaj boas e tost Breizh a-bezh en XIX{{vet}} hag en XX{{vet}} kantved, koulz er maezioù hag er c'hêrioù. Sistr Bro-Gerne AOK ha sistr Traoñ ar Renk eo ar re vrudetañ.

Ar gwini a vez gounezet e Breizh abaoe ar V{{vet}} kantved da nebeutañ &lt;small&gt;(''sellout ouzh ar pennad [[Gwiniegi Breizh]] evit gouzout muioc'h'')&lt;/small&gt;. Produet e vez hiziv [[gwin]] [[gwin gwenn|gwenn]], [[gwin ruz|ruz]], [[gwin roz|roz]] pe [[gwin bouilh|bouilh]]. Gwinoù [[Gwiniegoù traoñienn al Liger#Gwiniegoù Bro-Naoned|Bro-Naoned]] eo ar re vrudetañ, hag ar re nemeto aotreet da vezañ kenwerzhelet. En o zouez eo ar [[Muskadig]] an hini brudetañ, hag ivez ar [[gros-plant a vro-Naoned]], gwinoù gwenn sec'h anezho. Gwinoù eus [[gouennad]]où all zo ivez e Bro-Naoned : [[Cabernet]], Gamay, Merlot, Pinot Noir, [[Grolleau]], [[Sauvignon]], [[Berligou]] (ur ouennad eus amzer [[Duged Breizh]])... Nevez zo eo bet plantet gwini e lec'hioù all evel Traoñ ar Renk, [[Kemper]] ha [[Mor Bihan Gwened]].

An diedoù alkoolek all :
* [[sistr per]], da skouer chistr pêr [[Klegereg]] graet gant per Boreign&lt;ref&gt;[https://actu.fr/bretagne/cleguerec_56041/bretagne-cette-commune-est-la-capitable-du-chistr-per-cidre-de-poire_62951479.html Bretagne : cette commune est la capitable du chistr per (cidre de poire)] gant Pontivy Journal, 25 a viz Gouere 2025, gwelet d'an 8 a viz eurzh 2026.&lt;/ref&gt; 
* [[bier]], breserezhioù zo e Breizh abaoe ar XVII{{vet}} kantved&lt;ref&gt; ''Deux siècles de Bières en Bretagne'' gant Philippe Bonnet, Vincent Courtin ha Yoran Delacour, embannet gant [[Yoran Embanner]], 2007, p. 17, gwelet d'ar 16/01/2025.&lt;/ref&gt;,
* [[lambig]] pe gwin-ardant ([[Fine de Bretagne|Lambig fin Breizh]] da skouer, un [[Anvadur Orin Kontrollet|AOK]] zo gantañ),
* [[avaleg]], a zo lambig ha chistr mesket (un AOK zo gantañ),
* [[chouchenn]] pe chufere, ur seurt [[mez]],
* [[wiski]]où : Warenghem ha Distillerie des Menhirs a zo ar strilherezhioù brudetañ.

Label europat :&lt;br&gt;
[[Restr:European Union protected geographical indication (PGI) logo.svg|25px]]  [[Lec'h orin gwarezet]] (LOG) gant : Sistr Breizh (2000), Wiski Breizh (2015).

''Sellet ouzh ar pennadoù [[Chistr Breizh]], [[Bier Breizh]] ha [[Wiski Breizh]].''

=== Kokteloù ===
Ar [[godinette]], ijinet evit gouel &quot;La Gallésie en fête&quot; e [[Mousterfil]] gant [[Simone Morand]] e 1977, a vez graet gant sivi Plougastell, sukr, lambig, muskadig ha likor kastrilhez-du. Evel ar punch hag ar sangria eo ur [[koktel|c'hoktel]] &quot;stroll&quot;, graet pa vez kalz kouvidi pe evit ur gouel pe ur festival.

Kokteloù &quot;hinienel&quot; a zo ivez :
* [[kir]] Breizh, gant likor kastrilhez-du ha chistr
* kir Gwaled, gant likor kastrilhez-du ha Muskadig
* ar c'hir keltiek : likor kastrilhez-du, muskadig ha chouchenn

An [[Nantillais]] a zo ur merk sirosoù eus Naoned implijet evit fardañ kalz kokteloù hep alkool pe gant alkool. Dasprenet eo bet an embregerezh e 2025 gant ar winieg Drouard eus [[Kastell-Tepaod]], ur produer muskadig ha gwinoù all. 

== Al listri hag ar c'hinkladurezh taol ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; &gt;
108 Musée du Léon.jpg|Ur gastelodennig, tasoù hag ur plad eus [[Lanniliz]], XVIII{{vet}} ha XIX{{vet}} kantved, &lt;small&gt;mirdi Bro-Leon e Lesneven.&lt;/small&gt;
HR Quimper faience - Vizcaya Museum and Gardens - Miami, Florida - DSC08432.jpg|Asied, paotr e wiskamant hengounel e [[feilhañserezh Kemper]], &lt;small&gt;mirdi Vizcaya, [[Miami]], [[Florida]]&lt;/small&gt;.
HR Quimper faience - Vizcaya Museum and Gardens - Miami, Florida - DSC08431.jpg|Asied, plac'h he gwiskamant hengounel e feilhañserezh Kemper, &lt;small&gt;mirdi Vizcaya, Miami, Florida.&lt;/small&gt;
Odetta1.JPG|alt=Pichet en grès, manufacture HB, marque « Odetta » (vers 1930), localisation inconnue.|Picher e krag, merk « Odetta » (e-tro 1930), &lt;small&gt;michererezh [[Henriot Quimper|Henriot Kemper]]&lt;/small&gt;.
Henriot E Laget.jpg|Soubenneg Henriot, deroù an XX{{vet}} kantved, &lt;small&gt;michererezh Henriot Kemper&lt;/small&gt;.
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery caption=&quot;Asiedoù, mirdi [[Feilhañserezh Kemper]] :&quot; mode=&quot;packed&quot;&gt;
Quimper 58 Faïence Assiette à décor broderie vers 1920.JPG|Kinkladur doare broderezh, e-tro 1920.
Quimper 61 Faïence Assiette à décor scène bretonne Villot.JPG|Arvest breizhat.
Quimper07.jpg|Kinkladur gant laboused (e-tro 1920).
Quimper 69 Faïence Assiette décor aux serpents inspirée d'un dessin de Yan Dargent maufacture HB.JPG|Kinkladur gant naered, diwar un dresadenn gant [[Yan' Dargent]].
&lt;/gallery&gt;
E familh ar prierezh eo ar [[poderezh]] hag ar [[feilhañserezh]] a gaver ar muiañ e Breizh. Sevel a ra ar poderezh artizanel d'ar Grennamzer. Diorren a ra un industriezh al listri e feilhañs adalek an XIX{{vet}} kantved a-drugarez da deknikoù gwellaet ha d'an touristerezh. E stalioù-labour an embregerezhioù eo ijinet ur &quot;stil breton&quot; gant arzourien vrudet pe dianav evit kinklañ an asiedoù, ar bolennoù, ar picheroù hag all.

=== Ar poderezh artizanel ===
Er su da Vreizh eo bet oberiant ar poderezh e Bro-Redon e-pad-pell. Gouzout a oarer e oa graet podoù er barrez anvet Ar Boderezh (bremañ e [[Sant-Yann-ar-Wern]]) abaoe an XI{{vet}} kantved, ha priajoù abaoe ar XV{{vet}} kantved. Ar podoù hag ar priajoù graet eno, asambles gant ar re produet e [[Malañseg]] (Bro-Gwened) hag [[Erbigneg]] (Bro-Naoned), o daou e Bro-Redon ivez, o deus pourvezet Kreizteiz Breizh a-bezh betek kreiz an XX{{vet}} kantved. Traezhoù a bep seurt a voe produet : evit tommañ ar [[soubenn]]où, lakaat al laezh, poazhañ ar [[keusteurenn|c'heusteurennoù]], grilhañ ar c'histin...&lt;ref&gt;{{fr}}[https://www.potiane.fr/PBCPPlayer.asp?ID=2234916 Les potières de Saint Jean] war lec'hienn www.potiane.fr, gwelet d'an 8 a viz C'hwevrer 2026.&lt;/ref&gt; Kinklet eo bet lod anezho gant arzourien evel [[Mathurin Méheut]] (1941) hag [[Yvonne Jean-Haffen]]. En eil lodenn eus an XX{{vet}} kantved e voe kendalc'het d'ober priajoù dindan an anv &quot;Saint-Jean-de-Bretagne&quot; gant ur feilhañserezh krouet e-pad an Eil Brezel-bed, betek ar bloavezhioù 1980&lt;ref name=&quot;Danilo&quot;&gt;Denis Danilo ha Stéphane Batigne, ''Poterie traditionnelle de Bretagne Sud'', Stéphane Batigne Éditeur, 2022&lt;/ref&gt;. Hiziv ez eus ur greizenn arz hag istor ar prierezh e Sant-Yann-ar-Wern anvet &quot;Le Patiau&quot;, enni ur stal-labour feilhañs, ur mirdi hag ul lec'h diskouez.

En norzh da Vreizh e voe produet podoù ha listri ivez e kêriadenn [[Ar Boderezh]] (bremañ e [[Lambal]]), hag e Bro-Leon ([[Lanniliz]] ha [[Plouvien]]) en XIX{{vet}} kantved ha betek deroù an XX{{vet}} kantved.
=== Ar feilhañserezh ===
[[Restr:064 Assiettes décor breton.jpg|thumb|160px|Asiedoù e feilhañs gant &quot;kinkladur breizhek&quot;.]]
[[Restr:Bols bretons féminins, Île aux Moines, Morbihan, France.jpg|thumb|kleiz|160px|Bolennoù breizhek gant anvioù-bihan a bep seurt, Feilhañserezh Pornizh.]]
Feilhañserezh a voe e [[Naoned]] kerkent ha 1647, hag e [[Roazhon]] etre 1748 ha 1844. Met al listri e [[feilhañs Kemper]] eo ar re a zo deuet da vezañ ar re vrudetañ. Abaoe ar XVII{{vet}} kantved e vez produet feilhañs e kêr-benn [[Bro-Gerne]], da skouer [[HB Kemper]] diazezet e 1690, pe Dumaine savet e 1791 ha deuet da vezañ Henriot e 1891, an div vichererezh vrudetañ. Menegomp ivez feilhañserezh &quot;Saint-Jean-de-Bretagne&quot; etre ar bloavezhioù 1940 hag ar bloavezhioù 1980 e Sant-Yann-ar-Wern, ha feilhañserezh [[Pornizh]] krouet e 1947 gant ur produadur industrieloc'h. Gant feilhañserezh Kemper eo e voe skignet ar stil klinkus breizhek avat, gant tresoù bleunioù, arvestoù maezioù, tudennoù e gwiskamant hengounel (paotr, plac'h, kouplad). Ganti e voe graet traezoù e krag ivez etre 1917 ha 1970, er stil [[Arz Nevez]], dindan ar merk &quot;Odetta&quot; (diwar anv ar stêr [[Oded]]).

Meur a arzourien vrudet pe dianav o deus lezet roud o dorn er c'hinkladurezh taol hag an arrebeuri kegin e Breizh adalek an XIX{{vet}}kantved. An arzour [[Feilhañs Kemper#Alfred Beau|Alfred Beau]] en an hini a roas ul lañs nevez d'ar feilhañserezh e Kemper e dibenn an XIX{{vet}} kantved, gant ar feilhañserezh Porquier-Beau, o kinklañ asiedoù, pladoù hag all. Kevezerezh a oa bet etre Henriot hag HB e Kemper betek o c'hendeuzadur e 1968, hag an dra-se oa gwir war an dachenn arzel dreist-holl. [[Mathurin Méheut]] a oa e penn an arzourien a laboure evit Henriot, pa oa roll [[René Quillivic (kizeller)|René Quillivic]] ha [[Louis Garin]] e HB. E Diskouezadeg etrebroadel an Arzoù-kinklañ hag oberiañ modern e Pariz e 1925, e oa kinklet ha kempennet pavilhon Breizh gant arzourien eus luskad ar [[Seiz Breur]]. E-barzh e oa arrebeuri (taolioù, ur ganastell vras, kadorioù...), armoù-kegin graet e [[feilhañserezh Kemper]], delwennigoù ha picheroù kizellet gant René Quillivic. Priourien vrudet all o deus fardet traezoù dibar a-hed an XX{{vet}} kantved &lt;small&gt;''(sellit ouzh ar rummad [[:rummad:Priourien Breizh|Priourien Breizh]]).''&lt;/small&gt;

Ar [[bolenn vreizhek|volenn vreizhek]], graet e pri-poazh, gant an anv-bihan skrivet e lizherennoù red hag he zudenn e gwiskamant hengounel, a gaver e ti kalz Bretoned kenkoulz ha touristed. Ijinet en XIX{{vet}} kantved ha savelet he stumm en XX{{vet}} kantved, deuet eo da vezañ un elfenn eus sevenadur poblek Breizh da vat. Produet e vez e Kemper ha Pornizh dreist-holl.

== Labourioù ha gouelioù ==
=== Gwechall war ar maez ===
[[Restr:Gouel an Eost 2015 - Rata.JPG|thumb|Aozañ ar &quot;rata&quot;, pred hengounel ar vederien, e-pad [[Gouel an Eost]] e [[Plougouloum]] (Bro-Leon).]]
Gwechall e Breizh-Izel e veze debret ar &quot;wastell&quot; pe ar &quot;peurzorn&quot; e dibenn an dornadeg, e-pad al labourioù er parkeier. E [[Bro-Naoned]] e veze debret ar [[bardatte]], ur meuz kaol farset, e dibenn an eostoù. E [[Bro-Dreger]] e veze debret ar [[chotenn ha joskenn|joskenn]] gant patatez krign da adlein ha da adverenn gant ar gouerien. Kavet e vez c'hoazh da brenañ e ti ar gigerien ha war ar marc'hadoù.

Pa veze lazhet ur pemoc'h ur wech ar bloaz e veze [[Fest an hoc'h]], d'ar goañv alies. Pedet e veze kerent hag amezeien da zebriñ silzig ha gwadegennoù.

Ar predoù eured a oa un dro da bediñ ur bern tud evit debriñ ur pred fonnus e stumm banvezioù a bade deizioù.

=== Gouelioù kristen ha digristen ===
Gouelioù hengounel pe nevesoc'h e Breizh a zo an dro da zebriñ meuzioù dibar. Ur pred a-feson a vez debret e-pad sakramantoù zo : [[pask kentañ]], [[pask bras]], [[eured]]. Ur wastell vras a vez servijet da zibenn-pred, ha sac'higoù [[drajez]] a vez roet d'ar gouvidi alies. Goude an [[obidoù]] a c'hall bezañ aozet un daoliad voued evit an dud.

==== Nedeleg hag ar bloaz nevez ====
[[Restr:Bûche de Noël facile (2014-12-23).jpg|thumb|Ur c'hef ruilhet gant chokolad ha flamboez, ur skouer eus [[kef Nedeleg|ar c'hef]] servijet da geñver koan [[Nedeleg]].]]
Da ouel [[Nedeleg]] ha d'ar [[Sant-Jilvestr]] e vez debret ur pred fonnus ha lipous anvet [[fiskoan]], gant listri kaer war un daol kinklet brav. Debret e vez kig-yar Indez gant kistin ent-hengounel. Da zigeriñ ar pred e vez debret [[istr]], [[eog]] mogedet pe [[avu druz]]. Da glozañ anezhañ e vez debret ur wastell anvet [[kef Nedeleg]]. Evet e vez gwinoù mat hag a glot gant ar boued. Un digarez eo ivez evit debriñ chokoladennoù, frouezh arallvro, frouezh koñfizet ha traoù lipous all, hag evañ ur banne digor-kalon har ur banne kloz-pred ma ne gemerer ket ar c'harr goude.

==== Gouel ar Rouaned ====
Lidet e vez [[gouel ar Rouaned]] d’an eil Sul war-lerc’h Nedeleg, ha debret e vez [[gwastell ar rouaned]], ur wastell gant ur favenn e-barzh. Dont a ra an hini a ya ar favenn gantañ pe ganti da vezañ ar roue pe ar rouanez, ha lakaat a ra ar gurunenn war e benn / he fenn.

==== Yuniñ ha lidañ Meurlarjez ====
Ober vijil eo heuliañ ar reolenn yuniñ a-raok ur gouel bras. Debret e veze ar [[soubenn vijil]] gwechall. Aliet e oa ivez gant an iliz dioueriñ debriñ kig d'ar Gwener hag e-pad ar [[Koraiz|C'horaiz]], met n'eo ket ur reolenn eus an Iliz er stêr strizh ken.
  
An deiz a-raok ma krogfe ar C'horaiz eo Meurzh an Ened, ha lidet e vez [[meurlarjez]], un digarez evit riboulat ha debriñ [[krampouezh]] ha [[bignez]]. [[chotenn ha joskenn|Chotenn]], un hanter eus penn ur pemoc'h holenet, bervet ha rostet, a veze debret an dro-mañ er [[Bro-Vigoudenn|Vro Vigoudenn]]. Kouignoù an Enez, etre bara ha brioch, a veze debret ivez.

==== Pask ====
Da Sul [[Pask|Fask]] e vez servijet morzhed-oan, un hengoun kristen. Debret e vez [[chokolad]] e stumm ur c'hloc'h bras alies evit aroueziañ kleier Roma, pe ur yar, a-wechoù leun a [[vi Pask|vioù Pask]] bihan e chokolad. Gwerzhet e vez gant ar chokoladourien hag ar stalioù boued lapined e chokolad ivez bremañ, dre levezon ar broioù angl-ha-saoz, broioù protestant anezho. An hengoun eo ivez da guzhat vioù-Pask ha delwennigoù chokolad e stumm kleier, kregin, pesked hag all, ha da lakaat ar vugale da furchal anezho el liorzh pe er park. Deuet dreist e vez ar c'hoari-se gant ar vugale.

==== Halloween ====
[[Halloween]] a zo ur gouel a-orin pagan a vez lidet e Breizh abaoe ar bloavezhioù 1990 an deiz a-raok [[Gouel an Hollsent]], ha degaset en deus &quot;hengounioù&quot; boued nevez. Dre eo ar sitrouilhez arouez ar gouel-se eo bet tapet ar pleg gant tud zo da zebriñ [[potiron]] ha [[potimaron]], legumaj heñvel outo, e stumm soubenn, yod ha dienn. Madigoù a vez dastumet gant ar vugale a di da di, ur gustum degaset eus ar Stadoù-Unanet a vez heuliet mat gant ar Vretoned vihan hiziv.

== En estrenvro ==
[[Restr:Hervé's Crêperie Traditionelle - geo.hlipp.de - 2070.jpg|thumb|Un ti-krampouezh breton en Alamagn.]]
Anavezet eo keginerezh Breizh en estrenvro dre an [[ti-krampouezh|tier-krampouezh]] da gentañ, a zo niverus awalac'h, lec'h ma 'z eus tu debriñ krampouezh sall giz Breizh hag evañ ur volennad [[chistr Breizh|chistr]] pe [[laezh-ribod]], hag ur grampouezhenn sukret, gant [[karamel gant amann sall]] da skouer. Kinklet e vez alies an tier-krampouezh gant traezoù ha fotoioù a denn da Vreizh, ha lakaet sonerezh breizhat, evit kaout un aergelc'h a-feson, un tamm e-giz en ur [[pizzeria]] evit Italia.

Brudet eo Breizh evit he boued-mor ivez, he istr da skouer.

Berzh en deus graet ar [[kouign-amann|gouign-amann]] en estrenvro, e Bro-C'hall, er Stadoù-Unanet hag e Japan dreist-holl.&lt;ref&gt;{{Liamm web|url=https://www.ouest-france.fr/actu/actuDet_-Gastronomie.-Le-kouign-amann-a-la-conquete-de-l-Amerique_39382-2026955_actu.Htm|titl=À la conquête de l'Amérique|aozer=Jean-Laurent BrasRusso|deiziad=29 a viz Kerzu 2011|lec'hienn=ouest-france.fr}}&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{Liamm web|aozer1=Jean-Marie Pottier |url=http://www.slate.fr/story/103817/kouign-amann-etats-unis |titl=Le kouign-amann, «la pâtisserie française plus que centenaire dont personne n’a entendu parler» |deiz=2 |miz=Gouere |bloaz=2015 |lec'hienn=Slate|lennet d'an=13 a viz Gwengolo 2016}}.&lt;/ref&gt;. Embann a reas an ''[[New York Times]]'' ur pennad-skrid diwar e benn e [[2011]], kinniget e oa ar gouign-amann evel &quot;pastezerezh druzañ Europa a-bezh&quot;&lt;ref&gt;Brendan Speiegel, [https://archive.nytimes.com/query.nytimes.com/gst/fullpage-9902E3DF1330F937A35751C1A9679D8B63.html « A Pastry From Brittany, Making Waves Stateside »], e ''The New York Times'', d'ar 4 a viz Kerzu 2011, lennet war archive.nytimes.com d'ar 27 a viz Eost 2018&lt;/ref&gt;. E 2018 e voe lakaet e-barzh roll an 40 rekipe gwellañ a zo bet biskoazh gant ar gelaouenn ''Food &amp; Wine''&lt;ref&gt;Thierry Peigné, [https://france3-regions.francetvinfo.fr/bretagne/finistere/etats-unis-kouign-amann-cite-parmi-40-meilleures-recettes-tous-temps-1531406.html « États-Unis : le kouign amann cité parmi les 40 meilleures recettes de tous les temps »], e ''France 3 Bretagne'', d'an 27 a viz Eost 2018, lennet war france3-regions.francetvinfo.fr d'ar 27 a viz Eost 2018.&lt;/ref&gt;.

Estreget an tier-krampouezh a ginnig keginerezh Breizh en estrenvro. Da skouer eo bet digoret &quot;Petit Crenn&quot; e [[San Francisco (Kalifornia)|San Francisco]] (Kalifornia) gant ar vestrez-geginerez [[Dominique Crenn]]. Un &quot;davarn cheuc'h&quot; eo kentoc'h, ha kinnig a ra boued Breizh graet gant pesked, legumaj, ed du hag all.

== Tud ==
===Keginerien, ostizien ha barnourien war ar c'heginañ vrudet===
* {{XIXvet kantved}} : Julia Guillou, [[Ti-pañsion Gloaneg|Marie-Jeanne Le Glouannec]] hag [[Añjela goant|Angélique Satre]] (ostizezed brudet eus [[Skol Pont-Aven|Pont-Aven]]), [[Charles Monselet]] (kazetenner, barnour war ar c'heginañ), [[Katell Gornig]] (lañset ganti ar c'hrampouezh dantelez)
* {{XXvet kantved}}, hanterenn gentañ : sellet e vez ouzh [[Édouard Nignon]] (1865-1934) evel keginer meurañ al lodenn gentañ eus an XX{{vet}} kantved&lt;ref&gt;[https://restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com/2017/01/30/edouard-nignon/ ''Buhez Edourard Nignon''] gant Yannig Oliviéro war restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com, 30 a viz Genver 2017, gwelet d'ar 5 a viz Ebrel 2026.&lt;/ref&gt;. Keginerien vrudet all : [[Clémence Lefeuvre]] (pretiourez), [[Françoise de Foix|Constant Lerochais]] (pastezer), [[Mélanie Rouat]] (pretiourez)
* {{XXvet kantved}}, eil hanterenn : [[Jean-Paul Abadie]], [[Jean-Yves Bordier]] (artizan amanenner), [[Adolphe Bosser]], [[Jean-Pierre Crouzil]], [[Patrick Jeffroy]], [[Henri Le Roux]] (mestr chokoladour), [[Simone Morand]] (dastumerez), [[Olivier Roellinger]] (keginer arbennik war ar spisoù)
*{{XXIvet kantved}} : [[Laurent Bacquer]], [[Nathalie Beauvais]], [[Olivier Bellin]], [[Patrick Bertron]], [[Yves Camdeborde]], [[Nicolas Conraux]], [[Dominique Crenn]], [[Virginie Giboire]], [[Mathieu Guibert]], [[Sylvain Guillemot]], [[Jean Imbert]], [[Patrick Jeffroy]], [[Ronan Kervarrec]], [[Christophe Le Fur]], [[Christian Le Squer]], [[Philippe Léveillé]], [[Yvon Morvan]], [[Bruno Oger]], [[Alain Passard]], [[Hugo Roellinger]], [[Olivier Samson]], [[Laurent Saudeau]]
&lt;!-- XXX Batifoulier ? [[Alain Senderens]] : Piv int ? --&gt;
&lt;Gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Les Hommes N 32 Charles Monselet.jpg|[[Charles Monselet]] e hevlezour gant André Gill, e nv 32 ''Les Hommes d’aujourd’hui''.
Clémence Lefeuvre photo.jpg|[[Clémence Lefeuvre]], &quot;pabez an [[amann gwenn]]&quot; evel ma skrivas ar barnour war ar c'heginañ [[Curnonsky]] e-barzh ''Paris-Soir'' d'ar 6 a viz Here 1929.
Édouard Nignon (1865-1934).jpg|[[Édouard Nignon]] gant Jean Patricot, unan eus keginerien veurañ istor ar c'heginerezh.
Olivier Roellinger - régionales 2021.jpg|[[Olivier Roellinger]], teir steredenn gant ar sturlevr Michelin.
Alain Passard de l'Arpège.jpg|[[Alain Passard]], teir steredenn gant ar sturlevr Michelin.
&lt;/gallery&gt;

=== Mestroù-keginer steredennet ===
294 c'heginer e Breizh a oa bet roet dezho ur steredenn da nebeutañ etre 1931 ha 2016 gant ar [[sturlevr Michelin]], ar sturlevr keginerezh brudetañ er bed&lt;ref&gt;[https://restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com ''GUIDE MICHELIN. LES RESTAURANTS BRETONS ÉTOILÉS DEPUIS 1931''] war restaurantsbretonsetoilesmichelin.wordpress.com, gwelet d'ar 5 a viz Ebrel 2026.&lt;/ref&gt;. Hiziv an deiz ez eus un hanter-kant keginer breizhat bennak a zo ur steredenn da nebeutañ ganto. Pemp preti zo teir steredenn ganto [[Restr:Etoile Michelin-3.svg|44 px]]  : ''L'Arpège'' e Pariz ([[Alain Passard]]), ''Le V'' e Pariz ([[Christian Le Squer]]), ''La Côte d'Or'' preti [[Bernard Loiseau]] e [[Saulieu]] e [[Bourgogn]] ([[Patrick Bertron]]), ''L'Atelier Crenn'' e [[San Francisco (Kalifornia)|San Francisco]] e [[Kalifornia]] ([[Dominique Crenn]]), ''Le Coquillage'' e [[Sant-Meleg]] ([[Hugo Roellinger]])&lt;ref&gt;[https://www.elle.fr/Elle-a-Table/Les-dossiers-de-la-redaction/Dossier-de-la-redac/Cuisiner-les-algues-avec-Hugo-Roellinger Hugo Roellinger remporte une troisième étoile pour son restaurant Coquillage] gant Elle, 1{{añ}} a viz Ebrel 2025, gwelet d'an 10 a viz Meurzh 2026.&lt;/ref&gt;. Pemp preti zo div steredenn ganto [[Restr:Etoile Michelin-2.svg|30 px]] : ''Anne de Bretagne'' e [[Plaen-Raez]] ([[Mathieu Guibert]]), ''Auberge des Glazicks'' e [[Ploudiern]] ([[Olivier Bellin]]), ''La Villa Archange'' e [[Lo Canet]] e [[Provañs]] ([[Bruno Oger]]), ''Le Saison'' e [[Sant-Gregor]] ([[Ronan Kervarrec]]) ha ''Miramonti l'altro'' e [[Concesio]] en [[Italia]] ([[Philippe Léveillé]]).

=== Roll ar greanterien ===
Produioù zo, krouet gant an industriourien vreizhat pell zo a-wechoù, pe nevesoc'h, zo deuet da vezañ arouezel : ar petit-beurre gant [[Lefèvre-Utile]], ar choco BN gant ar [[Biscuiterie Nantaise]], ar pastez Henaff, Breizh Cola gant [[Breserezh Lancelot]] (perc'hennet gant Agrial abaoe 2021)... 
[[Restr:AstronautsEatingBurgers.jpg|thumb|right|Pred e-bourzh an SEE.]]
An industriezh c'hounezvouedel a c'hoari ur roll bras en ekonomiezh ar vro abaoe dibenn an XIX{{vet}} kantved. Ar pezh a zo bet degaset gant an industriourien n'eo ket dizudi, un hentenn evit mirout ar boued e boestoù gant [[Nicolas Appert]] da skouer. En XX{{vet}} kantved e tiorras ar bouedvirerezh (ar sardin dre eoul gant [[Chancerelle]] e Douarnenez da skouer), ha kalz labouadegoù legumaj, pesked, kig-moc'h ha pastezerezh a zo bet pe zo c'hoazh er vro. Boued-laezh nevez ha boued damheñvel a zo bet ijinet ivez : yaourtoù (Malo, Ker Ronan, Sojasun...), keuzioù nevez (Petit Billy, Madame Loïck...), amann (Paysan Breton, amann gant bezin gant Bordier...). Ar [[stroll Le Duff]], e Roazhon e sez sokial, a werzh [[boued paket buan]] war ar pemp kevandir ; brudet eo e isembregerezh [[Brioche dorée]] da skouer. Testeniekaet eo an embregerezh [[Stroll Jean Hénaff|Jean Hénaff]], eus [[Pouldreuzig]], evit pourveziñ ar [[savlec'h egor etrebroadel]] (SEE).

== Boued Breizh er sevenadur hag en arzoù ==
[[Restr:Musée de Nantes - Mosaïque LU 1.JPG|thumb|120px|Panell e pri-poazh ar [[LU (gwispiderezh)|wispiderezh LU]] evit diskouezadeg hollvedel 1900.]]
Kavout a reer boued Breizh er c'hanaouennoù ([[Son ar chistr]], Soubenn al laezh&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160306230552/http://per.kentel.pagesperso-orange.fr/soubenn_al_laezh1.htm Pozioù Soubenn al laezh]&lt;/ref&gt;...), el liverezh (''Le Jambon'', un divuhezenn livet gant [[Paul Gauguin|Gauguin]] er Pouldu, ''Pommes, nappe jaune'' gant [[Paul Sérusier|Sérusier]]...). E [[Pont-Aven]] e teuas kalz livourien eus broioù liesseurt en XIX{{vet}} hag XX{{vet}} kantved, anavezet dindan an anv [[Skol Pont-Aven]], abalamour d'ar gweledvaoù kaer, hag ar gouerien &quot;arallvro&quot; ivez. Evit desachañ anezho e veze servijet boued a galite gant prizioù izel gant ostizezed ar c'horn-bro. Brudet e oa ostaleri Julia Guillou, hini Angélique Marie Satre lesanvet « la belle Angèle », hag hini [[Ti-pañsion Gloaneg|Marie-Jeanne Gloanec]] lesanvet « la mère Gloanec ». ''[[Añjela goant]]'' zo un daolenn vrudet livet gant Paul Gauguin e 1889.

Tresourien evel [[Alfons Mucha]] zo bet galvet gant industriourien, eus Naoned dreist-holl ([[Biscuiterie nantaise|BN]], [[LU (gwispiderezh)|LU]]...), evit ijinañ bruderezhioù brav, o tresañ oberennoù arzel dudius. An tour LU, eus labouradeg kozh ar wispiderezh, a zo un elfenn vrudet eus glad savouriezh Naoned, deuet da vezañ ur greizenn sevenadur a vremañ hiziv.

Arzourien a-vremañ a vez galvet evit skeudennaouiñ produioù zo c'hoazh, evel Carmelo de la Pinta, ul livour eus [[Pont-Aven]], evit biorc'h [[breserezh Lancelot|Lancelot]], pe an tresour bannoù-treset [[Jean-Claude Fournier]] evit boutailhoù chistr Coat-Albret.

== Mirdioù ha gouelioù ==
[[Restr:Façade entrée du musée (c)Musée de la Fraise et du Patrimoine.jpg|thumb|Mirdi ar sivi hag ar glad Plougastell.]]
Boued :
* Mirdi ar sivi hag ar glad e Plougastell (Bro-Leon)
* Gouel ar C'hrampouezh e miz Gouere e [[Gourin]] (Bro-Gerne)
* Gouel [[ognon Rosko]] bep miz Eost abaoe 2003, ha Ti ar [[Joniged]] hag Ognon [[Rosko]] (Bro-Leon)
* Gouel ar [[fouas Naoned|fouas]] en [[An Hae-Foazer|Hae-Foazer]] e miz Gwengolo hag e [[Chantenay]] d'an 11 a viz Du (Bro-Naoned)
* Gouel an Dolgenn aour e miz Here e [[Redon]] (Bro-Roazhon, Bro-Naoned, Bro-Wened)

Evajoù :
* Mirdi an aval hag ar chistr e La Ville Hervy e [[Pleudehen]] (Bro-Zol)
* Mirdi gwinieg Naoned er [[Ar Palez|Palez]] (Bro-Naoned)
* Mirdi al lambig e [[Kemper]] (Bro-Gerne), digoret e 1995

Listri ha kinkladurezh taol : 
* Mirdi ar Feilhañserezh e [[Kemper]] (Bro-Gerne)
* Le Patiau, kreizenn arz hag istor ar prierezh e [[Sant-Yann-ar-Wern]] (Bro-Redon)

== Diskouezadegoù ==
* ''&quot;Quand les Bretons passent à table, 19e-20e siècle&quot;'', [[Mirdi Breizh]], Roazhon, 1994
* ''&quot;LU 1846-1957, un siècle d’innovation&quot;'', Mirdi Naoned, Kastell Duged Breizh, 2020
* ''&quot;Quand la crêpe devient bretonne&quot;'', [[Abati Landevenneg]], 2020

== Levrioù ha pladennoù ==
[[Restr:Bretagne - Carte gastronomique de la France, Bourguignon Alain.jpg|thumb|Kartenn c'hall boued Breizh (1929, munud).]]
* {{fr}} ''Gastronomie bretonne d'hier et d'aujourd'hui'' gant [[Simone Morand]], Flammarion, 1965&lt;ref&gt;L'Almanach de la Bretagne gant [[Bernard Le Nail]], Larousse, Jacques Marseille, 2003, {{ISBN|2-03-575106-3}}.&lt;/ref&gt;.
* {{fr}} ''La cuisine des pays celtes'' gant [[Riwanon Kervella]] (radskrid [[Alan Stivell]], tresadennoù Jiluk), Emb. Des Dessins et des Mots, dastumad « Terroirs », 16 a viz Here 2002, 140 p. (ISBN 978-2-95144417-1)
* {{fr}} ''Quand les bretons passent à table : Manières de boire et de manger en Bretagne, 19e-20e siècle'', Editions Apogée, kevredigezh Buhez, levr an diskouezadeg, 1994
* {{br}} {{fr}} ''Quand les Bretons passent à table, Kanomp ouzh taol'', pladenn kanoù da evañ ha da zebriñ, ''Tradition vivante de Bretagne 2'', embannet gant [[Dastum]] e 1994
* {{br}} ''Kig-ha-farz, ha bouedoù all a-wechall e Bro-Leon'', levr-CD gant [[Mikael Madeg]], 63 pajenn, CD 16 roudenn, 74 mn, Dastum Bro Leon, 2013, [https://www.dastum.bzh/article/kig-ha-farz-ha-bouedou-all-a-wechall-e-bro-leon/ Gwelet lec'hienn Dastum].

== Pennadoù kar ==
{{Porched|Boued ha Keginerezh}}
* [[Ti-krampouezh]]
* [[Levrioù kegin e brezhoneg]]
* [[Keginerezh]]

== Daveoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched Breizh}}

[[Rummad:Keginerezh Breizh|!]]
[[Rummad:Sevenadur Breizh]]</text>
      <sha1>k7hagqa2s2gjkzyfu7b11dyn5vxex07</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lizherenneg santalek</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3417</id>
    <revision>
      <id>2190565</id>
      <parentid>2123412</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T11:15:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2190565</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1706" sha1="kxtwrfxfrljk9pyktsoiqnuuclgdezr" xml:space="preserve">[[image:Ol chiki cursive.png|thumb|right|Al lizherenneg santalek]]

Daoust ha ma vez skrivet ar [[santaleg]] gant ar skriturioù [[skritur oriyek|oriyek]], [[Skritur bengalek|bengalek]] pe [[devanagari]], he deus ar yezh-mañ ur skritur bet ijinet a-ratozh-kaer eviti, al ''lizherenneg santalek'', a reer outi er yezh-se '''ol chiki''' pe a-wechoù '''ol cemet''''. Implijet e oa bet al [[lizherenneg latinek]] ivez evit skrivañ ar santaleg gant ar visionerion.

Ur [[Yezhoù moundek|yezh voundek]] eo ar santaleg kentoc'h evit ur [[yezhoù indez-europek|yezh indez-europek]] evel an [[hindeg]] pe ar [[bengaleg]] ha neuze ec'h eo diaezet implijout lizherennegoù ar yezhoù-se evit he skrivañ. Kentoc'h evit implijout un [[abugida]] evel an darn vrasañ eus ar yezhoù komzet en [[India]], e oa bet savet ul wir [[lizherenneg]] evit skrivañ ar santaleg. E 1925 e voe ijinet neuze al lizherenneg santalek gant [[Pandit Raghunath Murmu]]. 

30 lizherenneg ez eus en holl ha stumm pep hini a zo sañset diskwel penaos emañ distaget. Skrivet e vez a-gleiz da dehoù.

Daoust d'ar strivoù bet graet evit krouiñ ul lizherenneg evit ar santaleg e van c'hoazh izel-tre an niver a Santaled a oar lenn ha skrivañ (etre 10% ha 30%).

==Gwelet ivez:==
* [[Santaleg]]
* [[Yezhoù moundek]]

==Liammoù diavaez:==
[http://www.omniglot.com/writing/santali.htm ''Omniglot''. Lec'hienn diwar-benn an doareoù-skrivañ]
[http://wesanthals.tripod.com/sitebuildercontent/sitebuilderfiles/disomfonts.zip Lizherenneg stantalek evit mann evit staliañ war hoc'h urzhiataer]]
[https://web.archive.org/web/20180808214416/http://wesanthals.tripod.com/id45.html Ar skritur ''ol chiki'']

[[Rummad:Doareoù-skrivañ|Santalek]]</text>
      <sha1>kxtwrfxfrljk9pyktsoiqnuuclgdezr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hamas</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9499</id>
    <revision>
      <id>2190521</id>
      <parentid>2176765</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T16:11:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2190521</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4063" sha1="doa99jzhnwrtynqxb7bbme9fqhmv6gr" xml:space="preserve">*''Anv kozh ur strollad politikel [[Aljeria|aljerian]], [[Luskad ar Gevredigezh evit ar Peoc'h]], eo &quot;Hamas&quot; ivez''
{{databox}}
&lt;hr&gt;
{{Politikerezh Palestina}}
'''Hamas''' (en [[arabeg]] حماس, ''Ḥamās'' ha [[teskanv]] evit ''Ḥarakat al-muqāwama al-islāmiyya'', حركة المقاومة الإسلامية ''Luskad an Emsav Islamek'') eo anv un aozadur [[Palestina|palestinat]] [[broadelouriezh|broadelour]] hag [[Islamouriezh|islamour]]. Talvezout a ra ar ger ''hamas'' kement ha ''jourdoul, lañs, gred'' e brezhoneg. Palioù ar strollad eo ar stourm armet a-enep da Stad [[Israel]] a vez sellet gantañ evel ouzh ur Stad direizhwir, ha savidigezh ur [[Stad]] islamek e Palestina gant [[Jeruzalem]] da [[kêr-benn|gêr-benn]]. 

Enskrivet eo bet war roll an aozadurioù [[sponterezh]] gant Israel, ar [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]] hag an [[Unaniezh Europa|UE]]. Disklêriet eo bet ganto ne vefe ket anavezet Hamas evel kendivizer en argerzh peoc'h e ken kaz e vije izili anezhañ e gouarnamant da zont dilennadeg kannaded Palestina 2006. 

== Istor ==
Krouet eo bet Hamas gant ar [[cheic'h]] [[Ahmad Yasin]] e [[1987]], e-kerzh an [[Intifada]] kentañ. E Kerzu 1987 eo bet embannet e gemenadenn gentañ gantañ. E-touez ar strolladoù bet araozañ emañ luskad &quot;Kengevredad douar Isra&quot; hag al &quot;Luskad stourm islamek&quot;. Gant ar cheic'h Ahmad Yasin hag aduidi evel Mahmoud Al-Zahhar hag [[Abdul Aziz Al Rantisi]] eo bet frammet ha skignet an Hamas en un doare ofisiel. E mellad 2 e garta diazez, deiziet eus an [[18 Eost]] [[1988]] eo kinniget al luskad evel ur skourr eus luskad etrebroadel ar [[Breudeur vuzulman|Vreudeur vuzulman]], bet krouet en [[Egipt]] e [[1928]] gant [[Hasan al-Banna]], un emsav hag a embann labourat evit lakaat e pleustr ar [[charia]] [[islam]]ek war ar pemdez e Palestinia a-bezh. Daoust d'an disklêriadenn-se, hag en tu all d'an daveenn ideologel-se, n'eus bet morse skoulmet an disterañ darempred etre an daou emsav-se evel m'eo bet anzavet gant pennoù an daou luskad. 

E [[2004]] e voe bet drouklazhet gant [[Tsahal|lu Israel]] ar [[cheikh]] Yasin, penn speredel al luskad hag [[Abdelaziz Al-Rantisi]], penn politikel Hamas.

E vad en deus graet Hamas eus digoridigezh an [[Aotrouniezh palestinat]] evit mont war ar renk evit [[dilennadeg]] ar [[25 Genver]] [[2006]] hep dilezel ar stourm armet, ha pa vije bet embannet un &quot;harz brezel&quot; gant an aozadur. Disoc'h ofisiel an dilennadeg a ginnig d'an Hamas ar muiañ-niver dreist gant 76 sez war 132.

== Programm an Hamas ==
Ne anavez ket Hamas ar gwir da vevañ gant Stad Israel. Hervezañ eo bet savet ar Stad-se en ur ziperc'hennañ Palestiniz eus o bro. Sevel a ra enep da gement kammed a vije graet war-du ar [[Yuzevien]]. Goulenn-groñs a ra ma vo adsavet [[Palestina]] glok gant he harzoù kent savidigezh Stad Israel. Embann a ra eo ur c'holl amzer an divizoù etre an [[Arabed]] hag ar Yuzevien ha lakaat a ra ar stourm armet da venveg pennañ evit tizhout e balioù. 

Ober a ra an Hamas war-dro [[ospital]]ioù ha [[skol]]ioù; harpañ a ra emstriverien ha listennoù da-geñver an dilennadegoù kêr ha parlamant a vez dalc'het dindan kontroll an Aotrouniezh Vroadel Palestinat. 

== Brec'h armet ==
Ar &quot;Brigadennoù Izzaddin al Qasam&quot; eo brec'h armet an Hamas. En o c'harg emañ an emsav armet en deus sevenet tagadennoù a-enep soudarded ha siviled eus Israel, dre gwalldaolioù spont emlazh a-wechoù, dreist-holl e [[2001]]. Rak-se e oa bet renket e-touez an &quot;aozadurioù gwalldaolel&quot; gant ar [[SUA]].

== Liammoù diavaez ==
* [https://web.archive.org/web/20170901180015/http://www.mideastweb.org/hamas.htm Karta diazez an Hamas] (e saozneg, embannet gant ar MidEastWeb evit ar c'henvevañ).
* [https://web.archive.org/web/20160820215708/http://www.palestine-info.info/ Kreizenn gelaouiñ balestinat] (pajenn damofisiel an Hamas en arabeg, galleg, saozneg, malayeg, perseg, rusianeg hag ourdou).
* [http://www.alqassam.com Pajenn ar Brigadennoù Izzaddin al Qassam]
[[Rummad:Strolladoù politikel Palestina]]
[[Rummad:Strolladoù milourel]]</text>
      <sha1>doa99jzhnwrtynqxb7bbme9fqhmv6gr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Aurora</title>
    <ns>0</ns>
    <id>25627</id>
    <revision>
      <id>2190515</id>
      <parentid>2179358</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T14:05:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>424</id>
      </contributor>
      <comment>Lakaet eo bet ar restr [[c:File:Aurora_and_Tithonus_by_Francesco_De_Mura.jpg]] e-lec’h Aurora_Greek_Goddess.jpg gant [[c:User:CommonsDelinker]] evit an abeg-mañ: [[:c:COM:FR|File renamed]]: what it really is</comment>
      <origin>2190515</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2491" sha1="7ygkvzmdr8303z3eddc4l9x18on1fl0" xml:space="preserve">*''Diwar-benn an doueez roman eo ar pennad-mañ. Ur pennad [[Aurora (anv-bihan)‎]] zo ivez. Evit sterioù all ar ger, gwelit [[Aurora (disheñvelout)]].''

[[Skeudenn:Guercino 001.jpg|thumb|320px|right|Aurora, livet gant [[Guercino]], 1621-23 (livadur terest er c'h-[[Casino di Villa Boncompagni Ludovisi|Casino Ludovisi]], Roma), ur skouer a liverezh barok.]]
[[Skeudenn:Aurora and Tithonus by Francesco De Mura.jpg|thumb|200px|right|Aurora ha Titon, priñs [[Troia]], livet gant [[Francesco de Mura]].]]
[[file:William-Adolphe Bouguereau (1825-1905) - Dawn (1881).jpg|thumb|''[[L'Aurore (Bouguereau)|L' Aurore]]'' (1881), gant [[William-Adolphe Bouguereau]].]]
'''Aurora''' eo [[doueez]] ''tarzh-an-deiz'' gant ar [[Roma]]ned. Klotañ a ra gant [[Eos]] mojennoù [[Hellaz]], hag [[Ushas]] gant an [[Hindou]]ed. 

Bemdez e tifluk da nijal dre an oabl, da gemenn ar beure nevez. C'hoar eo da [[Sol]], an heol, ha da [[Luna]], al loar. Un toullad mat a briedoù he deus, ha pevar mab, ar [[Pevar Avel]], a zo kar da [[Anemoi]] Hellaz, evit pevar c'horn an oabl. 

* [[Aquilo]], pe '''Septentrio''', avel an hanternoz, a zo [[Boreas]] e henc'hresianeg;
* '''Auster''', avel ar c’hreisteiz, a zo [[Notos]] e henc'hresianeg;
* '''Favonius''', avel ar c’huzh-heol, a zo [[Zefiros]];
* '''Volturnus''', avel ar sav-heol, a zo [[Euros]].

Ur [[serc'heg]] dezhi e oa [[Titonus]], ha goulenn a reas Aurora digant [[Zeus]] reiñ dezhañ bezañ divarvel, met ankouaat a reas goulenn ar yaouankiz peurbadel war un dro. Hag ar paourkaezh Titonus a zalc'h da goshaat, ha da goshaat.

==Lennegezh==
Meneget eo an doueez e meur a oberenn:

===E galleg===
*Gant Pierre de Ronsard: 
** e-barzh ''Les Amours de Cassandre'' (1552)
:Et si voudrais que cette nuit encore
:Fut éternelle, et que jamais l’Aurore
:Pour m’éveiller ne rallumât le jour.
**er [[sonedenn]] a grog gant ''De ses cheveux la roussoyante Aurore...''

===E saozneg===
* gant [[William Shakespeare|Shakespeare]] e [[Romeo and Juliet (pezh-c'hoari)|Romeo and Juliet]] (i.i), ma lavar Montague eus e vab [[Romeo]] :
:''But all so soon as the all-cheering sun''
:''Should in the furthest east begin to draw''
:''The shady curtains from Aurora's bed,''
:''Away from the light steals home my heavy son...''
 
* gant [[Alfred Tennyson]] en e varzhoneg &quot;Tithonus&quot;.

== Liamm diavaez ==
* [https://web.archive.org/web/20100616060025/http://pantheon.org/articles/a/aurora.html Aurora en ''Encyclopædia Mythica'']

[[Rummad:Doueezed Roma]]</text>
      <sha1>7ygkvzmdr8303z3eddc4l9x18on1fl0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Judit ha Holofern (arz)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34494</id>
    <revision>
      <id>2190554</id>
      <parentid>2172459</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:03:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Achim Raschka</username>
        <id>19314</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Franz von Stuck 008.jpg]] → [[File:Franz von Stuck Judith und Holofernes 1927.jpg]] less generic title</comment>
      <origin>2190554</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10172" sha1="nvqa1jykw09ae2nh0f73zru5b2fwtnz" xml:space="preserve">[[Restr:(Venice) Gustav Klimt - Giuditta II (Judith II) - Museo d'arte moderna.jpg|thumb|''Judit II (Salome),'' gant [[Gustav Klimt]].]]
'''Judit gant penn Holofern''' zo anv meur a daolenn, oberennoù eus mare an [[Azginivelezh italian]] dreist-holl, a zo bet awenet gant ur vojenn eus an [[Testamant Kozh]].
==Ar vojenn==
* Gwelout ar pennad [[Judit ha Holofern]].

==An taolennoù==
===Judit o lazhañ Holofern===
====Livadurioù Caravaggio====
[[Restr:Judith Beheading Holofernes - Caravaggio.jpg|thumb|centre|upright 1.4|''Judit o tibennañ Holofern'', gant [[Caravaggio]].]]
[[Caravaggio]] (1571-1610) an hini kentañ en deus kredet livañ ar muntr. Evezh a daoler ouzh genoù heuget Judit, [[intañvez]] yaouank, ha tres drouk he [[matezh]], ur [[gwrac'h|wrac'h]] roufennet ha [[dizant]] anezhi.

Un daolenn all zo bet dizoloet e [[Toloza]] hag a vije diwar zorn Caravaggio&lt;ref&gt;[https://www.ladepeche.fr/2019/06/25/decouvrez-en-detail-le-tableau-du-caravage-deux-jours-avant-la-vente-aux-encheres-exceptionnelle-a-toulouse,8276566.php ''La Dépêche'', 25/06/2019].&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;[https://www.francetvinfo.fr/culture/arts-expos/peinture/le-tableau-de-caravage-judith-et-holopherne-aurait-ete-achete-par-un-collectionneur-americain_3512537.html#xtor=SEC-912 ''FranceTVinfo'']&lt;/ref&gt;
====Livadurioù Artemisia Gentileschi ====
[[Restr:GENTILESCHI Judith.jpg|thumb|upright 1.2| ''[[Judit]] o tibennañ [[Holofern]]'' (1612-21), [[eoullivadur]] war lien 199 x 162 cm, gant [[Artemisia Gentileschi]],  [[Galleria degli Uffizi]], Firenze.]] 
''Judit o tibennañ Holofern'', gant [[Artemisia Gentileschi]] (1612-21), zo div daolenn damheñvel gant al livourez italian. Souezhet e veze meur a zen pa wele e oa deuet ur plac'h a-benn da livañ un darvoud ken kriz. Hervez an arzvarnourien e c'haller gwelet konnar an arzourez ouzh ar [[gwaz]] en devoa he gwallet. Levezonet-kaer e oa-hi gant doare-livañ [[Caravaggio]].
**An eil zo war ziskouez er [[Galleria degli Uffizi]], e [[Firenze]].
**Eben, ma weler muioc'h a wad war ar gwele, zo war ziskouez e [[Capo di Monte]]. Disheñvel eo an dilhad hag ar sklêrijenn ivez.
===Judit o tougen penn Holofern===
==== Taolennoù [[Sandro Botticelli]]====
Teir zaolenn awenet gant ar vojenn zo bet livet gant [[Sandro Botticelli]].
*''Il ritorno di Giuditta a Betulia'' (Distro Judit da Vetulia), 1470, [[Galleria degli Uffizi]], [[Firenze]]
*''Dizoloadur muntr Holofern'', war-dro 1472, [[Galleria degli Uffizi]], [[Firenze]]
*''Judith o kuitaat teltenn Holofern'', 1495-1500, [[Rijksmuseum Amsterdam|Rijksmuseum]], [[Amsterdam]]
★''Gwelout : [[Judit (Botticelli)]]''.
=== Taolennoù all===
Mar deo ral gwelout Judit o lazhañ e weler anezhi aliesoc'h o tougen penn ar jeneral enebour, pa ne lez ket he [[matezh]] da zougen anezhañ. Alies ivez e vez ur c'hleze ganti.
====XVvet kantved====
*[[Andrea Mantegna]] (1431-1506), ''Judit ha Holofern'', [[1495]], [[National Gallery of Art]], [[Washington]].

====XVIvet kantved====
*E taolenn [[Giorgione]], ''Judit'', 1502, [[Mirdi ar Peniti]], e [[Sankt Peterbourg]] e [[Rusia]], e weler Judit o lakaat he zroad war benn Holofern.
*Gant [[Michelangelo]] ivez eo bet livet mojenn ''Judit ha Holofern'' ouzh lein ar [[Chapel sikstinat]] er [[Vatikan]] e 1509.
*Gant [[Vincenzo Catena]], e 1520.
*[[Lucas Cranach an Henañ]] en deus graet teir zaolenn, war-dro 1530, ma weler Judit o terc'hel ur c'hleze e-kichen penn Holofern.
★''Gwelout : [[Judit (Cranach)]]''.
*E 1554, e taolenn [[Giorgio Vasari]], emañ an harozez o sevel he c'hleze a-us da benn Holofern.
*[[Jan Massijs]], war-dro 1570.‎
*[[Tizian]], ''Judit'', 1565, (112 x 96 cm), Detroit Institute of Art.
*[[Paolo Veronese]], ''Judit ha Holofern'', 1580 ; emañ al livadur e [[Kunsthistorisches Museum]] [[Vienna]].
*[[Fede Galizia]] (1578-1630) ; taolenn eus 1596 ; dremm an arzourez e vije hini Judit.
★Gant [[Ambrosius Benson]].

&lt;gallery&gt;
Michelangelo Buonarroti 038.jpg|''Judit ha Holofern'' (munudig), murlivadur gant [[Michelangelo]] er Chapel sikstinat er [[Vatikan]] (1509).
Judith mit dem Haupt des Holofernes.jpg|''Judit gant penn Holofern'', livet gant [[Lucas Cranach an Henañ]], war-dro 1530.
Paolo Caliari, called Veronese - Judith with the Head of Holofernes - Google Art Project.jpg|''Judit ha Holofern'', gant [[Paolo Veronese]].
Judith with the head of Holofernes.jpg|''Judit gant penn Holofern'', livet gant [[Fede Galizia]], 1596.
&lt;/gallery&gt;
====XVIIvet kantved====
Meur a wech e voe livet istor Judit er c'hantved-se ivez. 
===== [[Lavinia Fontana]]=====
Div daolenn zo anavezet gant [[Lavinia Fontana]]
&lt;gallery&gt;
Fontana_Judith.jpg
Fontana Judith Holofernes.jpg
&lt;/gallery&gt;
===== [[Artemisia Gentileschi]] =====
Teir zaolenn zo gant Artemisia Gentileschi: div damheñvel, meneget uheloc'h, ma weler Judit da vat o tibennañ an ofiser, hag unan all ma he gweler o tougen ar penn en ur baner.
[[Gentileschi_judith1.jpg|thumb|upright 1.2|''Judit hag he matezh '', livet gant Artemisia Gentileschi, 1612-1613]]
===== [[Simon Vouet]]=====
Div daolenn zo anavezet gant [[Simon Vouet]] (1590-1649).
*Unan teñval al livioù anezhi, glas ha du dreist-holl, a weler en [[Alte Pinakothek]], e [[München]], e [[Bavaria]].
*Unan sklaeroc'h, ruz ha melen kentoc'h, a zo e [[Kunsthistorisches Museum]] [[Vienna]], en [[Aostria]]

===== Livourien arall=====
[[Restr:Judit con la cabeza de Holofernes, por Cristofano Allori.jpg|thumb|upright 1.4|''Judit ha penn Holofern'', livet gant [[Cristofano Allori]] (1613). Penn al livour eo a vefe e dorn ar vaouez, e bried-kleiz a-hervez.]]
*[[Giuseppe Cesari]], ''Judit gant penn Holofern'', 1605-10, Berkeley Art Museum, Skol-veur [[Kalifornia]].
*[[Giovanni Baglione]], ''Judit gant penn Holofern'', 1608, [[Galleria Borghese]], [[Roma]].
*[[Carlo Saraceni]] e 1615.
*[[Pieter Pauwel Rubens]], ''Judit gant penn Holofern'', war-dro 1616, Mirdi Herzog Ulrich Anton, [[Braunschweig]].
*[[Orazio Gentileschi]], taolenn eus 1621-24, hiziv e [[Hartford, Connecticut]], [[SUA]].
*[[Valentin de Boulogne]], ''Judit ha Holofern'', war-dro 1626, National Museum of Fine Arts, [[La Vallette]].

*[[Cristofano Allori]] (1577-1621), e 1613: emañ [[serc'h]] an arzour o terc'hel e benn war-bouez e vlev. Buhez an arzour gwelet gantañ? Div daolenn zo: unan e-kichen Londrez (Royal Collection, [[Windsor]]), unan all e [[Firenze]], er [[Palez Pitti]]. *[[Guercino]] (1591-1666)
*[[Francesco Furini]] (1603-1646), ''Judit ha Holofern'', 1636, Galleria Nazionale d'Arte Antica, [[Roma]].
*[[Elisabetta Sirani]] (1638-1665).

&lt;gallery&gt;
Adam Elsheimer - Judith Beheading Holofernes - WGA07499.jpg|Gant [[Adam Elsheimer]], entre 1601 ha 1603.
Giovanni Baglione - Judith and the Head of Holofernes.jpg|Taolenn [[Giovanni Baglione]], 1608
Judith with the Head of Holofernes by Cristofano Allori.jpg|Gant [[Cristofano Allori]], 1613
Peter Paul Rubens - Judith with the Head of Holofernes.jpg|[[Pierre Paul Rubens]], 1616.
Judith with the Head of Holofernes (Genoa 17th century).jpg| Livour dizanv eus Genova, XVIIvet kantved.
Judith with the Head of Holofernes Antiveduto Gramatica.jpg|Gant [[Antiveduto Grammatica]], war-dro 1620-1625.
Sirani giuditta.JPG| [[Elisabetta Sirani]], Judit gant penn Holofernes, 1658.
Andrea Mantegna 099.jpg|Gant [[Andrea Mantegna]] 
Giorgione - Judith - Eremitage.jpg|Gant [[Giorgione]]
Veronese.Judith Holofernes01.jpg|Gant [[Paolo Veronese]]
Vincenzo Catena 013.jpg|Gant [[Vincenzo Catena]]
Orazio Gentileschi - Judith and Her Maidservant with the Head of Holofernes.JPG| ''Judit hag he matezh gant penn Holofern'', livet gant [[Orazio Gentileschi]]
Carlo Saraceni 001.jpg|Gant [[Carlo Saraceni]]
judith%20und%20holofernes%20%28toskanisch%2017%20jh%29.jpg%7Canonyme%20italien%2C%20%7B%7Bs-%7Cxvii%7D%7D
Judith_tenant_la_tête_d'Holopherne_(Le_Guerchain).jpg| Judit ha Holofern (Guercino), Mirdi Brest.
&lt;/gallery&gt;

====XVIIIvet kantved====
Div daolenn gant [[Luca Giordano]].
*''Judit o tiskouez penn Holofern'', e mirdi [[Saint Louis, Missouri]].
*''Korf Holofern kavet en e deltenn''.
Un daolenn gant [[Giulia Lama]], ''Judit gant penn Holofern'', war-dro 1730, Gallerie dell'Accademia, [[Venezia]].

&lt;gallery&gt;
Luca Giordano - Judith Displaying the Head of Holofernes.jpg|''Judit o tiskouez penn Holofern'', gant [[Luca Giordano]].
Luca Giordano - The Discovery of the Body of Holofernes.jpg|Korf Holofern kavet en e deltenn, gant [[Luca Giordano]].
(Venice) Judith and Holofernes by Giulia Lama - Gallerie Accademia.jpg|[[Giulia Lama]] 
&lt;/gallery&gt;
====XIXvet kantved====
*[[Goya]], war-dro 1819.
*[[Horace Vernet]] .
*[[August Riedel]], e 1840.
*Un daolenn gant [[Emanoil Panaiteanu Bardasare]], heñvel ouzh hini Riedel.

&lt;gallery&gt;
Judith y Holofernes.jpg| Taolenn [[Goya]] , 1819
JudHolofVernet.JPG|Taolenn gant [[Horace Vernet]]
August Riedel Judith 1840.jpg| [[August Riedel]], 1840
Emanoil Panaiteanu Bardasare - Juditha.jpg| [[Emanoil Panaiteanu Bardasare]]
&lt;/gallery&gt;
====XXvet kantved====
[[Restr:Gustav Klimt 039.jpg|thumb|''Judith ha penn Holofern'', 1901. Belvedere, [[Vienna]].]]
*[[Gustav Klimt]] en deus livet ''Judit gant penn Holofern'' ivez e 1901.
*Div daolenn zo gant [[Franz von Stuck]].
*''Judit'', gant al livour gall [[Paul Albert Steck]], 19??.

&lt;gallery&gt;
Franz von Stuck - Judith.jpg|[[Franz von Stuck]]: Judit a-raok skeiñ. 
Franz von Stuck Judith und Holofernes 1927.jpg| Franz von Stuck:Judit o skeiñ. 
&lt;/gallery&gt;

==Delwennoù ==
*[[Donatello]], '' [[Judit ha Holofern (Donatello)|Judit ha Holofern]] '', 1455-60, Delwenn arem, [[Palazzo Vecchio]], [[Firenze]].

==Mojenn dost==
Tostaat a c'haller al livadurioù-se ouzh ar re ma weler pe o troc'hañ penn [[Yann ar Badezour]] pe o tiskouez e benn war ur plad war c'houlenn [[Salome]], evel e taolennoù [[Caravaggio]] : gant an daou vuntr e oa bet awenet. Ouzhpenn da se ez eus un daolenn all gantañ ma weler [[David]] o tibennañ [[Goliat]].&lt;br&gt;
[[Gustav Klimt]] ivez en deus anvet e eil daolenn diwar-benn mojenn Judit : ''Judit II (Salome)'', o veskañ an div vojenn.

==Notennoù==
{{Daveoù}}
{{Commonscat|Judith and Holofernes|Judit ha Holofern}}
[[Rummad:Merc'hed el livadurioù]]
[[Rummad:Paotred el livadurioù]]
[[Rummad:Livadurioù diazezet war ar Bibl]]</text>
      <sha1>nvqa1jykw09ae2nh0f73zru5b2fwtnz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cernunnos</title>
    <ns>0</ns>
    <id>80409</id>
    <revision>
      <id>2190546</id>
      <parentid>2172784</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:17:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190546</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1427" sha1="1b0ox5bzkc6coyw2qv26dbr06luz9no" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Image:Le Pilier des Nautes 07.JPG|thumb|300px|Cernunnos, kizellet ouzh [[Piler an Naoted]].]]
[[Image:Gaulish deity Cernunnos.jpg|thumb|300px|Cernunnos, doue galian]]
[[Skeudenn:Gundestrupkarret2.jpg|thumb|260px|Cernunnos ouzh [[Kaoter Gundestrup]].]]

'''Cernunnos''' a oa unan eus [[Doueelezh|doueed]] [[Kelted]] [[Galia]] ha Kornôg [[Europa]]. Diskouezet e vez evel ur [[karv|c'harv]], gant kerniel. Liammet eo ouzh loened kornek, hag unan eus arouezioù ar [[strujusted]]. 

N'anavezomp anezhañ nemet dre skeudennoù anezhañ hag e anv skrivet peder gwech:
* unan ouzh [[Piler an Naoted]], e [[Lutecia]], an hini brudetañ
*unan deuet eus [[Polenza]] en [[Italia]], hag a vije faos
*unan war ur blakenn [[koar|goar]] kavet e [[Roumania]], ma weler e oa mesket Cernunnos ha [[Yaou (doue)|Jupiter]]
*an hini goshañ , skrivet e galianeg (un dra ral), ma weler skrivet e anv &quot;Karnonos&quot;.

== Skeudennoù==
Anavezout a reer un 60 skeudenn anezhañ. A-wechoù e vez [[torc'h]]où ouzh e gerniel. En e goazez e vez e doare ar gemenerien. Ur sac'had pezhioù a vez gantañ pe ur banerad voued, arouezioù ar builhded. Tri fenn pe teir dremm a vez dezhañ alies. 
E welout a reer ouzh [[kaoter Gundestrup]], kavet e Danmark, aozet en IIvet kantved kent JK, hag ouzh [[Piler an Naoted]], e [[Lutecia]] (monumant savet gant an [[Naoted]], en amzer [[Tiberius]], er {{Iañ kantved}} (14-37).

[[Rummad:Doueed c'halian]]</text>
      <sha1>1b0ox5bzkc6coyw2qv26dbr06luz9no</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Aung San Suu Kyi</title>
    <ns>0</ns>
    <id>84361</id>
    <revision>
      <id>2190532</id>
      <parentid>2189700</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T21:34:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>astenn</comment>
      <origin>2190532</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="127943" sha1="33y9p9r6ckx0tfobef68wiu8bs1ec08" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi'', CNN, 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 |archive-date=10 August 2009 }}&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm '''Burma 'faces Asean expulsion'''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [=https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/ ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change'', ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''}, ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>33y9p9r6ckx0tfobef68wiu8bs1ec08</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190555</id>
      <parentid>2190532</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:07:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Divac'hadenn e 2010 */</comment>
      <origin>2190555</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="127944" sha1="pl8ctu7dgukzbd6of89ghi4591msivx" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi'', CNN, 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 |archive-date=10 August 2009 }}&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm '''Burma 'faces Asean expulsion'''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [=https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/ ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''}, ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>pl8ctu7dgukzbd6of89ghi4591msivx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190556</id>
      <parentid>2190555</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:09:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Skor etrebroadel evit an divac'hañ */</comment>
      <origin>2190556</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="127946" sha1="lkvhzwh377ymamx3vsxn8v8o8ownvvm" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi'', CNN, 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 |archive-date=10 August 2009 }}&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm '''Burma 'faces Asean expulsion'''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [=https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''}, ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>lkvhzwh377ymamx3vsxn8v8o8ownvvm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190557</id>
      <parentid>2190556</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:12:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Skor etrebroadel evit an divac'hañ */</comment>
      <origin>2190557</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="127943" sha1="oj9bfuxy2anxj6kuswgdmn2qxpnrw7c" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi'', CNN, 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 |archive-date=10 August 2009 }}&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm ''Burma 'faces Asean expulsion''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''}, ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>oj9bfuxy2anxj6kuswgdmn2qxpnrw7c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190558</id>
      <parentid>2190557</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:13:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Emsiladur e 2009 */</comment>
      <origin>2190558</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="127948" sha1="plt9kl71xjoly25axzi22ykhjc4i3dd" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi''], ''CNN'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 |archive-date=10 August 2009 }}&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm ''Burma 'faces Asean expulsion''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''}, ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>plt9kl71xjoly25axzi22ykhjc4i3dd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190559</id>
      <parentid>2190558</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:17:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Emsiladur e 2009 */</comment>
      <origin>2190559</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="128024" sha1="onsln0xcakg8i0jkr4wp0krgl1ssmo6" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi''], ''CNN'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 ''Court Rejects Two Suu Kyi Defense Witnesses''], ''The Irrawady'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm ''Burma 'faces Asean expulsion''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''}, ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>onsln0xcakg8i0jkr4wp0krgl1ssmo6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190560</id>
      <parentid>2190559</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:20:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Emsiladur e 2009 */</comment>
      <origin>2190560</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="128030" sha1="dxm49il6klttcxh4567pa5bmk49gjog" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi''], ''CNN'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 ''Court Rejects Two Suu Kyi Defense Witnesses''], ''The Irrawady'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm ''Burma 'faces Asean expulsion''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''}, ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>dxm49il6klttcxh4567pa5bmk49gjog</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190561</id>
      <parentid>2190560</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:23:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) */</comment>
      <origin>2190561</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="128031" sha1="5anpwm7pz8ern4w6a441zi1musx32w8" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi''], ''CNN'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 ''Court Rejects Two Suu Kyi Defense Witnesses''], ''The Irrawady'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm ''Burma 'faces Asean expulsion''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''], ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi ha Myanma
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>5anpwm7pz8ern4w6a441zi1musx32w8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190562</id>
      <parentid>2190561</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:33:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Levrlennadur */</comment>
      <origin>2190562</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="128021" sha1="oh6ciihb9w94stu1eyz0x8c753kst34" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi''], ''CNN'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 ''Court Rejects Two Suu Kyi Defense Witnesses''], ''The Irrawady'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm ''Burma 'faces Asean expulsion''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''], ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], CNN World, 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ Aung San Suu Kyi's website] (Site appears to be inactive. Last posting was in July 2014)
{{clr}}
== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>oh6ciihb9w94stu1eyz0x8c753kst34</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190563</id>
      <parentid>2190562</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T09:37:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>/* Liammoù diavaez */</comment>
      <origin>2190563</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="128052" sha1="r5eih400ktraylkys5n9urgfqnfhtyg" xml:space="preserve">&amp;emsp;• ''An [[anv-bihan]] eo'' Aung San Suu Kyi ''hervez giz Myanmar ; n'eus [[anv-tiegezh]] ebet.
----
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|&lt;small&gt;An itron&lt;/small&gt; Aung San Suu Kyi|dec7bb|talbenn den|000}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; padding:5px 0px 5px 0px;&quot;| ဒေါ်&amp;emsp;&lt;span style=&quot;font-size:1.2em;&quot;&gt;အောင်ဆန်းစုကြည်&lt;/span&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| [[File:Aung San Suu Kyi at the Enthronement of Naruhito (1).jpg|280px]]Aung San Suu Kyi e kurunadur [[Naruhito]] ({{deiziad|1|Mae|2019}})
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Ditouroù personel
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|19|Mezheven|1945}}&lt;br&gt;[[Yangon]], {{Myanmar}}
|-
| '''Tud''' || • Mamm : Khin Kyi ([[1912]]-[[1988]])&lt;br&gt;• Tad : Aung San ([[1915]]-[[1947]])
|-
| '''Stummadur''' || [[Skol-veur]] [[Delhi]]&lt;br&gt;St Hughe's College, [[Oxford]]&lt;br&gt;Skol-veur [[Londrez|London]]
|-
| '''Pried''' || Michael Aris ([[1946]]-[[1999]])&lt;br&gt;&lt;small&gt;(Dimez e [[1972]])&lt;/small&gt;
|-
| '''Bugale''' || 2
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù gouarnamantel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kuzulierez-Stad Myanmar
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|6|Ebrel|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez Burev ar Prezidant
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Aferioù Estren
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|1|C'hwevrer|2021}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Deskadurezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Maodiernez an Tredan hag ar Gremm
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|30|Meurzh|2016}} – {{Deiziad|5|Ebrel|2016}}
|- bgcolor=&quot;#dec7bb&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kargoù politikel
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Pennsekretourez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Abaoe an {{Deiziad|27|Gwengolo|1988}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kadoriadez ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
|- bgcolor=&quot;#e6e6fa&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Kannadez Kawhmu er Vodadenn vroadel
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | {{Deiziad|13|Kerzu|2011}} – {{Deiziad|28|Meurzh|2023}}
----
|- bgcolor=&quot;#fff&quot;
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Aung San Suu Kyi signature 2013.svg|200px|center]]
----
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;| Mouezh Aung San Suu Kyi&lt;br&gt;[[File:Aung San Suu Kyi BBC Radio4 Desert Island Discs 27 January 2013 b01q7gvl.flac]]&lt;br&gt;BBC Radio4, 27/01/2013
|}
'''Aung San Suu Kyi''' ([[birmaneg]] : အောင်ဆန်းစုကြည် {{LFE|[àuɴ sʰáɴ sṵ tɕì]}}), bet ganet d'an 19 a viz Mezheven [[1945]] e [[Yangon]], zo ur [[politiker|bolitikerez]], un [[diplomatiezh|diplomatez]] hag ur [[skrivagner]]ez [[Myanmar|virman]] hag a voe Kuzulierez-Stad Myanmar ha Maodiernez an Aferioù Estren adalek [[2016]] betek [[2021]]. Bet eo pennsekretourez ar strollad politikel Kevre Broadel evit an Demokratelezh (KBD) abaoe e grouidigezh  e [[1988]], ha kadoriadez anezhañ pa oa ur strollad lezennel adalek [[2011]] betek [[2023]].&lt;br&gt;
Hollbouezus e voe perzh Aung San Suu Kyi en tremen eus ar juntenn vilourel d'un [[demokratelezh]] darnel er [[bloavezhioù 2010]]. Er bed a-bezh ez eus bet sellet outi evel ouzh renerez ''[[de facto]]'' Myanmar adalek 2016 betek 2021&lt;ref&gt;{{en}} Pletcher, Kenneth. [https://www.britannica.com/biography/Aung-San-Suu-Kyi ''Aung San Suu Kyi''], ''Encyclopedia Britannica'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.internationalaffairs.org.au/australianoutlook/aung-san-suu-kyi-tatmadaw/ ''Aung San Suu Kyi and the Tatmadaw''], ''Australian Institute of International Affairs'', 03/06/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://epthinktank.eu/2021/02/17/myanmar-the-return-of-the-junta/ ''Myanmar: The return of the junta''], [[Parlamant Europa]], 17/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. [[Priz Nobel ar Peoc'h]] a voe deroet dezhi e [[1991]].
	
Merc'h yaouankañ ar bolitikerez ha diplomatez Khin Kyi ([[1912]]-1988) hag Aug San ([[1915]]-[[1947]]), &lt;q&gt;&amp;nbsp;Tad ar Vroad&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e Myanmar, eo Aung San Suu Kyi.&lt;br&gt;
Echu ganti he studi e [[Skol-veur]] [[Delhi]] ([[India]]) e [[1954]] ha St Hugh's College en [[Oxford]] ([[Bro-Saoz]]) e [[1968]] e labouras en [[Aozadur ar Broadoù Unanet]] (ABU) e-pad tri bloaz. E [[1972]], oadet a 27 vloaz, e timezas gant an [[istor]]our [[breizhveuriat|breizhveurat]] Michael Aris ([[1946]]-[[1999]]) ; daou vugel o deus bet.

Brud a zeuas da Aung San Suu Kyi a-c'houde &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; an 8 a viz Eost 1988 (8/8/88) a-enep ar juntenn vilourel a rene ar vro abaoe [[taol-stad|taol-Stad]] an 2 a viz Meurzh [[1962]], pa voe dilennet da bennsekretourez KBD, a oa bet diazezet ganti a-gevret gant pennadurezhioù al lu war o leve hag a save enep ar juntenn vilourel.&lt;br&gt;
KBD a c'hounezas dilennadegoù [[1990]] gant 81% eus an azezennoù er [[Parlamant]], hogen nullet e voe an disoc'h rak Kuzul-Stad ar Peoc'h hag an Diorroadur — da lavaret eo ar gouarnamant milourel – a nac'has dilezel ar galloud, ar pezh a lakaas un huadeg da sevel er bed a-bezh. Bac'het e oa bet Aung San Suu Kyi a-raok an dilennadeg, ha bac'het e chomas en he zi e-pad hogozik 15 vloaz diwar 21 adalek [[1989]] betek [[2010]], ar pezh he lakaas da unan eus prizonidi bolitikel bennañ ar bed&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot;&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/asia/5-000-days-in-captivity-the-world-s-most-famous-political-prisoner-and-a-dismal-landmark-1731998.html ''5,000 days in captivity: The world's most famous political prisoner and a dismal landmark''], ''The Independent'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1999, ar magazin [[stadunanat]] ''Time'' hec'h anvas da unan eus &quot;bugale [[Mahatma Gandhi|Gandhi]]&quot; hag e hêrezh-spered a-fet nann-feulster&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131005013134/http://content.time.com/time/magazine/article/0%2C9171%2C993026%2C00.html ''The Children of Gandhi''], ''Time'', 31/12/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Chom bev a reas goude ma voe klasket he muntrañ d'an 30 a viz Mae [[2003]] e-kerzh lazhadeg Dipellyainn, ma voe lazhet tremen 70 den eus KBD pe a-du gantañ.

Dre ma voe boikotet dilennadegoù ar bloaz 2010 gant KBD e voe trec'h Strollad an Unaniezh, ar C'henskoazell hag an Diorroadur (SUKD), a oa skoret gant ar vilourien. E [[2012]] e c'hounezas KBD 43 eus ar 45 azezenn a oa vak er Parlamant, ha dilennet e voe Aung San Suu Kyi da gannadez. E [[2015]], KBD a c'houzezas 86% eus an holl azezennoù er Parlamant pa oa 67% trawalc'h evit kaout ar muiañ-niver a oa ret evit ma vefe dilennet Prezidant Myanmar gant ar strollad. Berzet e oa da Aung San Suu Kyi bout prezidantez avat, dre ur mellad er [[Bonreizh|Vonreizh]] rak estren e oa he fried hag he bugale, met da Guzulierez-Stad Myanmar e voe anvet, eleze d'ur gefridi par da Bennvaodiernez pe benn ar Gouarnamant.

Pa voe Kuzulierez-Stad e voe kavet abeg en Aung San Suu Kyi gant meur a Stad, aozadur ha den brudet abalamour ma chomas Myanmar hep respont da [[gouennlazh|c'houennlazh]] ar boblad Rohingya, a zo [[islam|muzulmiz]], er Stad Rac'hin (ရခိုင်ပြည်နယ်) ha ma nac'has anzav e oa bet graet lazhadegoù gant an nerzhioù milourel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114145201/https://www.newyorker.com/magazine/2017/10/02/what-happened-to-myanmars-human-rights-icon ''What Happened to Myanmar's Human-Rights Icon?'', ''The New Yorker'', 28/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171114095109/https://www.nytimes.com/2017/10/31/world/asia/aung-san-suu-kyi-myanmar.html ''Did the World Get Aung San Suu Kyi Wrong?''], ''The New York Times'', 31/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/global-development/2018/nov/12/aung-san-suu-kyi-amnesty-highest-honour-shameful-betrayal ''Aung San Suu Kyi stripped of Amnesty's highest honour over 'shameful betrayal''], ''The Guardian'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. P'edo e penn ar Gouarnamant e voe kavet abeg da Vyanmar ivez peogwir e kase [[kazetennerezh|kazetennerien]] d'al [[lez-varn|lezoù-barn]]&lt;ref name=&quot;RN&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180912180455/https://www.reuters.com/article/us-un-rights-myanmar/myanmar-army-government-aim-to-silence-independent-journalism-un-idUSKCN1LR1PS ''Myanmar army, government aim to silence independent journalism: U.N.''], Reuters, 11/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E [[2019]], Aung San Suu Kyi a voe el [[Lez-varn Etrebroadel]] e [[Den Haag]], ma tifennas [[arme]] Myanmar a-enep lavaroù gouennlazh e-keñver ar boblad Rohingya.
	 
Daoust d'he strollad en devout gounezet an dilennadegoù hollek e [[2020]], harzet e voe Aung San Suu Kyi d'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer [[2021]] goude taol-Stad an arme a adkemeras ar galloud digant KBD en deiz-se end-eeun ; kement-se a loc'has enebadur ha manifestadegoù nann-feuls er vro a-bezh. Meur a felladenn a voe tamallet dezhi, ha d'ar 6 a viz Kerzu 2021 e voe kondaonet da 4 bloavezh toull-bac'h diwar div anezho. D'an 10 a viz Genver [[2022]] e voe kaondaonet da 2 vloavezh ouzhpenn diwar veur a felladenn all&lt;ref name=&quot;TG&quot;&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military 'courtroom circus'''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Here 2022, e voe tamallet div felladenn all en abeg da [[goubrenerezh|c'houbrenerezh]], ha kondaonet e voe da 2 wezh 3 bloavezh toull-bac'h c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://apnews.com/article/myanmar-aung-san-suu-kyi-drug-trafficking-government-and-politics-74676650fef8fe51fe766094bbcd6ffa ''Graft convictions extend Suu Kyi's prison term to 26 years''], ''The Associated Press'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 30 a viz Kerzu 2022 ec'h echuas he frosezioù gant tamalloù all ha 7 bloavezh toull-bac'h e-skeud goubrenerezh arre. En holl ez eo bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 33 bloavezh toull-bac'h&lt;ref name=&quot;CNBC&quot;&gt;{{en}} [https://www.cnbc.com/2022/12/30/myanmar-court-jails-aung-san-suu-kyi-for-7-more-years-as-secretive-trials-end.html ''Myanmar court jails Aung San Suu Kyi for 7 more years as secretive trials end''], CNBC, 30/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, a voe krennet da 27 bloavezh e miz Gouhere [[2023]]&lt;ref name=&quot;TIME&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Time'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar Broadoù Unanet, an darn vuiañ eus Stadoù [[Europa (kevandir)|Europa]] ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] a gondaonas an harzidigezhioù, ar prosezioù hag an devarnoù, o tisklêriañ e oant politikel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/dec/06/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-incitement ''Myanmar's junta condemned over guilty verdicts in Aung San Suu Kyi trial''], ''The Guardian'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Anv ==
N'eus anv-tiegezh ebet e [[sevenadur]] Myanmar. Tri anv-bihan zo e ''Aung San Suu Kyi'' : &quot;Aung San&quot;, anv an tad ; &quot;Suu&quot;, anv mamm an tad hag an deiz ma voe ganet ar plac'h (ur Meurzh) ; &quot;Kyi&quot;, anv ar vamm&lt;ref name=&quot;PN&quot;&gt;[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1991/kyi/biographical/ ''Aung San Suu Kyi – Biography'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Atav ec'h eer dre ''Daw'' (ဒေါ်, {{LFE|['dɔ:]}}), &quot;Moereb&quot;, ouzh Aung San Suu Kyi ; un titl enorus eo ''Daw'', a zeroer d'ur vaouez koshoc'h hag azaouezet. Dre ''Madam'' (&quot;Itron&quot;) e troer ''Daw'' e [[saozneg]], met ''the Lady'' (&quot;an Itron&quot;) a vez graet anezhi er bed saozneger.&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071026184413/http://www.myanmar.gov.mm/Perspective/persp1997/9-97/fam9-97.htm ''Myanmar family roles and social relationships'', Gouarnamant Myanmar]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. ''Daw Suu'' hag ''Ami Suu'' (အမေစု, &quot;Mamm Suu&quot;), a vez graet anezhi ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110302205441/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15761 ''Suu Kyi Protester Arrested''], ''The Irrawaddy'', 28/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Buhez ==
D'an 19 a viz Mezheven 1945 ez eo bet ganet Aung San Suu Ky e Rangoon (Yangon abaoe 1989), a oa e Birmania vreizhveurat&lt;ref&gt;Un [[trevadenniñ|drevadenn]] eus ar Rouantelezh-Unanet ez eo bet Birmania adalek 1824 betek 1948, ar bloaz ma voe dizalc'h ha ma adkemeras hec'h anv, Myanmar.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref&gt;Popham, 2013, p. 163.&lt;/ref&gt;.

He zad, Aug Sang ([[1915]]-[[1947]]), a gevredas gant [[Impalaeriezh Japan]] en [[Eil Brezel-bed]] hag a ziazezas ''Tatmatav'' (တပ်မတော်, &quot;nerzhioù armet ar rouantelezzh&quot;), arme nevez Myanmar, e 1945. Gantañ ivez e voe kevraouet dizalc'hiezh Myanmar diouzh ar [[Rouantelezh-Unanet]] nebeut a-raok bout muntret gant e enebourien d'an 19 a viz Gouhere 1947, pa oa e verc'h gant he daou vloaz.

Gant he mamm neuze e voe desavet Aung San Suu Kyi e Rangoon, a-gevret gant he daou vreur Aung San Lin hag Aung San Oo. Aung San Lin a varvas en oad a 8 vloaz, beuzet ma voe en ul lenn nepell diouzh an ti&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Aung San Oo (*[[1943]]) a zivroas da [[San Diego (Kalifornia)|San Diego]] ([[Kalifornia|California]]), ma voe deroet ar vroademezk stadunanat dezhañ&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;.

Goude marv Aung San Lin e tilojas an tiegezh d'ur c'harter all, ma kejas Aung San Suu Kyi ouzh tud a bep seurt renkad, soñjoù politikel ha [[relijion]]&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 31.&lt;/ref&gt;. Er 
''Methodist English High School'' e voe skoliataet, ma voe merzet e oa ampart war an deskiñ yezhoù&lt;ref&gt;Stewart, 1997, p. 32.&lt;/ref&gt; ; peder yezh a oar : birmaneg, saozneg, [[galleg]] ha [[japaneg]]. [[Boudaegezh]] ar skol [[theravada|theravāda]] eo he relijion.

Khin Kyi, he mamm, a droas d'ar politikerezh er gouarnamant nevez a voe bodet a-c'houde an dizalc'hiezh. E [[1960]] e voe anvet da gannadez Myanmar en India ha [[Nepal]], man eas he merc'h d'he heul. Eno e studias Aung Sang Suu Kyi e skol Kouent Jezus ha Mari (''Convent of Jesus and Mary School'') e Delhi hag e voe diplomet er politikerezh e ''Lady Shri Ram College'', ur rann eus Skol-veur Delhi&lt;ref name=&quot;BC&quot;&gt;{{en}} [https://burmacampaign.org.uk/about-burma/a-biography-of-aung-san-suu-kyi/ ''A biography of Aung San Suu Kyi''], Burma campaign.uk. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;. Pelloc'h e kendalc'has gant he studi e St Hugh's College en Oxford, ma voe diplomet en [[armerzh]], er [[prederouriezh|brederouriezh]] hag er politikerezh e [[1967]]&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;SH&quot;&gt;{{en}} Popham, Peter. ''Aung San Suu Kyi''. In : ''St Hugh's College Oxford Magazine 2021, [http://www.st-hughs.ox.ac.uk/wp-content/uploads/2014/12/St-Hughs-Magazine-2012.pdf pp. 3-6]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Echu he studi ganti ec'h eas Aung San Suu Kyi da [[New York]] da vevañ gant ur vignonez d'he ziegezh, ar ganerez, kelennerez ha kenlabourerez en ABU Saann Aay (သန်းအေး,[[1908]]-[[2007]])&lt;ref&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20160516223941/http://business%2Dstandard.com/india/news/much%2Dwarmth%2Dsome%2Drestraint%2Dat%2Dmanmohans%2Dmeetingsuu%2Dkyi/475788/ ''Much warmth, some restraint at Manmohan's meeting with Suu Kyi''], ''Business Standard, 30/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'he zro e labouras en ABU e-pad tri bloaz, war ar c'hellidsteuñv da gentañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2009/jun/18/aung-san-suu-kyi-burma-photograph ''Before the storm: Aung San Suu Kyi photograph peels back the years''], ''The Guardian'', 18/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Genver 1972 e timezas gant Michael Aris&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;, un istorour arbennigour war sevenadur [[Tibet]] hag a oa o vevañ e [[Bhoutan]], ma kelenne e tiegezh ar roue ha ma oa e penn Servij an Treuzyezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20141216204240/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-bio.html ''Aung San Suu Kyi - Biographical''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Bloaz diwezhatoc'h e voe ganet o mab kentañ, Alexander Aris, e [[Londrez|London]] ; e [[1977]] e voe ganet Kim Aris, o eil mab.

E [[1985]]-[[1987]] e labouras Aung San Suu Kyi evel studierez-enklaskerez e-sell da gaout ur ''master'' e [[lennegezh]] Myanmar er ''School of Oriental and African Studies'' (SOAS), ur rann eus Skol-veur London&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130615070850/https://www.soasalumni.org/sslpage.aspx?pid=852 ''SOAS alumna Aung San Suu Kyi calls for 'Peaceful Revolution' in Burma''], ''SOAS Alumni'', 11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1990 e voe dilennet da Ezel a Enor (''Honorary Fellow'') SOAS&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E-pad daou vloavezh e voe ezel an ''Indian Institute of Advanced Studies'' (IIAS) e Shimla en [[Himachal Pradesh]] en India. Evit Gouarnamant Myanmar e labouras en India ivez&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

E 1988 e tistroas da Vyanmar evit prederiañ he mamm, a oa war he zalaroù. Da [[Nedeleg]] [[1995]] e teuas Michael Aris da welet e bried e Yangon ; ar wezh diwezhañ e voe d'ar priedoù kejañ an eil ouzh egile, pa nac'has an [[diktatouriezh]] dereiñ dezhañ nep viza all&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Daou vloaz goude e voe kavet ur [[krign-bev|krign-bev]] a oa er prantad diwezhañ e [[ardivink-genel|raksavenn]] Michael. Daoust da c'halvoù gant aozadurioù ha tud vrudet, SUA, ABU dre e bennskretour [[Kofi Annan]], hag ar [[pab]] [[Yann-Baol II]], ar Gouarnaùant a nac'has dereiñ ur viza d'ar c'hlañvour war zigarez ma ne oa avead ebet er vro a c'hellfe ober war e dro, ha broudet e voe Aung San Suu Kyi da guitaat Myanmar evit mont da welet he fried. Ne oa ket bac'het ar politikerez d'ar mare-se, hogen ne fellas ket dezhi mont kuit, gant aon na c'hellje ket distreiñ pa n'he devoa fiziañs ebet er juntenn a lavare dezhi e c'hellje gober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/304497.stm ''Suu Kyi rejects UK visit offer''],  ''BBC News'', 26/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'e 53{{vet}} deiz-ha-bloaz e varvas Michael Aris, d'ar 27 a viz Meurzh 1999. Pemp gwezh hepken en devoa gwelet e bried abaoe ma oa-hi bet bac'het en he zi e 1989. Disrannet diouzh he bugale ivez e voe Aung San Suu Kyi betek [[2011]] ; er Rouantelezh-Unanet eùai,t o chom&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/305487.stm ''Obituary: A courageous and patient man''], ''BBC News'', 27/03/1999. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Mae [[2008]], goude ma oa bet skoet Myanmar gant ar [[kelc'hwidenn drovanel|gelc'hwidenn drovanel]] ''Nargis'' ({{formatnum:84537}} den lazhet, {{formatnum:53836}} den steuziet ha {{formatnum:19359}} den gloazet)&lt;ref&gt;{{en}} ''BBC News''. ''Post-Nargis Joint Assment'', 21/07/2008, [http://news.bbc.co.uk/2/shared/bsp/hi/pdfs/21_07_08_asean_nargis.pdf ''The Human Toll'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Peuzdistrujet e voe annez Aung San Suu Kyi, tra ma voe liñvet kêriadennoù a-bezh e [[delta (stêr)|delta]] an [[Irrawaddy]]. Ur raktres a voe embannet evit adsevel an ti&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130531111548/http://www.mizzima.com/news/inside-burma/2603-aung-san-suu-kyis-home-to-be-renovated-.html ''Aung San Suu Kyi’s home to be renovated''], Mizzima, 10/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 13 a viz Du 2010 e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=20068 ''Suu Kyi Freed at Last''], ''The Irrawady'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

== Resped politikel ==
[[File:002 Main Pagoda and Esplanade (8976525840).jpg|thumb|Pagoda Shwedagon e Yangon.]]
[[File:Suu-kyi-khawmu-campaign.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi en he fastell-vro da-geñver koulzad kabaliñ 2012.]]
=== Deroù ===
Kendegouezhout a eure distro Aung San Suu Kyi eus London da Vyanmar e 1988 gant dilez ar jeneral Ne Win ([[1911]]-[[2002]]), a oa bet e penn gouarnamant Myanmar abaoe 1962&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1988/07/24/burmese-leader-ne-win-resigns-in-surprise-move/1b5896ff-3997-4472-8ffd-d49753838d39/ ''Burmese Leader Ne Win Resigns in Surprise Move''], ''The Washington Post'', 24/07/1988. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Da heul an darvoud e voe d'an 8 a viz Eost (8/8/88) manifestadegoù bras evit goulenn start an demokratelezh, a voe moustret en un doare feuls ; &lt;q&gt;&amp;nbsp;Emsavadeg 8888&amp;nbsp;&lt;/q&gt; a voe graet eus kement-se. Kentañ gwezh ma voe gwelet Aung San Suu Kyi dirak an holl e voe d'ar 24 a viz Eost en Ospital Hollek Yangon, pa savas war ul leurenn da brezeg ouzh ar vanifesterien&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/specials/on-this-day/day-daw-aung-san-suu-kyi-made-first-public-appearance-myanmar.html ''The Day Daw Aung San Suu Kyi Made Her First Public Appearance in Myanmar''], ''The Irrawaddy'', 24/08/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 26 a viz Eost e komzas ouzh {{formatnum:500000}} a dud en ur vodadeg e-tal Pagoda Shwedagon, ma c'halvas ur gouarnamant demokratel&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. E miz Gwengolo avat, ur juntenn nevez a gemeras ar galloud&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

Levezonet ma oa gant nann-feulster Mahatma Gandhi ha mennadoù ar voudaegezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070612103651/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/1950505.stm ''Profile: Aung San Suu Kyi''], ''BBC News'', 25/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070519130729/http://nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/presentation-speech.html ''The Nobel Peace Prize 1991 Presentation Speech''], Nobelprize.org. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Aung San Suu Kyi a droas war-du ar politikerezh evit klask degas an demokrateklezh d'he bro, dre gemer perzh e staliadur KBD d'ar 27 a viz Gwengolo 1988, met harzet e voe d'an 20 a viz Gouhere 1989. Kinniget e voe dezhi kemer he frankiz dre guitaat Myanmar, hogen nac'h a reas. Daoust d'he mennozhioù difeuls, ur strollad ez-ofiserien vilourel ha politikerien gozh hag o devoe emezelet e KBD e kavas dezho e oa-hi re genniñvel, hag int ha kuitaat ar strollad. Daoust da gement-se e chomas an itron deuet-mat gant ar braz eus ar bobl, ha yaouankizoù KBD a gendalc'has d'he skorañ.

E-pad an enkadenn, ar Pennmaodiern kozh, U Nu ([[1907]]-1995), a oa bet dilennet en un doare demokratel, a stagas da vodañ ur gouarnamant da c'hortoz hag a bedas pennoù an enebiezh da zont gantañ. Rajiv Gandhi ([[1944]]-[[1991]]), anezhañ Pennmaodiern India, a zisklêrias bout prest da anzavout ar gouarnamant nevez. Aung San Suu Kyi avat a zistroadas raktres U Nu, en ur lavaret &lt;q&gt;&amp;nbsp;gant ar bobl e voe divizet dazont an enebiezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An ez-brigadennour Aung Gyi ([[1919]]-[[2012]]), a oa ivez ur politiker pouezus da vare Emsavadeg 8888 ha kentañ kadoriad KBD, ac'h eas da heul Aung San Suu Kyi. Diwezhatoc'h e tamallas-eñ da veur a ezel KBD bout [[komunouriezh|komunourien]] hag e tilezas ar strollad.

=== Dilennadegoù hollek 1990 ha Priz Nobel ar Peoc'h ===
[[File:Edgardo Boeninger en Myanmar junto a Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant ar politiker [[chile]]an Edgardo Boeninger, 1995.]]
Er bloaz 1990 ec'h aozas ar juntenn dilennadegoù hollek, ma c'hounezas KBD 59% eus ar mouezhioù, eleze 80% eus an azezennoù ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/05/26/burma-20-years-after-1990-elections-democracy-still-denied ''Burma: 20 Years After 1990 Elections, Democracy Still Denied''], ''Human Rights Watch'', 26/05/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod tud a lavaras e oa dleet da Aung San Suu Kyi bout Pennmaodiernez, met ar juntenn a nullas dilennadegoù ha bac'het e voe an Itron en he zi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060821052840/http://women.amnestyusa.org/defenders/aungsansuukyi.asp ''Daw Aung San Suu Kyi – Burma's Icon of Democracy, Hope and Grace Under Pressure''], ''Amnesty International Women's Action Council / Stop Violence Against Women Campaign''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 1991, p'edo bac'het e Rangoon, e voe deroet [[Priz Sac'harov|Priz Sac'harov evit ar Frankiz Soñjal]] dezhi — na c'hallas kaout da vat nemet 23 bloaz diwezhatoc'h, d'an 22 a viz Here [[2013]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.europarl.europa.eu/sakharovprize/en/laureates/1988-2000 ''Sakharov Prize'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; – ha Priz Nobel arPeoc'h e 1991. Mibien Alexander ha Kim a yeas da zegemer ar Priz en anv o mamm.&lt;br&gt;
Diouzh he zu, Aung San Suu Kyi a implijas ar 1,3 milion a [[dollar|zollaroù stadunanat]] a yae gant ar Priz Nobel evit staliañ un ensavadur da yac'haat ha kelenn pobl Myanmar&lt;ref&gt;Miller, 2002, p. 21.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 1995 e tistagas prezegenn-brogramm ar 4{{vet}} Kuzuliadeg Vedel diwar-benn ar Maouezi e [[Beijing]], kement-se dre gasedigoù video kaset da ABU&lt;ref name=&quot;PN&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.un.org/en/conferences/women/beijing1995 ''Fourth World Conference on Women, 4-15 September 1995, Beijing, China''], ABU. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Argadenn 1996 ===
D'an 9 a viz Du [[1996]] e voe argadet e Yangon an ambroug kirri m'edo Aung San Suu Kyi gant pennoù all eus KBD. War-dro 200 gwaz a sailhas warnañ gant chadennoù, bizhier [[metal]], mein hag armoù arall. Freuzet e voe gwerenn a-dreñv karr an Itron, evel ma voe kirri all, kement-se krak dirak daoulagad an nerzhioù urzh. Evit doare e oa an arsailherien izili SUKD a oa bet gopret pep a 500 kyat (US$ 0.50) evit kemer perzh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm ''Aung San Suu Kyi's Prison Diaries''],  |url=https://www.bushywood.com/ministry_of_justice/prison_diaries_stories_journals_blogs/Aung_San_Suu_Kyi_Prison_Diaries.htm], ''Bushy Wood''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Sevel klemm en un doare ofisiel a eure KBD er polis, hag ar Gouarnamant a lavaras loc'hañ un enklask, hogen mann ebet ne voe graet&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.hrw.org/news/2010/11/13/burma-chronology-aung-san-suu-kyis-detention ''Chronology of Aung San Suu Kyi's Detention''], ''Human Rights Watch'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Rediezh da chom er gêr ===
E-pad 15 bloavezh diwar 21 e voe rediet Aung San Suu Kyi da chom er gêr, dre veur a wezh hag adalek deroù he resped politikel&lt;ref name=&quot;SKQ&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130220121057/http://www2.irrawaddy.org/highlight.php?art_id=16470 ''Suu Kyi Questions Burma’s Judiciary, Constitution''], ''The Irrawaddy'', 03/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-hed an amzer-se e voe berzet dezhi kejañ ouzh hec'h aduidi pe ouzh gweladennerien eus an estrenvro.

E-pad ar rediezh, emezi, e tremene hec'h amzer o lenn levrioù prederouriezh, levrioù politikerezh ha buhezskridoù bet kaset dezhi gant he fried&lt;ref&gt;{{en}} Suthichai Yoon. [https://www.youtube.com/watch?v=sZFpURJGv00 ''What Aung San Suu Kyi once told me...], YouTube, 29/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Seniñ ar [[piano]] a rae ivez, hag a-wezhioù e veze aotreet da zegemer diplomated estren koulz hag he [[mezegiezh|mezeg]]&lt;ref name=&quot;Pemp mil&quot; /&gt;.

Daoust dezhi bout rediet da chom en he zi e voe aotreet Aug San Suu Kyi da guitaat Myanmar gant ma ne zistrofe biken, ar pezh a nac'has : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Pa 'z eus ur vamm ac'hanon, disrannañ diouzh ma mibien eo bet an aberzh gwashañ, hogen nepred ne 'm eus disoñjet ez eo bet aberzhet muioc'h gant re arall. Nepred n'ankouaan e c'houzañv ma c'henseurted bac'het n'eo ket en o c'horf hepken, en o spered ne lavaran ket, evit o familh ha n'avavezont tamm surentez ebet en diavaez – ur vac'h ec'hon ez eo Myanmar dindan ar renad aotrouniek.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;Aung San Suu Kyi, 1998, [https://archive.org/details/voiceofhope00aungrich/page/132/mode/2up p. 132].&lt;/ref&gt;.

Arabat ivez e oa d'ar ''[[media]]'' mont da welet Aung San Suu Kyi : e 1988 e voe harzet ar c'hazetenner [[italia]]n Maurizio Giuliano (*[[1975]]) goude en devout he luc'hskeudennet ; gant ar [[maltouterezh|valtouterien]] e voe kemeret e filmoù, e enrolladennoù hag e notennoù, ha tamallet e voe dezhañ bout deuet tre e Myanmar gant viza ur studier&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.burmalibrary.org/reg.burma/archives/199808/msg00821.html ''Italian journalist turned away from Myanmar''], Burma Library, 17/08/1998. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En enep, kannaded eus ar Gouarnamant a zeue da welet Aung San Suu Kyi, evel d'an 20 a viz Gwengolo [[1994]], pa gejas ouzh rener Myanmar, ar jeneral Than Shwe (*[[1933]]) a-gevret gant ar jeneral Khin Nyunt (*[[1939]])&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;. Meur a wezh e klañvaas e-kerzh m'edo bac'het er gêr, ha kaset e voe d'un ospital&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428063027/http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/09/AR2006060901000.html ''Myanmar's Suu Kyi Released From Hospital''], ''The Washington Post'', 10/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Bac'het e veze Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar war zigarez ma vije-hi &lt;q&gt;&amp;nbsp;e-tailh da zisfontiñ peoc'h ha stabilded ar gumuniezh&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, kement-se diwar melladoù 10(a) ha 10(b) &quot;Lezenn 1975 a-zivout gwareziñ ar Stad&quot;, a roe d'ar Gouarnamant ar galloud da vac'hañ tud betek 5 bloavezh hep tamm prosez ebet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120707210621/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5798 ''Opposition Condemns Extension of Suu Kyi’s Detention''], ''The Irrawaddy, 27/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha diwar rann 22 al &quot;Lezenn evit gwareziñ ar Stad diouzh dañjerioù ar re a zo mennet da seveniñ oberoù gourzhtroüs&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121020074051/http://www.burmalibrary.org/docs07/NLM2009-09-19.pdf ''Government took action against appeal plaintiff Daw Aung San Suu Kyi in accord with existing laws within framework of law''], ''New Light of Myanmar''' (kazetenn ar Gouarnamant), p. 7, 19/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Dibaouez e taolas-hi engalv eus he bac'hadur&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707151337/http://afp.google.com/article/ALeqM5gjvtMXEDF6I4ntOYrw0_i5mXDjsw ''Suu Kyi appeals to Myanmar junta against her detention: party], AFP, 11/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ha kalz Stadoù ha tud vrudet a gendalc'has da c'houlenn ma vefe lakaet en he frankiz a-gevret gant an {{formatnum:2100}} prizoniad politikel all a oa er vro&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110218154418/http://www.washingtontimes.com/news/2008/oct/24/suppressing-burmas-beacon/print/ ''Suppressing Burma's 'beacon'''], ''The Washington Times'', 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090109021829/http://www.eubusiness.com/news-eu/1224861421.98 ''EU envoy urges lifting of Aung San Suu Kyi's house arrest''], ''EUbusiness, 24/10/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 12 a viz Du 2010, un devezhiennoù goude trec'h SUKD – gant harp ar juntenn –  en dilennadegoù a oa bet aozet goude 20 bloavezh hep dilennadeg ebet, ar juntenn a asantas erziwezh ma vefe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, hag antronoz e voe torret ar rediezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101111151613/http://www.guardian.co.uk/world/2010/nov/09/burma-usdp-wins-election ''Burmese election won by military-backed party''], ''The Guardian'', 09/12/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Perzh ABU  ===
Aozadur ar Broadoù Unanet (ABU) en devoa klasket aesaat an darempredoù etre ar juntenn hag Aung San Suu Kyi&lt;ref name=&quot;BC&quot; /&gt;.

D'ar 6 a viz Mae 2002, a-c'houde abadennoù kevraouiñ kuzh kaset gant ABU evit genel fiziañs, e voe divac'het Aung San Suu Kyi gant Gouarnamant Myanmar ; un degemenner anezhañ a lavaras e oa-hi en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;abalamour ma 'z omp sur e c'hallomp fiziout an eil en egile&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. An Itron a zisklêrias e oa &quot;tarzh un deiz nevez evit ar vro&quot;. D'an 30 a viz Mae 2003 avat, e-kerzh un abadenn damheñvel ouzh hini argadeg 1996, un engroez broudet gant ar Gouarnamant a arsailhas hec'h ambroug e kêriadenn Tabayin (ဒီပဲယင်း) en Norzh, ha kalz eus hec'h aduidi a voe lazhet pe c'hloazet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070614185341/http://www.aseanmp.org/resources/Depayin%20Massacre.pdf ''The Depayin Massacre 2 Years On, Justice Denied''], ''ASEAN Inter-Parliamentary Myanmar Caucus'', 30/05/2005. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/a-decade-later-victims-still-seeking-depayin-massacre-justice.html ''A Decade Later, Victims Still Seeking Depayin Massacre Justice''], ''The Irrawaddy'', 21/05/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
A-drugarez d'he bleiner e c'hallas Aung San Suu Kyi kemer an tec'h, met harzet e voe p'edo nes da Ye-U, ur 15 [[kilometr]] bennak er Biz da Dabayin&lt;ref&gt;[https://www.google.com/maps/place/22%C2%B045'50.0%22N+95%C2%B025'33.0%22E/@22.7094263,95.4399092,13z/data=!4m4!3m3!8m2!3d22.763889!4d95.425833?hl=en&amp;entry=ttu&amp;g_ep=EgoyMDI2MDQyOS4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D Kartenn].&lt;/ref&gt;, ha kaset da Insein, toull-bac'h ar juntenn e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070623182456/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3119038.stm ''Suu Kyi has 'major' operation''], ''BBC News'', 19/09/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Strollad-labour ABU war ar bac'hadur tidel en devoa embannet e 2004 un ali (''Opinion N&lt;small&gt;o&lt;/small&gt;. 9/2004'') ma tisklêrie e oa bac'hadur Aung San Suu Kyi unan tidel hag enebek da vellad 9 [[Disklêriadur hollvedel gwirioù mab-den]], ha goulenn groñs a reas ma vefe-hi lakaet en he frankiz gant pennadurezhioù Myanmar, a zianavezas ar goulenn. E rannbennad 9 an ali-se e lenner e respontas Gouarnamant Myanmar ne oa ket bet harzet Aung San Suu Kyi, e bac'hadur diarbenn hepken e oa bet lakaet, evit he surentez dezhi a-c'houde argadeg an 30 a viz Mae 2003 ; ouzhpenn da se e lavaras ar Gouarnamant en devefe gellet sevel prosez outi dre lezenn ar vro, met gwell e oa bet gantañ bout hael hag he gwareziñ evit he mad dezhi (§12)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130429062858/http://www1.umn.edu/humanrts/wgad/9-2004.html ''Daw Aung San Suu Kyi v. Myanmar''], ''U.N. Working Group on Arbitrary Detention'', U.N. Doc. E/CN.4/2005/6/Add.1 at 47 (2004). &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Etredaou e voe disoc'h emell ABU ; an diplomat [[malaysia]]n Razali bin Ismail, e gannad a-ratozh da Vyanmar, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi met dilezel e garg a eure e [[2006]], evit un darn abalamour ma oa bet nac'het meur a wezh outañ lakaat troad e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://reliefweb.int/report/myanmar/annan-pays-tribute-un-envoy-myanmar-upon-his-resignation ''Annan pays tribute to UN envoy in Myanmar upon his resignation''], ''Reliefweb'', 09/01/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Mae 2006, an diplomat [[nigeria]]n Ibrahim Gambari, anezhañ eilsekretour meur rann ABU an Aferioù Politikel, a gejas ouzh Aung San Suu Kyi, na oa ket bet gwelet gant ur pennadurezh estren abaoe [[2004]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20060528170633/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=18557&amp;Cr=Myanmar&amp;Cr1= ''After meeting Aung San Suu Kyi, UN envoy leaves Myanmar''], ABU, 28/05/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; pelloc'h er bloaz e kejas outi arre&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20090114034450/http://www.radio-canada.ca/nouvelles/International/2006/11/11/010-emissaire-suukyi.shtml ''Rare visite''], CBC/Radio-Canada, 11/11/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 2 a viz Here [[2007]] e tistroas Ibrahim Gambari da Vyanmar da gomz gant an Itron goude en devout kejet ouzh Than Shwe hag izili all ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20080310154920/http://www.un.org/apps/news/story.asp?NewsID=24129 ''UN envoy meets with Burma's top general to discuss 'current situation'''], UN Nexs Centre, 02/10/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 18 a viz Genver 2007, an ''New Light of Myanmar'' (&quot;Gouloù Nevez Myanmar&quot;, kazetenn ar Gouarnamant) a embannas ur pennad ma tamalle penn Polis Myanmar fuadur an telloù da Aung San Suu Kyi war zigarez m'he devoa dispignet arc'hant he Friz Nobel en diavaez eus ar vro. Kement-se a c'hoarvezas goude ma oa bet dislavaret un diviz digant ABU, skoret gant SUA, a lakae Myanmar d'ur goudrouz d'ar surentez etrebroadel : enebiezh [[Sina]], [[Rusia]] ha [[Suafrika]] a oa bet pennabeg an torridigezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090417044209/http://www.nytimes.com/2007/01/19/world/asia/19myanmar.html ''Burmese Daily at Odds With Democracy Advocate''], ''The New York Times'', 19/01/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2007, krak goude ur weladenn gant Ibrahim Gambari, chadennoù [[skingomz]] ha [[skinwel]] ar Stad a gemennas e kejfe Aung San Suu Kyi ouzh hec'h aduidi e KBD a-gevret gant unan eus maodierned ar Gouarnamant. Kadarnaat ar bedadenn a reas KBD, met dister e voe disoc'h an abadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071109163856/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7085292.stm ''Suu Kyi ready to talk to generals''], ''BBC News'', 08/11/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 3 a viz Mae [[2009]], Sekretour meur ABU, ar [[Sukorea]]d [[Ban Ki-moon]], ac'h eas da Vyanmar evit broudañ ar juntenn da zivac'hañ Aun San Suu Kyi hag evit lakaat un adreizh demokratel e pleustr. Pa guitaas ar vro e lavaras bout dipitet-bras gant e weladenn, p'en devoa nac'het Than Shwe e lezel da welet an Itron en abeg d'ar prosez a oa o ren&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090714054213/http://www.thejakartapost.com/news/2009/07/05/un-chief-leaves-myanmar-039disappointed039-with-junta.html ''UN chief leaves Myanmar 'disappointed' with junta''], ''The Jakarta Post'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Manifestadegoù e 2007 ===
D'an 19 a viz Eost 2007, e deroù an Emsavadeg Safron (15/08/2007 – 26/09/) e krogas [[manac'h|menec'h]] voudaat da gas manifestadegoù a-c'houde ur c'hresk bras war priz an [[tireoul]], ha bemdez e rejont daoust da c'hourdrouz ur moustrerezh milour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415124806/https://www.ctvnews.ca/monks-put-myanmar-junta-in-tight-spot-1.257239 ''Monks put Myanmar junta in tight spot''], CTV News / Associated Press, 21/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Gwengolo 2007, hag hi rediet da chom er gêr c'hoazh, Aung San Suu Kyi ac'h eas d'em ziskouez e-pad berr amzer dirak kloued hec'h annez evit degemer [[bennozh]]ioù digant ur {{formatnum:1000}} manac'h bennak a oa o kerzhet da zifenn gwirioù mab-den — souezhus eo e oant bet lezet da dremen gant ar warded armet a sparle an hent d'an ti-se&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415190537/https://www.commondreams.org/news/2007/09/22/democracy-icon-aung-san-suu-kyi-greets-myanmar-monks ''Democracy Icon Aung San Suu Kyi Greets Myanmar Monks''], ''Agence France-Presse'', 22/09/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Emsiladur e 2009 ===
[[File:Jim Webb with Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|Jim Webb gant Aung San Suu Kyi e 2009.]]
D'an 3 a viz Mae 2009, ar Stadunanad John Yettaw ([[1955]]-2021) a neuñvias a-dreuz Lenn Inya e Yangon da vont da annez Aung San Suu Kyi ; harzet e voe war e zistro, tri devezh diwezhatoc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170802172623/http://www.nytimes.com/2009/05/08/world/asia/08myanmar.html ''U.S. Man Held After Swim to Burmese Nobel Peace Laureate's Home''], ''The New York Times'', 07/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E-kerzh ar prosez ma voe tamallet dezhañ en devout klasket terriñ rediezh an Itron e lavaras bout bet broudet gant un [[hunvre]] a-berzh [[Doue]] da gemenn d'ar Priz Nobel e oa ur bagad [[sponterezh|sponterien]] o klask he muntrañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2009/WORLD/asiapcf/05/27/myanmar.suu.kyi.trial/index.html?iref=nextin ''American: God asked me to protect Suu Kyi''], ''CNN'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 13 a viz Mae e voe harzet Aung San Suu Kyi adarre war zigarez he devoe-hi torret ar rediezh, peogwir he devoa aotreet J. Yettaw da chom da ziskuizhañ en he zi e-pad daou zevezh a-raok ma klaskfe an Amerikan neuial en-dro da zistreiñ d'ar gêr ; dreist kement-se e voe tamallet dezhi lakaat Myanmar nec'het ha disfontañ darempredoù ar Stad gant ar C'hornôg. Kaset da Insein e voe an Itron, ma voe darbet dezhi bout bac'het e-pad 5 bloavezh en he unan en abeg d'an emsilerezh. D'an 18 a viz Mae e voe boulc'het he frosez ha hini he div matezh ; un nebeud aduidi em vodas dirak al lez-varn, ha manifestadegoù a voe dirak kannatioù Myanmar er bed a-bezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8054643.stm ''Burma's Aung San Suu Kyi on trial''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703205908/http://www.ft.com/cms/s/0/8e95cfc2-440c-11de-a9be-00144feabdc0.html ''Burma opposition leader on trial''], ''Financial Times'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Berzet e voe ouzh diplomated ha kazetennereien bout er prosez, met diplomated eus Rusia, [[Singapour]] ha [[Thailand]] a voe aotreet da gejañ ouzh Aung San Suu Kui&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8058804.stm ''Suu Kyi 'composed' at Burma trial''], ''BBC News'', 20/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An Itron a lavaras bout digablus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090521131958/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article6312579.ece ''Lawyers for Aung San Suu Kyi protest innocence as trial begins''], ''Times OnLine'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Un test hepken diwar pevar a voe aotreet da zifenn an damalladez, padal e voe lezet an tamaller da c'hervel 14 test&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090810221511/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15892 ''Court Rejects Two Suu Kyi Defense Witnesses''], ''The Irrawady'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hervez ur vammenn meneget gant ''Asia News'' e Singapour e oa ar juntenn e-sell da vac'hañ Aug San Suu Kyi en ur bon milourel e bannlev Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220716/http://www.asianews.it/index.php?l=en&amp;art=15461 ''Aung San Suu Kuy to be put under detention''], ''Asia News''n 06/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tisklêrias penn ar Polis e oa John Yettaw ar c'habluz pennañ er prosez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090703073909/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5gs16E0Y8T8w9Edy1yiDa2nXqxwkwD991MGGG0 ''Myanmar says American main culprit in Suu Kyi case''], ''Associated Press, 25/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E toull-bac'h Insein e lidas Aung San Suu Kyi he 64{{vet}} gouel-bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305003229/https://www.theguardian.com/world/2009/jun/19/burma-aung-san-suu-kyi-birthday ''Aung San Suu Kyi celebrates 64th birthday with jail guards''], ''The Guardian, 19/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Ar bed a-bezh e voe kondaonet harzidigezh ha prosez Priz Nobel ar Peoc'h 1991, gant Ban Ki-moon, [[Kuzul Surentez ar Broadoù Unanet]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090527081238/http://www.theage.com.au/world/un-calls-for-release-of-suu-kyi-20090523-bixx.html ''UN calls for release of Suu Kyi''], ''The Age'', 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Stadoù ar C'hornôg&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8050545.stm ''Western outcry over Suu Kyi case''], ''BBC News'', 18/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag [[Azia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130522025537/http://www.radioaustralia.net.au/international/radio/onairhighlights/asian-leaders-call-for-release-of-aung-san-suu-kyi ''Asian leaders call for release of Aung San Suu Kyi''], ''Radio Australia'', 15/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; koulz ha [[Kevredigezh Broadoù Gevred Azia]] (ASEAN) — Myanmar o vout un ezel anezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8057865.stm ''Asian leaders condemn Burma trial''], ''BBC News'', 19/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'e dro e kondaonas Gouarnamant Myanmar ar gondaonidigezh-se, dre zisklêriañ e loc'he &quot;un hengoun diyac'h&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090528094537/http://news.xinhuanet.com/english/2009-05/24/content_11428592.htm ''Myanmar protests ASEAN alternate chairman statement on Aung San Suu Kyi''], ''Xinhua News Agency'' (Sina), 24/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; hag ec'h abegas Thailand peogwir e vije oc'h emellout en aferioù diabarzh Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bangkokpost.com/world ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a venegas Maodiern an Aferioù Estren o lavaret e oa an abadenn &lt;q&gt;&amp;nbsp;bitellet evit kreñvaat ar gwask etrebroadel war Vyanmar, gant elfennoù diabarzh ha diavaez a zo enep ar Gouarnamant ha na vennont ket gwelet kemmadennoù yaus e politikerezhioù ar broioù-se e-keñver Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;. Ur c'habalerezh etrebroadel a voe loc'het evit ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090707140704/http://www.fbppn.net/ ''The Last Big Push!''], ''Free Burma's Political Prisoners Now!'', 07/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a lakaas Ban Ki-moon da vont da Vyanmar evit kevraouiñ adarre, hogen hioll e c'houlennoù a voe distaolet gant Than Shwe&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090706090031/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1908720,00.html ''Ban Ki-Moon Leaves Burma Disappointed''], ''Time'', 05/07/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Eost 2009 e voe echuet ar prosez, hag Aung San Suu Kyi a voe kondaonet da 3 bloavezh bac'h ha labour ret, met troet e voe an devarn gant ar juntenn e 18 mizvezh ouzhpenn a rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8194596.stm ''Burma court finds Suu Kyi guilty',]. ''BBC News'', 11/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; [[alvokad]]ed an Itron a zisklêrias e taolfent engalv eus an disentez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002955/https://www.theguardian.com/world/2009/aug/12/aung-san-suu-kyi-lawyers ''Lawyers to appeal against Aung San Suu Kyi sentence''], ''The Guardian'', 12/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 14 a viz Eost, ar [[sened]]our stadunanat Jim Webb a gejas e Myanmar ouzh ar jeneral Than Shwe kent kejañ ouzh Aung San Suu Kyi ; e-kerzh ar chomadenn e kevraouas divac'hañ ha dazbroañ John Yettaw&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180415125039/https://www.mercurynews.com/2009/08/15/senator-wins-release-of-us-prisoner-in-myanmar/ ''Senator wins release of US prisoner in Myanmar''], ''Associated Press'', 15/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 18 a viz Eost, [[Prezidant Stadoù-Unanet Amerika]], [[Barack Obama]], a c'houlennas digant juntenn Myanmar lakaat an holl brizonidi bolitikel en o frankiz, Aung San Suu Kyi en o zouez&lt;ref&gt;{{en}} [https://timesofindia.indiatimes.com/world/us/Obama-appeals-to-Myanmar-junta-to-release-Aung-San-Suu-Kyi/articleshow/4905706.cms ''Obama appeals to Myanmar junta to release Aung San Suu Kyi''], ''The Times of India'', 18/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa voe an engalv el lez-varn e lavaras Aug San Suu Kyi e oa direizh an disentez, met distaolet e voe an engalv d'an 2 a viz Here 2009. Petra bennak man anzavas al lez e oa torret Bonreizh [[1974]] ma oa bet barnet ar Priz Nobel diwarni e tisklêrias ivez e oa gwiriek c'hoazh al lezenn a-zivout gwareziñ ar Stad a oa bet embannet e 1975 hag he devoa he bac'het er gêr. E gwirionez, ar devarn a vire outi a gemer perzh en dilennadegoù a oa bet lakaet e 2010 – ar re gentañ en ur ober 20 vloaz. An alvokad a lavaras e vefe taolet un eil engalv a-barzh 60 deiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101013225949/http://www.guardian.co.uk/world/2009/oct/02/aung-san-suu-kyi-appeal ''Burmese court rejects appeal against Aung San Suu Kyi house arrest''], ''Associated Press'', 02/10/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Skor etrebroadel evit an divac'hañ ===
[[File:Burmeseireland.jpg|thumb|Lid gouel-bloaz Aung San Suu Kyi e Baile Átha Cliath e 2009.]]
[[File:Aung San Suu Kyi greeting supporters from Bago State.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o saludiñ aduidi e Stad Bago e 2011.]]
[[File:DASSK Europe conference.JPG|thumb|''Daw'' Aung San Suu Kyi o prezegenniñ e London e-kerzh un droiad en Europa e 2012.]]
[[File:Remise du Prix Sakharov à Aung San Suu Kyi Strasbourg 22 octobre 2013-14.jpg|thumb|[[Martin Schulz]] o reiñ ar Priz Sakharov d'an Itron e [[Parlamant Europa]] e 2013.]]
Meur a Stad a savas a-du gant Aung San Suu Kyi en [[Aostralia]], Europa, [[Filipinez]], India&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430035952/http://timesofindia.indiatimes.com/India/MPs_to_Suu_Kyi_You_are_the_real_PM_of_Burma/rssarticleshow/2118431.cms ''MPs to Suu Kyi: You are the real PM of Myanmar''], ''The Times of India'', 13/06/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Israel]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220145818/http://www.mfa.gov.il/MFA/About+the+Ministry/MFA+Spokesman/2009/Press+releases/Israel_calls_Myanmar_government_release_Suu_Kyi ''Israel calls on Myanmar government to release Suu Kyi''], משרד החוץ / Maodiernezh an Aferioù Estren, 08/11/2011 . &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Japan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20040606000306/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3009014.stm ''Japan calls for Suu Kyi release''], ''BBC News'', 24/06/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Norzhamerika&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7149277.stm ''US House honours Burma's Suu Kyi''], ''BBC News'', 18/12/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Suamerika ha Sukorea, nes komz eus tremen 50 ez-penn-Stad&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20071011144042/http://mwcnews.net/content/view/14517%26Itemid%3D1 ''Leaders demand Suu Kyi's release''], MWC News, 15/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu 2007, [[Ti Dileuridi ar Stadoù-Unanet]] a vouezhias a-unvouezh evit dereiñ Medalenn [[aour]] [[Kendalc'h ar Stadoù-Unanet]] da Aung San Suu Kyi, heuliet gant ar [[Sened ar Stadoù-Unanet|Sened]] d'ar 25 a viz Ebrel 2008&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170305002351/https://www.theguardian.com/world/2008/apr/25/usa.burma ''Burmese detainee receives US honour''], ''[[The Guardian]]'', 25/04/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 6 a viz Mae 2008, ar prezidant [[George Walker Bush|George W. Bush]] a sinas al lezenn hag a zeroe ar vedalenn da Aung San Suu Kyi. Amezeien Myanmar en ASEAN a abegas ivez da vac'hidigezh an Itron, dreist-holl Filipinez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20070929134606/http://archive.gulfnews.com/articles/07/05/30/10128726.html ''Myanmar urged to release peace activist Suu Kyi''], ''Gulf News'', 30/05/2007. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Indonezia]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090820090752/http://www.mizzima.com/news/regional/2272-us-indonesia-call-for-suu-kyis-release.html ''U.S., Indonesia call for Suu Kyi's release''], ''Mizzima'', 09/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, Singapour&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630220708/http://www.channelnewsasia.com/stories/singaporelocalnews/view/350363/1/.html ''S'pore disappointed with extension of Aung San Suu Kyi's detention''], ''Channel NewsAsia'', 27/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Thailand&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.bangkokpost.com/news/asia/144268/burma-lashes-out-at-thailand-over-suu-kyi ''Burma lashes out at Thailand over Suu Kyi''], ''Bangkok Post'', 25/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Mae 2003 e lavaras Pennmaodiern Malaysia e c'hellje Myanmar bout skarzhet eus ASEAN mar kendalc'hje da zianavezout ar galvadennoù da lakaat Aung San Suu Kyi en he frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/3081557.stm ''Burma 'faces Asean expulsion''], ''BBC News'', 20/07/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù en diavaez eus ASEAN a vroudas Myanmar ivez : [[Bangladesh]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630212749/http://www.thedailystar.net/2006/06/19/d6061901128.htm ''432 eminent citizens for Suu Kyi's freedom''], ''The Daily Star'', 19/06/2006. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, [[Maldivez]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090630111657/http://www.maldiveschronicle.com/president-nasheed-calls-immediate-release/ ''President Nasheed calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Maldives Chronicle'', 12/02/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ha Suafrika&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090523104014/http://www.mg.co.za/article/2009-05-22-sa-calls-for-immediate-release-of-aung-san-suu-kyi ''SA calls for immediate release of Aung San Suu Kyi''], ''Mail &amp; Guardian'', 22/05/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daoust da gement-se holl ne voe ket divac'het Aung San Suu Kyi ha ne voe ket bannet Myanmar eus ASEAN — e penn an aozadur e voe e [[2014]], zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://asean.org/category/chairmanship/ ''ASEAN Chairmanship Over the Years''], ASEAN, 2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; — met skarzhet e voe a-c'houde taol-Stad 2021, met e 2026 e klaskas gouarnamant Thailand he degemer en ASEAN en-dro&lt;ref&gt;{{en}} [https://thediplomat.com/2026/02/thailand-wants-to-bring-myanmar-back-into-asean-foreign-minister-says/ ''Thailand Wants to Bring Myanmar Back Into ASEAN, Foreign Minister Says''], ''The Diplomat'', 19/02/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

ABU a c'houlennas groñs digant Myanmar ma trofe d'ur adunvanadur broadel ebarzhus, d'an demokratelezh, ha da zoujañ da wirioù mab-den&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120504231023/http://www.narinjara.com/details.asp?id=1282 ''UN Secretary Repeats Call for Release of Daw Aung San Suu Kyi''], ''Narinjara'', 27/05/2007]. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Kerzu 2008 ec'h embannas ur ratozhiad a gondaone stad gwirioù mab-den e Myanmar hag a c'houlenne ma vefe divac'het Aung San Suu Kyi (80 Stad a savas a-du, 25 a savas a-enep ha 45 a chomas neptu, eleze 53,33% a-du hepken)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430013412/http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2008/12/26/2003432089 ''UN General Assembly condemns Myanmar''], ''Taipei Times'', 26/12/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Stadoù all evel Sina ha Rusia zo gouzañvusoc'h e-keñver Myanmar, pa 'z eo gwell dezho kenlabourat gant ar juntenn war an dachenn armerzhel, hogen Indonezia a vroudas India ha Sina da bouezañ war Vyanmar evit ma vefe degaset adreizhoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20090617085139/http://www.thejakartapost.com/news/2009/06/13/ri-woos-india-china-over-suu-kyi.html ''RI woos India, China over Suu Kyi''], ''Jakarta Post'', 13/06/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E Thailand avat, ar Pennmaodiern a gavas abeg er c'hementad a skor a oa da Briz Nobel ar Peoc'h 1991 pa lavaras : &lt;q&gt;&amp;nbsp;Europa a implij Aung San Suu Kyi evel ur benveg. Tu zo da gaout kendivizout don gant Myanmar pa n'int ket liammet ouzh Aung San Suu Kyi.&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20130816070530/http://www.nasdaq.com/aspxcontent/NewsStory.aspx?cpath=20080825%2FACQDJON200808250616DOWJONESDJONLINE000120.htm&amp;&amp;mypage=newsheadlines&amp;title=Thai%20PM%20Says%20West%20Uses%20Myanmar ''Thai PM says West uses Myanmar''], ''NASDAQ'', 25/08/2008. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
 
En enep da izili arall ASEAN, [[Viêt Nam]] na skoras ket Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110428062456/http://en.vietnamplus.vn/Home/Vietnam-supports-Myanmars-efforts-for-reconciliation/20098/1660.vnplus ''Vietnam supports Myanmar's efforts for reconciliation''], ''Vietnam+'', 14/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ar gazetenn''Việt Nam News'', perc'hennet gant ar Stad, a embannas e 2009 ne gave Viêt Nam abeg ebet e diviz Myanmar da vac'hañ an Itron en he zi e-pad 18 mizvezh (ar pezh a vire ''de facto'' outi a gemer perzh e dilennadegoù ar bloaz 2010) rak un afer diabarzh e oa he frosez. A-zargemm diouzh izili arall ASEAN c'hoazh, Viêt Nam a zisklêrias he devoa atav skoazellet Myanmar, gant ar spi ma kendalc'hfe da lakaat he &quot;sturfollenn etrezek an demokratelezh&quot; e pleustr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20110430054520/http://www.abitsu.org/?p=5390 ''Vietnam: Suu Kyi verdict 'internal' matter for Myanmar''], ''ABITSU'', 13/08/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Loreidi Priz Nobel ar Peoc'h : Mairead Corrigan (1976), Betty Williams (1976), Adolfo Pérez Esquivel (1980), Desmond Mpilo Tutu (1984), Elie Wiesel (1986), Tenzin Gyatso (1989), Rigoberta Menchú Tum (1992), Jody Williams (1997), Jimmy Carter (2003), Shirin Ebadi (2003) ha Barack Obama (2009) a c'houlennas digant renerien Myanmar ma divac'hfent Aung San Suu Kyi &lt;q&gt;&amp;nbsp;evit sevel aozioù rekis ur c'hendiviz gwirion etre Daw Aung San Suu Kyi hag an holl gevrennoù ha strolladoù kenelel a zo perzhidi evit ma vefe staliet un adunvanadur broadel ebarzhus gant skor didro ar Broadoù Unanet &amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref name = &quot;BC&quot;/&gt;. Lod eus arc'hant ar Priz Nobel a sikouras da baeañ yalc'hadoù da studierien eus Myanmar dre an aozadur a garitez ''Prospect Burma'' e London&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.prospectburma.org/ ''Prospect Burma'']. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211201144248/https://prospectburma.org/popup/pb-faq/], ''Prospect Burma FAQ''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e Myanmar e voe degemennet e c'hellje an Itron bout divac'het &quot;evit ma c'hellfe aozañ he strollad&quot;&lt;ref&gt;{{en}}  [https://web.archive.org/web/20130908074459/http://www.theguardian.com/world/2009/nov/09/aung-san-suu-kyi-release ''Burma claims it will release Aung San Suu Kyi''], ''The Guardian'', 09/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hogen divac'het ne voe ket, ha berzet e voe outi emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100109130810/http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/burmamyanmar/6931974/Burma-announces-elections--but-not-for-Aung-San-Suu-Kyi.html ''Burma announces elections – but not for Aung San Suu Kyi''], ''The Telegraph'', 04/01/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. SUA a c'hoanagas ma vefe dilennadegoù reizh un arouez eus youl Myanmar da vont war-du an demokratelezh&lt;ref name=&quot;RT&quot;&gt;{{en}} [http://arquivo.pt/wayback/20091007162355/http%3A//www%2Eatimes%2Ecom/atimes/Southeast_Asia/KI30Ae01%2Ehtml ''US takes a radical turn on Myanmar''], ''Asia Times'', 30/09/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Gouarnamant Japan, renet gant [[Yukio Hatoyama|Hatoyama Yukio]], en devoa dispignet 2,8 milmilion a [[yen]]où e 2008, a c'hrataas e vefe muioc'h a skoazell c'hoazh mar bije divac'het Aung San Suu Kyi e koulz evit emstrivañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100817070038/http://www.mizzima.com/news/election-2010/4246-junta-designed-poll-date-to-keep-suu-kyi-at-bay.html ''Junta designed poll date ‘to keep Suu Kyi at bay’ ''], ''Mizzima'', 10/11/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. En ul lizher da Aung San Suu Kyi, [[Gordon Brown]] a c'houzavas Myanmar a-zivout heuliadoù dilennadegoù diwirion, pa vije &lt;q&gt;&amp;nbsp;kondaonet Myanmar da vuioc'h a vloavezhioù a zigenvez diplomatek hag a sac'hadur armerzhel&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20100115195454/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8434326.stm ''Brown pledges support to Suu Kyi''], ''BBC News'', 30/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Kent dilennadegoù 2010 e voe aotreet Aung San Suu Kyi da gejañ ouzh pennadurezhioù KBD e Ti ar Stad, hogen dindan evezh strizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101202020403/http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/8415384.stm ''Burma's Suu Kyi meets senior members of her NLD party''], ''BBC News'', 16/12/2009. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Divac'hadenn e 2010 ===
[[File:Aung San Suu Kyi speaking to supporters at National League for Democracy (NLD) headquarter.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi o prezezgenniñ goude he divac'hadenn.]]
[[File:Secretary Clinton Meets Daw Aung San Suu Kyi for Dinner (6437451337).jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant H. Clinton e Yangon e miz Kerzu December 2011.]]
D'an 13 a viz Du 2010 da noz e voe lakaet Aung San Suu Kyi en he frankiz, evel ma oa bet divizet e prosez miz Eost 2009&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101114044729/http://english.aljazeera.net/news/asia-pacific/2010/11/20101113105340355661.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi released''], ''Al Jazeera'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, c'hwec'h sizhun goude dilennadegoù hollek a oa bet abeget dre ar bed a-bezh ; e-pad 15 vloaz e oa bet bac'het en ur ober 21 bloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20101117151137/http://uk.news.yahoo.com/5/20101113/twl-aung-san-suu-kyi-freed-from-house-ar-3fd0ae9.html ''Burma's pro-democracy leader Aung San Suu Kyi, under house arrest for seven years, has been freed by the country's military rulers''], ''Sky News'', 13/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar gazetenn ''New Light of Myanmar'' a embannas e oa bet pardonet goude bout bet &quot;dereat&quot; a-hed he c'hastiz, met hervez ''The New York Times'' e oa bet divac'het evit mestroniañ gwelloc'h hec'h aduidi da heul an dilennadegoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://eu.theledger.com/story/news/2010/11/15/myanmar-dissident-calls-for-change/26396166007/ ''Myanmar Dissident Calls for Change''], ''The New York Times'', 14/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. He mab Kim Aris a voe aotreet d'he gwelet, ar wezh kentañ en ur ober dek vloaz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120125113753/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/suu-kyi-and-son-reunited-after-10year-separation-2142108.html ''Suu Kyi and son reunited after 10-year separation''], ''The Independent'', 24/11/2010. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-hed ar bloaz 2011 e voe emzivizoù etre an Itron ha Gouarnamant Myanmar, ar pezh a gasas da zivac'hadur 10% eus ar brizonidi bolitikel ha da lezennekadur ar [[sindikad]]où&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118214652/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15269259 ''Burma frees dozens of political prisoners''], ''BBC News'', 12/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111118122129/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15303968 ''Burma law to allow labour unions and strikes''], ''BBC News'', 14/10/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Du 2011 e kemennas KBD e vefe marilhet en-dro evel strollad politikel evit emstrivañ e 45 dilennadeg darnel a oa rekis da heul anvadur dilennidi er Parlamant da bostoù er Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111119002541/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-15787605 ''Suu Kyi's NLD democracy party to rejoin Burma politics''], ''BBC News'', 18/11/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude an disentez-se, Aung San Suu Kyi a gendivizas gant Barack Obama dre [[pellgomz|bellgomz]], ha raktreset e voe ma yafe [[Hillary Clinton]] da Vyanmar, ar pezh a zisplijas un tamm da Sina&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130728020152/http://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-sees-burma-reforms-as-strategic-opening-to-support-democracy/2011/11/18/gIQA22gwZN_story_1.html ''U.S. sees Burma reforms as strategic opening to support democracy''], ''The Washington Post'', 19/11/ 2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'ar 1{{añ}} a viz Kerzu e kejas an div vaouez an eil ouzh eben en annez un diplomat stadunanat e Yangon&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20111201172242/http://www.nytimes.com/2011/12/02/world/asia/us-will-relax-curbs-on-aid-to-myanmar.html ''Will Relax Some Curbs on Aid to Myanmar''], ''The New York Times'',01/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 21 a viz Kerzu 2011, Pennmaodiernez Thailand a gejas ouzh Aung San Suu Kyi e Yangon evit he skorañ en dilennadegoù da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20260427230443/https://mgronline.com/general/detail/9540000162276 ''PM Yingluck backs Suu Kyi in landmark Myanmar talks''], ''Agence France-Presse'', 21/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù darnel 2012===
[[File:Suu-kyi-gives-speech-in-khawmu.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi e-kerzh he c'habalerezh, 22 a viz Meurzh 2012.]]
E miz Kerzu 2011 e voe anv a Aung San Suu Kyi oc'h emstrivañ en un dilennadeg darnel da gaout ur gador evit pastell-vro Kawhmu&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130617095643/http://www.mmtimes.com/2011/news/605/news3160510.html ''Daw Aung San Suu Kyi eyes Kawhmu seat''], ''The Myanmar Times'', 12/12/2011. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ar pezh a eure&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120118174259/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-16606608 ''Aung San Suu Kyi registers for Burma election run''], ''BBC News'', 18/01/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

En ur brezegenn ofisiel skignet d'ar 14 a viz Meurzh 2012 gant MRTV, ur chadenn skinwel perc'hennet gant ar Stad, e c'houlennas ma vefe adreizhet Bonreizh 2008 Myanmar, ma vefe dilamet lezennoù strishaus, ma vefe gwarezet gwirioù demokratel ar bobl ha ma vefe staliet ur justis dizalc'h diouzh ar Gouarnamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315003556/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-17363329 ''Burma's Aung San Suu Kyi makes landmark campaign speech''], ''BBC News'', 14/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ar [[kenrouedad|genrouedad]] e voe lakaet ar brezegenn e derc'hent an deiz ma voe skignet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314141429/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23204 ''Suu Kyi's Speech Leaked on Internet Before Broadcast''], ''The Irrawaddy'', 13/03/2012. &lt;small&gt;. Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; ur rannbennad anezhi, a rae meneg eus ar moustrerezh kaset gant arme Myanmar, a oa bet dilamet gant ar pennadurezhioù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120315011133/http://mizzima.com/news/inside-burma/6738-burmese-govt-censors-suu-kyis-campaign-speech.html ''Burmese gov't censors Suu Kyi's campaign speech''], ''Mizzima'', 11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Aung San Suu Kyi a c'houlennas ivez ma vije eveshaet an dilennadegoù gant ar ''media'' etrebroadel en ur verkañ direizhderioù e listennoù ofisiel ar vouezherien, ma kaved tud varv ha ma ne gaved ket tud a c'hellfe mouezhiañ koulskoude&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120314154319/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=23175 ''Suu Kyi Warns Canadian FM of Voter List Problems''], ''The Irrawaddy'', 9/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120321093609/http://www.google.com/hostednews/ukpress/article/ALeqM5ghDxCYw0UlDzCnPQ4M7DGRtg8POg?docId=N1041441331491159890A ''Suu Kyi: media must monitor Burma''], ''UK Press Association'',11/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Meurzh 2012 e lavaras an Itron e kendalc'hed da flodañ ha da derriñ al lezennoù, mui-ouzh-mui zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.rfa.org/english/news/myanmar/election-03212012170629.html ''Western Election Observers Invited''], ''Radio Free Asia'', 21/03/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa voe goulennet outi hag-eñ e kemerje ur garg er Gouarnamant mar bije tro e respontas e ranke, dre ar Vonreizh, neb a yafe er Gouarnamant dilezel e garg er Parlamant, ha nedo ket o labouret ker start da vont er Parlamant evit goullonderiñ hec'h azezenn ken eeun ha tra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120310210942/https://www.reuters.com/article/2012/02/29/myanmar-suukyi-cabinet-idUSL2E8DT3G720120229 ''Myanmar's Suu Kyi says reforms could be reversed''], ''Reuters'', 29/02/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
[[File:Barack Obama and Hillary Clinton at home of Aung San Suu Kyi.jpg|thumb|B. Obama ha H. Clinton gant Aung San Suu Kyi hag he skipailh e Yangon, 2012.]]
D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2012 ec'h embannas KBD he devoa gounezet Aung San Suu Kyi un azezenn er Parlamant en dilennadegpù darnel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20161220163708/http://www.bbc.com/news/world-asia-17577620 ''Burma's Aung San Suu Kyi wins by-election: NLD party''], ''BBC News'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. MRTV a gadarnaas an disoc'h : 43 azezenn diwar 45 evit KBD, da lavaret eo e oa Aung San Suu Kyi e penn an enebiezh er Parlamant&lt;ref&gt;{{my}} [https://www.youtube.com/watch?v=JO0jM7ymHE0 ''Winning NLD candidate list announced in state tv''], MRTV, 02/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Pa oa dleet dezho kemer o c'harg d'an 23 a viz Ebrel, dilennidi KBD — Aung San Suu Kyi en o mesk – a lavaras ne c'hellent ket leañ abalamour da skrid al le end-eeun, pa rankfent touiñ e ''warezfent'' ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120421091533/http://www.reuters.com/article/2012/04/20/us-myanmar-idUSBRE83J0AI20120420 ''Suu Kyi Myanmar parliament debut in doubt over oath stalemate''], ''Reuters'', 20/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. War ''Radio Free Asia'', an Itron a zisklêrias ne nac'he ket an dilennidi kemer o c'harg, he c'hemer a rafent goude en devout leet, ha kemmañ ar bomm-se el le a oa ivez reizh e-keñver ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151209024714/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-politics-idUSBRE83I0CF20120419/ ''Myanmar oath standoff puts Suu Kyi's MP debut in doubt], ''Reuters'', 19/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ne voe ket kemmet al le avat, hag holl zilennidi KBD a rankas leañ  ha kemer o c'harg d'an 2 a viz Mae 2012&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120508200205/http://latimesblogs.latimes.com/world_now/2012/05/burmas-aung-san-suu-kyi-takes-parliament-seat-making-history.html ''Aung San Suu Kyi makes history by taking Myanmar parliament seat''], ''Los Angeles Times'', 02/05/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; d'an 9 a viz Gouhere e voe Aug San Suu Kyi er Parlamant evel lezennourez, kentañ gwezh dezhi. Met ar juntenn he doa ar muianiver&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120401154429/http://www.nytimes.com//2012/04/02/world/asia/myanmar-elections.html ''Democracy Advocate Elected to Myanmar's Parliament, Her Party Says''], ''The New York Times'', 01/04/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Dilennadegoù hollek 2015 ===
[[File:Barack Obama and Aung San Suu Kyi September 2012.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha [[Barack Obama]] en Ti Gwenn.]]
[[File:Boris Johnson and Aung San Suu Kyi 2016.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi ha Boris Johnson e London.]]
D'ar 16 a viz Mezheven 2012 e c'hallas Aung San Suu Kyi distagañ he frezegenn en [[Oslo]] evit degemer Priz Nobel ar Peoc'h 1991&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170629200229/http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1991/kyi-lecture.html ''Aung San Suu Kyi - Nobel Lecture''], ''Nobelprize.org''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, hag e miz Gwengolo e tegemeras Medalenn aour Kendalc'h SUA, a oa bet deroet dezhi e 2008, p'edo bac'het en he zi. Ouzhpenn da se e kejas ouzh Barack Obama en [[Ti Gwenn]]. Da heul ar weladenn-se e voe dilamet prezidant Myanmar diwar listenn SUA ar c'hastizoù etrebroadel&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20120919200708/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-19651683Burma's ''Burma's President Thein Sein off US sanctions list''], ''BBC News'', 19/09/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 6 a viz Gouhere 2012 ec'h embannas an Itron da-geñver Forom Armerzel ar Bed (FAB, ''World Economic Forum'' / WEF) e Davos e [[Suis]] e oa mennet da emstrivañ e dilennadegoù 2015 evit bout prezdantez Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130610082733/http://investvine.com/myanmars-suu-kyi-wants-to-run-for-president/ ''Suu Kyi wants to run for president''], ''Investvine'', 06/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hogen Bonreizh Myanmar, a voe douget e 2008, a vire outi a vout prezidantez en abeg ma oa intañvez ha mamm da estrenien — evit doare e oa bet skrivet an diferadenn-se a-ratozh-kaer evit mirout outi a vout dilennadus&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130619030416/http://www.economist.com/news/asia/21579512-running-president-comes-risks-halo-slips ''Aung San Suu Kyi: The halo slips – Running for president comes with risks''], ''The Economist'', 15/06/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Trec'h e voe ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh : 235 azezenn diwar 440 (53,4%) e Parlamant ar Bobl (ပြည်သူ့လွှတ်တော်, ''Pyithu Hluttaw'') ha 135 azezenn diwar 224 (60,3%) er Vodadenn Vroadel (အမျိုးသားလွှတ်တော်, ''Amyotha Hluttaw''), hag addilennet e voe Aung San Suu Kyi er Parlamant. Hervez ar Vonreizh e ranke KBD gounit 66,66% d'an nebeutañ eus an azezennoù en div gambr evit ma vefe an Itron prezidantez ar Stad, met a-raok an dilennadegoù e lavaras-hi e vefe ar galloud gwirion ganti mar befe trec'h KBD, eviti da vout lakaet a-gostez gant ar Vonreizh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20151113070516/http://www.bbc.com/news/world-asia-34805806 ''Myanmar election: Suu Kyi's NLD wins landslide victory ''], ''BBC News'', 13/11/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Meurzh 2016 e voe anvet da Vaodiernez Burev ar Prezidant , Maodiernez an Aferioù Estren, Maodiernezan Deskadurezh, ha Maodiernez an Tredan hag ar Gremm dindan ren ar prezidant Htin Kyaw&lt;ref&gt;A voe e karg adalek an 30/03/2016 betek an 21/03/2018.&lt;/ref&gt;. Diwezhatoc'h e tilezas an Itron karg an Deskadurezh ha hini an Tredan, pa voe anvet da Guzulierez-Stad gant ar prezidant, ur garg bet krouet a-ratozh eviti ha par da Bennmaodiernez Myanmar.

=== Kuzulierez-Stad ha Maodiernez an Aferioù Estren(2016–2021) ===
[[File:The Prime Minister, Shri Narendra Modi receiving the State Counsellor of Myanmar, Aung San Suu Kyi, in Hyderabad House, New Delhi on January 24, 2018.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Narendra Modi e New Delhi, 24/01/2018.]]
[[File:Sebastián Piñera and Aung San Suu Kyi at 33rd ASEAN Summit.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Sebastián Piñera, 14/11/2018.]]
[[File:President Rodrigo Roa Duterte prepares to pose for a photo during the releasing of a Commemorative Stamp at the Taj Diplomatic Enclave Hotel.jpg|thumb|Aung San Suu Kyi gant Rodrigo Duterte ha Prayut Chan-o-cha, 25/01/2018]]
Kerkent ha Kuzulierez-Stad, Aung San Suu Kyi a bedas he c'henseurted italian, Paolo Gentiloni, [[Kanada|kanadian]], Stéphane Dion, ha sinaat, Wang Yi (王毅) e miz Ebrel, hag ar Japanad Kishida Fumio (岸田文雄) e miz Mae evit termeniñ penaos gwellaat darempredoù diplomatel Myanmar gant o broioù.
P'he devoa kemeret ar garg a Guzulierez-Stad, an Itron a ziskounaat ar studierien a oa bet harzet pa oant savet enep lezenn nevez an Deskadurezh e 2014. Embann a eure ivez e vefe staliet ur c'hengor a bledfe gant Stad Rahkine (ရခိုင်ပြည်နယ်, e kornôg ar vro), ma veze heskinet ar boblad Rohingya, hogen gwezh ebet ne ras ar Gouarnamant war-dro ar c'henstourmoù kenelek a rene er Stadoù Katchin (ကချင်ပြည်နယ်, e biz ar vro) ha Chan (ရှမ်းပြည်နယ်, e reter ar vro), ma voe miliadoù a dud o treuziñ an harzoù da glask repu e Sina ; ker gwazh e oa stad ar Rohingyaed e [[2017]] ma voe komzet eus gouennlazh sevenet gant ar Gouarnamant. Pa voe aterset Aung San Suu Kuy a-zivout kement-se e nac'has e vije nep skarzh kenelek e Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170331025116/https://www.theguardian.com/world/2017/mar/31/aung-san-suu-kyi-myanmars-great-hope-fails-to-live-up-to-expectations ''San Suu Kyi: Myanmar's great hope fails to live up to expectations''], ''The Guardian'', 20/03/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170408221316/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-39510271 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi exclusive interview''], BBC News, 05/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'het a reas ivez reiñ nep keodedadelezh d'ar Rohingyaed, o devefe kartennoù chom hepken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170411074959/http://www.latimes.com/world/la-fg-myanmar-rohingya-2017-story.html ''Myanmar's long-suffering Rohingya Muslims hoped that Aung San Suu Kyi would make them full citizens. They were wrong''], ''Los Angeles Times'', 09/04/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Abeget eo bet an Itron en estrenvro, pa ne zeue ket a-benn da blaenaat kudennoù armerzhel ha kenelek Myanmar – dreist-holl hini ar Rohingyaed a-c'houde an emgannoù a c'hoarvezas e Stad Rahkine d'ar 25 a viz Eost 2017 etre arme Myanmar hag Arme ar Silvidigezh Rohingyaed an Arakan (ASRA ; ''Arakan Rohingya Salvation Army'', ARSA), pan ae ar frankiz embann war wanaat ha pa veze lakaet he doare da ren da vestronius, avelek ha distag diouzh ar beziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171028215047/https://www.economist.com/news/asia/21730684-future-not-long-ago-deemed-bright-now-feels-bleak-world-getting-myanmar-wrong ''Is the world getting Myanmar wrong?''], ''The Economist'', 26/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180308214442/https://www.economist.com/news/asia/21738413-no-law-too-obscure-tool-silence-awkward-journalists-press-freedom-waning-myanmar ''Press freedom is waning in Myanmar''], ''The Economist'', 08/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;COVID-19
E-pad ar [[bedreuziad COVID-19]] e Myanmar, Aung San Suu Kyi a oa kadoriadez ur C'hengor Broadel Kreiz a oa e gefridi kenurzhiañ respont ar Stad d'ar bandemiezh. Alies-kenañ e voe gwelet an Itron er skinwel, o vroudañ an dud d'em zerc'hel hervez ar c'hemennoù ofisiel evit derc'hel penn da skignadur ar c'hleñved, hogen ker kreizennet e oa ar Stad, ker bresk ar peoc'h e diabarzh ar vro ha ken gwan reizhiad an ospitalioù ma voe skort ar respont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.jogh.org/documents/issue202002/jogh-10-020374.htm ''COVID-19 in Myanmar: Spread, actions and opportunities for peace and stability''], ''Journal of Global Health'', 10/10/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Rohingyaed, enorioù ha Priz Nobel
Abegadenn a savas a-enep Aung San Suu Kyi abalamour ma chome dilavar a-werso a-zivout stad ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150524175308/http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2015/05/aung-san-suu-kyi-inexcusable-silence-150524085430576.html ''Aung San Suu Kyi's inexcusable silence''], ''Al Jazeera'', 24/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2012 he devoa disklêriet na c'houzout ha keodediz e oa ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20140116002134/http://www.theguardian.com/global-development/video/2012/jun/22/rohingya-refugees-burma-bangladesh-video ''Rohingya refugees leave Burma to seek help in Bangladesh''], ''The Guardian'', 22/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2013 ne gondaonas ket ar feulster a-enep ar Rohingyaed, ha dislavaret a eure e oa bet heskinet muzulmiz Myanmar, o pouezañ war ar fed ma oa kenniñv en abeg d'un &quot;aergelc'h a spont&quot; degaset gant soñj ar bed a-bezh ez eo bras-meurbet galloud an islam, met kondaoniñ pep hatred a reas ivez&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160415173748/http://www.bbc.com/news/world-asia-24651359 ''Suu Kyi blames Burma violence on 'climate of fear'''], ''BBC News''', 24/10/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goude bout bet aterset gant Mishal Husain, Aung San Suu Kyi a zikouezas bout broc'het abalamour ma oa muzulmat ar gazetennerez, peogwir he devoa lavaret honnezh e oa pep feulster a-enep ar Rohingyaed ; hervez ar c'hazetenner Peter Popham, ur gounid politikel a oa bet ar pennabeg da emzalc'h Aung San Suu Kiy&lt;ref&gt;Popham, 2016, p. 193.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Koulskoude, lavaret he devoa ivez e klaske an adunvanadur en ur chom neptu peogwir e oa bet feulster a-berzh an daou du&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20121118034044/http://www.voanews.com/content/aung-san-suu-kyi-explains-silence-on-rohingyas/1546809.html ''Aung San Suu Kyi Explains Silence on Rohingyas''], ''Voice of America'', 15/11/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae 2015, ar 14{{vet}} [[Dalai Lama|''dalai lama'']] Tenzin Gyatso a c'halvas a-glev d'an holl an Itron da strivañ startoc'h evit skoazellañ ar Rohingyaed e Myanmar, en ur lavaret en devoa he broudet div wezh c'hoazh ha n'he devoa graet netra&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20150602225608/http://www.bbc.com/news/world-asia-32925805 ''Dalai Lama presses Aung San Suu Kyi over Rohingya migrants'']| ''BBC News'', 28/05/2015. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Bloaz goude, Aung San Suu Kyi a c'houlennas digant kannad nevez SUA e Myanmar na ober &quot;Rohingayed&quot; eus ar boblad-se peogwir ne oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;ket anzavet evel unan eus ar 135 poblad ofisiel e Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Aung San Suu Kyi Asks U.S. Not to Refer to Rohingya''], ''The New York Times'', 06/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, kement-se a-c'houde manifestadegoù gant izili ar boblad Bamar hag o devoa klevet ar c'hannad o tistagañ an anv &lt;q&gt;&amp;nbsp;Rohingya&amp;nbsp;&lt;/q&gt; rak da soñj ar Vamared en devoa roet d'ar boblad-se ur geodedadelezh n'he deus ket ha ne fell ket dezho he devije&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20160520152907/http://www.economist.com/news/asia/21699166-america-tweaks-sanctions-not-wholly-democratic-country-not-clear-yet ''Not clear yet''], ''The Economist'', 21/05/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E 2016 ivez e voe tamallet na endevout gwarezet ar Rohingyaed d'an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://edition.cnn.com/2016/11/17/asia/myanmar-rohingya-aung-san-suu-kyi/ ''Is The Lady listening? Aung San Suu Kyi accused of ignoring Myanmar's Muslims''], ''CNN'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, he devije reizhekaet ar gouennlazh zoken&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170827102057/http://www.independent.co.uk/news/world/asia/rohingya-muslims-burma-myanmar-aung-san-suu-kyi-legitimising-genocide-a7439151.html ''Burma's Aung San Suu Kyi accused of &quot;legitimising genocide of Rohingya Muslims&quot;''], ''The Independent'', 25/11/2016. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
Evit d'an heskinerezh padout e 2017 ivez, Aung San Suu Kyi a nac'he e veze arme Myanmar o seveniñ gwalladegoù ha lazhadegoù kent distrujañ kêriadennoù Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170718213142/https://www.economist.com/news/asia/21725168-democracy-losing-ground-even-region-grows-richer-south-east-asias-future-looks-prosperous ''South-East Asia's future looks prosperous but illiberal''], ''The Economist'', 18/07/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'ar 4 a viz Gwengolo 2017 e tisklêrias Yanghee Lee, anezhi degemennerez ABU, a-zivout gwirioù mab-den e Myanmar, e ranke renerez ''de facto'' ar Stad gwareziñ an holl dud e diabarzh ar vro ; lavaret a eure ivez e oa bet {{formatnum:87000}} Rohingya o tivroañ hervez ABU hag e oa [[Malala Yousafzai]], Priz Nobel ar Peoc'h 2014, o c'hortoz ma komzfe Aug San Suu Kiy a-zivout an enkadenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170904100511/http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41146706 ''Myanmar conflict: Aung San Suu Kyi 'must step in'''], ''BBC News'', 04/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Antronoz e voe embannet er gazetenn ''The Guardian'' ur galv da gemer perzh en ur sinadeg evit ma vefe dilamet he Friz Nobel digant Aung San Suu Kiy, peogwir e nac'he ouzh ar Rohingayed ar frankizoù a c'houlenne gant gwir abeg eviti, ha pa glaske he renad skarzhañ tud hag o devoa he skoazellet&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171113122900/https://www.theguardian.com/commentisfree/2017/sep/05/rohingya-aung-san-suu-kyi-nobel-peace-prize-rohingya-myanmar ''Take away Aung San Suu Kyi's Nobel peace prize. She no longer deserves it''], ''The Guardian'', 05/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ar Fondezon Nobel a respontas ne oa diferadenn ebet evit nullañ ur Priz Nobel&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article61475673.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize''],  ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171202050515/http://www.thehindu.com/news/international/nobel-institute-suu-kyi-cannot-be-stripped-of-prize/article19645585.ece ''Nobel institute: Suu Kyi cannot be stripped of prize ''], ''The Hindu'', 08/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20170906082413/http://www.news.com.au/travel/world-travel/asia/should-aung-san-suu-kyi-give-back-her-nobel-peace-prize/news-story/2a2e214551ba4e490b99116c5a9fc406 ''Should Aung San Suu Kyi give back her Nobel Peace Prize?''], ''News.com.au'', 09/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Gwengolo 2017 e voe kemennet ne vefe ket an Itron e Bodadeg Hollek ABU evit breutaat a-zivout an enkadenn ; un degemenner eus Gouarnamant Myanmar a lavaras e oa &lt;q&gt;&amp;nbsp;marteze mallusoc'h aferioù ganti da ober war o zro&amp;nbsp;&lt;/q&gt;&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180817151526/https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-41250057 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi to miss UN General Assembly debate''], ''BBC News'', 13/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Here 2017 ec'h embannas Kuzul-kêr [[Oxford]] e vefe dilamet digant Aung San Suu Kiy hec'h &quot;Enor Kêr&quot; (''Freedom of the City'') a oa bet deroet dezhi e [[1997]] a-c'houde &quot;he stourm hir evit an demokratelezh&quot;, kement-se da heul prouenn a-berzh ABU ma ne oa mui &quot;dellezek eus an enor&quot; ; heñveldra a c'hoavezas nebeut goude e London&lt;ref name=TG07102017&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171007152831/https://www.theguardian.com/world/2017/oct/07/city-london-debate-stripping-aung-san-suu-kyi-freedom-myanmar-rohingya''City of London to debate stripping Aung San Suu Kyi of freedom award''], ''The Guardian'', 07/10/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
D'an 13 a viz Du, ar [[sonerezh|soner]] [[iwerzhon]]at Bob Geldof (*[[1951]]) a zistroas e Enor Kêr da [[Dulenn|Vaile Átha Cliath]] peogwir e oa bet deroet ivez da Aung San Suu Kyi, ha ne felle ket dezhañ &lt;q&gt;&amp;nbsp;bout liammet e doare ebet ouzh un den a zo o kemer perzh e skarzh kenelek ar boblad Rohingya e gwalarn Myanmar&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, en ur ober &lt;q&gt;&amp;nbsp;unan eus mitizhien ar gouennlazh&amp;nbsp;&lt;/q&gt; eus an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171205222153/https://www.reuters.com/article/us-myanmar-rohingya-geldof/bob-geldof-calls-aung-san-suu-kyi-handmaiden-to-genocide-idUSKBN1DD0X6 ''Bob Geldof calls Aung San Suu Kyi 'handmaiden to genocide'''], ''Reuters'', 13/11/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; e miz Du e voe nullet an enor&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20171214071527/https://www.rte.ie/news/dublin/2017/1213/927221-aung-san-suu-kyi/ ''Councillors vote to revoke award from Aung San Suu Kyi''], ''RTÉ News'', 14/12/2017&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Meurzh [[2018]], an ''United States Holocaust Memorial Museum'' a zilamas digant Aung San Suu Kyi ar Priz Elie Wiesel a oa bet deroet dezhi e 2012, abalamour ma n'he devoa ket kondaonet ha harzet brezeliadenn feuls an arme a-enep ar Rohingyaed vuzulmat&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180307182636/https://www.nytimes.com/2018/03/07/world/asia/aung-san-suu-kyi-holocaust-rohingya.html ''U.S. Holocaust Museum Revokes Award to Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 07/03/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Mae, an aozadur breizhveurat ''International Development Committee'' a lakaas an Itron da genwallerez torfedoù arme Myanmar a-enep ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.economist.com/open-future/2018/05/23/the-rohingya-crisis-bears-all-the-hallmarks-of-a-genocide ''The Rohingya crisis bears all the hallmarks of a genocide''], ''The Economist'', 23/05/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Eost e voe dilamet ivez digant Aung San Suu Kyi hec'h enor &quot;Frankiz [[Dunedin|Dùn Èideann]]&quot; (''Freedom of Edinburgh'') a oa bet deroet dezhi e [[2005]], pa ne venne ket sevel he mouezh a-enep torfedoù arme Myanmar e-keñver ar boblad Rohingya&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180822061008/https://www.theguardian.com/world/2018/aug/22/aung-san-suu-kyi-to-be-stripped-of-freedom-of-edinburgh-award ''Aung San Suu Kyi to be stripped of Freedom of Edinburgh award''], ''The Guardian'', 22/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Eost ivez, un danevell digant ABU a reas &quot;gouennlazh&quot; eus an torfedoù, hag a ouzhpennas ne rae Aung San Suu Kyi hogos netra evit o dizarbenn&lt;ref&gt;{{en}} https://web.archive.org/web/20180829042412/https://www.economist.com/asia/2018/08/28/the-un-reports-that-the-assault-on-the-rohingyas-amounted-to-genocide ''The UN reports that the assault on the Rohingyas amounted to genocide''], ''The Economist'', 28/08/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E miz Here, an div gambr e Kendalc'h Kanada a zivizas a-unvouezh lemel digant an Itron he c'heodedadelezh a enor, p'en devoa Gouarnamant ar vro lakaet an darvoudoù e Myanmar d'ur gouennlazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181003134649/https://www.nytimes.com/2018/10/03/world/asia/aung-san-suu-kyi-canada-citizenship.html ''Canada Revokes Honorary Citizenship of Aung San Suu Kyi''], ''The New York Times'', 03/10/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 11 a viz Du ec'h embannas an aozadur e-maez-gouarnamant ''[[Amnesty International]]'' e tilame an enor a Gannadez a Goustiañs (''Ambassador of Conscience'') digant Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20181113005018/https://www.bbc.com/news/world-asia-46179292 ''Aung San Suu Kyi: Amnesty strips Myanmar leader of top prize''], ''BBC News'', 12/11/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
	
Divrall e chomas an Itron daoust da gement-se holl : e miz Kerzu 2019 e voe el Lez-varn Etrebroael e Den Haag, ma tifennas arme Myanmar a-enep lavaroù a c'houennlazh e-keñver ar Rohingyaed ; gwezh ebet ne zistagas ar ger &quot;Rohingya&quot; en he frezegenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2019/12/aung-san-suu-kyi-fails-word-rohingya-icj-speech-191212102606322.html ''ICJ speech: Suu Kyi fails to use 'Rohingya' to describe minority ''] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;, ma lavaras e oa al lavaroù a c'houennlazh reoù &lt;q&gt;&amp;nbsp;diglok ha touellus&amp;nbsp;&lt;/q&gt;, pa oa stad an traoù ur respont gant arme Myamar da argadegoù gant ASRA&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20200125025717/https://www.aljazeera.com/programmes/upfront/2019/12/myanmar-aung-san-suu-kyi-defending-indefensible-191213090832880.html ''Myanmar's Aung San Suu Kyi: 'Defending the indefensible'] , ''Al Jazeera'', 13/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Goulenn a reas penaos e c'hellje bout bet nep &quot;gouennlazh mennet&quot;, pa oa bet boulc'het un enklask gant Gouarnamant Myanmar, en devoa ivez broudet ar Rohingyaed da zistreiñ goude bout bet forbannet. Koulskoude, abeg zo bet kavet en enklask-hont, a zo bet lakaet da ziwirion, pa lavaras an arme bout digablus ha pa viras ar Gouarnamant ouzh ensellerien eus ABU a zont da Vyanmar. Kalz Rohingyaed n'int ket distroet d'o bro, gant aon rak an arme hag an diouer a wirioù.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2019/dec/11/factchecking-aung-san-suu-kyis-claims-over-genocide-allegations ''Factchecking Aung San Suu Kyi's claims over genocide allegations''], ''The Guardian'', 11/12/2019}}. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.latimes.com/world-nation/story/2019-12-11/myanmar-genocide-the-hague ''Myanmar's Aung San Suu Kyi dismisses claims of genocide at The Hague''], ''Los Angeles Times'', 11/12/2019. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Genver 2020 e varnas al Lezvarn etrebroadel e oa gwirioù ar Rohingyaed en arvar da vout dilamet, ha skort e oa strivoù Gouarnamant Myanmar evit lakaat an traoù en o reizh ha gwareziñ ar boblad diouzh ur gouennlazh ; gourc'hemenn a reas da C'houarnamant Myanmar ma virfe prouennoù ha ma kasfe ingal keloù d'al Lezvarn a-zivout ar saviad&lt;ref&gt;{{en}} [https://news.un.org/en/story/2020/01/1055841 ''Top UN court orders Myanmar to protect Rohingya from genocide''], ABU, 23/01/2020. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

Diwar goulenn Aozadur Rohingyaed Myanmar er Rouantelezh-Unanet ha hervez he barregezh hollvedel, ul lez-varn en [[Arc'hantina]] a embannas d'ar 14 a viz C'hwevrer [[2025]] urzhioù herzel a-enep meur a bennadurezh e Myanmar, Aung San Suu Kyi en o zouez, en abeg da &lt;q&gt;&amp;nbsp;gouennlazh ha torfedoù enep mab-den&amp;nbsp;&lt;/q&gt; e-keñver ar Rohingyaed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.france24.com/en/live-news/20250214-argentine-court-issues-warrants-for-myanmar-officials-accused-of-rohingya-genocide ''Argentine court issues warrants for Myanmar officials accused of Rohingya 'genocide'''], ''France 24'', 14/02/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;Kazetennerien harzet hag enklasket
E miz Kerzu 2017 e voe harzet daou gazetenner birman eus Reuters endra edont oc'h ensklak lazhadeg Rohingyaed en Inn Din e kornôg Myanmar&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180709134019/https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2018/02/09/these-journalists-were-jailed-for-investigating-atrocities-in-burma-this-is-what-they-found/ ''These journalists were jailed for investigating atrocities in Burma. This is what they found.''],  ''The Washington Post'', 09/02/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Aug San Suu Kyi a ziskêrias ne oa ket bet harzet ar gazetennerien abalamour da gudenn ar Rohingyaed, hogen abalamour m'o doa torret lezenn Myanmar a-zivout ar rinoù Stad ofisiel&lt;ref name=&quot;NHK&quot;&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909112247/https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/nhknewsline/inconversation/exclusiveaungsansuukyi/ ''Exclusive: Interview with Aung San Suu Kyi''], ''NHK'', 08/06/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Kondaonet e voent da seizh bloavezh toull-bac'h, hogen abeget e voe an Itron peogwir he devoa disklêriet e-kerzh ar prosez e oant kablus, ha dre-se he devije levezonet ar varnerien&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909034223/https://www.theguardian.com/world/2018/sep/04/jailed-reporters-wives-devastated-aung-san-suu-kyi-response ''Jailed reporters' wives 'devastated' by Aung San Suu Kyi response''],  ''The Guardian'', 04/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. An diplomat stadunanat Bill Richardson a lavaras en devoe komzet gant an Itron a-zivout an afer, ha fulor a oa savet enni betek lavaret e oa &quot;trubarded&quot; eus an daou gazetenner&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180909150434/https://www.afp.com/en/news/205/suu-kyis-image-shreds-myanmar-jails-reuters-pair-doc-18t42s2 ''Suu Kyi's image in shreds as Myanmar jails Reuters pair''], ''Agence France-Presse'', 03/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Pa savas huadeg a-c'houde ar varn, Aung Sang Suu Kyi a lavaras &lt;q&gt;&amp;nbsp;Den ebet moarvat n'en deus lennet ar varnadenn, pa n'eus enni netra ebet a-zivout frankiz an eztaoliñ&amp;nbsp;&lt;/q&gt; (hogen a-zivout ar rinoù Stad ofisiel hepken) ; ha hi goulenn ma vefe diskouezet dezhi pelec'h e oa aet ar justis a-dreuz, ha lavaret d'an daou gazetenner e c'hellent bepred teurel engalv d'ul lez-varn uheloc'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180913045600/https://www.washingtonpost.com/world/aung-san-suu-kyi-defends-myanmar-courts-decision-to-sentence-reuters-journalists-to-7-years-in-prison/2018/09/12/67c452e2-b6f8-11e8-b79f-f6e31e555258_story.html?utm_term=.747254f2b888 ''Aung San Suu Kyi defends prison sentences for Reuters journalists''], ''The Washington Post'', 12/09/2018. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2018, burev ABU evit gwirioù mab-den a embannas un danevell ma lenner ne c'helle mui ar gazetennerien ober o labour e Myanmar hep aon pe dreistgwir abaoe donegigezh KBD er galloud, pa vezent kaset d'al lezioù-barn gant ar Gouarnmamant hag an arme dindan lezennoù a oa re zispis ha re ec'hon&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/invisible-boundary-criminal-prosecutions-journalism-myanmar-report-office ''The Invisible Boundary – Criminal prosecutions of journalism in Myanmar''], ABU, 01/09/2017. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== Harzidigezh e 2021 ===
[[File:Demonstrators denounce the military coup in Myanmar.webp|thumb|Manifestadeg a-enep an taol-Stad.]]
[[File:Protest_against_military_coup_(9_Feb_2021,_Hpa-An,_Kayin_State,_Myanmar)_(2).jpg|thumb|Kelennerien o vanifestiñ.]]
D'ar 1{{añ}} a viz C'hwevrer 2021 e voe diskarget dilennidi eus KBD gant arme Myanmar, a stalias ur juntenn er galloud. Nullet e voe disoc'hoù dilennadegoù ar bloaz 2020, disklêriet ur stad a zifrae a badfe ur bloavezh, ha kemmenet dilennadegoù all e dibenn ar bloaz-se. Harzet e voe Aung San Suu Kiy, anezhi ar Guzulierez-Stad, a-gevret gant maodierned, o c'hannaded hag izili ar Parlamant&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-55882489 ''Myanmar's Aung San Suu Kyi 'detained by military', NLD party says''], ''BBC'', 01/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Ul lez-varn a urzhias ma vefe bac'het e-pad pemzektez, o lavaret e oa bet kavet gant soudarded en he zi ardivinkoù [[pellgehenterezhioù]] estren hep ar papernnoù ret. Daou zevezh diwezharoc'h e voe tamallet dezhi en devout enporzhiet dek ''walkie-talkie''&lt;ref&gt;Ardivink kaspaker hezoug ; ''toki'' zo bet kinniget gant Ofis ar Brezhoneg evit treiñ an anv-se.&lt;/ref&gt; d'an nebeutañ, ar pezh a dalvezfe 3 bloavezh toull-bac'h dezhi&lt;ref&gt;{{en}} [https://ghostarchive.org/archive/20211228/https://www.nytimes.com/2021/02/03/world/asia/myanmar-coup-aung-san-suu-kyi.html ''After Coup, Myanmar Military Charges Aung San Suu Kyi With Obscure Infraction''], ''The New York Times'', 03/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

A-c'houde an taol-Stad, ar prezidant [[Joe Biden]] a c'houdrouzas Myanmar gant kastizoù nevez&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-55722226 Myanmar coup: Calls for Suu Kyi release], ''BBC'', 02/02/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 1{{añ}} a viz Ebrel 2021 e voe tamallet 5 torfed d'an Itron, an holl e-keñver lezenn ar rinoù Stad ofisiel, ar pezh a c'hellje he kas d'an toull-bac'h e-pad 14 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar's Aung San Suu Kyi charged with violating state secrets as wireless internet shutdown begins''],  ''CNN'', 02/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 a viz Ebrel e voe ouzhpennet un tamall e-keñver &quot;merañ un drast naturel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2021/4/12/myanmars-suu-kyi-charged-with-new-criminal-offence ''Myanmar's Aung San Suu Kyi slapped with new criminal charge''], ''Al Jazeera'', 12/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 28 a viz Ebrel, Gouarnamant Unvaniezh Vroadel Myanmar (''National Unity Government'', NUG), ur gouarnamant kuzh m'edo Aung San Suu Kyi hag a venne distroadañ ar juntenn, a zisklêrias da ASEAN ne vefe darempred ebet gant ar juntenn keit ha ma ne vefe ket lakaet an holl brizonidi politikel – an Itron en o mesk — en o frankiz&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20210428053500/https://www.channelnewsasia.com/news/asia/myanmar-unity-government-asean-no-talks-until-prisoners-freed-14709566 ''Myanmar unity government tells ASEAN no talks until prisoners freed''], ''Channel News Asia (CNA)'', 28/04/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 8 a viz Mae, ar juntenn a lakaas an NUG d'un aozadur sponter, hag a embannas e oa arabat kenlabourat gant ar gouarnamant kuzh-se pe e skoazellañ, ar pezh a zilamas ''de facto'' pep karg ofisiel diouzh Aun San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-junta-designates-shadow-government-as-a-terrorist-group ''Myanmar junta designates shadow government as a 'terrorist' group''], ''The Strait Times'', 08/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 21 a viz Mae, ur c'hengor a voe bodet gant ar juntenn evit divodañ ar C'hevre Broadel evit an Demokratelezh, strollad politikel an Itron, war zigarez e oa bet flodus adilennadegoù miz Du 2020&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-electoral-body-dissolve-suu-kyi-party-myanmar-now-tweet-2021-05-21/ ''Myanmar junta's electoral body to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 21/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 23 a viz Mae, [[Unaniezh Europa]] a skoras strollad Aung San Suu Kyi en ur gondaoniñ kengor ar juntenn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/eu-denounces-myanmar-juntas-electoral-body-plan-dissolve-suu-kyi-party-2021-05-23/ ''EU denounces Myanmar junta's electoral body plan to dissolve Suu Kyi party''], ''Reuters'', 23/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

=== 2021–bremañ : prosezioù ha bac'hadennoù ===
;2021
D'ar 24 a viz Mae e voe Ayng San Suu Kyi el lez-varn dindan an tamall a &quot;atizerezh d'an dispac'hadeg&quot;&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmars-suu-kyi-appears-in-court-for-first-time-since-coup/a-57638303] ''Myanmar's Suu Kyi appears in court for first time since coup''] , ''Deutsche Welle'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Evit he difenn e lavaras ne ouie ket a-zivout ar pezh a c'hoarveze en diavaez, pa ne c'halle ket kaout keleier klok, hag e nac'has respont. A-hend-all e lavaras e oa bet he strollad o kreskiñ diwar ar bobl, ha bez' e vefe anezhañ keit ha ma vefe skoret gant ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-appears-court-person-first-time-since-coup-2021-05-24/ ''Myanmar junta shows first images fo Suu Kyi since coup''], ''Reuters'', 24/05/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 10 a viz Mezheven e voe tamallet goubrenerezh d'an Itron, da lavaret eo ar gwashañ tamall, a c'hellfe he c'has d'an toull-bac'h e-pad 15 bloavezh ; anat e oa d'hec'h alvokaed e venne ar juntenn he c'huzhat diouzh ar bobl&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/myanmar-aung-san-suu-kyi-charged-with-corruption/a-57836685 ''Myanmar: Aung San Suu Kyi charged with corruption''], ''Deutsche Welle'', 10/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 14 a viz Mezheven e voe boulc'het prosez an Itron ; ne vije ket aotreet da emstrivañ e nep dilennadeg mar bije kondaonet.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.dw.com/en/aung-san-suu-kyi-trial-begins-in-myanmar/a-57877733 ''Aung San Suu Kyi trial begins in Myanmar''], ''Deutsche Welle'', 14/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Hec'h alvokaded a glaskas distroadañ an tamall a zispac'hadeg, met distroadet e voent d'o zro gant ar barner&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/myanmar-court-denies-bid-by-suu-kyi-to-disqualify-testimony-aung-san-suu-kyi-myanmar-bangkok-high-court-covid-b1874769.html ''Myanmar court denies bid by Suu Kyi to disqualify testimony''], ''The Independent'', 29/06/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Tri miz diwezhatoc'h, d'an 13 a viz Gwengolo, e voe daleet ar prosez en abeg da &quot;gudennoù bihan e yec'hed&quot; an damalladez hag a vire outi a vout el lez-varn&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-suu-kyi-skips-court-over-dizziness-lawyer-2021-09-13/ ''Myanmar's Suu Kyi dizzy and drowsy, skips court appearance''], ''Reuters'', 13/09/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 4 a viz Here e c'houlennas Aung San Suu Kyi ma vije berraet hec'h amzer el lez-varn en abeg da gudennoù yec'hed&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/oct/04/aung-san-suu-kyi-asks-to-reduce-court-time-due-to-strained-health ''Aung San Suu Kyi asks to reduce court time due to 'strained' health''], ''The Guardian'', 04/10/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. E miz Du ec'h embannas al lez-varn ar devarnoù kentañ, hep displegañ tra pe dra pe reiñ deiziadoù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2021/nov/30/aung-san-suu-kyi-myanmar-court-set-to-deliver-first-verdict-on-deposed-leader ''Aung San Suu Kyi: Myanmar court defers first verdicts at trial of deposed leader''], ''The Guardian'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Er miz-se ivez e voe a-nevez tamallet goubrenerezh dezhi, p'he devije prenet ha feurmet ur [[biñsaskell|viñsaskell]], ar pezh a gasas an niver a damalloù da hogozik daouzek&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmars-military-govt-brings-new-charge-against-suu-kyi-state-tv-2021-11-30/ ''Myanmar's military govt files new corruption charge against Suu Kyi – state TV'', ''Reuters'', 30/11/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'ar 6 a viz Kerzu e voe kondaonet Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20211206072012/https://www.aljazeera.com/news/2021/12/6/aung-san-suu-kyi-sentenced-to-x ''Myanmar's Suu Kyi sentenced to four years in jail: Reports''], ''Al Jazeera'', 06/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Daou damall all a voe embannet gant ar juntenn : broudañ an disrann ha terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19 ; da heul ur pardon darnel gant penn ar gouarnamant milourel e voe krennet an dezvarn a 4 bloavezh da 2 vloavezh toull-bac'h&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmars-aung-san-suu-kyi-jailed-for-four-years-government-spokesman ''Ousted Myanmar leader Suu Kyi gets jail sentence halved to 2 years''], ''The Strait Times'', 07/12/2021. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2022
D'an 10 a viz Genver, lez-varn vilourel Myanmar a gondaonas Aung San Suu Kyi da 4 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar meur a damall, en o zouez &quot;enporzhiañ ha perc'hennañ tokioù&quot; ha &quot;terriñ protokol ar bedreuziad COVID-19&quot;. Kloz e oa ar prosez, berzet d'an dud, d'ar ''media'' ha d'an arsellerien, faltazius an tamalloù&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.theguardian.com/world/2022/jan/10/aun-san-suu-kyi-sentenced-to-four-years-in-prison-for-walkie-talkie-and-covid-rule-breaches ''Aung San Suu Kyi handed four-year jail term in military ‘courtroom circus’''], ''The Guardian'', 10/01/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 27 a viz Ebrel e voe kondaonet an Itron da 5 bloavezh toull-bac'h diwar c'houbrenerezh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-61239881 ''Aung San Suu Kyi: Myanmar sentences ex-leader to jail for corruption''], ''BBC'', 27/04/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 22 a viz Mezheven ec'h urzhias ar juntenn ma vefe dalc'het pep prosez da zont a-enep Aung San Suu Kyi en un toull-bac'h e-lec'h ul lez-varn, hep displegañ abeg an disentez-se.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.scmp.com/news/asia/southeast-asia/article/3182681/myanmar-minister-joins-asean-defence-meeting-junta-shifts ''Myanmar minister joins Asean defence meeting as junta shifts Suu Kyi trial to prison''], ''South China Morning Post'', 22/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'ar 15 a viz Eost e voe kondaonet an Itron da 6 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn diwar c'houbrenerezh, ar pezh a gase hollad an dezvarn da 17 bloavezh, 9 anezho da zont c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-08-15/deposed-myanmar-leader-suu-kyi-said-to-get-6-more-years-prison ''Ex-Myanmar Leader Suu Kyi Said to Get Six More Years in Prison''],  ''Bloomberg'', 15/08/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo e voe kondaonet c'hoazh, ar wezh-mañ evit en devout flodet dilennadegoù ha torret lezenn ar rinoù Stad, da lavaret eo 6 vloaz toull-bac'h ouzhpenn hag un hollad a 23 bloavezh&lt;ref&gt;{{en}} [ ''Myanmar: Aung San Suu Kyi given three more years for 'election fraud'''], ''BBC'', 08/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. D'an 12 aviz Here e oa bet kondaonet Aung San Suu Kyi da 26 bloavezh toull-bac'h diwar 10 tamall, 5 tamall diwar c'houbrenerezh enno&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.npr.org/2022/10/12/1128317703/myanmar-court-extends-suu-kyis-prison-sentence-to-26-years ''Myanmar court extends Suu Kyi's prison sentence to 26 years''],  ''NPR'', 12/10/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Kerzu e voe echuet he frosezioù gant un tamall ouzhpenn ha 7 bloavezh toull-bac'h ouzhpenn ivez, diwar c'houbrenerezh bepred ; 33 bloavezh toull-bac'h e voe an dezvarn diwezhañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-court-jails-suu-kyi-7-more-years-secretive-trials-end-2022-12-30/ ''Aug San Syy Kyi's  Myanmar trials end with  7 more years in jail''], ''Reuters'', 20/12/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2023
D'ar 1{{añ}} a viz Eost, ar juntenn a roas da Aubg San Suu Kyi, oadet a 78 vloaz, ur pardon darnel pa grennas he c'hastiz da 27 bloavezh toull-bac'h e-lec'h 33&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20230802163518/https://time.com/6300015/aung-san-suu-kyi-prison-sentence-reduced-junta/ ''Myanmar Junta Grants Partial Clemency to Aung San Suu Kyi''], ''Associated Press'', 01/08/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. A-raok an distaol-se e oa bet treuzkaset d'un annez perc'hennet gant ar juntenn, met a-raok deroù miz Gwengolo e voe kaset d'un toull-bac'h en-dro, den ne oar resis pegoulz&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Nac'h an 19 tamall a oa bet taolet warni a rae an Itron atav, hag hec'h alvokaded a daolas engalv da 6 anezho, a-zivout goubrenerezh ; distroadet e voent&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmar-junta-rejects-daw-aung-san-suu-kyi-appeal.html ''Myanmar Junta Rejects Daw Aung San Suu Kyi Appeal''], ''The Irrawaddy'', 07/10/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2024
D'ar 16 a viz Ebrel e kemennas ar juntenn vilourel e oa bet treuzkaset Aung San Suu Kyi d'he zi — dindan rediezh da chom er gêr – en abeg d'ur gaouad tommder a dagas Azia ar Gevred d'an 28 a vie Ebrel (53°C e Filipinez, da skouer)&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240417085628/https://www.aljazeera.com/news/2024/4/17/myanmars-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-amid-heatwave ''Myanmar's Aung San Suu Kyi moved to house arrest amid heatwave''], ''Al Jazeera'', 17/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;. Lod ''media'' a-du gant an demokratelezh avat a embannas e oa chomet bac'het, un  aerreizher  o vout bet staliet en he c'hell&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20240418130955/https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-remains-in-prison-informed-sources.html ''Myanmar's Suu Kyi Remains in Prison: Informed Sources''], ''The Irrawaddy'', 18/04/2024. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2025
Hervez danevelloù gant ar strollad ''Democratic Voice of Burma'' (DVB), an Itron a voe tennet diouzh he rediezh da chom er gêr e-tro miz Here ha kaset gant ar juntenn d'ul lec'h a zo dianav c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} [https://english.dvb.no/aung-san-suu-kyi-reportedly-relocated-by-regime-to-undisclosed-location-in-naypyidaw/ ''Aung San Suu Kyi reportedly relocated by regime to undisclosed location''], DVB, 30/10/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

E miz Kerzu, mab Aung San Suu Kyi, Kim Aris, a lavaras ne oa bet klevet ger digant e vamm gant den ebet abaoe 2023, ne oa bet nemet keloù digant ar juntenn, ar pezh e lakae da soñjal e oa marv an Itron&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.independent.co.uk/asia/southeast-asia/aung-san-suu-kyicould-be-dead-son-tokyp-protest-b2885171.html ''Aung San Suu Kyi’s son says jailed Myanmar leader not seen for years and ‘could be dead already’''], ''The Independent'', 16/12/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.
;2026
D'ar 17 a viz Ebrel [[2026]] e voe krennet kastiz Aung San Suu Kyi, tost da 81 bloaz ganti, da 22,5 vloaz, un darn eus un taolad diskounadurioù ha kemmadennoù bet divizet gant Gouarnamant Unaniezh Myanmar (ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့) da-geñver ar Bloaz Nevez (သင်္ကြန်, ''Thingyan'')&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.reuters.com/world/asia-pacific/myanmar-reduces-ex-leader-aung-san-suu-kyis-sentence-her-lawyer-says-2026-04-17/ ''Myanmar cuts ex-leader Aung San Suu Kyi's sentence, frees former president''], ''Reuters'', 17/04/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;.

D'an 30 a viz Ebrel, ar juntenn a zilammas 1/6 eus ar c'hastiz, eleze 45 mizvezh (3 bloavezh ha 9 mizvezh), hag a droas ar vac'hadenn en ul lec'h kuzh ma oa bet dalc'het e-pad 5 bloavezh d'ur rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [ https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-ex-leader-aung-san-suu-kyi-moved-to-house-arrest-state-media-says ''Myanmar ex-leader Aung San Suu Kyi moved to house arrest, state media says''], ''The Strait Times'', 01/05/2026. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt; ; antronoz e c'houlennas SUA ma vefe lakaet an Itron en he frankiz &lt;q&gt;&amp;nbsp;diouzhtu&amp;nbsp;&lt;/q&gt; ha ma vefe kaset d'un ospital&lt;ref&gt;{{fr}} ''Aung San Suu Kyii assignée à résidence en Birmanie'', Le Télégramme, 02/05/2026, p. 5. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Mennozhioù politikel ==
{{Boest bomm
 |quote  = ''It is not power that corrupts, but fear. Fear of losing power corrupts those who wield it and fear of the scourge of power corrupts those who are subject to it''.&lt;br&gt;N'eo ket ar galloud a vreign, an aon ne lavaran ket. An aon rak e goll a vreign ar re emañ ar galloud ganto, hag an aon rak skourjez ar galloud a vreign a re a zo dindan e veli''.
 |source = — ''Freedom from Fear''&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.thirdworldtraveler.com/Burma/FreedomFromFearSpeech.html ''Prezegenn gant Aung Sang Suu Kyi, 1990], ''Third World Traveler'', 09/05/2013|publisher=Thirdworldtraveler.com. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
 |width  = 25%
 |align  = right}}
Pa voe goulennet ouzh Aung San Suu Kyi petore patromoù demokratel a gkaslfe tizhout e repontas :
&lt;blockquote&gt;''We have many, many lessons to learn from various places, not just the Asian countries like South Korea, Taiwan, Mongolia, and Indonesia''.&lt;br&gt;Kalz, kalz kentelioù hon eus da zeskiñ digant meur a lec'h, n'eo ket hepken er broioù aziat eveld' Sukorea, [[Taiwan]], [[Mongolia]], hag Indonezia.&lt;/blockquote&gt;
Menegiñ [[Europa ar Reter]] a reas ivez, enni broioù hag a droas diwar an unveliezh [[koumunouriezh|komunour]] d'an demokratelezh er [[bloavezhioù 1980]] ha [[bloavezhioù 1990|1990]], koulz ha broioù [[Amerika latin]] hag a droas diwar gouarnamantoù milourel, hep ankouaat Suafrika, na oa ket ur renad milourel hogen unan aotrouniek evelato. Hag hi ha ouzhpennañ : &lt;blockquote&gt;''We wish to learn from everybody who has achieved a transition to democracy, and also'' [...] ''our great strong point is that, because we are so far behind everybody else, we can also learn which mistakes we should avoid''&lt;br&gt;C'hoant hon eus da zeskiñ digant kement den a zo deuet a-benn da dreiñ war-du an demokratelezh, hag ivez [...] hor perzh kreñvañ eo emaomp ker pell a-dreñv ma c'hallomp ivez deskiñ petore fazioù a rankfemp na ober.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.thestar.com.my/news/world/2012/10/03/myanmars-suu-kyi-ends-us-trip-hailing-democracy ''Myanmar's Suu Kyi ends US trip, hailing democracy''], ''The Star'', 03/10/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;&lt;/blockquote&gt;

== Yec'hed ==
E miz Gwengolo 2003 e voe oberataet Aung Sang Suu Kyi d'an oad a 58 vloaz en abeg da gudennoù ginekologiezh e-kerzh he rediezh da chom er gêr&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000615/http://www.voanews.com/content/a-13-a-2003-09-19-3-aung/290812.html ''Aung San Suu Kyi Recovering from Surgery in Rangoon – 2003-09-19''], ''Voice of America'', 30/10/2003. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

He zroad a voe oberataet ivez e miz Kerzu 2010&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131223220826/http://asianewsnet.net/Suu-Kyi-cancels-trips-after-foot-surgery-55308.html ''Suu Kyi cancels trips after foot surgery''], '''Asia News Network'', 23/12/2013. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Mezheven 2012, he mezeg a lavaras ne oa ket fall he yec'hed en holl, nemet e oa 48 kilogramm hepken a bouez enni, e oa izel gwask he [[gwad]] hag e c'helle gwanaat buan&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20131231000911/http://www.theguardian.com/world/2012/jun/15/aung-san-suu-kyi-illness ''Aung San Suu Kyi doctor fears for her health after illness on Europe tour''], ''The Guardian'', 15/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Ul lagad dezhi a voe oberataet e miz Ebrel 2016.

Goude bout bet harzet ha bac'het e miz C'hwevrer 2021 ec'h eas he yec'hed war ziskar&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.aljazeera.com/news/2022/9/5/un-myanmar-envoy-very-concerned-about-aung-san-suu-kyis-health ''UN Myanmar envoy ‘very concerned’ about Aung San Suu Kyi’s health''@, ''Al Jazeera'', 05/06/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-daw-aung-san-suu-kyi-reportedly-suffering-health-problems-in-prison.html ''Myanmar's Daw Aung San Suu Kyi Reportedly Suffering Health Problems in Prison''], 14/09/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;. Degemenner ar juntenn avat a zisklêrias e veze sellet a-dost ouzh yec'hed an Itron hag ouzh hec'h aozioù lojañ&lt;ref&gt;{{en}} [https://elevenmyanmar.com/news/special-attention-given-to-daw-aung-san-suu-kyis-health-and-living-situation-sac-spokesperson ''Special attention given to Daw Aung San Suu Kyi’s health and living situation: SAC spokesperson''], ''Eleven Media Group'', 03/07/2022. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

Evit d'ar Gouarnamant milourel lavaret e vez Aung San Suu Kyi yac'h abaoe m'eo bet distroet d'an toull-bac'h e miz Gwengolo 2023 e klever emañ o klañvaat, e c'houzañv gant he dent ha ne c'hall ket debriñ ; nac'het eo bet outi bout ensellet gant un [[dentouriezh|dentour]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/myanmars-suu-kyi-unwell-back-in-prison-nld-members.html ''Myanmar’s Suu Kyi Unwell, Back in Prison: NLD Members''], ''The Irrawaddy'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/world-asia-66725416 ''Aung San Suu Kyi ill but denied urgent care, says son''], ''BBC'', 06/09/2023. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

E miz Gwengolo 2025 ec'h embannas Kim Aris e oa klañv [[kalon]] e vamm ; ur c'halonour zo bet goulennet, hogen K. Aris ne ouie ket hag aotreet e oa bet ar mezeg da zont&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.irrawaddy.com/news/burma/daw-aung-san-suu-kyi-seriously-ill-with-heart-disease.html ''Daw Aung San Suu Kyi 'Seriously Ill with Heart Disease'''], ''The Irrawaddy'', 05/09/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Sevenadur ==
[[File:Ms. magazine Cover - Winter 2012.jpg|thumb|upright 0.7|Aung San Suu Kyi war golo ar magazin ''Ms.'' e 2012.]]
;Sinema
* 1995 : ''Beyond Rangoon'', film sevenet gant [[John Boorman]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1942976/?ref_=fn_i_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2004 : ''Son pays est une prison'', teulfilm sevenet gant François Rosolato&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt0112495/?ref_=fn_t_1]]&lt;/ref&gt;.
* 2011 : ''The Lady'', film sevenet gant [[Luc Besson]]&lt;ref&gt;{{en}} [[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/title/tt1802197/?ref_=nm_flmg_job_3_accord_2_cdt_t_10]]&lt;/ref&gt;.
;Sonerezh
* 2005 : an daou soner iwerzhonat Lisa Hannigan ha Damien Rice a embannas ur ganaouenn anvet ''Unplayed Piano'' (&quot;Piano mut&quot;) evit skorañ ar c'houlzad ''Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20180923050216/http://www.marketwired.com/press-release/new-damien-rice-lisa-hannigan-single-unplayed-piano-be-released-june-21-support-free-662276.htm ''New Damien Rice &amp; Lisa Hannigan Single &quot;Unplayed Piano&quot; to Be Released June 21 in Support of Free Aung San Suu Kyi 60th Birthday Campaign''], ''Marketwired'', 21/06/2005&lt;/ref&gt;
* 2001 : ar strollad iwerzhonat [[sonerezh rock]] [[U2]] a savas e ganaouen ''Walk On'' (&quot;Kendalc'h da vont&quot;) en enor da Aung San Suu Kyi&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.bbc.com/news/av/world-europe-18497408 ''Aung San Suu Kyi and Bono discuss U2's song Walk On''], ''BBC News'', 18/06/2012. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.
* Ar soner [[saksell]] Wayne Shorter a aozas un ton anvet ''Aung San Suu Kyi'', a voe embannet e 1997 hag adembannet e 2002&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/203361-Herbie-Hancock-Wayne-Shorter-11 ''Herbie Hancock, Wayne Shorter – 1+1''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.discogs.com/master/588428-Wayne-Shorter-Footprints-Live ''Wayne Shorter – Footprints Live!''], ''Discogs''. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
;Gant Aung San Suu Kyi
* {{en}} ''Let's Visit Nepal''. London : Main Line Book Co. 1985 {{ISBN|978-0-222-00981-4}}
* {{en}} ''The Voice of Hope: Conversations with Alan Clements''. New York : Seven Stories Press, 1998 {{ISBN|978-1-888363-83-8}}
* {{en}} ''Freedom from Fear''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-103949-7}}
* {{en}} ''Letters from Burma''. London : Penguin, 2010 {{ISBN|978-0-14-104144-5}}
;Diwar-benn Aung San Suu Kyi
* {{en}} Aung Zaw. ''The Face of Resistance: Aung San Suu Kyi and Burma's Fight for Freedom''. Chiang Mai : Mekong Press, 2014 {{ISBN|978-616-215-066-1}}
* {{fr}} Buhrer. Jean-Claude, &amp; al.. ''Aung San Suu Kyi, demain la Birmanie''. Arles : Philippe Picquier, 2000 {{ISBN|978-2-87730-374-3}}
* {{fr}} Casanova, Nicole &amp; Kerner, Charlotte. ''Des femmes prix Nobel de Marie Curie à Aung San Suu Kyi, 1903–1991''. Paris : Des femmes, 1992 {{ISBN|978-2-7210-0427-7}}
* {{en}} Chin Geok Ang. ''Aung San Suu Kyi, towards a new freedom''. Hoboken : Prentice Hall, 1998 {{ISBN|978-981-4024-30-3}}
* {{fr}} Debomy, Frédéric. ''Aung San Suu Kyi, l'armée et les Rihingyas''. Paris : Éditions de l'atelier, 2018 {{ISBN|978-2-7082-4564-8}}
* {{fr}} Falise, Thierry. ''Aung San Suu Kyi – Le jasmin ou la lune''. Paris : J'ai Lu, 2008 {{ISBN|978-2-290-00644-3}}
* {{en}} Hasday, Judy L.. ''Modern Peacemakers – Aung San Suu Kyi – Activist for Democracy in Myanmar''. New York : Chelsea House, 2007 {{ISBN|978-0-7910-9435-8}}
* {{en}} Houtman, Gustaaf. ''Mental Culture in Burmese Crisis Politics – Aung San Suu Kyi and the National League for Democracy''. Tōkyō : Institute for the Study of Languages and Cultures of Asia and Africa, 1999 {{ISBN|978-4-87297-748-6}}.
* {{en}} Ling, Bettina. ''Women Changing the World – Aung San Suu Kyi: Standing Up for Democracy in Burma''. New York : The Feminist Press, 1998 {{ISBN|978-1-55861-197-9}}
* {{en}} Lintner, Bertil. ''Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Harrogate : Combined Academic Publlishers, 2012 {{ISBN|978-616-215-015-9}}
* {{en}} Miller, J. E.. ''Who's Who in Contemporary Women's Writing''/ London : Routledge, 2002 {{ISBN|978-0-415-15981-4}}
* {{en}} Oishi, Mikio. ''Aung San Suu Kyi's struggle: Its principles and strategy''. Kuala Lumpur : Just World Trust, 1997 {{ISBN|978-983-9861-06-8}}
* {{en}} Parenteau, John. ''Prisoner for Peace: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Democracy''. Greensboro : Morgan Reynolds, (1994 {{ISBN|978-1-883846-05-3}}
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Peacock: The Life of Aung San Suu Kyi''. New York : The Experiment, 2013 {{ISBN|978-1-61519-081-2}}.
* {{en}} Popham, Peter. ''The Lady and the Generals: Aung San Suu Kyi and Burma's Struggle for Freedom''. London : Rider, 2016 {{ISBN|978-1-84604-371-0}}.
* {{fr}} Philip, Bruno. ''Aung San Suu Kyi – L'icône fracassée''. Paris : Éditions des Équateurs, 2017 {{ISBN|978-2-84990-546-3}}
* {{en}} Richard, Shannon. ''The Lady of Burma''. London : Oberon Books, 2007 {{ISBN|978-1-84943-891-9}}
* {{en}} Stewart, Whitney. ''Aung San Suu Kyi: Fearless Voice of Burma.'' Minneapolis : Lerner, 1997 {{ISBN|978-0-8225-4931-4}}.
* {{en}} Thomas, William. ''Trailblazers of the Modern World – Aung San Suu Kyi''. Milwaukee : Gareth Stevens, 2004 {{ISBN|978-0-8368-5263-9}}
* {{en}} Victor, Barbara. ''The Lady: Aung San Suu Kyi – Nobel Laureate and Burma's Prisoner''. New York : Farrar, Straus and Giroux, 2002 {{ISBN|978-0-571-21177-7}}
* {{en}} Wintle, Justin. ''The Perfect Hostage: A Life of Aung San Suu Kyi''. London : Hutchinson, 2007 {{ISBN|978-0-09-179681-5}}
;A-zivout Myanmar
* {{en}} Combs, Daniel. ''Until the World Shatters: Truth, Lies, and the Looting of Myanmar''. New York : Melville House, 2021 {{ISBN|978-1-61219-887-3}}
* {{en}} Larkin, Emma. ''Finding George Orwell in Burma''. London : Penguin, 2006 {{ISBN|978-0-14-303711-8}}
* {{en}} MacLean, Rory. ''Under the Dragon: A Journey Through Burma''. London : Tauris Parke, 2008 {{ISBN|978-1-84511-622-4}}
* {{en}} Wallechinsky, David. ''Tyrants: The World's 20 Worst Living Dictators''. New York : Harper Perennial, 2006 {{ISBN|978-0-06-059004-8}}

== Liammoù diavaez ==
{{Commonscat}}
* {{en}} [https://edition.cnn.com/2013/01/18/asia/aung-san-suu-kyi-fast-facts ''Aung San Suu Kyi Fast Facts''], ''CNN World'', 11/06/2025. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20110125034340/http://www.dassk.org/ ''Daw Aung San Suu Kyi's pages''], lec'hienn gozh (2009)  gouestlet d'an Itron. &lt;small&gt;Kavet : 08 Mae 2026.&lt;/small&gt;

== Notennoù ==
{{Daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Priz Nobel ar Peoc'h]]
[[Rummad:Myanmar]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1945]]</text>
      <sha1>r5eih400ktraylkys5n9urgfqnfhtyg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kantikoù brezhonek</title>
    <ns>0</ns>
    <id>86978</id>
    <revision>
      <id>2190541</id>
      <parentid>2184828</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T00:27:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2190541</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7105" sha1="3rolib1huvx9znqvqer8ib6se17l4bl" xml:space="preserve">[[File:Partition Intron Santez Anna.jpg|thumb|Kantik Santez Anna]]
'''Kantikoù brezhonek''' zo kanaouennoù sakr (anvet [[kantik]] e brezhoneg) a vez kanet en oferennoù hag er [[pardon|pardonioù]] e Breizh.

War-lerc'h misionerien vrudet ar {{XVIIvet}} kantved, [[Mikael an Nobletz]] ha [[Juluan Maner|Tad Maner]], eo bet dalc'het ar c'hiz da zevel '''kantikoù brezhonek''', evit lakaat war gan ar gelennadurez diwar-benn gwirionezioù ar feiz, ha meuleudioù en enor da Zoue ha d'ar Sent.

En deiz a hiziv, bez ez eus kantikoù nevez e brezhoneg, savet gant [[Job Seite]], [[Visant Seite]], [[Roger Abjean]], [[Job an Irien]] ha [[Michel Scouarnec]].

==Istor==
{{LabourAChom}}

===Kantikerien (Saverien kantikoù) :===
;{{XVIIvet}} kantved : 
[[Mikael an Nobletz]], [[Tad Maner]],

;{{XVIIIvet}} kantved : 
[[Charlez ar Brizh]], [[Alan Dumoulin]], [[Pierre Noury]], [[Louis Pourchasse]], 

;{{XIXvet}} kantved : 
[[Pier an Arbouled]], [[Joachim Guillôme]], [[Yann-Vari Gwilhoù]], [[Yann-Wilhoù Herri]], [[Corentin Marie Le Guillou]], [[Claude Guitterel]], [[Pierre Le Mouël]], [[Yann Vadezour Olieroù]], 

;{{XXvet}} kantved :
[[Loeiz Jozeb Mari Abyann|Loeiz Abyann]], [[Augustin Konk]] (Potr Treoure), [[Yann-Loeiz Rozeg]], [[Stefan ar Strad]], [[Tad Barnabe]],

[[Roger Abjean]], [[Biel Elies]], [[Job an Irien]], [[Mikael Skouarneg]], [[Job Seite]], [[Visant Seite]],

==Dastumadoù==

;[[Eskopti Kemper ha Leon|Kemper]] :
* [[Yann-Wilhoù Herri]] (Jean-Guillaume Henry), ''Kanaouennou santel dilennet ha reizet evit eskopti Kemper'', Sant-Briek, E ti L. Prud’homme, 1842, 
* Yann-Wilhoù Herri, ''Kantikou eskopti Kemper choazet ha renket dre ghemenn ann aotrou’n eskop Rene-Nicolas Sergent'', Kemperle, ty Th. Clairet, 1865.
* ''[[Kantikou brezounek Eskopti Kemper ha Leon]] renket a nevez dre urs ann Aotrou ’nn Eskop Nouvel'' (dastumet gant [[Yann-Vari Gwilhoù]]), Kemper, A. de Kerangal, 1880, 139 p., adembannet e 1901 ha 1908.
*''Une gerbe de cantiques bretons composés par l'[[Yann-Vari Gwilhoù|abbé Jean Guillou]], recteur de Penmarc'h (1830-1887)'', embannet gant ar c'haloni Henri Pérennes, Roazon-Pariz, impr. Oberthur, sd, 46 p.
* ''[[Kantikou Brezonek Eskopti Kemper ha Leon]]'' [dastumet gant [[Pêr Yann Nedeleg|Per-Yann Nedeleg]]], Kemper, Moulerez ru ar C’hastel, 1942, 207 p. &lt;br /&gt;– ''Kantikou Brezonek Eskopti Kemper ha Leon. 1946'', Kemper, moullerez ru an Dudchentil, 1946, 232&amp;nbsp;p. gant tonioù. &lt;br /&gt;– ''Kantikou brezonek eskopti Kemper ha Leon'', skeudennou gand [[Xavier Langleiz]], Kemper, Ti moulerez Kerne, 1949, 237 p. heb tonioù.
* ''Kantikou brezonek eskopti Kemper ha Leon'', Kemper, Ti-Moulerez Bro-Gerne, 7 ru an Dudchentil, 1946, 78 p.
*''Cantiques bretons'', 50 cantiques bretons traditionnels, Montroulez, Éditions liturgiques de la chorale Saint-Mathieu, 60&amp;nbsp;p.
*''Cantiques bretons du diocèse de Quimper et de Léon. Livre d’accompagnements'', gant [[Joseph Le Marrec]], (1943), 7° emb. 1996, Montroulez, Éditions liturgiques de la chorale Saint-Mathieu, 130 p. ment bras.
*''[[Kantikou brezoneg a-viskoaz hag a-vremañ|Kantikou Brezoneg a-viskoaz hag a-vremañ]] / Cantiques Bretons de toujours et d’aujourd’hui'', [[Minihi Levenez]], 2002, 183 p. {{ISBN|978-2-908230-17-8}}
*''[[Musikou Kantikou Brezoneg|Musikou Kantikou Brezoneg a-viskoaz hag a-vremañ]]. Recueil de partitions de Cantiques bretons de toujours et d'aujourd'hui'', [[Minihi Levenez]], 2011, 308 p. ment bras. {{ISBN|978-2-908230-41-3}}.

;[[Eskopti Sant-Brieg ha Landreger|Sant-Brieg]] :
* ''Kantikou brezonek Eskopti Zan-Briek ha Landreger heb an toniou'', [[Sant-Brieg|Zan-Briek]], Ti Rene Prud'homme, 1904, 231 p.
* ''Kantikou evit ar misionou hag ar retrejou : tennet euz Kantikou Brezonek eskopti Zan-Briek ha Landreger'', Zan-Briek, Ti Rene Prud'homme, 1930, 47 p.
*''Kantikou Brezonek Eskopti Zan-Briek ha Landreger gant an toniou war gan'', Zan-Briek, Ti Rene Prud'homme, 1912.
*''Kantigou Brezonek Eskopti Sant-Brieg ha Landreger gant an toniou war gan'', Sant-Briec, Ti Rene Prud'homme, 1934, 224 p.
*''Kantikou Brezhonek'', Kergrist-Moëlou, emb. An Tour-Tan, 1983, 167 p.

;[[Eskopti Gwened|Gwened]] :
* ''Livr kannenneu get an tonnieu : eskopti Guéned'', [[Gwened|Guéned]], Mollereh Galles, 1923, VI-192-IV p.
* ''Pedennou ha kantikou : Kerné-Guéned'', eilvet moulerez, An Oriant, Moulerez Ar Bayon-Roger, 1931, 179-IV-49 p.
*''Gloér de Zoué'', [[Santez-Anna-Wened]], association Santéz Anna Gwened, 1994, 127 p.
*''Gloér de Zoué. Livre des mélodies'', Santez-Anna-Wened, association Santéz Anna Gwened, sd, 184 p. ment bras.
*''Gloér de Zoué. Livre des mélodies. Traduction en Français'', Santez-Anna-Wened, association Santéz Anna Gwened, 1998, 64 p. ment bras.

==Levrlennadur==
*[[Gérard Cornillet]], ''Les cantiques bretons du diocèse de Quimper-Léon. Etude comparative des éditions de 1908 et 1944/46'', Plouescat, 2003, 128 p.
*Jean-Louis Le Floc’h, « Les cantiques bretons de l’évêché de Quimper et de Léon (1800-1950). Approche d’étude historique », ''Bulletin de la Société archéologique du Finistère'', t. 124, 1995, p. 375-390.
*[[Gwennole ar Menn]], « Les premiers cantiques bretons », ''Chrétientés de Basse-Bretagne et d’ailleurs. Les archives au risque de l’histoire. Mélanges offerts au chanoine Jean-Louis Le Floc’h'', Kemper, 1998, p. 173-182.
*[[Fañch Morvannou]], ''Kanennoù ar feiz, Les chants de la foi'', Éditions du Layeur / Notre Histoire (levr-pladenn), 2000, 47 p. {{ISBN|978-2-911468-17-9}}.
*Henri Pérennès, ''Les Hymnes de la Fête des Morts en Basse-Bretagne'', Roazon-Pariz, Oberthur, 1925, 83 p.
*Henri Pérennès, « Quelques auteurs de Cantiques bretons », ''Bulletin diocésain d’histoire et d’archéologie'' (Kemper), 1926, p. 38-49.
* Hervé Queinnec, « Le ''Kantikou Brezonek'' de 1942 et 1946 » war [https://diocese-quimper.fr/br/kantikou-cantiques-bretons/story/4953/le-kantikou-brezonek-de-1942-et-1946 lec'hien eskopti Kemper ha Leon]
*Hervé Rivière, ''Les cantiques de pardons en Basse-Bretagne. Du rite au rythme'', tezenn, Université de Paris IV, 1995.
*Fañch Roudaut, pennad « Cantique », e-barzh Alain Croix ha [[Yann-Cheun Veillard]], ''Dictionnaire du patrimoine breton'', Rennes, éd. Apogée, 2000, p. 187-188, {{ISBN|978-2-84398-084-8}}.

== Gwelet ivez ==
* [[Roll kantikoù brezhonek]]
* [[Kantikou brezoneg a-viskoaz hag a-vremañ, Cantiques bretons de toujours et d'aujourd'hui|Kantikou Brezoneg (levr)]] 
* [[Muzikou Kantikou Brezoneg|Muzikou Kantikou Brezoneg (levr)]]
* [[Kantikoù da Sant Erwan]]

==Liammoù diavaez==
*[http://diocese-quimper.fr/br/kantikou-cantiques-bretons Kantikoù brezhonek enlinenn], war [http://diocese-quimper.fr/ lec'hienn eskopti Kemper ha Leon]
*[http://www.saintbrieuc-treguier.catholique.fr/-Cantiques-bretons-.html Kantikoù brezhonek enlinenn], e lec'hienn eskopti Sant-Brieg ha Landreger
* [https://web.archive.org/web/20170818173050/https://www.an-overenn-santel.fr/ An overenn santél Eskopti Gwéned] 

[[Rummad:Oferenn e brezhoneg]]
[[Rummad:Kantikoù brezhonek| ]]</text>
      <sha1>3rolib1huvx9znqvqer8ib6se17l4bl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Arme dieubidigezh rusian</title>
    <ns>0</ns>
    <id>90773</id>
    <revision>
      <id>2190513</id>
      <parentid>2132586</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T13:34:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190513</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1334" sha1="856xz4iahy5g9eb6a1yc3tcpk9oug3u" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Bundesarchiv Bild 183-N0301-503, General Wlassow mit Soldaten der ROA.jpg|thumb|300px|right|Ar jeneral Vlasov gant soudarded eus an ROA.]]
[[Restr:Naval ensign of Russia.svg|thumb|Banniel an Arme dieubidigezh rusian]]
[[Restr:ROA chevron.svg|thumb|Skoed ardamez ar ROA]]
An '''Arme dieubidigezh rusian''' (e [[ruseg]] Русская освободительная армия (POA), treuzskrivet ''Russkaya osvoboditel'naya armiya'', ROA), anvet ivez '''Arme Vlasov''' pe '''Lejion Vlasov''', a oa ur bagad soudarded rusian armet gant ar [[Wehrmacht]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]]. Aozet e oa an arme-se gant [[Andrey Vlasov]], bet [[Jeneral]] an [[Lu Ruz]], a glaske evel-se unaniñ an holl Rused a-enep renad bolchevek [[URSS]]. E-touez an emouestlidi e oa un niver bras a [[prizoniad brezel|brizonidi vrezel]] soviedek, ''Ostarbeiter'' (labourerien eus ar Reter), ha divroidi (''Rused wenn'' en o zouez soudarded eus an [[Armeoù gwenn|Arme wenn]] enepkomunour o doa kemeret perzh er [[Brezel diabarzh Rusia]]. D'ar 14 a viz Du 1944 e oa adanvet ar bagad-se ''Nerzhioù armet ar poellgor evit dieubidigezh pobloù Rusia (VS-KONR)''.


[[Rummad:Eil Brezel-bed]]
[[Rummad:Armeoù Rusia]]
[[Rummad:Unvezioù a orin estren emezelet er Wehrmacht]]
[[Rummad:Istor Rusia]]
[[Rummad:Kenlabourerezh rusian gant an nazied]]</text>
      <sha1>856xz4iahy5g9eb6a1yc3tcpk9oug3u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190514</id>
      <parentid>2190513</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T13:45:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>skeudenn doubl</comment>
      <origin>2190514</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1206" sha1="bcgkp4i4xl7n3lfotsaw212mzvi160j" xml:space="preserve">{{databox}}
An '''Arme dieubidigezh rusian''' (e [[ruseg]] Русская освободительная армия (POA), treuzskrivet ''Russkaya osvoboditel'naya armiya'', ROA), anvet ivez '''Arme Vlasov''' pe '''Lejion Vlasov''', a oa ur bagad soudarded rusian armet gant ar [[Wehrmacht]] e-pad an [[Eil Brezel-bed]]. Aozet e oa an arme-se gant [[Andrey Vlasov]], bet [[Jeneral]] an [[Lu Ruz]], a glaske evel-se unaniñ an holl Rused a-enep renad bolchevek [[URSS]]. E-touez an emouestlidi e oa un niver bras a [[prizoniad brezel|brizonidi vrezel]] soviedek, ''Ostarbeiter'' (labourerien eus ar Reter), ha divroidi (''Rused wenn'' en o zouez soudarded eus an [[Armeoù gwenn|Arme wenn]] enepkomunour o doa kemeret perzh er [[Brezel diabarzh Rusia]]. D'ar 14 a viz Du 1944 e oa adanvet ar bagad-se ''Nerzhioù armet ar poellgor evit dieubidigezh pobloù Rusia (VS-KONR)''.


&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
Naval ensign of Russia.svg|[[Banniel]] an Arme dieubidigezh rusian
ROA chevron.svg|[[Ardamezouriezh|Skoed]] ar ROA
&lt;/gallery&gt;

[[Rummad:Eil Brezel-bed]]
[[Rummad:Armeoù Rusia]]
[[Rummad:Unvezioù a orin estren emezelet er Wehrmacht]]
[[Rummad:Istor Rusia]]
[[Rummad:Kenlabourerezh rusian gant an nazied]]</text>
      <sha1>bcgkp4i4xl7n3lfotsaw212mzvi160j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gerhard von Seeon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>92493</id>
    <revision>
      <id>2190545</id>
      <parentid>1988487</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:17:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190545</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="387" sha1="9dez5eo44o3fjpyoflo46d4jyfzjwl6" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Gerhard von Seeon''' a oa un [[abad]] alaman en {{Xvet kantved}}, e manati Seeon.

== Levrlennadur ==
* O. Meyer, Kaiser Heinrichs Bamberg-Idee im Preislied des Gerhard von Seeon, in: Fränkische Blätter für deutsche Landesgeschichte, Nr. 3 (1951);

[[Rummad:Tud Alamagn]]
[[Rummad:Menec'h]]
[[Rummad:Ganedigezhioù an Xvet kantved]]
[[Rummad:Marvioù an XIvet kantved]]</text>
      <sha1>9dez5eo44o3fjpyoflo46d4jyfzjwl6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Poultr du</title>
    <ns>0</ns>
    <id>100071</id>
    <revision>
      <id>2190527</id>
      <parentid>2158964</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T20:32:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Istor */</comment>
      <origin>2190527</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3991" sha1="ckbwvr4bztql4t5jsdqt4x6sp9lzq2b" xml:space="preserve">{{Droukveskañ|Poultr divoged}}
[[File:Gunpowder1.png|thumb|'''Greun poultr-tarzh'''&lt;br /&gt;Da bep ment hec'h implij resis.]]
'''Poultr-du''' a raer eus un [[danvez-tarzh]] entanus a veze implijet evit teurel bannadelloù dre [[Arm-tan|armoù-tan]] ha da lakaat e ardivinkoù evel an tanioù-arvest. Abaoe dibenn an XIX{{Vet}} e implijer dreist-holl [[poultr divoged]] e [[Munision|munisionoù]] an armoù-tan.

Ur meskaj 75 % holen-moger ([[Potasiom|K]][[Natriom|N]][[Oksigen|O]]&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;), 15 % [[karbon]] (C) ha 10 % [[soufr]] (S) eo ar poultr du a vez fardet an aliesañ.

== Istor ==
Adal kreiz ar [[Iañ kantved|I&lt;sup&gt;añ&lt;/sup&gt; kantved]] e voe mesket ''holen-moger'' (nitrat a botasiom) ha soufr a-benn fardañ louzeier evit ar yec'hed&lt;ref&gt;BUCHANAN Brenda J., ''Gunpowder, Explosives and the State - A Technological History'', [http://www.ashgate.com/ Ashgate Publishing], Farnham, R-U, 2006 ISBN 978-0-7546-5259-5 {{en}}&lt;/ref&gt;, alese anv [[sinaeg|sinaek]] ar poultr-tarzh : 火藥 ''([[pinyin]] huǒ yào)'', &quot;tan dramm&quot;.&lt;br /&gt;[[File:Chinese Gunpowder Formula.JPG|thumb|200px|left|'''Delun sinaat ar poultr-tarzh'''&lt;br /&gt;''War-dro [[1044]]'']]
War-dro ar bloavezh [[808]] e teskrivas an [[Alkimiezh|alkimiour]] Qing Xuzi ur meskaj a zo tost d'ar poultr-du&lt;ref&gt;{{En}} [https://web.archive.org/web/20120409025123/http://www.chemmuseum.com/en/a4.html ''Chemical Industry Museum of China''] (lennet d'ar 24/08/2024)&lt;/ref&gt;. E kreiz an [[IXvet kantved|IX&lt;sup&gt;vet&lt;/sup&gt; kantved]] e kaver meneg eus perzhioù entanus ar meskaj-se en ur skrid [[Daoegezh|daoat]]&lt;ref name=&quot;KC&quot;&gt;CHASE Kenneth, ''Firearms: A Global History to 1700'', Cambridge University Press, SUA, 2003, pp. 31-32 ISBN 978-0-521-82274-9 {{en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;
KELLY Jack, ''Gunpowder: Alchemy, Bombards, &amp; Pyrotechnics: The History of the Explosive that Changed the World'', Basic Books, New York, SUA, ISBN 978-0-465-03718-6 {{en}}&lt;/ref&gt; ; ne voe ket pell Sinaiz o tennañ splet eus an dizoloadenn-se : kenderc'hiñ poultr-tarzh a rejont a-hed kantvedoù evit armoù evel bannerioù-flammennoù, bombezennoù, [[Fuzeenn|fuzeennoù]] ha minennoù kent fardañ ar [[Fuzuilh|fuzuilhoù]] kentañ a voe en Istor ar bed.&lt;ref name=&quot;KC&quot; /&gt;

E-kerzh an [[XIIIvet kantved|XIII&lt;sup&gt;vet&lt;/sup&gt; kantved]] e veajas rekipe ar poultr-tarzh betek an [[Arabed]], hep mar dre [[India]], [[Syria]] hag [[Egipt]]&lt;ref&gt;{{En}} HASSAN Ahmad Y., ''Transfer of Islamic Technology to the West'', [https://web.archive.org/web/20080309003120/http://www.history-science-technology.com/Articles/articles%2072.htm ''History of Science and Technology in Islam''] (lennet d'ar 26/08/2024)&lt;/ref&gt;

D'an hevelep mare ez erruas ar rekipe en [[Europa]], dre alouberien o tont eus [[Mongolia]] war a hañval.&lt;ref name=&quot;KC&quot; /&gt; Ar meneg kentañ eus poultr-tarzh a gaver dindan pluenn ar [[Prederouriezh|prederour]] [[Bro-Saoz|saoz]] [[Roger Bacon]] (''war-dro'' 1214 pe 1220–1292), en e skrid ''[[Opus Majus]]''. Adal neuze e voe gwellaet ar rekipe tamm-ha-tamm, dizoloet e voe an tanioù-arvest (a oa anezho e Sina abaoe pell dija), hag e [[1774]] e stalias ar roue [[Bro-C'hall|gall]] [[Loeiz XIV (Bro-C'hall)|Loeiz XIV]] ''Melestradurezh Roueel ar Poultroù'' ma labouras ar skiantour [[Antoine Lavoisier]] ([[1743]]-[[1794]]).

{| style=&quot;width: 100%; border: 4px solid {{{border|Black}}}; background-color: {{{color|Yellow}}};&quot;
|&lt;div style=&quot;float: left; border:solid Yellow 1px; margin: 1px;&quot;&gt;
 {| cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;width: 100%; background: yellow;&quot;
 | '''[[File:Caution sign used on roads pn.svg|50px]]'''
 |}&lt;/div&gt;
|style=&quot;font-size: 12pt; padding-left: 20px; font-size: 1.15em;&quot; | '''''An holloueziadur Wikipedia brezhonek eo embanner ar bajenn-mañ, hogen ne c'hall &lt;u&gt;ket&lt;/u&gt; an ditouroù embannet amañ bezañ lakaet da stummadur pe aotre da geñver an embreger danvezioù-tarzh.'''''
|}

==Gwelet ivez==
*[[Danvez-tarzh]]
*[[Korn-poultr]]
== Daveeennoù ==
{{daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Armoù-tan]]
[[Rummad:Kimiezh]]
[[Rummad:Munisionoù]]</text>
      <sha1>ckbwvr4bztql4t5jsdqt4x6sp9lzq2b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kaozeal:Brezel ar Boers</title>
    <ns>1</ns>
    <id>102107</id>
    <redirect title="Kaozeal:Brezel ar Voered" />
    <revision>
      <id>2190509</id>
      <parentid>1419015</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T13:06:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Xqbot</username>
        <id>6654</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Robot : Dresañ an adkas doubl da [[Kaozeal:Brezel ar Voered]]</comment>
      <origin>2190509</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35" sha1="tc0e83283lvu93a6ucbug1zzjr5y8qa" xml:space="preserve">#ADKAS [[Kaozeal:Brezel ar Voered]]</text>
      <sha1>tc0e83283lvu93a6ucbug1zzjr5y8qa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Michael Douglas</title>
    <ns>0</ns>
    <id>118888</id>
    <revision>
      <id>2190547</id>
      <parentid>1983429</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:19:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190547</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="533" sha1="jhz1du7gptk8mqvsudlnbxi5urzrx9w" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Michael Douglas Deauville 2013.jpg|thumb|200px|Michael Douglas e 2013.]]
'''Michael Kirk Douglas''', ''Michael Kirk Demsky'' eus e anv gwir, ganet d'ar [[25 a viz Gwengolo]] [[1944]] e [[New Brunswick (New Jersey)]], a zo un aktour hag ur produour sinema [[USA|amerikan]]. Mab henañ [[Kirk Douglas]] eo.

==Liammoù diavaez==
{{Commonscat}}
*{{en}} [http://www.imdb.com/name/nm0000140/ Michael Douglas war lec'hienn IMDb]


{{DEFAULTSORT:Douglas, Michael}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1944]]
[[Rummad:Aktourien SUA]]</text>
      <sha1>jhz1du7gptk8mqvsudlnbxi5urzrx9w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190548</id>
      <parentid>2190547</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:20:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190548</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="557" sha1="n2x5gb0xxpd56ysg3enl3fpy0qnuifd" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Michael Douglas Deauville 2013.jpg|thumb|200px|Michael Douglas e 2013.]]
'''Michael Kirk Douglas''', ''Michael Kirk Demsky'' eus e anv gwir, ganet d'ar [[25 a viz Gwengolo]] [[1944]] e [[New Brunswick (New Jersey)]], a zo un aktour hag ur produour sinema [[stadunanat]]. Mab henañ [[Kirk Douglas]] eo.

==Liammoù diavaez==
{{Commonscat}}
*{{en}} [http://www.imdb.com/name/nm0000140/ Michael Douglas war lec'hienn IMDb]


{{DEFAULTSORT:Douglas, Michael}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1944]]
[[Rummad:Aktourien SUA]]
[[Rummad:Demokrated SUA]]</text>
      <sha1>n2x5gb0xxpd56ysg3enl3fpy0qnuifd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Llandysiliogogo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>119127</id>
    <revision>
      <id>2190566</id>
      <parentid>1978055</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T11:29:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2190566</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1006" sha1="2op8vqe6d9fs3k6eesfktqhg15f4rlv" xml:space="preserve">[[Restr:Llantysiliogogo, parish church of St. Tysilio - geograph.org.uk - 483273.jpg|thumb|Iliz-parrez sant Tysilio, e Nanternis]]
'''Llandysiliogogo''' zo ur [[Roll kumuniezhioù Kembre|gumuniezh]] eus [[Kembre]], e su [[Ceredigion]]. Emañ er c'hreisteiz da gêr [[Ceinewydd]], hag enni e kaver kêriadennoù [[Caerwedros (kêriadenn)|Caerwedros]], [[Llwyndafydd]], [[Nanternis]], [[Talgarreg]], [[Plwmp]]...

E [[2011]] e oa {{formatnum:1131}} a dud o vevañ e Llandysiliogogo, ha 581 anezho a oa kembraegerien (53,4%)&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20151002033137/http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/cyfrifiad-2011/ystadegau-allweddol-ar-gyfer-awdurdodau-unedol-yng-nghymru/stb-2011-key-statistics-for-wales---welsh.html Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru, Swyddfa Ystadegau Gwladol, 12-12-2012]&lt;/ref&gt;.

Dont a ra an anv eus ar sant [[Tysilio]], hag ar ger &quot;Gogof&quot;, anv kozh parrez [[Llangrannog]].

==Notennoù==
{{Daveoù}}

{{Commons|Category:Llandysiliogogo}}

[[Rummad:Kumuniezhoù Ceredigion]]</text>
      <sha1>2op8vqe6d9fs3k6eesfktqhg15f4rlv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>U2</title>
    <ns>0</ns>
    <id>121889</id>
    <revision>
      <id>2190519</id>
      <parentid>2109425</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T14:43:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <origin>2190519</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="591" sha1="8vj5q80xpyqe1zt0mrc8z9ag9jkr0re" xml:space="preserve">{{implijoù all}}
[[Restr:2005-11-21 U2 @ MSG by ZG.JPG|thumb|300px|U2 war al leurenn er bloaz 2005]]
'''U2''' (distaget: {{IPA|[juːtuː]}}) a zo ur strollad [[sonerezh rock]] [[iwerzhon]]at bodet er bloaz [[1976]] ha deuet da vezañ unan eus strolladoù rock pennañ ar bed.

==Izili==
*[[Bono]], kan, gitar
*[[The Edge]], gitar, klaouieroù
*[[Adam Clayton]], gitar boud
*[[Larry Mullen Jr.]], taboulinoù, toserezh

==Liammoù diavaez==
{{Commons|Category:U2 (band)}}
*{{en}} [http://www.u2.com/index/home Lec'hienn ofisiel]

==Daveoù==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Strolladoù sonerezh rock]]</text>
      <sha1>8vj5q80xpyqe1zt0mrc8z9ag9jkr0re</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ar Redadeg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>126494</id>
    <revision>
      <id>2190533</id>
      <parentid>2135125</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T21:46:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Freskaat</comment>
      <origin>2190533</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6098" sha1="9vgn5fdrpbmp5vdx1np78p52iekku0r" xml:space="preserve">{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|Ar Redadeg|E1E1E1|}}
{{Infobox/Skeudenn|Ar Redadeg 2018 - Plouguerne 03.jpg}}
{{Infobox/Istitl|Degouezh ar Redadeg e Plougerne (2018)}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouidigezh| Miz Mae [[2008]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Padelezh|Mae [[2008]] - Bremañ}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Doare|Aozadur digorvo}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Ger-stur|Brezhoneg ha plijadur}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'h pennañ|[[Morzhell]], [[Il-ha-Gwilen]], [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Bro|[[Restr:Flag of Brittany.svg|22px]] [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiz-ha-bloaz|Miz Mae}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anvioù all| &quot;Ar redadeg evit ar Brezhoneg&quot;&lt;br /&gt;
&quot;Ar redadeg a di da di&quot;
}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|https://www.ar-redadeg.bzh/}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''Ar Redadeg''' zo ur [[redadeg]] a-eilad hir, war droad, noz-deiz e-pad meur a zevezh, aozet a-hed hag a-dreuz [[Breizh]] evit dastum arc'hant evit ar [[brezhoneg]] hag ar [[gallaoueg]]. Bep eil bloaz e vez aozet en deizioù kentañ a [[Mae|Vae]]. Aozet eo gant ar gevredigezh '''Ar Redadeg''', diazezet e [[Morzhell]], e [[Bro-Roazhon]].

Aozet e oa bet ar [[Redadeg 2008|Redadeg kentañ]] e [[2008]], gant [[Diwan]], evit lidañ he 30 vloaz. Savet eo war batrom [[Korrika]] [[Euskal Herria]] a zo bet krouet e [[1980]] hag a vez redet bremañ bep eil vloaz. Eno e vez redet war-dro 2 300&amp;nbsp;km dre an holl vroioù [[euskarek]] ([[Euskadi]] ha [[Nafarroa]] e [[Spagn]], hag [[Iparralde]] e [[Bro-C'hall]]).

==Doare ar Redadeg==
Ur redadeg a-eiladoù eo, war-dro 9&amp;nbsp;km a vez redet bep eurvezh. Pep kilometr a vez redet gant un den er penn a-raok o tougen ur [[bazh-test|vazh-test]] kizellet e [[koad]], ha neb a gar war e lerc'h. Evit dougen ar vazh-test war-hed ur [[kilometr|c'hilometr]] eo ret paeañ ur sammad, etre 100 ha 1000 euro hervez e statud (den prevez, strollegezh lec'hel, kevredigezh, politkour, embregerezh...). Er c'hêrioù hag er c'hêriadennoù treuzet e vez aozet un [[degemer]] d'an [[arvest]]erien ha d'ar rederien, predoù, [[sonadeg]]où.

=== Ar vazh-test ===
Ar vazh-test zo ur vazhig koad kizellet ha kinklet gant seizennoù, enni ur barzhoneg pe un destenn komz-plaen hag a vez lennet el lec'h-degouezh. [[Arouez]] ar brezhoneg douget a [[dorn|zorn]] da zorn (hag &quot;''a di da di''&quot; hervez al [[lugan]] pennañ) eo. 

== Hentadoù ==
Bep eil bloaz e cheñch hentad ar Redadeg, evel ar c'humunioù loc'hañ ha degouezhout. 600 km e rae ar Redadeg kentañ e 2008, hag ouzphenn {{formatnum:2200}} hiziv an deiz&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/an-hentou-abaoe-2008/ An hentoù abaoe 2008], war lec'hienn ar Redadeg (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;. Ar c'hilometroù implijet gant ar Redadeg zo anvet &quot;kilometroù KMR&quot; gant an aozadur : kilometroù teorikel int, kar n'int ket 1000 metr rik bep tro.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Bloaz
!Deiziadoù
!Niver a gilometroù teorikel
!Loc'hañ
!Degouezh
|-
|2008
|30/04 - 03/05
|600
|[[Naoned]]
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|-
|2010
|10/05 - 15/05
|1200
|[[Roazhon]]
|[[Pondi]]
|-
|2012
|12/05 - 19/05
|1500
|[[Brest]]
|[[Douarnenez]]
|-
|2014
|24/05 - 31/05
|1500
|[[Montroulez]]
|[[Groñvel]]
|-
|2016
|29/04 - 07/05
|1700
|[[Sant-Ervlan]]
|[[Lokoal-Mendon]]
|-
|2018
|04/05 - 12/05
|1800
|[[Kemper]]
|[[Plougerne]]
|-
|2021&lt;ref&gt;Pellaet e oa bet ar Redadeg 2020 ur bloaz war-lerc'h abalamour d'ar reuziad Covid-19.&lt;/ref&gt;
|21/05 - 29/05
|2020
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|[[Gwengamp]]
|-
|2022
|20/05 - 28/05
|2022
|[[Gwitreg]]
|[[Gwened]]
|-
|2024
|17/05 - 25/05
|2222
|[[Beg ar Raz]]
|[[Montroulez]]
|-
|2026
|08/05 - 16/05
|2226
|[[Lannuon]]
|[[Naoned]]
|}

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;150px&quot;&gt;
Bulad-Pestivien O prientiñ Redadeg 2008.jpg|[[Bulad-Pestivien]], o prientiñ Redadeg 2008.
Redadeg2010Plañvour02.JPG|Redourion prest da adkregiñ e [[Plañvour]], dirak ar greizenn Amzer Nevez, 2010.
Redadeg2014-03.jpg| Ur rederez e [[Kerne]], e 2014.
&lt;/gallery&gt;

==Kanaouennoù ofisiel==
Kanaouennoù zo bet savet evit ar Redadeg, ha gallout a reer klevout anezho:
*2008: kempennet ez eus bet gant [[EV]] ur ganaouenn gozh, ''Redadeg'', a c'haller selaou amañ: [https://www.youtube.com/watch?v=EGlhZlxSQbI] (You Tube);
*2010: savet ez eus ur ganaouenn, ''Ar Redadeg'', gant [[David ar Gall]] hag e skolidi e [[Skolaj Diwan Gwened]], a glever amañ [https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481];
*2012: savet ez eus ur ganaouenn gant [[Mark Kerrain]], ''Redek a rin keit'', a glever amañ: [http://www.kaouenn.net/?q=br/node/515].
*2014: gant [[Alambig Elektrik]] eo bet savet, a c'haller klevet amañ [http://www.ar-redadeg.org/br/goueliou-a-bep-seurt/article/kanaouenn-ofisiel-redadeg-2014].

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bloavezh !! Ttil !! Strollad
|-
| 2008 || Ar Redadeg || EV
|-
| 2010 || Ar Redadeg || David Ar Gall/ Skolaj Diwan Gwened
|-
| 2012|| Redek a rin keit || Mark Kerrain 
|-
| 2014|| Alambadeg|| [[Alambig Elektrik]]
|-
| 2016|| Huch 'ta ! Redadeg|| Adaozik ha bugale Skolaj Diwan Gwened&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160503045557/http://www.ar-redadeg.bzh/fr/blog/article/la-chanson-officielle ''1/12/2015 Lec'hienn ofisiel ar Redadeg &quot;Kanaouenn ofisiel hag ur flashmob e Gwened'']&lt;/ref&gt;
|-
| 2018|| Betek an trec'h || Penn Salsardin&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/petra-eo-ar-redadeg/article/klipou-ha-videoiou Lec'hienn ofisiel ar Redadeg Kanaouenn ofisiel 2018]&lt;/ref&gt;
|-
|2020/1
|Deus'ta mignon
|Lies
|-
|2022
|Redadeg 2022
|[[Enora de Parscau]]
|-
|2024
|Redek a ran
|[[Kaolila]] &amp; [[El Maout]]
|-
|2026
|Poent eo !
|[[Plouz&amp;Foen]], [[Nolwenn Korbell]]
|}

==Gwelet ivez==
*[[Redadeg 2008]]
*[[Redadeg 2010]]
*[[Redadeg 2012]]
*[[Redadeg 2014]]
*[[Redadeg 2016]]
*[[Redadeg 2018]]

==Pennadoù kar==
* En [[Euskal Herria]]: [[Korrika]]
* E [[Katalonia]]: [[Correllengua]]
* E [[Galiza]]: [[Correlingua]]
* En [[Iwerzhon]] : [[Rith]]
* E [[Kembre]] : [[Ras yr Iaith]]

==Liammoù==
* [http://www.ar-redadeg.bzh Lec'hienn ofisiel ar Redadeg]

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Redadeg]]</text>
      <sha1>9vgn5fdrpbmp5vdx1np78p52iekku0r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190534</id>
      <parentid>2190533</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T21:48:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kanaouennoù ofisiel */</comment>
      <origin>2190534</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6203" sha1="b75ccyop66rycwhskomoqsq6no93m7a" xml:space="preserve">{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|Ar Redadeg|E1E1E1|}}
{{Infobox/Skeudenn|Ar Redadeg 2018 - Plouguerne 03.jpg}}
{{Infobox/Istitl|Degouezh ar Redadeg e Plougerne (2018)}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouidigezh| Miz Mae [[2008]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Padelezh|Mae [[2008]] - Bremañ}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Doare|Aozadur digorvo}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Ger-stur|Brezhoneg ha plijadur}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'h pennañ|[[Morzhell]], [[Il-ha-Gwilen]], [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Bro|[[Restr:Flag of Brittany.svg|22px]] [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiz-ha-bloaz|Miz Mae}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anvioù all| &quot;Ar redadeg evit ar Brezhoneg&quot;&lt;br /&gt;
&quot;Ar redadeg a di da di&quot;
}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|https://www.ar-redadeg.bzh/}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''Ar Redadeg''' zo ur [[redadeg]] a-eilad hir, war droad, noz-deiz e-pad meur a zevezh, aozet a-hed hag a-dreuz [[Breizh]] evit dastum arc'hant evit ar [[brezhoneg]] hag ar [[gallaoueg]]. Bep eil bloaz e vez aozet en deizioù kentañ a [[Mae|Vae]]. Aozet eo gant ar gevredigezh '''Ar Redadeg''', diazezet e [[Morzhell]], e [[Bro-Roazhon]].

Aozet e oa bet ar [[Redadeg 2008|Redadeg kentañ]] e [[2008]], gant [[Diwan]], evit lidañ he 30 vloaz. Savet eo war batrom [[Korrika]] [[Euskal Herria]] a zo bet krouet e [[1980]] hag a vez redet bremañ bep eil vloaz. Eno e vez redet war-dro 2 300&amp;nbsp;km dre an holl vroioù [[euskarek]] ([[Euskadi]] ha [[Nafarroa]] e [[Spagn]], hag [[Iparralde]] e [[Bro-C'hall]]).

==Doare ar Redadeg==
Ur redadeg a-eiladoù eo, war-dro 9&amp;nbsp;km a vez redet bep eurvezh. Pep kilometr a vez redet gant un den er penn a-raok o tougen ur [[bazh-test|vazh-test]] kizellet e [[koad]], ha neb a gar war e lerc'h. Evit dougen ar vazh-test war-hed ur [[kilometr|c'hilometr]] eo ret paeañ ur sammad, etre 100 ha 1000 euro hervez e statud (den prevez, strollegezh lec'hel, kevredigezh, politkour, embregerezh...). Er c'hêrioù hag er c'hêriadennoù treuzet e vez aozet un [[degemer]] d'an [[arvest]]erien ha d'ar rederien, predoù, [[sonadeg]]où.

=== Ar vazh-test ===
Ar vazh-test zo ur vazhig koad kizellet ha kinklet gant seizennoù, enni ur barzhoneg pe un destenn komz-plaen hag a vez lennet el lec'h-degouezh. [[Arouez]] ar brezhoneg douget a [[dorn|zorn]] da zorn (hag &quot;''a di da di''&quot; hervez al [[lugan]] pennañ) eo. 

== Hentadoù ==
Bep eil bloaz e cheñch hentad ar Redadeg, evel ar c'humunioù loc'hañ ha degouezhout. 600 km e rae ar Redadeg kentañ e 2008, hag ouzphenn {{formatnum:2200}} hiziv an deiz&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/an-hentou-abaoe-2008/ An hentoù abaoe 2008], war lec'hienn ar Redadeg (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;. Ar c'hilometroù implijet gant ar Redadeg zo anvet &quot;kilometroù KMR&quot; gant an aozadur : kilometroù teorikel int, kar n'int ket 1000 metr rik bep tro.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Bloaz
!Deiziadoù
!Niver a gilometroù teorikel
!Loc'hañ
!Degouezh
|-
|2008
|30/04 - 03/05
|600
|[[Naoned]]
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|-
|2010
|10/05 - 15/05
|1200
|[[Roazhon]]
|[[Pondi]]
|-
|2012
|12/05 - 19/05
|1500
|[[Brest]]
|[[Douarnenez]]
|-
|2014
|24/05 - 31/05
|1500
|[[Montroulez]]
|[[Groñvel]]
|-
|2016
|29/04 - 07/05
|1700
|[[Sant-Ervlan]]
|[[Lokoal-Mendon]]
|-
|2018
|04/05 - 12/05
|1800
|[[Kemper]]
|[[Plougerne]]
|-
|2021&lt;ref&gt;Pellaet e oa bet ar Redadeg 2020 ur bloaz war-lerc'h abalamour d'ar reuziad Covid-19.&lt;/ref&gt;
|21/05 - 29/05
|2020
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|[[Gwengamp]]
|-
|2022
|20/05 - 28/05
|2022
|[[Gwitreg]]
|[[Gwened]]
|-
|2024
|17/05 - 25/05
|2222
|[[Beg ar Raz]]
|[[Montroulez]]
|-
|2026
|08/05 - 16/05
|2226
|[[Lannuon]]
|[[Naoned]]
|}

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;150px&quot;&gt;
Bulad-Pestivien O prientiñ Redadeg 2008.jpg|[[Bulad-Pestivien]], o prientiñ Redadeg 2008.
Redadeg2010Plañvour02.JPG|Redourion prest da adkregiñ e [[Plañvour]], dirak ar greizenn Amzer Nevez, 2010.
Redadeg2014-03.jpg| Ur rederez e [[Kerne]], e 2014.
&lt;/gallery&gt;

==Kanaouennoù ofisiel==
Kanaouennoù zo bet savet evit ar Redadeg, ha gallout a reer klevout anezho:
*2008: kempennet ez eus bet gant [[EV]] ur ganaouenn gozh, ''Redadeg'', a c'haller selaou amañ: [https://www.youtube.com/watch?v=EGlhZlxSQbI] (You Tube);
*2010: savet ez eus ur ganaouenn, ''Ar Redadeg'', gant [[David ar Gall]] hag e skolidi e [[Skolaj Diwan Gwened]], a glever amañ [https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481];
*2012: savet ez eus ur ganaouenn gant [[Mark Kerrain]], ''Redek a rin keit'', a glever amañ: [http://www.kaouenn.net/?q=br/node/515].
*2014: gant [[Alambig Elektrik]] eo bet savet, a c'haller klevet amañ [http://www.ar-redadeg.org/br/goueliou-a-bep-seurt/article/kanaouenn-ofisiel-redadeg-2014].

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bloavezh !! Titl !! Arzour(ien)
|-
| 2008 || ''Redadeg''|| [[EV (strollad)|EV]]
|-
| 2010 || ''Ar Redadeg''|| [[David ar Gall|David Ar Gall]] / [[Skolaj-Lise Diwan Gwened|Skolaj Diwan Gwened]]
|-
| 2012|| ''Redek a rin keit''|| [[Mark Kerrain]]
|-
| 2014|| ''Alambadeg''|| [[Alambig Elektrik]]
|-
| 2016|| ''Huch 'ta ! Redadeg''|| Adaozik ha bugale Skolaj Diwan Gwened&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160503045557/http://www.ar-redadeg.bzh/fr/blog/article/la-chanson-officielle ''1/12/2015 Lec'hienn ofisiel ar Redadeg &quot;Kanaouenn ofisiel hag ur flashmob e Gwened'']&lt;/ref&gt;
|-
| 2018|| ''Betek an trec'h''|| Penn Salsardin&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/petra-eo-ar-redadeg/article/klipou-ha-videoiou Lec'hienn ofisiel ar Redadeg Kanaouenn ofisiel 2018]&lt;/ref&gt;
|-
|2020/1
|''Deus'ta mignon''
|Lies
|-
|2022
|''Redadeg 2022''
|[[Enora de Parscau]]
|-
|2024
|''Redek a ran''
|[[Kaolila]] &amp; [[El Maout]]
|-
|2026
|''Poent eo !''
|[[Plouz&amp;Foen]], [[Nolwenn Korbell]]
|}

==Gwelet ivez==
*[[Redadeg 2008]]
*[[Redadeg 2010]]
*[[Redadeg 2012]]
*[[Redadeg 2014]]
*[[Redadeg 2016]]
*[[Redadeg 2018]]

==Pennadoù kar==
* En [[Euskal Herria]]: [[Korrika]]
* E [[Katalonia]]: [[Correllengua]]
* E [[Galiza]]: [[Correlingua]]
* En [[Iwerzhon]] : [[Rith]]
* E [[Kembre]] : [[Ras yr Iaith]]

==Liammoù==
* [http://www.ar-redadeg.bzh Lec'hienn ofisiel ar Redadeg]

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Redadeg]]</text>
      <sha1>b75ccyop66rycwhskomoqsq6no93m7a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190535</id>
      <parentid>2190534</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T21:58:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kanaouennoù ofisiel */</comment>
      <origin>2190535</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6782" sha1="3iwwu249m0ndfm4h363566s6waho8c4" xml:space="preserve">{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|Ar Redadeg|E1E1E1|}}
{{Infobox/Skeudenn|Ar Redadeg 2018 - Plouguerne 03.jpg}}
{{Infobox/Istitl|Degouezh ar Redadeg e Plougerne (2018)}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouidigezh| Miz Mae [[2008]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Padelezh|Mae [[2008]] - Bremañ}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Doare|Aozadur digorvo}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Ger-stur|Brezhoneg ha plijadur}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'h pennañ|[[Morzhell]], [[Il-ha-Gwilen]], [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Bro|[[Restr:Flag of Brittany.svg|22px]] [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiz-ha-bloaz|Miz Mae}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anvioù all| &quot;Ar redadeg evit ar Brezhoneg&quot;&lt;br /&gt;
&quot;Ar redadeg a di da di&quot;
}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|https://www.ar-redadeg.bzh/}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''Ar Redadeg''' zo ur [[redadeg]] a-eilad hir, war droad, noz-deiz e-pad meur a zevezh, aozet a-hed hag a-dreuz [[Breizh]] evit dastum arc'hant evit ar [[brezhoneg]] hag ar [[gallaoueg]]. Bep eil bloaz e vez aozet en deizioù kentañ a [[Mae|Vae]]. Aozet eo gant ar gevredigezh '''Ar Redadeg''', diazezet e [[Morzhell]], e [[Bro-Roazhon]].

Aozet e oa bet ar [[Redadeg 2008|Redadeg kentañ]] e [[2008]], gant [[Diwan]], evit lidañ he 30 vloaz. Savet eo war batrom [[Korrika]] [[Euskal Herria]] a zo bet krouet e [[1980]] hag a vez redet bremañ bep eil vloaz. Eno e vez redet war-dro 2 300&amp;nbsp;km dre an holl vroioù [[euskarek]] ([[Euskadi]] ha [[Nafarroa]] e [[Spagn]], hag [[Iparralde]] e [[Bro-C'hall]]).

==Doare ar Redadeg==
Ur redadeg a-eiladoù eo, war-dro 9&amp;nbsp;km a vez redet bep eurvezh. Pep kilometr a vez redet gant un den er penn a-raok o tougen ur [[bazh-test|vazh-test]] kizellet e [[koad]], ha neb a gar war e lerc'h. Evit dougen ar vazh-test war-hed ur [[kilometr|c'hilometr]] eo ret paeañ ur sammad, etre 100 ha 1000 euro hervez e statud (den prevez, strollegezh lec'hel, kevredigezh, politkour, embregerezh...). Er c'hêrioù hag er c'hêriadennoù treuzet e vez aozet un [[degemer]] d'an [[arvest]]erien ha d'ar rederien, predoù, [[sonadeg]]où.

=== Ar vazh-test ===
Ar vazh-test zo ur vazhig koad kizellet ha kinklet gant seizennoù, enni ur barzhoneg pe un destenn komz-plaen hag a vez lennet el lec'h-degouezh. [[Arouez]] ar brezhoneg douget a [[dorn|zorn]] da zorn (hag &quot;''a di da di''&quot; hervez al [[lugan]] pennañ) eo. 

== Hentadoù ==
Bep eil bloaz e cheñch hentad ar Redadeg, evel ar c'humunioù loc'hañ ha degouezhout. 600 km e rae ar Redadeg kentañ e 2008, hag ouzphenn {{formatnum:2200}} hiziv an deiz&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/an-hentou-abaoe-2008/ An hentoù abaoe 2008], war lec'hienn ar Redadeg (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;. Ar c'hilometroù implijet gant ar Redadeg zo anvet &quot;kilometroù KMR&quot; gant an aozadur : kilometroù teorikel int, kar n'int ket 1000 metr rik bep tro.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Bloaz
!Deiziadoù
!Niver a gilometroù teorikel
!Loc'hañ
!Degouezh
|-
|2008
|30/04 - 03/05
|600
|[[Naoned]]
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|-
|2010
|10/05 - 15/05
|1200
|[[Roazhon]]
|[[Pondi]]
|-
|2012
|12/05 - 19/05
|1500
|[[Brest]]
|[[Douarnenez]]
|-
|2014
|24/05 - 31/05
|1500
|[[Montroulez]]
|[[Groñvel]]
|-
|2016
|29/04 - 07/05
|1700
|[[Sant-Ervlan]]
|[[Lokoal-Mendon]]
|-
|2018
|04/05 - 12/05
|1800
|[[Kemper]]
|[[Plougerne]]
|-
|2021&lt;ref&gt;Pellaet e oa bet ar Redadeg 2020 ur bloaz war-lerc'h abalamour d'ar reuziad Covid-19.&lt;/ref&gt;
|21/05 - 29/05
|2020
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|[[Gwengamp]]
|-
|2022
|20/05 - 28/05
|2022
|[[Gwitreg]]
|[[Gwened]]
|-
|2024
|17/05 - 25/05
|2222
|[[Beg ar Raz]]
|[[Montroulez]]
|-
|2026
|08/05 - 16/05
|2226
|[[Lannuon]]
|[[Naoned]]
|}

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;150px&quot;&gt;
Bulad-Pestivien O prientiñ Redadeg 2008.jpg|[[Bulad-Pestivien]], o prientiñ Redadeg 2008.
Redadeg2010Plañvour02.JPG|Redourion prest da adkregiñ e [[Plañvour]], dirak ar greizenn Amzer Nevez, 2010.
Redadeg2014-03.jpg| Ur rederez e [[Kerne]], e 2014.
&lt;/gallery&gt;

==Kanaouennoù ofisiel==
Kanaouennoù zo bet savet evit ar Redadeg, ha gallout a reer klevout anezho:
*2008: 
*2010: 
*2012: savet ez eus ur ganaouenn gant [[Mark Kerrain]], ''Redek a rin keit'', a glever amañ: [http://www.kaouenn.net/?q=br/node/515].
*2014: gant [[Alambig Elektrik]] eo bet savet, a c'haller klevet amañ [http://www.ar-redadeg.org/br/goueliou-a-bep-seurt/article/kanaouenn-ofisiel-redadeg-2014].

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bloavezh !! Titl !! Arzour(ien)
!Evezhiadenn
|-
| 2008 || ''Redadeg''|| [[EV (strollad)|EV]]
|Kempennet ez eus bet gant [[EV]] ur ganaouenn gozh, ''Redadeg'' ([https://www.youtube.com/watch?v=EGlhZlxSQbI selaou war YouTube])
|-
| 2010 || ''Ar Redadeg''|| [[David ar Gall|David Ar Gall]] / [[Skolaj-Lise Diwan Gwened|Skolaj Diwan Gwened]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war [[Kaouenn.net]]
|-
| 2012|| ''Redek a rin keit''|| [[Mark Kerrain]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war Kaouenn.net
|-
| 2014|| ''Alambadeg''|| [[Alambig Elektrik]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=QaT5Psbj5oM Selaou] war [[YouTube]]
|-
| 2016|| ''Huch 'ta ! Redadeg''|| Adaozik ha bugale Skolaj Diwan Gwened&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160503045557/http://www.ar-redadeg.bzh/fr/blog/article/la-chanson-officielle ''1/12/2015 Lec'hienn ofisiel ar Redadeg &quot;Kanaouenn ofisiel hag ur flashmob e Gwened'']&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=3EQqnZI2lQc Selaou] war YouTube
|-
| 2018|| ''Betek an trec'h''|| Penn Salsardin&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/petra-eo-ar-redadeg/article/klipou-ha-videoiou Lec'hienn ofisiel ar Redadeg Kanaouenn ofisiel 2018]&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=GjdxQp53vjw Selaou] war YouTube
|-
|2020/1
|''Deus 'ta mignon''
|Lies
|[https://www.youtube.com/watch?v=bipuNH1pB2E&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=6 Selaou] war YouTube
|-
|2022
|''Redadeg 2022''
|[[Enora de Parscau]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=iTjfl-OwPao Selaou] war YouTube
|-
|2024
|''Redek a ran''
|[[Kaolila]] &amp; [[El Maout]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=Eyt0mqtsAYI Selaou] war YouTube
|-
|2026
|''Poent eo !''
|[[Plouz&amp;Foen]], [[Nolwenn Korbell]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=FBhhkg9xUlA&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=11 Selaou] war YouTube
|}

==Gwelet ivez==
*[[Redadeg 2008]]
*[[Redadeg 2010]]
*[[Redadeg 2012]]
*[[Redadeg 2014]]
*[[Redadeg 2016]]
*[[Redadeg 2018]]

==Pennadoù kar==
* En [[Euskal Herria]]: [[Korrika]]
* E [[Katalonia]]: [[Correllengua]]
* E [[Galiza]]: [[Correlingua]]
* En [[Iwerzhon]] : [[Rith]]
* E [[Kembre]] : [[Ras yr Iaith]]

==Liammoù==
* [http://www.ar-redadeg.bzh Lec'hienn ofisiel ar Redadeg]

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Redadeg]]</text>
      <sha1>3iwwu249m0ndfm4h363566s6waho8c4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190536</id>
      <parentid>2190535</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T21:59:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kanaouennoù ofisiel */</comment>
      <origin>2190536</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6479" sha1="pc6nr8s5217qa18utvllicv0g72nby6" xml:space="preserve">{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|Ar Redadeg|E1E1E1|}}
{{Infobox/Skeudenn|Ar Redadeg 2018 - Plouguerne 03.jpg}}
{{Infobox/Istitl|Degouezh ar Redadeg e Plougerne (2018)}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouidigezh| Miz Mae [[2008]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Padelezh|Mae [[2008]] - Bremañ}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Doare|Aozadur digorvo}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Ger-stur|Brezhoneg ha plijadur}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'h pennañ|[[Morzhell]], [[Il-ha-Gwilen]], [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Bro|[[Restr:Flag of Brittany.svg|22px]] [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiz-ha-bloaz|Miz Mae}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anvioù all| &quot;Ar redadeg evit ar Brezhoneg&quot;&lt;br /&gt;
&quot;Ar redadeg a di da di&quot;
}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|https://www.ar-redadeg.bzh/}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''Ar Redadeg''' zo ur [[redadeg]] a-eilad hir, war droad, noz-deiz e-pad meur a zevezh, aozet a-hed hag a-dreuz [[Breizh]] evit dastum arc'hant evit ar [[brezhoneg]] hag ar [[gallaoueg]]. Bep eil bloaz e vez aozet en deizioù kentañ a [[Mae|Vae]]. Aozet eo gant ar gevredigezh '''Ar Redadeg''', diazezet e [[Morzhell]], e [[Bro-Roazhon]].

Aozet e oa bet ar [[Redadeg 2008|Redadeg kentañ]] e [[2008]], gant [[Diwan]], evit lidañ he 30 vloaz. Savet eo war batrom [[Korrika]] [[Euskal Herria]] a zo bet krouet e [[1980]] hag a vez redet bremañ bep eil vloaz. Eno e vez redet war-dro 2 300&amp;nbsp;km dre an holl vroioù [[euskarek]] ([[Euskadi]] ha [[Nafarroa]] e [[Spagn]], hag [[Iparralde]] e [[Bro-C'hall]]).

==Doare ar Redadeg==
Ur redadeg a-eiladoù eo, war-dro 9&amp;nbsp;km a vez redet bep eurvezh. Pep kilometr a vez redet gant un den er penn a-raok o tougen ur [[bazh-test|vazh-test]] kizellet e [[koad]], ha neb a gar war e lerc'h. Evit dougen ar vazh-test war-hed ur [[kilometr|c'hilometr]] eo ret paeañ ur sammad, etre 100 ha 1000 euro hervez e statud (den prevez, strollegezh lec'hel, kevredigezh, politkour, embregerezh...). Er c'hêrioù hag er c'hêriadennoù treuzet e vez aozet un [[degemer]] d'an [[arvest]]erien ha d'ar rederien, predoù, [[sonadeg]]où.

=== Ar vazh-test ===
Ar vazh-test zo ur vazhig koad kizellet ha kinklet gant seizennoù, enni ur barzhoneg pe un destenn komz-plaen hag a vez lennet el lec'h-degouezh. [[Arouez]] ar brezhoneg douget a [[dorn|zorn]] da zorn (hag &quot;''a di da di''&quot; hervez al [[lugan]] pennañ) eo. 

== Hentadoù ==
Bep eil bloaz e cheñch hentad ar Redadeg, evel ar c'humunioù loc'hañ ha degouezhout. 600 km e rae ar Redadeg kentañ e 2008, hag ouzphenn {{formatnum:2200}} hiziv an deiz&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/an-hentou-abaoe-2008/ An hentoù abaoe 2008], war lec'hienn ar Redadeg (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;. Ar c'hilometroù implijet gant ar Redadeg zo anvet &quot;kilometroù KMR&quot; gant an aozadur : kilometroù teorikel int, kar n'int ket 1000 metr rik bep tro.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Bloaz
!Deiziadoù
!Niver a gilometroù teorikel
!Loc'hañ
!Degouezh
|-
|2008
|30/04 - 03/05
|600
|[[Naoned]]
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|-
|2010
|10/05 - 15/05
|1200
|[[Roazhon]]
|[[Pondi]]
|-
|2012
|12/05 - 19/05
|1500
|[[Brest]]
|[[Douarnenez]]
|-
|2014
|24/05 - 31/05
|1500
|[[Montroulez]]
|[[Groñvel]]
|-
|2016
|29/04 - 07/05
|1700
|[[Sant-Ervlan]]
|[[Lokoal-Mendon]]
|-
|2018
|04/05 - 12/05
|1800
|[[Kemper]]
|[[Plougerne]]
|-
|2021&lt;ref&gt;Pellaet e oa bet ar Redadeg 2020 ur bloaz war-lerc'h abalamour d'ar reuziad Covid-19.&lt;/ref&gt;
|21/05 - 29/05
|2020
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|[[Gwengamp]]
|-
|2022
|20/05 - 28/05
|2022
|[[Gwitreg]]
|[[Gwened]]
|-
|2024
|17/05 - 25/05
|2222
|[[Beg ar Raz]]
|[[Montroulez]]
|-
|2026
|08/05 - 16/05
|2226
|[[Lannuon]]
|[[Naoned]]
|}

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;150px&quot;&gt;
Bulad-Pestivien O prientiñ Redadeg 2008.jpg|[[Bulad-Pestivien]], o prientiñ Redadeg 2008.
Redadeg2010Plañvour02.JPG|Redourion prest da adkregiñ e [[Plañvour]], dirak ar greizenn Amzer Nevez, 2010.
Redadeg2014-03.jpg| Ur rederez e [[Kerne]], e 2014.
&lt;/gallery&gt;

==Kanaouennoù ofisiel==
Galvet e vez arzourien da ginnig kanaouennoù. Unan ofisiel a vez dibabet evit pep Redadeg.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bloaz !! Titl !! Arzour(ien)
!Evezhiadenn
|-
| 2008 || ''Redadeg''|| [[EV (strollad)|EV]]
|Kempennet ez eus bet gant [[EV]] ur ganaouenn gozh, ''Redadeg'' ([https://www.youtube.com/watch?v=EGlhZlxSQbI selaou war YouTube])
|-
| 2010 || ''Ar Redadeg''|| [[David ar Gall|David Ar Gall]] / [[Skolaj-Lise Diwan Gwened|Skolaj Diwan Gwened]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war [[Kaouenn.net]]
|-
| 2012|| ''Redek a rin keit''|| [[Mark Kerrain]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war Kaouenn.net
|-
| 2014|| ''Alambadeg''|| [[Alambig Elektrik]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=QaT5Psbj5oM Selaou] war [[YouTube]]
|-
| 2016|| ''Huch 'ta ! Redadeg''|| Adaozik ha bugale Skolaj Diwan Gwened&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160503045557/http://www.ar-redadeg.bzh/fr/blog/article/la-chanson-officielle ''1/12/2015 Lec'hienn ofisiel ar Redadeg &quot;Kanaouenn ofisiel hag ur flashmob e Gwened'']&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=3EQqnZI2lQc Selaou] war YouTube
|-
| 2018|| ''Betek an trec'h''|| Penn Salsardin&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/petra-eo-ar-redadeg/article/klipou-ha-videoiou Lec'hienn ofisiel ar Redadeg Kanaouenn ofisiel 2018]&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=GjdxQp53vjw Selaou] war YouTube
|-
|2020/1
|''Deus 'ta mignon''
|Lies
|[https://www.youtube.com/watch?v=bipuNH1pB2E&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=6 Selaou] war YouTube
|-
|2022
|''Redadeg 2022''
|[[Enora de Parscau]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=iTjfl-OwPao Selaou] war YouTube
|-
|2024
|''Redek a ran''
|[[Kaolila]] &amp; [[El Maout]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=Eyt0mqtsAYI Selaou] war YouTube
|-
|2026
|''Poent eo !''
|[[Plouz&amp;Foen]], [[Nolwenn Korbell]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=FBhhkg9xUlA&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=11 Selaou] war YouTube
|}

==Gwelet ivez==
*[[Redadeg 2008]]
*[[Redadeg 2010]]
*[[Redadeg 2012]]
*[[Redadeg 2014]]
*[[Redadeg 2016]]
*[[Redadeg 2018]]

==Pennadoù kar==
* En [[Euskal Herria]]: [[Korrika]]
* E [[Katalonia]]: [[Correllengua]]
* E [[Galiza]]: [[Correlingua]]
* En [[Iwerzhon]] : [[Rith]]
* E [[Kembre]] : [[Ras yr Iaith]]

==Liammoù==
* [http://www.ar-redadeg.bzh Lec'hienn ofisiel ar Redadeg]

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Redadeg]]</text>
      <sha1>pc6nr8s5217qa18utvllicv0g72nby6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190537</id>
      <parentid>2190536</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T22:02:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Liammoù */</comment>
      <origin>2190537</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6605" sha1="79tdkfdlqw1o6gn7nfs5lfpotuetyqv" xml:space="preserve">{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|Ar Redadeg|E1E1E1|}}
{{Infobox/Skeudenn|Ar Redadeg 2018 - Plouguerne 03.jpg}}
{{Infobox/Istitl|Degouezh ar Redadeg e Plougerne (2018)}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouidigezh| Miz Mae [[2008]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Padelezh|Mae [[2008]] - Bremañ}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Doare|Aozadur digorvo}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Ger-stur|Brezhoneg ha plijadur}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'h pennañ|[[Morzhell]], [[Il-ha-Gwilen]], [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Bro|[[Restr:Flag of Brittany.svg|22px]] [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiz-ha-bloaz|Miz Mae}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anvioù all| &quot;Ar redadeg evit ar Brezhoneg&quot;&lt;br /&gt;
&quot;Ar redadeg a di da di&quot;
}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|https://www.ar-redadeg.bzh/}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''Ar Redadeg''' zo ur [[redadeg]] a-eiladoù hir, war droad, noz-deiz e-pad meur a zevezh, aozet a-hed hag a-dreuz [[Breizh]] evit dastum arc'hant evit ar [[brezhoneg]] hag ar [[gallaoueg]]. Bep eil bloaz e vez aozet en deizioù kentañ a [[Mae|Vae]]. Aozet eo gant ar gevredigezh '''Ar Redadeg''', diazezet e [[Morzhell]], e [[Bro-Roazhon]].

Aozet e oa bet ar [[Redadeg 2008|Redadeg kentañ]] e [[2008]], gant [[Diwan]], evit lidañ he 30 vloaz. Savet eo war batrom [[Korrika]] [[Euskal Herria]] a zo bet krouet e [[1980]] hag a vez redet bremañ bep eil vloaz. Eno e vez redet war-dro 2 300&amp;nbsp;km dre an holl vroioù [[euskarek]] ([[Euskadi]] ha [[Nafarroa]] e [[Spagn]], hag [[Iparralde]] e [[Bro-C'hall]]).

==Doare ar Redadeg==
Ur redadeg a-eiladoù eo, war-dro 9&amp;nbsp;km a vez redet bep eurvezh. Pep kilometr a vez redet gant un den er penn a-raok o tougen ur [[bazh-test|vazh-test]] kizellet e [[koad]], ha neb a gar war e lerc'h. Evit dougen ar vazh-test war-hed ur [[kilometr|c'hilometr]] eo ret paeañ ur sammad, etre 100 ha 1000 euro hervez e statud (den prevez, strollegezh lec'hel, kevredigezh, politkour, embregerezh...). Er c'hêrioù hag er c'hêriadennoù treuzet e vez aozet un [[degemer]] d'an [[arvest]]erien ha d'ar rederien, predoù, [[sonadeg]]où.

=== Ar vazh-test ===
Ar vazh-test zo ur vazhig koad kizellet ha kinklet gant seizennoù, enni ur barzhoneg pe un destenn komz-plaen hag a vez lennet el lec'h-degouezh. [[Arouez]] ar brezhoneg douget a [[dorn|zorn]] da zorn (hag &quot;''a di da di''&quot; hervez al [[lugan]] pennañ) eo. 

== Hentadoù ==
Bep eil bloaz e cheñch hentad ar Redadeg, evel ar c'humunioù loc'hañ ha degouezhout. 600 km e rae ar Redadeg kentañ e 2008, hag ouzphenn {{formatnum:2200}} hiziv an deiz&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/an-hentou-abaoe-2008/ An hentoù abaoe 2008], war lec'hienn ar Redadeg (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;. Ar c'hilometroù implijet gant ar Redadeg zo anvet &quot;kilometroù KMR&quot; gant an aozadur : kilometroù teorikel int, kar n'int ket 1000 metr rik bep tro.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Bloaz
!Deiziadoù
!Niver a gilometroù teorikel
!Loc'hañ
!Degouezh
|-
|2008
|30/04 - 03/05
|600
|[[Naoned]]
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|-
|2010
|10/05 - 15/05
|1200
|[[Roazhon]]
|[[Pondi]]
|-
|2012
|12/05 - 19/05
|1500
|[[Brest]]
|[[Douarnenez]]
|-
|2014
|24/05 - 31/05
|1500
|[[Montroulez]]
|[[Groñvel]]
|-
|2016
|29/04 - 07/05
|1700
|[[Sant-Ervlan]]
|[[Lokoal-Mendon]]
|-
|2018
|04/05 - 12/05
|1800
|[[Kemper]]
|[[Plougerne]]
|-
|2021&lt;ref&gt;Pellaet e oa bet ar Redadeg 2020 ur bloaz war-lerc'h abalamour d'ar reuziad Covid-19.&lt;/ref&gt;
|21/05 - 29/05
|2020
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|[[Gwengamp]]
|-
|2022
|20/05 - 28/05
|2022
|[[Gwitreg]]
|[[Gwened]]
|-
|2024
|17/05 - 25/05
|2222
|[[Beg ar Raz]]
|[[Montroulez]]
|-
|2026
|08/05 - 16/05
|2226
|[[Lannuon]]
|[[Naoned]]
|}

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;150px&quot;&gt;
Bulad-Pestivien O prientiñ Redadeg 2008.jpg|[[Bulad-Pestivien]], o prientiñ Redadeg 2008.
Redadeg2010Plañvour02.JPG|Redourion prest da adkregiñ e [[Plañvour]], dirak ar greizenn Amzer Nevez, 2010.
Redadeg2014-03.jpg| Ur rederez e [[Kerne]], e 2014.
&lt;/gallery&gt;

==Kanaouennoù ofisiel==
Galvet e vez arzourien da ginnig kanaouennoù. Unan ofisiel a vez dibabet evit pep Redadeg.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bloaz !! Titl !! Arzour(ien)
!Evezhiadenn
|-
| 2008 || ''Redadeg''|| [[EV (strollad)|EV]]
|Kempennet ez eus bet gant [[EV]] ur ganaouenn gozh, ''Redadeg'' ([https://www.youtube.com/watch?v=EGlhZlxSQbI selaou war YouTube])
|-
| 2010 || ''Ar Redadeg''|| [[David ar Gall|David Ar Gall]] / [[Skolaj-Lise Diwan Gwened|Skolaj Diwan Gwened]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war [[Kaouenn.net]]
|-
| 2012|| ''Redek a rin keit''|| [[Mark Kerrain]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war Kaouenn.net
|-
| 2014|| ''Alambadeg''|| [[Alambig Elektrik]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=QaT5Psbj5oM Selaou] war [[YouTube]]
|-
| 2016|| ''Huch 'ta ! Redadeg''|| Adaozik ha bugale Skolaj Diwan Gwened&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160503045557/http://www.ar-redadeg.bzh/fr/blog/article/la-chanson-officielle ''1/12/2015 Lec'hienn ofisiel ar Redadeg &quot;Kanaouenn ofisiel hag ur flashmob e Gwened'']&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=3EQqnZI2lQc Selaou] war YouTube
|-
| 2018|| ''Betek an trec'h''|| Penn Salsardin&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/petra-eo-ar-redadeg/article/klipou-ha-videoiou Lec'hienn ofisiel ar Redadeg Kanaouenn ofisiel 2018]&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=GjdxQp53vjw Selaou] war YouTube
|-
|2020/1
|''Deus 'ta mignon''
|Lies
|[https://www.youtube.com/watch?v=bipuNH1pB2E&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=6 Selaou] war YouTube
|-
|2022
|''Redadeg 2022''
|[[Enora de Parscau]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=iTjfl-OwPao Selaou] war YouTube
|-
|2024
|''Redek a ran''
|[[Kaolila]] &amp; [[El Maout]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=Eyt0mqtsAYI Selaou] war YouTube
|-
|2026
|''Poent eo !''
|[[Plouz&amp;Foen]], [[Nolwenn Korbell]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=FBhhkg9xUlA&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=11 Selaou] war YouTube
|}

==Gwelet ivez==
*[[Redadeg 2008]]
*[[Redadeg 2010]]
*[[Redadeg 2012]]
*[[Redadeg 2014]]
*[[Redadeg 2016]]
*[[Redadeg 2018]]

==Pennadoù kar==
* En [[Euskal Herria]]: [[Korrika]]
* E [[Katalonia]]: [[Correllengua]]
* E [[Galiza]]: [[Correlingua]]
* En [[Iwerzhon]] : [[Rith]]
* E [[Kembre]] : [[Ras yr Iaith]]

==Liammoù diavaez==
* [http://www.ar-redadeg.bzh Lec'hienn ofisiel ar Redadeg]
* [https://www.youtube.com/watch?v=HRnGUhHPtfA Klip savet e 2016], ennañ kalz tud vrudet, evit brudañ an darvoud

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Redadeg]]</text>
      <sha1>79tdkfdlqw1o6gn7nfs5lfpotuetyqv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190538</id>
      <parentid>2190537</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T22:06:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kanaouennoù ofisiel */</comment>
      <origin>2190538</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6487" sha1="9bpya4xrg0yrtf173m2fuepb8cq0cve" xml:space="preserve">{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|Ar Redadeg|E1E1E1|}}
{{Infobox/Skeudenn|Ar Redadeg 2018 - Plouguerne 03.jpg}}
{{Infobox/Istitl|Degouezh ar Redadeg e Plougerne (2018)}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouidigezh| Miz Mae [[2008]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Padelezh|Mae [[2008]] - Bremañ}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Doare|Aozadur digorvo}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Ger-stur|Brezhoneg ha plijadur}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'h pennañ|[[Morzhell]], [[Il-ha-Gwilen]], [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Bro|[[Restr:Flag of Brittany.svg|22px]] [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiz-ha-bloaz|Miz Mae}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anvioù all| &quot;Ar redadeg evit ar Brezhoneg&quot;&lt;br /&gt;
&quot;Ar redadeg a di da di&quot;
}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|https://www.ar-redadeg.bzh/}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''Ar Redadeg''' zo ur [[redadeg]] a-eiladoù hir, war droad, noz-deiz e-pad meur a zevezh, aozet a-hed hag a-dreuz [[Breizh]] evit dastum arc'hant evit ar [[brezhoneg]] hag ar [[gallaoueg]]. Bep eil bloaz e vez aozet en deizioù kentañ a [[Mae|Vae]]. Aozet eo gant ar gevredigezh '''Ar Redadeg''', diazezet e [[Morzhell]], e [[Bro-Roazhon]].

Aozet e oa bet ar [[Redadeg 2008|Redadeg kentañ]] e [[2008]], gant [[Diwan]], evit lidañ he 30 vloaz. Savet eo war batrom [[Korrika]] [[Euskal Herria]] a zo bet krouet e [[1980]] hag a vez redet bremañ bep eil vloaz. Eno e vez redet war-dro 2 300&amp;nbsp;km dre an holl vroioù [[euskarek]] ([[Euskadi]] ha [[Nafarroa]] e [[Spagn]], hag [[Iparralde]] e [[Bro-C'hall]]).

==Doare ar Redadeg==
Ur redadeg a-eiladoù eo, war-dro 9&amp;nbsp;km a vez redet bep eurvezh. Pep kilometr a vez redet gant un den er penn a-raok o tougen ur [[bazh-test|vazh-test]] kizellet e [[koad]], ha neb a gar war e lerc'h. Evit dougen ar vazh-test war-hed ur [[kilometr|c'hilometr]] eo ret paeañ ur sammad, etre 100 ha 1000 euro hervez e statud (den prevez, strollegezh lec'hel, kevredigezh, politkour, embregerezh...). Er c'hêrioù hag er c'hêriadennoù treuzet e vez aozet un [[degemer]] d'an [[arvest]]erien ha d'ar rederien, predoù, [[sonadeg]]où.

=== Ar vazh-test ===
Ar vazh-test zo ur vazhig koad kizellet ha kinklet gant seizennoù, enni ur barzhoneg pe un destenn komz-plaen hag a vez lennet el lec'h-degouezh. [[Arouez]] ar brezhoneg douget a [[dorn|zorn]] da zorn (hag &quot;''a di da di''&quot; hervez al [[lugan]] pennañ) eo. 

== Hentadoù ==
Bep eil bloaz e cheñch hentad ar Redadeg, evel ar c'humunioù loc'hañ ha degouezhout. 600 km e rae ar Redadeg kentañ e 2008, hag ouzphenn {{formatnum:2200}} hiziv an deiz&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/an-hentou-abaoe-2008/ An hentoù abaoe 2008], war lec'hienn ar Redadeg (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;. Ar c'hilometroù implijet gant ar Redadeg zo anvet &quot;kilometroù KMR&quot; gant an aozadur : kilometroù teorikel int, kar n'int ket 1000 metr rik bep tro.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Bloaz
!Deiziadoù
!Niver a gilometroù teorikel
!Loc'hañ
!Degouezh
|-
|2008
|30/04 - 03/05
|600
|[[Naoned]]
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|-
|2010
|10/05 - 15/05
|1200
|[[Roazhon]]
|[[Pondi]]
|-
|2012
|12/05 - 19/05
|1500
|[[Brest]]
|[[Douarnenez]]
|-
|2014
|24/05 - 31/05
|1500
|[[Montroulez]]
|[[Groñvel]]
|-
|2016
|29/04 - 07/05
|1700
|[[Sant-Ervlan]]
|[[Lokoal-Mendon]]
|-
|2018
|04/05 - 12/05
|1800
|[[Kemper]]
|[[Plougerne]]
|-
|2021&lt;ref&gt;Pellaet e oa bet ar Redadeg 2020 ur bloaz war-lerc'h abalamour d'ar reuziad Covid-19.&lt;/ref&gt;
|21/05 - 29/05
|2020
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|[[Gwengamp]]
|-
|2022
|20/05 - 28/05
|2022
|[[Gwitreg]]
|[[Gwened]]
|-
|2024
|17/05 - 25/05
|2222
|[[Beg ar Raz]]
|[[Montroulez]]
|-
|2026
|08/05 - 16/05
|2226
|[[Lannuon]]
|[[Naoned]]
|}

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;150px&quot;&gt;
Bulad-Pestivien O prientiñ Redadeg 2008.jpg|[[Bulad-Pestivien]], o prientiñ Redadeg 2008.
Redadeg2010Plañvour02.JPG|Redourion prest da adkregiñ e [[Plañvour]], dirak ar greizenn Amzer Nevez, 2010.
Redadeg2014-03.jpg| Ur rederez e [[Kerne]], e 2014.
&lt;/gallery&gt;

==Kanaouennoù ofisiel==
Galvet e vez arzourien da ginnig kanaouennoù. Unan ofisiel a vez dibabet evit pep Redadeg.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bloaz !! Titl !! Arzour(ien)
!Evezhiadenn
|-
| 2008 || ''Redadeg''|| [[EV (strollad)|EV]]
|Kempennet e oa bet gant [[EV]] ur ganaouenn gozh, ''Redadeg'' ([https://www.youtube.com/watch?v=EGlhZlxSQbI selaou war YouTube])
|-
| 2010 || ''Ar Redadeg''|| [[David ar Gall|David Ar Gall]] / [[Skolaj-Lise Diwan Gwened|Skolaj Diwan Gwened]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war [[Kaouenn.net]]
|-
| 2012|| ''Foeter Breizh''|| [[Dom Duff]]
|
|-
| 2014|| ''Alambadeg''|| [[Alambig Elektrik]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=QaT5Psbj5oM Selaou] war [[YouTube]]
|-
| 2016|| ''Huch 'ta ! Redadeg''|| Adaozik ha bugale Skolaj Diwan Gwened&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160503045557/http://www.ar-redadeg.bzh/fr/blog/article/la-chanson-officielle ''1/12/2015 Lec'hienn ofisiel ar Redadeg &quot;Kanaouenn ofisiel hag ur flashmob e Gwened'']&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=3EQqnZI2lQc Selaou] war YouTube
|-
| 2018|| ''Betek an trec'h''|| Penn Salsardin&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/petra-eo-ar-redadeg/article/klipou-ha-videoiou Lec'hienn ofisiel ar Redadeg Kanaouenn ofisiel 2018]&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=GjdxQp53vjw Selaou] war YouTube
|-
|2020/1
|''Deus 'ta mignon''
|Lies
|[https://www.youtube.com/watch?v=bipuNH1pB2E&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=6 Selaou] war YouTube
|-
|2022
|''Redadeg 2022''
|[[Enora de Parscau]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=iTjfl-OwPao Selaou] war YouTube
|-
|2024
|''Redek a ran''
|[[Kaolila]] &amp; [[El Maout]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=Eyt0mqtsAYI Selaou] war YouTube
|-
|2026
|''Poent eo !''
|[[Plouz&amp;Foen]], [[Nolwenn Korbell]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=FBhhkg9xUlA&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=11 Selaou] war YouTube
|}

==Gwelet ivez==
*[[Redadeg 2008]]
*[[Redadeg 2010]]
*[[Redadeg 2012]]
*[[Redadeg 2014]]
*[[Redadeg 2016]]
*[[Redadeg 2018]]

==Pennadoù kar==
* En [[Euskal Herria]]: [[Korrika]]
* E [[Katalonia]]: [[Correllengua]]
* E [[Galiza]]: [[Correlingua]]
* En [[Iwerzhon]] : [[Rith]]
* E [[Kembre]] : [[Ras yr Iaith]]

==Liammoù diavaez==
* [http://www.ar-redadeg.bzh Lec'hienn ofisiel ar Redadeg]
* [https://www.youtube.com/watch?v=HRnGUhHPtfA Klip savet e 2016], ennañ kalz tud vrudet, evit brudañ an darvoud

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Redadeg]]</text>
      <sha1>9bpya4xrg0yrtf173m2fuepb8cq0cve</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190539</id>
      <parentid>2190538</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T22:07:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Skeudennoù */</comment>
      <origin>2190539</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6514" sha1="22ex6g7y4vvlnuiyno0l2grr9egpdnr" xml:space="preserve">{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|Ar Redadeg|E1E1E1|}}
{{Infobox/Skeudenn|Ar Redadeg 2018 - Plouguerne 03.jpg}}
{{Infobox/Istitl|Degouezh ar Redadeg e Plougerne (2018)}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouidigezh| Miz Mae [[2008]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Padelezh|Mae [[2008]] - Bremañ}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Doare|Aozadur digorvo}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Ger-stur|Brezhoneg ha plijadur}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'h pennañ|[[Morzhell]], [[Il-ha-Gwilen]], [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Bro|[[Restr:Flag of Brittany.svg|22px]] [[Breizh]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiz-ha-bloaz|Miz Mae}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anvioù all| &quot;Ar redadeg evit ar Brezhoneg&quot;&lt;br /&gt;
&quot;Ar redadeg a di da di&quot;
}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|https://www.ar-redadeg.bzh/}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''Ar Redadeg''' zo ur [[redadeg]] a-eiladoù hir, war droad, noz-deiz e-pad meur a zevezh, aozet a-hed hag a-dreuz [[Breizh]] evit dastum arc'hant evit ar [[brezhoneg]] hag ar [[gallaoueg]]. Bep eil bloaz e vez aozet en deizioù kentañ a [[Mae|Vae]]. Aozet eo gant ar gevredigezh '''Ar Redadeg''', diazezet e [[Morzhell]], e [[Bro-Roazhon]].

Aozet e oa bet ar [[Redadeg 2008|Redadeg kentañ]] e [[2008]], gant [[Diwan]], evit lidañ he 30 vloaz. Savet eo war batrom [[Korrika]] [[Euskal Herria]] a zo bet krouet e [[1980]] hag a vez redet bremañ bep eil vloaz. Eno e vez redet war-dro 2 300&amp;nbsp;km dre an holl vroioù [[euskarek]] ([[Euskadi]] ha [[Nafarroa]] e [[Spagn]], hag [[Iparralde]] e [[Bro-C'hall]]).

==Doare ar Redadeg==
Ur redadeg a-eiladoù eo, war-dro 9&amp;nbsp;km a vez redet bep eurvezh. Pep kilometr a vez redet gant un den er penn a-raok o tougen ur [[bazh-test|vazh-test]] kizellet e [[koad]], ha neb a gar war e lerc'h. Evit dougen ar vazh-test war-hed ur [[kilometr|c'hilometr]] eo ret paeañ ur sammad, etre 100 ha 1000 euro hervez e statud (den prevez, strollegezh lec'hel, kevredigezh, politkour, embregerezh...). Er c'hêrioù hag er c'hêriadennoù treuzet e vez aozet un [[degemer]] d'an [[arvest]]erien ha d'ar rederien, predoù, [[sonadeg]]où.

=== Ar vazh-test ===
Ar vazh-test zo ur vazhig koad kizellet ha kinklet gant seizennoù, enni ur barzhoneg pe un destenn komz-plaen hag a vez lennet el lec'h-degouezh. [[Arouez]] ar brezhoneg douget a [[dorn|zorn]] da zorn (hag &quot;''a di da di''&quot; hervez al [[lugan]] pennañ) eo. 

== Hentadoù ==
Bep eil bloaz e cheñch hentad ar Redadeg, evel ar c'humunioù loc'hañ ha degouezhout. 600 km e rae ar Redadeg kentañ e 2008, hag ouzphenn {{formatnum:2200}} hiziv an deiz&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/an-hentou-abaoe-2008/ An hentoù abaoe 2008], war lec'hienn ar Redadeg (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;. Ar c'hilometroù implijet gant ar Redadeg zo anvet &quot;kilometroù KMR&quot; gant an aozadur : kilometroù teorikel int, kar n'int ket 1000 metr rik bep tro.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Bloaz
!Deiziadoù
!Niver a gilometroù teorikel
!Loc'hañ
!Degouezh
|-
|2008
|30/04 - 03/05
|600
|[[Naoned]]
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|-
|2010
|10/05 - 15/05
|1200
|[[Roazhon]]
|[[Pondi]]
|-
|2012
|12/05 - 19/05
|1500
|[[Brest]]
|[[Douarnenez]]
|-
|2014
|24/05 - 31/05
|1500
|[[Montroulez]]
|[[Groñvel]]
|-
|2016
|29/04 - 07/05
|1700
|[[Sant-Ervlan]]
|[[Lokoal-Mendon]]
|-
|2018
|04/05 - 12/05
|1800
|[[Kemper]]
|[[Plougerne]]
|-
|2021&lt;ref&gt;Pellaet e oa bet ar Redadeg 2020 ur bloaz war-lerc'h abalamour d'ar reuziad Covid-19.&lt;/ref&gt;
|21/05 - 29/05
|2020
|[[Karaez-Plougêr|Karaez]]
|[[Gwengamp]]
|-
|2022
|20/05 - 28/05
|2022
|[[Gwitreg]]
|[[Gwened]]
|-
|2024
|17/05 - 25/05
|2222
|[[Beg ar Raz]]
|[[Montroulez]]
|-
|2026
|08/05 - 16/05
|2226
|[[Lannuon]]
|[[Naoned]]
|}

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;150px&quot;&gt;
Bulad-Pestivien O prientiñ Redadeg 2008.jpg|[[Bulad-Pestivien]], o prientiñ Redadeg 2008.
Redadeg2010Plañvour02.JPG|Redourion prest da adkregiñ e [[Plañvour]], dirak ar greizenn Amzer Nevez, 2010.
Redadeg2014-03.jpg| Ar skrivagnerez [[Loeiza an Duigoù]] e [[Kerne]], e 2014.
&lt;/gallery&gt;

==Kanaouennoù ofisiel==
Galvet e vez arzourien da ginnig kanaouennoù. Unan ofisiel a vez dibabet evit pep Redadeg.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Bloaz !! Titl !! Arzour(ien)
!Evezhiadenn
|-
| 2008 || ''Redadeg''|| [[EV (strollad)|EV]]
|Kempennet e oa bet gant [[EV]] ur ganaouenn gozh, ''Redadeg'' ([https://www.youtube.com/watch?v=EGlhZlxSQbI selaou war YouTube])
|-
| 2010 || ''Ar Redadeg''|| [[David ar Gall|David Ar Gall]] / [[Skolaj-Lise Diwan Gwened|Skolaj Diwan Gwened]]
|[https://web.archive.org/web/20160305192135/http://www.kaouenn.net/?q=br%2Fnode%2F481 Selaou] war [[Kaouenn.net]]
|-
| 2012|| ''Foeter Breizh''|| [[Dom Duff]]
|
|-
| 2014|| ''Alambadeg''|| [[Alambig Elektrik]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=QaT5Psbj5oM Selaou] war [[YouTube]]
|-
| 2016|| ''Huch 'ta ! Redadeg''|| Adaozik ha bugale Skolaj Diwan Gwened&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160503045557/http://www.ar-redadeg.bzh/fr/blog/article/la-chanson-officielle ''1/12/2015 Lec'hienn ofisiel ar Redadeg &quot;Kanaouenn ofisiel hag ur flashmob e Gwened'']&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=3EQqnZI2lQc Selaou] war YouTube
|-
| 2018|| ''Betek an trec'h''|| Penn Salsardin&lt;ref&gt;[https://www.ar-redadeg.bzh/br/petra-eo-ar-redadeg/article/klipou-ha-videoiou Lec'hienn ofisiel ar Redadeg Kanaouenn ofisiel 2018]&lt;/ref&gt;
|[https://www.youtube.com/watch?v=GjdxQp53vjw Selaou] war YouTube
|-
|2020/1
|''Deus 'ta mignon''
|Lies
|[https://www.youtube.com/watch?v=bipuNH1pB2E&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=6 Selaou] war YouTube
|-
|2022
|''Redadeg 2022''
|[[Enora de Parscau]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=iTjfl-OwPao Selaou] war YouTube
|-
|2024
|''Redek a ran''
|[[Kaolila]] &amp; [[El Maout]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=Eyt0mqtsAYI Selaou] war YouTube
|-
|2026
|''Poent eo !''
|[[Plouz&amp;Foen]], [[Nolwenn Korbell]]
|[https://www.youtube.com/watch?v=FBhhkg9xUlA&amp;list=PL4dTvJWABvR3rAHIKAOPMvT_ciQKs2rqg&amp;index=11 Selaou] war YouTube
|}

==Gwelet ivez==
*[[Redadeg 2008]]
*[[Redadeg 2010]]
*[[Redadeg 2012]]
*[[Redadeg 2014]]
*[[Redadeg 2016]]
*[[Redadeg 2018]]

==Pennadoù kar==
* En [[Euskal Herria]]: [[Korrika]]
* E [[Katalonia]]: [[Correllengua]]
* E [[Galiza]]: [[Correlingua]]
* En [[Iwerzhon]] : [[Rith]]
* E [[Kembre]] : [[Ras yr Iaith]]

==Liammoù diavaez==
* [http://www.ar-redadeg.bzh Lec'hienn ofisiel ar Redadeg]
* [https://www.youtube.com/watch?v=HRnGUhHPtfA Klip savet e 2016], ennañ kalz tud vrudet, evit brudañ an darvoud

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Redadeg]]</text>
      <sha1>22ex6g7y4vvlnuiyno0l2grr9egpdnr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trede-urzh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>130770</id>
    <revision>
      <id>2190524</id>
      <parentid>2125235</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T19:05:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190524</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2198" sha1="h24a42d7gu9gbkymsrqx3lqe60562m6" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Aozadur gladdalc'hel.svg|thumb|300px|Aozadur kevredigezh ar [[Renad kozh]]]]
'''Trede-urzh''' pe '''Trede-stad''' (galleg: ''Tiers état'') a oa an anv roet e-pad ar [[Renad kozh]] e Bro-C'hall da gannaded ar c'hêrioù, bourc'hizien anezho, en emvodoù ar [[Stadoù Meur]]. Stadoù ar proviñsoù pe ar Stadoù hollek a oa bodadegoù liammet ouzh an tailhoù nemetken, goulennet e veze ganto votiñ an tailhoù ha choaz e pelec'h e vefent dasparzhet hervez an didroc'hioù melestradurel. Tri doare kannaded a oa hervez o orinoù en didroc'hioù tailhoù suj d'un domani a c'helle bezañ eus unan eus an [[Teir urzh ar gevredigezh|teir urzh]] : kloer, lik pe trede (all), a dalveze d'ar c'hêrioù a oa aotreet d'ober gant ar justis uhel o unan.

E darn eus ar c'hêrioù-se evel Tolosa da skouer, an aotrouniezh kontelezh a oa perc'hennet gant ar gêr, ar garg a aotrou maer a oa neuze unan evit an noblañs pe o tegas noblañs.

Kontrol d'ar pezh a voe skrivet en istor an istor adal 1789, gant embann ar flemmskrid brudet ''[[Qu'est-ce que le Tiers État ?]]'' gant [[Emmanuel-Joseph Sieyès]], ar gannaded ne oant ket kannaded o urzh dre ret: re an noblañs evit an noblañs, re ar gloer evit an dud a iliz, ha re an Trede-urzh evit ar bobl. E-liamm e oa o garg hervez an didroc'hañ melestradurel.

Ur wech divizet sammad an tailhoù e oa ret dasparzhañ anezho war an holl proviñsoù, généralités, goude-se war ar parrezioù, hag evit echuiñ war pep tan (ti lojañ). Ne oa ket eus un dasparz an tailhoù etre an urzhioù, dre an [[dreistgwirioù]] re an noblañs hag ar gloer ne baeent ket tailhoù lakaet e oa war-raok ne oant ket labourerien e bedoù a c'houneze arc'hant.

== Istor ==
Mammenn an Trede-Stad zo da glask e-kostez an didroc'hañ eus ar gevredigezh a lakae anezho da vezañ « ar re a labour » (laboratores), ar pezh a oa bet lakaet war-raok gant labourioù [[Georges Dumézil]] war didroc'hañ e tri urzh ar gevredigezh indezeuropat. [[Georges Duby]] a gadarnas se dre e labourioù war an tri urzh. Aozadur gladdalc'hel kevredigezh ar Grennamzer e [[Teir urzh ar gevredigezh|teir urzh]] a oa ganet gant [[Adalbéron de Laon]].

[[Rummad:Renad Kozh]]</text>
      <sha1>h24a42d7gu9gbkymsrqx3lqe60562m6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Joseph-Marie Bourdy</title>
    <ns>0</ns>
    <id>141854</id>
    <revision>
      <id>2190564</id>
      <parentid>1857449</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T10:11:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2190564</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="972" sha1="n162v37n001ea8x7j92xfvqf48m2aw5" xml:space="preserve">{{Databox}}
'''Joseph-Marie Bourdy''', ganet d'an {{Deiziad|31|Kerzu|1817}} en [[An Alre|Alre]] ha marvet d'ar {{Deiziad|1|Kerzu|1866}} e [[Sant-Yann-Brevele]], a oa ur [[beleg]] hag un [[Treiñ ha troidigezh|troour]] brezhonek. [[Kure]] e voe en [[Elven]] hag e [[Sant-Teve]], ha [[person]] [[Enizenac'h]] ha Sant-Yann-Brevele.

== Troidigezh ==
* ''Jardrin en inéan: pé choége a gonsidérationeu santél eid er sulieu hag er gouilieu principalan ag er blai laqueit é breton dré en eutru Bourdy, curé é St-Ivi'', Lamarzelle, Gwened, [[1862]] – Diwar ''The Garden of the Soul'' ([[1740]])&lt;ref&gt;{{en}} [https://archive.org/details/gardenofsoulmanu00chal/page/n5/mode/2up ''The Garden of the Soul'']. &lt;small&gt;Kavet : 07 Mae 2026&lt;/small&gt;.&lt;/ref&gt; gant Richard Challoner ([[1691]]-[[1781]]).

== Notennoù ==
{{Daveoù}}

{{DEFAULTSORT:Bourdy, Joseph Marie}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1817]]
[[Rummad:Marvioù 1866]]
[[Rummad:Troourien vrezhonek]]
[[Rummad:Beleien Breizh]]</text>
      <sha1>n162v37n001ea8x7j92xfvqf48m2aw5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>.243 Winchester</title>
    <ns>0</ns>
    <id>169491</id>
    <revision>
      <id>2190530</id>
      <parentid>2180894</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T20:45:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2190530</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3149" sha1="7wksqnfu1oazi26tyhv62zdgg07pmru" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
{{Infobox/Titl|.243 Winchester|b0c4de|talbenn defaut|000}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:Rifle_Cartriges.jpg|frameless|250x250px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;A gleiz da zehou : kartouchennoù [[7 × 64 mm]] - '''.243 Winchester''' - [[.222 Remington]] - [[.22 Long Rifle|.22 LR]]   
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Doare
|-
! scope=&quot;row&quot; width=&quot;50%&quot; |Kalibr
|.243 / 6,2 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare korf an douilhez
|kreuzenn
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare skeiñ
|e-kreiz
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro orin
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Muzulioù
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø bannadell
|6,2 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø trogleuziñ
|6 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø kolier
|7 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø skoaz
|11,5 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø korf an douilhez
|12 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø strad
|12 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder an douilhez
|51,90 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar gartouchenn
|68,83 mm
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Pouez ha perzhioù all
|-
! scope=&quot;row&quot; |Pouez ar vannadell
|3.56 - 6.8 g
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tizh ar boled V&lt;sub&gt;0&lt;/sub&gt;
|900 - 1240 m/s
|-
! scope=&quot;row&quot; |Gwask ar gazoù d'ar muiañ
|4100 bar
|-
! scope=&quot;row&quot; |Energiezh ar vannadell
|2500 - 2900 J
|-
! scope=&quot;row&quot; |[[Emors (munisionoù)#Mentoù|Emors]]
|LR
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; width=&quot;50%&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|C
|}
An '''.243 Winchester''', anvet ivez '''.243 Win''' pe '''6 × 52 mm''' (anv metrek) zo ur [[munision]] [[Arm-tan|armoù-tan]] hiniennel ijinet e 1955 gant an embregerezh stadunanat [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]], da gentañ evit e garabinennoù [[Winchester Model 70|Model 70]] ha [[Winchester Model 88|88]]. Deveret eo eus an [[.240 Page]]. He douilhez zo hini un [[.308 Winchester]] strishaet he c'holier evit degemer boledoù 6,17 mm&lt;ref&gt;{{Fr}} MALFATTI René, ''Manuel de Rechargement'' ''N°6'', Crépin-Leblond, 2004, ISBN 2-7030-0235-1, p. 102&lt;/ref&gt;.

Ur c'halibr poblek eo e [[Bro-C'hall|Frañs]] hag er [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]]. Gantañ e vez chaseet loened evel ar [[Yourc'h|yourc'hed]] pe ar [[Chamoez|chamoezed]]&lt;ref&gt;Hervez {{Fr}} ''Le Chasseur français'', HS n&lt;sup&gt;o&lt;/sup&gt; 26 ''« Armes et équipements 2002 »'', miz Gwengolo 2002&lt;/ref&gt;. Implijet e vez er [[sportoù tennañ]] ivez. Er Stadoù-Unanet hag e broioù all e vez graet gantañ e [[Fuzuilh-resisted|fuzuilhoù-resisted]] an arme hag ar polis. Nebeud a [[argil]] en deus met galloudus a-walc'h eo.

== Liammoù diavaez ==
* '''{{Fr}}''' [https://bobp.cip-bobp.org/uploads/tdcc/tab-i/tabical-fr-page88.pdf Taolenn ar munision] war lec'hienn ar [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|CIP]]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
{{DEFAULTSORT:243 Winchester}}
[[Rummad:Kalibroù armoù-tan]]
[[Rummad:Munisionoù-chase]]
[[Rummad:Munisionoù SUA]]</text>
      <sha1>7wksqnfu1oazi26tyhv62zdgg07pmru</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Porched:Armoù-tan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>170211</id>
    <revision>
      <id>2190540</id>
      <parentid>2190337</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T22:17:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Revolverioù */</comment>
      <origin>2190540</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33907" sha1="hq15dla47exeamk4frfptdd1ex8znz8" xml:space="preserve">__NOTOC__
{|width=&quot;100%&quot; border=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;4&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&amp;Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:150%;&quot;&gt;[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
&lt;/div&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:100%;&quot;&gt;
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.

'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
&lt;/div&gt;
| align=&quot;right&quot; valign=&quot;center&quot;|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''ARMOÙ'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==

=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] •  [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[Enfield M1917]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón (fuzuilh)|Mondragón]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]

=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]

=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]

=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]] • [[Winchester Model 1911]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]

=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]

=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]

=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • [[Remington Model 30]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Winchester Model 54]] • [[Winchester Model 70]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]]

=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]

=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Brügger &amp; Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]


| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==

=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]]  • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] •• '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] •  '''SACM :'''  [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 41]] • [[Smith &amp; Wesson Model 52]] • [[Smith &amp; Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Kolibri (pistolenn)|Kolibri]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Liberator (pistolenn)|Liberator]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Salvator-Dormus (pistolenn)|Salvator-Dormus]] • [[Sauer &amp; Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • [[Schönberger-Laumann 1892|Schönberger-Laumann]] • [[Star M14]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] •  [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]

=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Police Positive]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast &amp; Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 3]] • [[Smith &amp; Wesson Model 10]] • [[Smith &amp; Wesson Model 14]] • [[Smith &amp; Wesson Model 17]] • [[Smith &amp; Wesson Model 19]] • [[Smith &amp; Wesson Model 27]] • [[Smith &amp; Wesson Model 28]] • [[Smith &amp; Wesson Model 29]] • [[Smith &amp; Wesson Model 36]] • [[Smith &amp; Wesson Model 53]] • [[Smith &amp; Wesson Model 60]] • [[Smith &amp; Wesson Model 460]] • [[Smith &amp; Wesson Model 500]] • [[Smith &amp; Wesson Model 686]] •• [[Enfield No. 2]] • [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]] 

== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]

== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8.8 cm Flak 18/36/37/41|Kanol 88 mm]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]

== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]

== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]

== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Pebrouer (arm-tan)|Pebrouer]] •• [[Ribauldequin]]

== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]]
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;left&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]

=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]

=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===

* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Short Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Winchester]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 H&amp;R Magnum]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&amp;W]] • [[.32 S&amp;W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.357 Remington Maximum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&amp;W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&amp;W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 AMP]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 S&amp;W American]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.45 Winchester Magnum]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&amp;W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&amp;W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} :  [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]]  • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9 × 57 mm Mauser|9 × 57 mm]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 50 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]]  • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&amp;H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&amp;H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm SR|12,7 × 81 mm]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} :  [[2,7 mm Kolibri]] • [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[7,8 × 19 mm R]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 &lt;abbr&gt;mm&lt;/abbr&gt; B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Finland}} : [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
|}
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;

|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TEKNIK'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]

=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Beta C-Mag]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] •  [[Buker poent ruz]] •  [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]

=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • [[Pourveziañ dre gregiñ pe dre vontañ]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===

==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler &amp; Koch]] • [[Königlich Bayerische Gewehrfabrik]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe &amp; Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer &amp; Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] •  [[Steyr Arms|Steyr]] • {{Belgia}} : [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] •  {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] •  [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis &amp; Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland &amp; Holland]] • [[James Purdey &amp; Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley &amp; Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg &amp; Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith &amp; Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger &amp; Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger &amp; Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]

==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Lee Precision]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier &amp; Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]

==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage &amp; Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]

=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Eugene M. Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm-tan graet er gêr]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Arm-tan primaozet]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Pink Pistols]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Small Arms Survey]] • [[Sniper]] • [[Socialist Rifle Association]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]

==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns &amp; Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''

==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] •  [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]

=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Internet Movie Firearm Database]] • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' •  [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Stembridge Gun Rentals]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''

=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]

==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]

|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''RUMMADOÙ'''&lt;/div&gt;

[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]

==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]

'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]

'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]

==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]

|}
&lt;br&gt;
{{Porchedoù roll}}

[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]</text>
      <sha1>hq15dla47exeamk4frfptdd1ex8znz8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190544</id>
      <parentid>2190540</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T07:59:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Doareoù armoù-tan kozh */</comment>
      <origin>2190544</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33928" sha1="ebr3twn17q9qyiqh7oi5pwb07zaq3kz" xml:space="preserve">__NOTOC__
{|width=&quot;100%&quot; border=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;4&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&amp;Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:150%;&quot;&gt;[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
&lt;/div&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:100%;&quot;&gt;
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.

'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
&lt;/div&gt;
| align=&quot;right&quot; valign=&quot;center&quot;|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''ARMOÙ'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==

=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] •  [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[Enfield M1917]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón (fuzuilh)|Mondragón]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]

=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]

=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]

=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]] • [[Winchester Model 1911]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]

=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]

=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]

=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • [[Remington Model 30]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Winchester Model 54]] • [[Winchester Model 70]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]]

=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]

=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Brügger &amp; Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]


| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==

=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]]  • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] •• '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] •  '''SACM :'''  [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 41]] • [[Smith &amp; Wesson Model 52]] • [[Smith &amp; Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Kolibri (pistolenn)|Kolibri]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Liberator (pistolenn)|Liberator]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Salvator-Dormus (pistolenn)|Salvator-Dormus]] • [[Sauer &amp; Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • [[Schönberger-Laumann 1892|Schönberger-Laumann]] • [[Star M14]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] •  [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]

=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Police Positive]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast &amp; Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 3]] • [[Smith &amp; Wesson Model 10]] • [[Smith &amp; Wesson Model 14]] • [[Smith &amp; Wesson Model 17]] • [[Smith &amp; Wesson Model 19]] • [[Smith &amp; Wesson Model 27]] • [[Smith &amp; Wesson Model 28]] • [[Smith &amp; Wesson Model 29]] • [[Smith &amp; Wesson Model 36]] • [[Smith &amp; Wesson Model 53]] • [[Smith &amp; Wesson Model 60]] • [[Smith &amp; Wesson Model 460]] • [[Smith &amp; Wesson Model 500]] • [[Smith &amp; Wesson Model 686]] •• [[Enfield No. 2]] • [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]] 

== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]

== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8.8 cm Flak 18/36/37/41|Kanol 88 mm]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]

== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]

== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]

== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Derringer]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Pebrouer (arm-tan)|Pebrouer]] •• [[Ribauldequin]]

== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]]
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;left&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]

=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]

=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===

* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Short Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Winchester]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 H&amp;R Magnum]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&amp;W]] • [[.32 S&amp;W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.357 Remington Maximum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&amp;W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&amp;W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 AMP]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 S&amp;W American]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.45 Winchester Magnum]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&amp;W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&amp;W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} :  [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]]  • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9 × 57 mm Mauser|9 × 57 mm]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 50 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]]  • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&amp;H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&amp;H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm SR|12,7 × 81 mm]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} :  [[2,7 mm Kolibri]] • [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[7,8 × 19 mm R]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 &lt;abbr&gt;mm&lt;/abbr&gt; B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Finland}} : [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
|}
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;

|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TEKNIK'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]

=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Beta C-Mag]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] •  [[Buker poent ruz]] •  [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]

=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • [[Pourveziañ dre gregiñ pe dre vontañ]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===

==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler &amp; Koch]] • [[Königlich Bayerische Gewehrfabrik]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe &amp; Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer &amp; Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] •  [[Steyr Arms|Steyr]] • {{Belgia}} : [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] •  {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] •  [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis &amp; Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland &amp; Holland]] • [[James Purdey &amp; Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley &amp; Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg &amp; Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith &amp; Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger &amp; Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger &amp; Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]

==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Lee Precision]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier &amp; Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]

==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage &amp; Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]

=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Eugene M. Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm-tan graet er gêr]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Arm-tan primaozet]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Pink Pistols]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Small Arms Survey]] • [[Sniper]] • [[Socialist Rifle Association]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]

==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns &amp; Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''

==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] •  [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]

=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Internet Movie Firearm Database]] • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' •  [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Stembridge Gun Rentals]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''

=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]

==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]

|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''RUMMADOÙ'''&lt;/div&gt;

[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]

==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]

'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]

'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]

==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]

|}
&lt;br&gt;
{{Porchedoù roll}}

[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]</text>
      <sha1>ebr3twn17q9qyiqh7oi5pwb07zaq3kz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Armerezh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>171399</id>
    <revision>
      <id>2190528</id>
      <parentid>2184453</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T20:35:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2190528</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9634" sha1="t0bzktxqzppsb5640mye9gyclfl8izb" xml:space="preserve">[[Restr:Landauer I 082 r.jpg|thumb|Un armdiour o sevel un arm-tan, 1613.]]
An '''armerezh''', pe '''armdierezh'''&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Hervez geriadur Martial Ménard, Palantines, 2012&lt;/ref&gt;, zo un hollad micherioù dezhe o fal sevel, magazennañ, gwerzhañ pe kempenn [[Arm|armoù]]. Al lec’h ma vez graet an oberioù-mañ a zo e anv un '''armdi'''&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;, '''armerezh'''&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;Hervez ''TermOfis''.&lt;/ref&gt; pe '''armeuri'''&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;Hervez geriadur Francis Favereau enlinenn.&lt;/ref&gt;. Un den a labour e bed an armerezh a zo anvet un '''armdiour'''&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; pe un '''armeurer'''&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

== Micherioù an armerezh ==
[[Restr:Checkering Duane1.JPG|thumb|Un armdiour oc'h engraviñ fust un arm-skoaz.]]
Un armeurer a c'hell sevel un arm dre ijinañ e stumm. Gellet a ra ivez bezañ gouest da ober anezhañ en ur implijout teknikoù labour-dorn a bep seurt (stummañ ar metal, [[engraverezh]] war goad pe vetal). An armdiourien a labour er stalioù-armoù a zo gouest da gempenn an armoù, da cheñch o fezhioù ha da reoliañ anezhe, pe e vefe [[Arm-tan|armoù-tan]] pe [[Arm gwenn|armoù gwenn]]. Peurliesañ e werzhont dafar evit an nerzhioù polis, ar [[Chaseal|chase]] hag ar [[sportoù tennañ]].

Gellet a ra an armdiourien labourat evit un [[:Rummad:Embregerezhioù armoù-tan|embregerezh armoù-tan bras]], an nerzhioù-surentez ([[polis]], [[arme]]) pe en ur stal vihanoc'h. E [[Breizh]] e oa e 2024 un daou-ugent armdi prevez bennak&lt;ref&gt;Niver kavet o kontañ ar stalioù a gaver war ''Google Map'' hag ar ''Pages Jaunes''.&lt;/ref&gt;. Evit gellet gwerzhañ pe kempenn armoù e Frañs e ranker kaout un diplom bet en ur skol armerezh en [[Unaniezh Europa]], evel ur CAP (''Certificat d'Aptitude Professionnelle'') pe ur BMA (''Brevet des Métiers d'Arts'') kinniget e [[Saint-Étienne]], pe er CES Léon Mignon ([[Liège]])&lt;ref&gt;{{Fr}} ''[https://www.chasseurdefrance.com/decouvrir/les-metiers-de-chasse/le-metier-darmurier/ Le métier d'armurier]'' war lec'hienn ar Fédération Nationale des Chasseurs (lennet d'an 28/05/2024)&lt;/ref&gt;.

== Istor ==
Krog eo Mab-den da sevel armoù evit chaseal pe en em zifenn adalek ar [[Paleolitik]] : roudoù eus lec’hioù evit sevel [[Saezh|biroù]], [[Bouc'hal|bouc’haloù]] ha bouloù e maen eus mare [[sevenadur Moustier]] (-300.000 betek war-dro -35.000) zo bet kavet en Europa&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Fr}} TROTEREAU Janine, ''[https://web.archive.org/web/20240528165856/https://www.historia.fr/societe-religions/vie-quotidienne/larmurier-2054531 L'armurier]'', war lec'hienn Historia, 20/08/2023 (lennet d'an 28/05/2024)&lt;/ref&gt;.

E deroù an [[Henamzer]], en [[Egipt]] pe e [[Mezopotamia]], e krogas armdiourien da sevel tokarnoù, [[Skoed (arm)|skoedoù]] ha [[kleze]]où en [[arem]]. Da vare ar [[Republik Roma|Republik]] e krogas ar Romaned da sevel armoù ponneroc’h ha galloudusoc’h evel ar [[Bannerez|bannerezed]] hag ar [[Bangounell|bangounelloù]]&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

En {{XIIvet kantved}} e krogas ar armeurerien european da broduiñ [[Houarnwisk|houarnwiskoù]] e houarn morzholet. D’ar mare-se e oa liesseurt ar micherioù stag ouzh an armerezh. E fin ar [[Krennamzer|Grennamzer]] e oa brudet kêrioù evel [[Bayeux]], [[Coutances]] pe [[Añje|Angers]] evit o froduerezh [[Arm gwenn|armoù gwenn]]. Ar [[Gwareg (arm)|gwaregoù]] hag an [[Kroazwareg|arbalastroù]] a zo ken luziet o zeknik-sevel ma ne veze ket rediet an armdiourien a save anezho da baeañ tailhoù pe da gemer perzh e gward ar c'hêrioù e Frañs er {{XIVvet}} kantved&lt;ref&gt;{{fr}} BOILEAU Étienne, ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k110190t/f394.item Le Livre des métiers]'' (XIII{{Vet}} kantved), pennad XVCIII (stumm embannet e 1837)&lt;/ref&gt;.

E 1266 e teskrivas ar manac'h saoz [[Roger Bacon]] mont en-dro ar [[Poultr-tarzh|poultr du]]. Ne oa ket armdiour, met merkañ a ra e destenn deroù implij an [[Arm-tan|armoù-tan]] en Europa e fin an {{XIIIvet}} kantved. Diouzhtu adalek ar {{XIVvet}} kantved e tapas rouaned ar c'hevandir dreistgwirioù war broduiñ an armoù-tan. Er {{XVvet}} kantved e krogas kalz armeurerien da vestroniañ teuzerezh ar metalioù evit sevel kanolioù efedusoc'h-efedusañ. En {{XVIIIvet}} kantved e tiwanas al labouradegoù armoù bras bodet enne a bep seurt micherioù stag ouzh ar sevel armoù, evel ''[[Arsanailh Berlin|Zeughaus]]'' [[Berlin]] (1706) pe ar ''[[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne|Manufacture Royale d'Armes]]'' e Saint-Étienne (1764)&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Adalek deroù an {{XXvet}} kantved e krogas al labouradegoù bras evel an [[FN Herstal]] pe ar [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne|MAS]] da implijout muioc'h-mui a vekanikoù da sevel o armoù-tan. Ar sevel armoù-tan hengounel a-drugarez da zoareoù artizanel a chom bev hiziv-an-deiz evit an armoù-chase dreist-holl, en embregerezhioù evel [[Chapuis Armes|Chapuis]] ha [[Verney-Carron]] ([[Bro-C'hall]]) pe [[James Purdey &amp; Sons]] ([[Bro-Saoz]]).

== Armeurerien vrudet ==
* {{Alamagn}}
** [[Johann Nikolaus von Dreyse]] (1787-1867) : ijiner ar [[Dreyse (fuzuilh)|fuzuilh Dreyse]], dezhi ur sistem spilhenn ha kartouchennoù paper.
** [[Paul Mauser]] (1838-1914) : ijinour ar fuzuilh [[Gewehr 98]].
** [[Carl Walther (den)|Carl Walther]] (1858 -1915) : krouer an embregerezh [[Carl Walther|Carl Walther GmbH Sportwaffen]].
** [[Wilhelm Brenneke]] (1865-1951) : krouer un nebeud kartouchennoù hag ar boledoù [[Brenneke (bannadell)|brenneke]].
** [[Hugo Schmeisser]] (1884-1953), krouer ar [[Sturmgewehr 44]], unan eus ar fuzuilhoù-arsailh kentañ.
* {{Aostria}}
** [[Ferdinand Mannlicher]] (1848-1904) : krouer al [[Karger (armoù-tan)#Laonenn-gargañ|laonennoù-kargañ]] hag an adarmiñ linennek.
** [[Georg Luger]] (1849-1923) : ijinour pistolennoù evel al [[Luger P08]] hag ar c'hartouchennoù [[9 × 19 mm Parabellum]].
** [[Gaston Glock]] (1929-2023) : saver ar [[Glock (pistolenn)|pistolennoù Glock]] hag an [[Glock (embregerezh)|embregerezh]].
* {{Belgia}}
** [[Dieudonné Saive]] (1889–1973) : armdiour evit an [[FN Herstal]]. Ijinour an [[FN FAL]] ha kenijinour ar [[Browning HP]].
** [[Ernest Vervier]] (1909-1992) : ijinour an [[FN MAG]] hag an [[FN Minimi]].
* {{Bro-C'hall}}
** [[Casimir Lefaucheux]] (1802-1852) : krouer ar [[Kartouchenn brochennet|c'hartouchennoù brochennet]] hag ar fuzuilhoù-chase dezhe daou ganol da wintañ.
** [[Claude Étienne Minié]] (1804-1879) : ijiner ar [[Boled Minié|boledoù Minié]].
** [[Louis-Nicolas Flobert]] (1819-1894) : ijinour ar gartouchenn vetalek kentañ e 1845.
** Jean Alexandre LeMat (1824-1883) : saver ar revolver LeMat. 
** [[Paul Vieille]] (1854-1934) : ijinour ar poultr divoged. 
** [[André Berthier]] (1858-1923), krouer an armoù-skoaz &quot;[[Berthier (armoù-skoaz)|doare Berthier]]&quot; implijet en [[Arme Frañs|arme c'hall]]. 
* {{Finland}}
** [[Aimo Lahti]] (1896-1970), krouer armoù implijet gant arme Finland e eil kard an XX{{Vet}} kantved.
* {{Japan}}
** [[Kijirō Nambu]] (1869-1949), saver meur a arm-tan implijet gant arme e vro e hanterenn gentañ an XX{{Vet}} kantved.
* {{Kebek}}
** [[Jean-Cantius Garand]] (anvet peurliesañ John Garand) (1888-1974) : ijinour ar fuzuilh [[M1 Garand]].
* {{Norvegia}}
** [[Ole Herman Johannes Krag]] (1837-1916) : unan eus saverien ar fuzuilhoù [[Krag-Jørgensen|Krag–Jørgensen]].
** [[Erik Jørgensen]] (1848 -1896) : unan eus saverien ar fuzuilhoù [[Krag-Jørgensen|Krag–Jørgensen]].
* {{Rusia}} / {{Impalaeriezh Rusia}} / {{URSS}}
** [[Fyodor Tokarev]] (1871-1968) : saver ar fuzuilhoù ha pistolennoù evel an [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]].
** [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] (1874-1966), ijinour an [[Avtomat Fyodorova]], ar fuzuilh aotomatek kentañ.
** [[Nikolai Fiodorovitch Makarov|Nikolai Makarov]] (1914-1988) : saver ar pistolennoù [[Makarov (pistolenn)|Makarov]].
** [[Mic'hail Kalachnikov]] (1919-2013) : ijinour ar fuzuilhoù-arsailh [[AK-47]] hag [[AK-74]].
* {{Skos}}
** Alexander Henry (1818-1894) : ijiner ar rummad [[Henry (fuzuilh)|fuzuilhoù Henry]].
** [[James Paris Lee]] (1831-1904) : ijiner ar [[Karger (armoù-tan)#Kargerioù fiñv|c'hargerioù]] fiñv modern.
* {{SUA}}
** [[Horace Smith]] (1808-1893) : kensaver an embregerezh [[Smith &amp; Wesson]].
** [[Samuel Colt]] (1814-1862) : ijiner revolverioù brudet evel ar [[Colt Paterson]] pe ar [[Colt 1851 Navy]].
** [[Richard Jordan Gatling]] (1818-1903) : saver ar vindrailherez [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]].
** [[Hiram Berdan]] (1824-1893), degaset gantañ nevezintioù d'ar c'hartouchennoù, ha krouer ar fuzuilhoù [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]].
** [[Daniel B. Wesson]] (1825-1906), kensaver an embregerezh Smith &amp; Wesson.
** [[Hiram Maxim]] (1840-1916) : saver ar vindrailherez [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]].
** [[John Browning|John M. Browning]] (1855-1926) : saver meur a arm-tan, en o zouez ar bistolenn [[Colt M1911]], ar fuzuilh [[Browning Auto-5|Auto-5]] pe ar vindrailherez [[M2 Browning|Browning M2]]. Ijinet en deus ivez kalz munisionoù, en o zouez ar [[6,35 mm Browning|.25 ACP]], an [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] pe an [[12,7 × 99 mm NATO|.50 BMG]].
** [[John T. Thompson]] (1860-1940) : saver ar bistolenn-vindrailher [[Thompson M1|Thompson]].
** [[William B. Ruger]] (1916-2002) : unan eus saverien [[Sturm, Ruger &amp; Co.|Sturm, Ruger &amp; Co]]. 
** [[Eugene Stoner]] (1922-1997) : ijinour an [[AR-10]].
*{{Suis}}
**[[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] (1822-1882) : ijinour ar [[Vetterli (fuzuilh)|fuzuilhoù Vetterli]].

== Daveennoù ==
&lt;references /&gt;
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Armoù-tan]]
[[Rummad:Micherioù]]
[[Rummad:Micherioù arzel]]
[[Rummad:Hoplologiezh]]</text>
      <sha1>t0bzktxqzppsb5640mye9gyclfl8izb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Timbroù Senegal-Uhel ha Niger</title>
    <ns>0</ns>
    <id>172231</id>
    <revision>
      <id>2190552</id>
      <parentid>2116544</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:28:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Tanjee</username>
        <id>563</id>
      </contributor>
      <origin>2190552</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1335" sha1="pbsr4ao8yht4ffq1gtjofh923qbg7yy" xml:space="preserve">[[File:Stamp Upper Senegal and Niger 1914 1c.jpg|thumb|left|upright 0.6|Marc'heger (1914)]]
[[Senegal-Uhel ha Niger]]  (galleg : ''Haut-Sénégal et Niger'') a oa un drevadenn c’hall en [[Afrika ar C'hornôg]], bet krouet e 1904 diwar Senegambia ha Niger. Dont a reas Niger da vezañ un distrig milourel distag e 1911 hag un drevadenn distag e 1922. Dispartiet e voe [[Volta-Uhel]] e 1919, ha krouet ar [[Soudan c'hall]] gant ar  peurrest eus an tiriad e 1920.

Embannet he deus an drevadenn un toullad [[timbr]]où-post e-pad he buhez verr.

E 1906 e teuas er-maez 17 timbr a veze gwelet en holl drevadennoù Frañs : poltred ar jeneral [[Louis Faidherbe]], ur wezenn-balmez hag ar gouarnour-jeneral [[Noël-Eugène Balley]]. An talvoudegezhioù-gwerzh a save etre 1 gwenneg ha 5 lur gall.

Un heuliad all a 17 timbr a voe moullet etre 1914 ha 1917, gant an hevelep tresadenn : ur c'hañval gant e varc'heger – met pep hini moullet en ur c'houblad livioù disheñvel. Adkavet e voe an timbr 10 gwenneg e 1915 dreistmoullet (+ 5 gwenneg) evit ar [[Kroaz Ruz|Groaz Ruz]].

Un toullad timbroù-taos a voe embannet e 1906 ha 1915 ivez.

Adalek 1921 e voe implijet timbroù ar [[Soudan c'hall]]
{{clr}}
== Pennadoù kar ==
*[[Timbroù Senegal]]
*[[Timbroù Senegambia ha Niger]]

[[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Senegal-Uhel ha Niger]]</text>
      <sha1>pbsr4ao8yht4ffq1gtjofh923qbg7yy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Saksofon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>173063</id>
    <revision>
      <id>2190520</id>
      <parentid>2124281</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T15:59:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2190520</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1056" sha1="avrrdf80r058oqqbqoddjoh84f1njle" xml:space="preserve">{{Labour a chom}}
[[Restr:CurvedSopranoAltoTenorSaxophone.jpg|thumb|A gleiz da zehou : saksofonoù soprano e si bouc'h, alto e mi bouc'h ha tenor e si bouc'h.]]
Ar '''saksofon'''&lt;ref&gt;TermOfis&lt;/ref&gt;, pe '''saksell'''&lt;ref&gt;[[Geriadur ar brezhoneg a-vremañ|Geriadur Favereau]] ha [[Geriadur Ménard]]&lt;/ref&gt;, zo ur [[benveg-seniñ]] dre c'hwezh brevedet e 1846 gant ar [[Belgia]]d [[Adolphe Sax]].

E [[laton]] e vez graet peurliesañ. Implijet e vez da skouer er sonerezh [[jazz]]&lt;ref&gt;{{Fr}} ''Le Saxophone, un instrument « jazz »'' ([https://archive.wikiwix.com/cache/index2.php?url=https%3A%2F%2Fwww.jazzhot.net%2FPBCPPlayer.asp%3FID%3D1464002#federation=archive.wikiwix.com&amp;tab=url diell]), Jazz Hot (lennet d'an 18/12/2024)&lt;/ref&gt;.

== Sonerien vrudet ==
* [[Julian Cannonball Aderley]]
* [[John Coltrane]]
* [[Dexter Gordon]]
* [[Coleman Hawkins]]
* [[Maceo Parker]]
* [[Charlie Parker]]
* [[Joshua Redman]]
* [[Sony Rollins]]
* [[Wayne Shorter]]
* [[Ben Webster]]
* [[Lester Young]]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Binvioù-seniñ dre c'hwezh]]</text>
      <sha1>avrrdf80r058oqqbqoddjoh84f1njle</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176183</id>
    <revision>
      <id>2190549</id>
      <parentid>2189987</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:22:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2190549</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7964" sha1="qrs5n9evbfakjgsosydbmnangtfg2x3" xml:space="preserve">'''Kampionad  echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)''' a oa ur gevezadeg   evit ar c'hoarierezed echedoù soviedel.  C'hoariet e voe adalek 1927 betek 1991.  Aozet e veze gant  Kevre  Echedoù  Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel, bet krouet e 1924, e Moskov edo e sez. Adalek 1950 e voe graet bep bloaz.
== Kampionezed ==
&lt;ref&gt;{{ru}} [[Anatoliy Karpov]], ''Шахматы. Энциклопедический Словарь'' (''Geriadur Holloueziadurel  Echedoù'',  pajennoù 458–459, 613–614, 1990 [[Sovetskaya Entsiklopediya]] isbn=5-85270-005-3&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}}Wojciech Bartelski, '' Women's Soviet Chess Championship summary'' [https://www.olimpbase.org/ind-urs/ursw.html OlimpBase&lt;/ref&gt; 
:{|class=&quot;wikitable&quot;
|-
!Nn!!Bloaz!!Kêr!!Kampionez!!Poentoù 
|-
|1 || 1927  || Moskov || [[Olga Roubtsova]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt; 8,5/10 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|2 || 1931 || Moskov|| [[Olga Roubtsova]]  || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt; 7,5/9 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|3 || 1934 ||[[Leningrad]]|| [[Olga Semenova Tyan-Shanskaya]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt; 7/9 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|4 || 1936 ||Leningrad|| Olga Semenova Tyan-Shanskaya || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt; 9,5  /11 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|5 || 1937 ||[[Rostov-an-Don]]|| [[Olga Roubtsova]]  || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5  /15 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;   
|-
|6 || 1945 || Moskov|| [[Valentina Borisenko]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;7,5/9 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;   
|-
|7 ||  1946|| Moskov|| [[Yelizaveta Bykova]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/16 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|8 || 1947 || Moskov|| [[Yelizaveta Bykova]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/15 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|9 || 1948 || Moskov|| [[Olga Roubtsova]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|10 || 1950 || [[Riga]]||[[Yelizaveta Bykova]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5/15 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|11 || 1951|| [[Kiev]]||[[Kira Zvorykina]]  || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;11,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|12 || 1952 || [[Tbilisi]]||[[Lyoudmila Roudenko]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|13 || 1953 || Rostov-an-Don || Kira Zvorykina ||  &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|14 || 1954 || [[Krasnodar]] || [[Larissa Volpert]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;   
|-
|15 || 1955 ||[[Soc'houmi]] ||[[Valentina Borisenko]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13,5  /19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|16 ||1956||[[Dnipro (kêr)|Dnipro]]||Kira Zvorykina || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|17 || 1957 || [[Vilnius]] ||[[Valentina Borisenko]]&lt;ref&gt;Valentina Borisenko a voe trec'h en dirampoiñ war Kira Zvorykina (2½  – ½ )&lt;/ref&gt;  || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|18 || 1958 || [[C'harkiv]]||Larissa Volpert&lt;ref&gt;Larissa Volpert a voe trec'h en dirampoiñ war Kira Zvorykina (2½  – 1½ )&lt;/ref&gt; || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/21 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|19 || 1959 || [[Lipetsk]]||Larissa Volpert || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/18 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|20 || 1960||Riga||[[Valentina Borisenko]]&lt;ref&gt;Valentina Borisenko a voe trec'h en dirampoiñ war Tatiana Zatulovskaya (4½  – 3½ )&lt;/ref&gt; || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13/18 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|21 || 1961 || [[Bakou]]||[[Valentina Borisenko]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13,5/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|22 || 1962|| Riga||[[Tatiana Zatulovskaya]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|23 || 1963 || Bakou||[[Maaja Ranniku]]&lt;ref&gt;Maia Ranniku a voe trec'h en dirampoiñ war Tatiana Zatulovskaya (4–2)&lt;/ref&gt;|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|24 || 1964 || Tbilisi||[[Nona Gaprindachvili]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;15/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|25 || 1965 || [[Bălți]] || [[Valentina Kozlovskaya]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13,5 /19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|26 || 1966 || Kiev||[[Nana Aleksandria]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|27 || 1967 || [[Sotchi]]|| Maaja Ranniku|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;11/13 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|28 || 1968 ||[[Aşgabat]]||[[Nana Aleksandria]]&lt;ref&gt;[[Nana Aleksandria]] a voe trec'h en dirampoiñ war [[Alla Chaikovskaya]] (3,5 – 0,5)&lt;/ref&gt; || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13,5/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|29 || 1969 || [[Gori (Jorgia)|Gori]]||[[Nana Aleksandria]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;15/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|30 || 1970 || Bălți||[[Alla Kushnir]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|31 || 1971 ||Sotchi ||[[Irina Levitina]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|32 || 1972 || [[Tolyatti]]||[[Marta Litinskaya]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|33 || 1973 || Tbilisi ||[[Nona Gaprindachvili]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|34 || 1974 || Tbilisi || [[Elena Fatalibekova]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14/18 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;  
|-
|35 || 1975 || [[Biškek|Frounze]] ||[[Liudmila Belavenets]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;10/16 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|36 || 1976 || Tbilisi ||[[Anna Akhsharumova]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|37 || 1977 || [[Lviv]] ||[[Maia Tchibourdanidze]] ||&lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|38 || 1978 || [[Nikolayevsk]] ||[[Lidia Semenova]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5/17  &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|39 || 1979 || Tbilisi ||Irina Levitina ||&lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;    
|-
|40 || 1980 ||  [[Almaty|Alma-Ata]] ||Irina Levitina || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/15 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;   
|-
|41 || 1981 || [[Ivano-Frankivsk]] ||[[Nona Gaprindachvili]]&lt;br&gt; [[Nana Ioseliani]]&lt;ref&gt; Ne voet c'hoariet ar partiennoù dirampoiñ &lt;/ref&gt; || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|42 || 1982 || [[Tallinn]] ||Nana Ioseliani || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|43 || 1983 || Vilnius ||[[Nona Gaprindachvili]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|44 || 1984 || Kiev ||[[Svetlana Matveeva]] &lt;br&gt; Anna Akhsharumova&lt;ref&gt;  Ne voe ket  c'hoariet ar partiennoù dirampoiñ &lt;/ref&gt; || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;9,5/15 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|45 || 1985 || [[Yerevan]] ||[[Nona Gaprindachvili]]|| &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|46 || 1986 || Frounze ||Nana Ioseliani || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;11,5/16 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|47 || 1987 || Tbilisi ||Nana Ioseliani || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;14,5/19 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|48 || 1988 || Alma-Ata ||[[Julia Demina]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|49 || 1989 || [[Volzhsky (Oblast Volgograd)|Volzhsky]]  ||[[Irina Chelushkina]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;12,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|50 || 1990 || [[Podolsk]]  ||[[Ketevan Arakhamia-Grant]] || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13/16 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt;
|-
|51 || 1991 || Lviv ||Svetlana Matveeva || &lt;div style=&quot;text-align:right;&quot;&gt;13,5/17 &amp;nbsp;&amp;nbsp; &lt;/div&gt; 
|-
|}
== Lieskampionezedd ==
* Pemp gwezh: [[Valentina Borisenko]], [[Nona Gaprindachvili]] 
* Peder gwezh : [[Olga Roubtsova]], [[Nana Ioseliani]]
* Teir gwezh : [[Nana Aleksandria]], [[Yelizaveta Bykova]], [[Irina Levitina]], [[Larissa Volpert]], [[Kira Zvorykina]] 
* Div wezh : [[Anna Akhsharumova]], [[Svetlana Matveeva]], [[Maaja Ranniku]], [[Olga Semenova Tyan-Shanskaya]]
== Levrlennadurezh ==
{{ru}} [[Anatoliy Karpov]], ''Шахматы. Энциклопедический Словарь'' (''Geriadur Holloueziadurel Echedoù'', pajennoù 458–459, 613–614, 1990, [[Sovetskaya Entsiklopediya]] isbn=5-85270-005-3
== Notennoù ha dave ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Unaniezh Soviedel]]</text>
      <sha1>qrs5n9evbfakjgsosydbmnangtfg2x3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>6 mm Lee Navy</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176200</id>
    <revision>
      <id>2190529</id>
      <parentid>2154478</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T20:44:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2190529</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2706" sha1="f7j9hote3hq89725qje0xa9jrcb242m" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot;
|-
{{Infobox/Titl|6 mm Lee Navy|b0c4de|talbenn defaut|000}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:6mmleenavy.png|frameless|313x313px]]&lt;br&gt;Ur gartouchenn '''6 mm Lee Navy'''
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Doare
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare douilhez
|damvourled, boutailh
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare skeiñ
|e-kreiz
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro orin
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Muzulioù
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø bannadell
|6,2 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø kolier
|7,1 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |skoaz
|10,2 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø korf an douilhez
|11,3 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø strad
|11,4 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder an douilhez
|60 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar gartouchenn
|79 mm
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Perzhioù all
|-
! scope=&quot;row&quot; |Pouez ar vannadell
|5 da 7,3 g
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tizh ar boled V&lt;sub&gt;0&lt;/sub&gt;
|780 da 1000 m/s
|-
! scope=&quot;row&quot; |Energiezh ar vannadell
|2163 da 2569 J
|-
! scope=&quot;row&quot; |[[Emors (munisionoù)#Mentoù|Emors]]
|LR
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; width=&quot;50%&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|C
|}
Ar '''6 mm Lee Navy''', anvet ivez '''.236 Navy''', zo ur [[munision]] armoù-skoaz, ennañ [[poultr divoged]], ijinet er [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]] er bloavezhioù 1890. Krouet e voe pa zivizas [[Morlu ar Stadoù-Unanet|morlu ar vro]] e oa ret dezhañ kaout ur gartouchenn dezhi ur vannadell bihan e galibr&lt;ref&gt;{{Es}} ''[https://municion.org/producto/236-us-navy-rimmed-2/ .236 US Navy Rimmed]'', Municion.org (lennet d'ar 17/08/2025)&lt;/ref&gt;, gouest vont pell a-walc'h evit tizhout bagoù o enebourien&lt;ref&gt;{{en}} SAMPSON, W.T., ''Annual Reports of the Navy Department: Report of Chief of Bureau of Ordnance'', Washington, D.C.: U.S. Government Printing Office, 1895, pp. 215-218&lt;/ref&gt;. An embregerezh [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] a voe karget da sevel ar munision nevez. En ober a reas en ur gemmañ ur gartouchenn [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm R Mannlicher]]. Winchester a broduas anezhi, ha sevel a reas war un dro ar fuzuilh [[Lee Navy M1895]] kambret eviti. Dilezet e voe tamm-ha-tamm ar 6 mm Lee Navy hag he fuzuilh e-pad degad kentañ an XX{{Vet}} kantved&lt;ref&gt;{{Fr}} Roger Out, ''Le fusil Winchester-Lee Mod. 1895 de l'US Navy'', Cibles n°658, miz Ebrel 2025, pp. 81-85&lt;/ref&gt;.

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Kalibroù armoù-tan]]
[[Rummad:Munisionoù SUA]]</text>
      <sha1>f7j9hote3hq89725qje0xa9jrcb242m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ostlegionen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180136</id>
    <revision>
      <id>2190510</id>
      <timestamp>2026-05-08T13:19:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{{databox}} '''''Ostlegionen''''' (&quot;lejionoù ar reter&quot;), '''''Ost-Bataillone''''' (&quot;batailhonoù ar reter&quot;), '''''Osttruppen''''' (&quot;bagadoù ar reter&quot;), pe '''''Osteinheiten''''' (&quot;unvezioù ar reter&quot;)  a oa anvioù implijet evit anvout unvezioù eus al [[Heer (Wehrmacht)|tirlu alaman]] eus an [[Trede reich]] e-kerzh an [[Eil Brezel-bed]] ha savet gant tud eus [[Europa ar Reter]].&lt;ref name=&quot;https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-W...&quot;</comment>
      <origin>2190510</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1110" sha1="6m4jzw78bis11lzbszlrso3slya0vtp" xml:space="preserve">{{databox}}
'''''Ostlegionen''''' (&quot;lejionoù ar reter&quot;), '''''Ost-Bataillone''''' (&quot;batailhonoù ar reter&quot;), '''''Osttruppen''''' (&quot;bagadoù ar reter&quot;), pe '''''Osteinheiten''''' (&quot;unvezioù ar reter&quot;)  a oa anvioù implijet evit anvout unvezioù eus al [[Heer (Wehrmacht)|tirlu alaman]] eus an [[Trede reich]] e-kerzh an [[Eil Brezel-bed]] ha savet gant tud eus [[Europa ar Reter]].&lt;ref name=&quot;https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit&quot;&gt;{{cite web|url=https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit|title=Leaning on Legionnaires: Why Modern States Recruit Foreign Soldiers |last = Grasmeder|first = Elizabeth M.F.| accessdate=30 July 2021 | newspaper= [[International Security]]}}&lt;/ref&gt; Bet e oant ar re niverusañ e-touez [[youlidi ha koñskrived estren ar Wehrmacht]].
==Kenarroud==
Kalzig izili eus ''Lejionoù ar reter'' a oa bet koñskrived pe gwasket evit emezeliñ; ar re all a oa youlidi.
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Unvezioù a orin estren emezelet er Wehrmacht]]</text>
      <sha1>6m4jzw78bis11lzbszlrso3slya0vtp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190511</id>
      <parentid>2190510</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T13:20:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190511</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1134" sha1="awm71eocyqk4nzz253corrc75ylcjlc" xml:space="preserve">{{databox}}
'''''Ostlegionen''''' (&quot;lejionoù ar reter&quot;), '''''Ost-Bataillone''''' (&quot;batailhonoù ar reter&quot;), '''''Osttruppen''''' (&quot;bagadoù ar reter&quot;), pe '''''Osteinheiten''''' (&quot;unvezioù ar reter&quot;)  a oa anvioù implijet evit anvout unvezioù eus al [[Heer (Wehrmacht)|tirlu alaman]] eus an [[Trede reich]] e-kerzh an [[Eil Brezel-bed]] ha savet gant tud eus [[Europa ar Reter]].&lt;ref name=&quot;https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit&quot;&gt;{{cite web|url=https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit|title=Leaning on Legionnaires: Why Modern States Recruit Foreign Soldiers |last = Grasmeder|first = Elizabeth M.F.| accessdate=30 July 2021 | newspaper= [[International Security]]}}&lt;/ref&gt; Bet e oant ar re niverusañ e-touez [[youlidi ha koñskrived estren ar Wehrmacht]].
==Kenarroud==
Kalzig izili eus ''Lejionoù ar reter'' a oa bet koñskrived pe gwasket evit emezeliñ; ar re all a oa youlidi.
Notennoù ha daveennoù
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Unvezioù a orin estren emezelet er Wehrmacht]]</text>
      <sha1>awm71eocyqk4nzz253corrc75ylcjlc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190512</id>
      <parentid>2190511</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T13:21:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190512</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1152" sha1="tpuku2xsy4guasmzx27wf4ta3ghq1qa" xml:space="preserve">{{databox}}
'''''Ostlegionen''''' (&quot;lejionoù ar reter&quot;), '''''Ost-Bataillone''''' (&quot;batailhonoù ar reter&quot;), '''''Osttruppen''''' (&quot;bagadoù ar reter&quot;), pe '''''Osteinheiten''''' (&quot;unvezioù ar reter&quot;)  a oa anvioù implijet evit anvout unvezioù eus al [[Heer (Wehrmacht)|tirlu alaman]] eus an [[Trede Reich]] e-kerzh an [[Eil Brezel-bed]] ha savet gant tud eus [[Europa ar Reter]].&lt;ref name=&quot;https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit&quot;&gt;{{cite web|url=https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit|title=Leaning on Legionnaires: Why Modern States Recruit Foreign Soldiers |last = Grasmeder|first = Elizabeth M.F.| accessdate=30 July 2021 | newspaper= [[International Security]]}}&lt;/ref&gt; Bet e oant ar re niverusañ e-touez [[youlidi ha koñskrived estren ar Wehrmacht]].
==Kenarroud==
Kalzig izili eus ''Lejionoù ar reter'' a oa bet koñskrived pe gwasket evit emezeliñ; ar re all a oa youlidi.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Unvezioù a orin estren emezelet er Wehrmacht]]</text>
      <sha1>tpuku2xsy4guasmzx27wf4ta3ghq1qa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190522</id>
      <parentid>2190512</parentid>
      <timestamp>2026-05-08T16:56:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2190522</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1145" sha1="iw2p5ye4nzchxv2r1jszeky08q3zyrb" xml:space="preserve">{{databox}}
'''''Ostlegionen''''' (&quot;lejionoù ar reter&quot;), '''''Ost-Bataillone''''' (&quot;batailhonoù ar reter&quot;), '''''Osttruppen''''' (&quot;bagadoù ar reter&quot;), pe '''''Osteinheiten''''' (&quot;unvezioù ar reter&quot;)  a oa anvioù implijet evit anvout unvezioù eus [[Heer (Wehrmacht)|tirlu alaman]] an [[Trede Reich]] e-kerzh an [[Eil Brezel-bed]] ha savet gant tud eus [[Europa ar Reter]].&lt;ref name=&quot;https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit&quot;&gt;{{cite web|url=https://direct.mit.edu/isec/article/46/1/147/102854/Leaning-on-Legionnaires-Why-Modern-States-Recruit|title=Leaning on Legionnaires: Why Modern States Recruit Foreign Soldiers |last = Grasmeder|first = Elizabeth M.F.| accessdate=30 July 2021 | newspaper= [[International Security]]}}&lt;/ref&gt; Bet e oant ar re niverusañ e-touez [[youlidi ha koñskrived estren ar Wehrmacht]].
==Kenarroud==
Kalzig izili eus ''Lejionoù ar reter'' a oa bet koñskrived pe gwasket evit emezeliñ; ar re all a oa youlidi.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kenlabourerezh gant an nazied]]
[[Rummad:Unvezioù a orin estren emezelet er Wehrmacht]]</text>
      <sha1>iw2p5ye4nzchxv2r1jszeky08q3zyrb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ost-Bataillone</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180137</id>
    <redirect title="Ostlegionen" />
    <revision>
      <id>2190516</id>
      <timestamp>2026-05-08T14:06:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Adkas war-du [[Ostlegionen]]</comment>
      <origin>2190516</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22" sha1="1qdicedur5nyimirsl2n6alhphybuit" xml:space="preserve">#ADKAS [[Ostlegionen]]</text>
      <sha1>1qdicedur5nyimirsl2n6alhphybuit</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Osttruppen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180138</id>
    <redirect title="Ostlegionen" />
    <revision>
      <id>2190517</id>
      <timestamp>2026-05-08T14:07:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Adkas war-du [[Ostlegionen]]</comment>
      <origin>2190517</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22" sha1="1qdicedur5nyimirsl2n6alhphybuit" xml:space="preserve">#ADKAS [[Ostlegionen]]</text>
      <sha1>1qdicedur5nyimirsl2n6alhphybuit</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Osteinheiten</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180139</id>
    <redirect title="Ostlegionen" />
    <revision>
      <id>2190518</id>
      <timestamp>2026-05-08T14:07:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>Adkas war-du [[Ostlegionen]]</comment>
      <origin>2190518</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22" sha1="1qdicedur5nyimirsl2n6alhphybuit" xml:space="preserve">#ADKAS [[Ostlegionen]]</text>
      <sha1>1qdicedur5nyimirsl2n6alhphybuit</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Roger Bacon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180140</id>
    <revision>
      <id>2190525</id>
      <timestamp>2026-05-08T20:28:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{{Danvez pennad}} [[Restr:Roger-bacon-statue cropped.jpg|thumb|255x255px|Delwenn Roger Bacon e [[skol-veur Oxford]].]] '''Roger Bacon''', anvet '''''Doctor Mirabilis''''' diouzh e [[anv skolastek]] ivez, bet ganet war-dro 1219/1220 e [[Ilchester]] ([[Somerset]], [[Bro-Saoz]]) ha marvet war-dro 1292 e takad [[Oxford]] ([[Oxfordshire]]), a voe ur prederour, un teologour, ur skiantour hag ur manac'h [[Urzh ar Vreudeur minor|frañsezat]]. Gwelet e vez evel unan eus al L...&quot;</comment>
      <origin>2190525</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1478" sha1="cg0nr3kvyk2vciywiwexazn5hr8y3e4" xml:space="preserve">{{Danvez pennad}}
[[Restr:Roger-bacon-statue cropped.jpg|thumb|255x255px|Delwenn Roger Bacon e [[skol-veur Oxford]].]]
'''Roger Bacon''', anvet '''''Doctor Mirabilis''''' diouzh e [[anv skolastek]] ivez, bet ganet war-dro 1219/1220 e [[Ilchester]] ([[Somerset]], [[Bro-Saoz]]) ha marvet war-dro 1292 e takad [[Oxford]] ([[Oxfordshire]]), a voe ur prederour, un teologour, ur skiantour hag ur manac'h [[Urzh ar Vreudeur minor|frañsezat]]. Gwelet e vez evel unan eus al [[Liesdiskiblezh|liesdiskiblien]] wellañ er [[Krennamzer|Grennamzer]]. Diaraoger ar [[Kantouezegezh|gantouezegezh]] hag an [[hentenn skiantel]] e voe&lt;ref&gt;{{En}} Yael KEDAR, ''[https://rogerbaconresearchsociety.com/roger-bacon/ Life and Works of Roger Bacon]'', Roger Bacon Research Society (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;.

Unan eus e oberennoù meur, an ''[[Opus Majus]]'', a voe kaset d'ar pab [[Klemañs IV]] e 1267, diwar e c'houlenn, evit renabliñ stad labourioù ha gouizigezhioù Bacon. An hini kentañ e voe ivez o skrivañ en Europa rekipe ar [[poultr du]], bet ijinet e [[Sina]].

== Liamm diavaez ==

* {{En}} [https://rogerbaconresearchsociety.com/ Roger Bacon Research Society]
* {{Fr}} [https://classes.bnf.fr/dossitsm/b-baconr.htm Elfennoù diwar-benn e vuhez], war lec'hienn ar BnF

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{ALC'HWEZDIBAB:Bacon, Roger}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1220]]
[[Rummad:Marvioù 1292]]
[[Rummad:Menec'h Bro-Saoz]]
[[Rummad:Skiantourien Bro-Saoz]]
[[Rummad:Prederourien Bro-Saoz]]</text>
      <sha1>cg0nr3kvyk2vciywiwexazn5hr8y3e4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rummad:Menec'h Bro-Saoz</title>
    <ns>14</ns>
    <id>180141</id>
    <revision>
      <id>2190526</id>
      <timestamp>2026-05-08T20:29:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;[[Rummad:Menec'h]]&quot;</comment>
      <origin>2190526</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18" sha1="htyzfcfdwdtg4hrrthttp5et708hzxw" xml:space="preserve">[[Rummad:Menec'h]]</text>
      <sha1>htyzfcfdwdtg4hrrthttp5et708hzxw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>.220 Swift</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180142</id>
    <revision>
      <id>2190531</id>
      <timestamp>2026-05-08T21:07:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{| class=&quot;infobox&quot;  {{Infobox/Titl|.220 Swift|b0c4de|talbenn defaut|000}} |- | colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:.220 Swift with .223 Rem and .308 Win.JPG|frameless|250x250px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;A gleiz da zehou : kartouchennoù [[.223 Remington]] - '''.220 Swift''' -  [[.308 Winchester]]       |- ! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Doare |- ! scope=&quot;row&quot; |Doare korf an douilhez |da...&quot;</comment>
      <origin>2190531</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3381" sha1="r0wjso3besoqu71my6n908yti4ag9hg" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
{{Infobox/Titl|.220 Swift|b0c4de|talbenn defaut|000}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:.220 Swift with .223 Rem and .308 Win.JPG|frameless|250x250px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;A gleiz da zehou : kartouchennoù [[.223 Remington]] - '''.220 Swift''' -  [[.308 Winchester]]   
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Doare
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare korf an douilhez
|damvourled, boutailh
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare skeiñ
|e-kreiz
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro orin
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Muzulioù
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø bannadell
|5,7 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø kolier
|6,6 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø skoaz
|10,2 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø korf an douilhez
|11,3 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø strad
|12 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder an douilhez
|56 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar gartouchenn
|68 mm
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Pouez ha perzhioù all
|-
! scope=&quot;row&quot; |Pouez ar vannadell
|3 - 4 g
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tizh ar boled V&lt;sub&gt;0&lt;/sub&gt;
|{{formatnum:1112}} - {{formatnum:1284}} m/s
|-
! scope=&quot;row&quot; |Gwask ar gazoù d'ar muiañ
|{{formatnum:4300}} bar
|-
! scope=&quot;row&quot; |Energiezh ar vannadell
|{{formatnum:2138}} - {{formatnum:2400}} J
|-
! scope=&quot;row&quot; |[[Emors (munisionoù)#Mentoù|Emors]]
|LR
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; width=&quot;50%&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|C
|}
An '''.220 Swift''' zo ur [[Kartouchenn (arm-tan)|gartouchenn]] [[Arm-skoaz|armoù-skoaz]] kinniget e 1935 gant an embregerezh stadunanat [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]], a glaske ijinañ ur munision er c'halibr .22 uhel-kenañ tizh he boled, evel chaseal loened noazus, doare ''[[varmint]]''&lt;ref&gt;{{Fr}} ''[https://marksman.over-blog.fr/2020/09/la.220-swift.html La .220 Swift]'', Le blog du tireur de précision, 22/09/2020 (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;.

Deveret eo an .220 Swift eus ar munision [[6 mm Lee Navy]]. An arm kentañ kambret evitañ e voe ar garabinenn [[Winchester Model 54]]&lt;ref&gt;{{Fr}} MALFATTI René, ''Manuel de Rechargement'' ''N°6'', Crépin-Leblond, 2004, ISBN 2-7030-0235-1, p. 97&lt;/ref&gt;. Ar wech kentañ e oa en istor e veze gwerzhet ur gartouchenn a oa tizh he bannadell en tu all da {{formatnum:1400}} fps ({{formatnum:1220}} m/s). Winchester a baouezas da ginnig armoù kambret e .220 Swift e 1964, pa grogas da werzhañ an [[.225 Winchester]] a oa sañset kemer e blas. He boled zo prim-tre, gant un treizhent plaen a-walc'h. E kornôg Europa e c'hall bezañ implijet evit chaseal bronneged krenn evel al [[Louarn|lern]] hag ar ''[[Caprinae]]''&lt;ref&gt;{{fr}} ''[https://www.chassons.com/modele/remington-220-swift-demi-blindee-pointue/ Remington .220 Swift Demi-blindée pointue]'', Chassons.com (lennet d'an 08/05/2026)&lt;/ref&gt;.

== Liammoù diavaez ==
* '''{{Fr}}''' [https://bobp.cip-bobp.org/uploads/tdcc/tab-i/tabical-fr-page83.pdf Taolenn ar munision] war lec'hienn ar [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|CIP]]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
{{DEFAULTSORT:220 Swift}}
[[Rummad:Kalibroù armoù-tan]]
[[Rummad:Munisionoù-chase]]
[[Rummad:Munisionoù SUA]]</text>
      <sha1>r0wjso3besoqu71my6n908yti4ag9hg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Alla Chaikovskaya</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180143</id>
    <revision>
      <id>2190542</id>
      <timestamp>2026-05-09T03:58:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Boulc'het.</comment>
      <origin>2190542</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="837" sha1="prfyo09n5m34upws65d2kvafsenqob6" xml:space="preserve">'''Alla Mikhailovna Tchaikovskaya''' (en [[ukraineg]]:'''Анна Михайлівна Чайковська''') ([[21 a viz Mezheven]] [[1934]], [[Zaporozhye]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]) - Meurzh [[2007]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] ukrainat ha [[URSS|soviedat]].
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe ur wezh, e 1963.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=165697 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Alla_Chaikovskaja He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT: Tchaikovskaya, Alla}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1934]]
[[Rummad:Marvioù 2007]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]</text>
      <sha1>prfyo09n5m34upws65d2kvafsenqob6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190550</id>
      <parentid>2190542</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:22:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Kampionad URSS (Maouezi).</comment>
      <origin>2190550</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1194" sha1="rs13edy0pr8utl900izdd468h2byxwt" xml:space="preserve">'''Alla Mikhailovna Chaikovskaya''' (en [[ukraineg]]:'''Анна Михайлівна Чайковська''') ([[21 a viz Mezheven]] [[1934]], [[Zaporozhye]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]) - Meurzh [[2007]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] ukrainat ha [[URSS|soviedat]].
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe ur wezh, e 1963.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad URSS (Maouezi)]] ====
Kemer a reas perzh eizh gwezh.
* E 1962 e voe pempvet-c'hwec'hvet, 
* E 1963 hag e 1966 e tapas ar c'hwec'hvet plas, 
* E 1967 e voe eilvet-pedervet,
* E 1968 e voe trec'h rampo gant [[Nana Aleksandria]], koll a reas 0,5-3,5 er match dirampoiñ. 
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=165697 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Alla_Chaikovskaja He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT: Tchaikovskaya, Alla}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1934]]
[[Rummad:Marvioù 2007]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]</text>
      <sha1>rs13edy0pr8utl900izdd468h2byxwt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190551</id>
      <parentid>2190550</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:23:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2190551</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1192" sha1="mbc45c9v17wnahr7b1rltak3y251t9e" xml:space="preserve">'''Alla Mikhailovna Chaikovskaya''' (en [[ukraineg]]:'''Анна Михайлівна Чайковська''') ([[21 a viz Mezheven]] [[1934]], [[Zaporozhye]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]) - Meurzh [[2007]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] ukrainat ha [[URSS|soviedat]].
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe ur wezh, e 1963.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad URSS (Maouezi)]] ====
Kemer a reas perzh eizh gwezh.
* E 1962 e voe pempvet-c'hwec'hvet, 
* E 1963 hag e 1966 e tapas ar c'hwec'hvet plas, 
* E 1967 e voe eilvet-pedervet,
* E 1968 e voe trec'h rampo gant [[Nana Aleksandria]], koll a reas 0,5-3,5 er match dirampoiñ. 
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=165697 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Alla_Chaikovskaja He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Chaikovskaya, Alla}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1934]]
[[Rummad:Marvioù 2007]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]</text>
      <sha1>mbc45c9v17wnahr7b1rltak3y251t9e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190553</id>
      <parentid>2190551</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T08:51:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Astenn.</comment>
      <origin>2190553</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1357" sha1="rv2jovrz5jntzmqphr7ve06ecc6uatv" xml:space="preserve">'''Alla Mikhailovna Chaikovskaya''' (en [[ukraineg]]:'''Анна Михайлівна Чайковська''') ([[21 a viz Mezheven]] [[1934]], [[Zaporozhye]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]) - Meurzh [[2007]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] ukrainat ha [[URSS|soviedat]].
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe ur wezh, e 1963.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad URSS (Maouezi)]] ====
Kemer a reas perzh eizh gwezh.
* E 1962 e voe pempvet-c'hwec'hvet, 
* E 1963 hag e 1966 e tapas ar c'hwec'hvet plas, 
* E 1967 e voe eilvet-pedervet,
* E 1968 e voe trec'h rampo gant [[Nana Aleksandria]], koll a reas 0,5-3,5 er match dirampoiñ.
==== Kevezadegoù all ====
* E 1961 e tapas an eil plas e [[Tbilisi]].
* E 1964 e tapas an eil plas e [[Souc'houmi]].
* E 1968 e tapas an deirvet plas e [[Tbilisi]].
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=165697 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Alla_Chaikovskaja He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Chaikovskaya, Alla}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1934]]
[[Rummad:Marvioù 2007]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]</text>
      <sha1>rv2jovrz5jntzmqphr7ve06ecc6uatv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190567</id>
      <parentid>2190553</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T11:35:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Kib soviedat ar C'hevre Kentañ (kemmesk).</comment>
      <origin>2190567</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1799" sha1="iekedlied3q04cgmm920rd9c1ngwilt" xml:space="preserve">'''Alla Mikhailovna Chaikovskaya''' (en [[ukraineg]]:'''Анна Михайлівна Чайковська''') ([[21 a viz Mezheven]] [[1934]], [[Zaporozhye]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]) - Meurzh [[2007]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] ukrainat ha [[URSS|soviedat]].
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe ur wezh, e 1963.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad URSS (Maouezi)]] ====
Kemer a reas perzh eizh gwezh.
* E 1962 e voe pempvet-c'hwec'hvet, 
* E 1963 hag e 1966 e tapas ar c'hwec'hvet plas, 
* E 1967 e voe eilvet-pedervet,
* E 1968 e voe trec'h rampo gant [[Nana Aleksandria]], koll a reas 0,5-3,5 er match dirampoiñ.
==== Kevezadegoù all ====
* E 1961 e tapas an eil plas e [[Tbilisi]].
* E 1964 e tapas an eil plas e [[Souc'houmi]].
* E 1968 e tapas an deirvet plas e [[Tbilisi]].
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kib soviedat ar C'hevre Kentañ (kemmesk) ==== 
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Gantiandi&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1980sf/1980gant.html Soviet Cup - First League: 1980  – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Miz ha bloaz||Tablezenn||Kleub||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|Mae 1980||Maouezi||Gantiandi||11||[[Jurmala]]||3,5/5 (+ 3, = 1, - 1)||70
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=165697 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Alla_Chaikovskaja He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Chaikovskaya, Alla}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1934]]
[[Rummad:Marvioù 2007]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]</text>
      <sha1>iekedlied3q04cgmm920rd9c1ngwilt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190570</id>
      <parentid>2190567</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T11:48:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Kampionad al Lu soviedat (kemmesk) - 1970.</comment>
      <origin>2190570</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2113" sha1="asjzutmrctb9bar95r0tgkn4tl9gfhp" xml:space="preserve">'''Alla Mikhailovna Chaikovskaya''' (en [[ukraineg]]:'''Анна Михайлівна Чайковська''') ([[21 a viz Mezheven]] [[1934]], [[Zaporozhye]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]) - Meurzh [[2007]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] ukrainat ha [[URSS|soviedat]].
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe ur wezh, e 1963.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad URSS (Maouezi)]] ====
Kemer a reas perzh eizh gwezh.
* E 1962 e voe pempvet-c'hwec'hvet, 
* E 1963 hag e 1966 e tapas ar c'hwec'hvet plas, 
* E 1967 e voe eilvet-pedervet,
* E 1968 e voe trec'h rampo gant [[Nana Aleksandria]], koll a reas 0,5-3,5 er match dirampoiñ.
==== Kevezadegoù all ====
* E 1961 e tapas an eil plas e [[Tbilisi]].
* E 1964 e tapas an eil plas e [[Souc'houmi]].
* E 1968 e tapas an deirvet plas e [[Tbilisi]].
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad al Lu soviedat (kemmesk) ==== 
C'hoari a reas ur wezh&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chess.pl?tid=113133 – Chess Games]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Miz ha bloaz||Tablezenn||Kleub||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù
|-
|Here-Du 1970||8||Transcaucasian||11||[[Leningrad]]||2
|-
|}
==== Kib soviedat ar C'hevre Kentañ (kemmesk) ==== 
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Gantiandi&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1980sf/1980gant.html Soviet Cup - First League: 1980  – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Miz ha bloaz||Tablezenn||Kleub||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|Mae 1980||Maouezi||Gantiandi||11||[[Jurmala]]||3,5/5 (+ 3, = 1, - 1)||70
|-
|}

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=165697 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Alla_Chaikovskaja He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Chaikovskaya, Alla}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1934]]
[[Rummad:Marvioù 2007]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]</text>
      <sha1>asjzutmrctb9bar95r0tgkn4tl9gfhp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190571</id>
      <parentid>2190570</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T11:49:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2190571</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2108" sha1="h39lrgg2op98j1gc6w8zc9g1zjghr9t" xml:space="preserve">'''Alla Mikhailovna Chaikovskaya''' (en [[ukraineg]]:'''Анна Михайлівна Чайковська''') ([[21 a viz Mezheven]] [[1934]], [[Zaporozhye]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]) - Meurzh [[2007]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] ukrainat ha [[URSS|soviedat]].
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù|Kampionad jorjiat an echedoù (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe ur wezh, e 1963.
==== [[Kampionad echedoù Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel (maouezi)|Kampionad URSS (Maouezi)]] ====
Kemer a reas perzh eizh gwezh.
* E 1962 e voe pempvet-c'hwec'hvet, 
* E 1963 hag e 1966 e tapas ar c'hwec'hvet plas, 
* E 1967 e voe eilvet-pedervet,
* E 1968 e voe trec'h rampo gant [[Nana Aleksandria]], koll a reas 0,5-3,5 er match dirampoiñ.
==== Kevezadegoù all ====
* E 1961 e tapas an eil plas e [[Tbilisi]].
* E 1964 e tapas an eil plas e [[Souc'houmi]].
* E 1968 e tapas an deirvet plas e [[Tbilisi]].
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad al Lu soviedat (kemmesk) ==== 
C'hoari a reas ur wezh&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chess.pl?tid=113133 Chess Games]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Miz ha bloaz||Tablezenn||Kleub||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù
|-
|Here-Du 1970||8||Transcaucasian||11||[[Leningrad]]||2
|-
|}
==== Kib soviedat ar C'hevre Kentañ (kemmesk) ==== 
C'hoari a reas ur wezh e skipailh Gantiandi&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1980sf/1980gant.html Soviet Cup - First League: 1980  – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Miz ha bloaz||Tablezenn||Kleub||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted
|-
|Mae 1980||Maouezi||Gantiandi||11||[[Jurmala]]||3,5/5 (+ 3, = 1, - 1)||70
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=165697 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Alla_Chaikovskaja He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Chaikovskaya, Alla}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1934]]
[[Rummad:Marvioù 2007]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]</text>
      <sha1>h39lrgg2op98j1gc6w8zc9g1zjghr9t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Alla Tchaikovskaya</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180144</id>
    <redirect title="Alla Chaikovskaya" />
    <revision>
      <id>2190543</id>
      <timestamp>2026-05-09T04:05:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>Adkas war-du [[Alla Chaikovskaya]]</comment>
      <origin>2190543</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="ejujlyyn4pk4axfq60jvivb9j1z7qw8" xml:space="preserve">#ADKAS [[Alla Chaikovskaya]]</text>
      <sha1>ejujlyyn4pk4axfq60jvivb9j1z7qw8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Marlin Firearms</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180145</id>
    <revision>
      <id>2190568</id>
      <timestamp>2026-05-09T11:41:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Lañs</comment>
      <origin>2190568</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5293" sha1="a0friezdpsxe51yt30u1yd2jn7znll7" xml:space="preserve">[[Restr:Marlin merchandising 1922.jpg|thumb|Logo an embregerezh (1922).]]
'''Marlin Firearms''' zo un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] stadunanat, diazezet hiziv an deiz e [[Madison (North Carolina)|Madison]] ([[North Carolina]]). Krouet e voe e 1870&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Fr}} HARTINK A. E., ''L'encyclopédie des fusils et carabines,'' Maxi-Livres, 2002, ISBN 2-7434-5698-1, pp. 175-176&lt;/ref&gt;. Brudet eo evit e garabinennoù dre loc'henn-grogenn.

== Istor ==
[[Restr:Marlin Model 1894C .357 Magnum.jpg|thumb|250x250px|Ur garabinenn dre loc'henn-grogenn [[Marlin Model 1894|Marlin M1894]].]]
John Mahlon Marlin (1836-1901) a labouras adalek e 18 vloaz en uzin [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] e [[Hartford (Connecticut)|Hartford]] ([[Connecticut]]), kêr e c'hanedigezh, evel mekanikour. Adalek 1863 e voe enrollet ivez evel saver [[Pistolenn|pistolennoù]] dizalc'h ; produiñ a rae e-unan pistolennoù doare [[derringer]]. E 1870 e vreouas John Marlin ur sistem strinkañ evit ar pistolennoù. E 1881 e oa bet produet ur {{formatnum:17000}} arm-dorn bennak gant e embregerezh. Ar re ziwezhañ, revolverioù [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù DA (Double Action, Daou-Ober)|daou-ober]] doare ''top-break'', a voe fardet betek 1899. Ouzhpenn {{formatnum:100000}} [[arm-dorn]] a vije bet produet en holl gant Marlin Firearms&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{en}} Craig BODDINGTON, ''[https://www.gunsandammo.com/editorial/celebrating-150-years-of-marlin-firearms/386310 Celebrating 150 Years of Marlin Firearms]'', Guns &amp; Ammo, 19/11/2020 (lennet d'an 09/05/2026)&lt;/ref&gt;.

E-keit-se, John Marlin a laboure ivez war armoù-skoaz dre [[Geriaoueg an armoù-tan#Loc'henn-grogenn|loc'henn-grogenn]], ur wikefre a oa diouzh ar c'hiz, hag implijet er c'harabinennoù [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] da skouer. E 1881 e voe gwerzhet gant Marlin e garabinenn dre loc'henn-grogenn gentañ, ar [[Marlin Model 1881]]. An [[arm-tennata]] kentañ gouest da dennañ kartouchennoù [[.45-70]] e oa. {{formatnum:20000}} skouerenn anezhi a voe produet betek 1903. Dindan renerezh Lewis L. Hepburn peurgetket e voe gwerzhet karabinennoù all gant Marlin a-hed ar bloavezhioù : lod a reas berzh, evel ar [[Marlin Model 1889|Model 1889]] hag ar [[Marlin Model 1893|Model 1893]]. Ar garabinenn gentañ er [[Kalibr (armoù-tan)|c'halibr]] .22, ar [[Marlin Model 1891|Model 1891]], a voe gwerzhet kalz ivez ; implijet e voe gant [[Annie Oakley]] ha [[Buffalo Bill]] en o arvestoù&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.
[[Restr:Marlin gun mounted on Dehaviland airplane, Langley Field, Virginia, 1921 (28238831142).jpg|kleiz|thumb|200x200px|Mindrailherezioù Marlin savet war un nijerez-vrezel [[De Havilland]] (1921).]]
E miz Kerzu 1915 e teuas Marlin Firearms da vezañ ezel eus ur stroll embregerezhioù evit aesaat ar broduerezh e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]]. Adanvet e voe Marlin-Rockwell d'ar poent-se. Sinañ a reas ur gevrat evit produiñ {{formatnum:14000}} mindrailherez [[Colt-Browning M1895|Colt 1914]]. E 1917 e kinnigas Marlin e stumm gwellaet eus an arm, a voe anvet [[Marlin-Rockwell]]. War-dro {{formatnum:44000}} mindrailherez ha {{formatnum:16000}} fuzuilh-vindrailher [[BAR M1918|BAR]] dindan aotre a voe produet gant an embregerezh a-hed ar brezel&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.

Adalek ar bloavezhioù 1930 e klaskas Marlin Firearms ledanaat e gatalog, en ur sevel karabinennoù damaotomatek er c'halibr .22. Ne rejont ket berzh a-raok ar [[Marlin Model 60|Model 60]], ijinet e 1959 gant Ewald Nichol, a zo kredapl an eil karabinenn damaotomatek er c'halibr .22 gwerzhetañ goude ar [[Ruger 10/22]]. Ouzhpenn-se e savjont karabinennoù-morailh adalek 1935, ha fuzuilhoù flour o c'hanol, evel an [[Marlin Model 90|M90]] ({{formatnum:34000}} skouerenn etre 1937 ha 1963)&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.
[[Restr:Marlin Model 60 22LR.JPG|thumb|Karabinenn damaotomatek [[Marlin Model 60|Marlin M60]].]]
Un uzin nevez a voe savet e 1969 e [[North Haven (Connecticut)|North Haven]] ([[Connecticut]]) e-plas an hini gozh. 500 den a laboure enni er bloavezhioù 1970. E 1990, istimañ a raed e oa bet bet produet tro 25 milion a armoù gant Marlin abaoe e grouidigezh&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. E 2007 e voe gwerzhet Marlin Firearms d'ar stroll [[Remington]], a serras div labouradeg e [[Gardner (Massachusetts)|Gardner]] ([[Massachusetts]]) hag hini North Haven&lt;ref&gt;{{En}} Ann DeMatteo, ''[https://www.nhregister.com/news/article/Shuttering-brings-end-of-an-era-at-Marlin-11586267.php Shuttering brings end of an era at Marlin Firearms in North Haven (video)]'', New Haven Register, 01/04/2011 (lennet d'an 09/05/2026)&lt;/ref&gt;. E 2020 e voe adprenet Marlin gant [[Sturm, Ruger &amp; Co.|Ruger]], a zo perc'henn c'hoazh&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;. Kreizennet eo produerezh a-vremañ an embregerezh war an armoù-skoaz dre loc'henn-grogenn adarre&lt;ref&gt;{{En}} ''[https://marlinfirearms.com/s/leverAction/ Rifles]'' war lec'hienn Marlin (lennet d'an 09/05/2026)&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
* {{en}} William S. Brophy, ''Marlin Firearms. History of the Guns and the Company That Made Them'', Stackpole Books, 1989, 704 p., ISBN 978-0811708777

== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [https://marlinfirearms.com/ Lec'hienn ofisiel]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù SUA]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1870]]</text>
      <sha1>a0friezdpsxe51yt30u1yd2jn7znll7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2190569</id>
      <parentid>2190568</parentid>
      <timestamp>2026-05-09T11:44:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2190569</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5316" sha1="14y4gcwz7fu01kv7d4y5wyrjzcpg4fi" xml:space="preserve">[[Restr:Marlin merchandising 1922.jpg|thumb|Logo an embregerezh (1922).]]
'''Marlin Firearms''' zo un embregerezh [[Arm-tan|armoù-tan]] stadunanat, diazezet hiziv an deiz e [[Madison (North Carolina)|Madison]] ([[North Carolina]]). Krouet e voe e 1870&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Fr}} HARTINK A. E., ''L'encyclopédie des fusils et carabines,'' Maxi-Livres, 2002, ISBN 2-7434-5698-1, pp. 175-176&lt;/ref&gt;. Brudet eo evit e garabinennoù dre loc'henn-grogenn.

== Istor ==
[[Restr:Marlin Model 1894C .357 Magnum.jpg|thumb|250x250px|Ur garabinenn dre loc'henn-grogenn [[Marlin Model 1894|Marlin M1894]].]]
John Mahlon Marlin (1836-1901) a labouras adalek e 18 vloaz en uzin [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] e [[Hartford (Connecticut)|Hartford]] ([[Connecticut]]), kêr e c'hanedigezh, evel mekanikour. Adalek 1863 e voe enrollet ivez evel saver [[Pistolenn|pistolennoù]] dizalc'h ; produiñ a rae e-unan pistolennoù doare [[derringer]]. E 1870 e vreouas John Marlin ur sistem strinkañ evit ar pistolennoù. E 1881 e oa bet produet ur {{formatnum:17000}} arm-dorn bennak gant e embregerezh. Ar re ziwezhañ, revolverioù [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù DA (Double Action, Daou-Ober)|daou-ober]] doare ''top-break'', a voe fardet betek 1899. Ouzhpenn {{formatnum:100000}} [[arm-dorn]] a vije bet produet en holl gant Marlin Firearms&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{en}} Craig BODDINGTON, ''[https://www.gunsandammo.com/editorial/celebrating-150-years-of-marlin-firearms/386310 Celebrating 150 Years of Marlin Firearms]'', Guns &amp; Ammo, 19/11/2020 (lennet d'an 09/05/2026)&lt;/ref&gt;.

E-keit-se, John Marlin a laboure ivez war armoù-skoaz dre [[Geriaoueg an armoù-tan#Loc'henn-grogenn|loc'henn-grogenn]], ur wikefre a oa diouzh ar c'hiz, hag implijet er c'harabinennoù [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] da skouer. E 1881 e voe gwerzhet gant Marlin e garabinenn dre loc'henn-grogenn gentañ, ar [[Marlin Model 1881]]. An [[arm-tennata]] kentañ gouest da dennañ kartouchennoù [[.45-70]] e oa. {{formatnum:20000}} skouerenn anezhi a voe produet betek 1903. Dindan renerezh Lewis L. Hepburn peurgetket e voe gwerzhet karabinennoù all gant Marlin a-hed ar bloavezhioù : lod a reas berzh, evel ar [[Marlin Model 1889|Model 1889]] hag ar [[Marlin Model 1893|Model 1893]]. Ar garabinenn gentañ er [[Kalibr (armoù-tan)|c'halibr]] .22, ar [[Marlin Model 1891|Model 1891]], a voe gwerzhet kalz ivez ; implijet e voe gant [[Annie Oakley]] ha [[Buffalo Bill]] en o arvestoù&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.
[[Restr:Marlin gun mounted on Dehaviland airplane, Langley Field, Virginia, 1921 (28238831142).jpg|kleiz|thumb|200x200px|Mindrailherezioù Marlin savet war un nijerez-vrezel [[De Havilland]] (1921).]]
E miz Kerzu 1915 e teuas Marlin Firearms da vezañ ezel eus ur stroll embregerezhioù evit aesaat ar broduerezh e-pad ar [[Brezel-bed Kentañ]]. Adanvet e voe Marlin-Rockwell d'ar poent-se. Sinañ a reas ur gevrat evit produiñ {{formatnum:14000}} mindrailherez [[Colt-Browning M1895|Colt 1914]]. E 1917 e kinnigas Marlin e stumm gwellaet eus an arm, a voe anvet [[Marlin-Rockwell]]. War-dro {{formatnum:44000}} mindrailherez ha {{formatnum:16000}} fuzuilh-vindrailher [[BAR M1918|BAR]] dindan aotre a voe produet gant an embregerezh a-hed ar brezel&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.

Adalek ar bloavezhioù 1930 e klaskas Marlin Firearms ledanaat e gatalog, en ur sevel karabinennoù damaotomatek er c'halibr .22. Ne rejont ket berzh a-raok ar [[Marlin Model 60|Model 60]], ijinet e 1959 gant Ewald Nichol, a zo kredapl an eil karabinenn damaotomatek er c'halibr .22 gwerzhetañ goude ar [[Ruger 10/22]]. Ouzhpenn-se e savjont karabinennoù-morailh adalek 1935, ha fuzuilhoù flour o c'hanol, evel an [[Marlin Model 90|M90]] ({{formatnum:34000}} skouerenn etre 1937 ha 1963)&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.
[[Restr:Marlin Model 60 22LR.JPG|thumb|Karabinenn damaotomatek [[Marlin Model 60|Marlin M60]].]]
Un uzin nevez a voe savet e 1969 e [[North Haven (Connecticut)|North Haven]] ([[Connecticut]]) e-plas an hini gozh. 500 den a laboure enni er bloavezhioù 1970. E 1990, istimañ a raed e oa bet bet produet tro 25 milion a armoù gant Marlin abaoe e grouidigezh&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. E 2007 e voe gwerzhet Marlin Firearms d'ar stroll [[Remington]], a serras div labouradeg e [[Gardner (Massachusetts)|Gardner]] ([[Massachusetts]]) hag hini North Haven&lt;ref&gt;{{En}} Ann DeMatteo, ''[https://www.nhregister.com/news/article/Shuttering-brings-end-of-an-era-at-Marlin-11586267.php Shuttering brings end of an era at Marlin Firearms in North Haven (video)]'', New Haven Register, 01/04/2011 (lennet d'an 09/05/2026)&lt;/ref&gt;. E 2020 e voe adprenet Marlin gant [[Sturm, Ruger &amp; Co.|Ruger]], a zo perc'henn c'hoazh&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;. Kreizennet eo produerezh a-vremañ an embregerezh war an armoù-skoaz dre loc'henn-grogenn adarre&lt;ref&gt;{{En}} ''[https://marlinfirearms.com/s/leverAction/ Rifles]'' war lec'hienn Marlin (lennet d'an 09/05/2026)&lt;/ref&gt;.

== Levrlennadur ==
* {{en}} William S. Brophy, ''Marlin Firearms. History of the Guns and the Company That Made Them'', Stackpole Books, 1989, 704 p., ISBN 978-0811708777

== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [https://marlinfirearms.com/ Lec'hienn ofisiel]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù SUA]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1870]]</text>
      <sha1>14y4gcwz7fu01kv7d4y5wyrjzcpg4fi</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>