Nevenoe

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="br">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>brwiki</dbname>
    <base>https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.10</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Dibar</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Kaozeal</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Implijer</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Kaozeadenn Implijer</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Kaozeadenn Wikipedia</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Restr</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Kaozeadenn Restr</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Kaozeadenn MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Patrom</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Kaozeadenn Patrom</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Skoazell</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Kaozeadenn Skoazell</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Rummad</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kaozeadenn Rummad</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modulenn</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Kaozeadenn modulenn</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Nevenoe</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1105</id>
    <revision>
      <id>2194886</id>
      <parentid>2168567</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:47:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194886</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8861" sha1="agdrqmdxj0swsin2mqnxtmbnj4x71v5" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Map Kingdom of Brittany 845-867-br.svg|thumb|upright=1.22|{{Legend|#eb9b7e|Tiriad dindan ren Nevenoe, 845-867}}]]
{{IstorBreizh}}
'''Nevenoe''' (ha '''Nevenoù''', ''Nominoe'', ''Numinoe'' en dielloù), marvet d'ar {{Deiziad|7|Meurzh|851}} e-kichen [[Vendôme]], a oa ur priñs breizhat hag a oa bet roet karg dezhañ gant an [[Impalaeriezh|impalaer]] [[Franked|frank]] [[Loeiz an Deol]] da vezañ ''missus dominicus'' (ur seurt [[prefed]]) e Breizh evit lakaat ar Vrezhoned da baeañ tailhoù da [[Impalaeriezh ar C'hornôg]].&lt;br&gt;
Pa varvas Loeiz an Deol ne fellas ket da Nevenoe chom dindan beli e vab [[Karl Voal]], setu e kemeras penn ar Vretoned.

Tud zo a wel Nevenoe evel « roue kentañ Breizh »&lt;ref&gt;{{fr}} [https://web.archive.org/web/20131018083119/http://www.tourismebretagne.com/a-propos-de-la-bretagne/bretagne-hier/naissance-de-la-bretagne ''Tourisme en Bretagne'']&lt;/ref&gt; a-bezh — petra bennak ma c'hallfed reiñ an titl-se da [[Morvan Lez-Breizh]] pe da [[Yezekael, roue Domnonea]], met hervez lod istorourien ne oa ket roue evit gwir, kontrol d'e vab.&lt;br&gt;
Lesanvet e vez « Tad ar Vro » gant ar Vretoned memestra peogwir en doa savet ur [[Stad]] e Breizh hag a badas betek dibenn ar [[Krennamzer|Grennamzer]]&lt;ref&gt;{{fr}} [http://buan1.chez.com/buanominoe.htm ''Nominoë'', gant Joseph Chardronnet].&lt;/ref&gt;

== Buhez ==
N'ouzer ket mat eus pelec'h e teue Nevenoe. Kont [[Gwened]] e oa, met n'eo ket ret e teue eus [[Bro-Wened]]. Tud zo a lavar e teue eus ar vro e-kichen [[Redon]], met krediñ a reer e teue eus ar [[Poc'her]].

Goude an emsavadeg hollek a c'hoarvezas en Impalaeriezh ar C'hornôg e voe aozet e [[831]] ur vodadeg hollek en [[Ingelheim]]. Eno e voe anvet Nominoe ''missus imperatoris'' (&quot;kannad an impalaer&quot;) ar Vretoned gant impalaer ar C'hornôg ha roue ar Franked, Loeiz an Deol, mab Karl Veur, da lavaret eo kannad annezidi Breizh a-bezh war-bouez markoù [[Roazhon]] ha [[Naoned]] rak en {{IXvet kantved}} e oa an harzoù etre ar Vrezhoned hag ar Franked a-hed ar stêr [[Gwilen|Wilen]]. Gant Regino Prüm e voe skrivet, dre fazi e [[837]], en e oberenn ''Chronicon'' :
&lt;blockquote&gt;
''Murmanus rex Brittonum moritur et Numenoio apud Ingelheim ab imperator ducatus ipsius gentis traditur''.&lt;br&gt;
Morvan [Lez-Breizh], roue ar Vretoned, a varvas ha Numenoi [Nevenoe] a voe krouet dug ar memes pobl gant an impalaer en Ingelheim&lt;ref&gt;Smith, 80 ha 81.&lt;/ref&gt;. 
&lt;/blockquote&gt;
Feal e chomas Nevenoe da Loeiz betek marv an impalaer e [[840]], met ne oa ket evit anavezout beli e vab pa n'en doa ket touet chom feal dezhañ.

Trec'h e voe Nevenoe war Garl Voal, mab da Loeiz an Deol, en [[Emgann Ballon]] e-kichen [[Baen-Ballon]] e [[845]].&lt;br&gt;
Aloubiñ a reas Nevenoe [[Bro-Roazhon]] ha [[Bro-Naoned]] goude-se, ha klask astenn e veli war gornôg [[Bro-C'hall]].

Dimezet e oa Nevenoe da [[Arc'hantael]] (Argantael). Evel ur roue e renas e diriad hag e harpas [[sant Konwoion]] evit sevel [[Abati Sant Salver|Abati ar Salver]] e Redon.

Mervel a reas e-kichen Vendôme d'ar 7 a viz Meurzh 851. [[Erispoe]], mab dezhañ, a voe lakaet da roue goude e varv.

== Titladur ==
* ''Gubernans in Brittanniam'' adalek [[831]] betek [[837]]
* ''Comes Venetice civitatis'' e [[832]]
* ''Magister in Britanniam'' e [[833]]
* ''Regnans in Britannia'' e 833, 835
* ''Princeps Venetice civitatis'' e [[834]]
* ''Missus in Britannia'' e 837 ha [[839]]
* ''Dux in Britannia'' e [[834]] ha [[840]]
* ''Dominans in Britanniam'' e 837

==Nevenoe e Breizh a-vremañ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;250px&quot;&gt;
Delwenn Nevenoe e Baen-Ballon 02.jpg|Delwenn Nevenoe&lt;br&gt;e Baen-Ballon
Delwenn Nevenoe e Baen-Ballon 03.jpg|Sichenn delwenn Nevenoe&lt;br&gt;e Baen-Ballon&lt;br&gt;''Nevenoe Tad ar Vro,&lt;br&gt;Penntiern ar Vrezhoned&lt;br&gt;Nominoe Brittonum Rex 851''
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;250px&quot;&gt;
Straed Nevenoe e Redon.jpg|Plakenn straed Nevenoe&lt;br&gt; e [[Redon]]
Edouard Toudouze Le Couronnement de Nominoë.JPG|« Kurunidigezh Nevenoe »&lt;br&gt;Édouard Toudouze (1905)
Nominoe triumphant.jpg|Nevenoe, engravadur gant [[Jeanne Malivel]] (1922)
Redon - remparts (04).JPG|Plakenn-goun da Nevenoe&lt;br&gt;gant [[Kevredigezh Vroadel Breizh]] (1934)
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;250px&quot;&gt;
Cornemuses bagad Nominoë Bro Redon.jpg|Binioù bras [[bagad Nominoë]]&lt;br&gt;eus [[Redon]] (2014)
&lt;/gallery&gt;

==== Monumant Baen Ballon ====
Ur monumant lid a vo ouzhpennet d'ar [[26 a viz Mae]] [[2018]]&lt;ref&gt;https://www.ouest-france.fr/bretagne/redon-35600/le-roi-nominoe-fait-son-grand-retour-dans-le-pays-de-redon-5737322&lt;/ref&gt;. Jean-Pierre Baudu eo an arzour e-karg gant sevel ar mein koun.
* Tapet en deus Nevenoe ur plas hep e bar e spered ar Vretoned a-vremañ. Moarvat eo an den istorel anavezetañ war-lerc’h an dugez [[Anna Vreizh|Anna]].
* Lesanvet eo bet « Tad ar Vro ».
* ''Névénoé'' (pe ''Névénoë'') zo ur c'hooperativ komz poblek hag un ti embann pladennoù sonerezh Breizh krouet gant [[Patrick Ewen]] ha [[Gérard Delahaye]] e [[1973]].
* D'ar mare ma kreded e oa bet c’hoarvezet [[Emgann Ballon]] e deroù miz [[Mezheven]] e oa bet roet lañs e [[Baen-Ballon]] d’un darvoud anvet ''Devezh ar vro'', er [[bloavezhioù 1950]]. Eno, war ar blasenn vras, ez eus un delwenn savet gant [[Raffig Tullou]] e [[1952]] m’eo bet enskrivet ''Nevenoe - Tad ar Vro - Penntiern ar Vretoned - Nominoe - Britonnum Rex - 851''.
* [[Gilles Servat]] a gan ar ganaouenn &quot;[[Kan bale Nevenoe]]&quot;, krouet ha kanet da gentañ gant [[Glenmor]]&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160304191020/http://www.paroles-musique.com/paroles-Gilles_Servat-Kan_Bale_Nevenoe-lyrics,p119034 Komzoù &quot;Kan bale Nevenoe&quot;].&lt;/ref&gt;.
* Un embregerezh koarad en deus choazet an anv ''Nominoë'', produioù ekologel ha bio a vez produet ganto&lt;ref&gt;[http://www.nominoe.eu/ Lec'hienn ofisiel an embregerezh koarad ''Nominoë''].&lt;/ref&gt;.
* Ur yalc'had arc'hant a zo bet roet an anv &quot;Yalc'had Nevenoe&quot; pe ''&quot;Fonds Nominoe&quot;'' dezhi. Krouet ha mestroniet gant ospital Pontchaillou e Roazhon, ar yalc'had a servij da harpañ mennadoù [[mezegiezh|medisinerezh]]&lt;ref&gt;{{fr}} [http://www.fonds-nominoe.fr/rejoindre-nominoe/les-bonnes-raisons-pour-faire-un-don.html Le'chienn ar yalc'had ''Nominoe''].&lt;/ref&gt;.

==Levrelladur==
;E brezhoneg
*''Drouk-kinnig Nominoe'', e [[Barzhaz Breizh]]
*''Nevenoe'', kanaouenn vrezhonek savet gant [[Glenmor]]
*''Nominoe-oe'' zo ur [[Arz ar c'hoariva|pezh-c’hoari]] savet gant [[Jakez Riou]]
;E galleg
* Brekilien, Yann. ''Les Cavaliers du Bout du Monde'' (romant). Monaco : Éditions du Rocher, 1990 {{ISBN|978-2-268-00928-5}}
* Cassard, Jean-Christophe. ''Les Bretons de Nominoë'' (studiadenn). Brasparzh : Éditions Beltan, 1990 {{ISBN|978-2-905939-17-3}}
* Geslin, Colette ''La chevauchée Nominoë'' (romant). Gourin : Éditions des Montagnes Noires, 2017 {{ISBN|979-10-97073-00-8}}


{| align=&quot;center&quot; cellpadding=&quot;2&quot; border=&quot;2&quot;
|-
| width=&quot;30%&quot; align=&quot;center&quot; | En e raok:&lt;br&gt;'''—'''
| width=&quot;40%&quot; align=&quot;center&quot; | '''[[Roll Rouaned ha Duged Breizh|Rouaned ha Duged Breizh]] &lt;br /&gt;[[Skeudenn:Blason de Bretagne.svg|thum|60 px]]&lt;br /&gt;[[840]] &amp;ndash; [[851]]'''
| width=&quot;30%&quot; align=&quot;center&quot; | War e lerc'h:&lt;br&gt;'''[[Erispoe]]'''
|}

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

==Gwelet ivez==
*[[Roll Rouaned ha Duged Breizh]]
*[[Kan bale Nevenoe]]

== Filmoù ==
* https://www.youtube.com/watch?v=UoU54Vm9djc

==Levrlennadur==
* Louis Élégoet, ''Istor Breizh'', [[TES]]
*[[Arthur de La Borderie]], Histoire de Bretagne, t. 2, Mayenne, Joseph Floch,‎ 1975 (1re éd. 1898), 556 p., p.&amp;nbsp;27-72
*Barthélemy-Amédée Pocquet du Haut-Jussé, 
**''Nominoë et la naissance de la Bretagne'', Société d'histoire et d'archéologie de Bretagne,‎ 1945
**''Les Papes et les Ducs de Bretagne'', Spézet, COOP Breizh,‎ 2000 (ISBN 2843-46077-8)
*Henri Poisson, ''Nominoë : Fondateur de l'État breton'', Les Presses Bretonnes,‎ [[Sant-Brieg]], 1967
*Hervé Le Boterf, ''Nominoë et l'épopée des Rois de Bretagne'', Paris, France-Empire,‎ 1981 (ISBN 2-70480-875-9)
*André Chédeville et Hubert Guillotel, ''La Bretagne des saints et des rois Ve-Xe siècle'', Éditions Ouest-France,‎ 1984, 423 p. (ISBN 2-85882-613-7)
*Noël-Yves Tonnerre, ''Naissance de la Bretagne. Géographie historique et structures sociales de la Bretagne méridionale (Nantais et Vannetais) de la fin du VIIIe à la fin du XIIe siècle'', Angers, Presses de l'Université d'Angers,‎ 1994 (ISBN 2-903075-58-1)
*Janet L. Nelson, ''Charles le Chauve'', Paris, Aubier Histoires,‎ 1994 (ISBN 27007-2261-2)
*[[Jean-Christophe Cassard]], ''Les Bretons de Nominoë'', Brasparzh, Beltan, 1990, 320 p. Adembannet gant [[Presses Universitaires de Rennes]], [[Roazhon]], 2003.

{{DEFAULTSORT:Nevenoe}}
[[Rummad:Marvioù 851]]
[[Rummad:Istor Breizh en IXvet kantved]]
[[Rummad:Tud Breizh]]
[[Rummad:Rouaned ha Duged Breizh]]
[[Rummad:Tud uhel brezhon]]
[[Rummad:Nevenoe]]</text>
      <sha1>agdrqmdxj0swsin2mqnxtmbnj4x71v5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Poellad frank</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1168</id>
    <revision>
      <id>2194916</id>
      <parentid>2193128</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T01:47:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194916</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6923" sha1="rcweh8r7x9ae1noexs80v9i5s2w7aqq" xml:space="preserve">{{databox}}
An dro-lavar '''poellad frank''' a zo evit treiñ an hini [[saozneg|saoznek]] &quot;free software&quot;. Amjestr an dro-lavar-se e saozneg pa &quot;free&quot; a 
dalvez evit &quot;frank&quot; hag evit &quot;digoust&quot; ivez. Kavet e vez ivez al lavarenn [[brezhoneg|vrezhonek]] ''meziant frank''.

Pa oa krouet al lavarenn-se gant [[Richard Stallman|Richard M. Stallman]] e oa kaoz eus ar [[frankiz]] evit an holl (arveridi pe diorroerien) seveniñ, eilañ, dasparzhañ, studiañ, kemmañ ha gwellaat ar seurt poellad-se.&lt;br /&gt;E [[ger]]ioù resisoc'h ez eus kaoz eus peder frankiz roet da neb zo e kerz ar poellad ha displeget e-barzh an aotre-implij a zeu gantañ.&lt;br /&gt;
* ar frankiz evit arverañ ar [[program]]&lt;nowiki/&gt;m evit pep implij (frankiz 0)
* ar frankiz evit studiañ penaos ez a ar programm en-dro hag evit azasaat da bep ezhomm (frankiz 1) ; ret eo kaout ar [[kod-tarzh|c'hod-tarzh]] evit ober an traoù-se
* ar frankiz evit addasparzhañ eiladurioù hag evel-se reiñ harp d'e nes (frankiz 2)
* ar frankiz evit gwellaat ar programm hag evit embann e welladurioù ha dre-se lakaat ar gumuniezh da dennañ frouezh diouto (frankiz 3); evit-se ret eo kaout ur mont-tre digor d'ar [[kod-tarzh|c'hod-tarzh]].

== Gwrizioù ==

Ar frankizoù-se a oa ez-reolenn eus 1960 da 1980 e metoù an [[urzhiataerezh]] ha ne oant ket dibarderioù. Kod ar [[reizhiad oberiañ]] a oa roet d'ar brenidi kenkoulz hag ar gwir kemmañ tra pe dra lakaet splann war [[skrid]]. &lt;br /&gt;
Er mare-se, ne vije bet kavet un [[embregerezh]], pa gouste un urzhiataer kement ha gopr ur [[sterniad]] ugent bloaz-pad, a vije prest kouezhañ dindan kazel-ge an oberiataer.

Ken kemmet e oa ar reizhiad oberiañ (un DOS bennak e anv) implijet gant urzhiataerioù-kreiz an embregerezh ''Total'' ma'z aent en-dro gant un reizhiad liesprogrammek ha ne oa ket bet savet ar perzh-mañ en derou. (orin : 01 Informatique, 1978).

== Resisadennoù ==
* Evit displegañ [[pennaenn]] ar poellad frank, e c'heller keñveriañ anezhañ ouzh ur [[rekipe]] : &lt;br /&gt;Diwar pennaenn ar frankiz eo bet roet deoc'h ar rekipe dre nouspet moaien ([[kelaouenn]], neb a lavar deoc'h hag all) ha n'eus [[rebech]] ebet da vezañ lavaret gant den pe zen... [[Droad|Droed]] ho peus reiñ anezhañ da zen pe zen hag ouzhpenn-se e c'hellit kemmañ tra pe dra hervez ho plijadur.
* Hervez pennaenn ar poellad nann-frank, strishoc'h e vez ho kalloud : ret eo paeañ un aotre-implij evit ober gant ar rekipe en ur [[kegin|gegin]] hepken hag evit ho peg nemetken. N'eo ket aotreet eilañ pe kemmañ. Hag ouzhpenn, munudoù ar rekipe n'int ket war wel, nag evidoc'h nag evit an holl.

Dre astenn e vez graet gant [[endalc'h]] frank m'eo posupl braslenn hag eilañ endalc'h teuliadoù zo ha suroc'h c'hoazh m'eo posupl kemmañ an endalc'h da neb a fell dezhañ, da skouer gant endalc'hioù dindan an ''Aotre-implij hollek Teulierezh Frank GFDL'', evel re ar [[Wikipedia]]. Koulskoude e vez lavaret gant lod n'eo ket ken frank ar GFDL (hervez tud o seveniñ ar raktres [[Debian]]).

Patrom ar poellad frank a zo aet war wel er bloavezhioù '90 ha gant [[Linux]] a zo gwelet bremañ evel ur mod-produiñ en e blom hag a ya da glokaat ar modoù all. 

== Un nebeud poelladoù frank anavezet-mat ==

* [[Linux]]
* [[Apache]] : [http://www.apache.org/ Lec'hienn Apache Software foundation (e saozneg)]
* [[BSD]] (ur skourr da [[Unix]] savet diwar ur poellad bet roet da [[Skol-Veur Berkeley]] gant [[ATT]])
* [[Firebird]]
* [[Firefox]]
* [[Mozilla]]
* [[Mysql]] : [http://www.mysql.com/ Lec'hienn Mysql (e saozneg)]
* [[OpenOffice]]
* [[Thunderbird]]

== Un nebeud mentrezhoù [[roadenn]]où frank ==

N'eus [[bevenn]] ebet diouzh ur breou anavezet evit implij ar mentrezhoù-mañ

* Audio : [[Ogg Vorbis|Vorbis]], [[FLAC]]
* Compression : [[gzip]], [[bzip2]], [[lzma]]
* Image : [[Portable Network Graphics|PNG]], [[Scalable vector graphics|SVG]], [[Multiple-image Network Graphics|MNG]], [[OpenOffice.org]] (&lt;kbd&gt;.sxd&lt;/kbd&gt;)
* Tableur : [[OpenOffice.org]] (&lt;kbd&gt;.sxc&lt;/kbd&gt;)
* Texte : [[ASCII]] (&lt;kbd&gt;.txt&lt;/kbd&gt;)
* Texte formaté : [[TeX]], [[OpenOffice.org]] (&lt;kbd&gt;.sxw&lt;/kbd&gt;), [[Abiword]]
* Video : [[Matroska]] (&lt;kbd&gt;.mkv&lt;/kbd&gt;), [[XviD]], [[Theora]]

== Istor ==

Gourdad ar poellad frank a oe [[Unix]] pa oa posupl, ijinañ un toullad bras a adstummoù evit ar reizhiad oberiañ-mañ. 
Mammennoù all eo bet mezarc'hioù (''libraries'' e [[saozneg]]) krouet gant embregerezhioù zo. Da skouer, an ACM skrivet en [[ALGOL]] pe reoù krouet gant [[IBM]] evit e urzhiataerezioù kentañ pe reoù [[DEC]] evit ar PDP pe reoù Data General evit ar Nova.

== Frankiz hag evezhiañs ==

Krouerien ar poellad frank o doa miret en o spered ar pezh eo erruet gant ar reizhiad Unix p'en deus aet da vezañ bruzunet en un niver bras a zoareoù ken dizurzh e oa bet an diorren. [[Linus Torvalds]] en deus pouezet bras, dre skouer, ma vo lakaet da genglotañ produioù evit endro Linux evel Gnome ha KDE. Klenglotañ a reont bremañ gant ur c'holl bihan er mont-endro.

== Liammoù diabarzh ==

* ''[[Free Software Foundation]]'' ;
* [[GNU]] (&quot;GNU is not UNIX&quot;) : raktres bras kentañ evit ar meziant frank ;
* [[Licence publique générale GNU]] : aotre-implij foran gentañ evit ar meziant frank ;
* [[Richard Stallman]] : an den arouezel evit ar meziant frank ;
* [[Linus Torvalds]] : krouer ar [[maen-azez|maen-azez (urzhiaterzh)]] [[Linux]] hag e roas lañs d'ar brud a dapas ar meziantoù frank e fin ar bloavezhioù 1990;

== [[Wikipédia:Liammoù diavaez|Liammoù diavaez]] ==
* [https://web.archive.org/web/20170309054725/http://www.dmoz.org/World/Fran%C3%A7ais/Informatique/Logiciel_libre Ar renabl DMoz dwb ar meziant frank]
* [https://web.archive.org/web/20240515095703/https://www.gnu.org/philosophy/free-sw.fr.html Termenadur ar meziant frank]
* [https://web.archive.org/web/20240116045435/http://www.gnu.org/philosophy/gpl-american-way.fr.html An aotre-implij foran GNU GPL et l'« American Way »] gant Richard M. Stallman
* [https://web.archive.org/web/20050310102832/http://www.linux-france.org/article/these/noosphere/ Article d'Eric Raymond] (frank eo an destenn, evel just !)
* [https://web.archive.org/web/20050324200607/http://biblioweb.samizdat.net/article.php3?id_article=5 Perak e vije mat d'ar meziantoù frank chom diberc'henn] gant Richard M. Stallman
* [https://web.archive.org/web/20050306135148/http://www.foo.be/free-stonehenge/stonehenge1.html Evit kompren ar meziant frank diwar skouer ur rekipe]
* [https://web.archive.org/web/20050205003815/http://www.linuxeduquebec.org/article.php3?id_article=122 Ar preder a c'hell bezañ a-dreñv da ventoù ar fichennaouegoù]
* [https://web.archive.org/web/20050306220729/http://www.livretdulibre.org/ Levrig ar meziant frank]
* [http://www.framasoft.net/ Framasoft] : renabl ar meziant frank (e galleg)
* [http://www.freewebs.com/freesofts4win/ The best free softwares for Windows XP and Windows Vista]

[[Rummad:Urzhiataerezh]]
[[Rummad:Poellad]]</text>
      <sha1>rcweh8r7x9ae1noexs80v9i5s2w7aqq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mark Kerrain</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12165</id>
    <revision>
      <id>2194872</id>
      <parentid>2173069</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T12:57:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194872</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8099" sha1="ns2l6wqwfmn0i2hugi9c35euhbx78ay" xml:space="preserve">{{Infobox Skrivagner
 | anv              = 
 | skeudenn         = Mark Kerrain Gwengamp Kerzu 2024.jpg
 | ment             = 
 | alc'hwez         = Mark Kerrain e miz Kerzu 2024.
 | anv mat          = Marc Kerrain
 | anv pluenn       = Mark Kerrain&lt;br&gt;Sacha Bounta&lt;br&gt;Joran ar Grug
 | obererezh        = Kelenner&lt;br&gt;Troer&lt;br&gt;Yezhadurour
 | deiziad ganet    = e [[1952]]
 | lec'h ganet      = e [[Runan]], {{Breizh}}
 | deiziad marv     = 
 | lec'h marv       = 
 | yezh             = [[Brezhoneg]] ha [[galleg]]
 | luskad           = 
 | rumm             = 
 | enorioù          = Gant troidigezhioù :
* [[Priz Langleiz]] e [[2004]]
* [[Priz Frañs 3]] e [[2009]]
 | oberennoù pennañ = ''Ni a gomz brezhoneg''&lt;br /&gt;''Teurel blaz war ar yezh''&lt;br/&gt;''Harry Potter ha maen ar furien'' (Troidigezh)
 | traoù ouzhpenn   = 
 | sinadur          = 
 | ment sinadur     = 
 | lec'hienn        = 
}}
'''Mark Kerrain''', zo bet ganet e [[Runan]] (Bro-Dreger) d'an [[19 a viz Du]] [[1952]]. 
Kelenn a ra brezhoneg er skol-noz e [[Roazhon]] adalek [[1969]] : da gentañ e voe gant [[Skol an Emsav]] e-pad un 20 vloaz bennak, ha goude gant [[Sav-Heol]], adalek 1991 betek 2011.
Unan eus paotred skipailh [[Yod-Kerc'h]] eo bet, evel un toullad studierien er bloavezhioù 1970. 
Bet eo e-touez saverien [[Unvaniezh ar Gelennerien Brezhoneg]] e 1980 gant [[Tudual Kalvez]] ha [[Jean-Claude Morvan]] ha [[Beatris Jouin]].
Kelenner brezhoneg eo e [[Skol-veur Breizh-Uhel]] goude bezañ bet pell amzer o vont a lise da lise.
Skrivet en deus meur a bennad e-barzh [[Al Liamm]] ha [[Bremañ (kazetenn)|Bremañ]], troet danevelloù ha romantoù, savet un nebeud kontadennoù hag un toulladig kanaouennoù, darn anezho evit ar vugale, hag aozet danvez-kelenn.

== Labourioù treiñ==
Troet en deus diwar ar [[galleg]], ar [[saozneg]], ar [[spagnoleg]] pe ar [[galizeg]] dreist-holl, ha [[Priz Langleiz]] en deus bet evit e labour-treiñ.

===&lt;small&gt;Levrioù evit ar vugale&lt;/small&gt;===
*Gant [[Skol an Emsav]] : 
** an dastumad ''Lom'', er bloavezhioù 1980, troet diwar ar c'hatalaneg : ''Lom war ar maez, Lom war vor, Lom zo klañv ... ''
*Gant [[TES]], meur a levr evel
** ''Otto'' ha ''Ramz Zeralda'', gant [[Tomi Ungerer]],
** ''An oan na felle ket dezhañ bezañ un dañvad'', 2008.
** ''Togig ruz'', 2009.
** ''Gwenola, priñsez roz'', 2021
*Gant [[Sav-Heol]] : 
**''[[Olifant kalon-evn]]'', gant [[Mariasun Landa]] e 2010.
**''[[Ma buhez berrloer]]'', gant [[Mariasun Landa]] e 2011.
**''[[Kig mamout da goan]]'', 2012; ''[[Skol ar mamouted]]'', 2016; ''[[Mougev ar mamouted]]'', 2021.

===&lt;small&gt;Romantoù&lt;/small&gt;===
Un nebeud romantoù troet gantañ zo bet embannet : 
*''[[Mab an Diaoul]]'', gant [[Paul Féval]], [[An Here]], 1993.
*''[[Ar Pemp Skoed a Vreizh]]'', gant [[Evelyne Brisou-Pellen]], [[Al Liamm]], 2006 ([[Priz Langleiz]]). 
*''[[Ar sarpant glas e-barzh ar c'hlas]]'', gant [[Evelyne Brisou-Pellen]], [[Sav-Heol]], [[2010]]
*''[[Kevrin ar c'hizhier bihan]]'', gant [[Fina Casalderrey]], [[Sav-Heol]], [[2011]]
*''[[Harry Potter ha Maen ar Furien]]'', gant [[J.K. Rowling]], [[An Amzer embanner|An Amzer]] e [[2012]]
*''[[Tasmant en ti]]'', gant [[Agustín Fernández Paz]], [[Sav-Heol]], 2013.
*''[[Harry Potter ha Kambr ar Sekredoù]]'', gant J.K. Rowling, An Amzer embanner, [[2017]]

===&lt;small&gt;Troidigezhioù [[gallek]]&lt;/small&gt;===
*''[[Esben hag ar sorserez]]'', gant [[Andrew Lang]], Sav-Heol, [[2020]].

===&lt;small&gt;Danevelloù&lt;/small&gt;===
*Danevelloù troet diwar [[Guy de Maupassant]], [[Raymond Carver]], [[Gabriel García Márquez]], [[Reinaldo Arenas]], pe skiant-faltazi gant [[Fredric Brown]], [[Lovecraft]], [[Richard Matheson]], [[Ray Bradbury]], [[Stanislas Lem]], [[Juan Rulfo]], ha re all, embannet e-barzh [[Al Liamm]] ha [[Bremañ (kazetenn)|Bremañ]] (bloavezhioù 1990).
*Dastumadoù danevelloù :
** [[Teod ar balafenned]] gant [[Manuel Rivas]], troet diwar ar [[galizeg]], embannet gant [[An Alarc'h]], e 2009. Tapet gantañ [[Prizioù Frañs 3|Priz Frañs 3]] 2009 ar gwellañ troidigezh lennegel gant al labour-mañ.
** ''Istorioù Merc'hed'', gant [[Guy de Maupassant]], 2018

===&lt;small&gt;Barzhonegoù&lt;/small&gt;===
Barzhonegoù gant [[Charles Baudelaire]], [[Jules Laforgue]], [[Manuel María]], embannet er gelaouenn [[Al Liamm]].

===&lt;small&gt;Kanaouennoù&lt;/small&gt;===
Azasaet en deus kanaouennoù diwar yezhoù all: [[Turn turn turn]], [[Besame mucho]], [[Javanaise]] ... Lod zo bet dastumet e levrioù
* ''Redek a rin keit'' ... ha kanaouennoù all, ennañ un 40 kanaouenn diembann.
* [[Parkadoù Sivi Da Viken]]
* ''Gwerz Fañch''

===&lt;small&gt;Danvez kelenn&lt;/small&gt;===
* ''War-du ur bed unan hag unvan'', [[Ti-embann ar skolioù|TES]], Du 2007, troidigezh a-ziwar ar Galleg

==Skridoù all==
Embannet en deus 
* un nebeud danevelloù dindan e anv pe anvioù-pluennoù (''Sacha Bounta'', ''Joran ar Grug'') e-barzh [[Al Liamm]] ha div zanevell en dastumad ''Kaoteriad'', kenembannet gant [[Alan Botrel]]
* un nebeud kanaouennoù, evel ''Son ar studier'' el levr ''Kan an Drask'', ''Ma c'hi ha ma c'hazh'', kanet gant Roudot.
*levrioù bugale:
**''Ar Mell Irvinenn'', 2012
**''Mammig zo droug enni'', 2013
**''Macha hag an arzh'', 2015

==Danvez-kelenn==
* [[Ni a gomz brezhoneg]], [[TES]] [[1997]]. Goude al levr e 1997 e oa bet embannet ur CD ROM e [[2005]]. 
* Tri levrig danevelloù aes evit deskarded.
** ''Erwan Lagadeg'', embannet gant [[TES]].
** ''Ur voutailh war an traezh'', Sav-Heol. Div gontadenn el levrig zo bet savet gant [[Romuald Texier]].
** ''Naoned Senegal''. Sav-Heol.
* [[Le Guide du Bretonnant]], [[An Amzer]].
* ''Le breton en 5 minutes par jour'', First Editions, 2016, ISBN 978-2-7540-7425-4
* ''La forme d'habitude''. Sav-Heol, 2017.
* ''Pok din, Jozefin''. Sav-Heol, 2018. Dastumad 1200 verb, penaos implij ar verb er frazenn eeun, taolennoù an displegadurioù.
* ''Trizek kant lavarenn''. Levr yezhadur ha poelladennoù. Sav-Heol 2018. Bet anvet kent ''Unnek kant lavarenn'', ha ''Daouzek kant lavarenn''.
* ''Kemmadur ha Plijadur'', yezhadur ha poelladennoù. Sav-Heol 2019.
* ''An anaforenniñ'' - Sav-Heol 2022.

==Geriaouegoù==
* ''[[Teurel Blaz war ar Yezh]]'', geriaoueg divyezhek an troioù-lavar brezhonek, Sav-Heol 2005; mouladur kentañ: 2012.
* ''Liv an amzer'', geriaoueg an amzer, Sav-Heol

==Pennadoù==
* ''Un téléspectateur écrit à FR3 West'', [[Le Peuple Breton]] 438, [[2000]], p. 19.

==Liammoù diavaez==
*{{fr}} [http://www.agencebretagnepresse.com/monmur.php?auteur=Mark%20Kerrain ''Communiqués de Mark Kerrain à l'Agence Bretagne Presse, ABP, 2005-2013].
*{{fr}} [http://languebretonne.canalblog.com/archives/2010/01/24/16648335.html Prizioù 2010, ''Langue bretonne'', 24/01/2010].
*{{fr}} [https://web.archive.org/web/20150211201917/http://awen-studio.com/harry-potter-e-brezhoneg/ ''Harry Potter'' e brezhoneg, Awenstudio, 07/10/2012].
*{{fr}} [https://web.archive.org/web/20151014032254/http://7seizh.info/2013/04/07/un-livre-en-breton-a-diwan-une-communication-de-mark-kerrain/ ''Un livre en breton à Diwan, une communication de Mark Kerrain au Congrès Diwan 2013'', 20-21/04/2013].
*{{br}} [https://www.youtube.com/watch?v=ntum8ETfjZY ''YouTube'', 15/11/2013].
*{{br}} {{fr}} [http://www.francebleu.fr/infos/diviz-keleier-mark-kerrain-sarah-chedifer-bonneau-pierre-mens-pegail-hoel-maleuvre-levriou-embann-le/debat-sur-l-edition-e ''Débat sur l'édition en langue bretonne'', France Bleu, 24/02/2015].
*{{br}} [http://www.agencebretagnepresse.com/id=32726 ''Re zo re, eme Vark Kerrain'' war ABP].
*{{fr}} [http://data.bnf.fr/fr/11909642/mark_kerrain/ Fichenn diglok er bnf gall].

{{DEFAULTSORT:Kerrain, Mark}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1952]]
[[Rummad:Meneger ar skrivagnerien]]
[[Rummad:Emsaverien Breizh]]
[[Rummad:Skrivagnerien vrezhonek]]
[[Rummad:Skrivagnerien vrezhonek an XXvet kantved]]
[[Rummad:Skrivagnerien Breizh]]
[[Rummad:Troerien Breizh]]
[[Rummad:Troourien c'hallek]]
[[Rummad:Troourien vrezhonek]]
[[Rummad:Yezhadurourien vrezhonek]]
[[Rummad:Kelennerien vrezhonek]]
[[Rummad:Saverien hentennoù-deskiñ brezhonek]]
[[Rummad:Priz Langleiz]]
[[Rummad:Embannadurioù Sav-Heol]]
{{Porched Breizh}}</text>
      <sha1>ns2l6wqwfmn0i2hugi9c35euhbx78ay</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Alan Turing</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14294</id>
    <revision>
      <id>2194938</id>
      <parentid>2077387</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T11:18:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>kempenn</comment>
      <origin>2194938</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2119" sha1="q2otisuga1ojnj9p9bpl59mivqgq4b3" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Alan Turing Memorial Closer.jpg|thumb|Delwenn da Alan Turing e [[Manchester]]]]
'''Alan Mathison Turing''' ([[Londrez]], [[23 Mezheven|23 viz Mezheven]] [[1912]] – [[Wimslow]], [[Cheshire]], [[7 Mezheven|27 a viz Mezheven]], [[1954]]) a oa ur [[matematik]]our [[Bro-Saoz|saoz]] bet lesanvet «&amp;nbsp;tad an [[urzhiataerezh]]&amp;nbsp;». Ur c'hoarier [[echedoù]] e voe ivez. 

E-touez an dud kentañ e oa bet o labourat gant [[urzhiataer|urzhiataerioù]] niverel diazezet war damkanoù [[Jedoniezh|jedoniel]], ha pouezus-kenañ eo bet al labour kaset da benn gantañ war an dachenn-se.

Gantañ e oa bet ijinet [[amprouenn Turing]], a voe pouezus-tre evit kas war-raok ar preder diwar-benn an [[naouegezh artifisiel]] ; [[ardivink Turing]] a ijininas ivez, e [[1936]]. Diouzh an &quot;ardivink&quot;-se e voe deveret [[algoritm]]où.

Da geñver an [[Eil Brezel-bed]] e labouras evit [[gouarnamant]] ar [[Rouantelezh-Unanet]] evel dielfennour kodoù ; implijout a reas urzhiataerioù evit dont a-benn da zirinegañ kemennadoù an [[Alamaned]] bet skrivet gant kodoù disheñvel-tre da diskoulmañ gant an doareoù boas bet implijet betek neuze.

[[Gae]] e oa Alan Turing ; e [[1952]] e voe kavet o kaout darempredoù reizhel gant ur gwaz all, ha dre ma oa an [[heñvelrevelezh]] un [[torfed]] e [[Bro-Saoz]] d'ar mare-se c'hoazh e voe barnet ha rediet da zibab etre an [[toull-bac'h]] hag ar [[spazhadur kimiek]], da lavarot eo, implijout [[estrogen]]où evit izelaat live e lusk reizhel.

Spazhet e voe neuze, met abalamour d'an hormonoù ne zeue ket a-benn ken da zihodiñ ha krog e oa e [[bronn|zivronn]] da vrasaat betek re. Goude daou vloaz o c'houzañv efedoù ar spazhadur kimiek en em lazhas Turing gant holenoù [[kianur]] e [[1954]]. 

==Pennadoù kar==
* [[Priz Turing]]

{{Porched revelezh}}

{{DEFAULTSORT:Turing, Alan}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1912]]
[[Rummad:Marvioù 1954]]
[[Rummad:Tud LGBT]]
[[Rummad:Heñvelrevelezh]]
[[Rummad:Matematikourien Bro-Saoz]]
[[Rummad:Urzhiataerezh]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù saoz]]
[[Rummad:Tud bet kondaonet abalamour d'o revelezh]]
[[Rummad:Tud emlazhet]]</text>
      <sha1>q2otisuga1ojnj9p9bpl59mivqgq4b3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kent</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18687</id>
    <revision>
      <id>2194932</id>
      <parentid>1598371</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T10:39:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2194932</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="208" sha1="kpj4h6wkzddmlv9bm086nbdqf8ip1em" xml:space="preserve">{{Disheñvelout}}

Kent a c'hell daveiñ ouzh

* ur rouantelezh angl-ha-saoz : [[Rouantelezh Kent]],
* ur gontelezh e gevred bro-[[Saoz]] : [[Kontelezh Kent]],
* ur stêr e [[Breizh]] : [[Kent (stêr)|Kent]].</text>
      <sha1>kpj4h6wkzddmlv9bm086nbdqf8ip1em</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Enez ar Priñs Edward</title>
    <ns>0</ns>
    <id>21250</id>
    <revision>
      <id>2194914</id>
      <parentid>2171759</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T01:39:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rouedrouiz</username>
        <id>90903</id>
      </contributor>
      <comment>+Proviñsoù morel</comment>
      <origin>2194914</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1688" sha1="q7aknyoutn4nvikksfkl9b47cl7bx67" xml:space="preserve">{{Pennad zo|Inizi ar Priñs Edouarzh}}{{Infobox-proviñsoù Kanada
| Flower = [[Cypripedium acaule|&quot;Pink Lady's Slipper&quot;]]
| Bird = [[Kegin c'hlas]]
| anv = Enez ar Priñs Edouarzh
| banniel = Flag of Prince Edward Island.svg
| ardamezioù = Coat of arms of Prince Edward Island, Canada.svg
| skeudenn = Prince Edward Island-map.png
| anvGallek = Île-du-Prince-Édouard
| anvSaoz = Prince Edward Island
| yezh1 = [[skoseg|skosek]]
| anvYezh1 = Eilean a’ Phrionns, Eilean Eòin
| kêr-benn = [[Charlottetown]]
| kengevredad = 1{{añ}} a viz Gouere 1873 (7{{vet}})
| letanant = [[Wassim Salamoun]]
| ministr = [[Bloyce Thompson]]
| parlamant = ''Legislative Assembly of Prince Edward Island''
| commons = 4 (diwar 338)
| sened = 4 (diwar 105)
| kp = C
| berrpost = PE
| ISO 3166-2 = CA-PE
| gorread = 5 660
| douar = 5 660
| dour = 0
| dregant dour = 0
| gwerzhid = UTC-4
| poblañs = 154 331
| bloaz = 2021
| gerstur = ''Parva Sub Ingenti''
| domani = .pe.ca
}}'''Enez ar Priñs Edouarzh''' (''Prince Edward Island'' e [[saozneg]], berraet e ''PEI'' pe ''P.E.I.''; ''l'Île-du-Prince-Édouard'' e [[galleg]]; ''Eilean a’ Phrionns'' pe ''Eilean Eòin'' e [[gouezeleg Skos]]; ''Apekweit'' e [[mikmakeg|mikmaqeg]]) a zo un [[enezenn]] e reter [[Kanada]] hag ur [[proviñsoù ha tiriadoù Kanada|broviñs]], an hini vihanañ er vro. Ur [[Proviñsoù morel (Kanada)|broviñs vorel]] eo. [[Charlottetown]] eo anv ar gêr-benn.

154 331 annezer a oa e 2021. 

== Lesanvioù ==
&quot;Garden of the Gulf&quot; ha &quot;Birthplace of Confederation&quot;, abalamour da [[Charlottetown Conference]] e 1864.

[[Restr:PEI-basemap.png|left|300px]]
{{clr|right}}

{{Proviñsoù Kanada}}

[[Rummad:Enez ar Priñs Edward]]</text>
      <sha1>q7aknyoutn4nvikksfkl9b47cl7bx67</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Brunswick-Nevez</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22139</id>
    <revision>
      <id>2194915</id>
      <parentid>2194408</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T01:41:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rouedrouiz</username>
        <id>90903</id>
      </contributor>
      <comment>+Proviñsoù morel</comment>
      <origin>2194915</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3377" sha1="svsaa6shckgj6ppvfhtfc31v7vbwo2y" xml:space="preserve">* ''Ur pennad [[New Brunswick (New Jersey)]] zo ivez.''
{{Infobox-proviñsoù Kanada
| anv                = Brunswick-Nevez
| AlternateName       = ''New Brunswick''&lt;/br&gt;''Nouveau-Brunswick''
| anv klok            = Proviñs Brunswick-Nevez
| EntityAdjective     = Provincial
| banniel                = Flag of New Brunswick.svg
| ardamezioù          =Arms of New Brunswick.svg
| kartenn                 = New Brunswick-map.png
| gerstur               = Spem reduxit (Spi adnevezet)
| yezhofisiel    = [[saozneg]] - [[galleg]]
| kêr-benn             = [[Fredericton]]
| LargestCity         = [[Saint John, New Brunswick|Saint John]]
| OfficialLang        = [[saozneg]], [[galleg]]
| bleunienn              = [[Melion mouk]]
| gwezenn                = [[keir balzam]]
| evn                = ''[[Poecile atricapillus]]''
| Premier             = [[Blaine Higgs]]
| PremierParty        = [[Progressive Conservative]]
| Viceroy             = [[Graydon Nicholas]]
| ViceroyType         = Letanant-gouarnour
| berrpost  = NB
| PostalCodePrefix    = [[List of E Postal Codes of Canada|E]]
| AreaRank            = 11&lt;sup&gt;vet&lt;/sup&gt;
| gorread           = 72 908
| douar            = 71 450
| dour           = 1 458
| dregant dour        = 2.0
| PopulationRank      = 8&lt;sup&gt;vet&lt;/sup&gt;
| poblañs          = 749,168
| bloaz      = 2006
| DensityRank         = 4&lt;sup&gt;e&lt;/sup&gt;
| stankter             = 10.60
| GDP_year            = 2005
| GDP_total           = $23.727 miliard
| GDP_rank            = 8&lt;sup&gt;vet&lt;/sup&gt;
| GDP_per_capita      = $31,552
| GDP_per_capita_rank = 12&lt;sup&gt;vet&lt;/sup&gt;
| AdmittanceOrder     = 1&lt;sup&gt;añ&lt;/sup&gt;
| AdmittanceDate      = [[1añ Gouere|1añ a viz Gouere]], [[1867]]
| TimeZone            = [[UTC]]-4
| HouseSeats          = 10
| SenateSeats         = 10
| ISOCode             = CA-NB
| lec'hienn             = www.gnb.ca
}}
'''Brunswick-Nevez'''&lt;ref&gt;&quot;Brunswick-Nevez&quot; e pennad-skrid &quot;Cheticamp&quot; gant [[Loeiz Andouard]], [[Al Liamm]] nv 140, p.219.&lt;/ref&gt; (''New Brunswick'' e [[saozneg]], ''Nouveau-Brunswick'' e [[galleg]]) a zo ur [[proviñsoù ha tiriadoù Kanada|broviñs]] eus [[Kanada]], er reter anezhi.

[[Kebek]] emañ en Norzh dezhi, [[Skos-Nevez]] en he Reter, [[Pleg-mor Sant-Laorañs]] er Biz, [[Bae Fundy]] er Gevred ha stad amerikan [[Maine]] er C'hornôg. E [[Proviñsoù morel (Kanada)|provinsoù morel Kanada]] emañ. 83% eus he firiad a zo goloet gant koadeier hag en he hanter norzh emañ an [[Appalachoù]]. Kevandirel eo an hinad gant goañvezhioù erc'hus hag hañvezhioù kerreizh.
[[Restr:New Brunswick topographic map-fr.svg|thumb|kleiz|300px]]
[[Restr:New Brunswick Legislative Building- Fredericton- New Brunswick-20170718.jpg|250px|thumb|Savadur Bodadenn lezenniñ Brunswick-Nevez.]]

== Yezhoù ==
Gallegerien a ya d'ober war-dro 40% eus an dud ([[Akadia|Akadiiz]]), ha kenofisiel eo ar galleg hag ar saozneg. Proviñs divyezhek ofisiel nemeti Kanada eo.

Ar re [[Bouzarded|vouzar]] a ra gant [[yezh ar sinoù maritim]], [[yezh ar sinoù kebekat]], ha [[yezh ar sinoù amerikan]]. Marteze e raed gant [[yezh ar sinoù Koadoù ar Biz]], ur yezh kar da [[Yezh ar sinoù ar Plaenennoù Meur|hini ar Plaenennoù Meur]], gwezhall p'en em gavjent re vouzar pe meuriadoù disheñvel o yezhoù dre gomz.

==Daveoù==
{{daveoù}}

{{Proviñsoù Kanada}}
{{Frankofoniezh}}

[[Rummad:Proviñsoù ha tiriadoù Kanada]]
[[Rummad:New Brunswick]]</text>
      <sha1>svsaa6shckgj6ppvfhtfc31v7vbwo2y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pop-tart</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31988</id>
    <revision>
      <id>2194917</id>
      <parentid>2177121</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T02:20:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194917</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2098" sha1="02fmh39rg05kfokc1ganrnadkrjfqsk" xml:space="preserve">Ur '''pop-tart''' a zo ur wastell gant sukr warni, hag a vez gwerzhet e [[Kebek|Bro-Gebek]]. Krouet eo bet ar pop-tart gant ar gevredigezh [[Kellogg's]]. Ar pop-tart o devez blazioù disheñvel hervez o liv: sivi, chokolad, vanilha, mouar...

Ar pop-tarts a zo deuet en-dro diouzh ar c'hiz gant sikour klip [[têtes à claques]] war [[halloween]].

Ne vez ket kavet pop-tarts e [[Breizh]], rak dasparzhet e vez ar produ-mañ en [[USA]], [[Rouantelezh-Unanet]] hag er [[Kanada|C'hanada]] hepken.

[[Skeudenn:Pop-Tarts Frosted Strawberry.jpg|thumb|right]]

== An istor ==

Krouet int bet ar pop-tarts er bloavezhioù 1960. Evit mont buanoc'h da brepariñ an dijuniñ int bet krouet. Evit kenglotañ gant an edajoù a oa dija war ar marc'had. E 1967 e vez kavet blazioù all. E 1971, un dudenn kartoon anvet ''Milton'' a ra bruderezh evit ar pop-tarts er bed saoznek.

E 1992 ez eus ur gudenn gant ar pop-tarts: Thomas Nangle en deus lakaet unan da zeviñ en e gegin, lakaet en doa ur pop-tart en e grazerez-vara, ur prosez a zo bet a-enep Kellogg's. E 1994 ur c'helenner, Patrick Michaud, eus Skol-Veur Texas A&amp;M, goude meur a daol aesa, en deus disklêriet e oa dañjerus lakaat ur pop-tart er grazerez-vara.

E 2001, soudarded an USA a gas ganto 2.4 milion a bop-tarts en [[Afghanistan]] e-kerzh ar [[brezel]] a oa eno.

E 2005 e krog Kellogg's ur bruderezh nevez anvet &quot;Crazy Good&quot;. 

N'eo bet morse ezporzhiet ar pop-tarts e Breizh hag e [[Bro-C'hall]].


==Traoù all==
&lt;references/&gt;
*James Prichard, ''[[Detroit News]]'' (2003), [http://www.detnews.com/2003/business/0304/06/business-128483.htm &quot;Kellogg's popular, pioneering Pop-Tarts turn 40 this year&quot;]
*Trisha Renaud, Law.com (2002), [https://web.archive.org/web/20070930220615/http://www.law.com/jsp/article.jsp?id=1032128880031 &quot;Flaming Pop-Tarts Spark Georgia Suit&quot;]

== Liammoù diavaez ==
{{commons|Pop-Tarts|Pop-Tarts}}
* [https://web.archive.org/web/20070813125437/http://www.poptarts.com/ Lec'hienn ofisiel]
* [https://web.archive.org/web/20070710190358/http://www.poptarts.ca/ Lec'hienn ofisiel Kanada]

[[Rummad:Keginerezh Kebek]]</text>
      <sha1>02fmh39rg05kfokc1ganrnadkrjfqsk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gwele</title>
    <ns>0</ns>
    <id>35864</id>
    <revision>
      <id>2194901</id>
      <parentid>2178841</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T22:25:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ch. Rogel</username>
        <id>46</id>
      </contributor>
      <comment>Kempenn hag ouzhp.</comment>
      <origin>2194901</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1594" sha1="stpevi1ixdr604xbmg6ixhlbt8fa4wq" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Skeudenn:Noe bed.jpg|thumb|right|Ur gwele, hag ur [[pod-kambr]] dindanañ]]
[[Skeudenn:Rogier van der Weyden 030.jpg|thumb|''An Degemenn da Vari'', gant [[Rogier van der Weyden]], 1435 . Gwele ar Werc'hez en a-dreñv.]]
Ur '''gwele''' zo ur pezh [[arrebeuri]] graet evit lakaat tud da gousket. Peurvuiañ e vez lakaet ar gweleoù e salioù anvet [[kambr]]. Un [[taol-noz|daol-noz]] a vez alies e-kichen ar ''gwele''. 

== Hervez an implij ==
* Gwele bihan, evit ar vugale bihan
* Gwele unan, evit un den
* Gwele daou pe gwele bras, evit [[Kkoublad]]où tud.

* [[Kavell]] a vez graet eus ur gwele ar [[babig]]où

== Lakaet war ar gwele ==
An [[dilhad-gwele]] a ya war ar gwele
Kavout e c'heller :
* ur [[pennwele]]
$ ur [[goubenner]]
* ur golo-gwele
* ur [[matarasenn|vatarasenn]]
* ul [[liñsel]]
* ur [[pallenn]]
* ur [[golc'hed|c'holc'hed]]

== Seurtoù ar gweleoù ==
* [[gwele-douger]]
* [[gwele-ispilh]], pe [[gwele skourr]]
* gwele-kañv
* [[gwele-kloz]]
* gwele-pleg
* gwele-skañv
* [[gwele-stel]]
* [[gwele-stign]]

== Dre astenn ==
* [[gwele-fuzuilh]]
* gwele-justis
* [[gwele-kanol]]
* [[gwele-mein]]

== Anv hengounel ar [[plakenta]] ==
* [[Organ]] spoueek ar [[bronneged|vronneged]] pa vezont o tougen hag e vez skarzhet diouto goude ar c'hanedigezh.
 
== Deveradennoù ==
* diweleiñ
* gweleiñ
* gwelead a vez graet eus an dud a zo gourvezet asamblez war ur gwele
* [[gwelead]] a vez graet eus gwiskadoù [[karregad]]où pa gomzer eus [[douarouriezh]].

== Pennadoù kar ==
* [[manac'h (boutailh)]]

{{Wikeriadur|gwele}}


[[Rummad:Arrebeuri]]
[[Rummad:Gweleoù]]</text>
      <sha1>stpevi1ixdr604xbmg6ixhlbt8fa4wq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Roald Dahl</title>
    <ns>0</ns>
    <id>40238</id>
    <revision>
      <id>2194922</id>
      <parentid>2143828</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T06:27:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194922</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3687" sha1="rg5qii56gtrwmme8bjhbmxhkj15zutn" xml:space="preserve">{{Infobox Skrivagner
 | anv              = Roald Dahl
 | skeudenn         = Roald Dahl.jpg
 | ment             = 
 | alc'hwez         = Roald Dahl poltredet gant Carl Van Vechten,&lt;br/&gt;d'an 20 a viz Ebrel 1954
 | anv mat          = 
 | anv pluenn       = 
 | obererezh        = [[Romant]]our
 | deiziad ganet    = d'an 13 a viz Gwengolo [[1916]]
 | lec'h ganet      = e [[Llandaf]], {{Kembre}}
 | deiziad marv     = d'an 23 a viz Du [[1990]]
 | lec'h marv       = en [[Oxford]], {{Bro-Saoz}}
 | yezh             = [[saozneg]]
 | luskad           = 
 | rumm             = 
 | enorioù          = [[Priz Edgar-Allan-Poe]] (&lt;small&gt;[[1972]]&lt;/small&gt;)
 | oberennoù pennañ =  * ''Charlie and the Chocolate Factory'' (1964)
* ''James and the Giant Peach'' (1961)
* ''The BFG'' (1982)
* ''Matilda'' (1988)
 | traoù ouzhpenn   = 
 | sinadur          = 
 | ment sinadur     = 
 | lec'hienn        = http://www.roalddahl.com/
}}
[[Restr:Patricia_Neal_und_Roald_Dahl.jpg|thumb|200px| Roald Dahl hag e wreg [[Patricia Neal]] e 1954]]
'''Roald Dahl''' zo ur skrivagner [[Breizh-Veur|breizhveurat]] a orin [[Norvegia|norvegat]], ganet d'an [[13 a viz Gwengolo]] [[1916]] e [[Llandaf]] e [[Bro-Gembre]] ha marvet d'an [[23 a viz Du]] [[1990]].
Skrivet en deus ur bern levrioù evit ar vugale evel ''Charlie and the Chocolate Factory'' (1964), ''James and the Giant Peach'', ''Matilda'', ''The Witches'', ha ''The BFG''... 
 
==E vuhez==             
Ganet eo e [[Llandaf]], e-kichenik [[Kerdiz]] e ti tud eus [[Norvegia]] .

Pa oa 17 vloaz ez eas Roald Dahl da labourat evit ur gompagnunezh [[eoul-maen]] hag ez eas e-giz-se da labourat da [[Tanzania|Danzania]] pa oa 20 vloaz. E-pad an [[Eil brezel bed]] e lakaas e anv evit bezañ levier kirri-nij- chase e [[Nairobi]]. Goude un nebeud eurvezhioù gourdonerezh e voe kaset d'ar skouadrennig 80. E-doug un tennad nij etrezek e skouadrennig e kouezhas e garr-nij hag e voe darbet dezhañ mervel. Goude ur pennad en ospital e tistroas da vrezeliñ gant e skouadrennig da [[Bro-C'hres]].

Anaoudegezh a reas gant an Amerikan [[C.S Foster]] a lakaas anezhañ da skrivañ levrioù. Skrivet en deus e levr kentañ e 1942. Anvet e oa ''A piece of cake''. Al levr-se a gont e wallzarvoud karr-nij. E [[1943]] e skrivas al levr ''The Gremlins''. 40 bloaz goude, [[Joe Dante]] en deus savet ur film diwar ''The Gremlins 3''.

== Mammennoù ==
* Philip Howard, &quot;Dahl, Roald (1916–1990)&quot;, ''[[Oxford Dictionary of National Biography]]'', Oxford University Press, 2004; [http://www.oxforddnb.com/view/article/39827 embannadur enlinenn], May 2006 

== Notennoù ==
&lt;References/&gt;

== Liammoù diavaez ==
* [https://web.archive.org/web/20120402015116/http://www.roalddahl.com/ Lec'hienn ofisiel]
* [https://web.archive.org/web/20140221163909/http://www.roalddahlday.info/ Roald Dahl Day]
* [https://web.archive.org/web/20071112233729/http://www.booksforchildren.co.uk/click/linkredirect.asp?getcontent=Roald%20Dahl Levrioù Roald Dahl]
* [https://web.archive.org/web/20080416212343/http://www.roalddahlfoundation.org/ Lec'hiennn an ensavadur Roald Dahl]
* [http://www.roalddahlmuseum.org/ Mirdi Roald Dahl]
* [https://web.archive.org/web/20160305064517/http://www.famouswelsh.com/writers/636-roald-dahl Roald Dahl] e www.famouswelsh.com
* [http://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&amp;GRid=6940 Find-A-Grave profile for Roald Dahl]
* [http://www1.nrk.no/nett-tv/klipp/7365 atersadenn Radio gant Dahl e Norvegeg war NRK (1975)]

{{DEFAULTSORT:Dahl, Roald}}

[[Rummad:Ofiserien ar Royal Air Force]]
[[Rummad:Skrivagnerien Kembre]]
[[Rummad:Skrivagnerien saoznek]]
[[Rummad:Skrivagnerien evit ar re yaouank]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1916]]
[[Rummad:Marvioù 1990]]</text>
      <sha1>rg5qii56gtrwmme8bjhbmxhkj15zutn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Roll ar melestradurezhioù o deus embannet timbroù</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42868</id>
    <revision>
      <id>2194900</id>
      <parentid>2194817</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T21:09:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Tanjee</username>
        <id>563</id>
      </contributor>
      <comment>/* Europa */</comment>
      <origin>2194900</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16751" sha1="fvbm2l5lmpg2y0mef608ml9d2mcrcek" xml:space="preserve">Setu roll ar melestradurezhioù o deus embannet [[Timbr|timbroù]].

== [[Afrika]] ==
&lt;div style=&quot;column-count:5;&quot;&gt;
*[[Timbroù Tiriad gall pobloù Afar hag Issa|Tiriad gall pobloù Afar hag Issa]]
*[[Timbroù Afrika ar C’heheder C’hall|Afrika ar C'heheder C'hall]]
*[[Timbroù Afrika ar C'hornaoueg C'hall|Afrika ar C'hornaoueg C'hall]]
*[[Timbroù Afrika ar C'hornaoueg Spagnol|Afrika ar C’hornaoueg Spagnol]]
*[[Timbroù Afrika bortugalek|Afrika bortugalek]]
*[[Timbroù Afrika ar Reter alaman|Afrika ar Reter alaman]]
*[[Timbroù Afrika ar Reter italian|Afrika ar Reter italian]]
*[[Timbroù Afrika ar Reter saoz|Afrika ar Reter saoz]]
*[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|La Agüera]]
*[[Timbroù Aljeria|Aljeria]]
*[[Timbroù Anjouan|Anjouan]]
*[[Timbroù Aod an Aour|Aod an Aour]]
*[[Timbroù Aod an Niger|Aod an Niger]]
*[[Timbroù Djibouti|Aod c'hall ar Somalianed]]
*[[Timbroù Ascension|Ascension]]
*[[Timbroù Basoutoland|Basoutoland]]
*[[Timbroù Bechuanaland|Bechuanaland]]
*[[Timbroù Cyrenaica|Benghazi]]
*[[Timbroù Benin|Benin]]
*[[Timbroù Biafra|Biafra]]
*[[Timbroù Botswana|Botswana]]
*[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Cabo Juby]]
*[[Timbroù Cyrenaica|Cyrenaica]]
*[[Timbroù Benin|Dahomey]]
*[[Timbroù Diego-Suárez|Diego-Suárez]]
*[[Timbroù Djibouti|Djibouti]]
*[[Timbroù Egipt|Egipt]]
*[[Timbroù Egipt - Burevioù gall|Egipt - Burevioù gall]]
*[[Timbroù Elobey, Annobón ha Corrisco|Elobey, Annobón ha Corrisco]]
*[[Timbroù Enez ar Reünion|Enez ar Reünion]]
*[[Timbroù Enezeg an Azorez|Enezeg an Azorez]]
*[[Timbroù Eritrea|Eritrea]]
*[[Timbroù Fernando Poo|Fernando Poo]]
*[[Timbroù Fezzan Ghadames|Fezzan Ghadames]]
*[[Timbroù Gambia|Gambia]]
*[[Timbroù Ginea Frañs|Ginea Frañs]]
*[[Timbroù Griqualand|Griqualand]]
*[[Timbroù Ifni|Ifni]]
*[[Timbroù Inhambane|Inhambane]]
*[[Timbroù Itron Varia Madagaskar|Itron Varia Madagaskar]]
*[[Timbroù Joubaland|Joubaland]]
*[[Timbroù Kab ar Spi Mat|Kab ar Spi Mat]]
*[[Timbroù Su Kasaï|Su Kasaï]]
*[[Timbroù Katanga|Katanga]]
*[[Timbroù Kenya|Kenya]]
*[[Timbroù Kenya hag Ouganda|Kenya hag Ouganda]]
*[[Timbroù Kenya Ouganda Tanganyika|Kenya Ouganda Tanganyika]]
*[[Timbroù Kionga|Kionga]]
*[[Timbroù Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika|Kompagnunezh Vreizh-Veur evit Su-Afrika]]
*[[Timbroù Kongo Frañs|Kongo Frañs]]
*[[Timbroù Kongo Grenn|Kongo Grenn]]
*[[Timbroù Kongo Velgia|Kongo Velgia]]
*[[Timbroù Republik Demokratel Kongo|Republik Demokratel Kongo]]
*[[Timbroù Kreizafrika saoz|Kreizafrika saoz]]
*[[Timbroù Lagos|Lagos]]
*[[Timbroù Lesotho|Lesotho]]
*[[Timbroù Lourenço Marques|Lourenço Marques]]
*[[Timbroù Maouritania|Maouritania]]
*[[Timbroù Maroko spagnol|Maroko spagnol]]
*[[Timbroù Mervent Afrika|Mervent Afrika]]
*[[Timbroù Moheli|Moheli]]
*[[Timbroù Mozambik|Mozambik]]
*[[Timbroù Postoù prevez Mozambik|Postoù prevez Mozambik]]
*[[Timbroù Namibia|Namibia]]
*[[Timbroù Natal|Natal]]
*[[Timbroù Niger|Niger]]
*[[Timbroù Nosy Be|Nosy Be]]
*[[Timbroù Nyasaland|Nyasaland]]
*[[Timbroù Obock|Obock]]
*[[Timbroù an Oubangi-Chari|Oubangi-Chari]]
*[[Timbroù Bro-Orañje|Bro-Orañje]]
*[[Timbroù Quelimane|Quelimane]]
*[[Timbroù Republik Nevez Suafrika|Republik Nevez Suafrika]]
*[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Rio de Oro]]
*[[Timbroù Rodezia|Rodezia]]
*[[Timbroù Rodezia an Norzh|Rodezia an Norzh]]
*[[Timbroù Rodezia ar Su|Rodezia ar Su]]
*[[Timbroù Rodezia ha Nyasaland|Rodezia ha Nyasaland]]
*[[Timbroù Ruanda-Urundi|Ruanda-Urundi]]
*[[Timbroù Sahara ar C'hornôg|Sahara ar C'hornôg]]
*[[Timbroù Sechelez|Sechelez]]
*[[Timbroù Senegal|Senegal]]
*[[Timbroù Senegal-Uhel ha Niger|Senegal-Uhel ha Niger]]
*[[Timbroù Senegambia ha Niger|Senegambia ha Niger]]
*[[Timbroù Somalia|Somalia]]
*[[Timbroù Somalia italian|Somalia italian]]
*[[Timbroù Somaliland saoz|Somaliland saoz]]
*[[Timbroù Soudan c'hall|Soudan c'hall]]
*[[Timbroù Stellaland|Stellaland]]
*[[Timbroù Stadoù emren Suafrika|Stadoù emren Suafrika]]
*[[Timbroù Swaziland|Swaziland]]
*[[Timbroù Tanganyika|Tanganyika]]
*[[Timbroù Tchad|Tchad]]
*[[Timbroù Tete|Tete]]
*[[Timbroù Transvaal|Transvaal]]
*[[Timbroù Tripolitania|Tripolitania]]
*[[Timbroù Republik Demokratel Kongo|Zair]]
*[[Timbroù Zambezia|Zambezia]]
*[[Timbroù Zambia|Zambia]]
*[[Timbroù Zanzibar - Burevioù gall|Zanzibar - Burevioù gall]]
*[[Timbroù Zanzibar|Zanzibar]]
*[[Timbroù Zimbabwe|Zimbabwe]]
*[[Timbroù Zoulouland|Zoulouland]]
&lt;/div&gt;

== [[Amerika]] ==
&lt;div style=&quot;column-count:5;&quot;&gt;
*[[Timbroù Anguilla|Anguilla]]
*[[Timbroù Antigua|Antigua]]
*[[Timbroù an Antilhez Bihanañ saoz|Antilhez Bihanañ saoz]]
*[[Timbroù Antilhez Danmark|Antilhez Danmark]]
*[[Timbroù an Antilhez Nederlandat|Antilhez Nederlandat]]
*[[Timbroù Antilhez Spagn|Antilhez Spagn]]
*[[Timbroù Aruba|Aruba]]
*[[Timbroù Bahamas|Bahamas]]
*[[Timbroù Barbuda|Barbuda]]
*[[Timbroù Belize|Belize]]
*[[Timbroù Bermuda|Bermuda]]
*[[Timbroù Bolivia|Bolivia]]
*[[Timbroù Brunswick-Nevez|Brunswick-Nevez]]
*[[Timbroù Inizi Turks ha Caicos|Caicos]]
*[[Timbroù Chile|Chile]]
*[[Timbroù Corrientes|Corrientes]]
*[[Timbroù Costa Rica|Costa Rica]]
*[[Timbroù Curaçao|Curaçao]]
*[[Timbroù Dominika|Dominika]]
*[[Timbroù an Douar-Nevez|Douar-Nevez]]
*[[Timbroù Inizi Grenadinez (norzh)|Inizi Grenadinez (norzh)]]
*[[Timbroù Inizi Grenadinez (su)|Inizi Grenadinez (su)]]
*[[Timbroù Greunland|Greunland]]
*[[Timbroù Guatemala|Guatemala]]
*[[Timbroù Gwadeloup|Gwadeloup]]
*[[Timbroù Gwiana c'hall|Gwiana c'hall]]
*[[Timbroù Gwiana saoz|Gwiana saoz]]
*[[Timbroù Honduras Breizh-Veur|Honduras Breizh Veur]]
*[[Timbroù Inini|Inini]]
*[[Timbroù Inizi Cayman|Inizi Cayman]]
*[[Timbroù Inizi Gwerc’h Breizh-Veur|Inizi Gwerc’h Breizh-Veur]]
*[[Timbroù Inizi Maloù|Inizi Maloù]] 
*[[Timbroù Jamaika|Jamaika]]
*[[Timbroù Kolombia Breizh-Veur hag Enez Vancouver|Kolombia Breizh-Veur hag Enez Vancouver]]
*[[Timbroù Martinik|Martinik]]
*[[Timbroù Montserrat|Montserrat]]
*[[Timbroù Nevis|Nevis]]
*[[Timbroù Panama|Panama]]
*[[Timbroù Paraguay|Paraguay]]
*[[Timbroù Perou|Perou]]
*[[Timbroù Enez ar Priñs-Edward|Enez ar Priñs-Edward]]
*[[Timbroù Sant Kitts|Sant Kitts]]
*[[Timbroù Sant Kitts ha Nevis|Sant Kitts ha Nevis]]
*[[Timbroù Santez-Lusia|Santez-Lusia]]
*[[Timbroù Sant-Martin|Sant-Martin]]
*[[Timbroù Sant-Pêr-ha-Mikelon|Sant-Pêr-ha-Mikelon]]
*[[Timbroù Sant Visant|Sant Visant]]
*[[Timbroù Skos Nevez|Skos Nevez]]
*[[Timbroù Stadoù-Unanet Kolombia|Stadoù-Unanet Kolombia]]
*[[Timbroù Surinam|Surinam]]
*[[Timbroù Tobago|Tobago]]
*[[Timbroù Inizi Turks ha Caicos|Inizi Turks ha Caicos]]
&lt;/div&gt;

== [[Antarktika]] hag all ==
&lt;div style=&quot;column-count:5;&quot;&gt;
*[[Timbroù Antarktika - Tiriad Breizh-Veur|Antarktika - Tiriad Breizh-Veur]]
*[[Timbroù Antarktika – Tiriad Bro-C’hall|Antarktika - Tiriad Bro-C'hall]]
*[[Timbroù Tiriad Zeland-Nevez|Antarktika - Tiriad Zeland-Nevez]]
*[[Timbroù Georgia ar Su|Georgia ar Su]]
*[[Timbroù Saint Helena|Saint Helena]]
*[[Timbroù Tristan da Cunha|Tristan da Cunha]]
&lt;/div&gt;

== [[Azia]] ==
&lt;div style=&quot;column-count:5;&quot;&gt;
*[[Timbroù Abc'hazia|Abc'hazia]]
*[[Timbroù Afghanistan|Afghanistan]]
*[[Timbroù Âlwâr|Âlwâr]]
*[[Timbroù Annam ha Tonkin|Annam ha Tonkin]]
*[[Timbroù Armenia|Armenia]]
*[[Timbroù Azerbaidjan|Azerbaidjan]]
*[[Timbroù Bahawalpour|Bahawalpour]]
*[[Timbroù Bangkok|Bangkok]]
*[[Timbroù Bamra|Bamra]]
*[[Timbroù Barwani|Barwani]]
*[[Timbroù Batoum|Batoum]]
*[[Timbroù Bhopal|Bhopal]]
*[[Timbroù Bhor|Bhor]]
*[[Timbroù Bijawar|Bijawar]]
*[[Timbroù Borneo an Norzh|Borneo an Norzh]]
*[[Timbroù Bouchir|Bouchir]]
*[[Timbroù Brunei|Brunei]]
*[[Timbroù Bundi|Bundi]]
*[[Timbroù Chamba|Chambâ]]
*[[Timbroù Datia|Datia]]
*[[Timbroù Dhâr|Dhâr]]
*[[Timbroù Dungarpour|Dungarpour]]
*[[Timbroù Faridkot|Faridkot]]
*[[Timbroù Formoza (Taiwan)|Formoza (Taiwan)]]
*[[Timbroù Gwalior|Gwalior]]
*[[Timbroù Ginea-Nevez ar C'hornaoueg|Ginea-Nevez ar C'hornaoueg]]
*[[Timbroù Holkar|Holkar]]
*[[Timbroù Hong Kong|Hong Kong]]
*[[Timbroù Hyderabad|Hyderabad]]
*[[Timbroù Idar|Idar]]
*[[Timbroù Indez Breizh-Veur|Indez Breizh-Veur]]
*[[Timbroù Indez-Sina c'hall|Indez-Sina c'hall]]
*[[Timbroù India - Tiriadoù gall|India - Tiriadoù gall]]
*[[Timbroù Jaipour|Jaipour]]
*[[Timbroù Jammu-ha-Kachmir|Jammu-ha-Kachmir]]
*[[Timbroù Jasdan|Jasdan]]
*[[Timbroù Jhalawar|Jhalawar]]
*[[Timbroù Jhind|Jhind]]
*[[Timbroù Kambodja|Kambodja]]
*[[Timbroù Kazac'hstan|Kazac'hstan]]
*[[Timbroù Kedah|Kedah]]
*[[Timbroù Kiav-Tchou|Kiav-Tchou]]
*[[Timbroù Kirgizstan|Kirgizstan]]
*[[Timbroù Kishangârh|Kishangârh]]
*[[Timbroù Kochin|Kochin]]
*[[Timbroù Kochin-Sina|Kochin-Sina]]
*[[Timbroù Labuan|Labuan]]
*[[Timbroù Las Bela|Las Bela]]
*[[Timbroù Inizi Maldivez|Inizi Maldivez]]
*[[Timbroù Manchukuo|Manchukuo]]
*[[Timbroù Morvi|Morvi]]
*[[Timbroù Nabha|Nabha]]
*[[Timbroù Nandgam|Nandgam]]
*[[Timbroù Nowanuggur|Nowanuggur]]
*[[Timbroù Orcha|Orcha]]
*[[Timbroù Ouzbekistan|Ouzbekistan]]
*[[Timbroù Pakhoi|Pakhoi]]
*[[Timbroù Pakistan|Pakistan]]
*[[Timbroù Patiala|Patiala]]
*[[Timbroù Penang|Penang]]
*[[Timbroù Perak|Perak]]
*[[Timbroù Perlis|Perlis]]
*[[Timbroù Pounch|Pounch]]
*[[Timbroù Rajpipla|Rajpipla]]
*[[Timbroù RSKS Treuzkaokazek|RSKS Treuzkaokazek]]
*[[Timbroù Inizi Ryūkyū|Inizi Ryūkyū]]
*[[Timbroù Sabah|Sabah]]
*[[Timbroù Sarawak|Sarawak]]
*[[Timbroù Sina – Burevioù alaman|Sina – Burevioù alaman]]
*[[Timbroù Sina - Burevioù gall|Sina - Burevioù gall]]
*[[Timbroù Sina - Burevioù italian|Sina - Burevioù italian]]
*[[Timbroù Sina – Burevioù rusian|Sina – Burevioù rusian]]
*[[Timbroù Sina - Burevioù saoz|Sina - Burevioù saoz]]
*[[Timbroù Sirmoor|Sirmoor]]
*[[Timbroù Soruth|Soruth]]
*[[Timbroù Tadjikistan|Tadjikistan]]
*[[Timbroù Tibet|Tibet]]
*[[Timbroù Timor ar Reter|Timor ar Reter]]
*[[Timbroù Touva|Touva]]
*[[Timbroù Travancore|Travancore]]
*[[Timbroù Turkmenistan|Turkmenistan]]
*[[Timbroù Viet Nam ar Su|Viet Nam ar Su]]
*[[Timbroù Wadhwan|Wadhwan]]
&lt;/div&gt;

== [[Europa (kevandir)|Europa]] ==
&lt;div style=&quot;column-count:5;&quot;&gt;
*[[Timbroù Alamagn - Impalaeriezh|Alamagn - Impalaeriezh]]
*[[Timbroù Alamagn - Republik Weimar|Alamagn - Republik Weimar]]
*[[Timbroù Alamagn - IIIde Reich|Alamagn - IIIde Reich]]
*[[Timbroù Alamagn – Melestradurezh Kevredidi an Eil Brezel-bed|Alamagn – Prantad 1945-1949]]
*[[Timbroù Alamagn ar C’hornaoueg|Alamagn ar C’hornaoueg]]
*[[Timbroù Alamagn ar Reter|Alamagn ar Reter]]
*[[Timbroù Aldernez|Aldernez]]
*[[Timbroù Allenstein|Allenstein]]
*[[Timbroù Andorra|Andorra]]
*[[Timbroù Arad|Arad]]
*[[Timbroù Fiume|(Inizi) Arbe ha Veglia]]
*[[Timbroù Aunus|Aunus]]
*[[Timbroù Baden|Baden]]
*[[Timbroù Barcelona|Barcelona]]
*[[Timbroù Bavaria|Bavaria]]
*[[Timbroù Belarus|Belarus]]
*[[Timbroù Bergedorf|Bergedorf]]
*[[Timbroù Berlin ar Reter|Berlin ar Reter]]
*[[Timbroù Bohemia ha Moravia|Bohemia ha Moravia]]
*[[Timbroù Bosnia ha Herzegovina|Bosnia ha Herzegovina]]
*[[Timbroù Brunswick|Brunswick]]
*[[Timbroù Campione|Campione]]
*[[Timbroù Danzig|Danzig]]
*[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Dedeagh]]
*[[Timbroù Elzas ha Loren|Elzas ha Loren]]
*[[Timbroù Epira|Epira]]
*[[Timbroù Eupen ha Malmedy|Eupen ha Malmedy]]
*[[Timbroù Euskal Herria|Euskal Herria]]
*[[Timbroù Fiume|Fiume]]
*[[Timbroù Galitsia|Galitsia]]
*[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Gres - Burevioù gall]]
*[[Timbroù Gwernenez|Gwernenez]]
*[[Timbroù Hamburg|Hamburg]]
*[[Timbroù Hannover|Hannover]]
*[[Timbroù Heligoland|Heligoland]]
*[[Timbroù Ikaria|Ikaria]]
*[[Timbroù Ingria|Ingria]]
*[[Timbroù an Inizi Åland|Inizi Åland]]
*[[Timbroù Inizi Mor Egea|Inizi Mor Egea]]
*[[Timbroù an Inizi Faero|Inizi Faero]]
*[[Timbroù Inizi Mor Ionian|Inizi Mor Ionian]]
*[[Timbroù Istria|Istria]]
*[[Timbroù Republik Sokial Italia|Republik Sokial Italia]]
*[[Timbroù Italia|Italia]]
*[[Timbroù Iwerzhon|Iwerzhon]]
*[[Timbroù Jerzenez|Jerzenez]]
*[[Timbroù Jibraltar|Jibraltar]]
*[[Timbroù Karelia|Karelia]]
*[[Timbroù Karintia|Karintia]]
*[[Timbroù Katalonia|Katalonia]]
*[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Kavala]]
*[[Timbroù Kengevread Norzh Alamagn|Kengevread Norzh Alamagn]]
*[[Timbroù Keoded Dieub Lubeck|Keoded Dieub Lubeck]]
*[[Timbroù Kiprenez|Kiprenez]]
*[[Timbroù Kreta|Kreta]]
*[[Timbroù Kreta - Burevioù aostrian|Kreta - Burevioù aostrian]]
*[[Timbroù Kreta - Burevioù gall|Kreta - Burevioù gall]]
*[[Timbroù Kreta – Burevioù italian|Kreta - Burevioù italian]]
*[[Timbroù Kreta – Burevioù rusian|Kreta – Burevioù rusian]]
*[[Timbroù Kroatia|Kroatia]]
*[[Timbroù Lemnos|Lemnos]]
*[[Timbroù Liechtenstein|Liechtenstein]]
*[[Timbroù Lituania|Lituania]]
*[[Timbroù Bro-Ljubljana|Bro-Ljubljana]]
*[[Timbroù Rouantelezh Lombardia-Veneto|(Rouantelezh) Lombardia-Veneto]]
*[[Timbroù Makedonia|Makedonia]]
*[[Timbroù Manav|Manav]]
*[[Timbroù Marienwerder|Marienwerder]]
*[[Timbroù Mecklenbourg|Mecklenbourg]]
*[[Timbroù Mecklenbourg-Pomerania ar C'hornaoueg|Mecklenbourg-Pomerania ar C'hornaoueg]]
*[[Timbroù Lituania|Memel]]
*[[Timbroù Modena|Modena]]
*[[Timbroù Moldova|Moldova]]
*[[Timbroù Montenegro|Montenegro]]
*[[Timbroù Mytilíni|Mytilíni]]
*[[Timbroù Oldenburg|Oldenburg]]
*[[Timbroù Parma|Parma]]
*[[Timbroù Polonia|Polonia]]
*[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Port Lagos]]
*[[Timbroù Portugal|Portugal]]
*[[Timbroù Prusia|Prusia]]
*[[Timbroù Roenland-Pfalz|Roenland-Pfalz]]
*[[Timbroù Romagna|Romagna]]
*[[Timbroù Roumelia ar Reter|Roumelia ar Reter]]
*[[Timbroù Saarland|Saarland]]
*[[Timbroù Saksonia|Saksonia]]
*[[Timbroù Samos|Samos]]
*[[Timbroù Sardigna|Sardigna]]
*[[Timbroù Enez Saseno|(Enez) Saseno]]
*[[Timbroù Rouantelezh an Div Sikilia|(Rouantelezh) an Div Sikilia]]
*[[Timbroù Slovenia|Slovenia]]
*[[Timbroù Slovakia|Slovakia]]
*[[Timbroù Spagn|Spagn]]
*[[Timbroù Stadoù ar Pab|Stadoù ar Pab]]
*[[Timbroù Sveden|Sveden]]
*[[Timbroù Szeged|Szeged]]
*[[Timbroù Tiriad Dieub Trieste|Tiriad Dieub Trieste]]
*[[Timbroù Thessalia|Thessalia]]
*[[Timbroù Thüringen|Thüringen]]
*[[Timbroù Thurn ha Taksis|Thurn ha Taksis]]
*[[Timbroù Toskana|Toskana]]
*[[Timbroù Udine|Udine]]
*[[Timbroù Ukraina ar C'hornaoueg|Ukraina ar C'hornaoueg]]
*[[Timbroù Gres - Burevioù gall|Vathy]]
*[[Timbroù Venezia Giulia|Venezia Giulia]]
*[[Timbroù Wenden|Wenden]]
*[[Timbroù Württemberg|Württemberg]]
*[[Timbroù Zadar|Zadar]]
&lt;/div&gt;

== [[Okeania]] ==
&lt;div style=&quot;column-count:5;&quot;&gt;
*[[Timbroù Aitutaki|Aitutaki]]
*[[Timbroù Aostralia ar Su|Aostralia ar Su]]
*[[Timbroù Inizi Cook|Inizi Cook]]
*[[Timbroù Inizi Fidji|Inizi Fidji]]
*[[Timbroù Gilbert hag Ellice|Gilbert hag Ellice]]
*[[Timbroù Enez ar Gouraleg Vras|Enez ar Gouraleg Vras]]
*[[Timbroù Guam|Guam]]
*[[Timbroù Hawaii|Hawaii]]
*[[Timbroù Hebridez-Nevez|Hebridez-Nevez]]
*[[Timbroù an Inizi Karolina|Inizi Karolina]]
*[[Timbroù Kiribati|Kiribati]]
*[[Timbroù Inizi Mariana|Inizi Mariana]]
*[[Timbroù Inizi Marshall|Inizi Marshall]]
*[[Timbroù Mikronezia|Mikronezia]]
*[[Timbroù Nauru|Nauru]]
*[[Timbroù Niue|Niue]]
*[[Timbroù Palau|Palau]]
*[[Timbroù Penrhyn|Penrhyn]]
*[[Timbroù Inizi Pitcairn|Inizi Pitcairn]]
*[[Timbroù Queensland|Queensland]]
*[[Timbroù Rarotonga|Rarotonga]]
*[[Timbroù Inizi Salomon|Inizi Salomon]]
*[[Timbroù Samoa ar C’hornaoueg|Samoa ar C’hornaoueg]]
*[[Timbroù Tahiti|Tahiti]]
*[[Timbroù Tasmania|Tasmania]]
*[[Timbroù Tiriadoù gall Okeania|Tiriadoù gall Okeania]]
*[[Timbroù Tuvalu|Tuvalu]]
*[[Timbroù Vanuatu|Vanuatu]]
*[[Timbroù Victoria|Victoria]]
*[[Timbroù Wallis-ha-Futuna|Wallis-ha-Futuna]]
*[[Timbroù Zeland-Nevez|Zeland-Nevez]]
&lt;/div&gt;

== [[Reter-Kreiz]] ==
&lt;div style=&quot;column-count:5;&quot;&gt;
*[[Timbroù Abou Dhabi|Abou Dhabi]]
*[[Timbroù Aden|Aden]]
*[[Timbroù Sandjak Alexandretta|(Sandjak) Alexandretta]]
*[[Timbroù Arabia Saoudat|Arabia Saoudat]]
*[[Timbroù Bro warezet Arabia ar Su|Arabia ar Su]]
*[[Timbroù Dubai|Dubai]]
*[[Timbroù Emirelezhioù Arab Unanet|Emirelezhioù Arab Unanet]]
*[[Timbroù Rouantelezh Hedjaz|Rouantelezh Hedjaz]]
*[[Timbroù Kastellórizo|Kastellórizo]]
*[[Timbroù Katar|Katar]]
*[[Timbroù Kilikia|Kilikia]]
*[[Timbroù Kurdistan|Kurdistan]]
*[[Timbroù Manama|Manama]]
*[[Timbroù Nedjed|Nedjed]]
*[[Timbroù Enez Rouad|Enez Rouad]]
*[[Timbroù ar Sav-Heol|Sav-Heol - Burevioù estren]]
*[[Timbroù Smyrna|Smyrna]]
*[[Timbroù Stadoù an Arsav-brezel|Stadoù an Arsav-brezel]]
*[[Timbroù Tiriad an Alawited|Tiriad an Alawited]]
*[[Timbroù Treuzjordania|Treuzjordania]]
*[[Timbroù Yemen|Yemen]]
*[[Timbroù Yemen an Norzh|Yemen an Norzh]]
*[[Timbroù Yemen ar Su|Yemen ar Su]]
&lt;/div&gt;

== Pennad kar ==
*[[Istor an timbroù]]

[[Rummad:Timbrouriezh]]
[[Rummad:Timbroù hervez ar vro| ]]</text>
      <sha1>fvbm2l5lmpg2y0mef608ml9d2mcrcek</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lozère (departamant)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>43524</id>
    <revision>
      <id>2194874</id>
      <parentid>2191027</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T15:45:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GeniusElephant678</username>
        <id>90688</id>
      </contributor>
      <origin>2194874</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1961" sha1="3mcdq2p9lilxfm3kcp6wbld3b0tlovu" xml:space="preserve">{{Infobox Departamant gall
 | anv               = Losera
 | anvYezh           = Losera
 | Yezh              = okitanek
 | anvOfisiel        = Lozère
 | skeudenn          = Lozère-Position.svg
 | alc'hwez          = 
 | ardamezioù        = Blason département fr Lozère.svg
 | logo              = Flag of the Department of Lozère.svg
 | bro               = {{Okitania}}
 | rannvro           = [[Okitania (rannvro)|Okitania]]
 | prefeti           = [[Mende]]
 | isprefetioù       = [[Florac]]
 | prezidant         = Sophie Pantel ([[Parti socialiste (Frañs)|Parti socialiste]])
 | prefed            = Christine Wils-Morel
 | ebbsa             = 48
 | kod2              = FR-48
 | kod3              = FR814
 | anvAnnezidi       = 
 | hedred            = 3.6
 | ledred            = 44.3333
 | gorread           = 5167
 | arondisamant      = 2
 | pastell-vro       = 1
 | kanton            = 13
 | etrekumuniezh     = 11
 | kumun             = 152
}}
Al '''Lozère''' (e [[galleg]]), '''Losera''' (en [[okitaneg]]), a zo un [[departamant gall|departamant]] er [[rannvroioù Bro-C'hall|rannvro]] [[Okitania (rannvro)|Okitania]], e kreiz-su [[Bro-C'hall]]. Dont a ra e anv eus ar ''[[Mont Lozère]]'', anv gallek ar [[menez]] a zo ''Mont Losera'' en okitaneg. [[Mende]] eo ar pennlec'h anezhañ. Emañ an departamant en Okitania. Savet eo bet an departamant diwar ul lodenn vat eus [[Gavaudan]].

== Arondisamantoù al Lozera ==
* [[Arondisamant Florac|Florac]]
* [[Arondisamant Mende|Mende]]

==Gwelet ivez==
*[[Gavaudan]]

==Liammoù divaez==
{{Commons|Category:Lozère}}
* [https://web.archive.org/web/20110520083318/http://www.lozere.fr/ Lec'hienn ar C'huzul-departamant]
* [https://web.archive.org/web/20180824210116/http://www.lozere.pref.gouv.fr/ Lec'hienn ar stad c'hall en departamant (prefeti)]

== Daveoù ha notennoù ==
&lt;references/&gt;

{{Departamantoù Frañs}}

[[Rummad:Departamantoù gall]]
[[Rummad:Departamantoù Okitania]]
[[Rummad:Lozère|*]]</text>
      <sha1>3mcdq2p9lilxfm3kcp6wbld3b0tlovu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rakig korr</title>
    <ns>0</ns>
    <id>56632</id>
    <revision>
      <id>2194920</id>
      <parentid>2021030</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T04:41:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194920</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2623" sha1="7g32ok65v4khz60km3eefq55ugcl1bg" xml:space="preserve">{{Taxobox Loen|Rakig korr|Baillon's crake.jpg|statud=LC|Ur rakig korr,&lt;br&gt;luc'hskeudennet e [[Victoria (Aostralia)|Victoria]] ([[Aostralia]]).}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Gruiformes}}
{{Taxobox Familia|Rallidae}}
{{Taxobox Genus|Porzana}}
{{Taxobox Anv skiantel|Porzana pusilla|([[Peter Simon Pallas|Pallas]], [[1776]])}}
{{Taxobox Echu}}
[[File:Porzana pusilla MHNT.ZOO.2010.11.70.9.jpg|thumb| ''Porzana pusilla'']]
Ar '''rakig korr''' (liester : '''rakiged korr''')&lt;ref&gt;Studiet gant TermOfis [[Ofis Publik ar Brezhoneg]].&lt;/ref&gt; a zo ur [[spesad]] [[evned]] bihan-kenañ, ''Porzana pusilla'' (''Zapornia pusilla'' kent) an anv skiantel anezhañ.

Anvet e voe ''Rallus pusillus'' (kentanv) da gentañ-penn (e [[1776]])&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20250125173903/http://www.animalbase.uni-goettingen.de/zooweb/servlet/AnimalBase/home/speciestaxon?id=18571  AnimalBase.]&lt;/ref&gt; gant al [[loenoniour]] ha [[louzawouriezh|louzawour]] [[alaman]] [[Peter Simon Pallas]] ([[1741]]-[[1811]]).

==Doareoù pennañ==
[[Restr:Baillons Crake nov01 sherwood.JPG|300px|kleiz|thumb|''Porzana pusilla'', luc'hskeudennet&lt;br&gt;en Arboretom Sherwood ([[Queensland]], [[Aostralia]]).]]
[[File:Parende en poetsende kleinst waterhoen-4961757.webm|thumb |Porzana pusilla]]

==Boued==
Bevañ a ra diwar [[amprevaned]] ha [[loened]]igoù-dour peurvuiañ.

==Annez hag isspesadoù==
Ar spesad a gaver ar c'hwec'h [[isspesad]]&lt;ref&gt;{{en}} [http://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?lang=BR&amp;avibaseid=34D5B04DE53894FF  ''Zapornia pusilla'' war al lec'hienn ''Avibase''.]&lt;/ref&gt; anezhañ :
* ''Zapornia pusilla affinis'', e [[Zeland-Nevez]] hag en [[Inizi Chatham]],
* ''Z. p. intermedia'', eus [[Europa]] da [[Azia Vihanañ]], reter ha kreisteiz [[Afrika]] ha [[Madagaskar]],
* ''Z. p. mayri'', e [[Ginea Nevez]],
* ''Z. p. mira'', e [[Borneo]] (diwar ur standilhon kavet eno e [[1912]]),
* ''Z. p. palustris'', e reter Ginea Nevez, kreisteiz [[Aostralia]],
* ''Z. p. pusilla'', e kreiz ha reter [[Azia]].

==Liammoù diavaez==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20160622214808/http://www.birdlife.org/datazone/species/factsheet/22692667  ''Zapornia pusilla'' war al lec'hienn BirdLife International.]
*{{en}} [http://www.iucnredlist.org/details/22692667/0  ''Zapornia pusilla'' war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).]

==Notennoù ha daveennoù==
{{Daveoù}}

{{Commonscat|Porzana pusilla}}
[[Rummad:Evned Afrika ar Su]]
[[Rummad:Evned Etiopia]]
[[Rummad:Evned Eurazia]]
[[Rummad:Evned Madagaskar]]
[[Rummad:Evned Okeania]]
[[Rummad:Evned Tanzania]]
[[Rummad:Rallidae]]</text>
      <sha1>7g32ok65v4khz60km3eefq55ugcl1bg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rakig-melchon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57037</id>
    <revision>
      <id>2194919</id>
      <parentid>2001817</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T04:40:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194919</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2623" sha1="ltxywuabgdcepl8xcrtohel033f1mtr" xml:space="preserve">{{Taxobox Loen|Rakig-melchon|Corncrake2 cropped.jpg|statud=LC|Ur rakig-melchon.}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Gruiformes}}
{{Taxobox Familia|Rallidae}}
{{Taxobox Genus|Crex}}
{{Taxobox Anv skiantel|Crex crex|([[Linnaeus]], [[1758]])}}
{{Taxobox Echu}}
Ar '''rakig-melchon'''&lt;ref&gt;[[Pêrig Herbert]], &quot;Anvioù laboused Europa, Pennad 4, eus an ''[[Tetraonidae]]'' betek an ''[[Otididae]]''&quot;, [[Hor Yezh|''hor'' YEZH]], 1993, niv. 196, pajenn 66.&lt;/ref&gt;,&lt;ref&gt;[[Dictionnaire français-breton (Martial Ménard)]], [[Éditions Palantines]], 2012, page 1122b.&lt;/ref&gt; (liester : '''rakiged-melchon''')&lt;ref&gt;TermOfis Ofis publik ar brezhoneg : '''rakig-melchon''' | m. | rakiged-melchon | râle de genêts | ''Crex crex'' &lt;u&gt;(étudié)&lt;/u&gt;.&lt;/ref&gt; a zo ur [[spesad]] [[evned]], ''Crex crex'' an anv skiantel anezhañ.

Anvet e voe Rallus Crex (kentanv) da gentañ-penn (e [[1758]])&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20250120062251/http://www.animalbase.uni-goettingen.de/zooweb/servlet/AnimalBase/home/speciestaxon?id=2862  AnimalBase.]&lt;/ref&gt; gant an naturour [[svedat]] [[Carl von Linné]] ([[1707]]-[[1778]]).

==Doareoù pennañ==


==Boued==


==Annez==
Kavout a reer ar spesad en un takad hag a ya eus [[Europa]] da [[kreiz|greiz]] [[Sibiria]] ha gwalarn [[Sina]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.worldbirdnames.org/new/bow/flufftails/  Roadennoù ''IOC World Bird List'' diwar-benn ''Crex crex''.]&lt;/ref&gt;.
[[Restr:Crexcrex.png|thumb|left|300px|Tiriad ar '''rakig-melchon''' :&lt;br&gt;glas = tachenn c'hoañviñ,&lt;br&gt;melen = tachenn hañviñ ha gouennañ.]]
Deuet eo ar '''rakig-melchon''' da vezañ ral-bras un tamm dre-holl, ha muioc'h c'hoazh e [[Breizh]] ma veze anavezet mat e vouezh gwechall. Bremañ ne vez kavet ken nemet a-hed al [[Liger]]&lt;ref&gt;''Les oiseaux nicheurs de Bretagne (1980-1985)'', Groupe ornithologique breton, p.98.&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;Plijout a ra kalz dezhañ bevañ nepell diouzh al lec'hioù gleb peurvuiañ.
{{clr|left}}

==Rummatadur==
Ur spesad all — ''[[Crex egregia]]'' — a yae d'ober ar genad kent ; diblaset e oa bet evit krouiñ ar genad ''[[Crecopsis]]''.&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.worldbirdnames.org/updates/taxonomy/ IOC Version 10.2 (July 25, 2020) / Hizivadurioù rummouriel.]&lt;/ref&gt;

==Liammoù diavaez==
*{{en}} [http://datazone.birdlife.org/species/factsheet/corncrake-crex-crex  ''Crex crex'' el lec'hienn BirdLife International.]
*{{en}} [https://www.iucnredlist.org/species/22692543/86147127  ''Crex crex'' e lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).]

==Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Evned Eurazia]]
[[Rummad:Rallidae]]</text>
      <sha1>ltxywuabgdcepl8xcrtohel033f1mtr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mank Magalhães</title>
    <ns>0</ns>
    <id>60540</id>
    <revision>
      <id>2194870</id>
      <parentid>2188075</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T12:00:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194870</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2266" sha1="qsxtz4ewcb713yfgpiqbdvxup0lek6n" xml:space="preserve">{{Taxobox Loen|Mank Magalhães|Magellanic-penguin.jpg|statud=NT|''Spheniscus magellanicus'', luc'hskeudennet&lt;br&gt;e-kichen Punta Arenas ([[Chile]]).}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Sphenisciformes}}
{{Taxobox Familia|Spheniscidae}}
{{Taxobox Genus|Spheniscus}}
{{Taxobox Anv skiantel|Spheniscus magellanicus|([[Johann Reinhold Forster|Forster]], [[1781]])}}
{{Taxobox Echu}}
Ar '''mank Magalhães'''{{Daveoù a vank}} a zo ur [[spesad]] [[evn]]ed, ''Spheniscus magellanicus'' an anv skiantel anezhañ.

Anvet e voe ''Aptenodytes magellanica'' (kentanv) da gentañ-penn (e [[1781]])&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20250528203517/http://www.animalbase.uni-goettingen.de/zooweb/servlet/AnimalBase/home/speciestaxon?id=16343  AnimalBase.]&lt;/ref&gt; gant an naturour [[Alamagn|alaman]] [[Johann Reinhold Forster]] ([[1729]]-[[1798]]). Dougen a ra anv ar moraer [[portugal]]at [[Fernão de Magalhães]] (war-dro [[1480]]-[[1521]]) a voe roet e anv d'ur [[strizh-mor Magalhães|strizh-mor]] ma c'haller kavout al labous.

==Doareoù pennañ==
Evel an holl [[mank (evn)|vanked]] ez eo dic'houest da nijal.

==Boued==
Bevañ a ra diwar [[pesk|besked]] ([[genougamm]]ed en o zouez) met ivez diwar [[stivell]], [[krill]] ha [[kresteneg]]ed all.

==Annez==
[[Restr:Biomap Sphenisus Magellanicus.png|kleiz|300px|thumb|{{legend|#EE4000|Tiriad ''Spheniscus magellanicus''.}}]]
Kavout a reer ar spesad war aodoù [[Patagonia]] hag en inizi [[Inizi Juan Fernández|Juan Fernández]], [[Inizi Maloù|Maloù]] hag en Isla de los Estados&lt;ref&gt;[http://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?lang=BR&amp;avibaseid=3B4B29E097464863  ''Spheniscus magellanicus'' war al lec'hienn ''Avibase''.]&lt;/ref&gt;.

==Liammoù diavaez==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20150606063320/http://www.birdlife.org/datazone/species/factsheet/22697822  ''Spheniscus magellanicus'' war al lec'hienn BirdLife International.]
*{{en}} [http://www.iucnredlist.org/details/22697822/0  ''Spheniscus magellanicus'' war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).]
{{Commons|Spheniscus magellanicus}}

==Notennoù ha daveennoù==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Evned Douar an Tan]]
[[Rummad:Evned Inizi Maloù]]
[[Rummad:Evned Patagonia]]
[[Rummad:Manked]]
[[Rummad:Spheniscidae]]</text>
      <sha1>qsxtz4ewcb713yfgpiqbdvxup0lek6n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>À l'Olympia (pladenn Alan Stivell)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>61654</id>
    <revision>
      <id>2194871</id>
      <parentid>1636305</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T12:07:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>neptuekaet</comment>
      <origin>2194871</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5996" sha1="40054a6t5dwj0hpvs9v6yjlfehzeicv" xml:space="preserve">'''À l'Olympia''' eo anv an trede pladenn ofisiel enrollet gant [[Alan Stivell]] hag e sonerien. Un enrolladenn eus an abadenn a reas gant e strollad e miz C'hwevrer 1972 eo (skingaset e voe an abadenn war-eeun gant [[Europe 1]] ivez). Berzh spontus a reas an abadenn hag ar bladenn da heul, homañ eo ar bladenn bet gwerzhet ar muiañ er bed ma klever kanañ e brezhoneg (en tu all da {{formatnum:1500000}} kopienn gwerzhet).

Ur roll damistorel he deus bet an abadenn-mañ e Breizh, evit ar sonerezh da gentañ met evit ar yezh hag an emsav politikel ivez. Milieroù a dud zo bet sachet d'ar sonerezh breizhek ha d'ar brezhoneg war-lerc'h bezañ bet boemet gant sonerezh Alan Stivell.

== Sonererien a gemeras perzh en abadenn ==
En-dro da Alan Stivell (kan, [[telenn]], [[bombard]], [[fleüt]]) e kaver:
*[[Dan Ar Braz|Dan ar Braz]] ([[gitar]])
*[[Henri Delagarde]] ([[gaolviolin]], [[fleüt]], [[bombard]])
*[[Mikael Klec’h]] ([[fleüt]], [[bombard]])
*[[Gérard Levasseur]] ([[gitar boud]])
*[[Serj Parayre]] ([[toserezh]])
*[[Michel Santangeli]] ([[taboulinoù]])
*[[Pascal Stive]] ([[ograou]])
*[[René Werneer]] ([[biolin]])
*[[Gabriel Yacoub]] (kan, [[gitar]], [[dulsimer]], [[banjo]])

== Ar sonerezh ==
Daou zoare sonerezh a glever dre vras war ar bladenn: folk da gentañ (war an tu A) ha folk-rock neuze (war an tu B). Tonioù ha kanaouennoù hengounel kempennet liesseurt a roer da glevet (tonioù ha kanaouennoù eus [[Breizh-Izel]], [[Iwerzhon]], [[Bro-Skos]] ha [[Bro-Saoz]]) hag ur ganaouenn bennaket bet savet gant Alan Stivell. Klevet a reer kanañ e [[brezhoneg]] (pemp kanaouenn), e [[saozneg]] (teir c'hanaouenn) hag e [[gouezeleg Bro-Skos]] (ur ganaouenn).

== Kanaouennoù ha tonioù a gaver war ar bladenn ==
Tu A (folk):
*''The Wind Of Keltia''. Ur ganaouenn bet savet gant Alan Stivell ha [[Steve Waring]], blaz ar c'heltomania warni un disterañ. Degas a ra soñj eus kanaouennoù bet enrollet kent evel &quot;Broceliande&quot; ha re da zont (kanaouennoù ar &quot;symphonie Celtique&quot;).
*''[[An Dro]]''. Un dañs hengounel a [[Bro-Wened|Vro-Gwened]]. Dont a ra ar sonerien a-benn eus un taol-kaer amañ, c'hoari un ton hengounel da zañsal gant binvioù na n'int ket gwall hengounel e Breizh (telenn ha dulsimer) ha dreist-holl seniñ hag adseniñ ar memes bomm sonerezh e-pad ouzhpenn teir munutenn en un doare skañv ha donezonet hep bezañ borodus.
*''[[The Trees They Grow High]]''. Ur ganaouenn hengounel saoznek a Vro-Saoz (pe [[Breizh-Veur]] da vihanañ), met war ar bladenn eo skrivet e teu eus Iwerzhon. Ur ganaouenn diwar-benn ur plac'h dimezet d'ur paotr yaouankoc'h egeti. Ur paotr a vo tad da 14 vloaz hag a varvo pa ne vo ken met 16 vloaz. Homañ zo ur ganaouenn folk tre-ha-tre ha n'eo ket ur ganouenn &quot;geltiek&quot; (evel ar re all). Un dra bennak en doa graet Alan Stivell c'hoazh gant ar ganaouenn folk &quot;Sally Free&quot; a gaver ar bladenn &quot;[[Reflet]]&quot;. Kanet eo bet ar ganaouenn-mañ gant meur a arzour a-raok pe war-lerc'h Alan Stivell, [[Joan Baez]] en o zouez.
*''[[An Alarc'h]]''. Ur stumm berraet da vat ha kempennet un tamm eus kanaouenn vrudet ar [[Barzhaz Breizh]]. Ar bomm &quot;enor enor d'ar [[Gwenn-ha-Du]]&quot; zo bet ouzhpennet gant Alan Stivell. ''Alan an Emsaver'' a gaver amañ, hekleviñ a ra ar bladenn da zont anvet ''[[Raok dilestra]]''. War an enrolladenn e klever tud o strakal o daouarn da heul ar bommoù-mañ : &quot;enor enor d'ar Vretoned ha mallozh ruz d'ar C'hallaoued&quot; ha neuze &quot;enor enor d'ar Gwenn-ha-Du ha d'an dreitourien mallozh ruz!&quot;. Deuet eo ''an Alarc'h'' da vezañ un astez kan broadel evit meur a Vreton.
*''[[An Durzhunell]]''. Ur ganaouenn hengounel kalz siouloc'h eget ''an Alarc'h'', folklorikoc'h a lavaro lod. Degas a ra soñj eus &quot;Marig ar Pollanton&quot; a gaved war &quot;Reflet&quot;.
*''Telenn Gwad'' ha ''The Foggy Dew''. Un heuliad div ganaouenn a gaver amañ. Da gentañ un ganaouenn verr vrezhonek bet savet gant an arzour ha kanet war un ton iwerzhonat. Da heul ''Telenn Gwad'' e kaver ur ganaouenn Iwerzhonat kanet e saozneg hag a gan meleudi d'ar ravolt a voe e [[Dulenn]] e [[1916]]. Ur ganaouenn skrivet gant ar beleg Charles O’Neill ma lavarer d'an dud yaouank a Iwerzhon stourm evit Iwerzhon kentoc'h eget mont da vervel war an talbenn gant Breizhveuriz.

Tu B (folk-rock):
*''[[Pop Plinn]]''. Un heuliad tonioù [[plin]] bet kempennet en un doare pop pe rock zoken. Hemañ a oa unan eus an tonioù nemeto a oa anavezet gant publik an [[Olympia]] en noz-se, dre ma oa bet embannet ur bladennig vihan hag he doa graet berzh a-raok deiziad an abadenn (klevet a reer tud o strakal o daouarn pa zigor an ton gant ograou Pascal Stive ha gitar tredan Dan ar Braz). Evit ar wezh kentañ e roed da glevet un ton da zañsal a Vreizh-Izel sonet gant binvioù hengounel ha binvioù modern. Ul levezon divent en deus bet an ton-mañ e Breizh war ar strolladoù fest-noz a ziwanas goude-se: [[Ar Sonerien Du]], [[Diaouled ar Menez]]..., ha bloavezhioù war-lerc'h [[Ar Re Yaouank]].
*''[[Tha Mi Sgith]]'' (''skuizh on'' e brezhoneg). Ur ganaouenn henounel a Vro-Skos kanet e gouezeleg eo homañ. Un ton pentatonek da-vat. Un ton bet adkemeret gant meur a strollad rock pe hard-rock zoken.
*''[[The King Of The Fairies]]''. Un ton Iwerzhonat plijus kaset war-raok gant fleütoù Alan Stivell ha Mikael Klerc'h ha biolin Renee Werner.
*''[[Tri Martolod]]''. Un ''tub'' brezhonek ma'z eus unan. Ur ganaouenn bet brudet er bed holl gant Alan Stivell ha bet adkemeret gant meur a arzour pe strollad war e lerc'h ([[Tri Yann]], [[Nolwenn Leroy]] paneveken).
*''[[Kost ar C'hoad]]''. Un ton da zañsal a Vreizh-Izel bet rockaet un tamm mat (un astez solo gitar-boud a glever en e greiz).
*''[[Suite Sudarmoricaine]]''. Un heuliad tonioù a Vro-Gwened eo hemañ. Un ton pentatonek-tre da gentañ, kaset en-dro gant an [[tin-whistle]] en un doare a denn da sonerezh Indianed Suamerika. Heuliet eo gant ur ganaouenn farsus anvet ''[[Pardon Speied]]'', ma klever kaoz eus ur paotr bet kroget e galc'h gant ur c'hi klañv.

[[Rummad:Pladennoù Alan Stivell]]</text>
      <sha1>40054a6t5dwj0hpvs9v6yjlfehzeicv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Proviñs Bergamo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64059</id>
    <revision>
      <id>2194918</id>
      <parentid>2031397</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T03:18:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194918</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2336" sha1="q440nvmysxvkhfgmq3nlfjc8g2coidb" xml:space="preserve">'''Proviñs Bergamo''' zo ur broviñs en [[Italia]], e rannvro [[Lombardia]], ha [[Bergamo]] eo he c'hêr-benn.
{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|Proviñs Bergamo|fedcba|talbenn map}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; | [[Restr:Bergamo posizione.png|260px]]{{Legend|#f00|Lec'hiadur en Italia}}
----
|- 
|Stad 
|{{Italia}}
|-
|Rannvro
|{{R. Lombardia}}
|-
| '''[[Yezh ofisiel]]'''
| [[Italianeg]]
|-
| '''[[Kêr-benn]]'''
| [[Bergamo]]
|-
| '''Berradur'''
|BG
|-
| '''Prezidant'''|| Pasquale Gandolfi (16/10/2021) 
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
|'''Gorread'''
|2 722,86 km²
|-
|'''Poblañs'''
|1 102 670 &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;&lt;ref name=&quot;ISTAT&quot;&gt;{{it}} {{cite web|url=https://demo.istat.it/popres/index2.php?anno=2022&amp;lingua=ita|title=''ISTAT''|accessdate=08 Gwengolo 2022}}&lt;/ref&gt;
|-
| '''Stankter''' || 405 den/km²
|-
| colspan=&quot;2&quot; |
----
|-
|'''Internet'''
| [https://web.archive.org/web/20110308225954/http://www.provincia.bergamo.it/ Provincia di Bergamo]
|}
== Kumunioù pennañ Proviñs Bergamo ==
* 243 c'humun zo er broviñs,  ma'z eo an drede evit an niver a gumunioù, war-lerc'h [[proviñs Torino|metropol Torino]] ha [[proviñs Cuneo]], hag an eizhvet evit ar boblañs. Setu amañ ar c'humunioù pobletañ. 

{|
|-
|
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!Kumun !! Annezidi&lt;ref name=&quot;ISTAT&quot; /&gt;
|-
|[[Bergamo]]
| align=&quot;right&quot; |120 423
|-
|[[Treviglio]]
| align=&quot;right&quot; |30 669
|-
|[[Seriate]]
| align=&quot;right&quot; |25 109
|-
|[[Dalmine]]
| align=&quot;right&quot; |23 221
|-
|[[Romano di Lombardia]]
| align=&quot;right&quot; |20 548
|-
|[[Albino (Lombardia)|Albino]]
| align=&quot;right&quot; |17 492
|-
|[[Caravaggio (Lombardia)|Caravaggio]]
| align=&quot;right&quot; |16 085
|-
|[[Alzano Lombardo]]
| align=&quot;right&quot; |13 393
|}
|
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!Kumun !! Annezidi
|-
|[[Stezzano]]
| align=&quot;right&quot; |13 331
|-
|[[Osio Sotto]]
| align=&quot;right&quot; |12 460
|-
|[[Ponte San Pietro]]
| align=&quot;right&quot; |11 456
|-
|[[Nembro]]
| align=&quot;right&quot; |11 194
|-
|[[Cologno al Serio]]
| align=&quot;right&quot; |11 026
|-
|[[Treviolo]]
| align=&quot;right&quot; |10 855
|-
|[[Martinengo]]
| align=&quot;right&quot; |10 744
|-
|[[Castelli Calepio]]
| align=&quot;right&quot; |10 400
|}
| [[Restr:Map - IT - Bergamo blank1.svg|thumb|upright=1.6|Kartenn ar c'humunioù]]
|}

== Dave ha notennoù ==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Proviñsoù Italia|Bergamo]]
[[Rummad:Proviñsoù Lombardia|Bergamo]]
{{Kumunioù Proviñs Bergamo}}</text>
      <sha1>q440nvmysxvkhfgmq3nlfjc8g2coidb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sweet Dreams (are made of this)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>66307</id>
    <revision>
      <id>2194880</id>
      <parentid>1787949</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:23:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2194880</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="584" sha1="d87ptco9r52k10vn9g6q8qmxa9qbpn7" xml:space="preserve">&quot;'''Sweet Dreams (Are Made of This)'''&quot; (pe &quot;'''Sweet Dreams'''&quot; hepmuiken) zo ur ganaouenn pop gant ar strollad [[Eurythmics]] ([[David A. Stewart]] hag [[Annie Lennox]]). Homañ eo ar ganaouenn a roas e vrud d'ar strollad. Tizhout a reas, a-drugarez d'ur c'hlip-video bamus ha boemus, an eil renk e [[chart|chartoù]] [[Breizh-Veur]], hag ar renk kentañ e chartoù [[Stadoù-Unanet Amerika]].

Adkemeret eo bet ar ganaouenn gant ar c'haner [[Marilyn Manson]].

[[Rummad:Pladennoù Eurythmics]]
[[Rummad:Pladennoù 1983]]
[[Rummad:Kanaouennoù saoznek]]
[[Rummad:Kanaouennoù 1983]]</text>
      <sha1>d87ptco9r52k10vn9g6q8qmxa9qbpn7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194881</id>
      <parentid>2194880</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:25:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2194881</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="661" sha1="isxsqicx38iluym3rrgvdxob6zypbte" xml:space="preserve">{{Stumm an titl|''Sweet Dreams (are made of this)''}}
'''''Sweet Dreams (Are Made of This)''''' (pe '''''Sweet Dreams''''' hepmuiken) zo ur ganaouenn [[Pop (sonerezh)|pop]] gant ar strollad [[Eurythmics]] ([[David A. Stewart]] hag [[Annie Lennox]]). Homañ eo ar ganaouenn a roas e vrud d'ar strollad. Tizhout a reas, a-drugarez d'ur c'hlip-video bamus ha boemus, an eil renk e [[chart|chartoù]] [[Breizh-Veur]], hag ar renk kentañ e chartoù [[Stadoù-Unanet Amerika]].

Adkemeret eo bet ar ganaouenn gant ar c'haner [[Marilyn Manson]].

[[Rummad:Pladennoù Eurythmics]]
[[Rummad:Pladennoù 1983]]
[[Rummad:Kanaouennoù saoznek]]
[[Rummad:Kanaouennoù 1983]]</text>
      <sha1>isxsqicx38iluym3rrgvdxob6zypbte</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194882</id>
      <parentid>2194881</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:26:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2194882</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="600" sha1="qj9dth51ka6hiqxvh2hhml0otv9leqt" xml:space="preserve">{{Stumm an titl|''Sweet Dreams (are made of this)''}}
'''''Sweet Dreams (Are Made of This)''''' (pe '''''Sweet Dreams''''' hepmuiken) zo ur ganaouenn [[Pop (sonerezh)|pop]] gant ar strollad [[Eurythmics]] ([[David A. Stewart]] hag [[Annie Lennox]]). Homañ eo ar ganaouenn a roas e vrud d'ar strollad. Tizhout a reas, a-drugarez d'ur c'hlip-video bamus ha boemus, an eil renk e [[chart|chartoù]] [[Breizh-Veur]], hag ar renk kentañ e chartoù [[Stadoù-Unanet Amerika]].

Adkemeret eo bet ar ganaouenn gant ar c'haner [[Marilyn Manson]].
[[Rummad:Kanaouennoù saoznek]]
[[Rummad:Kanaouennoù 1983]]</text>
      <sha1>qj9dth51ka6hiqxvh2hhml0otv9leqt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Petaluma (Kalifornia)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>97442</id>
    <revision>
      <id>2194911</id>
      <parentid>2020549</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T23:43:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194911</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2014" sha1="hsqkk0eyuwgy9pvxpvfh5i8t6jhni9o" xml:space="preserve">[[Restr:Petaluma California aerial view.jpg|right|250px]]
[[Restr:Sonoma County California Incorporated and Unincorporated areas Petaluma Highlighted.svg|right|250px]]
'''Petaluma''' zo ur gêr e [[kontelezh Sonoma (Kalifornia)|kontelezh Sonoma]] e [[Kalifornia]], e [[Stadoù-Unanet Amerika]]. 61 917 annezad a oa e [[2018]].

== Skeudennoù ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Petaluma CA St. Vincent.jpg | Iliz ''St. Vincent''
Petaluma Historic Commercial District, Petaluma Blvd. at Western Ave., Petaluma, CA 5-31-2010 7-09-52 PM.JPG | Kreiz-kêr istorel
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
LynchCreek3144.jpg | ''Lynch Creek''
Old Petaluma Opera House, 147-149 Kentucky St., Petaluma, CA 5-31-2010 6-45-34 PM.JPG | An opera
&lt;/gallery&gt;

== Petaluma er [[sinema]] ==
Graet e oa bet un nebeud [[Film|filmoù]] e Petaluma.
{|
|-valign=&quot;top&quot;
|
* ''[[American Graffiti]]'' (1973) 
* ''[[Peggy Sue Got Married]]'' (1986) 
* ''[[Basic Instinct]]'' (1992) 
* ''[[Merlin's Shop of Mystic Wonder]]'' (1996) 
* ''[[Phenomenon (film)|Phenomenon]]'' (1996)
* ''[[Scream (film)|Scream]]'' (1996) 
|
* ''[[Max, 13]]'' (1997)
* ''[[Inventing the Abbotts]]'' (1997)
* ''[[Flubber (film)|Flubber]]'' (1997) 
* ''[[Lolita (1997 film)|Lolita]]'' (1997)
* ''[[Videoplasty]]'' (1998)
* ''[[Pleasantville (film)|Pleasantville]]'' (1998)
|
* ''[[Mumford (film)|Mumford]]'' (1999)
* ''[[The Man Who Wasn't There (film)|The Man Who Wasn't There]]'' (2001)
* ''[[Cheaper by the Dozen (2003 film)|Cheaper by the Dozen]] (2003)''
* ''[[The Hamiltons]]'' (2005)
* ''[[Molotov Alva]]'' (2007)
* ''[[The Tree of Life (film)|The Tree of Life]]'' (2010)
|}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [http://cityofpetaluma.net Lec'hienn ofisiel]
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20201128202307/http://www.petalumadowntown.com/ Kreiz-kêr Petaluma]
* {{en}} [https://web.archive.org/web/20070108034747/http://cityofpetaluma.net/genplan/ststps.html Kartenn hollek Petaluma 2004/05]

{{Commonscat}}

[[Rummad:Kêrioù Kalifornia]]</text>
      <sha1>hsqkk0eyuwgy9pvxpvfh5i8t6jhni9o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lazhadeg Le Paradis</title>
    <ns>0</ns>
    <id>99510</id>
    <revision>
      <id>2194894</id>
      <parentid>2191910</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T20:34:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2194894</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1857" sha1="rxcy4wlas2ucwu3kcszqurjp7e4numf" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Lazhadeg Le Paradis''' a zo ul lazhadeg a c'hoarvezas e-pad an [[Eil brezel bed]] , e [[1940]], e [[Lestrem]] ([[Pas-de-Calais]], [[Bro-C'hall]]), graet gant ar [[Waffen SS]]. Goude emgannoù er c'horn-bro ([[Wormhout]], [[Lestrem]], [[Waten]], [[Beugny]] hag all) evit daleañ an Alamaned ha gounit amzer evit ma c'hellfe ar soudarded eus [[Breizh-Veur]] hag eus [[Bro-C'hall]] kelc'hiet gant an armeoù alaman achap dre [[Dukark|Zukark]], lod eus an difennourion a voe tapet da brizonidi gant an Alamaned. 97 milour eus ar ''2nd Royal Battalion, Norfolk Regiment'' [[Breizh-Veur]] a voe drouklazhet e Le Paradis gant an [[SS]]ed d'ar 27 a viz Mae 1940 goude bout en em rentet war-lerc'h emgannoù start&lt;ref&gt;[http://memoiresdepierre.pagesperso-orange.fr/alphabetnew/l/lestrem.html Mémoires de pierre]&lt;/ref&gt;. Douaret e voent gant tud ar vro diwar urzh an Alamaned e lec'h ma oant bet lazhet a-raok bout beziet en-dro e 1942 e bered ar gumun. Daou soudard a c'hellas chom bev, ha, goude ma oa bet graet war o zro gant tud eus ar vro e voent tapet da brizonidi-vrezel gant an Alamaned. O zesteni a lakaas un enklask da vout digoret gant ar ''War Crimes Investigation Unit'', tapet e voe un ofisour [[SS]], Fritz Knöchlein e anv, barnet e voe d'ar marv e miz Here 1948 ha krouget e voe e miz Genver 1949&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/history/ww2peopleswar/stories/83/a2328383.shtml BBC - WW2 People's War]&lt;/ref&gt;. E 2007 e voe kavet relegoù 21 soudard eus ar ''Royal Scots'' en ur bez hollek e-kichen Le Paradis, ha gellout a raer krediñ e oant bet drouklazhet ivez gant an [[SS]]ed&lt;ref&gt;Ian Bruce, ''21 Royal Scots executed by SS at Dunkirk'', The Herald, d'an 11 a viz Even 2007&lt;/ref&gt; .

== Pennad kar ==
[[Lazhadeg La Plaine au Bois]]

== Notennoù ha daveoù ==
&lt;references /&gt;

[[Rummad:Emgann Dukark]]
[[Rummad:Lazhadegoù an Eil Brezel-bed]]</text>
      <sha1>rxcy4wlas2ucwu3kcszqurjp7e4numf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194895</id>
      <parentid>2194894</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T20:35:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2194895</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1868" sha1="gfjmsu9rjz5s4fjd3c94elnx0y4ergd" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Lazhadeg Le Paradis''' a zo ul lazhadeg a c'hoarvezas e-pad an [[Eil brezel bed]] , e [[1940]], e [[Lestrem]] ([[Pas-de-Calais]], [[Bro-C'hall]]), graet gant an [[3e Rann SS Totenkopf]]. Goude emgannoù er c'horn-bro ([[Wormhout]], [[Lestrem]], [[Waten]], [[Beugny]] hag all) evit daleañ an Alamaned ha gounit amzer evit ma c'hellfe ar soudarded eus [[Breizh-Veur]] hag eus [[Bro-C'hall]] kelc'hiet gant an armeoù alaman achap dre [[Dukark|Zukark]], lod eus an difennourion a voe tapet da brizonidi gant an Alamaned. 97 milour eus ar ''2nd Royal Battalion, Norfolk Regiment'' [[Breizh-Veur]] a voe drouklazhet e Le Paradis gant an [[SS]]ed d'ar 27 a viz Mae 1940 goude bout en em rentet war-lerc'h emgannoù start&lt;ref&gt;[http://memoiresdepierre.pagesperso-orange.fr/alphabetnew/l/lestrem.html Mémoires de pierre]&lt;/ref&gt;. Douaret e voent gant tud ar vro diwar urzh an Alamaned e lec'h ma oant bet lazhet a-raok bout beziet en-dro e 1942 e bered ar gumun. Daou soudard a c'hellas chom bev, ha, goude ma oa bet graet war o zro gant tud eus ar vro e voent tapet da brizonidi-vrezel gant an Alamaned. O zesteni a lakaas un enklask da vout digoret gant ar ''War Crimes Investigation Unit'', tapet e voe un ofisour [[SS]], Fritz Knöchlein e anv, barnet e voe d'ar marv e miz Here 1948 ha krouget e voe e miz Genver 1949&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/history/ww2peopleswar/stories/83/a2328383.shtml BBC - WW2 People's War]&lt;/ref&gt;. E 2007 e voe kavet relegoù 21 soudard eus ar ''Royal Scots'' en ur bez hollek e-kichen Le Paradis, ha gellout a raer krediñ e oant bet drouklazhet ivez gant an [[SS]]ed&lt;ref&gt;Ian Bruce, ''21 Royal Scots executed by SS at Dunkirk'', The Herald, d'an 11 a viz Even 2007&lt;/ref&gt; .

== Pennad kar ==
[[Lazhadeg La Plaine au Bois]]

== Notennoù ha daveoù ==
&lt;references /&gt;

[[Rummad:Emgann Dukark]]
[[Rummad:Lazhadegoù an Eil Brezel-bed]]</text>
      <sha1>gfjmsu9rjz5s4fjd3c94elnx0y4ergd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194896</id>
      <parentid>2194895</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T20:35:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>/* Pennad kar */</comment>
      <origin>2194896</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1870" sha1="ghxqlm9h4ykgxji5a8spxdaaxtv6a5y" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Lazhadeg Le Paradis''' a zo ul lazhadeg a c'hoarvezas e-pad an [[Eil brezel bed]] , e [[1940]], e [[Lestrem]] ([[Pas-de-Calais]], [[Bro-C'hall]]), graet gant an [[3e Rann SS Totenkopf]]. Goude emgannoù er c'horn-bro ([[Wormhout]], [[Lestrem]], [[Waten]], [[Beugny]] hag all) evit daleañ an Alamaned ha gounit amzer evit ma c'hellfe ar soudarded eus [[Breizh-Veur]] hag eus [[Bro-C'hall]] kelc'hiet gant an armeoù alaman achap dre [[Dukark|Zukark]], lod eus an difennourion a voe tapet da brizonidi gant an Alamaned. 97 milour eus ar ''2nd Royal Battalion, Norfolk Regiment'' [[Breizh-Veur]] a voe drouklazhet e Le Paradis gant an [[SS]]ed d'ar 27 a viz Mae 1940 goude bout en em rentet war-lerc'h emgannoù start&lt;ref&gt;[http://memoiresdepierre.pagesperso-orange.fr/alphabetnew/l/lestrem.html Mémoires de pierre]&lt;/ref&gt;. Douaret e voent gant tud ar vro diwar urzh an Alamaned e lec'h ma oant bet lazhet a-raok bout beziet en-dro e 1942 e bered ar gumun. Daou soudard a c'hellas chom bev, ha, goude ma oa bet graet war o zro gant tud eus ar vro e voent tapet da brizonidi-vrezel gant an Alamaned. O zesteni a lakaas un enklask da vout digoret gant ar ''War Crimes Investigation Unit'', tapet e voe un ofisour [[SS]], Fritz Knöchlein e anv, barnet e voe d'ar marv e miz Here 1948 ha krouget e voe e miz Genver 1949&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/history/ww2peopleswar/stories/83/a2328383.shtml BBC - WW2 People's War]&lt;/ref&gt;. E 2007 e voe kavet relegoù 21 soudard eus ar ''Royal Scots'' en ur bez hollek e-kichen Le Paradis, ha gellout a raer krediñ e oant bet drouklazhet ivez gant an [[SS]]ed&lt;ref&gt;Ian Bruce, ''21 Royal Scots executed by SS at Dunkirk'', The Herald, d'an 11 a viz Even 2007&lt;/ref&gt; .

== Pennad kar ==
* [[Lazhadeg La Plaine au Bois]]

== Notennoù ha daveoù ==
&lt;references /&gt;

[[Rummad:Emgann Dukark]]
[[Rummad:Lazhadegoù an Eil Brezel-bed]]</text>
      <sha1>ghxqlm9h4ykgxji5a8spxdaaxtv6a5y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rollulus rouloul</title>
    <ns>0</ns>
    <id>115699</id>
    <revision>
      <id>2194925</id>
      <parentid>1989220</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T07:19:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194925</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1639" sha1="c0pgu0fct8hcuatf8hejkpd1ra8rpmy" xml:space="preserve">{{stumm an titl|''{{PAGENAME}}''}}
{{Taxobox Loen|''{{PAGENAME}}''|Crested_Wood_Partridge_(Rollulus_rouloul),_male_and_female.jpg|statud=VU|''Rollulus rouloul'' : par ha parez.}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Galliformes}}
{{Taxobox Familia|Phasianidae}}
{{Taxobox Genus|Rollulus}}
{{Taxobox Anv skiantel|Rollulus rouloul|([[Giovanni Antonio Scopoli|Scopoli]], [[1786]])}}
{{Taxobox Echu}}
{{Commonscat}}
{{Wikispecies}}
'''''Rollulus rouloul''''' a zo ur [[spesad]] [[fazan]]ed eus ar [[c'herentiad]] [[Phasianidae]].&lt;br&gt;
Ar spesad nemetañ er genad ''Rollulus''&lt;ref&gt;[[Pierre Joseph Bonnaterre|Bonnaterre]], [[1791]].&lt;/ref&gt; an hini eo.

Anvet e voe Phasianus Rouloul (kentanv) da gentañ-penn (e [[1786]])&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20250218102856/http://www.animalbase.uni-goettingen.de/zooweb/servlet/AnimalBase/home/speciestaxon?id=42030  AnimalBase.]&lt;/ref&gt; gant an naturour [[aostria]]n [[Giovanni Antonio Scopoli]] ([[1723]]-[[1788]]).

==Doareoù pennañ==


==Boued==


==Annezva==
Bevañ a ra ar spesad e [[Borneo]], Ledenez Malaysia, [[Sumatera]] ha [[Thailand]]&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.worldbirdnames.org/bow/pheasants/  Roadennoù ''IOC World Bird List'' diwar-benn ''{{PAGENAME}}''.]&lt;/ref&gt;.

==Liammoù diavaez==
*{{en}} [http://datazone.birdlife.org/species/factsheet/crested-partridge-rollulus-rouloul  ''{{PAGENAME}}'' el lec'hienn BirdLife International.]
*{{en}} [https://www.iucnredlist.org/species/22679106/196436384  ''{{PAGENAME}}'' e lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).]

==Notennoù ha daveennoù==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Phasianidae]]</text>
      <sha1>c0pgu0fct8hcuatf8hejkpd1ra8rpmy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>René Quillivic (kizeller)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>120719</id>
    <revision>
      <id>2194921</id>
      <parentid>2154773</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T05:29:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194921</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="854" sha1="r4om1pej3aszzashug714yomahqskhz" xml:space="preserve">[[Restr:Saint-Pol-de-Léon (29) Monument aux morts 01.JPG|thumb|Monumant ar re varv e [[Kastell-Paol]].]]
'''René Quillivic''', bet ganet d'an [[13 a viz Mae]] [[1879]] e [[Ploeneg]] hag aet d'an [[Anaon]] d'an [[8 a viz Ebrel]] [[1969]] e [[Pariz]], a oa ur [[kizellañ|c'hizeller]] hag ur [[priour]] [[Breizh|breizhat]].

Awenet eo bet gant Breizh. Tad an engraver [[René Quillivic (engraver)|René Quillivic]] eo.

== Gwelout ivez ==
* [[Henriot Quimper]]

== Liammoù diavaez ==
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20151006223702/http://moulindelangladure.typepad.fr/monumentsauxmortspacif/2007/10/fouesnant-en-br.html  Pennad diwar-benn monumant ar re varv e Fouenant]

{{DEFAULTSORT:Quillivic, Rene}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1879]]
[[Rummad:Marvioù 1969]]
[[Rummad:Kizellerien Breizh]]
[[Rummad:Priourien Breizh]]
[[Rummad:Izili ar C'hoursez]]</text>
      <sha1>r4om1pej3aszzashug714yomahqskhz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rupicola rupicola</title>
    <ns>0</ns>
    <id>128285</id>
    <revision>
      <id>2194927</id>
      <parentid>2021298</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T08:28:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194927</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2148" sha1="8ipnfai673z6zxmv1qtjl0lipk8ew8j" xml:space="preserve">{{Stumm an titl|''Rupicola rupicola''}}
{{Taxobox Loen|''Rupicola rupicola''|Guianan_cock-of-the-rock_(Rupicola_rupicola)_Iwokrama_(16674569850).jpg|statud=LC|''Rupicola rupicola'', luc'hskeudennet&lt;br&gt;e Koad Iwokrama ([[Guyana]]).}}
{{Taxobox Phylum|Chordata}}
{{Taxobox Classis|Aves}}
{{Taxobox Ordo|Passeriformes}}
{{Taxobox Familia|Cotingidae}}
{{Taxobox Genus|Rupicola}}
{{Taxobox Anv skiantel|Rupicola rupicola|([[Linnaeus]], [[1766]])}}
{{Taxobox Echu}}
'''''Rupicola rupicola'''''&lt;ref&gt;N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.&lt;/ref&gt; a zo ur [[spesad]] [[golvaneg]]ed eus ar [[kerentiad|c'herentiad]] [[Cotingidae]].

Anvet e voe ''Pipra Rupicola'' (kentanv) da gentañ-penn (e [[1766]])&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20250120123221/http://www.animalbase.uni-goettingen.de/zooweb/servlet/AnimalBase/home/speciestaxon?id=3827  AnimalBase.]&lt;/ref&gt; gant an naturour [[svedat]] [[Carl von Linné]] ([[1707]]-[[1778]]).

==Doareoù pennañ==
[[Restr:Guianan Cock-of-the-rock (Rupicola rupicola).jpg|235px|kleiz|thumb|''Rupicola rupicola'', luc'hskeudennet e Presidente Figueiredo ([[Amazonas (Brazil)|Amazonas]], [[Brazil]]).]]


==Boued==
Bevañ a ra diwar [[frouezh]] a bep seurt dreist-holl, ha kemer [[amprevaned]] bras, [[stlejviled]] bihan ha [[raned]] ivez&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.hbw.com/species/guianan-cock-rock-rupicola-rupicola ''Rupicola rupicola'' el lec'hienn HBW Alive: Handbook of the Birds of the World Alive.]&lt;/ref&gt;.

==Annez==
Kavout a reer ar spesad en hanternoz [[Amazonia]]&lt;ref&gt;{{en}} [http://www.worldbirdnames.org/bow/cotingas/  Roadennoù ''IOC World Bird List'' diwar-benn ''Rupicola rupicola''.]&lt;/ref&gt;.

==Liammoù diavaez==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20160630095313/http://www.birdlife.org/datazone/species/factsheet/22700971  ''Rupicola rupicola'' war al lec'hienn BirdLife International.]
*{{en}} [http://www.iucnredlist.org/details/22700971/0  ''Rupicola rupicola'' war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).]
{{Commonscat|Rupicola rupicola}}

==Notennoù ha daveennoù==
{{Daveoù}}

[[Rummad:Cotingidae]]
[[Rummad:Evned ar Gwianaoù]]</text>
      <sha1>8ipnfai673z6zxmv1qtjl0lipk8ew8j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bonnie Tyler</title>
    <ns>0</ns>
    <id>131307</id>
    <revision>
      <id>2194928</id>
      <parentid>2193174</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T09:48:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>marv</comment>
      <origin>2194928</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3771" sha1="npykjop1qnzzpaml4iwz3i5659zt65f" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Bonnie Tyler.jpg|200px|thumb|Bonnie Tyler e 2006.jpg]]

'''Bonnie Tyler''', pe '''Gaynor Hopkins''' hec'h anv er marilhoù, bet ganet d'an [[8 a viz Even]] [[1951]] e [[Abertawe]] ha marvet d’an {{deiziad|8|Gouere|2026}}&lt;ref&gt;{{fr}} {{cite web |url=https://www.franceinfo.fr/culture/musique/la-chanteuse-britannique-bonnie-tyler-est-morte-a-l-age-de-75-ans_7991444.html |title= La chanteuse britannique Bonnie Tyler est morte à l'âge de 75 ans |publisher=France Info |month=Gouere |year=2026}}&lt;/ref&gt;, a zo ur ganerez [[kembreat]]. Brud he doa tapet er bloavezhioù 1980 a-drugarez da ganaouennoù evel ''[[Total Eclipse of the Heart]]'' (1982) ha ''[[Holding Out for a Hero]]'' (1986).

== Pladennoù studio ==
*''[[The World Starts Tonight]]'' (1977)
*''[[Natural Force]]'' (1978)
*''[[Diamond Cut (pladenn Bonnie Tyler)|Diamond Cut]]'' (1979)
*''[[Goodbye to the Island]]'' (1981)
*''[[Faster Than the Speed of Night]]'' (1983)
*''[[Secret Dreams and Forbidden Fire]]'' (1986)
*''[[Hide Your Heart (pladenn Bonnie Tyler)|Hide Your Heart]]'' (1988)
*''[[Bitterblue]]'' (1991)
*''[[Angel Heart (pladenn Bonnie Tyler)|Angel Heart]]'' (1992)
*''[[Silhouette in Red]]'' (1993)
*''[[Free Spirit (pladenn Bonnie Tyler)|Free Spirit]]'' (1995)
*''[[All in One Voice]]'' (1998)
*''[[Heart Strings (pladenn Bonnie Tyler)|Heart Strings]]'' (2003)
*''[[Simply Believe]]'' (2004)
*''[[Wings (pladenn Bonnie Tyler)|Wings]]'' (2005)
*''[[Rocks and Honey]]'' (2013)
*''[[Between the Earth and the Stars (pladenn Bonnie Tyler)|Between the Earth and the Stars]]'' (2019)
*''[[The Best Is Yet to Come (pladenn Bonnie Tyler)|The Best Is Yet to Come]]'' (2021)

== Yec'hed ==
D'ar 6 a viz Mae 2026, Tyler a oa bet oberataet prim e [[Faro (Portugal)|Faro]] e [[Portugal]], lec'h ma vev, evit ur gudenn [[toullgorferezh gastro-bouzelloù]], ha lakaet e oa bet er c'homa.&lt;ref&gt;{{cite news |last=McCarthy |first=James |date=6 May 2026 |title=Bonnie Tyler recovering after being taken to hospital for surgery |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/clyprk8prmzo |access-date=7 May 2026 |work=BBC News}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last=Evans |first=Greg |date=12 May 2026 |title=Singer Bonnie Tyler placed in medically induced coma |url=https://www.msn.com/en-us/health/other/singer-bonnie-tyler-placed-in-medically-induced-coma/ar-AA22E2hY?ocid=BingNewsVerp |access-date=12 May 2026 |work=MSN}}&lt;/ref&gt; Pa oa bet ar vedisined o klask dihuniñ anezhi he doa bet un taol-kalon ha rediet e oa bet da advevañ anezhi. &lt;ref&gt;{{cite news |last=Bradford |first=Chris |date=11 May 2026 |title=Total Eclipse of the Heart singer Bonnie Tyler, 74, had to be resuscitated after going into cardiac arrest |url=https://pagesix.com/2026/05/11/celebrity-news/bonnie-tyler-had-to-be-resuscitated-after-going-into-cardiac-arrest-reports/ |access-date=12 May 2026 |work=Page Six}}&lt;/ref&gt; D'an 12 a viz Mae he mouezh-aotreet en doa embannet e oa sirius c'hoazh he stad met e oa stabil, hag e oa spi mat gant ar vedisined evit ma vije hi pareet da vat.&lt;ref&gt;{{cite news |date=12 May 2026 |title=Bonnie Tyler stable in Portuguese hospital |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/clyp8xjwgd5o |access-date=12 May 2026 |work=BBC News}}&lt;/ref&gt; D'ar 15 a viz Even, a oa dihunet eus ar c'homa mezegel, met chom a rae en ur stad fall.&lt;ref&gt;{{cite news |last=Griffiths |first=Eleri |date=15 June 2026 |title=Bonnie Tyler out of coma but very unwell after emergency surgery |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cn4d80de712o |access-date=15 June 2026 |work=BBC News}}&lt;/ref&gt;

== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [http://www.bonnietyler.com/ Lec'hienn ofisiel]
== Notnenoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Tyler, Bonnie}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1951]]
[[Rummad:Kanerezed Kembre]]
[[Rummad:Marvioù 2026]]</text>
      <sha1>npykjop1qnzzpaml4iwz3i5659zt65f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194929</id>
      <parentid>2194928</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T09:49:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>skeudenn</comment>
      <origin>2194929</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3761" sha1="i2kqvqzm7b3siodms6ht2eg6791sgy6" xml:space="preserve">{{databox}}
[[Restr:Bonnie Tyler.jpg|thumb|Bonnie Tyler e 2006]]

'''Bonnie Tyler''', pe '''Gaynor Hopkins''' hec'h anv er marilhoù, bet ganet d'an [[8 a viz Even]] [[1951]] e [[Abertawe]] ha marvet d’an {{deiziad|8|Gouere|2026}}&lt;ref&gt;{{fr}} {{cite web |url=https://www.franceinfo.fr/culture/musique/la-chanteuse-britannique-bonnie-tyler-est-morte-a-l-age-de-75-ans_7991444.html |title= La chanteuse britannique Bonnie Tyler est morte à l'âge de 75 ans |publisher=France Info |month=Gouere |year=2026}}&lt;/ref&gt;, a zo ur ganerez [[kembreat]]. Brud he doa tapet er bloavezhioù 1980 a-drugarez da ganaouennoù evel ''[[Total Eclipse of the Heart]]'' (1982) ha ''[[Holding Out for a Hero]]'' (1986).

== Pladennoù studio ==
*''[[The World Starts Tonight]]'' (1977)
*''[[Natural Force]]'' (1978)
*''[[Diamond Cut (pladenn Bonnie Tyler)|Diamond Cut]]'' (1979)
*''[[Goodbye to the Island]]'' (1981)
*''[[Faster Than the Speed of Night]]'' (1983)
*''[[Secret Dreams and Forbidden Fire]]'' (1986)
*''[[Hide Your Heart (pladenn Bonnie Tyler)|Hide Your Heart]]'' (1988)
*''[[Bitterblue]]'' (1991)
*''[[Angel Heart (pladenn Bonnie Tyler)|Angel Heart]]'' (1992)
*''[[Silhouette in Red]]'' (1993)
*''[[Free Spirit (pladenn Bonnie Tyler)|Free Spirit]]'' (1995)
*''[[All in One Voice]]'' (1998)
*''[[Heart Strings (pladenn Bonnie Tyler)|Heart Strings]]'' (2003)
*''[[Simply Believe]]'' (2004)
*''[[Wings (pladenn Bonnie Tyler)|Wings]]'' (2005)
*''[[Rocks and Honey]]'' (2013)
*''[[Between the Earth and the Stars (pladenn Bonnie Tyler)|Between the Earth and the Stars]]'' (2019)
*''[[The Best Is Yet to Come (pladenn Bonnie Tyler)|The Best Is Yet to Come]]'' (2021)

== Yec'hed ==
D'ar 6 a viz Mae 2026, Tyler a oa bet oberataet prim e [[Faro (Portugal)|Faro]] e [[Portugal]], lec'h ma vev, evit ur gudenn [[toullgorferezh gastro-bouzelloù]], ha lakaet e oa bet er c'homa.&lt;ref&gt;{{cite news |last=McCarthy |first=James |date=6 May 2026 |title=Bonnie Tyler recovering after being taken to hospital for surgery |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/clyprk8prmzo |access-date=7 May 2026 |work=BBC News}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last=Evans |first=Greg |date=12 May 2026 |title=Singer Bonnie Tyler placed in medically induced coma |url=https://www.msn.com/en-us/health/other/singer-bonnie-tyler-placed-in-medically-induced-coma/ar-AA22E2hY?ocid=BingNewsVerp |access-date=12 May 2026 |work=MSN}}&lt;/ref&gt; Pa oa bet ar vedisined o klask dihuniñ anezhi he doa bet un taol-kalon ha rediet e oa bet da advevañ anezhi. &lt;ref&gt;{{cite news |last=Bradford |first=Chris |date=11 May 2026 |title=Total Eclipse of the Heart singer Bonnie Tyler, 74, had to be resuscitated after going into cardiac arrest |url=https://pagesix.com/2026/05/11/celebrity-news/bonnie-tyler-had-to-be-resuscitated-after-going-into-cardiac-arrest-reports/ |access-date=12 May 2026 |work=Page Six}}&lt;/ref&gt; D'an 12 a viz Mae he mouezh-aotreet en doa embannet e oa sirius c'hoazh he stad met e oa stabil, hag e oa spi mat gant ar vedisined evit ma vije hi pareet da vat.&lt;ref&gt;{{cite news |date=12 May 2026 |title=Bonnie Tyler stable in Portuguese hospital |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/clyp8xjwgd5o |access-date=12 May 2026 |work=BBC News}}&lt;/ref&gt; D'ar 15 a viz Even, a oa dihunet eus ar c'homa mezegel, met chom a rae en ur stad fall.&lt;ref&gt;{{cite news |last=Griffiths |first=Eleri |date=15 June 2026 |title=Bonnie Tyler out of coma but very unwell after emergency surgery |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cn4d80de712o |access-date=15 June 2026 |work=BBC News}}&lt;/ref&gt;

== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [http://www.bonnietyler.com/ Lec'hienn ofisiel]
== Notnenoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Tyler, Bonnie}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1951]]
[[Rummad:Kanerezed Kembre]]
[[Rummad:Marvioù 2026]]</text>
      <sha1>i2kqvqzm7b3siodms6ht2eg6791sgy6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Marilyn Manson</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136377</id>
    <revision>
      <id>2194889</id>
      <parentid>2119947</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T19:04:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2194889</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2147" sha1="3xprpezxjbziryyllj41nbqsml21yg3" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Brian Hugh Warner''', ganet d'ar [[5 a viz Genver]] [[1969]], '''Marilyn Manson''' eus e anv micherel, zo ur c'haner, skrivagner pozioù, soner, saver tonioù, aktour, livour, skrivagner ha kazetenner sonerezh [[stadunanat]]. Brudet eo dreist-holl dre ar skeudenn feukus en deus bet krouet evit ar sonadegoù hag evel penn ar strollad sonerezh [[Marilyn Manson (strollad sonerezh)|Marilyn Manson]]. Savet en devoa ar strollad sonerezh gant ar gitarour [[Daisy Berkowitz]], met abaoe ne chom nemetañ evel ezel diazez.

Evel izili all ar strollad, anv leurenn Brian Warner a zo ur c'hemmesk etre ikonoù ar bloavezhioù 1960 : an aktourez [[Marilyn Monroe]] hag an torfedour [[Charles Manson]].
== Pladennoù ==
* ''[[Portrait of an American Family]]'' (1994)
* ''[[Antichrist Superstar]]'' (1996)
* ''[[Mechanical Animals]]'' (1998)
* ''[[Holy Wood (In the Shadow of the Valley of Death)|Holy Wood]]'' (2000)
* ''[[The Golden Age of Grotesque]]'' (2003)
* ''[[Eat Me, Drink Me]]'' (2007)
* ''[[The High End of Low]]'' (2009)
* ''[[Born Villain]]'' (2012)
* ''[[The Pale Emperor]]'' (2015)
* ''[[Heaven Upside Down]]'' (2017)
* ''We Are Chaos'' (2020)
* ''One Assassination Under God - Chapter 1'' (2024)
== Klipoù sonerezh (evit strolladoù all) ==
* 1992 : [[Nine Inch Nails]] &quot;[[Gave Up]]&quot;
* 2000 : [[Nine Inch Nails]] &quot;[[Starfuckers, Inc.]]&quot;
* 2000 : [[Eminem]] &quot;[[The Way I Am (Eminem song)|The Way I Am]]&quot;
* 2002 : [[Murderdolls]] &quot;[[Dead in Hollywood]]&quot;
* 2010 : [[Rammstein]] &quot;[[Haifisch]]&quot;
* 2011 : [[D'Hask|D'hask]] &quot;Tempat Ku&quot;
* 2014 : [[Die Antwoord]] &quot;Ugly Boy&quot;
* 2017 : [[Elton John]] &quot;[[Tiny Dancer]]&quot;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://abcnewsradioonline.com/music-news/2017/5/23/marilyn-manson-appears-in-first-official-video-for-elton-joh.html |title=Marilyn Manson appears in first official video for Elton John's 'Tiny Dancer' |publisher=[[ABC News Radio]] |date=23/05/2017 |accessdate=8 a viz Here 2017}}&lt;/ref&gt;

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}

{{DEFAULTSORT:Manson, Marilyn}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1969]]
[[Rummad:Sonerien SUA]]
[[Rummad:Kanerien SUA]]
[[Rummad:Skrivagnerien SUA]]
[[Rummad:Aktourien SUA]]</text>
      <sha1>3xprpezxjbziryyllj41nbqsml21yg3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Miguel Miramón</title>
    <ns>0</ns>
    <id>146837</id>
    <revision>
      <id>2194875</id>
      <parentid>1981559</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T16:14:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Archaeodontosaurus</username>
        <id>7265</id>
      </contributor>
      <origin>2194875</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1392" sha1="cisealtsdfskchg1sme6aq2kzv6yrxn" xml:space="preserve">[[Restr:(Padova) Ritratto del generale don Miguel de Miramon, 1867 - T.Sanchez - Museo Bottacin, in Palazzo Zuckermann.jpg|thumb|Poltredet e [[1867]]]]
'''Miguel Gregorio de la Luz Atenógenes Miramón y Tarelo''' ([[Kêr-Vec'hiko]], [[29 Gwengolo]] [[1832]] – [[Santiago de Querétaro]], [[19 Mezheven]] [[1867]]) a oa ur jeneral ha [[politikour]] [[mec'hikan]], ha yaouankañ prezidant ar vro.

Sevel a reas a-enep [[Bonreizh]] [[1857]] hag ar prezidant [[Benito Juárez]].&lt;br&gt;
Perzh a gemeras er [[Eil emelladenn Bro-C'hall e Mec'hiko|brezel]] eus [[1862]] da 1867, e tu ar C'hallaoued. Fuzuilhet e voe gant ar Republikaned war un dro gant an impalaer [[Masimilian Iañ Mec'hiko|Masimilian I{{añ}}]] hag ar jeneral [[Tomás Mejía]].

Pemp bloaz e padas

==E vuhez==
A orin gall e oa e dud. Yaouank-flamm ez eas d'an arme da stourm er brezel a-enep ar Stadoù-Unanet. Ezelañ a reas e Strollad politikel ar Virourien. E 1857 e roas harp d'an taol-stad aozet gant ar Virourien, kaset gant ar jeneral [[Félix María Zuloaga]], a oa savet a-enep politikerezh frankizel ar prezidant [[Ignacio Comonfort]]. Zuloaga a aloubas [[Kêr-Vec'hiko]] e Genver 1858,

[[File:Miguel_Miramón.jpg |thumb|Miguel_Miramón]]

{{DEFAULTSORT:Miramon, Miguel}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1832]]
[[Rummad:Marvioù 1867]]
[[Rummad:Politikourien Mec'hiko]]
[[Rummad:Prezidanted Mec'hiko]]
[[Rummad:Tud fuzuilhet]]</text>
      <sha1>cisealtsdfskchg1sme6aq2kzv6yrxn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194879</id>
      <parentid>2194875</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T17:21:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <origin>2194879</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1545" sha1="4gj45y0xfcqy6ko37auw8vdk9pmes0k" xml:space="preserve">{{Multiple image|total_width = 220
| direction         = vertical
| caption_align     = center
| image1            = Miguel_Miramón.jpg
| caption1          = Miguel Miramón
| image2            = (Padova) Ritratto del generale don Miguel de Miramon, 1867 - T.Sanchez - Museo Bottacin, in Palazzo Zuckermann.jpg
| caption2          = Poltredet e [[1867]]
}}
'''Miguel Gregorio de la Luz Atenógenes Miramón y Tarelo''' ([[Kêr-Vec'hiko]], [[29 Gwengolo]] [[1832]] – [[Santiago de Querétaro]], [[19 Mezheven]] [[1867]]) a oa ur jeneral ha [[politikour]] [[mec'hikan]], ha yaouankañ prezidant ar vro.

Sevel a reas a-enep [[Bonreizh]] [[1857]] hag ar prezidant [[Benito Juárez]].&lt;br&gt;
Perzh a gemeras er [[Eil emelladenn Bro-C'hall e Mec'hiko|brezel]] eus [[1862]] da 1867, e tu ar C'hallaoued. Fuzuilhet e voe gant ar Republikaned war un dro gant an impalaer [[Masimilian Iañ Mec'hiko|Masimilian I{{añ}}]] hag ar jeneral [[Tomás Mejía]].

Pemp bloaz e padas

==E vuhez==
A orin gall e oa e dud. Yaouank-flamm ez eas d'an arme da stourm er brezel a-enep ar Stadoù-Unanet. Ezelañ a reas e Strollad politikel ar Virourien. E 1857 e roas harp d'an taol-stad aozet gant ar Virourien, kaset gant ar jeneral [[Félix María Zuloaga]], a oa savet a-enep politikerezh frankizel ar prezidant [[Ignacio Comonfort]]. Zuloaga a aloubas [[Kêr-Vec'hiko]] e Genver 1858,

{{DEFAULTSORT:Miramon, Miguel}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1832]]
[[Rummad:Marvioù 1867]]
[[Rummad:Politikourien Mec'hiko]]
[[Rummad:Prezidanted Mec'hiko]]
[[Rummad:Tud fuzuilhet]]</text>
      <sha1>4gj45y0xfcqy6ko37auw8vdk9pmes0k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Klez Brandar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>148749</id>
    <revision>
      <id>2194897</id>
      <parentid>2190860</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T20:40:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-38848-27</username>
        <id>92691</id>
      </contributor>
      <comment>/* Klipoù */</comment>
      <origin>2194897</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5321" sha1="daw2whoch20o6evcgtdujvp935hztwc" xml:space="preserve">{{Patrom:Daveenn ebet}}
[[Restr:Klez Brandar.jpg|thumb|Klez Brandar e 2019]]
{{commonscat}}
'''Klez Brandar''', ganet e miz Here [[1984]] e [[Naoned]], zo un arzour [[Luc'hskeudennerezh|luc'hskeudenner]] breizhat. Embannet en deus levrioù luc'hskeudennerezh a bep seurt en ur genlabourat gant barzhed.

Skrivañ a ra kanaouennoù e yezhoù disheñvel, en o zouez brezhoneg, galleg, saozneg, spagnoleg, portugaleg, italianeg ha tchekeg. Orin eo an holl ganaouennoù, ha kenlabourat a ra Klez Brandar gant sonerien disheñvel eus [[Arc'hantina]] ([[Corco]]), [[Spagn]] ([[Ricard Tejada]]), an [[Izelvroioù]] ([[Maarten Crefcoeur]]), [[Aljeria]] ([[Badr Tachouche]]), [[Bro-C'hall]] ([[Benoît Méheut]] ha Yoko) ha [[Bro-Saoz]] ([[Ella CR]]). Ar stiloù a ya eus ar rock, ar rap, ar reggae (''Sa Meute''), ar punk (''Kerouac Is Dead''), ar folk, ar jazz (''Me Zo Skuizh''), ar chanson&lt;!-- ? --&gt;, an disco (''Pitná Voda'') betek ar World music (''Você'').

C'hoari a ra ivez e filmoù berr, filmoù ha stiradoù abaoe 2017, daoust ma n'en deus ket studiet ar c'hoariva e skol ebet.

== Levrioù ==
*''Healing In Process'', Emb. Les Bijoux de Famille, 2025
*''Lusk Dizehan // 07 - Fragments of a Journey Untravelled, 2022''
*''Lusk Dizehan // 06,'' Emb. Cycling Dogs, 2021
*''Triste Mesure'' , Emb. Les Bijoux de Famille, 2019

== Pladennoù ==
*''Amazônia'', EP, 2024
*''Mangrove'', EP, 2022
*: ''Mangrove'' eo an eil EP aozet gant Klez Brandar. Savet eo bet gant Yoko hag enrollet e [[Praha]]. Pemp kanaouenn ha pemp etrepaouez e pemp yezh zo ennañ. Embannet eo bet d'ar [[15 a viz Eost]] [[2022]].
*: Roll an tonioù:
*:# ''Ho Pugale'' - 00:26
*:# ''Você'' - 03:40
*:# ''Oh'' - 00:17
*:# ''Fulenn'' - 02:39
*:# ''Ještě ?'' - 00:08
*:# ''Buenos Aires'' - 03:23
*:# ''Pas Sages'' - 00:16
*:# ''L’Âme Hantée'' - 03:17
*:# ''Ljiljana Buttler'' - 00:16
*:# ''An Noz Didrouz'' - 03:39

*''Rivage'', EP, Aurelia Records, 2020
*''Solitania'', LP, Aurelia Records, 2015

;Singles

* [[2026]] : Me Zo Skuizh
* [[2026]] : ''Terra Cognita (Remix)''
* [[2025]] : ''Mi País''
* [[2025]] : ''Magali''
* [[2025]] : ''Flow''
* [[2024]] : ''Terra Cognita''
* [[2023]] : ''Pitná Voda''
* [[2023]] : ''Rock''
* [[2023]] : ''Sa Meute''
* [[2023]] : ''Les Chips''
* [[2021]] : ''I'll Take A Train''
* [[2020]] : ''Les Sept Pas Ascètes''
* [[2020]] : Kerouac Is Dead
* [[2020]] : ''Il Regno Delle Ombre''
* [[2016]] : ''Scuba Dying''
* [[2016]] : ''Deus 'ta''
* [[2016]] : ''Ma Louve''
* [[2016]] : ''A Short Song For Such A Long Title In Order To Express My Feelings''
* [[2015]] : ''Esa Mina''
* [[2015]] : ''El Miedo''
* [[2015]] : ''Pane Quotidiano''
* [[2014]] : ''Gimme A Call''
* [[2014]] : ''Psixi Mou'' (Realcy Remix)

== Klipoù ==

*''Me Zo Skuizh'' (2026)
*''Flow'' (2025)
*''Mi País'' (2025)
*''Walking On The Slackline'' (2025)
*''Terra Cognita'' (2024)
*''Querem Mais'' (2024)
*''Salut, Je T’Aime'' (2024)
*''Pitná Voda'' (2023)
*''Les Chips'' (2023)
*''Fulenn'' (2022)
*''Happy Melancholy'' (2022)
*''I’Il Take A Train'' (2021)
*''Kerouac Is Dead'' (2020)
*''Rivage'' (2020)

== Fanzinoù ==
*''A Day In Paris'' (2021)
*''Lusk Dizehan // 05'' (2020)
*[[Stalabarn fanzin|''Stalabarn Fanzin'']]''

== Filmoù ha heuliadoù ==
*Anatomy of a Lost Sound (2025)
*Loups-garous (2024)
*Familier som vores (2024)
*Interview with the Vampire (2024)
*Pastoral Spring'' (2023)
*Ruce v záruce (2022)
*Last Light (2022)
*Totems (2021-2022)
*''The Heaviest Weight'' (2021)
*''Lost And Found'' (2020)
*''My Obsession'' (2020)
*''La Blanche Biche'' (2019)
*''The Puzzle'' (2017)

== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://viff.org/whats-on/viff25-anatomy-of-a-lost-sound/ ''Vancouver International Film Festival (VIFF)'']
*{{en}} [https://www.expats.cz/czech-news/article/going-analog-prague-artists-rekindle-love-of-vinyl ''Expats.cz'']
*{{fr}} [https://www.nhu.bzh/klez-brandar-luzh-dizehan-photographie-bretagne/ ''NHU Bretagne'']
*{{br}} [https://ya.bzh/klez-brandar/ ''Ya!'']
*{{br}} [https://web.archive.org/web/20220121111125/https://www.radionaoned.bzh/br/tag/klez/ Radio Naoned]
*{{en}} [https://www.imdb.com/name/nm12779903/ ''IMDb'']
*{{en}} [https://praguemonitor.com/life/arts/28/06/2021/interview-with-photographer-klez-brandar-exhibition-lusk-dizehan-06/ ''Prague Daily Monitor'']
*{{br}} [https://www.letelegramme.fr/bretagne/spered-ar-vro/klez-brandar-arzour-dizehan-20-01-2022-12902896.php ''Le Télégramme'', 20/01/2022]
*{{br}} [https://www.francebleu.fr/infos/societe/video-digenfinet-na-dalv-ket-dieubet-eme-ur-breizhad-er-republik-tchek-1588698435 ''France Bleu'']
*{{fr}} [https://francais.radio.cz/une-exposition-photo-ecologique-et-humaniste-a-linstitut-francais-8722004 ''Radio Prague International'']
*{{fr}} [https://francais.radio.cz/triste-mesure-prague-en-images-et-en-poemes-8140865 ''Radio Prague International'']
*{{fr}} [https://www.letelegramme.fr/finistere/quimperle/exposition-les-photos-d-un-breton-itinerant-12-08-2019-12359219.php ''Le Télégramme, 12/08/2019]
*{{cz}} [https://www.frontman.cz/klez-brandar-amazonia-krasny-predmet ''Frontman]
* {{fr}} [https://francais.radio.cz/zizkov-et-sa-diversite-mis-a-lhonneur-par-lartiste-francais-klez-brandar-8758467 ''Radio Prague International'']

{{DEFAULTSORT:Brandar, Klez}}
[[Rummad:Arzourien Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1984]]</text>
      <sha1>daw2whoch20o6evcgtdujvp935hztwc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194909</id>
      <parentid>2194897</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T23:06:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2194909</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5513" sha1="k5ty99xri9d5fdkoxwpvo6h9vz9hmhh" xml:space="preserve">{{Patrom:Daveenn ebet}}
[[Restr:Klez Brandar.jpg|thumb|Klez Brandar e 2019]]
{{commonscat}}
'''Klez Brandar''', ganet e miz Here [[1984]] e [[Naoned]], zo un arzour [[Luc'hskeudennerezh|luc'hskeudenner]] breizhat. Embannet en deus levrioù luc'hskeudennerezh a bep seurt en ur genlabourat gant barzhed.

Skrivañ a ra kanaouennoù e yezhoù disheñvel, en o zouez brezhoneg, galleg, saozneg, spagnoleg, portugaleg, italianeg ha tchekeg. Orin eo an holl ganaouennoù, ha kenlabourat a ra Klez Brandar gant sonerien disheñvel eus [[Arc'hantina]] ([[Corco]]), [[Spagn]] ([[Ricard Tejada]]), an [[Izelvroioù]] ([[Maarten Crefcoeur]]), [[Aljeria]] ([[Badr Tachouche]]), [[Bro-C'hall]] ([[Benoît Méheut]] ha Yoko) ha [[Bro-Saoz]] ([[Ella CR]]). Ar stiloù a ya eus ar rock, ar rap, ar reggae (''Sa Meute''), ar punk (''Kerouac Is Dead''), ar folk, ar jazz (''Me Zo Skuizh''), ar chanson&lt;!-- ? --&gt;, an disco (''Pitná Voda'') betek ar World music (''Você'').

C'hoari a ra ivez e filmoù berr, filmoù ha stiradoù abaoe 2017, daoust ma n'en deus ket studiet ar c'hoariva e skol ebet.

== Levrioù ==
*''Healing In Process'', Emb. Les Bijoux de Famille, 2025
*''Lusk Dizehan // 07 - Fragments of a Journey Untravelled, 2022''
*''Lusk Dizehan // 06,'' Emb. Cycling Dogs, 2021
*''Triste Mesure'' , Emb. Les Bijoux de Famille, 2019

== Pladennoù ==
*''Amazônia'', EP, 2024
*''Mangrove'', EP, 2022
*: ''Mangrove'' eo an eil EP aozet gant Klez Brandar. Savet eo bet gant Yoko hag enrollet e [[Praha]]. Pemp kanaouenn ha pemp etrepaouez e pemp yezh zo ennañ. Embannet eo bet d'ar [[15 a viz Eost]] [[2022]].
{{Collapsible list
| titl = ''Roll an tonioù''
|
*:# ''Ho Pugale'' - 00:26
*:# ''Você'' - 03:40
*:# ''Oh'' - 00:17
*:# ''Fulenn'' - 02:39
*:# ''Ještě ?'' - 00:08
*:# ''Buenos Aires'' - 03:23
*:# ''Pas Sages'' - 00:16
*:# ''L’Âme Hantée'' - 03:17
*:# ''Ljiljana Buttler'' - 00:16
*:# ''An Noz Didrouz'' - 03:39}}

*''Rivage'', EP, Aurelia Records, 2020
*''Solitania'', LP, Aurelia Records, 2015

;Singles
{|border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[2026]] : Me Zo Skuizh
* [[2026]] : ''Terra Cognita (Remix)''
* [[2025]] : ''Mi País''
* [[2025]] : ''Magali''
* [[2025]] : ''Flow''
* [[2024]] : ''Terra Cognita''
|
* [[2023]] : ''Pitná Voda''
* [[2023]] : ''Rock''
* [[2023]] : ''Sa Meute''
* [[2023]] : ''Les Chips''
* [[2021]] : ''I'll Take A Train''
* [[2020]] : ''Les Sept Pas Ascètes''
|
* [[2020]] : Kerouac Is Dead
* [[2020]] : ''Il Regno Delle Ombre''
* [[2016]] : ''Scuba Dying''
* [[2016]] : ''Deus 'ta''
* [[2016]] : ''Ma Louve''
* [[2016]] : ''A Short Song For Such A Long Title In Order To Express My Feelings''
|
* [[2015]] : ''Esa Mina''
* [[2015]] : ''El Miedo''
* [[2015]] : ''Pane Quotidiano''
* [[2014]] : ''Gimme A Call''
* [[2014]] : ''Psixi Mou'' (Realcy Remix)
|}
== Klipoù ==
{|border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
*''Me Zo Skuizh'' (2026)
*''Flow'' (2025)
*''Mi País'' (2025)
*''Walking On The Slackline'' (2025)
*''Terra Cognita'' (2024)
|
*''Querem Mais'' (2024)
*''Salut, Je T’Aime'' (2024)
*''Pitná Voda'' (2023)
*''Les Chips'' (2023)
*''Fulenn'' (2022)
|
*''Happy Melancholy'' (2022)
*''I’Il Take A Train'' (2021)
*''Kerouac Is Dead'' (2020)
*''Rivage'' (2020)
|}
== Fanzinoù ==
*''A Day In Paris'' (2021)
*''Lusk Dizehan // 05'' (2020)
*[[Stalabarn fanzin|''Stalabarn Fanzin'']]''

== Filmoù ha heuliadoù ==
{|border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
*Anatomy of a Lost Sound (2025)
*Loups-garous (2024)
*Familier som vores (2024)
*Interview with the Vampire (2024)
*Pastoral Spring'' (2023)
|
*Ruce v záruce (2022)
*Last Light (2022)
*Totems (2021-2022)
*''The Heaviest Weight'' (2021)
*''Lost And Found'' (2020)
|
*''My Obsession'' (2020)
*''La Blanche Biche'' (2019)
*''The Puzzle'' (2017)
|}

== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://viff.org/whats-on/viff25-anatomy-of-a-lost-sound/ ''Vancouver International Film Festival (VIFF)'']
*{{en}} [https://www.expats.cz/czech-news/article/going-analog-prague-artists-rekindle-love-of-vinyl ''Expats.cz'']
*{{fr}} [https://www.nhu.bzh/klez-brandar-luzh-dizehan-photographie-bretagne/ ''NHU Bretagne'']
*{{br}} [https://ya.bzh/klez-brandar/ ''Ya!'']
*{{br}} [https://web.archive.org/web/20220121111125/https://www.radionaoned.bzh/br/tag/klez/ Radio Naoned]
*{{en}} [https://www.imdb.com/name/nm12779903/ ''IMDb'']
*{{en}} [https://praguemonitor.com/life/arts/28/06/2021/interview-with-photographer-klez-brandar-exhibition-lusk-dizehan-06/ ''Prague Daily Monitor'']
*{{br}} [https://www.letelegramme.fr/bretagne/spered-ar-vro/klez-brandar-arzour-dizehan-20-01-2022-12902896.php ''Le Télégramme'', 20/01/2022]
*{{br}} [https://www.francebleu.fr/infos/societe/video-digenfinet-na-dalv-ket-dieubet-eme-ur-breizhad-er-republik-tchek-1588698435 ''France Bleu'']
*{{fr}} [https://francais.radio.cz/une-exposition-photo-ecologique-et-humaniste-a-linstitut-francais-8722004 ''Radio Prague International'']
*{{fr}} [https://francais.radio.cz/triste-mesure-prague-en-images-et-en-poemes-8140865 ''Radio Prague International'']
*{{fr}} [https://www.letelegramme.fr/finistere/quimperle/exposition-les-photos-d-un-breton-itinerant-12-08-2019-12359219.php ''Le Télégramme, 12/08/2019]
*{{cz}} [https://www.frontman.cz/klez-brandar-amazonia-krasny-predmet ''Frontman]
* {{fr}} [https://francais.radio.cz/zizkov-et-sa-diversite-mis-a-lhonneur-par-lartiste-francais-klez-brandar-8758467 ''Radio Prague International'']

{{DEFAULTSORT:Brandar, Klez}}
[[Rummad:Arzourien Breizh]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1984]]</text>
      <sha1>k5ty99xri9d5fdkoxwpvo6h9vz9hmhh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tyler</title>
    <ns>0</ns>
    <id>163934</id>
    <revision>
      <id>2194931</id>
      <parentid>2057090</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T10:33:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Demonax</username>
        <id>38411</id>
      </contributor>
      <origin>2194931</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="252" sha1="1udj79sbx9zlcvc051e2btpzimtdjxe" xml:space="preserve">{{disheñvelout anvioù-tud}}
'''Tyler''' (''Teoler'') zo un anv-tud [[saoznek]].

==Tud==
* [[Bonnie Tyler]] (1951–2026), ganerez kembreat
* [[John Tyler]] (1790–1862), 10{{vet}} Prezidant Stadoù-Unanet Amerika

[[Rummad:Anvioù-tiegezh saoznek]]</text>
      <sha1>1udj79sbx9zlcvc051e2btpzimtdjxe</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194933</id>
      <parentid>2194931</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T10:44:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Klokaat</comment>
      <origin>2194933</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="887" sha1="c2s1syhbvxdymzz8ffj03kqd5t9y17x" xml:space="preserve">{{disheñvelout}}
'''Tyler''' (''Teoler'') zo un anv [[saoznek]].

==Lec'hioù==
===Stadoù-Unanet Amerika===
* [[Tyler (Kalifornia)]]
** Tyler, anv kozh [[Cherokee (Kontelezh Nevada)|Cherokee]], e [[kontelezh Nevada]]
* [[Tyler (Florida)]]
* [[Tyler (Minnesota)]]
* [[Tyler (Missouri)]]
* [[Tyler (Texas]]
* [[Tyler (Washington)]]
* [[Kontelezh Tyler (Texas)]]
* [[Kontelezh Tyler (West Virginia)]]
* [[Tyler Hill (Pennsylvania)]]
* [[Tylertown (Mississippi)]]

====Parkoù naturel====
* [[Tyler State Park (Pennsylvania)]]
* [[Tyler State Park (Texas)]]

===Bro-Saoz===
* [[Tyler Hill (Kent)|Tyler Hill]], [[kontelezh Kent]]
* [[Tylers Green]] ([[Buckinghamshire]])

==Tud==
* [[Bonnie Tyler]] (1951–2026), kanerez kembreat ;
* [[John Tyler]] (1790–1862), 10{{vet}} prezidant Stadoù-Unanet Amerika ;
* [[Liv Tyler]] (ganet e 1977), aktourez stadunanat.

[[Rummad:Anvioù saoznek]]</text>
      <sha1>c2s1syhbvxdymzz8ffj03kqd5t9y17x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rummatadur pobladoù kentidik Norzhamerika</title>
    <ns>0</ns>
    <id>169771</id>
    <revision>
      <id>2194926</id>
      <parentid>2187421</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T08:24:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194926</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="78804" sha1="sa08ky665jsf73neqp3hjg9kjgw20e5" xml:space="preserve">Diazezet eo '''rummatadur pobladoù kentidik Norzhamerika''' — da lavaret eo [[Kanada]] (kod ISO 3166 : CA)&lt;ref&gt;{{en}} {{es}} {{fr}} {{ru}} {{cite web |url=https://www.iso.org/obp/ui#search |title=ISO 3166 (''Country codes'')|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;, [[Greunland]] (GL), rann hanternozel [[Mec'hiko]] (MX) ha [[Stadoù-Unanet Amerika]] (US) — war rannvroioù [[sevenadur]]el, war an [[douaroniezh]] hag ar [[yezhoniezh]].
[[Denoniezh|Denoniourion]] o deus termenet meur a rannvro sevenadurel o harzoù kemm-digemm ; kenemglev zo evit o degemer, gant un nebeud arlivioù.
Dre vras ez eo bet termenet ar rannvroioù-se hervez al lec'h ma veze an [[Amerindianed]] o vevañ da vare an darempredeoù kentañ gant [[Europa (kevandir)|Europiz]] hag [[Afrika|Afrikiz]] er {{XVvet kantved}}. Dre o annezioù orin e vez rummataet ar pobladoù a zo bet rediet da zivroañ gant [[Stad]]où. Lod pobladoù a gaver e meur a rannvro sevenadurel.
[[Tudouriezh|Tudourion]] o deus rummataet pobladoù amerindian CA hag SUA dre 10 rannvro douaroniel a ziskouez perzhioù sevenadurel boutin, alese an anv &quot;rannvroioù sevenadurel&quot;&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web |url=https://web.archive.org/web/20131104204827/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml |title=''Gateway to Aborigenal Heritage''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;.

Lod gouizieion a vod ar Bladenn hag an Diazad Meur en ur rannvro a anvont ''Intermontane West'' (&quot;Ar C'horn^g etre ar menezioù&quot;) e [[saozneg]] ; lod a rann ar C'hompezennoù etre ''Prairie'' (&quot;Pradenn&quot;) ha ''Great Plains'' (&quot;Kompezennoù Meur&quot;) ; lod arall a ziforc'h etre pobladoù [[Lennoù Meur Amerika]] (''Great Lakes'') ha re Koadegi ar Biz (''Northeastern Woodlands'').

----
{| align=&quot;center&quot;
|-
! Stadoù CA !! Stadoù SUA
|-
|[[File:Political map of Canada.svg|400px|Stadoù CA]]
|[[File:Map of USA with state names 2.svg|520px|Stadoù SUA]]
|}
----
{| align=&quot;center&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; | An dek rannvro sevenadurel
|-
|[[File:North American cultural areas.png|300px|center|Rannvroioù sevenadurel ar pobladoù norzhamerikan da vare an darempredoù kentañ]]
|
&lt;poem&gt;
{{legend|#75b7b8|Arktik}}{{legend|#c5daa6|Izarktik}}
{{legend|#66a1c2|Aodoù ar Gwalarn}}{{legend|#dfa4b7|California}}
{{legend|#b2734f|Pladenn ar Gwalarn}}{{legend|#ea8245|Diazad Meur}}
{{legend|#fbee84|Kompezennoù Meur}}{{legend|#81a855|Biz}}
{{legend|#cacb49|Gevred}}{{legend|#f2c34a|Mervent}}
&lt;/poem&gt;
|}
----
*E saozneg ez eo chomet anvioù ar pobladoù er pennad-mañ pa n'eus bet kavet stumm brezhonek testeniekaet ebet ; lod anvioù zo bet lakaet e yezh ar boblad etre krommelloù pa'z eus bet tro da ober, da skouer : '''Sioux''' (''Očhéthi Šakówiŋ'') ; lod pobladoù o deus meur a anv, a zo meneget etre sonnelloù, da skouer : '''Dakelh''' [Carrier].
*Kalz pobladoù a yeas da get a-c'houde donedigezh Europiz : aloubet o bro, lazhet gant kleñvedoù estren, lazhadeget, harluet dre ar sklaverezh er {{XVIIvet kantved}} hag an {{XVIIIvet kantved}}.
*Kalz pobladoù a voe divroet dre an [[naetaat kenelel] hag ar [[gouennlazh]] anvet ''Indian Removal Act'' (IRA, {{deiziad|28|Mae|1830}}), &quot;Lezenn a-zivout deportadeg an Indianed&quot;, adalek 1830 betek [[1847]] ; merket eo bet bro orin pep poblad pa'z eo bet gallus gober.

==Arktik==
Er rannvro arktikel emañ Greunland. Lod pobladoù zo e [[Rusia]] (RU) ivez.
[[File:Inuit-Kleidung 1.jpg|thumb|upright 1.4|Maouezed inughuit]]
[[File:Siberian-eskimo-Nabogatova-.PNG|thumb|upright 1.4|Maouez yupik e Siberia]]
&lt;poem&gt;
'''♦ Heninuit''', sevenadurioù [[ragistor]]el (-4450 → 1500) : US-[[Alaska|AK]] ; GL ; CA ; [[RU]]
*Sevenadur rUS-AK-Dorset (-4450 → -400) : Arktik ar Reter
*Hengoun arktikel ar binvioùigoù, sevenadur ragistorel (-2500) : [[Strizh-mor Bering]]
*Sevenadur Saqqaq (-2500 → -800) : GL
*Sevenadur ''Independence I'' (-2400 → -1800) ; GL ; CA (biz)
*Sevenadur Groswater (-800 → -200) : [[Labrador]] ; [[Nunavik]]
*Sevenadur ''Independence II'' (-800 → -1) : GL ; CA (biz)
*Sevenadur Dorset (-500 → 1500) : CA, US-AK
'''♦ Aleout''' (''Unangax̂'') : RU ([[Ledenez Kamtchatka]]) ; US-AK ([[Inizi an Aleouted]])
'''♦ Inuit''' (''Inupiat'') : CA ; GL ; RU ; US-AK 
*Sevenadur Thule, ur sevenadur heninuit (-900 → 1500) : CA ; GL ; US-AK
**Sevenadur Birnirk, sevenadur heninuit (500 → 1100) : US-AK
*Inuit GL
**Kalaallit : kornôg
**Avanersuarmiut (''Inughuit'') : [[Nunavut|NU]]
**Tunumiit (''Iivit'') : reter
*Inuvialuit : rann gornôgel an Arktik kanadian
*Iñupiat : US-AK (norzh ha gwalarn)
'''♦ Youpik''' (''Youp'ik'') : RU ; US-AK
*Alutiiq (''Sugpiaq'') [Youpiked ar [[Meurvor Habask]]] : US-AK (su)&lt;ref&gt;Aodoù Prince William Sound ha Kenai Peninsula.&lt;/ref&gt;
*Youpik Alaska : US-AK (kornôg-kreiz)
**Koup'ik : US-AK (kêrioù Hooper Bay ha Chevak)
**Koup'ig Nunivak : Nunivak Island
*Youpik Siberia : RU (reter-pellañ) ; US-AK (St. Lawrence Island)
**Chaplino : Siberia (kreiz)
**Naukan (Нывуӄаӷмит ''Nyvukagmit'') : [[Rannvro Emren Chukotka]]&lt;ref&gt;Etre Kamtchatka ha strizh-mor Bering.&lt;/ref&gt;
**Sirenik : Siberia
&lt;/poem&gt;

==Izarktik==
[[File:Akaithco and son.jpg|thumb|upright 1.4|Akaitcho, penn ar boblad T'satsąot'ınę, hag e vab (1821)]]
[[File:Dogrib tipis.jpg|thumb|upright 1.4|Kamp ''Tłı̨chǫ'' war ribl Slave Lake (1907)]]
&lt;poem&gt;
'''♦ Ahtnaed''' ('‘Atnahwt’aene'') : US-AK (su)&lt;ref&gt;Bro ar stêr Copper River.&lt;/ref&gt;
'''♦ Anishinaabe''' : Lennoù Meur Amerika e CA ha SUA&lt;ref&gt;Neuze en o c'haver ivez e rannvroioù sevenadurel ar C'hompezennoù meur hag ar Biz.&lt;/ref&gt;
*Oji-Cree] (Anishinini, Severn Ojibwa) : CA-[[Manitoba|MB]], [[Ontario|ON]]
*Ojibwa (Chippewa, Ojibwe) : CA-MB, ON ; US-[[Minnesota|MN]]
'''♦ Atikamekw''' : CA-[[Québec|QC]]
'''♦ Carcross/Tagish''' : CA-YT
'''♦ Chipewyan''' : CA (kornôg) ; US-AK (diabarzh)
'''♦ Cree''' : CA (kreiz ha kornôg) ; US-[[North Dakota|ND]]
'''♦ Dakelh''' [Carrier] : CA-[[British Columbia|BC]]
*Babine : CA-BC
*Wet'suwet'en : CA-BC
'''♦ Dane-zaa''' [Beaver, Doig River] : CA-[[Alberta|AB]], BC
'''♦ Deg Hit’an''' (''Deg Xinag'', ''Degexit’an'', ''Kaiyuhkhotana'') : US-AK
'''♦ Dena'ina [Tanaina] : US-AK
'''♦ Gwich'in''' [Kutchin, Loucheaux] : CA-[[Yukon|YT]] ; US-AK
'''♦ Holikachuk''' : US-AK
'''♦ Hän''' : CA-YT ; US-AK
'''♦ Innu''' [Montagnais] : CA-QC ; Labrador
'''♦ Kaska Dena''' [Nahane] : CA-BC (norzh), YT (su)
'''♦ Kolchan''' (''Dichinanek' Hwt'ana'') [Upper Kuskokwim] ; US-AK (su)
'''♦ Koyukon''' : US-AK (aod kornôgel)
'''♦ Naskapi''' : CA-QC (norzh) ; Labrador
'''♦ Sahtú''' [North Slavey, Bearlake, Hare, Mountain] : CA-[[Northwest Territories|NT]]
'''♦ Sekani''' : CA-BC
'''♦ Slavey''' (''Awokanak'', ''Deh Gah Got'ine'', ''Deh Cho'') : CA-AB, BC
'''♦ T'satsąot'ınę''' [Yellowknives] : CA-NT
'''♦ Tahltan''' : CA-BC
'''♦ Tanacross''' : CA-YT
'''♦ Tanana''' : CA-YT
'''♦ Tlicho''' (''Tłı̨chǫ'') [Dogrib] : CA-NT
'''♦ Tsetsaut''' (''Jits'aawi'', ''Wetaŀ'', ''Wetaɬ'')&lt;ref&gt;Da get ez eo aet ar boblad e deroù an {{XXvet kantved}}.&lt;/ref&gt; : CA-BC ; US-AK&lt;ref&gt;Portland Canal, en div Stad.&lt;/ref&gt;
'''♦ Tŝilhqot’in''' [Chilcotin] : CA-BC
'''♦ Tutchone''' : CA-YT
&lt;/poem&gt;

==Aodoù ar Gwalarn==
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Alsea''' : [[Oregon|OR]]
'''♦ Chehalis''' (''Ts-a-lis'', ''Chi-ke-lis'') : US-[[Washington (stad)|WA]]
'''♦ Sts'Ailes''' : CA-BC (Fraser Valley)
'''♦ Chimakum''' (''Aqokúlo'') : US-WA&lt;ref&gt;Da get ez eo aet ar boblad e [[1902]].&lt;/ref&gt;
'''♦ Chetco''' : US-[[Kalifornia|CA]]
'''♦ Chinook''' : US-OR, WA (stêr [[Columbia (stêr)|Columbia]])
'''♦ Clatsop''' : US-OR
'''♦ Comox''' : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot;&gt;[[Enez Vancouver|Vancouver Island]].&lt;/ref&gt;
'''♦ Coos''' [Hanis] : US-OR
'''♦ Coquille''' [Ko-Kwel] : US-OR
'''♦ Cowichan''' (''Quw’utsun'') : CA-BC&lt;ref name=&quot;VISMG&quot;&gt;Vancouver Island ha [[Strizh-mor Georgia|Strait of Georgia]].&lt;/ref&gt;
*Quwutsun
*Somena
*Quamichan
'''♦ Cowlitz''' : US-WA
'''♦ Duwamish''' (''Dxʷdəwʔabš'') : US-WA
'''♦ Eyak''' (''ʔi·ya·ɢdəlahɢəyu·'') : US-AK
'''♦ Galice''' (''Taltushtuntede'', ''Tal-tvsh-dan-ni'') : US-OR
'''♦ Gitxsan''' [Gitksan] : CA-BC
'''♦ Haida''' (''X̱aayda'', ''X̱aadas'', ''X̱aad'', ''X̱aat'') : CA-BC ; US-AK
'''♦ Haisla''' (''Xa’islak’ala'') : CA-BC
*Haihai
*Kimsquit
*Kitimaat
*Kitlope
'''♦ Heiltsuk''' (''Haíɫzaqv'') [Bella Bella]&lt;ref&gt;Pritzker 2000, p. 66.&lt;/ref&gt; : CA-BC
'''♦ Hoh''' [Chalá·at]] : US-WA
'''♦ Kalapuya''' [Tfalatim, Yamel, Yaquina, Yoncalla] : US-OR
*Kalapuya ar C'hreiz
**Ahantchuyuk
**Ampinefu [Marys River]
**LUS-AKmiut
**Mohawk
**Santiam
*Kalapuya an Norzh
**Tfalati [Atfalati]
**Tualatin
**Yamhill [Yamel]
*Kalapuya ar Su [Yonkalla]
'''♦ Klallam''' (''Nəxʷsƛ̕áy̕əm̕'') : US-WA&lt;ref&gt;[[Ledenez Olimpek|Olympic Peninsula]].&lt;/ref&gt;
'''♦ Kwalhioqua''' [Willapa]] : US-WA
'''♦ Kwakwa̱ka̱ʼwakw''' [Kwakiutl] : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;&lt;ref&gt;[[Inizi Discovery|Discovery Islands]]&lt;/ref&gt;
*Koskimo
*'Namgis
*Laich-kwil-tach [Euclataws, Yuculta]
'''♦ Lekwungen''' (''Lək̓ʷəŋən'') [Songhees] : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;
'''♦ Lummi''' : US-WA
'''♦ Makah''' : US-WA
&lt;/poem&gt;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Muckleshoot''' : US-WA
'''♦ Musqueam''' (''xʷməθkʷəy̓əm'') : CA-BC
'''♦ Nisg̱a’a Lisims''' ; CA-BC
'''♦ Nisqually''' (''Dxʷsq̓ʷaliʔabš'') : US-WA
'''♦ Nooksack''' (''Noxws’áʔaq'') : US-WA
'''♦ Nuu-chah-nulth'''&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;
'''♦ Nuxalk''' (''Nuxalkmc'') [Bella Coola]&lt;ref&gt;{{en}} [https://web.archive.org/web/20130224071101/http://www.nuxalknation.org/content/blogcategory/16/40 ''Nuxalk''].&lt;/ref&gt; : CA-BC
'''♦ Pentlatch''' [Puntledge] : CA-BC&lt;ref name=&quot;VISMG&quot; /&gt;
'''♦ Puyallup''' (''Spuyaləpabš'') : US-WA
'''♦ Quileute''' : US-WA
'''♦ Quinault''' : US-WA
'''♦ Saanich''' (''W̱sáneć'') : CA-BC&lt;ref name=&quot;VISMG&quot; /&gt;
'''♦ Samish''' (''Xws7ámesh'') : US-WA
'''♦ Sauk-Suiattle''' (''Saʔqʷəbixʷ-suyaƛ̕ʔbixʷ'') [Sah-Ku-Me-Hu] : US-WA
'''♦ Shíshálh''' : CA-BC (Strait of Georgia)
'''♦ Shistakwasta''' [Shasta Costa] : US-OR
'''♦ Shoalwater Bay''' : US-WA
'''♦ Siletz''' : US-OR
'''♦ Siuslaw''' : US-OR
'''♦ Skagit''' (''Sqaǰətabš '') : US-WA
'''♦ Skokomish''' : US-WA
'''♦ Snohomish''' : US-WA
'''♦ Snoqualmie''' (''Sdukʷalbixʷ'') : US-WA
'''♦ Snuneymuxw''' : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;
'''♦ Spokane''' : US-WA
'''♦ Squamish''' (''Skwxwu7mesh'') [Sko-ko-mish] : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;
'''♦ Squaxin Island Tribe''' : US-WA
'''♦ Stillaguamish''' (''Stuləgʷabš'') : US-WA
'''♦ Stó꞉lō''' [Staulo, Stahlo] : CA-BC
*Kwantlen
*Katzie
'''♦ Steilacoom''' [Stelakubalish] : US-WA&lt;ref name=&quot;XIX&quot; /&gt;
'''♦ Suquamish''' (''Xʷsəq̓ʷəb'') : US-WA
'''♦ Swinomish''' (''Swədəbš'') : US-WA
'''♦ T'Sou-ke''' : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;
'''♦ Tait''' (''Te-it''): CA-BC
'''♦ TUS-AKelma''' [Dagelma] : US-OR
'''♦ Talio''' : US-OR
'''♦ Tillamook''' : US-OR
'''♦ Tla'amin''' : CA-BC
'''♦ Tlatlasikoala''' [Tlatlasikwala] : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;
'''♦ Tlingit''' [Lingit] : US-AK
'''♦ Tolowa''' (''Taa-laa-wa Dee-ni’'') : US-CA, OR
'''♦ Tsimshian''' (''Ts’msyan'', ''Tsm'syen'') : CA-BC ; US-AK
'''♦ Tsleil-Waututh''' (''Səlilwətaɬ'') [Burrard] : CA-BC
'''♦ Tulalip''' (''Dxʷlilap'') : US-WA
'''♦ Tututni''' [Rogue River] : US-OR
'''♦ Twana''' (''Təwəʔduq'') : US-WA
'''♦ Tzouk-e''' [Sooke] : CA-BC&lt;ref name=&quot;VI&quot; /&gt;
'''♦ Umpqua''' : US-OR
'''♦ Wuikinuxv''' [Owekeeno, Rivers Inlet] : CA-BC
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;220px&quot;&gt;
Chimakum woman.jpg|Maouez chimakum, kent 1902
Hoh woman named Minnie Cole poses outside near water, Hoh Indian Reservation, Washington, 1905.png|Maouez hoh, 1905
Jennie, a Rogue River Indian who crafted the dress worn in this iconic Peter Britt portrait.JPG|An it. Oscharwasha, maouez takelma, kent 1900
Edward S. Curtis Collection People 010.jpg|Paotrig twana, 1913
&lt;/gallery&gt;

==California==
'''''Notenn :''' ne glot ket rik rannvro sevenadurel California gant harzoù ar Stad a-vremañ ; meur boblad er reter war an harzoù gant [[NevadaNV]] a vez rummataet en Diazad Meur, ha lod en norzh war an harzoù gant Oregon a vez rummataet er Bladenn.''&lt;ref&gt;Pritzker 2000, p. 112.&lt;/ref&gt;
----
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;}
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Cahuilla''' : gevred
'''♦ Chumash''' : aod ar c'hreiz
*Barbareño (''Šmuwič'')
*Cruzeño [Isleño]
*Inezeño (''Samala'')
*Obispeño (''Tiłhini'')
*Purisimeño
*Ventureño (''Mitsqanaqa'n'')
'''♦ Chilula''' : gwalarn
'''♦ Chimariko''' : gwalarn&lt;ref&gt;Aet da get e 1900.&lt;/ref&gt;
'''♦ Cupeño''' : su
'''♦ Eel River Athapaskan''' : gwalarn
*Lassik (''Las'-sik'')&lt;ref&gt;Anv o fenn diwezhañ.&lt;/ref&gt;
*Mattole [Bear River]
*Nongatl
*Sinkyone
*Wailaki [Wai-lakki]
'''♦ Esselen''' : kreiz-kornôg
'''♦ Hoopa''' (''Natinixwe'') [Hupa] : gwalarn
*Tsnungwe (''Tse:ningxwe'')
'''♦ Juaneño''' (''Acjachemen'') : gevred
'''♦ Karuk''' : gwalarn
'''♦ Kato''' [Cahto] : gwalarn
'''♦ Kitanemuk''' : kreiz-su
'''♦ Kumeyaay''' ('''Iipai-Tiipai'') [Diegueño, Kumiai] : su ; MX an norzh
'''♦ La Jolla complex''' : gevred ; [[Kalifornia-Izel|Baja California]] (gwalarn)&lt;ref&gt;Sevenadur ragistorel (e-tro -8000 → 500).&lt;/ref&gt;
'''♦ Luiseño''' (''Payómkawichum'') : gevred
'''♦ Maidu''' : kreiz-norzh
*Konkow
*Mechoopda
*Nisenan [Southern Maidu]
'''♦ Miwok''' : kreiz
'''♦ Mono''' : kreiz ; US-NV (mervent)
'''♦ Ohlone''' [Costanoan] : norzh (San Francisco Bay)
*Awaswas [Santa Cruz Costanoan]
*Chalon [Soledad]
*Chochenyo [East Bay Costanoan]
*Karkin [Carquin]
*Mutsun [San Juan Bautista Costanoan]
*Ramaytush [San Francisco Costanoan]
*Rumsien [Carmel, Carmeleno, Rumsen]
*Tamyen [Santa Clara Costanoan]
*Ramaytush
**Yelamu
'''♦ Pauma Complex''' : su&lt;ref&gt;Sevenadur ragistorel (e-tro -8200 → -4200).&lt;/ref&gt;
&lt;/poem&gt;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Pit River Tribe''' : biz 
*Ajumawi [Achomawi, Achumawi, Ahjumawi]
*Aporige
*Astarawi
*Atsugewi
*Atwamsini
*Hammawi
*Hewisedawi
*Ilmawi
*Itsatawi
*Kosalektawi
*Madesi
'''♦ Pomo''' : gwalarn ha kreiz
'''♦ Salinan''' (''Te'po'ta'ahl'') : aodoù ar c'hreiz
*Antoniaño
*Migueleño
'''♦ Serrano''' (''Taaqtam'') : su
'''♦ Shasta''' : gwalarn
*Konomihu
*Okwanuchu
'''♦ Tataviam''' : su
'''♦ Tolowa''' (''Taa-laa-wa Dee-ni’'') : gwalarn
'''♦ Tongva''' [Gabrieleño, Fernandeño] : aodoù ar su
'''♦ Tübatulabal''' : kreiz-su
'''♦ Wappo''' (''Micewal'') : kreiz-norzh
'''♦ Whilkut''' (''Xwiy¬q'it, Xwe:ył-q'it, Xoył-q'it'') : gwalarn
'''♦ Wintun''' : gwalarn
*Nomlaki : tu kreiz
*Patwin : tu su
**Suisun
*Wintu : tu norzh
'''♦ Wíyot''' : biz
'''♦ Yana''' : [[Sierra Nevada (Stadoù-Unanet)|Sierra Nevada]] (norzh)
*Yahi : Sierra Nevada (su)
'''♦ Yokuts''' : kreiz ha su
*Chukchansi
*Northern Valley Yokuts
*Tachi
'''♦ Yuki''' [Yukiah] : gwalarn
*Huchnom (&quot;E-maez ar Saonenn&quot;)
*Ukohtontilka (&quot;Tud ar Meurvor&quot;)
*Ukomno'om (&quot;Tud ar Saonenn&quot;)
'''♦ Yurok''' (''Yurúkvaarar'', ''Yuru Kyara'') : gwalarn
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Cahto woman curtis.jpg|Maouez kato, 1924
Suscol Intertribal Council 2015 Pow-wow - Stierch 31.jpg|Maouez pomo, 2015
Tongva woman.jpg|Maouez tongva, 1905
Edward S. Curtis Collection People 080.jpg|Maouez wappo, e-tro 1900
Edward S. Curtis Collection People 069.jpg|Maouez yokuts chuckchansi, e-tro 1900
YukiTribe.jpg|Indianed Yuki, e-tro 1858
&lt;/gallery&gt;

==Pladenn ar Gwalarn==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;373px&quot;&gt;Salish-men-tipis-1903.jpg|'''Ur c'hamp salish e Montana, 1903'''&lt;/gallery&gt;
----
{| width=&quot;100%&quot;
|-valign=&quot;top&quot;
|
===Chinook===
&lt;poem&gt;
'''♦ Clackamas''' : US-OR
'''♦ Clatsop''' (''Lā'k!ēlak'') : US-OR
'''♦ Kathlamet''' : US-WA
'''♦ Multnomah''' : US-OR
'''♦ Wasco-Wishram''' : US-OR ; US-WA
'''♦ Watlata''' [Cascade Indians] : US-WA
&lt;/poem&gt;
===Salish an diabarzh===
&lt;poem&gt;
'''♦ Chelan''' : US-WA
'''♦ Entiat''' (''Sintia'tkumuk'') : US-WA
'''♦ Flathead''' : US-[[Idaho|ID]], [[Montana|MT]]
*Salish (''Séliš u Ql̓ispé'')
**Bitterroot Salish
*Kootenai (''K̓upawiȼq̓nuk''))
'''♦ Kalispel''' [Pend d'Oreilles] : US-MT, WA
'''♦ In-SHUCK-ch''' [Lower Lillooet] : CA-BC
'''♦ Lil'wat''' (''Líl̓watǝmx)'') : CA-BC
'''♦ Methow''' : US-WA
'''♦ Nespelem''' : US-WA
'''♦ Nlaka'pamux''' [Thompson Salish] : CA-BC
'''♦ Nicola''' : CA-BC&lt;ref&gt;Eus ar penn N'kwala Hwistesmetxe'qen &quot;Grizzly tremenant&quot; (~1782 – ~1865) e teu anv ar boblad.&lt;/ref&gt;
'''♦ Sanpoil''' (''Nesilextcl'n'') : US-WA
'''♦ Secwépemc''' [Shuswap] : CA-BC
'''♦ Sinixt''' [Arrow Lakes Indians, Senjextee]&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=https://sinixt.org/about-sinixt/ |title=''Autonomous Sinixt''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt; : CA-BC, US-ID, US-MT
'''♦ Sinkiuse''' (''.tskowa'xtsEnux'', ''.skowa'xtsEnEx'') [Sinkiuse-Columbia] : US-WA
'''♦ Spokane''' : US-WA&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=https://www.spokanetribe.com/history/ |title=''Spokane Tribe of Indians''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Skitswish''' (''Schi̲tsu'umsh'') [Coeur d'Alene] : US-ID, MT, WA
'''♦ Syilx''' [Okanagan] : CA-BC ; US-WA
'''♦ St'at'imc''' [Upper Lillooet] : CA-BC
'''♦ Wenatchi''' (''Šnp̍əšqʷáw̉šəxʷi'', ''Np̓əšqʷáw̓səxʷ'') : US-WA
&lt;/poem&gt;
|
===Sahaptin===
&lt;poem&gt;
'''♦ Cowlitz''' : US-WA
*Lower Cowlitz
*Upper Cowlitz (''Taidnapam'') [Stick Indians]
'''♦ Klikitat''' [Klickitat] : US-WA
'''♦ Nez Percé''' (''Niimíipuu'') : US-ID
'''♦ Tenino''' : US-OR
*Tygh (''Tayxɫáma'')
*Wyam (''Wayámɫáma'') [Lower Deschute]
*Tinainu  (''Tinaynuɫáma'')
*Tukspush (''TUS-AKspasɫáma'') [Dock-Spus, John Day]
'''♦ Umatilla''' (''Imatalamłáma'') : US-ID, OR
'''♦ Walla Walla''' (''Walawalałáma'') : US-OR
'''♦ Wanapum''' : US-WA
'''♦ Wauyukma''' : US-WA
'''♦ Yakama''' : US-WA
&lt;/poem&gt;
===Pobladoù arall===
&lt;poem&gt;
'''♦ Cayuse''' : US-OR
'''♦ Kutenai''' [Ktunaxa, Ksanka] : CA-BC ; US-ID, MT
'''♦ Lower Snake''' : US-ID, WA
*Chamnapam
*Naxiyampam
*Wauyukma
'''♦ Mishalpan''' [Upper Nisqually] : US-WA
'''♦ Modoc''' : US-[[Oklahoma|OK]]
*Klamath : US-CA (norzh) ; US-OR (su)
'''♦ Molalla''' : US-OR
'''♦ Nicola Athapaskans''' (''Scw'exmx-Syilx'' : CA-BC&lt;ref&gt;Aet da get e dibenn an XIX{{vet]] kantved ; kar d'ar boblad Nicola (Salish an diabarzh) bet meneget uheloc'h. Gwelit Mark S. Wade, ''The Thompson Country'', Kamloops, 1907, [https://web.archive.org/web/20240123105638/https://issuu.com/showbc/docs/thompsoncountryb00wadeiala?mode=embed&amp;documentId=080322231047-f3a96c8ed6764594936340a84ec6cf09&amp;layout=grey pp. 8-10].&lt;/ref&gt;
'''♦ Palus''' [Palouse] : US-ID, OR, WA
'''♦ Wayampam : US-OR
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Flathead Indians.jpg|Flathead gant ur jubennour
Kalispel girl by Edward S. Curtis, ca. 1910.jpg|Plac'h kalispel, e-tro 1910
Klickitat Brave 1899-Benjamin Gifford.jpg|Kadour klikitat, 1899
Coeur d'Alene people and tipis, Desmet Reservation, c. 1907.jpg|Kamp skitswish, e-tro 1900
Wishram-bride-1910.jpg|Plac'h-nevez wasco-wishram, 1910
Yakamawarrior.jpg|Kadour yakama (1913)
&lt;/gallery&gt;

==Diazad Meur==
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Ahwahnechee''' :US-CA
'''♦ Bannock''' :  US-ID
*Southern Paiute (''Nuwuvi'') : US-[[Arizona|AZ]], NV, [[Utah|UT]]
**Chemehuevi : US-AZ, CA
**Kaibab (''Kai'vi'vits'') : US-AZ
**Kaiparowtis : US-UT
**Moapa [Muppa, Nunwuvi, Paranigets] : US-NV
**Shivwits : US-UT
**Cedar Band of Paiute Indians (''Suh’dutsing'') : US-UT&lt;ref name=&quot;CC&quot;&gt;E Cedar City.&lt;/ref&gt;
**Kanosh Band of Paiute Indians (''Kawnaw’os'') : US-UT&lt;ref&gt;E Kanosh.&lt;/ref&gt;
**Koosharem Band of Paiute Indians (''Paw goosawd’uhmpuhtseng'') : US-UT&lt;ref&gt;E Richfield.&lt;/ref&gt;
**Indian Peaks Band of Paiute Indians (''Kwee’choovunt'') : US-UT&lt;ref name=&quot;CC&quot; /&gt;
'''♦ Fremont''' : US-[[Colorado|CO]] ; US-ID, NV, UT, WY&lt;ref&gt;Aet da get ; ''[[floruit]]'' 1 → 1301).&lt;/ref&gt;
'''♦ Kawaiisu''' (''Nuwa'') : US-CA
'''♦ Mono'''
*Eastern Mono : US-CA&lt;ref&gt;Gevred, e tu reterel ar Sierra Nevada.&lt;/ref&gt;
*Western Mono : US-NV&lt;ref&gt;Mervent, e tu kornôgel ar Sierra Nevada.&lt;/ref&gt;
'''♦ Northern Paiute'''  (''Numu'', ''Numa'') : US-CA, ID, NV, OR
*Kucadikadi : US-CA
'''♦ Shoshone''' (''Newe'') [Shoshoni] : US-CA, ID, MT, NV, OR, UT, WY
*Eastern Shoshone : US-UT, WY
**Boho'inee' [Pohoini, Pohogwe, Sage Grass, Sagebrush Butte] : US-ID
**Haivodika [Blacks Fork Indians, Dove Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion dubeed&quot;.&lt;/ref&gt;, Haiwodekanee] : US-WY
**Kuccuntikka [Buffalo Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion bizoned&quot;.&lt;/ref&gt;, Guchundeka, Kuchun-deka] : US-WY
**Tukudeka [Banaiti Doyanee, Mountain Sheep Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion deñved eus ar Menezioù]&quot;.&lt;/ref&gt;] : IS-ID, MT, WY
*Northern Shoshone : US-ID, UT, WY
**Akaitikka [Lemhi Shoshone, Salmon Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion eoged&quot;.&lt;/ref&gt;] : US-ID
**Kammitikka [Bannock Creek Shoshone, Jack Rabbit Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion gedon&quot;.&lt;/ref&gt;] : US-ID, UT
**Yahantikka [Yakandika, Groundhog Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion [[Moregan ar c'hoadoù|Moreganed ar c'hoadoù]]&quot;.&lt;/ref&gt;] : US-ID
::::• Boise Shoshone
::::• Bruneau Shoshone
::::• Sohuwawki Shoshone [Weiser Shoshone]
&lt;/poem&gt;
|
&lt;poem&gt;
*Western Shoshone : US-ID, NV, UT
**Kusiutta [Goshute] : US-NV, UT
::::•Cedar Valley G. : US-UT
::::•Deep Creek G.(''Aipimpaa Newe'') : US-UT
::::•Rush Valley G. : US-UT
::::•Skull Valley G. (''Wepayuttax'') : US-UT
::::•Tooele Valley G. : US-UT
::::•Trout Creek G. : US-UT
**Kuyatikka [Bitterroot Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion [https://species.wikimedia.org/wiki/Lewisia_rediviva ''Lewisia rediviva'']&quot;.&lt;/ref&gt; : US-NV
**Mahaguadüka [Mentzelia Seed Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion hadoù [https://species.wikimedia.org/wiki/Mentzelia ''Mentzelia'']&quot;.&lt;/ref&gt;] : US-NV
**Painkwitikka [Fish Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion pesked&quot;.&lt;/ref&gt;] : US-ID, UT
**Pasiatikka [Redtop Grass Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion [https://species.wikimedia.org/wiki/Agrostis_gigantea ''Agrostis gigantea'']&quot;&lt;/ref&gt;] : US-NV, UT
**Te-Moak : US-NV
**Tipatikka [Pinenut Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion pignon&quot;.&lt;/ref&gt;] : US-UT
**Tsaiduka [Tule Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion hesk&quot;.&lt;/ref&gt;] : US-NV
**Tsogwiyuyugi : US-NV
**Waitikka [Ricegrass Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion [https://species.wikimedia.org/wiki/Oryzopsis ''Oryzopsis'']&quot;&lt;/ref&gt;] : US-NV
**Watatikka [Ryegrass Seed Eaters &lt;ref&gt;&quot;Debrerion hadoù [[dreog]]&quot;&lt;/ref&gt;] : US-NV
**Wiyimpihtikka [Buffaloberry Eaters&lt;ref&gt;&quot;Debrerion [https://species.wikimedia.org/wiki/Shepherdia ''Shepherdia''&quot;]&lt;/ref&gt; : US-NV
'''♦ Timbisha''' (''Nümü Tümpisattsi'') : US-CA&lt;ref&gt;[[Traoñienn ar Marv|Death Valley]].&lt;/ref&gt;
'''♦ Ute''' (''Núuchi-u'') : US-CO, NM, UT
*Kahpota (''Kapuuta Núuchi'') [Capote] : US-CO, NM
*Moanunts : US-UT
*Muache (''Moghwachi Núuchi'') : US-CO
*Pahvant : US-UT
*Sanpit [San Pitch Utes] : US-UT
*Southern Ute : US-CO
*Timpanogo [Timpanog, Utah] : US-UT
*Uintah :  US-UT
*Uncompahgre ('' ꞌAkaꞌ-páa-gharʉrʉ Núuchi'') [Taviwach] : US-CO
*Ute Mountain Tribe : US-CO
*Weeminuche : US-CO (kornôg) ; US-NM (gwalarn) ; US-UT
*White River Ute (Parusanuch + Yampa) : US-CO ; US-UT
'''♦ Washoe''' (''Wašiw'') : US-CA ; US-NV
'''♦ Tubatulabal''' : US-CA&lt;ref&gt;{{en}} Nicholas, Walter S. : {{cite web|url=https://web.archive.org/web/20101031113235/http://www.rranch.org/history/ |title=''A Short History of Johnsondale''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
*Bankalachi [Pong-ah-lache]
*Palagewan
*Pahkanapil
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Bannock.jpg|Indianed bannock (bloaziad ebet)
Washakie (Shoots-the-Buffalo-Running), a Shoshoni chief, half-length, seated, holding pipe - NARA - 530875.jpg|Washakie , penn shoshoni (bloaziad ebet)
Kanosh (Pahvant).jpg|Kanosh, penn pahvant (e-tro 1870)
NIE 1905 Indians American - Shoshonean.jpg|Ouray, penn uncompahgre (1905)
A Washo Woman LACMA AC1997.271.36.jpg|Maouez washo (1924)
&lt;/gallery&gt;

==Kompezennoù Meur==
Alies e vez diforc'het etre pobladoù Kompezennoù an Norzh ha re ar Su.
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Anishinaabe'''
*Saulteaux (''Nakawē'') [Plain Ojibwe] : CA-MB, ON ; US-MN&lt;ref&gt;Diwezhatoc'h, eleze da heul an IRA : Alberta, British Columbia, Montana, [[Saskatchewan|SK]].&lt;/ref&gt;
*Odawa [Ottawa] : CA-ON ; US-[[Michigan|MI]]&lt;ref name=&quot;OK&quot;&gt;IRA : Oklahoma.&lt;/ref&gt;
*Potawatomi : CA-ON ; US-[[Indiana|IN]], MI, [[Wisconsin|WI]]
'''♦ [[Apached|Apache]]''' (gwelit ivez : [[#Mervent|Mervent]])
*Lipan Apache : US-[[New Mexico|NM]], [[Texas|TX]]
*Plains Apache [Kiowa Apache] : US-OK
*Querecho Apache : US-TX
'''♦ Arapaho''' (''Hinono'ei'') [Gens de Vache] : US-OK, [[Wyoming|WY]]&lt;ref&gt;IRA : Colorado.&lt;/ref&gt;
*Besawunena
*Nawathinehena
'''♦ Arikara''' [Arikari, Ree, Sahnish] : US-ND
'''♦ Atsina''' (''Aaniiih'') [Gros Ventre] : US-MT
'''♦ Blackfoot''' (''Siksikaitsitapi'')
*Kainai ('''Káínaa'') [Blood Tribe] : CA-AB
*Piegan Blackfeet  (''Aamsskáápipikani'') [Southern Piegan] : US-MT
*Piikani (''Aapátohsipikáni'') [Northern Piegan] : CA-AB
*Siksika (''Siksikáwa'') : CA-AB
'''♦ [[Cheyened|Cheyenne]]''' : US-MT, OK
*Suhtai (''Só'taétaneo'o'')
*Tsitsistas (''Tsétsêhéstâhese'')
'''♦ [[Comanched|Comanche]]''' (''Nʉmʉnʉʉ'') : US-NM, OK, TX
'''♦ Plains Cree''' (''PaskwāwiyiniwUS-AK'') : US-MT
'''♦ Crow''' (''Apsáalooke'') : US-MT
'''♦ Escanjaque''' : [[KansasKS]] ; US-OK, TX&lt;ref&gt;N'eus bet kavet roud ebet eus ar boblad abaoe ar XVII{{vet}} kantved ; moarvat ez eo troet d'ar boblad Iscani ; gwelit {{en}} {{cite web|url=https://www.okhistory.org/publications/enc/entry?entry=CO006 |title=''The Encyclopedia of US-OK History and Culture''|accessdate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Hidatsa''' (''Hiraacá'') : US-ND
'''♦ Iowa''' (''Báxoje ich'é'') : US-KS, [[Nebraska|NE]], OK
'''♦ Kaw''' (''Kaáⁿze Íe'') [Kanza] : US-OK, KS
'''♦ Kiowa''' (''Ka'igwu'') : US-OK
'''♦ Mandan''' : US-ND
'''♦ Métis''' (''Michif'') : CA-AB, MB, SK ; US-ND
'''♦ Missouria''' (''Niúachi'') : US-OK&lt;ref&gt;E Missouri kent IRA, alese an anv.&lt;/ref&gt;
'''♦ Omaha''' (''Umoⁿhoⁿ'') : US-[[Iowa|IA]], NE
&lt;/poem&gt;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Osage''' (''Ni Okašką'') : US-OK&lt;ref&gt;En Arkansas, Kansas, Missouri, Ohio ha Mississippi kent IRA.&lt;/ref&gt;
'''♦ Otoe''' (''Jiwére'') : US-OK&lt;ref&gt;E Nebraska kent IRA.&lt;/ref&gt;
'''♦ [[Pawnee]]''' (''Chatiks si chatiks'') : US-OK
*Cáwiiʾi 
*Kítkehahki 
*Piitahawiraata
*Skidi (''Ckírihki Kuuruúriki'') [Skiri]
'''♦ Ponca''' ('' Páⁿka'') : US-NE ; US-OK
'''♦ O-gah-pah''' (''Ogáxpa'') [Arkansas, Quapaw] : US-OK&lt;ref&gt;En Arkansas kent IRA.&lt;/ref&gt;
'''♦ [[Sioued|Sioux]]''' (''Očhéthi Šakówiŋ'')
*Dakota (''Dakȟóta'') : CA-MB, SK ; US-MN, MT, NE, ND, [[South Dakota|SD]]
**Canupawakpa Dakota : CA-MB
**Santee (''Isáŋyathi'') [Santee Sioux] : US-NE
**Yankton Dakota (''Iháŋkthuŋwaŋ'') : US-SD
**Yanktonai (''Iháŋkthuŋwaŋna'') : US-MT ; US-ND ; US-SD&lt;ref&gt;E Minnesota kent IRA.&lt;/ref&gt;
*Lakota (''Lakȟóta'') [Teton] (''Thítȟuŋwaŋ''&lt;ref&gt;&quot;Kêriadenn er bradenn&quot;.&lt;/ref&gt;) : CA-SK ; US-MT, ND, SD
**Oglala (''Oglála Lakhóta Oyáte''&lt;ref&gt;&quot;Ar re a stlabez o re&quot;.&lt;/ref&gt;
**Hunkpapa (''Húŋkpapȟa''&lt;ref&gt;&quot;Kêriadenn e dibenn ar c'hamp&quot;.&lt;/ref&gt;
**Itázipčho&lt;ref&gt;&quot;Hep gwareg&quot;.&lt;/ref&gt; [Sans Arc, No Bows]
**Miniconjou (''Mnikȟówožu''&lt;ref&gt;&quot;Planterion war lez an dour&quot;.&lt;/ref&gt;
**Sicangu (''Sičhą́ǧu Oyáte''&lt;ref&gt;&quot;Morzhedoù devet&quot;.&lt;/ref&gt;) [Brûlé, Burned Thighs]
**Sihasapa (''Sihásapa''&lt;ref&gt;&quot;Troad du&quot;.&lt;/ref&gt; [Blackfoot Sioux]
**Two Kettles (''Oóhenuŋpa''&lt;ref&gt;&quot;Div gitell&quot;.&lt;/ref&gt;
*Nakoda (''Îyârhe Nakoda'') [Stoney] : CA-AB, SK ; US-MT
*Nakota (''Asiniibwaan'' [Assiniboine, Hohe]: CA-SK ; US-MT&lt;ref&gt;Ivez en Alberta, Manitoba (mervent) ha North Dakota (kornôg) kent IRA.&lt;/ref&gt;
'''♦ Teya''' : OS-OK, TX&lt;ref&gt;Aet da get er XVI{{vet}} kantved ; marteze kendeuzjont gant ar boblad Lipan Apache kent kemmeskañ gant ar boblad Mescalero Apache. Gwelit H. Allen Anderson : {{cite web|url=https://www.tshaonline.org/handbook/entries/teya-indians |title=''Teya Indians''|accessdate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Tonkawa''' (''Tickanwa•tic'') :  US-OK
'''♦ Tsuut'ina''' (''Tsúùtʼínà'') [Sarcee, Sarsi] : CA-AB
'''♦ Wichita''' (''Kitikiti'sh'') : US-OK&lt;ref name=KSTX&quot;&gt;E Kansas ha Texas kent IRA.&lt;/ref&gt;
*Kichai (''K'itaish'') [Keechi, Kitsai]&lt;ref&gt;Ivez kar d'ar boblad Caddo e rannvro sevenadurel ar Mervent.&lt;/ref&gt; : US-OK&lt;ref name=KSTX&quot; /&gt;
*Taovaya [Aijados, Towash, ''etc'']&lt;ref&gt; Edward B. Jelks : {{cite web|url=https://www.tshaonline.org/handbook/entries/taovaya-indians |title=''Taovaya Indians''|accessdate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt; : US-OK,&lt;ref name=KSTX&quot; /&gt;
*Tawakoni [Tahuacano, Tehuacana]] : US-OK&lt;ref name=KSTX&quot; /&gt;
*Waco [Huaco, Hueco,Iscani, Yscani] : US-OK&lt;ref&gt;E Texas kent IRA.&lt;/ref&gt;
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
William S. Soule - Pacer.jpg|Essa-queta, penn Plains Apache, 1869
Edward S. Curtis Collection People 013.jpg|Natyinehitha, Atsina, 1909
Crow Indians by David F Barry, 1878-1883.jpg|Crow, e-tro 1880
George Catlin - The White Cloud, Head Chief of the Iowas - Google Art Project.jpg|Maxúhga &quot;White Cloud&quot;, penn iowa, 1845
In Summer, Kiowa.jpg|Tri faotr kiowa
&lt;/gallery&gt;

==Biz==
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Abenaki''' (''Wαpánahki'') [Wabanaki, Tarrantine] : CA-QC, [[New Brunswick|NB]] ; US-[[Maine (stad)|ME]], [[New Hampshire|NH]], [[Vermont|VT]]
*Eastern Abenaki : CA-QC ; US-ME, NH
**Norridgewock [Kennebec] : US-ME
*Western Abenaki : CA-QC ; US-[[Massachusetts|MA]], NH, VT
'''♦ Annamessex''' : US-[[Maryland|MD]]&lt;ref&gt;Aet da get en XVIII{{vet}} kantved ; gwelit {{en}} Wise, Jennings Cropper (1881). ''Ye kingdome of Accawmacke, or, The Eastern Shore of Virginia in the seventeenth century''. Richmond : Bell Book and Stationery Co., 1911, {{cite web|https://www.loc.gov/resource/gdcmassbookdig.yekingdomeofacca00wise/?sp=76&amp;st=image&amp;r=-0.412,0.799,1.873,0.907,0 |title=pp. 62 sqq.|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Anishinaabeg''' : CA-QC, ON, MB ; US-KS, MI, MN, ND, OK, WI
*Algonquin : CA-ON, QC
*Nipissing : CA-ON
*Ojibwe [Chippewa, Saulteaux] : CA-ON ; US-MI, MN, ND, WI
**Mississauga : CA-ON
**Saulteaux (''Nakawē') : CA-AB, BC, MB, ON, SK
*Odawa people [Ottawa]] : CA-ON ; US-IN, MI, [[Ohio|OH]]&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Potawatomi (''Neshnabé'')&lt;ref&gt;Kar d'an anv Anishinaabeg.&lt;/ref&gt;) : CA-ON ; US-[[Illinois|IL]], IN, MI, WI&lt;ref&gt;IRA : Kansas hag Oklahoma.&lt;/ref&gt;
'''♦ Accomac''' : US-[[Virginia|VA]]&lt;ref name=&quot;XVIII&quot;&gt;Aet da get en XVIII{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt;
*Accohannock
*Gingaskin
'''♦ Adena''' (-1000 → 200) : US-IN, [[Kentucky|KY]], MD, [[New York (Stad)|NY]], OH, [[Pennsylvania|PA]], [[West Virginia|WV]]
'''♦ Assateague''' : US-MD&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Attawandaron''' : CA-ON&lt;ref name=&quot;XVII&quot;&gt;Aet da get er XVII{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt;
'''♦ Beothuk''' : CA-[[Douar-Nevez ha Labrador|NL]]&lt;ref name=&quot;XIX&quot;&gt;Aet da get en XIX{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt;
'''♦ Chowanoke''' [Chowanoc] : US-[[North Carolina|NC]]&lt;ref name=&quot;Adg1820&quot;&gt;Aet da get e 1820.&lt;/ref&gt;
'''♦ Choptank''' [Ababco] : US-MD&lt;ref&gt;Aet da get e 1822.&lt;/ref&gt;
'''♦ [[Lenaped|Delaware]]''' (''Lënapeyok'') [Lenape, Lenni Lenape] : US-[[Delaware|DE]], [[New Jersey|NJ]]&lt;ref&gt;IRA : Ontario, Oklahoma ha Wisconsin.&lt;/ref&gt;
*Munsee (''Huluníixsuwaakan'', ''Monsii èlixsuwakàn'') : US-NY ([[Long Island (New York)|Long Island]])&lt;ref&gt;IRA : Wisconsin.&lt;/ref&gt;
**Canarsee : Long Island&lt;ref&gt;Aet da get a-c'houde gwerzhañ beg su [[Manhattan]] da [[trevadennouriezh|drevadennourion]] deuet ag an [[Izelvroioù]] e 1639 ; gwelit {{en}} Nathaniel Benchley (1959) : {{cite web|url=https://www.americanheritage.com/24-swindle |title=''The $24 Swindle''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
**Esopus : US-NY,&lt;ref&gt;IRA : Ontario ha Wisconsin.&lt;/ref&gt;
**Hackensack : US-NY&lt;ref&gt;Stlabezet en SUA a-c'houde diwezh ar [[Brezel Gall-hag-Indian]] (''French and Indian War'', 1754-1763).&lt;/ref&gt;
**Minisink : US-NY
**Navasink : US-NJ
**Rumanchenank [Haverstraw] : US-NJ, NY&lt;ref&gt;Aet da get e 1664.&lt;/ref&gt;
**Sanhican [Raritan] : US-NJ&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
**Sinsink : US-NY
**Siwanoy : US-[[Connecticut|CT]], NY&lt;ref&gt;Aet da get e kreiz an XVIII{{vet}} kantved dre gendeuziñ gant an drevadennourion saoz.&lt;/ref&gt;
**Tappan : US-NJ, NY &lt;ref&gt;Drouklazhet e [[Pavonia]], [[Nederland-Nevez]] (Hudson County, NJ) e 1643.&lt;/ref&gt;
**Wappinger : US-NY&lt;ref&gt;Kendeuzet gant Oneida goude [[Brezel dieubidigezh ar Stadoù Unanet]] (1775-1783).&lt;/ref&gt;
**Wiechquaeskeck : US-NY
**Wisquaskeck [Raritan] : US-NY&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
*Unami : US-DE, NJ, PA
**Acquackanonk : US-NJ
**Okehocking : US-PA
**Unalachtigo: US-DE, NJ
'''♦ Doeg''' [Taux, Tauxenent, Welsh Indians&lt;ref&gt;&quot;Indianed kembreat&quot; ; hervez ur vojenn badus e vije bet Madog ap [[Owain Gwynedd]] o tislestrañ en Amerika e dibenn an {{XIIvet kantved}}, ha darempredoù a vije bet etre Kembreiz hag an Indianed ; ''Mandoag'' a rae ar boblad algonquin eus an hini doeg, hag e 1669 e tisklêrias ar beleg Morgan Jones e oa bet miret e vuhez gantañ peogwir e oa bet komprenet e gembraeg gant an Indianed e NC ;  gwelit {{en}} Williams, Robert (1870). ''Enwogion Cymru – A biographical dictionary of eminent Welshmen'', {{cite web|url=https://www.library.wales/discover-learn/digital-exhibitions/europeana-rise-of-literacy/history-books/enwogion-cymru-a-biographical-dictionary-of-eminent-welshmen |title=P. 309.|accessdate=10/01/2024}} ha [https://en.wikisource.org/wiki/Dictionary_of_National_Biography,_1885-1900/Madog_ab_Owain_Gwynedd ''Dictionary of National Biography, 1885-1900'' @ Wikisource.]&lt;/ref&gt;] : US-VA&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Erie''' : US-NY, OH, PA&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Etchemin''' : US-ME&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Fort Ancient''' : US-IN, KY, OH, WV&lt;ref&gt;Aet da get e 1750.&lt;/ref&gt;
'''♦ Haudenosaunee''' [Iroquois] : CA-ON, QC ; US-NY
*Cayuga (''Gayogo̱hó꞉nǫʼ'') : CA-ON ; US-NY, OK
*Mohawk (''Kanienʼkehá꞉ka'') : CA-ON, QC ; US-NY
*Oneida (''Onʌyoteˀa·ká·'') : CA-ON ; US-NY
*Onondaga (''Onoñda’gegá'') : CA-ON ; US-NY
*Seneca (''Onödowáʼga꞉'') : CA-ON ; US-NY&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
**Mingo : formerly US-OH, NY, PA, WV
*Tuscarora (''Skarù:ręˀ'') : CA-ON ; US-NC, NY&lt;ref&gt;E NC hepken gwezharall.&lt;/ref&gt;
'''♦ Ho-Chunk''' (''Hoocągra'') [Winnebago] : US-IA, MN, NE, WI&lt;ref&gt;En Illinois ivez gwezharall.&lt;/ref&gt;
'''♦ Honniasont''' [Honniasontkeronon] : US-OH, PA, WV&lt;ref&gt;Aet da get : distrujet gant ar pobladoù Seneca ha Susquehannock e 1679.&lt;/ref&gt;
'''♦ Hopewell''' (-100 → 500) : US-IL, KY&lt;ref&gt;{{en}} Moorehead, Warren K. (1895) : {{cite web|url=https://cdm17032.contentdm.oclc.org/digital/collection/p17032coll2/id/646/rec/14 |title=''The Examination of Fort Ancient, Ohio''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Illinois''' (''Illiniwek'') : US-[[Arkansas|AR]], IA, IL, MI, [[Missouri (stad)|MO]]&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Cahokia : US-AR, IA, IL, MO
*Kaskaskia : US-WI
*Miami : US-IL, IN, MI
'''♦ Kickapoo''' (''Kiikaapoa'') [Kikapú] : US-IL, MI, MO&lt;ref&gt;IRA : Kansas, Oklahoma, Texas ; MX.&lt;/ref&gt;
'''♦ Laurentian''' (~1300 → 1580) [St. Lawrence Iroquoians] : CA-ON, QC ; US-NY, VT
'''♦ Manahoac''' [Mahock]] : US-VA&lt;ref&gt;Aet da get kent 1728&lt;/ref&gt;
*Stegarake
'''♦ Mascouten''' : US-IL, MI, WI&lt;ref&gt;Aet da get goude ul lazhadeg gant ar C'hallaoued e 1712.&lt;/ref&gt;
'''♦ Massachusett''' : US-MA&lt;ref&gt;Aet da get goude 1919.&lt;/ref&gt;
*Ponkapoag : US-MA
'''♦ Meherrin''' : US-NC, VA&lt;ref&gt;Aet de get goude 1802.&lt;/ref&gt;
'''♦ Menominee''' (''Omǣqnomenēwak'') : US-WI
'''♦ Mi'kmaq''' (''L'nu'') [Mi'kmaw, Micmac] : CA-NB, NL, [[Nova Scotia|NS]], [[Prince Edward Island|PE]], QC ; US-ME
*Abegweit (''Epekwitk'') : CA-PE
*Acadia (''Malikiaq'') : CA-NS
*Annapolis Valley (''Kampalijek'') : CA-NS
*Bear Valley (''Kampalijek'') : CA-NS
*Buctouche (''Puktusk'') : CA-NB
*Eel River Bar (''Ugpiꞌganjig'') : CA-NB
*Elsipogtog (''Lsipuktuk'') : CA-NB
*Esgenoôpetitj (''Eskinuopitijk'') : CA-NB
*Esksoni (''Wékistoqnik'') : CA-NS
*Fort Folly (''Amlamkuk Kwesawék'') : CA-NB
*Glooscap (''Kluskap'') : CA-NS
*Indian Island (''Lnui Menikuk'') : CA-NB
*Mi'kmaq de Gespeg (''Kespék'') : CA-QC
*Lennox Island (''Lnui Mnikuk'') : CA-PE
&lt;/poem&gt;
|
&lt;poem&gt;
*Listuguj Mi'gmaq (''Listikujk'') : CA-QC
*Membertou (''Maupeltuk'') : CA-QS
*Metepenagiag Mi'kmaq (''Metepnákiaq'') : CA-NB
*Mi'kmaq Nation (''Ulustuk'') : US-ME
*Miawpukek (''Miawpukwek'') : CA-NL
*Mi'kmaq of Gesgapegiag (''Keskapekiaq'') : CA-QC
*Millbrook (''Wékopekwitk'') : CA-NS
*Natoaganeg (''Natuaqanek'') : CA-NB
*Pabineau (''Kékwapskuk'') : CA-NB
*Paqtnkek Mi’kmaq (''Paq'tnkek') : CA-NS
*Pictou Landing (''Puksaqtéknékatik') : CA-NS
*Potlotek (''Potlotek') : CA-NS
*Qalipu Mi'kmaq (''Qalipu'') : CA-NL
*Sipekneꞌkatik (''Sipekníkatik'') : CA-NS
*Wagmatcook (''Waqmitkuk'') : CA-NS
*We'koqma'q L'nue'kati (''Wékoqmáq'') : CA-NS
'''♦ Mohegan''' : US-CT
'''♦ Mohican''' (''Muh-he-con-ne-ok'') [Housatonic] : US-MA, NY&lt;ref&gt;IRA : Wisconsin.&lt;/ref&gt;
'''♦ Monacan''' : US-MD, OH, VA, [[West Virginia|VW]]
'''♦ Montauk''' [Montaukett] : US-NY (Long Island)
'''♦ Moneton''' :  US-WV&lt;ref&gt;Aet da get e kreiz ar XVII{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt;
'''♦ Nansemond''' : US-VA
'''♦ Nanticoke''' : US-DE, MD
'''♦ Narragansett''' : US-[[Rhode Island|RI}}
'''♦ Niantic''' (''Nehântick '') [Nehantucket] : US-CT, RI&lt;ref&gt;E Connecticut hepken hiziv.&lt;/ref&gt;
'''♦ Nipmuc''' [Nipmuck] : US-CT, MA, RI
'''♦ Nottoway''' [Cheroenhala] : US-VA
'''♦ Occaneechi''' [Occaneechee] : US-NC, VA
'''♦ Passamaquoddy''' (''Peskotomuhkati'') : CA-NB ; US-ME
'''♦ Patuxent''' [Pawtuxent] : US-MD&lt;ref&gt;Aet da get e 1690.&lt;/ref&gt;
'''♦ Paugusett''' [Golden Hill Paugussett&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=https://web.archive.org/web/20040604134749/http://www.paugussett.itgo.com/ |title=''The Golden Hill Indians Of The Paugussett Indian Nation''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;] : US-CT
*Potatuck : US-CT
'''♦ Peoria''' : US-IL, IN, MI, MO, OH&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Mitchigamea : US-IL&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Moingona (''Moyiinkweena'') : US-IL&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Tamaroa : US-IL&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Wea : US-IN&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
'''♦ Pennacook''' : US-MA, ME, NH&lt;ref name=BRP&quot;&gt;Aet da get goude [[Brezel ar roue Philip]] (1675-1678) enep an Indianed.&lt;/ref&gt;
'''♦ Penobscot''' (''Pαnawάhpskewi'') : US-ME
'''♦ Pequot : US-CT
'''♦ Petun''' (''Tionontat'') : CA-ON&lt;ref&gt;IRA : e Kansas hag Oklahoma ; eus ar galleg ''pétun'' (&quot;butun&quot;) e teu an anv «&amp;nbsp;Petun&amp;nbsp;» rak gounezet e veze ar plant-se gant ar boblad, hervez Pierre François Xavier de Charlevoix, ''Histoire et description générale de la Nouvelle France'', 1744.&lt;/ref&gt;
'''♦ Piscataway''' (''Kinwaw Paskestikweya'') : US-MD
'''♦ Pocumtuc''' [Deerfield Indians] : US-MA&lt;ref name=BRP&quot; /&gt;
'''♦ Podunk''' : US-CT&lt;ref name=BRP&quot; /&gt;
'''♦ Powhatan''' (''Tsenacommacah'') :  US-VA
*Appomattoc&lt;ref name=&quot;XVIII /&gt;
*Arrohateck&lt;ref name=&quot;XVIII /&gt;
*Chesapeake&lt;ref name=&quot;XVIII /&gt;
*Chesepian&lt;ref name=&quot;XVIII /&gt;
*Chickahominy : bezant c'hoazh e Virginia.
*Kiskiack&lt;ref name=&quot;XVIII /&gt;
*Mattaponi : bezant c'hoazh e Virginia
*Nansemond : bezant c'hoazh e Virginia.
*Pamunkey : bezant c'hoazh e Virginia.
*Paspahegh&lt;ref name=&quot;XVIII /&gt;
*Patawomeck [Potomac] : bezant c'hoazh e Virginia.
*Powhatan : bezant c'hoazh e Virginia.
'''♦ Quinnipiac''' : US-CT&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Rappahannock''' : US-VA
'''♦ Sac &amp; Fox''' [Sauk] : US-MI&lt;ref&gt;IRA : Iowa, Kansas, Nebraska, Oklahoma.&lt;/ref&gt;
*Meskwaki (''Meshkwahkîhaki'') : US-IO
*Nîmahâhaki : US-KS, NE
*Othaakiiwaki : US-OK
'''♦ Schaghticoke''' : US-CT
'''♦ Shawnee''' : US-ID, OH, PA&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
'''♦ Shinnecock''' : US-NY (Long Island)
'''♦ Stuckanox''' : US-VA&lt;ref&gt;Kendeuziñ gant Saponi NC a rejont er XVII{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt;
'''♦ Susquehannock''' [Andaste, Conestoga, Minquas] : US-MD, US-NY, US-PA, US-WV&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Tunxi''' : US-CT&lt;ref&gt;Aet da get e dibenn an XVIII{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt;
'''♦ Tuscarora''' (''Skarù:ręˀ'') : US-NC (hiziv : US-NY ha CA-ON ivez)
'''♦ Tutelo''' (''Yesang'') : US-VA, WV&lt;ref&gt;Aet da get gant marv an ezel diwezhañ e 1898.&lt;/ref&gt;
'''♦ Unquachog''' [Poospatuck] : US-NY (Long Island)
'''♦ Wampanoag''' (''Wôpanâak'') : US-MA&lt;ref&gt;E Rhode Island kent Brezel ar roue Philip.&lt;/ref&gt;
*Aquinnah [Gay Head]
*Assawompsett Nemasket
*Chappaquiddick
*Herring Pond
*Mashpee
*Nantucket
*Nauset
*Patuxet
*Pokanoket
'''♦ Wangunk''' [Mattabeset] : US-CT&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Wawyachtonoc''' : US-CT, NY&lt;ref&gt;IRA : e Wisconsin.&lt;/ref&gt;
'''♦ Weapemeoc''' : US-NC&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Wenrohronon''' : US-NY&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Wicocomico''' : US-VA&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Wolastoqiyik''' [Maliseet] : CA-NB, QC ; US-ME
'''♦ Wyandotte''' [Huron] : CA-ON, QC&lt;ref&gt;IRA : Kansas, Michigan hag Oklahoma.&lt;/ref&gt;
*Huron-Wendat (''Wendake'')
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Joseph Brant 2.jpg|Thayendanegea, penn mohawk (1785)
Tadodaho Sid Hill United Nations.jpg|Todadaho Sid Hill, penn onondaga, en [[Aozadur ar Broadoù Unanet|ABU]] (2010)
ChiefOshkosh.jpg|Oshkosh, penn menominee (1858)
Mikmaq.jpg|Dañser mi'kmaq (2010)
Peskotomuhkati Canoe.png|Indianed passamaquoddy (2016)
George Catlin - Go-to-ków-páh-ah, Stands by Himself, a Distinguished Brave - 1985.66.248 - Smithsonian American Art Museum.jpg|Go-to-ków-páh-ah, wea (1830)
&lt;/gallery&gt;

==Gevred==
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Acolapissa''' : [[Louiziana|LA]], [[Mississippi (stad)|MS]]&lt;ref name=&quot;Adg1739&quot;&gt;Aet da get e 1739.&lt;/ref&gt;
'''♦ Ais''' : [[Florida|FL]]&lt;ref&gt;Aet da get e kreiz ar [[bloavezhioù 1740]].&lt;/ref&gt;
'''♦ Amacano''' : FL ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ [[Apalached|Apalachee]]''' : FL&lt;ref&gt;Divroet da Vec'hiko ha [[Kuba|Cuba]] adalek 1763.&lt;/ref&gt;
'''♦ Atakapa''' (''Ishak'') : LA, TX
*Eastern Atakapa (''Hiyekiti Ishak'' &quot;Tud ar Sav-Heol&quot;) : LA
**Ciwāt [Alligator Band]
**Otse [Teche, Snake Band]
**Appalousa [Opelousa, Heron]&lt;ref&gt;Moarvat eus ar [[Tchoktaweg|chocktaweg]] ''Abalusa'' &quot;Blev Du&quot; pe ''Apilusa'' &quot;Divesker Du&quot;.&lt;/ref&gt;, Tsikip]
*Western Atakapa : TX
**Akokisa [Orcoquiza]&lt;ref&gt;Aet da get e deroù [[Dispac'h Texas]] (1835-1836).&lt;/ref&gt;
**Atakapa (er ster dik)
::::• Katcok [Eagle Band, Calcasieu Band]
::::• Niāl [Panther Band]
::::• Red Bird Band &lt;ref&gt;''[[Cardinalis cardinalis]]''.&lt;/ref&gt;
**Deadose
**Patiri [Petaros]
**Quasmigdo [Bidai]
**Tlacopsel [Acopsel, Lacopsel]
'''♦ Avoyel''' [Petits Taensas] : LA&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Bayogoula''' [Bayou Goula] : LA&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Biloxi''' (''Tanêks'') : LA&lt;ref&gt;Mississippi e oa o bro orin, a rankjont kuitaat e dibenn ar XVII{{vet}} kantved a-c'houde bout bet peuzdistrujet gant ar [[Brec'h (kleñved)|vrec'h]] degaset gant Europiz, evel kalz pobladoù Indian.&lt;/ref&gt;
'''♦ Caddo''' (''Na'-a-wih ta'-sha'')  : AR, LA, TX&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Adai : LA, TX
*Cahinnio : AR
*Eyeish : TX
*Hainai (''Háynay'') : TX
*Hasinai (''Hasíinay'') : TX
*Kadohadacho (''Kadawdáachuh'') : AR, LA, TX
*Nabedache (''Nabáydácu'') : TX
*Nabiti : TX
*Nacogdoche (''Nakúʔkidáawtsiʔ'') : TX
*Nacono : TX
*Nadaco [Anduico] : TX
*Nanatsoho : TX
*Nasoni : TX
*Natchitoches (''Náshit'ush'') : LA, TX
**Doustioni : LA
**Ouachita [Washita] : LA
**Yatasi (''Yáttasih'') : LA
*Neche :  TX
*Nechaui : TX
*Tula : AR
'''♦ Calusa''' [Escampaba] : FL&lt;ref&gt;Harluet da Guba gant Spagnoliz e 1763.&lt;/ref&gt;
'''♦ Cape Fear Indians''' : NC&lt;ref&gt;Kaset da get e 1808 gant trevadennourion gant Europiz.&lt;/ref&gt;
'''♦ Catawba''' (''Ye Iswąˀ'') [Iswa] : NC, [[South Carolina|SC]]
'''♦ Chakchiuma''' (''Sa'ktcihuma'') : [[Alabama|AL]], MS, [[Tennessee|TN]]&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Chatot''' [Chacato, Chactoo] : FL&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Chaouacha''' [Chawasha] : LA&lt;ref name=&quot;XIX&quot; /&gt;
'''♦ Cheraw''' (''Saraw'') [Charáh, Saura] : FL, NC, SC&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ [[Cherokee]]''' (''Anigiduwagi'', ''Tsa-la-gi'') : NC, SC &lt;ref&gt;IRA : California, North Carolina, Oklahoma ha South Carolina.&lt;/ref&gt;
'''♦ Chickanee''' [Chiquini] : NC
'''♦ Chickasaw''' (''Chikasha'') : AL, KY, MS, TN&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
'''♦ Chine''' : FL&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Chisca''' [Yuchi] : TN, VA&lt;ref&gt;Er XVI{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt; ; AL, [[Georgia|GA]], FL&lt;ref&gt;Adalek ar XVII{{vet}} kantved betek o steuziadur e dibenn arn XVIII{{vet}} kantved ; gwelit Hahn 2006, pp. 53-56.&lt;/ref&gt;
'''♦ Chitimacha''' :  LA
'''♦ Choctaw''' : AL, LA, MS&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
'''♦ Chowanoc''' [Chowanoke] : NC&lt;ref name=&quot;Adg1820&quot; /&gt;
'''♦ Congaree''' : SC&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Coree''' [Connamox] : NC&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Croatan''' : NC&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Cusabo''' : SC&lt;ref name=&quot;BaY&quot;&gt;Aet da get a-c'houde [[Brezel ar Yamasee]] (1715-1717) enep an drevadennourion a Vreizh-Veur.&lt;/ref&gt;
'''♦ Eno''' {Enoke, Stuckenock] : NC&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Grigra''' [Gri] : MS&lt;ref&gt;Aet da get a-c'houde [[Dispac'h an Natchez]] (1729-1731) enep an drevadennourion c'hall.&lt;/ref&gt;
'''♦ Guacata''' [Santalûces] : FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Guacozo''' : FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Guale''' : GA&lt;ref&gt;Lazhadeget gant gouarnamant an drevadennourion e 1740.&lt;/ref&gt;
'''♦ [[Houma (pobl)|Houma]]''' : LA&lt;ref&gt;E Mississippi kent deroù an XIX{{vet}} kantved.&lt;/ref&gt;
'''♦ Jaega''' [Jobé] : FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Keyauwee''' : NC&lt;ref name=&quot;BaY&quot; /&gt;
'''♦ Koasati''' [Coushatta, Quassarte] : AL, GA, TN&lt;ref&gt;IRA : e Louisiana, Oklahoma ha Texas.&lt;/ref&gt;
'''♦ Koroa''' : MS&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Luca''' : FL&lt;ref&gt;Sturtevant &amp; Fogelson 2004, p. 214.&lt;/ref&gt;
'''♦ Lumbee''' : NC
'''♦ Machapunga''' : NC&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Matecumbe''' : FL&lt;ref&gt;{{en}} Goggin, John M.. {{cite web|url=https://edwardwimberley.com/courses/80458/matecumbe.pdf |title=''The Indians and History of the Matecumbe Region''|accessdate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Mayaca''' : FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
*Jororo
*Mayajuaca
'''♦ Mayaimi''' : FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Miccosukee''' [Mikasuki] : FL
'''♦ Mobile''' : AL&lt;ref&gt;N'eus roud ebet anezho goude 1761 ; gwelit {{en}} {{cite web|url=https://accessgenealogy.com/alabama/mobile-tribe.htm |title=''Mobile Tribe''|accessdate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Mocoso''' : FL&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
&lt;/poem&gt;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Mougoulacha''' (''Imongolosha'') : LA&lt;ref&gt;Lazhadeget e 1700 gant ar Bayogoula (Swanton 2003, p. 200).&lt;/ref&gt;
'''♦ Muscogee (Creek) (''Este Mvskokvlke'') : AL, GA, MS, TN, TX&lt;ref&gt;IRA : Oklahoma. Lod tud a dec'has war-du Stadoù arall :gwelit Debo 1970, pp. 100,102-104.&lt;/ref&gt;
*Abihka : AL
*Alabama (''Albaamaha'') : AL
*Chiaha :TN
*Eufaula : GA
*Kialegee Tribal Town : AL
*Osochee : AL
*Talapoosa : AL
*Thlopthlocco Tribal Town : AL, GA
*Tukabatchee (''Tokepahce'') : AL
'''♦ Naniaba''' : AL, FL
'''♦ Natchez''' (''W’Nahx’-Chee'') : LA, MN, MS, NC, OK&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
'''♦ Mosopelea''' [Ofo] : MS, OH&lt;ref&gt;Goude Dispac'h an Natchez ec'h e tivrojont da Louiziana, m'emaint c'hoazh. Kollet eo bet o yezh ; galleg pe saozneg eo o yezh-vamm bremañ.&lt;/ref&gt;
'''♦ Okchai''' : AL&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
'''♦ Okelousa''' : LA, MS&lt;ref&gt;Kendeuzet gant pobldoù arall ; gwelit {{en}} {{cite web|url=https://accessgenealogy.com/louisiana/okelousa-indians.htm |title=''Okelousa Indians''|accessd	ate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Pacara''' [Capara], FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Pamlico''' : NC&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Pascagoula''' : MS&lt;ref&gt;Hervez ur vijenn en em lazhas an holl tud dre veuziñ er Singing River e 1699 ; gwelit {{en}} Wallace, Mark I.. ''Finding God in the Singing River'' (Pascagoula River, . Minneapolis : Fortress Press, 2005 {{ISBN|0-8006-3726-7}}, ha {{cite web|url=https://postalmuseum.si.edu/exhibition/indians-at-the-post-office-murals-legend-and-lore/legend-of-the-singing-river |title=''Legend of the Singing River''|accessdate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Pee Dee''' [Pedee] : SC&lt;ref&gt;E 1808 e veve an ezelez diwezhañ ; gwelit Swanton 1952, p. 97.&lt;/ref&gt;
'''♦ Pensacola''' : AL, FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Pohoy''' : FL&lt;ref name=&quot;Adg1739&quot; /&gt;
*Alafay
'''♦ Poteskeet''' : NC&lt;ref&gt;Aet da get goude 1730 ; gwelit Ferguson, Penny. {{cite web|url=https://nativeheritageproject.com/2012/06/09/study-of-the-poteskeet-indians/ |title=''Study of the Poteskeet Indians''|accessdate=10/01/2024}}.&lt;/ref&gt;.
'''♦ Quinipissa''' [Kinipissa] : LA&lt;ref&gt;Bet lazhadeget gant ar boblad bayagooula e 1700 ; gwelit Kniffen &amp; al. 1994, p. 52. &lt;/ref&gt;
'''♦ Roanoke''' :  NC&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Saluda''' [Saludee, Saruti] : SC&lt;ref&gt;Ne chomjont e North Carolina nete adalek 1695 betek 1712, war o hent da Bennsylvania ; gwelit : Rivers, William James (1852). ''A Sketch of the History of South Carolina to the Close of the Proprietary Government by the Revolution of 1719''. Paris : Legare Street Press, 2022, p. 38 {{ISBN|1-01-928006-9}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Santee''' : SC &lt;ref&gt;Disheñvel-krenn diouzh ar boblad santee-sioux&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Santaluces''' : FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} Wilkinson, Jerry. {{cite web|url=http://www.keyshistory.org/FL-Fla-Ind.html |title=''Historic Florida Indians''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Saponi''' {Nahyssan] : NC, VA&lt;ref&gt;IRA: New York ha Pennsylvania.&lt;/ref&gt;
*Haiwa Saponi Indian Tribe : NC
*Occaneechi Band of the Saponi Nation : NC
*Sappony : NC
'''♦ Secotan''' : NC&lt;ref&gt;Aet da get e 1665, kendeuzet ma voent gant ar boblad Machapunga :gwelit {{en}} Ordahl Kupperman, Karen. ''Roanoke – The Abandoned Colony''. Lanham : Rowman &amp; Littlefield Publishers, 2007 {{ISBN|0-7425-5263-2}}.&lt;/ref&gt;.
'''♦ Seminole''' : FL &lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=http://www.seminolenation-indianterritory.org/ |title=''Seminole Nation, Indian Territory''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Sewee''' : SC &lt;ref&gt;Distrujet e 1670 gant ur gorventenn er [[Meurvor Atlantel]] ; Olexer 2005, p. 116.&lt;/ref&gt;
'''♦ Shakori''' : NC&lt;ref&gt;Kendeuzet e 1714 gant ar Saponi Nation.&lt;/ref&gt;
'''♦ Sissipahaw''' [Haw, Saxahapaw, Sauxpa, Sissipahaus] : NC&lt;ref&gt;Aet da get goude Brezel ar Yamasee ; marteze e kendeuzjont gant ar boblad Catawba, hervez Swanton 1952 pp. 84-85.&lt;/ref&gt;
'''♦ Sugeree''' (Satari, Sugau) : NC, SC&lt;ref&gt;Kendeuzet gant ar boblad Catawba goude Brezel ar Yamasee.&lt;/ref&gt;
'''♦ Surruque''' : FL&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Taensa''' [Grands Taensas] : AL, LA&lt;ref name=&quot;XVIII&quot;/&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=https://www.newadvent.org/cathen/14429c.htm |title=''Taensa Indians''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Taposa''' : MS&lt;ref&gt;Aet da get en XVIII{{vet}} kantved (Swanton 1952, p. 192).&lt;/ref&gt;
'''♦ Tawasa''' : AL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Tequesta''' [Chequesta, Vizcaynos] : FL&lt;ref&gt;Harluet da Guba e 1763 ; gwelit {{en}} {{cite web|url=https://home.nps.gov/ever/learn/historyculture/nativepeoples.htm |title=''National Park of Florida – Native Peoples''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Timucua''' : FL, GA&lt;ref&gt;Harluet da Guba e 1763 ; gwelit {{en}} Milanich, Gerald T.. ''The Timucua''. Hoboken : Wiley-Blackwell, 1999 {{ISBN|0-631-21864-5&lt;/ref&gt;
*Acuera : FA
*Agua Dulce [Freshwater, Utina] :FL
*Arapaha : FL, GA
*Cascangue : GA
*Icafui : GA
*Mocama [Tacatacuru] : FL, GA
*Northern Utina : FL
*Ocale : FL
*Oconi :GA
*Potano :FL
*Saturiwa : FL
*Tacatacuru :GA
*Tucururu] : FL
*Yufera : GA
*Yui [Ibi, Ibihica] : GA
*Yustaga : FL
'''♦ Tioux''' [Tiou, Thysia] : MS&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=https://www.native-languages.org/tioux.htm |title=''Tioux Indians''|ccessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Tocaste : FL
'''♦ Tocobaga : FL&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Tohomé : AL, FL&lt;ref name=&quot;XIX&quot; /&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=https://accessgenealogy.com/alabama/tohome-indians.htm |title=''Tohome Indians''|ccessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Tomahitan : GA pe VA&lt;ref&gt;Ethridge 2010.&lt;/ref&gt;
'''♦ Topachula : FL
'''♦ Tunica : AR, LA, MS&lt;ref&gt;Bremañ e Louisiana ha Mississippi hepken, dindan an anv Tunica-Biloxi.&lt;/ref&gt;
'''♦ Utiza : FL
'''♦ Uzita [Uçita] : FL&lt;ref&gt;Milanich 1998 &amp; Hahn 2003.&lt;/ref&gt;
'''♦ Vicela : FL
'''♦ Viscaynos : FL
'''♦ Waccamaw''' : NC, SC
'''♦ Waccamaw Siouan''' : NC
'''♦ Wateree''' [Guatari] : SC&lt;ref&gt;Aet da get goude 1744.&lt;/ref&gt;
'''♦ Waxhaw''' [Wisacky, Gueça] : NC, SC&lt;ref&gt;Aet da get goude Brezel ar Yamasee.&lt;/ref&gt;
'''♦ Westo''' : SC, VA&lt;ref&gt;Bet lazhadeget e 1680 gant trevadennourion harpet gant ar boblad Shawnee ; ar re a oa chomet bev a voe harluet d'an [[Antilhez]] evel sklaved (Gallay 2002).&lt;/ref&gt;
'''♦ Winyaw''' : SC&lt;ref&gt;Aet da get goude 1720 (Swanton 2003, p. 103).&lt;/ref&gt;
'''♦ Weapemoc''' : NC&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Yamasee''' : FL, GA, SC&lt;ref&gt;Aet da get e 1737, hervez {{en}} Hoffman, Paul E.. ''Florida's Frontiers: A History of the Trans-Appalachian Frontier''. Bloomington : Indiana University Press, 2002, p. 188 {{ISBN|0-253-34019-5}}.&lt;/ref&gt;
'''♦ Yazoo''' : MS&lt;ref&gt;Lazhadeget a-c'houde o emsavadeg a-enep an drevadennourion c'hall er [[bloavezhioù 1730]] ; an dud chomet bev a voe gwerzhet da drevadennourion e Carolina.&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{en}} Gibson, Arrell M.. ''The Indians of Mississippi''. In : McLemore, Richard Aubrey. ''A History of Mississippi'', levrenn 1, p. 76. Hattiesburg : University and College Press of Mississippi, 1973 {{ISBN|0-87805-013-2}}&lt;/ref&gt;
'''♦ Yuchi''' [Euchee, Uchee] : TN kent Al ha GA&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Kaw-u-tz (Cado) (5449311406).jpg|Maouez caddo (1906)
NC Museum of History, Raleigh, NC - panoramio (3).jpg|Delwenn d'ur vaouez cheraw (~1690)
Henry Inman - Sequoyah - Google Art Project.jpg|[[Sequoyah]] (ᏍᏏᏉᏯ), ar Cherokee a savas ar [[skritur tsalagiek]] (~1830)
Choctaw group.png|Indianed choctaw (~1908)
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;220px&quot;&gt;
Roberto Holy Card.jpg|Roberto, ur Yamasee bet lazhet e 1740
Face detail, 1837 Lithograph of Opothle Yoholo, from- Opothle Yaholo (cropped).jpg|Opothle Yahola, penn muscogee creek (1837)
Seminole mother and children- Brighton Reservation, Florida (8443707301).jpg|Ur vamm seminole gant he bugale (1949)
&lt;/gallery&gt;

==Mervent==
''Er rannvro sevenadurel-mañ ez eus rannoù eus Arizona, Colorado ar su Southern, New Mexico, Texas ar c'hornôg hag Utah en SUA, koulz hag ar Stadoù [[Chihuahua (stad)|Chihuahua|]] (MX-CHH) ha [[Sonora (stad)|Sonora]] (MX-SON) er Stadoù Unanet Mec'hikan.''
----
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ Apache'''&lt;ref&gt;Rummatadur hervez teir mammenn : {{en}} Foster, Morris W. &amp; McCollough, Martha (2001). ''Plains Apache''. In : ''Handbook of the North American Indians – Volume 13'' ; {{en}} Opler, Morris E.. ''Chiricahua Apache'' &amp; ''Mescalero Apache''. In : ''Handbook of North American Indians: Southwest'' - Volume 10'' ;
{{en}} De Reuse, Willem J. (1983c). ''The Apachean culture pattern and its origins: Synonymy''. In : ''Handbook of North American Indians: Southwest'' - Volume 10'' ivez.&lt;/ref&gt; (''Ndee biyat' '') : US-AZ, CO, NM, OK ; MX-[[Coahuila|COA]], [[Tamaulipas|TAM]]&lt;ref name=&quot;OK&quot; /&gt;
*Chiricahua Apache : AZ
**Ch'úúkʾanén (Chiricahua dik)
**Gileño [Gil Apache] : AZ, NM
**Ndendahe : NM
**Tchihende [Mimbreño] : NM
*Jicarilla Apache : CO, NM, TX
**Carlana [Sierra Blanca] : CO
*Lipan Apache : NM, TX
**Pelones: TX
*Mescalero Apache : NM
**Faraones
**Sierra Blanca Mescaleros
**Sacramento Mescaleros
**Guadalupe Mescaleros
**Limpia Mescaleros
**Natagés [Apaches del Natafé]
*Plains Apache [Kiowa-Apache, Naisha, Naʼishandine]: OK
**Cibecue : AZ
**San Carlos : AZ
::::•Arivaipa
::::•Pinal
*Tonto Apache : AZ
*White Mountain Apache [Coyotero] : AZ
*Yavapai (''Wipuhk’a’bah'') : AZ
**Tolkapaya (''Ɖo:lkabaya'') [Yuma Apache] : kornôg
**Yavbe [Yavapé, Mohave Apache] : kreiz
**Kwevkapaya : gevred
**Wipukepa (''Wi:pukba'') : biz
'''♦ Comecrudo''' : MX-TAM&lt;ref name=&quot;XIX&quot; /&gt;
'''♦ Cotoname''' : US-TX ; MX-TAM&lt;ref name=&quot;XIX&quot; /&gt;
'''♦ Genízaro''' : NM&lt;ref name=&quot;XIX&quot; /&gt;
'''♦ Halchidhoma''' (''Xalychidom Piipaa'') : AZ, CA
'''♦ Hualapai''' (''Hwalbáy'') [Walapai] : AZ
'''♦ Havasupai''' (''Havsuw' Baaja'') : AZ
'''♦ Hohokam''' (300 → 1500) : US-AZ ; MX-SON
'''♦ Karankawa''' : TX&lt;ref&gt;Lazhadeget e 1858, aet da get 1891 (Anderson 2005, pp. 53-54)&lt;/ref&gt;
*Copano
'''♦ La Junta Indians''' : US-TX ; MX-CHH&lt;ref name=&quot;XVIII&quot; /&gt;
'''♦ Mamulique''' : US-TX ; [[Nuevo León|MX-NLE]]
'''♦ Manso Indians''' : US-TX ; MX-CHH&lt;ref name=&quot;XVII&quot; /&gt;
'''♦ Maricopa''' [Piipaash] : AZ
'''♦ Mohave''' ('' 'Aha Makhav'') [Mojave] : AZ, CA, NV
&lt;/poem&gt;
|
&lt;poem&gt;
'''♦ [[Navac'hoed|Navajo]]''' (''Diné'', ''Naabeehó'') [Navaho] : AZ, CO, NM, UT
'''♦ O'odham''' : US-AZ ; MX-SON
*Ak-Chin ('ʼAkĭ Ciñ O'odham'') : AZ
*Akimel O'odham [Pima] : US-AZ ; MX-CHH, SON
**Qahatika : AZ
*Hia C-eḍ Oʼodham [Areneños, Sand Papagos] : US-AZ ; MX-SON
*Tohono O'odham : US-AZ ; MX-SON
*Hia C-eḍ Oʼodham : US-AZ ; MX-SON
'''♦ Aranama''' : TX&lt;ref&gt;Aet da get e-tro 1843 ; gwelit {{en}} Campbell, Thomas N.. {{cite web|url=https://www.tshaonline.org/handbook/entries/aranama-indians |title=''Aranama Indians ''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;.
'''♦ Pima Bajo''' [Mountain Pima] : MX-CHH, SON
'''♦ [[Indianed Pueblo|Pueblo]]''' : US-AZ, NM, TX, UT ; MX-CHH, SON
*Anasazi [Ancestral Puebloans] (700 → 1400) : AZ (biz), CO (mervent), NM (gwalarn), UT (gevred)&lt;ref&gt;Eleze ar ''[[Four Corners]]'' ; kuitaat o bro a rejont a-nebeudoù en XII{{vet]] ha XIII{vet}} kantved ; hendadoù ar pobladoù pueblo hiziv int.&lt;/ref&gt;
*Acoma Pueblo (''Áakʼu'') : NM
*Cochiti Pueblo (''Kúutyì'') : NM
*Hopi : AZ
**Hopi-Tewa [Hano, Tano] : AZ&lt;ref&gt;En emvodañ gant ar boblad hopi a rejont e-kerzh [[Emsavadeg pueblo 1680|Emsavadeg pueblo 1680]].&lt;/ref&gt;
*Isleta Pueblo (''Shiewhibak'', ''Tsugwevaga'') : NM
*Jemez Pueblo (''Walatowa'') : NM
*Kewa Pueblo (''Dámáyá'', ''Díiwʾi'') [Santo Domingo] : NM
*Laguna Pueblo (''Kʼáwáiga'') : NM
*Mogollon (~200 → 1540) : US-AZ, NM ; MX-CHH, SON
*Nambé Pueblo (''Nąngbeʼe Ôwîngeh'') : NM
*Ohkay Owingeh (''Ohkay Ówîngeh'') [San Juan Pueblo] : NM
*Picuris Pueblo (''Pʼįwweltha'', ''Pe’ewi'') : NM
*Pecos Pueblo [Cicuye, Ciquique] : AZ, CO, NM, UT (''Four Corners'')
*Piro : NM, TX&lt;ref&gt;Aet da get goude an Emsavadeg pueblo e 1680.&lt;/ref&gt;
*Pojoaque Pueblo (''Pʼohsųwæ̨geh Ówîngeh'') : NM
*Sandia Pueblo (''Ną’piʼąd'''') : NM
*San Felipe Pueblo (''Kaatishtya'') : NM
*San Ildefonso Pueblo (''Pʼohwhogeh Ówîngeh'') : NM
*Santa Ana Pueblo (''Dámáyá'') : NM
*Santa Clara Pueblo (''Khaʼpʼoe Ówîngeh'') : NM
*Taos Pueblo (''Təotho'') : NM
*Tesuque Pueblo (''Tetsʼúgéh Ówîngeh'') : NM
*Tiwa [Tigua] : NM
*Tompiro Indians : NM&lt;ref&gt;Aet da get er [[bloavezhioù 1670]].&lt;/ref&gt;
*Ysleta del Sur Pueblo [Tigua Pueblo] : TX
*Zia Pueblo (''Tsíiyʼa'') : NM
*Zuni Pueblo (''A:shiwi'') : NM
'''♦ Quechan''' (''Kwatsáan'') [Yuma] : AZ, CA
'''♦ Quems''' : US-TX ; MX-[[Coahuila|COA]]&lt;ref&gt;Aet da get goude 1748 ; gwelit {{en}} Campbell, Thomas N.. {{cite web|url=https://www.tshaonline.org/handbook/entries/quems-indians |title=''Quems Indians ''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;.
'''♦ Solano''' : US-TX ; MX-COA
'''♦ Toboso''' : MX-CHH, COA&lt;ref&gt;Aer da get en XVIII{{vet}} kantved goude endevout tec'het da Dexas ; gwelit {{en}} Campbell, Thomas N.. {{cite web|url=https://www.tshaonline.org/handbook/entries/toboso-indians |title=''Toboso Indians ''|accessdate=10/01/2024}}&lt;/ref&gt;.
'''♦ Yaqui''' [Yoeme] :US-AZ ; MX-SON
&lt;/poem&gt;
|}


&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot;&gt;
Geronimo (From L. D. Greene Album) - NARA - 533082restoredh.jpg|Goyaałé [Geronimo], penkadour apache ndendahe (~1883)
Hualapai elder.jpg|Ta'thamiche, gwaz hualapai  (1908)
Mosa, Mohave girl, by Edward S. Curtis, 1903.jpg|Mosa, plac'h vohave (1903)
Pima.jpg|Tud akimel o'odham
Hopi woman with a traditional pot and traditional clothing.png|Maouez hopi (~1900)
&lt;/gallery&gt;

==Levrlennadur==
;Daveoù
*{{en}} Anderson, Gary Clayton. ''The Conquest of Texas – Ethnic Cleansing in the Promised Land, 1820–1875''. Norman : University of Oklahoma Press, 2005 {{ISBN|0-8061-3698-7}}
*{{fr}} Berger, Yves &amp; Dubois, Daniel. ''Les Indiens des plaines''. Paris : Dargaud, 1978 {{ISBN|2-205-01282-7}}
*{{en}} Curtis, Edward Sherriff (1907-1930). ''The North American Indian''. Paris : Legare Street Press, 2022 {{ISBN|1-01-539363-2}}
*{{en}} D'Azevedo, Warren L.. ''Handbook of North American Indians'', levrenn 11 : ''Great Basin''. Washington, D.C. : Smithsonian Institution, 1986 {ISBN|0-16-004581-9}}
*{{en}} Debo, Angie (1970). ''A History of the Indians in the United States''. Norman : University of Oklahoma Press Press, 1984 {{ISBN|2-226-06903-8}}
**{{fr}} ''Histoire des indiens des États-Unis'' (Troet gant Alain Deschamps). Paris : Albin Michel, 1994 {{ISBN|2-226-06903-8}}
*{{en}} Debo, Angie (1972). ''And Still the Waters Run – The Betrayal of the Five Civilized Tribes''. Princeton : Princeton University Press, 2022 {{ISBN|0-691-23777-8}}
*{{en}} Ethridge, Robbie Franklin. ''From Chicaza to Chickasaw – The European Invasion and the Transformation of the Mississippian World, 1540-1715''. Chapel Hill : The University of North Carolina Press, 2010 {{ISBN|0-8078-3435-1}}
*{{en}} Gallay, Alan. ''The Indian Slave Trade – The Rise of the English Empire in the American South, 1670-1717''. New Haven : Yale University Press, 2003 {{ISBN|0-300-10193-7}}
*{{en}} Hann, John H.. ''Indians of Central and South Florida: 1513–1763''. Gainesville : University Press of Florida, 2003 {{ISBN|0-8130-2645-8}}
*{{en}} Hahn, John H.. ''The Native American World Beyond Apalachee''. Gainesville : University Press of Florida, 2006 {{ISBN|0-8130-2982-1}}
*{{en}} Heizer, Robert F.. ''Handbook of North American Indians'', levrenn 8 : ''California''. Washington, D.C. : Smithsonian Institution, 1978 {{ISBN|0-16-004574-6}}
*{{en}} Johnson, Michael G. &amp; Hook, Richard. ''The Native Tribes of North America – A Concise Encyclopedia''. London : Windrow &amp; Greene Ltd, 1993 {{ISBN|1-872004-03-2}}
*{{en}} Kniffer, Fred B. &amp; Gregory, Hiram F. &amp; Stokes, George A.. ''The Historic Indian Tribes of Louisiana – From 1542 to the Present''. Baton Rouge : Louisiana State University Press, 2012 {{ISBN|0-8071-1963-6}}
*{{en}} Milanich, Jerald T. ''Florida Indians and the Invasion from Europe''. Gainesville : University Press of Florida, 1998 {{ISBN|0-8130-1636-3}
*{{en}} Mooney, James (1894). ''The Siouan Tribes of the East''. Paris : Legare Street Press, 2022 {{ISBN|1-01-546517-X}}
*{{en}} Murphee, Daniel S.. ''Native America'' (3 levrenn). Santa Barbara : Greenwood, 2012 {{ISBN|0-313-38126-7}}
*{{en}} Olexer, Barbara J.. ''The Enslavement of the American Indian in Colonial Times''. Monterey Park : Joyous Publishing, 2005 {{ISBN|0-9722740-4-9}}
*{{en}} Ortiz, Alfonso. ''Handbook of North American Indians – Vulome 10:Southwest''. Monterey Park : Washington, D.C. : Smithsonian Books, 1983 {{ISBN|0-87474-190-4}}
*{{en}} Pritzker, Barry M. ''A Native American Encyclopedia: History, Culture, and Peoples''. Oxford : Oxford University Press, 2000 {{ISBN|0-19-513877-5}}
*{{en}} Romans, Bernard. ''A Concise Natural History of East and West Florida''. Paris : Legare Street Press, 2021 {{ISBN|1-01-460385-4}}
*{{en}} Sturtevant, William C. &amp; Trigger, Bruce G.. ''Handbook of North American Indians: Northeast'', levrenn 15 : ''Washington''. Washington, D.C. : Smithsonian Institution, 1978 {{ISBN|0-16-004575-4}}
*{{en}} Sturtevant, William C. &amp; Fogelson, Raymond D.. ''Handbook of North American Indians: Southeast'', levrenn 14. Washington, DC : Smithsonian Institution, 2004 {{ISBN|0-16-072300-0}}
*{{en}} Swanton, John R. (1952). ''The Indian Tribes of North America''. Baltimore : Genealogical Publishing Co., 2003 {{ISBN|0-8063-1730-2}}
*{{en}} United States Government Publications Office. ''Handbook of the North American Indians – Volume 13: Plains''. Washington, D.C. : Government Printing Office, 2001 {{ISBN|0-16-050400-7}}
;Danevell
*{{en}} Nerburn, Kent (1994). ''Neither Wolf nor Dog: On Forgotten Roads with an Indian Elder''. Novato : New World Library, 2019 {{ISBN|1-60868-638-8}}
**{{fr}} Pommel, Charles (treuzyezher). ''Ni loup ni chien''. Paris : Les Éditions du Sonneur, 2023 {{ISBN|2-37385-277-2}}

==Liammoù diavaez==
;Daveoù
*{{en}} {{cite web|url=http://digital.library.okstate.edu/encyclopedia/entries/I/IN015.html |title=''Indian Removal''|accessdate=10/01/2024}}
*{{en}} {{cite web|url=https://trails.mdah.ms.gov/education/tribes.htm |title=''Indian Tribes of Mississippi''|accessdate=10/01/2024}}
*{{en}} {{cite web|url=https://www.bia.gov/ |title=''Bureau of Indian Affairs''|accessdate=10/01/2024}}
*{{en}} {{cite web|url=https://www.govinfo.gov/app/details/FR-2020-01-30/2020-01707/summary |title=''85 FR 5462 - Indian Entities Recognized by and Eligible To Receive Services From the United States Bureau of Indian Affairs''|accessdate=10/01/2024}}
*{{en}} {{cite web|url=https://www.indian-affairs.org/ |title=''Association on American Indian Affairs''|accessdate=10/01/2024}}
*{{en}} {{cite web|url=https://www.native-languages.org/languages.htm |title=''Native Languages of the Americas''|accessdate=10/01/2024}}
*{{en}} {{cite web|url=https://www.usa.gov/tribes |title=''Federally recognized Indian tribes and resources for Native Americans''|accessdate=10/01/2024}}
*{{en}} {{cite web|url=https://nativeheritageproject.com/ |title=''Native Heritage Project''|accessdate=10/01/2024}}
;Lec'hiennoù indian ofisiel
{| width=&quot;100%&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
*{{en}} [https://www.jbmian.com/#/ Acjachemen Nation]]
*{{en}} [https://itcaonline.com/member-tribes/ak-chin-indian-community/ Ak-Chin Indian Community]]
*{{en}} [https://aleut-international.org/ Aleut International Association]
*{{en}} [https://www.anishinabek.ca/ Anishinabek Nation]
*{{en}} [https://www.avfn.ca/ Annapolis Valley First Nation]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20220709102937/https://apachetribe.org/ Apache Tribe of Oklahoma]
*{{en}} [https://www.lipanapache.org/ Lipan Apache Tribe]
*{{en}} [https://mescaleroapachetribe.com/ Mescalero Apache Tribe]
*{{en}} [https://itcaonline.com/member-tribes/san-carlos-apache-tribe/ San Carlos Apache Tribe]
*{{en}} [https://itcaonline.com/member-tribes/tonto-apache-tribe/ Tonto Apache Tribe]
*{{en}} [http://www.wmat.nsn.us/ White Mountain Apache Tribe]
*{{en}} [https://yavapai-apache.org/ Yavapai Apache Nation]
*{{fr}} [https://www.northernarapaho.com/ Northern Arapaho Tribe]
*{{fr}} [https://www.atikamekwsipi.com/fr Atikamekw Sipi]
*{{en}} [https://mycaddonation.com/ Caddo Nation]
*{{en}} [https://www.ctfn.ca/ Carcross/Tagish First Nation]
*{{en}} [https://catawbaindian.net/ The Catawba Nation]
*{{en}} [https://critfc.org/member-tribes-overview/the-confederated-tribes-of-the-umatilla-indian-reservation/ Cayuse Tribe]
*{{en}} [https://www.chehalistribe.org/ Chehalis Reservation]
*{{en}} [https://www.cherokee.org/ Cherokee Nation]
*{{en}} [https://www.cheyenneandarapaho-nsn.gov/ Cheyenne and Arapaho Tribes]
*{{en}} [https://www.cheyennenation.com/ Northern Cheyenne Tribe]
*{{en}} [https://www.chickasaw.net/ The Chickasaw Nation]
*{{en}} [https://www.chitimacha.gov/ Sovereign Nation of the Chitimacha]
*{{en}} [https://www.choctawnation.com/ Choctaw Nation of Oklahoma]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240204204645/https://www.chowanokenation.com/ Chowanoke Indian Nation]
*{{en}} [https://northernchumash.org/ Northern Chumash Tribal Council]
*{{en}} [https://www.cdatribe-nsn.gov/ Coeur d'Alene Tribe]
*{{en}} [https://storymaps.arcgis.com/stories/bb31cd48d0284fa59d6f454cafabe962 Confederated Tribes of the Colville Reservation]&lt;ref&gt;Daouzek poblad : Chelan, Chief Joseph Band of Nez Percé, Colville, Entiat, Lakes, Methow, Moses-Columbia, Nespelem, Okanogan, Palus, San Poil ha Wenatchi.&lt;/ref&gt;
*{{en}} [https://comanchenation.com/ Comanche Nation]
*{{en}} [https://ctclusi.org/ Confederated Tribes of Coos-Lower Umpqua-Siuslaw]
*{{en}} [https://www.alabama-coushatta.com/ Alabama-Coushatta Tribe of Texas]
*{{en}} [http://alabama-quassarte.org/ Alabama-Quassarte Tribal Town]
*{{en}} [https://www.coushatta.org/ Coushatta Tribe of Louisiana]
*{{en}} [https://cowichantribes.com/ Cowichan Tribes]
*{{en}} [https://www.cowlitz.org/ Cowlitz Indian Tribe]
*{{en}} {{fr}} [https://www.cngov.ca/ Cree Nation Government]
*{{en}} [http://www.crow-nsn.gov/ Crow Tribe]
*{{en}} [https://www.delawarenation-nsn.gov/ Delaware Nation]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20070607145534/http://www.doigriverfn.com/ Doig River First Nation]
*{{en}} [https://www.duwamishtribe.org/ Duwamish Tribe]
*{{en}} [https://www.esselentribe.org/ Esselen Tribe of Monterey County]
*{{en}} [https://www.haidanation.ca/ Council of the Haida Nation]
*{{en}} [https://gitxsan.ca/ Gitxsan Huwilp Government]
*{{en}} [https://ftbelknap.org/ Gros Ventre – Assiniboine]
*{{en}} [https://haisla.ca/ Haisla Nation]
*{{en}} [https://www.haliwa-saponi.org/ Haliwa Saponi Indian Tribe]
*{{en}} [https://www.haudenosauneeconfederacy.com/ Haudenosaunee Confederacy]
*{{en}} [https://www.theofficialhavasupaitribe.com/ The Havasupai Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240123111142/https://heiltsuknation.ca/ Heiltsuk Tribal Council]
*{{en}} [https://ho-chunknation.com/ Ho-Chunk Nation]
*{{en}} [https://www.hoopa-nsn.gov/ Hoopa Valley Tribe]
*{{en}} [https://www.hopi-nsn.gov/ The Hopi Tribe]
*{{en}} [https://hualapai-nsn.gov/ Hualapai Tribe]
*{{en}} [https://unitedhoumanation.org/ United Houma Nation]
*{{en}} [https://www.innu.ca/ Innu Nation]
*{{en}} [https://www.inuitcircumpolar.com/ Inuit Circumpolar Council]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20121102232804/http://www.inshuckch.com/home.html In-SCHUCK-ch Nation]
*{{en}} [https://iowatribeofkansasandnebraska.com/ Iowa Tribe of Kansas and Nebraska]
*{{en}} [https://iowanation.org/ Iowa Tribe of Oklahoma]
*{{en}} [https://kaibabpaiute-nsn.gov/ Kaibab Band of Paiute Indians]
*{{en}} [https://kalispeltribe.com/ Kalispel Tribe of Indians]
*{{en}} [https://kaskadenacouncil.com/ Kaska Dena Council]
*{{en}} [https://www.kawnation.gov/ Kaw Nation]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20210930175507/https://www.ktik-nsn.gov/ Kansas Kickapoo Tribe]
*{{en}} [https://www.kickapootribeofoklahoma.com/ Kickapoo Tribe of Oklahoma]
*{{en}} [https://www.kiowatribe.org/ Kiowa Tribe]
*{{en}} [https://klamathtribes.org/ The Klamath Tribes]
*{{en}} [https://www.ktunaxa.org/ Ktunaxa Nation]
*{{en}} [https://www.umista.ca/pages/kwakwakawakw-tribes The Kwakwa̱ka̱ʼwakw Tribes]
*{{en}} [https://www.lagunapueblo-nsn.gov/ Pueblo of Laguna]
*{{en}} [https://lilwat.ca/wearelilwat7yul/ Lil'wat Nation]
*{{en}} [https://www.soboba-nsn.gov/ Soboba Band of Luiseño Indians]
*{{en}} [https://www.lumbeetribe.com/history-and-culture Lumbee Tribe of North Carolina]
*{{en}} [https://makah.com/ Makah Reservation]
*{{en}} [https://www.mhanation.com The Mandan, Hidatsa and Arikara Nation]
*{{en}} [https://www.menominee-nsn.gov/ The Menominee Indian Tribe of Wisconsin]
*{{en}} [https://www.metisnation.ca/ Métis Nation]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20200427130105/https://tribe.miccosukee.com/ Miccosukee Tribe of Indians of Florida]
*{{en}} [https://www.acadiafirstnation.ca/ Mi'kmaq Acadia First Nation]
*{{fr}} [https://bearriverfirstnation.ca/ Mi'kmaq Bear River First Nation]
*{{fr}} [http://www.eskasoni.ca/Home/ Eskasoni Mi'kmaw First Nation]
*{{fr}} [https://web.archive.org/web/20240123105639/https://fortfolly.ca/about-us Fort Folly Mi'kmaq First Nation]
*{{fr}} [https://listuguj.ca/ Listiguj Mi'gmaq Government]
*{{fr}} [https://www.millbrookband.com/index.php Mi'kmaq Millbrook First Nation]
*{{fr}} [https://membertou.ca/ Membertou Mi'kmaq Community]
*{{fr}} [https://www.paqtnkek.ca/ Paq'tnkek Mi'kmaw Nation]
*{{fr}} [https://qalipu.ca/ Qalipu Mi'kmaq First Nation]
*{{en}} [https://ugpi-ganjig.ca/ Mi'kmaq Ugpi'ganjig]
*{{en}} [https://modocnation.com/ Modoc Nation]
*{{en}} [https://www.mohegan.nsn.us/ Mohegan Tribe]
*{{en}} [https://www.mohican.com Mohican Indians]
*{{en}} [https://mojaveindiantribe.com/ Fort Mojave Indian Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240123105638/https://www.monacannation.com/ Monacan Indian Nation]
*{{en}} [https://www.onemontauknation.org/ ''Montauk Tribe of Indians'']
*{{en}} [https://www.muckleshoot.nsn.us/ The Muckleshoot Indian Tribe]
*{{en}} [https://www.muscogeenation.com/ The Muscogee Nation]
*{{en}} [https://www.musqueam.bc.ca/ The Muscogee Nation]
*{{en}} [https://www.nambepueblo.org/ Nambé O-weengé]
*{{en}} [https://nanticokeindians.org/ Nanticoke Indian Tribe]
|
*{{en}} [https://narragansettindiannation.org/ Narragansett Indian Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20100113141211/http://www.naskapi.ca/en/default.htm Naskapi Community]
*{{en}} [https://www.natcheznation.com/ Natchez Nation]
*{{en}} [https://www.navajo-nsn.gov/ Navajo Nation]
*{{en}} [https://nezperce.org/ Nez Percé Tribe]
*{{en}} [https://www.nipmucband.org/ Hassanamisco Nipmuc Band]
*{{en}} [https://www.nisenan.org/ Nisenan]
*{{en}} [http://www.nisgaanation.ca/ Nisg̱a’a Lisims Government]
*{{en}} [http://www.nisqually-nsn.gov/ Nisqually Indian Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20140714155941/http://www.nooksacktribe.org/ Nooksack Indian Tribe]
*{{en}} [https://www.cheroenhaka-nottoway.org/ Cheroenhaka (Nottoway) Tribe]
*{{en}} [https://nuuchahnulth.org/ Nuu-chah-nulth Tribal Council]
*{{en}} [https://nuxalknation.ca/ Nuxalk Nation]
*{{en}} [https://www.osagenation-nsn.gov/ Osage Nation]
*{{en}} [https://wabanaki.com/ Passamaquoddy Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20110718193023/http://www.poncatribe-ne.org/ Ponca Tribe of Nebraska]
*{{en}} [https://www.ponca-nsn.gov/ Ponca Tribe of Oklahoma]
*{{en}} [https://www.puyalluptribe-nsn.gov/ Puyallup Tribe of Indians]
*{{en}} [https://www.rappahannocktribe.org/ The Rappahannock Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240123105639/https://www.sahtu.ca/ The Sahtú Secretariat]
*{{en}} [https://www.srpmic-nsn.gov/ Salt River Pima-Maricopa Indian Community]
*{{en}} [https://obsn.org/ Occaneechi Band of the Saponi Nation]
*{{en}} [https://peoriatribe.com/ Peoria Tribe]
*{{en}} [https://www.penobscotnation.org/ Penobscot Nation]
*{{en}} [https://www.quapawtribe.com/ Quapaw Nation]
*{{en}} [https://quileutenation.org/ Quileute Nation]
*{{en}} [http://quinaultindiannation.com/ Quinault Indian Nation]
*{{en}} [https://www.sacandfoxnation-nsn.gov/ Sac &amp; Fox Nation]
*{{en}} [https://www.sacandfoxks.com/ Sac &amp; Fox Nation in Kansas and Nebraska]
*{{en}} [https://www.meskwaki.org/ Meskwaki Nation – Sac &amp; Fox Tribe in Iowa]
*{{en}} [https://www.sacandfoxnation-nsn.gov/ Sac &amp; Fox Nation]
*{{en}} [https://csktribes.org/ Confederated Salish &amp; Kootenai Tribes]
*{{en}} [https://www.samishtribe.nsn.us/ Samish Indian Nation]
*{{en}} [https://www.sappony.org/ Sappony]
*{{en}} [https://www.sauk-suiattle.com/ Sauk-Suiattle Indian Tribe of Washington]
*{{en}} [https://schaghticoke.com/ Schaghticoke Tribal Nation]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20180620184357/http://www.seminolenation.com/ Seminole Nation of Oklahoma]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20110902102132/http://seminoletribe.com/ Seminole Tribe of Florida]
*{{en}} [https://shishalh.com/ Shíshálh Nation]
*{{en}} [https://www.shoalwaterbay-nsn.gov/ Shoalwater Bay Indian Tribe]
*{{en}} [https://blackfootconfederacy.ca/ Siksikaitsitapi – Blackfoot Confederacy]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240123105639/https://www.ctsi.nsn.us/ Confederated Tribes of Siletz Indians]
*{{en}} [https://www.shinnecock-nsn.gov/ Shinnecock Indian Nation]
*{{en}} [https://www.sbtribes.com/ Shoshone-Bannock Tribe]
*{{en}} [https://www.temoaktribe.com/index.shtml Te-Moak Tribe of Western Shoshone]
*{{en}} [https://sinixt.org/ Autonomous Sinixt]
*{{en}} [https://birdtailsioux.ca/ Birdtail Sioux Dakota Nation]
*{{en}} [https://canupawakpanation.com/ Canupawakpa Dakota Nation]
*{{en}} [https://www.cheyenneriversioux.com/ Cheyenne River Sioux Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240123105639/https://www.dakotatipi.ca/ Dakota Tipi First Nation]
*{{en}} [https://fsst-nsn.gov/ Flandreau Santee Sioux Tribe]
*{{en}} [https://www.standingrock.org/ Standing Rock Sioux Tribe]
*{{en}} [https://www.lowerbrulesiouxtribe.com/ Lower Brûlé Sioux Tribe]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240122140812/https://oglalalakotanation.net/ Oglala Sioux Tribe]
*{{en}} [https://www.rosebudsiouxtribe-nsn.gov/ Rosebud Sioux Tribe]
*{{en}} [https://www.shakopeedakota.org/ Shakopee Mdewakanton Sioux Community]
*{{en}} [https://svdngovernance.com/ Sioux Valley Dakota Nation]
*{{en}} [https://www.whitecapdakota.com/en/index.aspx Sioux Valley Dakota Nation]
*{{en}} [https://www.yanktonsiouxtribe.net/ Whitecap Dakota First Nation]
*{{en}} [https://skokomish.org/ Skokomish Indian Tribe]
*{{en}} [https://www.snuneymuxw.ca/ Snuneymuxw First Nation]
*{{en}} [https://songheesnation.ca/ Songhees Nation]
*{{en}} [https://sooke.ca/ Sooke]
*{{en}} [https://itcaonline.com/member-tribes/san-juan-southern-paiute/ San Juan Southern Paiute]
*{{en}} [https://www.spokanetribe.com/ Spokane Tribe of Indians]
*{{en}} [https://www.squamish.net/ Squamish Nation]
*{{en}} [https://squaxinisland.org/ Squaxin Islan Tribes]
*{{en}} [https://www.stolonation.bc.ca/ Stó꞉lō Service Agency]
*{{en}} [https://suquamish.nsn.us/ The Suquamish Tribe]
*{{en}} [https://swinomish.org/ Swinomish Indian Tribe Community]
*{{en}} [https://tahltan.org/ Tahltan Central Government]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20240123114356/https://www.tlicho.ca/ Tlicho Government]
*{{en}} [https://www.ccthita.org/ Tlingit &amp; Haida Indian Tribes of Alaska]
*{{en}} [http://www.tonation-nsn.gov/ Tohono O’odham Nation]
*{{en}} [https://www.tolowa-nsn.gov/ Tolowa Dee-Ni’ Nation]
*{{en}} [http://gabrielino-tongva.com/ Gabrielino / Tongva Nation]
*{{en}} [https://tonkawatribe.com/ Tonkawa Tribe of Oklahoma]
*{{en}} [https://www.tsilhqotin.ca/ Tŝilhqot’in National Government]
*{{en}} [https://twnation.ca/ Tsleil-Waututh Nation]
*{{en}} [https://tsuutina.com/ Tsuut'ina Nation]
*{{en}} [https://www.tulaliptribes-nsn.gov/ Tulalip Tribes]
*{{en}} [https://www.tunicabiloxi.org/ Tunica-Biloxi Tribe of Louisiana]
*{{en}} [http://www.tuscaroras.com/ Tuscacora &amp; Six Nations]
*{{en}} [https://critfc.org/member-tribes-overview/the-confederated-tribes-of-the-umatilla-indian-reservation/ Ulatilla Tribe]
*{{en}} [https://www.southernute-nsn.gov/ Southern Ute Indian Tribe]
*{{en}} [https://www.utemountainutetribe.com/index.html Ute Mountaine Ute Tribe]
*{{en}} [https://www.waccamaw.org/ Waccamaw Indian People]
*{{en}} [https://waccamaw-siouan.org/ Waccamaw Siouan Indians]
*{{en}} [https://critfc.org/member-tribes-overview/the-confederated-tribes-of-the-umatilla-indian-reservation/ Walla Walla Tribe]
*{{en}} [https://wichitatribe.com/ Wichita and Affiliated Tribes]
*{{en}} [https://wampanoagtribe-nsn.gov/ Wampanoag Tribe of Gay Head]
*{{en}} [https://mashpeewampanoagtribe.com/ Mashpee Wampanoag Tribe]
*{{fr}} [https://wendake.ca/ Wendake – Nation huronne-wendat]
*{{en}} [https://www.wuikinuxv.net/ Wuikinuxv Nation]
*{{en}} [https://wyandotte-nation.org/ Wyandotte Nation]
*{{en}} [http://www.yakamamuseum.com/ Yakama Nation Museum]
*{{en}} [https://www.tachi-yokut-nsn.gov/ Tachi Yokut Tribe]
*{{en}} [https://www.yuroktribe.org/ The Yurok Tribe]
*{{en}} [https://ashiwi.org/ Pueblo of Zuni]
|}

== Notennoù ==
{{daveoù|bannoù=2}}

[[Rummad:Amerindianed]]
[[Rummad:Norzhamerika]]</text>
      <sha1>sa08ky665jsf73neqp3hjg9kjgw20e5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Porched:Armoù-tan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>170211</id>
    <revision>
      <id>2194890</id>
      <parentid>2194416</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T19:18:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Munisionoù ha dafar adkargañ */</comment>
      <origin>2194890</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35170" sha1="oo3fsq6f1ohdzsw98faockljxg6xjo5" xml:space="preserve">__NOTOC__
{|width=&quot;100%&quot; border=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;4&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&amp;Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:150%;&quot;&gt;[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
&lt;/div&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:100%;&quot;&gt;
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.

'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
&lt;/div&gt;
| align=&quot;right&quot; valign=&quot;center&quot;|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''ARMOÙ'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==

=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Accuracy International Arctic Warfare]] • [[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] •  [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[Enfield M1917]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[L42A1]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón M1908]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Sako M23]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Smith-Jennings (fuzuilh)|Smith-Jennings]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]]  • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Tkiv 85]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]

=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN ARKA]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]

=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]

=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]] • [[Winchester Model 1911]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]

=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]

=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Remington Model 14]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]

=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • ''[[Karabinenn#Munisionoù|PCC]]'' • [[Remington Model 8]] • [[Remington Model 30]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1903]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Winchester Model 54]] • [[Winchester Model 70]] • [[Winchester Wildcat]]

=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Breda-SAFAT]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vickers .50]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]

=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Błyskawica (pistolenn-vindrailher)|Błyskawica]] • [[Brügger &amp; Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]


| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==

=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • [[Beretta 93R]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 52]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-07]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]]  • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''LLama-Gabilondo :''' [[Llama M-82]] • [[Llama Pressin]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] • '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] •  '''SACM :'''  [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Sauer &amp; Sohn :''' [[Sauer &amp; Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 41]] • [[Smith &amp; Wesson Model 52]] • [[Smith &amp; Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[APS (pistolenn)|APS]] • [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Kolibri (pistolenn)|Kolibri]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Liberator (pistolenn)|Liberator]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Salvator-Dormus (pistolenn)|Salvator-Dormus]] • [[Schönberger-Laumann 1892|Schönberger-Laumann]] • [[Star M14]] • [[Stechkin APS]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] •  [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]

=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Police Positive]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast &amp; Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 3]] • [[Smith &amp; Wesson Model 10]] • [[Smith &amp; Wesson Model 14]] • [[Smith &amp; Wesson Model 17]] • [[Smith &amp; Wesson Model 19]] • [[Smith &amp; Wesson Model 27]] • [[Smith &amp; Wesson Model 28]] • [[Smith &amp; Wesson Model 29]] • [[Smith &amp; Wesson Model 36]] • [[Smith &amp; Wesson Model 53]] • [[Smith &amp; Wesson Model 60]] • [[Smith &amp; Wesson Model 460]] • [[Smith &amp; Wesson Model 500]] • [[Smith &amp; Wesson Model 686]] •• [[Enfield No. 2]] • [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]] 

== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]

== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8,8-cm-Flak 18/36/37/41|88 mm Flak]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]

== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]

== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]

== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Derringer (pistolenn)|Derringer]] : [[Remington Model 95]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Pebrouer (arm-tan)|Pebrouer]] •• [[Ribauldequin]]

== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]] • [[TKB-506]]
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;left&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]

=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]

=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===

* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Short Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Ballard]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 H&amp;R Magnum]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&amp;W]] • [[.32 Winchester Special]] • [[.32 S&amp;W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Wheatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.357 Remington Maximum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&amp;W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&amp;W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.41 Short]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 AMP]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 S&amp;W American]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.45 Winchester Magnum]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&amp;W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&amp;W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 Beowulf]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} :  [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]]  • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9 × 57 mm Mauser|9 × 57 mm]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 50 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]]  • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&amp;H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&amp;H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.55 Boys]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm]] • [[12,7 × 81 mm SR]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} :  [[2,7 mm Kolibri]] • [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[7,8 × 19 mm R]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[7,92 × 24 mm]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 &lt;abbr&gt;mm&lt;/abbr&gt; B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Finland}} : [[7,62 × 53 mm R]] • [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
|}
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;

|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TEKNIK'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]

=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Beta C-Mag]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] •  [[Buker poent ruz]] •  [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]

=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • [[Chat (armoù-tan)|Chat]] •  ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Gel bannouriezh]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • [[Pourveziañ dre gregiñ pe dre vontañ]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===

==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther GmbH|Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler &amp; Koch]] • [[Königlich Bayerische Gewehrfabrik]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe &amp; Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer &amp; Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] • [[Steyr Arms|Steyr]] • [[Österreichische Waffenfabriks-Gesellschaft]] • {{Belgia}} : [[FN Browning Group|FN Browning]] • [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] •  {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] •  [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Sabatti]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis &amp; Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland &amp; Holland]] • [[James Purdey &amp; Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley &amp; Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg &amp; Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith &amp; Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger &amp; Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Weatherby]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger &amp; Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]

==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Kynoch]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier &amp; Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Weatherby]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]

==== Dafar all ====
[[Lee Precision]] • [[Schmidt &amp; Bender]]

==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage &amp; Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]

=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Henry Deringer]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolay Fyodorovitch Makarov|Nikolay Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Igor Stetchkin]] • [[Eugene Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm-tan graet er gêr]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Arm-tan primaozet]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Feulster gant armoù-tan e Stadoù-Unanet Amerika|Feulster gant armoù-tan er Stadoù-Unanet]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Pink Pistols]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Small Arms Survey]] • [[Sniper]] • [[Socialist Rifle Association]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]

==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns &amp; Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''

==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] •  [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]

=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Internet Movie Firearm Database]] • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' •  [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Stembridge Gun Rentals]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''

=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]

==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[William McMillan (tenner sport)|William McMillan]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]

|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''RUMMADOÙ'''&lt;/div&gt;

[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]

==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]

'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]

'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]

==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]

|}
&lt;br&gt;
{{Porchedoù roll}}

[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]</text>
      <sha1>oo3fsq6f1ohdzsw98faockljxg6xjo5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194906</id>
      <parentid>2194890</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T22:33:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2194906</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35169" sha1="jn3w18pzz9teh0f8g94dxl3g8uhjrml" xml:space="preserve">__NOTOC__
{|width=&quot;100%&quot; border=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;4&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|[[Restr:2019 Colt Navy 1851 Leech&amp;Rigdon.jpg|kreizenn|frameless|299x299px]]
| align=&quot;left&quot; valign=&quot;center&quot;|
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:150%;&quot;&gt;[[Restr:Apache chieff Geronimo (right) and his warriors in 1886.jpg|kreizenn|frameless]]'''Donemat war borched an armoù-tan !'''
&lt;/div&gt;
&lt;div align=&quot;center&quot; style=&quot;font-size:100%;&quot;&gt;
An [[Arm-tan|armoù-tan]] a zo stag ouzh istor Mab-den abaoe kantvedoù evit brezeliñ, chaseal, ober sport, torfediñ, en em zifenn... O sevel hag o implij a ro ur skeudenn eus ar gevredigezh e-lec'h ma vevomp war tachennoù an teknologiezhioù, ar gwir, ar geopolitikerezh hag ar justis.

'''War ar bajenn [[Geriaoueg an armoù-tan]] e kavoc'h pennadoù berr war sujedoù n'eus ket bet savet pajenn ebet diwar o fenn evit poent.'''
&lt;/div&gt;
| align=&quot;right&quot; valign=&quot;center&quot;|
[[Skeudenn:GLOCK 17 Gen 4 Pistol MOD 45160305.jpg|130x130px]]
|}&lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''ARMOÙ'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-skoaz|Armoù-skoaz]] ==

=== [[Fuzuilh|Fuzuilhoù]] ===
[[Accuracy International Arctic Warfare]] • [[Arisaka 38]] • [[Arisaka 99]] • [[Barrett M82]] • [[Barrett MRAD]] • [[Benelli M4]] • [[Berdan (fuzuilh)|Berdan]] • [[Berthier (armoù-skoaz)|Berthier]] •  [[Carcano M91]] • [[Chassepot (fuzuilh)|Chassepot]] • [[Dreyse (fuzuilh)|Dreyse]] • [[Enfield M1917]] • [[FN FNAR]] • [[FR-F1]] ''•'' [[Gewehr 88]] • [[Gewehr 98]] • [[Gras (fuzuilh)|Gras]] • [[Henry (fuzuilh)|Henry]] • [[Krag-Jørgensen]] • [[L42A1]] • [[Lebel (fuzuilh)|Lebel]] • [[Lee-Enfield]] • [[Lee-Metford]] • [[Lee Navy M1895]] • [[Long rifle]] • [[M14 (fuzuilh)|M14]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[Mannlicher M1885]] • [[Mannlicher M1893]] • [[Mannlicher M1895]] • [[Mannlicher-Schönauer]] • [[Martini-Henry]] • [[MAS-36|MAS 36]] • [[Mauser M1871]] • [[Mauser M1889]] • [[Mauser M1893]] • [[Mauser Standard-Modell]] • [[McMillan Tac-50]] • [[Meunier A6]] • [[Mondragón M1908]] • [[Mosin-Nagant]] • [[Murata (armoù-skoaz)|Murata]] • [[Pattern 1914 Enfield]] • [[PGM Hécate II]] • [[PTRD-41|PTRD 41]] • [[Ribeyrolles 1918]] • [[Remington Rolling Block|Rolling Block]] • [[Ross (fuzuilh)|Ross]] • [[Fusil automatique Modèle 1917|RSC M1917]] • [[Sako M23]] • [[Schmidt-Rubin]] • [[Sharps (fuzuilh)|Sharps]] • [[Smith-Jennings (fuzuilh)|Smith-Jennings]] • [[Snider-Enfield]] • [[Snipex Alligator]]  • [[Spencer (fuzuilh)|Spencer]] • [[Springfield Model 1873|Springfield M1873]] • [[Springfield M1903]] • [[Springfield Model 1922|Springfield M1922]] • [[SVD (fuzuilh)|SVD Dragunov]] • [[SVT-40|SVT 40]] • [[Fuzuilh Tchang Kai-chek|Tchang Kai-chek]] • [[Tkiv 85]] • [[Vetterli (fuzuilh)|Vetterli]] • [[Werder M1869]]

=== [[Fuzuilh-arsailh|Fuzuilhoù-arsailh]] ===
[[Restr:HK416N.png|kleiz|frameless|110x110px]][[AEK-971]] • [[Nikonov AN-94|AN-94]] • [[AK-47]] • [[AK-74]] • [[AK-12]] • [[AR-15]] • [[Avtomat Fyodorova]] • [[Beretta AR70/90]] • [[CZ 805 BREN]] • [[FAMAS]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FN ARKA]] • [[FN F2000]] • [[FN FNC]] • [[FN SCAR]] • [[IMI Galil|Galil]] • [[Haenel MK 556]] • [[HK G36]] • [[HK 416]] • [[M4 (karabinenn)|M4 Carbine]] • [[M7 (fuzuilh-arsailh)|M7]] • [[M16 (fuzuilh)|M16]] • [[M27 Infantry Automatic Rifle|M27 IAR]] • [[QBZ-95]] • [[QBZ-191]] • [[RK 62]] • [[SA80]] • [[Samopal vz. 58|Sa vz. 58]] • [[SIG SG 540|SIG 540]] • [[SIG SG 550|SIG 550]] • [[Steyr AUG]] • [[Sturmgewehr 44]]

=== [[Fuzuilh-emgann|Fuzuilhoù-emgann]] ===
[[AVS-36|AVS 36]] • [[FN FAL]] • [[Gewehr 41]] • [[Fuzuilh Jeneral Liu|Jeneral Liu]] • [[Johnson M1941]] • [[L1A1]] • [[M1 Garand]] • [[MAS 49]] • [[AR-10]] • [[HK G3]] • [[SAFN 49]] • [[SIG SG 510|SIG 510]]

=== [[Fuzuilh-chase|Fuzuilhoù-chase]] ===
[[Browning BAR|BAR]] • [[Baikal IZh-27]] • [[Benelli Raffaello]] • [[Benelli Super Black Eagle]] • [[Beretta A400]] • [[Browning Auto-5]] • [[Browning B25]] • [[Chapuis C35]] • ''[[Fuzuilh-liorzh]]'' • [[Manufrance Robust]] • [[M30 Luftwaffe]] • [[Perazzi MX 410]] • [[Ruger Red Label]] • [[Saiga-12]] • [[Verney-Carron Sagittaire]] • [[Winchester Model 1911]][[Restr:Army Heritage Museum B.A.R..jpg|kleiz|frameless|140x140px]]

=== [[Fuzuilh-vindrailher|Fuzuilhoù-mindrailher]] ===
[[BAR M1918]] • [[Beardmore-Farquhar]] • [[Bren (fuzuilh-vindrailher)|BREN]] • [[Chauchat (fuzuilh-vindrailher)|Chauchat]] • [[DP-27/DP-28]] • [[Fallschirmjägergewehr 42|FG 42]] • [[FM 24/29]] • [[FN Minimi]] • [[Hotchkiss M1922]] • [[Lewis (fuzuilh-vindrailher)|Lewis]] • [[Madsen (fuzuilh-vindrailher)|Madsen]] • [[M249 light machine gun|M249 SAW]] • [[RPK]] • [[Type 99 (fuzuilh-vindrailher)|Type 99]] • [[Ultimax 100]]

=== [[Fuzuilh-pomp|Fuzuilhoù-pomp]] ===
[[Ithaca 37]] • [[Mossberg 500]] • [[Remington 870]] • [[Remington Model 14]] • [[Franchi SPAS-12]] • [[Winchester Model 1200]] • [[Winchester Model 1897]] • [[Winchester Model 1912]]

=== [[Karabinenn|Karabinennoù]] ===
[[Baker (karabinenn)|Baker]] • [[Bergara B14]] • [[Chiappa Little Badger]] • [[CZ 457]] • [[CZ 600]] • [[De Lisle (karabinenn)|De Lisle]] • [[Gewehr 43]] • [[K31 (karabinenn)|Karabiner 31]] • [[Karabiner 98k]] • [[Korrigane (karabinenn)|Korrigane]] • [[M1 (karabinenn)|M1]] • [[M4 Survival Rifle]] • [[Marlin Model 60]] • [[Mauser M18]] • [[Mossberg Patriot]] • [[Pallas BA-15]] • ''[[Karabinenn#Munisionoù|PCC]]'' • [[Remington Model 8]] • [[Remington Model 30]] • [[Remington 700]] • [[Ruger 10/22]] • [[Ruger M77]] • [[Ruger Gunsite Scout]] • [[Ruger Mini-14]] • [[Savage Model 110]] • ''[[Scout Rifle]]'' • [[Schmeisser SP15]] • [[SKS]] • [[Steyr Scout]] • [[Tikka T1x]] • [[Tikka T3]] • [[Vz. 24 (karabinenn)|vz. 24]] • [[Vz. 52 (karabinenn)|vz. 52]] • [[Winchester Model 1873]] • [[Winchester Model 1886]] • [[Winchester Model 1892]] • [[Winchester Model 1894]] • [[Winchester Model 1903]] • [[Winchester Model 1907]] • [[Winchester Model 52]] • [[Winchester Model 54]] • [[Winchester Model 70]] • [[Winchester Wildcat]]

=== [[Mindrailherez|Mindrailherezioù]] ===
[[Restr:MG42 1 noBG.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[AA 52]] • [[Besa (mindrailherez)|Besa]] • [[Bollée (mindrailherez)|Bollée]] • [[Breda-SAFAT]] • [[Browning M1917]] • [[Browning M1919]] • [[Colt-Browning M1895]] • [[DChK]] • [[FN EVOLYS]] • [[FN MAG]] • [[Gatling (mindrailherez)|Gatling]] • [[Hotchkiss Modèle 1914]] • [[Kord (mindrailherez)|Kord]] • [[KPV]] • [[M134 Minigun]] • [[M60 (mindrailherez)|M60]] • [[M2 Browning]] • [[Maxim (mindrailherez)|Maxim]] • [[MG 08]] • [[MG 08/15]] • [[MG 13]] • [[Maschinengewehr 34|MG 34]] • [[MG42|MG 42]] • [[NSV (mindrailherez)|NSV]] • [[PM M1910]] • [[PK (mindrailherez)|PK]] • [[RPD (mindrailherez)|RPD]] • [[Saint-Étienne Modèle 1907|Saint-Étienne 1907]] • [[Schwarzlose (mindrailherez)|Schwarzlose]] • [[Stumm 73 (mindrailherez)|Stumm 73]] • [[Union Repeating Gun]] • [[Vickers (mindrailherez)|Vickers]] • [[Vickers .50]] • [[Vz. 59 (mindrailherez)|vz. 59]] • [[ZB-53]]

=== [[Pistolenn-vindrailher|Pistolennoù-mindrailher]] ===
[[Beretta M1918]] • [[Beretta M1938]] • [[Błyskawica (pistolenn-vindrailher)|Błyskawica]] • [[Brügger &amp; Thomet MP9]] • [[FN P90]] • [[HK MP5]] • [[Lanchester (pistolenn-vindrailher)|Lanchester]] • [[M2 Hyde]] • [[M3 (pistolenn-vindrailher)|M3 Grease Gun]] • [[MAC-10]] • [[MAS 38]] • [[MAT 49]] • [[Maschinenpistole 18|MP 18]] • [[Maschinenpistole 28|MP 28]] • [[Maschinenpistole 34|MP 34]] • [[Maschinenpistole 40|MP 40]] • [[Owen gun]] • [[PPCh-41|PPCh 41]] • [[PPS (pistolenn-vindrailher)|PPS]] • [[Škorpion vz. 61]] • [[Standschütze Hellriegel M1915]] • [[STEN (pistolenn-vindrailher)|STEN]] • [[Sterling (pistolenn-vindrailher)|Sterling]] • [[Suomi KP/-31]] • [[Thompson (pistolennoù-mindrailher)|Thompson]] • [[Type 100 (pistolenn-vindrailher)|Type 100]] • [[United Defense M42]] • [[Uzi]]


| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
== [[Arm-dorn|Armoù-dorn]] ==

=== [[Pistolenn|Pistolennoù]] ===
'''''(renket dre verk pe produer)''''' [[Restr:CZ 75 SP-01 Shadow 9x19 mm.jpg|dehou|frameless|110x110px]]'''Astra :''' [[Astra 400]] • '''Beretta :''' [[Beretta M1915]] • [[Beretta M1934]] • [[Beretta 951]] • [[Beretta 92]] • [[Beretta 93R]] • '''Loewe :''' [[Borchardt C93]] • '''Browning :''' [[Browning Buck Mark]] • [[Browning HP]] • [[Browning M1900]] • [[Browning M1906]] • [[Browning M1910]] • '''Colt :''' [[Colt M1903 Pocket Hammerless]] • [[Colt M1911]] • '''CZ :''' [[CZ 27]] • [[CZ 52]] • [[CZ 75]] • [[CZ 82]] • [[CZ P-07]] • [[CZ P-09]] • [[CZ P-10 C]] • [[CZ Shadow 2]] • '''FB :''' [[Vis wz. 35]] • '''FN Herstal :''' [[FN Model 1903]] • [[FN FNP]]  • [[FN FNX]] • [[FN 502]] • [[FN 509]] • '''Fort''' : [[Fort-12]] • [[Fort-17]] • [[Fort-20]] • '''General Motors :''' [[FP-45 Liberator]] • '''Glock :''' [[Glock (pistolenn)|Glock]] • '''HK :''' [[HK USP]] • [[HK VP70|VP70]] • '''IMI :''' [[Jericho 941]] '''•''' [[Desert Eagle]] • '''LLama-Gabilondo :''' [[Llama M-82]] • [[Llama Pressin]] • '''Luger :''' [[Luger 1900]] • [[Luger P04]] • [[Luger P08]] • '''MAB :''' [[MAB F]] • [[MAB PA-15]] • '''MAC :''' [[MAC Modèle 1950|MAC 50]] • '''MAS :''' [[Pistolet automatique modèle 1935S|PA 35S]] • '''Mauser :''' [[Mauser 1914]] • [[Mauser C96]] • [[Mauser M712]] • '''Nambu :''' [[Nambu 14]] • '''Ruger :''' [[Ruger Standard]] • [[Ruger SR22|SR22]] • '''SIG :''' [[SIG P210]] • [[SIG Sauer P220|P220]] • [[SIG Sauer P226|P226]] • [[SIG Sauer P320|P320]] • [[SIG Sauer P322|P322]] • [[SIG Sauer SP2022|SP2022]] •  '''SACM :'''  [[Pistolet automatique modèle 1935A|PA 35A]] • '''Sauer &amp; Sohn :''' [[Sauer &amp; Sohn M1913|Sauer M1913]] • [[Sauer 38H]] • '''Savage :''' [[Savage Model 1907]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 41]] • [[Smith &amp; Wesson Model 52]] • [[Smith &amp; Wesson SW22 Victory]] • '''STAR :''' [[Star B]] • '''Steyr :''' [[Steyr M1912 (pistolenn)|Steyr M1912]] • '''Tokarev :''' [[Tokarev TT 33|Tokarev TT33]] • '''Walther :''' [[Walther P38]] • [[Walther PP]] • [[Walther PPK]] • [[Walther PPQ]] • [[Walther PDP]] • '''Produerien a bep seurt :''' [[APS (pistolenn)|APS]] • [[Bren Ten]] • [[Deer Gun]] • [[Unique DES 69|DES 69]] • [[Dreyse M1907]] • [[Springfield Armory Echelon|Echelon]] • [[Glisenti Modello 1910|Glisenti M1910]] • [[GCh-18]] • [[Grand Power K100]] • [[Isard (pistolenn)|Isard]] • [[KelTec PR57]] • [[Kolibri (pistolenn)|Kolibri]] • [[Korovin (pistolenn)|Korovin]] • [[Lahti L-35]] • [[Le Français (pistolenn)|Le Français]] • [[Liberator (pistolenn)|Liberator]] • [[Makarov (pistolenn)|Makarov]] • [[MP-443 Grach]] • [[PSM (pistolenn)|PSM]] • [[PSS (pistolenn)|PSS]] • [[Ruby (pistolenn)|Ruby]] • [[Salvator-Dormus (pistolenn)|Salvator-Dormus]] • [[Schönberger-Laumann 1892|Schönberger-Laumann]] • [[Star M14]] • [[Stechkin APS]] • [[Stumm 19 Norzh Sina (pistolenn)|Stumm 19 Norzh Sina]] • [[Tanfoglio T95]] •  [[TP-82]] • [[Welrod]] • [[Zigana]]

=== [[Revolver|Revolverioù]] ===
[[Restr:Colt Python1.JPG|kleiz|frameless|110x110px]][[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[Astra 44]] • [[Chiappa Rhino]] • '''Colt :''' [[Colt 1851 Navy]] • [[Colt Anaconda]] • [[Colt Cobra]] • [[Colt Detective Special]] • [[Colt Dragoon]] • [[Colt M1877]] • [[Colt M1892]] • [[Colt New Service]] • [[Colt Official Police]] • [[Colt Paterson]] • [[Colt Police Positive]] • [[Colt Python]] • [[Colt Single Action Army]] • [[Colt Walker]] •• [[M1917 (revolverioù)|M1917]] • '''Manurhin :''' [[Manurhin MR 73]] • [[Manurhin MR 88]] •• [[Mauser C78]] • [[Nagant M1895]] • [[Rast &amp; Gasser M1898]] • [[Reichsrevolver M1879|Reichsrevolver]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1873]] • [[Revolver d'ordonnance modèle 1892]] • '''Ruger :''' [[Ruger Blackhawk]] • [[Ruger Redhawk]] • [[Ruger SP101]] • '''Smith &amp; Wesson :''' [[Smith &amp; Wesson Model 3]] • [[Smith &amp; Wesson Model 10]] • [[Smith &amp; Wesson Model 14]] • [[Smith &amp; Wesson Model 17]] • [[Smith &amp; Wesson Model 19]] • [[Smith &amp; Wesson Model 27]] • [[Smith &amp; Wesson Model 28]] • [[Smith &amp; Wesson Model 29]] • [[Smith &amp; Wesson Model 36]] • [[Smith &amp; Wesson Model 53]] • [[Smith &amp; Wesson Model 60]] • [[Smith &amp; Wesson Model 460]] • [[Smith &amp; Wesson Model 500]] • [[Smith &amp; Wesson Model 686]] •• [[Enfield No. 2]] • [[Taurus Raging Bull]] • [[Webley (revolver)|Webley]] 

== Armoù eneptank ==
''[[Fuzuilh eneptank]]'' •• [[Ampulomet]] • [[Boys (fuzuilh eneptank)|Boys]] • [[FGM-148 Javelin]] • [[Lahti L-39]] • [[Northover Projector]] • [[Panzerbüchse 39|Panzerbüsche 39]] • [[Panzerfaust]] • [[PIAT]] • [[PTRD-41]] • [[PTRS-41]] • [[RPG-2]] • [[Stouhna-P]] • [[Tankgewehr M1918]]

== [[Kanol (kanolierezh)|Kanolioù]] ==
[[2 cm Flak 30, Flak 38 ha Flakvierling 38|2cm Flak 30/38]] • [[38 cm SK C/34]] • [[Bofors 40 mm L/60]] • [[CAESAR (kanolierezh)|CAESAR]] • [[Dicke Bertha]] • [[Dulle Griet (kanol)|Dulle Griet]] • [[Gamma-Gerät]] • [[Kanol 155 mm M1 Long Tom|Kanol 155 mm M1]] • [[Kanol 75 mm stumm 1897]] • [[8,8-cm-Flak 18/36/37/41|88 mm Flak]] • [[La Consulaire]] • [[Kanol MK 108|MK 108]] • [[Mk44 Bushmaster II]] • [[Ordnance QF 25-pounder]] • [[Pariser Kanone]] • [[Williams Gun]]

== [[Kanol-mortez|Kanolioù-mortez]] ==
[[Brandt Mle 27/31|Brandt 27/31]] • [[8-cm-Granatwerfer-34|Granatwerfer 34]] • [[M1 (kanol-mortez)|M1]] • [[M2 (kanol-mortez)|M2]] • [[Minenwerfer]] • [[MO 81 LLR]] • [[MO 120 RT]]

== [[Banner-roketennoù|Banneroù-roketennoù]] ==
[[Bazooka]] • [[Banner roketennoù Katyoucha|Katyoucha]] • [[Mattress (banner-roketennoù)|Mattress]] • [[Nebelwerfer]] • [[Panzerschrek]]

== Doareoù armoù-tan kozh ==
[[Restr:Roleplayers Firing Arquebus - Age of Chivalry 2018.jpg|dehou|frameless|110x110px]][[Akebut]] •• [[Derringer (pistolenn)|Derringer]] : [[Remington Model 95]] •• [[Koulerinenn]] •• '''[[Mousked]]''' : [[Brown Bess]] • [[Pattern 1853 Enfield|Enfield 1853]] • [[Fayetteville (mousked)|Fayetteville]] • [[Fusil Modèle 1777]] • [[Springfield Model 1861|Springfield M1861]] • [[Whitworth (mousked)|Whitworth]] •• [[Mouskedig]] •• [[Pebrouer (arm-tan)|Pebrouer]] •• [[Ribauldequin]]

== Armoù hiron ==
[[Apache (arm-dorn)|Apache]] • [[NRS-2]] • [[Thompson/Center Contender]] • [[TKB-506]]
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''[[Munision|MUNISIONOÙ]]'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;left&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Shotgun Shells 12-70 Gauge CC BY-SA 4.0 by Grasyl Mk.2*.jpg|kleiz|frameless|120x120px]]

=== Evit ar c'hanolioù flour ===
[[Restr:9.3X62-30-06-8X57-6.5X55-308.JPG|dehou|frameless|140x140px]][[Kalibr 12]] • [[Kalibr 16]] • [[Kalibr 20]] • [[Kalibr 28]] • [[Kalibr .410]]

=== Evit ar c'hanolioù rizennet (hervez ar vro orin) ===

* {{SUA}} : [[.17 HMR]] • [[.17 Remington]] • [[.17 Winchester Super Magnum|.17 WSM]] • [[.218 Bee]] • [[.22 Short]] • [[.22 Hornet]] • [[.22 Long]] • [[.22 Long Rifle]] • [[.22 Remington Jet]] • [[.22 Winchester Centerfire|.22 WCF]] • [[.22 WMR]] • [[.22-250 Remington]] • [[.220 Swift]] • [[.222 Remington]] • [[.222 Remington Magnum]] • [[.223 Remington]] • [[.243 Winchester]] • [[6,35 mm Browning|.25 ACP]] • [[.25-06 Remington]] • [[.257 Roberts]] • [[.270 Winchester]] • [[.280 Remington]] • [[.284 Winchester]] • [[.300 AAC Blackout]] • [[.30 Carbine]] • [[.30-03 Springfield]] • [[.30-06 Springfield]] • [[.30-284 Winchester]] • [[.30-30 Winchester]] • [[.30-40 Krag]] • [[.30 Super Carry]] • [[.300 PRC]] • [[.300 Savage]] • [[.300 Weatherby Magnum]] • [[.300 Winchester Short Magnum]] • [[.300 Winchester Magnum]] • [[.300 Whisper]] • [[7,62 × 51 mm NATO|.308 Winchester]] • [[.32-20 Winchester]] • [[.32-40 Ballard]] • [[7,65 × 17 mm Browning|.32 ACP]] • [[.32 H&amp;R Magnum]] • [[.32 Remington]] • [[.32 S&amp;W]] • [[.32 Winchester Special]] • [[.32 S&amp;W Long]] • [[.338 Winchester Magnum]] • [[.340 Weatherby Magnum]] • [[.35 Remington]] • [[.35 Whelen]] • [[.350 Legend]] • [[.350 Remington Magnum]] • [[.351 Winchester Self-Loading|.351 WSL]] • [[.357 Magnum]] • [[.357 Remington Maximum]] • [[.375 CheyTac]] • [[.375 Winchester]] • [[.378 Weatherby Magnum]] • [[.38 ACP]] • [[.38-40 Winchester]] • [[.38-55 Winchester]] • [[.38 Long Colt]] • [[.38 Special]] • [[.38 Super]] • [[.38 S&amp;W]] • [[.380 ACP]] • [[.40 S&amp;W]] • [[.408 CheyTac]] • [[.41 Action Express|.41 AE]] • [[.41 Long Colt]] • [[.41 Magnum]] • [[.41 Short]] • [[.416 Remington Magnum]] • [[.416 Rigby]] • [[.44-40 Winchester]] • [[.44 AMP]] • [[.44 Henry]] • [[.44 Magnum]] • [[.44 Russian]] • [[.44 S&amp;W American]] • [[.44 Special]] • [[.444 Marlin]] • [[.45-70]] • [[.45 ACP]] • [[.45 Auto Rim]] • [[.45 Colt]] • [[.45 Schofield]] • [[.45 Winchester Magnum]] • [[.450 Bushmaster]] • [[.454 Casull]] • [[.458 Lott]] • [[.458 Winchester Magnum]] • [[.460 Weatherby Magnum]] • [[.460 S&amp;W Magnum]] • [[.50-90 Sharps]] • [[.50 Action Express]] • [[.50 BMG]] • [[.500 S&amp;W Magnum]] • [[6 mm BR]] • [[6 mm Lee Navy]] • [[6 mm PPC]] • [[6,35 mm Browning]] • [[6,5 mm Creedmoor]] • [[6,5 mm Grendel]] • [[6,5 mm PRC]] • [[6,8 mm Remington SPC]] • [[6,8 × 51 mm]] • [[7 mm-08 Remington]] • [[7 mm Backcountry]] • [[7 mm BR]] • [[7 mm PRC]] • [[7 mm Remington Magnum]] • [[7,62 × 51 mm NATO|7,62 × 51 mm]] • [[7,65 × 20 mm Long]] • [[.50 Beowulf]] • [[.50 BMG]]
* {{Alamagn}} :  [[.30 R Blaser]] • [[4,6 × 30 mm]] • [[4,73 × 33 mm]] • [[5,6 × 57 mm]] • [[6 × 62 mm Frères]] • [[6,5 × 57 mm Mauser]] • [[6,5 × 68 mm]] • [[7 × 57 mm Mauser]] • [[7 × 64 mm]] • [[7,63 × 25 mm Mauser]] • [[7,65 × 21 mm Parabellum]] • [[7,65 × 25 mm Borchardt]] • [[7,65 × 53 mm Mauser]] • [[7,92 × 33 mm Kurz]] • [[7,92 × 57 mm Mauser]] • [[7,92 × 94 mm]]  • [[8 × 60 mm S]] • [[8 × 64 mm S|8 × 64 mm]] • [[8 × 68 mm S]] • [[8,5 × 55 mm Blaser]] • [[9 × 18 mm Ultra]] • [[9 mm P.A.K.]] • [[9 × 19 mm Parabellum]] • [[9 × 23 mm Largo]] • [[9 × 25 mm Mauser]] • [[9 × 57 mm Mauser|9 × 57 mm]] • [[9,3 × 62 mm]] • [[9,3 × 64 mm Brenneke]] • [[9,3 × 74 mm R]] • [[10,6 × 25 mm R]] • [[11 × 50 mm R]] • [[11 × 60 mm R]] • [[13,2 × 92 mm SR|13,2 × 92 mm]]
* {{Frañs}} : [[6 mm Flobert]] • [[7 × 57 mm Meunier]] • [[7,5 × 54 mm 1929C]] • [[7,5 × 58 mm]]  • [[8 × 27 mm]] • [[8 mm Lebel]] • [[9 mm Flobert]] • [[11 mm modèle 1873]] • [[11 × 59 mm Gras|11 mm Gras]]
* {{URSS}} : [[5,45 × 18 mm]] • [[5,45 × 39 mm M74]] • [[5,6 × 39 mm]] • [[7,62 × 25 mm Tokarev|7,62 × 25 mm]] • [[7,62 × 39 mm M43]] • [[7,62 × 42 mm SP-4|7,62 × 42 mm]] • [[7,62 × 54 mm R]] • [[9 × 18 mm Makarov]] • [[12,7 × 108 mm]] • [[14,5 × 114 mm]]
* {{Rouantelezh Unanet}} : [[.280 British]] • [[.300 H&amp;H Magnum]] • [[.303 British]] • [[.375 H&amp;H Magnum]] • [[.455 Webley]] • [[4,85 × 49 mm]] • [[.55 Boys]] • [[.577 Snider]] • [[.600 Nitro Express]] • [[12,7 × 81 mm]] • [[12,7 × 81 mm SR]] • [[.700 Nitro Express]]
* {{Aostria}} hag {{Aostria-Hungaria}} :  [[2,7 mm Kolibri]] • [[.45 GAP]] • [[6,5 × 53 mm R|6,5 × 53 mm]] • [[6,5 × 54 mm Mannlicher-Schönauer]] • [[7,8 × 19 mm R]] • [[8 mm Gasser]] • [[8 × 50 mm Mannlicher]] • [[9 × 23 mm Steyr]]
* {{Belgia}} : [[5,56 × 45 mm NATO|5,56 × 45 mm]] • [[5,7 × 28 mm]] • [[7,62 × 38 mm Nagant]] • [[7,92 × 24 mm]] • [[9 mm Browning Long]]
* {{Italia}} : [[6,5 × 52 mm Carcano]] • [[7,35 × 51 mm Carcano]] • [[9 × 19 mm Glisenti]] • [[9 × 21 mm IMI]]
* {{Suis}} : [[5,6 mm Suis]] • [[.357 SIG]] • [[7,5 mm GP 90]] • [[7,5 × 55 mm Swiss|7,5 × 55 mm]] • [[10,4 × 38 mm R]] • [[20 × 138 mm B|20 × 138 &lt;abbr&gt;mm&lt;/abbr&gt; B]]
* {{Japan}} : [[6,5 × 50 mm Arisaka]] • [[7,7 × 58 mm Arisaka]] • [[8 × 22 mm Nambu]]
* {{Sveden}} : [[.308 Norma Magnum]] • [[6,5-284 Norma]] • [[6,5 × 55 mm]] • [[10 mm Auto]]
* {{Finland}} : [[7,62 × 53 mm R]] • [[.338 Lapua Magnum]]
* {{Tchekia}} / {{Tchekoslovakia}}: [[7,5 FK]] • [[7,62 × 45 mm]]
* {{Danmark}} : [[8 × 58 mm R]]
* {{Sina}} : [[5,8 × 42 mm]]
|}
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;

|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TEKNIK'''&lt;/div&gt;
|-
| align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |[[Restr:Rifle scope.svg|dehou|frameless|140x140px]]

=== Elfennoù armoù ha munisionoù ===
[[Arm a-wenn]] • [[Arm-kelenn]] • [[Baionetez]] • [[Beta C-Mag]] • [[Boled]] • [[Boled Minié]] •  [[Buker poent ruz]] •  [[Buker laser]] • ''[[Ching sling]]'' • [[Choke]] • [[Daoubez]] • [[Douilhez (elfenn munision)|Douilhez]] • [[Douilhez distroñsañ]] • [[Draen (armoù)|Draen]] • [[Emors (munisionoù)|Emors]] • [[Fulminat merkur(II)|Fulminat merkur]] • [[Jeder bannouriezh]] • [[Karger (armoù-tan)|Karger]] • [[Kartouchenn (arm-tan)|Kartouchenn]] • [[Kartouchenn brochennet]] • [[Kartouchenn Wildcat|Kartouchenn ''Wildcat'']] • [[Kulasenn (armoù-tan)|Kulasenn]] • [[Kordit]] • [[Korn-poultr]] • [[Kouch (arm-tan)|Kouch]] • [[Lamm (arm-tan)|Lamm]] • [[Lunedenn (arm-tan)|Lunedenn]] • [[Munision]] • [[Munision gwenn]] • [[Munision hep douilhez]] • ''[[Personal Defense Weapon]]'' • [[Platinenn (arm-tan)|Platinenn]] • [[Poultr du]] • [[Poultr divoged]] • [[Reduer-son]] • [[Senklenn (armoù-tan)|Senklenn]] • [[Shrapnel]] • [[Slug]] • [[Skoer (armoù-tan)|Skoer]] • [[Stanker-kulasenn]] • [[Starderez-veg]]

=== Mont en-dro ha teknikoù tennañ ===
[[Adkargañ (munisionoù)|Adkargañ]] • [[Argil]] • [[Arm-tennata]] • [[Bannouriezh]] • ''[[Bullpup]]'' • ''[[Chain gun]]'' • [[Chat (armoù-tan)|Chat]] •  ''[[Fuzuilh-emgann flour he c'hanol|Combat shotgun]]'' • [[Cook off]] • [[Emzalc'h izoskelel]] • ''[[Fast Draw]]'' • [[Galloud-herzel]] • [[Gel bannouriezh]] • [[Hed-tenn]] • [[Kalibr (armoù-tan)|Kalibr]] • [[Kenefeder bannouriezh]] • [[Kronograf bannouriezh|Kronograf]] • [[Lusk-tennañ]] • [[Momeder bannouriezh|Momeder]] • [[Nerzh Coriolis]] • [[Pistolenn aotomatek]] • [[Pourveziañ dre gregiñ pe dre vontañ]] • ''[[Slamfire]]'' • [[Taolenn vannouriezh]] • ''[[Tap Rack]]'' • [[Tenn Mozambik]] • [[Varmint]] • ''[[Weaver stance]]''
|}
&lt;br&gt;
{| width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border:1px solid #696969; background-color: #F1F9EB;&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''TRO-DRO D'AN ARMOÙ-TAN'''&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Embregerezhioù hag [[Arsanailh|arsanailhoù]] ===

==== Armoù (hervez o bro) ====
[[Restr:Winchester EZXS ammunition.jpg|kleiz|frameless|151x151px]]{{Alamagn}} : [[J. G. Anschütz|Anschütz]] • [[C. G. Haenel]] • [[Carl Walther GmbH|Carl Walther]] • [[Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken|DWM]] • [[Feinwerkbau]] • [[Heckler &amp; Koch]] • [[Königlich Bayerische Gewehrfabrik]] • [[Krupp]] • [[Ludwig Loewe &amp; Co.|Loewe]] • [[Mauser]] • [[Sauer &amp; Sohn]] • [[Schmeisser GmbH|Schmeisser]] • [[Simson (embregerezh)|Simson]] • {{Aostria}} : [[Glock (embregerezh)|Glock]] • [[Steyr Arms|Steyr]] • [[Österreichische Waffenfabriks-Gesellschaft]] • {{Belgia}} : [[FN Browning Group|FN Browning]] • [[FN Herstal]] • [[Fabrique d'armes Émile et Léon Nagant|Nagant]] • {{Brazil}} : [[Amadeo Rossi|Rossi]] • [[Taurus Armas|Taurus]] • {{Breizh}} : [[Teuzerezh Antrig]] •  {{Euskal Herria}} : [[Astra y Unceta, Cía|Astra y Unceta]] • [[Bergara (armoù-tan)|Bergara]] • [[Llama, Gabilondo y Cía S.A.|Llama, Gabilondo y Cía]] •  [[Manufacture d'Armes de Bayonne]] • [[Manufacture d'Armes des Pyrénées Françaises|MAPF / Unique]] • [[STAR, Bonifacio Echeverría S.A.|STAR / Bonifacio Echeverría]] • {{Finland}} : [[SAKO]] • [[Tikkakoski (embregerezh)|Tikka]] • {{Frañs}} : [[Bretton-Gaucher]] • [[Chapuis Armes|Chapuis]] • [[Hotchkiss]] • [[Manufacture d'Armes de Châtellerault]] • [[Manufacture d'Armes de Saint-Étienne]] • [[Manufacture d'Armes de Tulle]] • [[Manufrance]] • [[Manurhin]] • [[PGM Précision|PGM]] • [[Verney-Carron]] • {{Israel}} : [[Israel Weapon Industries|IWI]] • {{Italia}} : [[Benelli Armi|Benelli]] • [[Beretta]] • [[Beretta Holding]] • [[Chiappa Firearms|Chiappa]] • [[Franchi]] • [[Davide Pedersoli|Pedersoli]] • [[Sabatti]] • [[Tanfoglio]] • [[Aldo Uberti|Uberti]] • {{Izelvroioù}} : [[Artillerie-Inrichtigen]] • {{Japan}} : [[Miroku]] • {{Kanada}} : [[John Inglis &amp; Company|Inglis]] • {{Pologn}} : [[Fabryka Broni „Łucznik” – Radom|Fabryka Broni]] • {{Rouantelezh Unanet}} : [[Accuracy International]] • [[Birmingham Small Arms Company|BSA]] • [[Royal Small Arms Factory|RSA Enfield]] • [[Holland &amp; Holland]] • [[James Purdey &amp; Sons|Purdey]] • [[Sterling Armaments Company|Sterling]] • [[Webley &amp; Scott]] • {{Rusia}} : [[Ijmeh|Baikal]] • [[Kalachnikov (strollad)|IJMACH / Kalachnikov]] • [[Uzin mekanikerezh Ijevsk|IJMEC'H]] • [[Rostec'h]] • [[Toulskiy Oroujeyniy Zavod|TOZ]] • [[Uzin Degtyaryov|ZiD]] • {{Serbia}} : [[Zastava Arms]] •{{Sina}} : [[Norinco]] • {{Slovakia}} : [[Grand Power]] • {{SUA}} : [[ArmaLite]] • [[Browning Arms Company|Browning]] • [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] • [[Harpers Ferry Armory|Harpers Ferry]] • [[Marlin Firearms|Marlin]] • [[O.F. Mossberg &amp; Sons|Mossberg]] • [[Remington]] • [[Rock Island Arsenal|Rock Island]] • [[Savage Arms|Savage]] • [[Sharps Rifle Manufacturing Company|Sharps]] • [[Smith &amp; Wesson]] • [[Springfield Armory]] (arsanailh-Stad) • [[Springfield Armory, Inc.]] • [[Stoeger]] • [[Sturm, Ruger &amp; Co.]] • [[Thompson/Center Arms|Thompson/Center]] • [[Vista Outdoor]] • [[Volcanic Repeating Arms Company|Volcanic]] • [[Weatherby]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]] • {{Suis}} : [[Brügger &amp; Thomet]] • [[SIG Sauer]] • [[Waffenfabrik Bern]] • {{Tchekia}} : [[Česká zbrojovka a.s.|Česká zbrojovka]] • [[Colt CZ Group]] • [[Zbrojovka Brno]] • {{Turkia}} : [[Canik Arms|Canik]] • [[Hatsan]] • [[TİSAŞ]] • [[Yildiz Silah Sanayi|Yildiz]] • {{Ukraina}} : [[Fort (embregerezh)|Fort]]

==== Munisionoù ha dafar adkargañ ====
[[Águila Ammunition|Aguila]] • [[Arsanailh Roazhon]] • [[Brenneke (embregerezh)|Brenneke]] • [[CCI (munisionoù)|CCI]] • [[Cor-Bon]] • [[Eley]] • [[Federal Ammunition|Federal]] • [[Fiocchi Munizioni|Fiocchi]] • [[Geco (munisionoù)|Geco]] • [[Hornady (munisionoù)|Hornady]] • [[Kynoch]] • [[Lapua (uzin munisionoù)|Lapua]] • [[Magtech]] • [[Mary Arm]] • [[Milin-Boultr Pont-ar-Veuzenn]] • [[Nammo]] • [[Norma Precision|Norma]] • ''[[Poultrerezh]]'' • [[Prvi Partizan]] • [[Remington]] • [[RWS]] • [[Sellier &amp; Bellot]] • [[SK Ammunition|SK]] • [[Société Française des Munitions]] • [[Cartouches Sologne|Sologne]] • [[Starline Brass]] • [[Weatherby]] • [[Winchester Repeating Arms Company|Winchester]]

==== Dafar all ====
[[Lee Precision]] • [[Schmidt &amp; Bender]]

==== Kenwerzh ====
[[Europ-Arm]] • [[Hans Wrage &amp; Co. GmbH|Hans Wrage]] • [[SIDAM]]

=== Krouerien hag embregererien ===
[[Restr:JohnBrowning.jpeg|dehou|frameless|192x192px]][[Ezekiel Baker]] • [[Hiram Berdan]] • [[André Berthier]] • [[Hugo Borchardt]] • [[Edward M. Boxer]] • [[Wilhelm Brenneke]] • [[John Browning]] • [[Georgiy Chpagin]] • [[Samuel Colt]] • [[Vasiliy Degtyaryov]] • [[Henry Deringer]] • [[Johann Nikolaus von Dreyse]] • [[Vladimir Grigorievitch Fyodorov|Vladimir Fyodorov]] • [[Louis-Nicolas Flobert]] • [[Alexander John Forsyth]] • [[Uziel Gal]] • [[Jean-Cantius Garand|John C. Garand]] • [[Richard Jordan Gatling]] • [[Gaston Glock]] • [[Benjamin Tyler Henry]] • [[Mic'hail Kalachnikov]] • [[Aimo Lahti]] • [[James Paris Lee]] • [[Casimir Lefaucheux]] • [[Georg Luger]] • [[Nikolay Fyodorovitch Makarov|Nikolay Makarov]] • [[Ferdinand Mannlicher]] • [[Tullio Marengoni]] • [[Paul Mauser]] • [[Hiram Maxim]] • [[Claude Étienne Minié]] • [[Léon Nagant]] • [[Kijirō Nambu]] • [[Evelyn Owen]] • [[William B. Ruger]] • [[Miroslav Rybář]] • [[Dieudonné Saive]] • [[Hugo Schmeisser]] • [[Otto Schönauer]] • [[Sergey Gavrilovitch Simonov|Sergey Simonov]] • [[Horace Smith]] • [[Igor Stetchkin]] • [[Eugene Stoner]] • [[Aleksei Soudayev]] • [[Leroy James Sullivan]] • [[Paul Tellié]] • [[Fyodor Tokarev]] • [[Johann Friedrich Vetterli|Friedrich Vetterli]] • [[Paul Vieille]] • [[Daniel B. Wesson]] • [[Oliver Winchester]]
| style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-right: 4px solid #696969;&quot; valign=&quot;top&quot; width=&quot;33%&quot; |
=== Istor, lezenn ha kevredigezh ===
[[Armerezh]] • [[Arm-tan graet er gêr]] • [[Arm ordrenañs]] • [[Arm-tan primaozet]] • [[Armoù ar Rezistañs e Breizh]] • [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|C.I.P.]] • [[Eskemmez amprouiñ (armoù-tan)|Eskemmez amprouiñ]] • [[Eskemmez amprouiñ Eibar]] • [[Eskemmez amprouiñ Saint-Étienne]] • ''[[Federal Assault Weapons Ban|Assault Weapons Ban]]'' • [[Feulster gant armoù-tan]] • [[Feulster gant armoù-tan e Stadoù-Unanet Amerika|Feulster gant armoù-tan er Stadoù-Unanet]] • [[Hoplologiezh]] • [[IWA OutdoorClassics|IWA]] • [[Lezennoù war an armoù e Frañs]] • [[Mouchouer kelenn evit ar soudarded|Mouchouer kelenn]] • [[National Rifle Association of America|NRA]] • [[Pink Pistols]] • [[Sporting Arms and Ammunition Manufacturers' Institute|SAAMI]] • [[SHOT Show]] • [[SIA (Sistem Titouriñ war an Armoù)|SIA]] • [[Small Arms Survey]] • [[Sniper]] • [[Socialist Rifle Association]] • [[Tenner-resisted]] • [[Trafikerezh armoù]] • [[Union Française des amateurs d'Armes|UFA]] • [[Winchester ankounac'haet]]

==== Mediaoù hag embann ====
''[[American Handgunner]]'' • ''[[Cibles]]'' • [[Crépin-Leblond]] ''•'' ''[[Guns &amp; Ammo]]'' • ''[[La Gazette des Armes]]'' • ''[[Shooting Illustrated]] • [[Shooting Times]]''

==== Tennerien ha tennerezed en Istor ====
[[Jeff Cooper]] • [[Carlos Hathcock]] • [[Simo Häyhä]] • [[Wild Bill Hickok]] •  [[Chris Kyle]] • [[Annie Oakley]] • [[Lioudmila Mic'hailovna Pavlitchenko|Lioudmila Pavlitchenko]] • [[Francis Pegahmagabow]] • [[Thomas Plunket]] • [[Vasily Grigorievitch Zaitsev|Vasily Zaitsev]][[Restr:Charleroi - station Janson - Lucky Luke - 01.jpg|kleiz|frameless|139x139px]]

=== Er sevenadur ===
[[American Sniper|''American Sniper'']] • [[Bowling for Columbine|''Bowling for Columbine'']] • ''[[Forgotten Weapons]]'' • [[Internet Movie Firearm Database]] • [[Lord Of War|''Lord of war'']] • [[Lucky Luke|''Lucky Luke'']] • ''[[Saturday night special]]'' •  [[Stalingrad (film, 2001)|''Stalingrad'' (film 2001)]] • [[Stembridge Gun Rentals]] • [[Winchester '73 (film)|''Winchester '73'']] • [[Wonder Nine]] • ''[[World of Guns: Gun Disassembly|World of Guns]]''

=== [[Sportoù tennañ]] ===
[[Ball-Trap]] • [[Benchrest (sport)|Benchrest]] • [[Cowboy Action Shooting]] • [[International Practical Shooting Confederation|IPSC]] • [[International Shooting Sport Federation|ISSF]] • [[Plinking]] • [[Stand tennañ]] • [[Tenn pleustrek]]

==== Tennerien ha tennerezed sport ====
[[Clément Bessaguet]] • [[Tanguy De La Forest]] • [[Benjamin Gineste]] • [[Éric Grauffel]] • [[Camille Jedrzejewski]] • [[William McMillan (tenner sport)|William McMillan]] • [[Jean Quiquampoix]][[Restr:Skeet masculin aux Jeux olympiques de 2024 - Éric Delaunay (2).jpg|kreizenn|frameless|225x225px]]

|-
| colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot; style=&quot;border-left: 4px solid #696969; border-top: 4px solid #696969;&quot; bgcolor=&quot;#DFEFC7&quot; valign=&quot;top&quot; | &lt;div style=&quot;font-size:130%;&quot;&gt;'''RUMMADOÙ'''&lt;/div&gt;

[[:Rummad:Armoù-tan|Armoù-tan]] • [[:Rummad:Armoù dre vro|Armoù dre vro]]

==== Armoù dre zarvoud istorel ====
'''XIX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù Brezelioù Napoleon|Armoù Brezelioù Napoleon]] • [[:Rummad:Armoù Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika|Armoù Brezel Diabarzh Stadoù-Unanet Amerika]] • [[:Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia|Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia]]

'''XX{{Vet}} kantved :''' [[:Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ|Armoù ar Brezel-bed Kentañ]] • [[:Rummad:Armoù Brezel ar Rif|Armoù Brezel ar Rif]] • [[Armoù Brezel Spagn]] • [[:Rummad:Armoù ar Brezel Goañv|Armoù ar Brezel Goañv]] • [[:Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed|Armoù an Eil Brezel-bed]] • [[:Rummad:Armoù hervez ar mare|Armoù ar Brezel Yen]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Indez-Sina|Armoù Brezel Indez-Sina]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Aljeria|Armoù Brezel Aljeria]] • [[:Rummad:Armoù Brezel Vietnam|Armoù Brezel Vietnam]]

'''XXI'''{{Añ}} '''kantved :''' [[:Rummad:Armoù brezel Ukraina|Armoù brezel Ukraina]]

==== Evit mont pelloc'h gant an armoù ====
[[:Rummad:Armoù gwenn|Armoù gwenn]] • [[:Rummad:Armoù dre aer gwasket|Armoù dre aer gwasket]]

|}
&lt;br&gt;
{{Porchedoù roll}}

[[Rummad:Porchedoù|Armoù-tan]]
[[Rummad:Armoù]]</text>
      <sha1>jn3w18pzz9teh0f8g94dxl3g8uhjrml</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>New Providence</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176422</id>
    <revision>
      <id>2194887</id>
      <parentid>2160265</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:51:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>61915</id>
      </contributor>
      <comment>O saveteiñ 1 mammenn hag o tikedenniñ 0 evel marv.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2194887</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3391" sha1="o6g5k0jlwyx53a5g3o3anyfb7gjb0j3" xml:space="preserve">{{databox}}
'''New Providence''' eo an enezenn pobletañ eus enezeg [[Bahamas]], gant ouzhpenn 70% eus hollad ar boblañs.&lt;ref&gt;{{cite report |url=http://www.bahamas.gov.bs/wps/wcm/connect/c17e5637-1f39-484b-8107-a7be2176c51b/NEW+PROVIDENCE+2010+CENSUS+REPORT.pdf?MOD=AJPERES |title=2010 Census of Population and Housing: New Providence |page=3 |date=August 2012 |publisher=Department of Statistics of the Bahamas |access-date=May 18, 2015 |archive-date=December 20, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161220072543/http://www.bahamas.gov.bs/wps/wcm/connect/c17e5637-1f39-484b-8107-a7be2176c51b/NEW+PROVIDENCE+2010+CENSUS+REPORT.pdf?MOD=AJPERES |url-status=live }}&lt;/ref&gt; E reter an enezenn e kaver [[Nassau]], ar [[kêr-benn|gêr-benn]], hag a zo annezet gant 246 329 a dud hervez sifroù 2010, ha gant 292 522 a dud hervez sifroù 2022. Tost d'an tri c'hard eus poblañs ar Bahamas a vev e New Providence&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20130318055920/https://www.blurtit.com/q702844.html {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20130318055920/https://www.blurtit.com/q702844.html |date=March 18, 2013 }} ''Nassau, the capital city is located on New Providence island''&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/bahamas-the/ |title=CIA Factbook |date=22 September 2022 |access-date=24 January 2021 |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126031906/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/bahamas-the/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.worldatlas.com/na/bs/np/where-is-nassau.html |title=World Atlas – Where is Nassau? |access-date=2016-04-16 |archive-date=2018-06-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180622220346/https://www.worldatlas.com/na/bs/np/where-is-nassau.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=April 2023 |title=Commonwealth of The Bahamas - Census of Population and Housing 2022 |url=https://www.bahamas.gov.bs/wps/wcm/connect/c0d9fae8-54df-49e3-b4b9-92e29e0b264c/2022+CENSUS+PRELIMINARY+RESULTS_FINAL+April+12+2023.pdf?MOD=AJPERES}}&lt;/ref&gt;.

An enezenn a oa dindan ren Spagnoliz goude beajoù [[Kristol Goulm]] er [[Bed Nevez]], met gouarnamant Bro-Spagn ne oa ket gwall zedennet gant diorroadur an enezenn (ha kement-mañ evit Bahamas)&lt;ref name=&quot;Neglect&quot;&gt;{{cite web |author=Bruce Taylor |title=Review of Johnson, Howard, The Bahamas From Slavery to Servitude, 1783–1933. |publisher=H-Lat Am, H-Net Reviews. |date=September 1997 |url=http://www.h-net.org/reviews/showrev.php?id=1286 |access-date=2013-01-03 |archive-date=2013-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131029200552/http://www.h-net.org/reviews/showrev.php?id=1286 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. Nassau, kêr vrasañ an enezenn, a oa anvet ''Charles-town'', met devet e oa bet gant Spagnoliz e 1684&lt;ref&gt;http://www.bahamasfinder.com/nassau.html {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20150828183430/http://www.bahamasfinder.com/nassau.html |date=2015-08-28 }}. ''Nassau anvet evel Charles Town a oa devet a-bezh gant Spagnoliz e 1684.''&lt;/ref&gt;. Adsavet e voe hag anvet Nassau e 1695 gant [[Nicholas Trott]], ur perc'henner douaroù, evit enoriñ ar [[Tiegezh Oranje-Nassau|Priñs eus Oranje-Nassau]] hag a oa deuet da vezañ [[William III|William III Bro-Saoz]].

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Inizi ar Meurvor Atlantel]]
[[Rummad:Bahamas]]</text>
      <sha1>o6g5k0jlwyx53a5g3o3anyfb7gjb0j3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>178459</id>
    <revision>
      <id>2194937</id>
      <parentid>2194710</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T11:06:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Lieskampionezed */</comment>
      <origin>2194937</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4057" sha1="rrgeg5gqb8xdbc3o9miadbfa81t0ekn" xml:space="preserve">'''Kampionad stadunanat an echedoù  (maouezi)''' a zo ur gevezadeg  evit ar c'hoarierezed [[echedoù]] [[stadunanat]]. C'hoariet e vez abaoe 1937. Aozet e vez bep bloaz gant [[United States Chess Federation]], Kevre stadunanat an echedoù.  
== Kampionadoù ha kampionezed ==
[[Restr:Krush Irina (30073356050) (cropped).jpg|right|140 px|[[Irina Krush]], bet trec'h  eizh gwezh.]]
:{|class=&quot;wikitable&quot;
! # !!  Bloaz !! Kampionez
|-
||1|||1937|| [[Adele Rivero]]
|-
||2|||1938 ||[[Mona May Karff]]
|-
||3|||1940||[[Adele Rivero]]
|-
||4|||1941||[[Mona May Karff]]
|-
||5|||1942|| [[Mona May Karff]]
|-
||6|||1944|| [[Gisela Gresser]]
|-
|7|||1946 ||[[Mona May Karff]]
|-
|8|||1948|| [[Gisela Gresser]] &lt;br /&gt; [[Mona May Karff]]
|-
|9|||1951|| [[Mary Bain]]
|-
|10||1953|| [[Mona May Karff]]
|-
||11||1955|| [[Gisela Gresser]] &lt;br /&gt; [[Nancy Roos]]
|-
|12||1957|| [[Gisela Gresser]] &lt;br /&gt; [[Sonja Graf]]
|-
|13||1959|| [[Lisa Lane]]
|-
|14||1962|| [[Gisela Gresser]]
|-
|15||1964|| [[Sonja Graf]]
|-
|16||1965|| [[Gisela Gresser]]
|-
|17||1966|| [[Gisela Gresser]] &lt;br /&gt; [[Lisa Lane]]
|-
|18||1967|| [[Gisela Gresser]]
|-
|19||1969|| [[Gisela Gresser]]
|-
|20||1972|| [[Eva Aronson]] &lt;br /&gt; [[Marilyn Braun]]
|-
|21||1974|| [[Mona May Karff]]
|-
|22||1975|| [[Diane Savereide]]
|-
|23||1976|| [[Diane Savereide]]
|-
|24||1978|| [[Diane Savereide]] &lt;br /&gt; [[Rachel Crotto]]
|-
|25||1979|| [[Rachel Crotto]]
|-
|26||1981|| [[Diane Savereide]]
|-
|27||1984|| [[Diane Savereide]]
|-
|28||1986|| [[Inna Izrailov]]
|-
|29||1987|| [[Anna Achšarumova]]
|-
|30||1989|| [[Alexey Root]]
|-
|31||1990|| [[Elena Achmylovskaja]]
|-
|32||1991|| [[Esther Epstein]] &lt;br /&gt; [[Irina Levitina]]
|-
|33||1992|| [[Irina Levitina]]
|-
|34||1993 ||[[Elena Achmylovskaja]] &lt;br /&gt; [[Irina Levitina]]
|-
|35||1994|| [[Elena Achmylovskaja]]
|-
|36||1995|| [[Anjelina Belakovskaia]] &lt;br /&gt; [[Sharon Burtman]]
|-
|37||1996|| [[Anjelina Belakovskaia]] &amp;nbsp;
|-
|38||1997|| [[Esther Epstein]]
|-
|39||1998|| [[Irina Krush]] 
|-
|40||1999|| [[Anjelina Belakovskaia]]
|-
|41||2000|| [[Elina Groberman]] &lt;br /&gt; [[Camilla Baginskaite]]
|-
|42||2001/02|| [[Jennifer Shahade]]
|-
|43||2003|| [[Anna Hahn (chess)|Anna Hahn]]
|-
|44||2004|| [[Jennifer Shahade]]
|-
|45||2005|| [[Rusudan Goletiani]]
|-
|46||2006|| [[Hanna Vitaliïvna Zatons'kych|Hanna Zatons'kych]]
|-
|47||2007|| [[Irina Krush]]
|-
|48||2008|| [[Hanna Vitaliïvna Zatons'kych|Hanna Zatons'kych]]
|-
|49||2009|| [[Hanna Vitaliïvna Zatons'kych|Hanna Zatons'kych]]
|-
|50||2010|| [[Irina Krush]]
|-
|51||2011|| [[Hanna Vitaliïvna Zatons'kych|Hanna Zatons'kych]]
|-
|52||2012|| [[Irina Krush]]
|-
|53||2013|| [[Irina Krush]]
|-
|54||2014|| [[Irina Krush]]
|-
|55||2015|| [[Irina Krush]]
|-
|56||2016|| [[Nazi Paikidze]]
|-
|57||2017|| [[Sabina Foisor]]
|-
|58||2018|| [[Nazi Paikidze]]
|-
|59||2019|| [[Jennifer Yu]]
|-
|60||2020|| [[Irina Krush]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://fide.com/news/789 Irina Krush takes 2020 U.S. Women’s Championship – FIDE]&lt;/ref&gt; bet c'hoariet en linenn abalamour d'ar [[Bedreuziad COVID-19|bandemiezh]]. 
|-
|61||2021|| [[Carissa Yip]] &lt;ref&gt;{{en}}[https://chess24.com/en/read/news/us-chess-champs-10-carissa-triumps-fabi-hits-the-front US Chess Champs 10: Carissa triumps - Fabi hits the front]&lt;/ref&gt;.
|-
|62||2022|| [[Jennifer Yu]]
|-
|63||2023|| [[Carissa Yip]]
|-
|64||2024|| [[Carissa Yip]]
|-
|65||2025|| [[Carissa Yip]]
|}
=== Lieskampionezed ===
* '''9 gwezh''' [[Gisela Gresser]],
* '''8 gwezh ''' [[Irina Krush]],
* '''7 gwezh''' [[Mona May Karff]],
* '''6 gwezh''' [[Diane Savereide]], 
* '''4 gwezh''' [[Hanna Zatons'kych|Anna Zatonskih]], [[Carissa Yip]],
* '''3 gwezh''' [[Elena Donaldson]], Anjelina Belakovskaia, Rachel Crotto, Irina Levitina  
* '''2 wezh''' [[Jennifer Yu]], Adele Rivero, Esther Epstein, Jennifer Shahade, [[Nazi Paikidze]].

== Notennoù ha dave ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[http://main.uschess.org/  ''United States Chess Federation'']
* {{en}}[http://www.uschesschamps.com/ ''U.S. CHESS CHAMPS'']

[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Italia]]</text>
      <sha1>rrgeg5gqb8xdbc3o9miadbfa81t0ekn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Andzhelika Nenova</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179481</id>
    <revision>
      <id>2194883</id>
      <parentid>2192112</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:34:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Nev. renk Elo ha Mestrez Fide.</comment>
      <origin>2194883</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1559" sha1="cfbcx7gpdkhvq03y2a91io48ufb7n9l" xml:space="preserve">'''Andzhelika Nenova''' (e [[bulgareg]] : '''Анжелика Ненова''' ''Anjelika Nenova'') a zo bet ganet e [[2010]] e [[Bulgaria]].&lt;br&gt;Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar eo.&lt;br&gt;2 121 edo he [[renk Elo]] ''Standard'', 1 926 he renk Elo ''Fonnapl'' ha 1 839 he renk Elo ''Luc'hedenn'' e miz Mae 2026&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2939355 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;Mestrez FIDE (WFM) eo abaoe miz Gouhere 2026&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2939355 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.
== Kevezadegoù ==
=== [[Kampionad bulgar an echedoù|Kampionad bulgar ar maouezi]] ===
Trec'h e voe e 2025 en [[Etropole]], 6/7 (+ 5, = 2, - 0)&lt;ref&gt;{{bg}} [https://www.bulchess.com/post/%D0%B0%D0%BD%D0%B6%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0-%D0%BD%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D1%88%D0%B0%D0%BC%D0%BF%D0%B8%D0%BE%D0%BD-%D0%B7%D0%B0-2025-%D0%B3 Bul Chess d'ar 24 a viz Du 2025]&lt;/ref&gt;.
=== Kampionad europat ar Maouezi ===
C'hoari a reas, 5/11 (+ 4, = 2, - 5), e [[Enez Rodos|Rodos]] ([[Gres]]) e mizioù Meurzh hag Ebrel 2025 &lt;ref&gt;{{en}} [https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=216302 He c'hoari e Chess Games]&lt;/ref&gt;.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2939355 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Nenova_Andzhelika/708929 He c'hoari e Chess Base]
* {{en}} [https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=216302 He c'hoari e Chess Games]
{{DEFAULTSORT:Nenova, Andzhelika}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 2010]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]</text>
      <sha1>cfbcx7gpdkhvq03y2a91io48ufb7n9l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194884</id>
      <parentid>2194883</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:36:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2194884</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1563" sha1="q441ev3q3wqwxg6k819liyrfs6le9ah" xml:space="preserve">'''Andzhelika Nenova''' (e [[bulgareg]] : '''Анжелика Ненова''' ''Anjelika Nenova'') a zo bet ganet e [[2010]] e [[Bulgaria]].&lt;br&gt;Ur c'hoarierez [[echedoù]] bulgar eo.&lt;br&gt;2 121 edo he [[renk Elo]] ''Standard'', 1 926 he renk Elo ''Fonnapl'' ha 1 839 he renk Elo ''Luc'hedenn'' e miz Gouhere 2026&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2939355 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;Mestrez FIDE (WFM) eo abaoe miz Gouhere 2026&lt;ref&gt;{{en}} [https://ratings.fide.com/profile/2939355 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.
== Kevezadegoù ==
=== [[Kampionad bulgar an echedoù|Kampionad bulgar ar maouezi]] ===
Trec'h e voe e 2025 en [[Etropole]], 6/7 (+ 5, = 2, - 0)&lt;ref&gt;{{bg}} [https://www.bulchess.com/post/%D0%B0%D0%BD%D0%B6%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0-%D0%BD%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D1%88%D0%B0%D0%BC%D0%BF%D0%B8%D0%BE%D0%BD-%D0%B7%D0%B0-2025-%D0%B3 Bul Chess d'ar 24 a viz Du 2025]&lt;/ref&gt;.
=== Kampionad europat ar Maouezi ===
C'hoari a reas, 5/11 (+ 4, = 2, - 5), e [[Enez Rodos|Rodos]] ([[Gres]]) e mizioù Meurzh hag Ebrel 2025 &lt;ref&gt;{{en}} [https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=216302 He c'hoari e Chess Games]&lt;/ref&gt;.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2939355 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/Nenova_Andzhelika/708929 He c'hoari e Chess Base]
* {{en}} [https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=216302 He c'hoari e Chess Games]
{{DEFAULTSORT:Nenova, Andzhelika}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 2010]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]</text>
      <sha1>q441ev3q3wqwxg6k819liyrfs6le9ah</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tatiana Lemačko</title>
    <ns>0</ns>
    <id>179494</id>
    <revision>
      <id>2194876</id>
      <parentid>2184578</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T16:29:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2194876</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7150" sha1="fpn8zj3gthpc5wt2hbrrgh3ynshi8jt" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot;| &lt;div style=&quot;background-image:linear-gradient(to right, #fbbb7c, #fff); color:#000;&quot;&gt;
{| width=&quot;100%&quot;
|-
! style=&quot;text-align:right; font-size:1.5em; padding-top:10px;&quot;|Tatyana Lematchko
|[[Restr:Chess qdt60.png|32px|right]]
|}&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Restr:Lematschko tatjana 20081119 olympiade dresden.jpg|260px|center]]E Dresden e 2008
|- bgcolor=&quot;#fbbb7c&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Buhez
|-
| '''Anv''' || Татьяна Мефодиевна Лемачко&lt;br&gt;''Tatyana Mefodievna Lematchko''
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|16|Meurzh|1948}}&lt;br&gt;[[Moskov]], {{URSS}}
|-
| '''Marv''' || {{Deiziad|17|Mae|2020}}&lt;br&gt;[[Zürich]], {{Suis}}
|-
| '''Broadelezh''' || [[Restr:Flag of the Soviet Union.svg|20px|border]] Soviedel ha [[Restr:Flag of Switzerland.svg|14px|border]] Suis
|- bgcolor=&quot;#fbbb7c&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Echedoù
|-
| '''Titloù''' || Mestrez FIDE (1977)
|-
| '''Renk Elo''' || • Uhelañ : {{Formatnum:2370}} (1988)
|}
{{Commonscat|Tatjana Lematschko}}
'''Tatiana Lemačko''' ([[rusianeg]] : Татьяна Мефодиевна Лемачко ''Tatyana Mefodievna Lematchko''), ganet d'ar [[16 Meurzh|16 a viz Meurzh]] [[1948]] e [[Moskov]] ([[URSS]]) ha marvet d'ar [[17 Mae|17 a viz Mae]] [[2020]] e [[Zürich]] ([[Suis]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] soviedat-ha-suis&lt;ref name=&quot;FIDE&quot;&gt;{{en}}[https://www.fide.com/news/540 Mortuaj en FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E [[1977]], oadet a 29 bloaz, e teuas da vout Mestrez-Veur (WGM, ''Woman Grand Master'').
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad bulgar an echedoù|Kampionad bulgar ''Standard'' ar Maouezi]] ====
Pemp gwezh e voe trec'h : e [[1974]], [[1975]], [[1978]], [[1979]] ha [[1981]].
==== [[Kampionad Suis an echedoù|Kampionad suis ''Standard'' ar Maouezi]] ====
Dek gwezh e voe trec'h : e 1984, e 1986, e 1995, e 1997, e 2003, e 2004, e 2006, e 2008, e 2009 hag e 2010.
==== Kib bedel ====
===== Tournamantoù etretakadel =====
* 3{{vet}}-4{{vet}} rampo e [[Rosenthal]] ([[Republik Kevreadel Alamagn]]) e 1976.
* 1{{añ}}-2{{vet}} rampo en [[Alicante]] ([[Spagn]]) e 1979.
* 3{{vet}} e [[Bad Kissingen]] (Republik Kevreadel Alamagn) e 1982.
===== Tournamantoù an danvez-kampionezed =====
Koll a reas:
* 5,5-6,5 ouzh [[Elena Donaldson-Akhmilovskaya|Elena Akhmilovskaya]] e [[Sofia]] (Bulgaria) e 1977, 
* 2,5-5,5 ouzh [[Marta Litinskaya-Shul|Marta Ivanovna Litinskaya]] en [[Odessa]] (URSS) e 1980,
* 4,5-5,5 ouzh [[Nana Georgievna Alexandria|Nana Alexandria]] en [[Alicante]] ([[Spagn]]) e 1983.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.olimpbase.org/index.php OlimpBase]&lt;/ref&gt; ==== 
* Peder gwezh e c'hoarias e skipailh [[Bulgaria]].
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Olimpiad||Bro ha kêr||Disoc'h
|-
|1974||1||6{{vet}}||{{Bro-C'hall}} ([[Nisa]])||9/11 (+ 8, = 2, - 1)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1974 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1974]&lt;/ref&gt;
|-
|1978||1||8{{vet}}||{{Arc'hantina}} ([[Buenos Aires]])||10,5/14 (+ 8, = 5, - 1)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1978 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1978]&lt;/ref&gt;
|-
|1980||1||9{{vet}}||{{Malta}} ([[Valletta]])||7,5/14 (+ 6, = 3, - 5)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1980 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1980]&lt;/ref&gt;
|-
|1982||1||10{{vet}}||{{Suis}} ([[Lucerne]])||5/10 (+ 4, = 2, - 4)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1982 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1982]&lt;/ref&gt;
|}
* Unnek gwezh e c'hoarias e skipailh Suis.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Olimpiad||Bro ha kêr||Disoc'h
|-
|1984||1||26{{vet}}||{{Gres}} (Thessaloniki)||9,5/13 (+ 6, = 7, - 0)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1984 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1984]&lt;/ref&gt; Medalenn arem hiniennel
|-
|1986||1||27{{vet}}||{{EAU}} ([[Dubai]])||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0) Medalenn aour hiniennel&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1986w/1986in.html 27th Chess Olympiad (women): Dubai 1986]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1986 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1986]&lt;/ref&gt; 
|-
|1988||1||28{{vet}}||{{Gres}} (Thessaloniki)||9,5/12 (+ 7, = 5, - 0)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1988 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1988]&lt;/ref&gt; Medalenn argant hiniennel
|-
|1990||1||29{{vet}}||{{Yougoslavia}} ([[Novi Sad]])||8/12 (+ 6, = 4, - 2)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1990 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1990]&lt;/ref&gt;
|-
|1992||1||30{{vet}}||{{Filipinez}} ([[Manila]])||9,5/13 (+ 7, = 5, - 1)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1992 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1992]&lt;/ref&gt;
|-
|1994||1||31{{vet}}||{{Rusia}} (Moskov)||7,5/12 (+ 4, = 7, - 1)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1994 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1994]&lt;/ref&gt;
|-
|1996||1||32{{vet}}||{{Armenia}} ([[Yerevan]])||7,5/12 (+ 6, = 3, - 3)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1996 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1996]&lt;/ref&gt; 
|-
|1998||1||33{{vet}}||{{Rusia}} ([[Elista]])||7/11 (+ 5, = 4, - 2)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1998 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1998]&lt;/ref&gt;
|-
|2004||1||36{{vet}}||{{Spagn}} ([[Calvià]])||3/11 (+ 1, = 4, - 6)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_2004 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 2004]&lt;/ref&gt; 
|-
|2008||4||38{{vet}}||{{Alamagn}} ([[Dresden]])||7/9 (+ 7, = 0, - 2)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_2008 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 2008]&lt;/ref&gt;
|-
|2010||3||39{{vet}}||{{Rusia}} ([[Khanty-Mansiysk]])||4,5/9 (+ 4, = 1, - 4)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_2010 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 2010]&lt;/ref&gt;
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=59409 Chess Games]
{{DEFAULTSORT:Lematschko, Tatiana}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1948]]
[[Rummad:Marvioù 2020]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù suis]]</text>
      <sha1>fpn8zj3gthpc5wt2hbrrgh3ynshi8jt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194878</id>
      <parentid>2194876</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T17:16:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>Elo</comment>
      <origin>2194878</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7173" sha1="isg4tt3rho577y09ofydvhuajn5jkk0" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot;| &lt;div style=&quot;background-image:linear-gradient(to right, #fbbb7c, #fff); color:#000;&quot;&gt;
{| width=&quot;100%&quot;
|-
! style=&quot;text-align:right; font-size:1.5em; padding-top:10px;&quot;|Tatyana Lematchko
|[[Restr:Chess qdt60.png|32px|right]]
|}&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Restr:Lematschko tatjana 20081119 olympiade dresden.jpg|260px|center]]E Dresden e 2008
|- bgcolor=&quot;#fbbb7c&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Buhez
|-
| '''Anv''' || Татьяна Мефодиевна Лемачко&lt;br&gt;''Tatyana Mefodievna Lematchko''
|-
| '''Ganedigezh''' || {{Deiziad|16|Meurzh|1948}}&lt;br&gt;[[Moskov]], {{URSS}}
|-
| '''Marv''' || {{Deiziad|17|Mae|2020}}&lt;br&gt;[[Zürich]], {{Suis}}
|-
| '''Broadelezh''' || [[Restr:Flag of the Soviet Union.svg|20px|border]] Soviedel ha [[Restr:Flag of Switzerland.svg|14px|border]] Suis
|- bgcolor=&quot;#fbbb7c&quot;
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; | Echedoù
|-
| '''Titloù''' || Mestrez FIDE (1977)
|-
| '''Renk Elo''' || • Uhelañ : {{Formatnum:2370}} (1988)
|}
{{Commonscat|Tatjana Lematschko}}
'''Tatiana Lemačko''' ([[rusianeg]] : Татьяна Мефодиевна Лемачко ''Tatyana Mefodievna Lematchko''), ganet d'ar [[16 Meurzh|16 a viz Meurzh]] [[1948]] e [[Moskov]] ([[URSS]]) ha marvet d'ar [[17 Mae|17 a viz Mae]] [[2020]] e [[Zürich]] ([[Suis]]) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] soviedat-ha-suis&lt;ref name=&quot;FIDE&quot;&gt;{{en}}[https://www.fide.com/news/540 Mortuaj en FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;
E [[1977]], oadet a 29 bloaz, e teuas da vout Mestrez-Veur (WGM, ''Woman Grand Master'').
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad bulgar an echedoù|Kampionad bulgar ''Standard'' ar Maouezi]] ====
Pemp gwezh e voe trec'h : e [[1974]], [[1975]], [[1978]], [[1979]] ha [[1981]].
==== [[Kampionad Suis an echedoù|Kampionad suis ''Standard'' ar Maouezi]] ====
Dek gwezh e voe trec'h : e 1984, e 1986, e 1995, e 1997, e 2003, e 2004, e 2006, e 2008, e 2009 hag e 2010.
==== Kib bedel ====
===== Tournamantoù etretakadel =====
* 3{{vet}}-4{{vet}} rampo e [[Rosenthal]] ([[Republik Kevreadel Alamagn]]) e 1976.
* 1{{añ}}-2{{vet}} rampo en [[Alicante]] ([[Spagn]]) e 1979.
* 3{{vet}} e [[Bad Kissingen]] (Republik Kevreadel Alamagn) e 1982.
===== Tournamantoù an danvez-kampionezed =====
Koll a reas:
* 5,5-6,5 ouzh [[Elena Donaldson-Akhmilovskaya|Elena Akhmilovskaya]] e [[Sofia]] (Bulgaria) e 1977, 
* 2,5-5,5 ouzh [[Marta Litinskaya-Shul|Marta Ivanovna Litinskaya]] en [[Odessa]] (URSS) e 1980,
* 4,5-5,5 ouzh [[Nana Georgievna Alexandria|Nana Alexandria]] en [[Alicante]] ([[Spagn]]) e 1983.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù]]&lt;ref&gt;{{en}} [https://www.olimpbase.org/index.php OlimpBase]&lt;/ref&gt; ==== 
* Peder gwezh e c'hoarias e skipailh [[Bulgaria]].
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Olimpiad||Bro ha kêr||Disoc'h
|-
|1974||1||6{{vet}}||{{Bro-C'hall}} ([[Nisa]])||9/11 (+ 8, = 2, - 1)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1974 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1974]&lt;/ref&gt;
|-
|1978||1||8{{vet}}||{{Arc'hantina}} ([[Buenos Aires]])||10,5/14 (+ 8, = 5, - 1)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1978 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1978]&lt;/ref&gt;
|-
|1980||1||9{{vet}}||{{Malta}} ([[Valletta]])||7,5/14 (+ 6, = 3, - 5)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1980 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1980]&lt;/ref&gt;
|-
|1982||1||10{{vet}}||{{Suis}} ([[Lucerne]])||5/10 (+ 4, = 2, - 4)&lt;ref&gt;{{de}} [https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1982 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1982]&lt;/ref&gt;
|}
* Unnek gwezh e c'hoarias e skipailh Suis.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Olimpiad||Bro ha kêr||Disoc'h
|-
|1984||1||26{{vet}}||{{Gres}} (Thessaloniki)||9,5/13 (+ 6, = 7, - 0)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1984 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1984]&lt;/ref&gt; Medalenn arem hiniennel
|-
|1986||1||27{{vet}}||{{EAU}} ([[Dubai]])||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0) Medalenn aour hiniennel&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1986w/1986in.html 27th Chess Olympiad (women): Dubai 1986]&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1986 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1986]&lt;/ref&gt; 
|-
|1988||1||28{{vet}}||{{Gres}} (Thessaloniki)||9,5/12 (+ 7, = 5, - 0)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1988 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1988]&lt;/ref&gt; Medalenn argant hiniennel
|-
|1990||1||29{{vet}}||{{Yougoslavia}} ([[Novi Sad]])||8/12 (+ 6, = 4, - 2)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1990 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1990]&lt;/ref&gt;
|-
|1992||1||30{{vet}}||{{Filipinez}} ([[Manila]])||9,5/13 (+ 7, = 5, - 1)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1992 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1992]&lt;/ref&gt;
|-
|1994||1||31{{vet}}||{{Rusia}} (Moskov)||7,5/12 (+ 4, = 7, - 1)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1994 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1994]&lt;/ref&gt;
|-
|1996||1||32{{vet}}||{{Armenia}} ([[Yerevan]])||7,5/12 (+ 6, = 3, - 3)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1996 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1996]&lt;/ref&gt; 
|-
|1998||1||33{{vet}}||{{Rusia}} ([[Elista]])||7/11 (+ 5, = 4, - 2)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_1998 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 1998]&lt;/ref&gt;
|-
|2004||1||36{{vet}}||{{Spagn}} ([[Calvià]])||3/11 (+ 1, = 4, - 6)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_2004 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 2004]&lt;/ref&gt; 
|-
|2008||4||38{{vet}}||{{Alamagn}} ([[Dresden]])||7/9 (+ 7, = 0, - 2)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_2008 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 2008]&lt;/ref&gt;
|-
|2010||3||39{{vet}}||{{Rusia}} ([[Khanty-Mansiysk]])||4,5/9 (+ 4, = 1, - 4)&lt;ref&gt;{{de}}[https://www.wikiwand.com/de/Mannschaftsaufstellungen_der_Schacholympiade_der_Frauen_2010 Mannschaftsaufstellungen der Schacholympiade der Frauen 2010]&lt;/ref&gt;
|}

{{EloChart|Q291736}}

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=59409 Chess Games]
{{DEFAULTSORT:Lematschko, Tatiana}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1948]]
[[Rummad:Marvioù 2020]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù bulgar]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù suis]]</text>
      <sha1>isg4tt3rho577y09ofydvhuajn5jkk0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nino Khurtsidze</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180199</id>
    <revision>
      <id>2194924</id>
      <parentid>2191885</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T07:01:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Kampionad europat ar Maouezi */</comment>
      <origin>2194924</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11052" sha1="py0dpmogecj7fx9xg5dpqdefqz4ozbg" xml:space="preserve">[[Restr:Nino Khurtsidze 2013.jpg|right|140px|Nino Khurtsidze e 2013.]]
''' Nino Khurtsidze''' (e [[jorjieg]]:'''ნინო ხურციძე'''), bet ganet d'an 28 a viz Eost 1975 e [[RSS Jorjia|Jorjia]] ([[URSS]]) ha marvet d'an 22 a viz Ebrel 2018&lt;ref&gt;{{ru}}[http://chess-news.ru/node/24588 Нино Хурцидзе. 1975 - 2018, d'an 22 a viz Ebrel 2018, chess-news.ru ]&lt;/ref&gt; e [[Tbilisi]] (Jorjia) a oa ur c'hoarierez [[echedoù]] jorjian ha [[URSS|soviedat]].&lt;br/&gt;Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 1999 ha Mestrez-veur (WGM) abaoe 1993.&lt;br/&gt;E miz Eost 2017 e oa 2 400 he [[renk Elo]] ''Standard'', 2 370 he [[renk Elo]] ''Fonnapl'' ha 2 333 he [[renk Elo]] ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichennFIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 472 eo bet he [[Renk Elo]] ''Standard'' kreñvañ, bet tizhet e miz [[Gouhere]] 1999&lt;ref&gt;{{en}}[http://www.olimpbase.org/Elo/player/Khurtsidze,%20Nino.html Khurtsidze, Nino FIDE rating history, 1990-2001 – Olimp Base.org]&lt;/ref&gt;.
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad europat ar Re Yaouank (Merc'hed) ====
===== Rummad e-dan ugent vloaz ===== 
C'hoari a reas teir gwezh, trec'h e voe e 1992&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/1/1fh7vvdg-eu20g.html European Girls' Junior Chess Championship – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar c'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Renk
|-
|Mae 1992||9||{{Tchekoslovakia}}, [[Hradec Králové]]||9,5/11 (+ 8, = 3, - 0)||1/30
|-
|Mae 1993||10||{{Tchekia}}, [[Svitavy]]||8/13 (+ 5, = 6, - 2)||5/30
|-
|Mae 1995||12||{{Hungaria}}, [[Zánka]]||8,5/13 (+ 7, = 7, - 3)||10/31
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ====
C'hoari a reas c'hwezek gwezh&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/players-ind/z/z3jt331g-eurw.html European Women's Individual Chess Championship - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
!Miz ha bloaz||Niverenn ar c'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Renk
|-
|Mae 2000||1||{{Jorjia}}, [[Batoumi]]||4/8 (+ 2, = 4, - 2)||-
|-
|Ebrel 2001||2||{{Polonia}}, [[Varsovia]]||7,5/11 (+ 4, = 7, - 0)||13/157
|-
|Mae 2002||3||{{Bulgaria}}, [[Varna]]||7/11 (+ 5, = 4, - 2)||10/114
|-
|Even 2003||4||{{Turkia}}, [[Silivri]]||6,5/11 (+ 5, = 3, - 3)||25/115
|-
|Meurzh 2004||5||{{Alamagn}}, [[Dresden]]||8/12 (+ 6, = 4, - 2)||14/108
|-
|Even 2005||6||{{Moldova}}, [[Chișinău]]||8/12 (+ 5, = 6, - 1)||7/164
|-
|Ebrel 2006||7||{{Turkia}}, [[Kuşadası]]||6,5/11 (+ 5, = 3, - 3)||28/96
|-
|Ebrel 2007||8||{{Alamagn}}, [[Dresden]]||7,5/11 (+ 5, = 5, - 1)||9/150
|-
|Meurzh 2009||10||{{Rusia}}, [[Sant-Petersbourg]]||7/11 (+ 5, = 4, - 2)||24/168
|-
|Meurzh 2010||11||{{Kroatia}}, [[Rijeka]]||7,5/11 (+ 5, = 5, - 1)||12/158
|-
|Mae 2011||12||{{Jorjia}}, [[Tbilisi]]||7/11 (+ 5, = 4, - 2)||18/130
|-
|Meurzh 2012||13||{{Turkia}}, [[Gaziantep]]||7/11 (+ 6, = 2, - 3)||13/103
|-
|Gouhere 2013||14||{{Serbia}}, [[Beograd]]||6,5/11 (+ 5, = 3, - 3)||35/169
|-
|Gouhere 2014||15||{{Bulgaria}}, [[Plovdiv]]||7,5/11 (+ 5, = 5, - 1)||12/116
|-
|Mae 2015||16||{{Jorjia}}, [[Chakvi]]||6,5/11 (+ 3, = 7, - 1)||21/98
|-
|Mae 2016||17||{{Roumania}}, [[Mamaia]]||7,5/11(+ 6, = 3, - 2)||9-10/112
|-
|}

==== Kampionad bedel ar Re Yaouank ====
* Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan c'hwezek vloaz e 1991 [[Guarapuava]] ([[Brazil]]).
* Trec'h e voe er rummad Merc'hed edan ugent vloaz e 1993 hag e 1995.
==== [[Kampionad jorjiat an echedoù]] ====
===== Kampionad kemmesk =====
Trec'h e voe e 1998, ar vaouez nemeti o tapout an titl.
===== Kampionad ar Maouezi =====
Trec'h e voe pemp gwezh: e 1989, e 1993, e 2005, e 2006 hag e 2013.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Kemmesk) ====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Jorjia]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playerst/1fh7vvdg.html World Men's Chess Championships - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1997||erlec'hierez||4||{{Suis}}, [[Luzern]]||0,5/3 (+ 0, = 1, - 2)||16,7||-||-||10||-
|-
|}
==== Kampionad ar c'hleuboù armeniat (kemmesk) ==== 
C'hoari a reas ur wezh e skipailh MIKA [[Yerevan]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2005an/2005mkye.html 1st Armenian Team Chess Championship: Yerevan 2005 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar c'hampionad||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh||
|-
|2005||5||1||[[Yerevan]]||3,5/5 (+ 3, = 1, - 1)||70||-||-||1||aour||
|-
|}
==== Kampionad ar c'hleuboù jorjiat (kemmesk) ==== 
C'hoari a reas div wezh wezh e skipailh Kleub Echedoù [[Roustavi]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersge/1fh7vvdg.html Georgian Club Chess Championship - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar c'hampionad||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh||
|-
|2014||4||1||[[Ureki]]||4/7 (+ 3, = 2, - 2)||57,1||-||-||2||argant
|-
|2015||4||2||[[Ureki]]||5,5/7 (+ 5, = 1, - 1)||78,6||1||aour||2||aour
|-
|}
==== Kib europat ar C'hleuboù ==== 
C'hoari a reas nav gwezh &lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersb/1fh7vvdg.html European Chess Club Cup (women) – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Kleub ha bro||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn he skipailh
|-
|1996||3||Merani Tbilisi {{Jorjia}}||1|| {{YUG}}, [[Smederevska Palanka]]||2/3 (+ 1, = 2, - 0)||66,7||-||-||1||aour
|-
|1999||2||BAS Beograd {{YUG}}||4||{{Slovenia}}, [[Nova Gorica]]||5/7 (+ 5, = 0, - 2)||71,4||3||arem||4||-
|-
|2001||2||Agrouniverzal Zemun {{YUG}} ||6||{{YUG}}, [[Beograd]]||4,5/7 (+ 3, = 3, - 1)||64,3||2||argant||1||aour
|-
|2005||2||MIKA Yerevan {{Armenia}}||10||{{Italia}}, [[Saint-Vincent (Aosta)|Saint Vincent]]||3,5/6 (+ 2, = 3, - 1)||58,3||3||arem||9||-
|-
|2006||3||MIKA Yerevan {{Armenia}}||11||{{Aostria}}, [[Fügen]]||6/7 (+ 5, = 2, - 0)||85,7||1||aour||1||aour
|-
|2007||3||MIKA Yerevan {{Armenia}}||12||{{Turkia}}, [[Kemer]]||5,5/7 (+ 5, = 1, - 1)||78,6||2||argant||3||arem
|-
|2008||4||MIKA Yerevan {{Armenia}} ||13||{{Gres}}, [[Kallithea]]||3,5/5 (+ 2, = 3, - 0)||70||3||arem||5||-
|-
|2009||3||MIKA Yerevan {{Armenia}}||14||[[Republik Makedonia an Norzh]], [[Ohrid]]||2,5/6 (+ 1, = 3, - 2)||41,7||7||-||9||-
|-
|2010||3||Samaia Tbilisi {{Jorjia}}||15||{{Bulgaria}}, [[Plovdiv]]||3,5/6 (+ 2, = 3, - 1)||58,3||-||-||-||-
|-
|} 
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus teir gwezh e skipailh [[Jorjia]]
&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1997t/1997geow.html 4th World Team Chess Championship: Lucerne 1997 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|2007||3||1||{{Rusia}}, [[Yekaterinbourg]]||4,5/8 (+ 3, = 3, - 2)||56,3||5||-||4||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2007v/2007geo.html 1st World Team Chess Championship (women): Ekaterinburg 2007 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;
|-
|2011||4||3||{{Albania}}, [[Tirana]]||4/7 (+ 3, = 3, - 2)||57,1||5||-||3||arem||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2011v/2011geo.html World Team Chess Championship (women): 2011 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;
|-
|2013||4||4||{{Kazakstan}}, [[Astana (Kazakstan)|Astana]]||4/7 (+ 3, = 3, - 2)||57,1||4||-||5||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2013v/2013geo.html 4th World Team Chess Championship (women): Astana 2013 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus pemp gwezh e skipailh [[Jorjia]] etre 1998 ha 2012
&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/1fh7vvdg.html Women's Chess Olympiads - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|1998||1 erlec'hierez ||10 (25)||{{Malta}}, [[Valletta]]||1,5/4 (+ 1, = 1, - 2)||37,5||-||-||3||arem
|-
|2000||3||11 (26)||{{Suis}}, [[Luzern]]||11/13 (+ 9, = 4, - 0)||84,6||1||aour||2||argant
|-
|2002||3||12 (27)||{{EAU}}, [[Dubai]]||5,5/10 (+ 4, = 3, - 3)||55||31||-||4||-
|-
|2006||1||37||{{Italia}} [[Torino]]||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||50||46||-||6||-
|-
|2012||4||40||{{Turkia}} [[Istanbul]]||5/9 (+ 3, = 4, - 2)||55,6||13||-||8||-
|-
|}
==== Kampionad europat ar Maouezi ==== 
C'hoari a reas seizh gwezh e skipailh Jorjia.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar c'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh||
|-
|1999||1||3||{{Jorjia}}, [[Batoumi]]||6/8 (+ 5, = 2, - 1)||75||2||argant||-||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1999u/1999geo.html 3rd European Team Chess Championship (women): Batumi 1999 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2003||1||11||{{Bulgaria}}, [[Plovdiv]]||3,5/8 (+ 2, = 2, - 3)||43,8||20||-||12||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2003u/2003geo.html 5th European Team Chess Championship (women): Plovdiv 2003 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2005||2||6||{{Sveden}}, [[Göteborg]]||2/6 (+ 0, = 4, - 2)||33,3||21||-||2||argant||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2005u/2005geo.html 6th European Team Chess Championship (women): Gothenburg 2005 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2007||2||7||{{Gres}}, [[Heraklion]]||4,5/8 (+ 2, = 5, - 3)||56,3||11||-||5||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2007u/2007geo.html 7th European Team Chess Championship (women): Heraklion 2007 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2009||4||8||{{Slovenia}}, [[Novi Sad]]||3/6 (+ 2, = 2, - 2)||50||15||-||2||argant||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2009u/2009geo.html 8th European Team Chess Championship (women): Novi Sad 2009 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2011||4||9||{{Gres}}, [[Néos Marmarás]]||6,5/8 (+ 6, = 1, - 1)||81,3||2||argant||3||arem||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2011u/2011geo.html 9th European Team Chess Championship (women): Porto Carras 2011 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2013||3||10||{{Polonia}}, [[Varsovia]]||2,5/5 (+ 2, = 2, - 2)||50||9||-||4||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2013u/2013geo.html  10th European Team Chess Championship (women): Warsaw 2013 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|}


{{EloChart|Q450900}}

== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://web.archive.org/web/20170826053206/http://ratings.fide.com/card.phtml?event=13600320 He fichenn FIDE]
* {{en}}[http://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=49619 He fartiennoù e Chessgames]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nino_Khurtsidze He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Khurtsidze, Nino}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1975]]
[[Rummad:Marvioù 2018]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]</text>
      <sha1>py0dpmogecj7fx9xg5dpqdefqz4ozbg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>.340 Weatherby Magnum</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180373</id>
    <revision>
      <id>2194904</id>
      <parentid>2192308</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T22:32:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Kestenn en deus kaset ar bajenn [[.340 Wheatherby Magnum]] da [[.340 Weatherby Magnum]]: Titl skrivet fall</comment>
      <origin>2192308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2964" sha1="l58ish5sa0fwl4mpk35lcdmtq0r7oqg" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; 
|-
{{Infobox/Titl|.340 Weatherby Magnum|b0c4de|talbenn defaut|000}}
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align:center; line-height: 1.5em;&quot; |[[Restr:340 Weatherby with 308 and 9mm.jpg|frameless|326x326px]] &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;A gleiz da zehou, kartouchennoù [[.308 Winchester]], '''.340 Weatherby Magnum''' ha [[9 mm Parabellum]].
   |-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Doare
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare korf an douilhez
|boutailh, kreuzenn, gouriz
|-
! scope=&quot;row&quot; |Doare skeiñ
|e-kreiz
|-
! scope=&quot;row&quot; |Bro orin
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! scope=&quot;row&quot; |Krouer
|[[Roy Weatherby]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Produer orin
|[[Weatherby]]
|-
! scope=&quot;row&quot; |Mare produiñ
|Abaoe 1962
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Muzulioù
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø bannadell
|8,6 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø kolier
|9,3 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø skoaz
|12,6 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø korf an douilhez
|13 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Ø strad
|13,5 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tevder ar strad
|1,2 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder an douilhez
|72 mm
|-
! scope=&quot;row&quot; |Hirder ar gartouchenn
|91 mm
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Perzhioù all
|-
! scope=&quot;row&quot; |Pouez ar vannadell
|13 - 16 g
|-
! scope=&quot;row&quot; |Tizh ar boled V&lt;sub&gt;0&lt;/sub&gt;
|903 - 982 m/s
|-
! scope=&quot;row&quot; |Energiezh ar vannadell
|{{formatnum:6246}} - {{formatnum:6607}} J
|-
! scope=&quot;row&quot; |[[Emors (munisionoù)#Mentoù|Emors]]
|LRM
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000&quot; |Lezenn
|-
! scope=&quot;row&quot; width=&quot;50%&quot; |Rummad e Bro-C'hall
|C
|}
An '''.340 Weatherby Magnum''' zo ur [[Kartouchenn (arm-tan)|gartouchenn]] evit an [[Arm-skoaz|armoù-skoaz]] bet produet gant an embregerezh stadunanat [[Weatherby]] adalek 1962. Diazezet eo war ar munision [[.300 H&amp;H Magnum]]. Savet e oa bet evit keveziñ ouzh an [[.338 Winchester Magnum]] en ur ginnig un [[Douilhez (elfenn munision)|douilhez]] vrasoc'h hag ur gargad [[Poultr divoged|poultr]] uheloc'h neuze&lt;ref&gt;{{Fr}} MALFATTI René, ''Manuel de Rechargement'' ''N°6'', Crépin-Leblond, 2004, ISBN 2-7030-0235-1, p. 167&lt;/ref&gt;.

Ur gartouchenn c'halloudus eo. Implijet e vez evit chaseal bronneged bras a-bell&lt;ref&gt;{{fr}} ''[https://www.chassons.com/modele/weatherby-340-weatherby-magnum-hornady-interlock-demi-blindee-pointue/ Weatherby .340 Weatherby Magnum Hornady InterLock demi-blindée pointue]'', Chassons.com (lennet d'an 02/06/2026)&lt;/ref&gt;.

== Liammoù diavaez ==
* {{Fr}} [https://bobp.cip-bobp.org/uploads/tdcc/tab-iii/tabiiical-fr-page24.pdf Taolenn ar munision] war lec'hienn ar [[Commission internationale permanente pour l'épreuve des armes à feu portatives|CIP]]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
{{DEFAULTSORT:340 Weatherby Magnum}}
[[Rummad:Kalibroù armoù-tan]]
[[Rummad:Munisionoù-chase]]
[[Rummad:Munisionoù SUA]]</text>
      <sha1>l58ish5sa0fwl4mpk35lcdmtq0r7oqg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>SS-Totenkopfverbände</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180418</id>
    <revision>
      <id>2194873</id>
      <parentid>2192724</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T15:22:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Llydawr</username>
        <id>145</id>
      </contributor>
      <origin>2194873</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2513" sha1="lzihlox1h8odsyg5n0uidkoate40cjl" xml:space="preserve">{{databox}}
An '''SS-Totenkopfverbände''' (berreat en '''SS-TV'''; brezhoneg: unvezioù SS penn marv pe 'Batailhon SS penn marv'&lt;ref name= EB&gt;{{cite encyclopedia |title= Totenkopfverbände |encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/topic/Totenkopfverbande |access-date=08/06/2026}}&lt;/ref&gt;) a oa ur skourr [[Damsoudard|damsoudardel]] eus an aozadur [[Schutzstaffel]] (SS) eus ar  [[Strollad Broadel Sokialour al Labourerien Alaman|strollad nazi]]. Karget e oa dreist-holl da verañ ar [[Kamp-bac'h nazi|c'hampoù tolpañ]] ha [[Kamp-diouennañ|kampoù-diouennañ]] eus an [[Trede Reich]]. Bez e oa war un dro hêr ha ledanadur an aozadur SS-Wachverbände (unvezioù gwarded) savet e  1933. Pa oa an [[Totenkopf]], ar penn-marv, un arouez implijet ledan gant an SS, an SS-TV a zouge ivez ar skoed ardamez-se en tu dehoù d'ar gouzoug evit bezañ disheñvel diouzh an unvezioù SS all.

D'an 29 a viz Meurzh 1936, unvezioù gwarded ar c'hampoù kreizennañ hag ar velestradurezh a voe anvet holl en un doare ofisiel an ''SS-Totenkopfverbände'' (SS-TV). An SS-TV a oa un unvez dizalc'h en aozadur SS, gant ur framm dezhi e-unan. Ober a rae war-dro ar c'hampoù en Alamagn ha goude-se en [[Europa dalc'het gant Alamaen|Europa dalc'het]]. E-touez ar c'hampoù en Alamagn e oa kampoù e [[Dachau]], [[Bergen-Belsen]] ha [[Buchenwald]]; kampoù all a oa dre Europa evel [[Auschwitz]]-[[Birkenau]] e [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|Polonia dalc'het gant an Alamanted]] ha [[Kamp-bac'h Mauthausen|Mauthausen]] en [[Aostria]] e-touez meur a gamp all, ha kampoù ar marv meret en  un doare kuzh. Ar c'hampoù-diouennañ a oa implijet evit seveniñ ur [[gouennlazh]]; evel re [[Treblinka]], [[Bełżec]], ha [[Kamp-distruj Sobibór|Sobibór]] savet a-ratozh evit an [[Aktion Reinhard]], met ivez kamp [[Chełmno]], ha [[Majdanek]] hag a oa savet gant savadurioù lazhañ a-yoc'h niverus, evel en Auschwitz. Pal pennañ an unvezioù-se a oa seveniñ hag harpañ an [[Diskoulm diwezhañ]], anvet abaoe [[fin an Eil Brezel-bed en Europa|fin ar brezel]] al [[Loskaberzh]]; sevenet gant an SS hag o harperien lec'hel dindan urzhioù ar [[Reichssicherheitshauptamt]], suj da [[Heinrich Himmler]], ha da [[SS-Wirtschafts-Verwaltungshauptamt|Vurev pennañ ekonomiezh ha melestradurezh an SS]] berraet en WVHA.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Naziegezh]]
[[Rummad:Schutzstaffel]]
[[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945]]
[[Rummad:Generalplan Ost]]</text>
      <sha1>lzihlox1h8odsyg5n0uidkoate40cjl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194877</id>
      <parentid>2194873</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T16:36:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <comment>V/k</comment>
      <origin>2194877</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2513" sha1="jlfcnbzsfgwobvt3zq10clis95xoj4i" xml:space="preserve">{{databox}}
An '''SS-Totenkopfverbände''' (berreat en '''SS-TV'''; brezhoneg: unvezioù SS penn marv pe 'Batailhon SS penn marv'&lt;ref name= EB&gt;{{cite encyclopedia |title= Totenkopfverbände |encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/topic/Totenkopfverbande |access-date=08/06/2026}}&lt;/ref&gt;) a oa ur skourr [[Damsoudard|damsoudardel]] eus an aozadur [[Schutzstaffel]] (SS) eus ar  [[Strollad Broadel Sokialour al Labourerien Alaman|strollad nazi]]. Karget e oa dreist-holl da verañ ar [[Kamp-bac'h nazi|c'hampoù tolpañ]] ha [[Kamp-diouennañ|kampoù-diouennañ]] eus an [[Trede Reich]]. Bez e oa war un dro hêr ha ledanadur an aozadur SS-Wachverbände (unvezioù gwarded) savet e  1933. Pa oa an [[Totenkopf]], ar penn-marv, un arouez implijet ledan gant an SS, an SS-TV a zouge ivez ar skoed ardamez-se en tu dehoù d'ar gouzoug evit bezañ disheñvel diouzh an unvezioù SS all.

D'an 29 a viz Meurzh 1936, unvezioù gwarded ar c'hampoù kreizennañ hag ar velestradurezh a voe anvet holl en un doare ofisiel an ''SS-Totenkopfverbände'' (SS-TV). An SS-TV a oa un unvez dizalc'h en aozadur SS, gant ur framm dezhi e-unan. Ober a rae war-dro ar c'hampoù en Alamagn ha goude-se en [[Europa dalc'het gant Alamagn|Europa dalc'het]]. E-touez ar c'hampoù en Alamagn e oa kampoù e [[Dachau]], [[Bergen-Belsen]] ha [[Buchenwald]]; kampoù all a oa dre Europa evel [[Auschwitz]]-[[Birkenau]] e [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|Polonia dalc'het gant an Alamanted]] ha [[Kamp-bac'h Mauthausen|Mauthausen]] en [[Aostria]] e-touez meur a gamp all, ha kampoù ar marv meret en  un doare kuzh. Ar c'hampoù-diouennañ a oa implijet evit seveniñ ur [[gouennlazh]]; evel re [[Treblinka]], [[Bełżec]], ha [[Kamp-distruj Sobibór|Sobibór]] savet a-ratozh evit an [[Aktion Reinhard]], met ivez kamp [[Chełmno]], ha [[Majdanek]] hag a oa savet gant savadurioù lazhañ a-yoc'h niverus, evel en Auschwitz. Pal pennañ an unvezioù-se a oa seveniñ hag harpañ an [[Diskoulm diwezhañ]], anvet abaoe [[fin an Eil Brezel-bed en Europa|fin ar brezel]] al [[Loskaberzh]]; sevenet gant an SS hag o harperien lec'hel dindan urzhioù ar [[Reichssicherheitshauptamt]], suj da [[Heinrich Himmler]], ha da [[SS-Wirtschafts-Verwaltungshauptamt|Vurev pennañ ekonomiezh ha melestradurezh an SS]] berraet en WVHA.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Naziegezh]]
[[Rummad:Schutzstaffel]]
[[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945]]
[[Rummad:Generalplan Ost]]</text>
      <sha1>jlfcnbzsfgwobvt3zq10clis95xoj4i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194891</id>
      <parentid>2194877</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T19:36:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2194891</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3202" sha1="o2m5wp6359sjp9ay4mmwio73bw81jcr" xml:space="preserve">{{databox}}
An '''SS-Totenkopfverbände''' (berreat en '''SS-TV'''; brezhoneg: unvezioù SS penn marv pe 'Batailhon SS penn marv'&lt;ref name= EB&gt;{{cite encyclopedia |title= Totenkopfverbände |encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/topic/Totenkopfverbande |access-date=08/06/2026}}&lt;/ref&gt;) a oa ur skourr [[Damsoudard|damsoudardel]] eus an aozadur [[Schutzstaffel]] (SS) eus ar  [[Strollad Broadel Sokialour al Labourerien Alaman|strollad nazi]]. Karget e oa dreist-holl da verañ ar [[Kamp-bac'h nazi|c'hampoù tolpañ]] ha [[Kamp-diouennañ|kampoù-diouennañ]] eus an [[Trede Reich]]. Bez e oa war un dro hêr ha ledanadur an aozadur SS-Wachverbände (unvezioù gwarded) savet e  1933. Pa oa an [[Totenkopf]], ar penn-marv, un arouez implijet ledan gant an SS, an SS-TV a zouge ivez ar skoed ardamez-se en tu dehoù d'ar gouzoug evit bezañ disheñvel diouzh an unvezioù SS all.

D'an 29 a viz Meurzh 1936, unvezioù gwarded ar c'hampoù kreizennañ hag ar velestradurezh a voe anvet holl en un doare ofisiel an ''SS-Totenkopfverbände'' (SS-TV). An SS-TV a oa un unvez dizalc'h en aozadur SS, gant ur framm dezhi e-unan. Ober a rae war-dro ar c'hampoù en Alamagn ha goude-se en [[Europa dalc'het gant Alamagn|Europa dalc'het]]. E-touez ar c'hampoù en Alamagn e oa kampoù e [[Dachau]], [[Bergen-Belsen]] ha [[Buchenwald]]; kampoù all a oa dre Europa evel [[Auschwitz]]-[[Birkenau]] e [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|Polonia dalc'het gant an Alamanted]] ha [[Kamp-bac'h Mauthausen|Mauthausen]] en [[Aostria]] e-touez meur a gamp all, ha kampoù ar marv meret en  un doare kuzh. Ar c'hampoù-diouennañ a oa implijet evit seveniñ ur [[gouennlazh]]; evel re [[Treblinka]], [[Bełżec]], ha [[Kamp-distruj Sobibór|Sobibór]] savet a-ratozh evit an [[Aktion Reinhard]], met ivez kamp [[Chełmno]], ha [[Majdanek]] hag a oa savet gant savadurioù lazhañ a-yoc'h niverus, evel en Auschwitz. Pal pennañ an unvezioù-se a oa seveniñ hag harpañ an [[Diskoulm diwezhañ]], anvet abaoe [[fin an Eil Brezel-bed en Europa|fin ar brezel]] al [[Loskaberzh]]; sevenet gant an SS hag o harperien lec'hel dindan urzhioù ar [[Reichssicherheitshauptamt]], suj da [[Heinrich Himmler]], ha da [[SS-Wirtschafts-Verwaltungshauptamt|Vurev pennañ ekonomiezh ha melestradurezh an SS]] berraet en WVHA.

Pa oa tarzhet an [[Eil Brezel-bed]] en [[Aerva Europa an Eil Brezel-bed|Europa]], ar [[3e Rann SS Totenkopff|rannarme SS ''Totenkopf'']] a oa bet savet gant izili eus an SS-TV. Buan e oa deuet warno ur brud a feulster, dre ma gemerent perzh e [[Torfed brezel|torfedoù brezel]] evel [[lazhadeg Le Paradis]] e 1940 e-kerzh [[Emgann Bro-C'hall]]. War [[Talbenn ar Reter (Eil Brezel-bed)|talbenn ar reter]], ar fuzuilhadegoù a-yoc'h eus trevourien Poloniz ha Rusian e-kerzh an [[Oberiadur-brezel Barbarossa]] a oa kefridi an ''[[Einsatzgruppen]]'', unvezioù fiñv lazhañ hag an isunvezioù anvet [[Einsatzkommando]]. An unvezioù-se a oa bet aozet gant Himmler hag [[Reinhard Heydrich]].
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Naziegezh]]
[[Rummad:Schutzstaffel]]
[[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945]]
[[Rummad:Generalplan Ost]]</text>
      <sha1>o2m5wp6359sjp9ay4mmwio73bw81jcr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194893</id>
      <parentid>2194891</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T20:34:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2194893</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3201" sha1="55dxsvhyuhmjn7thlfegqf9qn5gfrlx" xml:space="preserve">{{databox}}
An '''SS-Totenkopfverbände''' (berreat en '''SS-TV'''; brezhoneg: unvezioù SS penn marv pe 'Batailhon SS penn marv'&lt;ref name= EB&gt;{{cite encyclopedia |title= Totenkopfverbände |encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]] |url=https://www.britannica.com/topic/Totenkopfverbande |access-date=08/06/2026}}&lt;/ref&gt;) a oa ur skourr [[Damsoudard|damsoudardel]] eus an aozadur [[Schutzstaffel]] (SS) eus ar  [[Strollad Broadel Sokialour al Labourerien Alaman|strollad nazi]]. Karget e oa dreist-holl da verañ ar [[Kamp-bac'h nazi|c'hampoù tolpañ]] ha [[Kamp-diouennañ|kampoù-diouennañ]] eus an [[Trede Reich]]. Bez e oa war un dro hêr ha ledanadur an aozadur SS-Wachverbände (unvezioù gwarded) savet e  1933. Pa oa an [[Totenkopf]], ar penn-marv, un arouez implijet ledan gant an SS, an SS-TV a zouge ivez ar skoed ardamez-se en tu dehoù d'ar gouzoug evit bezañ disheñvel diouzh an unvezioù SS all.

D'an 29 a viz Meurzh 1936, unvezioù gwarded ar c'hampoù kreizennañ hag ar velestradurezh a voe anvet holl en un doare ofisiel an ''SS-Totenkopfverbände'' (SS-TV). An SS-TV a oa un unvez dizalc'h en aozadur SS, gant ur framm dezhi e-unan. Ober a rae war-dro ar c'hampoù en Alamagn ha goude-se en [[Europa dalc'het gant Alamagn|Europa dalc'het]]. E-touez ar c'hampoù en Alamagn e oa kampoù e [[Dachau]], [[Bergen-Belsen]] ha [[Buchenwald]]; kampoù all a oa dre Europa evel [[Auschwitz]]-[[Birkenau]] e [[Dalc'herezh Polonia gant Alamagn (1939-1945)|Polonia dalc'het gant an Alamanted]] ha [[Kamp-bac'h Mauthausen|Mauthausen]] en [[Aostria]] e-touez meur a gamp all, ha kampoù ar marv meret en  un doare kuzh. Ar c'hampoù-diouennañ a oa implijet evit seveniñ ur [[gouennlazh]]; evel re [[Treblinka]], [[Bełżec]], ha [[Kamp-distruj Sobibór|Sobibór]] savet a-ratozh evit an [[Aktion Reinhard]], met ivez kamp [[Chełmno]], ha [[Majdanek]] hag a oa savet gant savadurioù lazhañ a-yoc'h niverus, evel en Auschwitz. Pal pennañ an unvezioù-se a oa seveniñ hag harpañ an [[Diskoulm diwezhañ]], anvet abaoe [[fin an Eil Brezel-bed en Europa|fin ar brezel]] al [[Loskaberzh]]; sevenet gant an SS hag o harperien lec'hel dindan urzhioù ar [[Reichssicherheitshauptamt]], suj da [[Heinrich Himmler]], ha da [[SS-Wirtschafts-Verwaltungshauptamt|Vurev pennañ ekonomiezh ha melestradurezh an SS]] berraet en WVHA.

Pa oa tarzhet an [[Eil Brezel-bed]] en [[Aerva Europa an Eil Brezel-bed|Europa]], ar [[3e Rann SS Totenkopf|rannarme SS ''Totenkopf'']] a oa bet savet gant izili eus an SS-TV. Buan e oa deuet warno ur brud a feulster, dre ma gemerent perzh e [[Torfed brezel|torfedoù brezel]] evel [[lazhadeg Le Paradis]] e 1940 e-kerzh [[Emgann Bro-C'hall]]. War [[Talbenn ar Reter (Eil Brezel-bed)|talbenn ar reter]], ar fuzuilhadegoù a-yoc'h eus trevourien Poloniz ha Rusian e-kerzh an [[Oberiadur-brezel Barbarossa]] a oa kefridi an ''[[Einsatzgruppen]]'', unvezioù fiñv lazhañ hag an isunvezioù anvet [[Einsatzkommando]]. An unvezioù-se a oa bet aozet gant Himmler hag [[Reinhard Heydrich]].
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Naziegezh]]
[[Rummad:Schutzstaffel]]
[[Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945]]
[[Rummad:Generalplan Ost]]</text>
      <sha1>55dxsvhyuhmjn7thlfegqf9qn5gfrlx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Yezh ar sinoù Noëpe</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180622</id>
    <revision>
      <id>2194888</id>
      <parentid>2194843</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:58:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Vioù koukoug, rummad. A galon,</comment>
      <origin>2194888</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1596" sha1="qqg3l7buerm6xmqf5mq8c8e6nibjm0f" xml:space="preserve">{{databox}}
'''Yezh ar sinoù Noëpe''' ([[saozneg]] : '''Martha's Vineyard''' '''Sign Language,''' '''MVSL''') a zo ur [[Yezh ar sinoù|yezh dre sinoù]], bet implijet war enezenn [[Noëpe]] (e dalc'h [[Massachusetts]]) eus ar [[XVIIvet kantved]] betek kreiz an [[XXvet kantved]]. Arouezus eo ar yezh-mañ gant m'he gouie darn vrasañ eus an enezidi war-dro ar bloavezhioù 1880. Sellet e vez diouzh ar gevredigezh-se evel ur skouer a zegemerusted ; ar boblañs [[Bouzarded|vouzar]] doues a en em gave ebarzhiet mat-tre er gevredigezh, hag e-touez ar re binvidikañ ha desketañ zoken.

Daoust ma tigreskas a-daol-trumm ar boblañs vouzar betek kreiz an [[XXvet kantved]] e kendalc'has pesketaerien ha tiegezhioù 'zo da sinal e-pad degadoù a vloavezhioù c'hoazh. Diwar ali Joan Poole, desket ar yezh gant he mamm-guñv ganti da blac'h, e krogas enklaskoù e [[1977]]. An enrolladennoù graet d'ar mare-se a daolenn ur bern sinoù a denn da [[Yezh ar sinoù vreizhveurat|reoù Breizh-Veur]].

War a greder eo trevadennerien saoz deuet eus [[Kent]] er [[XVIIvet kantved]] a voulc'has ar yezh, a en em veskas gant sinoù ar [[Wampanoag|Wampanoaged]] da c'houde. Skolidi an [[American School for the Deaf]] e [[Hartford (Connecticut)|Hartford]] eus an enezenn o dije levezonet a-grenn [[yezh ar sinoù amerikan]] - a oa bet staliet e 1817 gant ar Gall bouzar [[Laurent Clerc]]. Neuze e chomfe sinoù e-leizh eus yezh Noëpe e hini ar Stadoù-Unanet.

== Liammoù diavaez ==
* [https://ryanppruitt.wixsite.com/yesk/geriadur/ Geriadur yezh ar sinoù Noëpe - gwenedeg]
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù]]</text>
      <sha1>qqg3l7buerm6xmqf5mq8c8e6nibjm0f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194892</id>
      <parentid>2194888</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T20:05:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ar choler</username>
        <id>52661</id>
      </contributor>
      <comment>infobox</comment>
      <origin>2194892</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2925" sha1="0vyweno19ljjffuuzp5x2mw6tvpwwgq" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|MVSL|abcdef|talbenn default|000}}
|- bgcolor=&quot;fedcba&quot;
! colspan=&quot;2&quot;| &lt;div class=&quot;center&quot;&gt;Yezh dre sinoù&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Martha's Vineyard Sign Language (MSVL) of the past.ogv|260px|center]]Ur gentel a-zivout istor MVSL gant Joan Poole-Nash, [[2014]].
----
|-
| '''Riez''' || {{SUA}}
|-
| '''Rannvro''' || [[Martha's Vineyard]], {{Massachusetts}}
|-
| '''Orin''' || Henyezh dre sinoù e [[Kent]]&lt;br&gt;Yezh ar sinoù ar Wampanoaged&lt;br&gt;Yezh ar sinoù Chilmark&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=http://www.lifeprint.com/asl101/pages-layout/marthasvineyard.htm |title=Martha's Vineyard Sign Language • Lifeprint, 16/11/2005|accessdate=08/07/2026}}&lt;/ref&gt;
|-
| '''Steuziadur''' || [[1952]]&lt;ref&gt;{{en}} {{Cite web|url=https://www.theatlantic.com/health/archive/2015/09/marthas-vineyard-sign-language-asl/407191/ |title=The Life and Death of Martha's Vineyard Sign Language • The Atlantic, 25/09/2015|accessdate=08/07/2026}}&lt;/ref&gt;
|-
| '''Adsav''' || [[Bloavezhioù 2000]]
|-
| colspan=&quot;2&quot;|
----
|-
| '''ISO 639-3''' || &lt;code&gt;&lt;span style=&quot;font-size:1.35em;&quot;&gt;mre&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;
|-
| '''Glottolog''' || &lt;code&gt;&lt;span style=&quot;font-size:1.35em;&quot;&gt;[https://glottolog.org/resource/languoid/id/mart1251 mre]&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;
|}
'''Yezh ar sinoù Noëpe''' ([[saozneg]] : '''Martha's Vineyard Sign Language, MVSL''') a zo ur [[Yezh ar sinoù|yezh dre sinoù]], bet implijet war enezenn [[Noëpe]], a zo bet e dalc'h [[Massachusetts]]) eus ar [[XVIIvet kantved]] betek kreiz an [[XXvet kantved]].

Heverk eo ar yezh-mañ gant m'he gouie an darn vrasañ eus an enezidi war-dro ar [[bloavezhioù 1880]]. Sellet e vez ouzh ar gevredigezh-se evel ur skouer a zegemerusted ; ar boblañs [[Bouzarded|vouzar]] zoues en em gave ebarzhet mat-tre er gevredigezh, hag e-touez ar re binvidikañ ha desketañ zoken.

Daoust ma tigreskas a-daol-trumm ar boblañs vouzar betek kreiz an XX{{vet}} kantved e kendalc'has pesketaerien ha tiegezhioù 'zo da sinal e-pad degadoù a vloavezhioù c'hoazh. Diwar ali Joan Poole-Nash, desket ar yezh gant he mamm-guñv ganti da blac'h, e krogas enklaskoù e [[1977]]. An enrolladennoù graet d'ar mare-se a daolenn ur bern sinoù a denn da [[Yezh ar sinoù vreizhveurat|reoù Breizh-Veur]].

War a greder ez eo trevadennerien [[Bro-Saoz|saoz]] deuet eus [[Kent]] er [[XVIIvet kantved]] a voulc'has ar yezh, en em veskas gant sinoù ar [[Wampanoag|Wampanoaged]] da c'houde. Skolidi eus an enezenn en [[American School for the Deaf]] e [[Hartford (Connecticut)|Hartford]] o dije levezonet a-grenn [[yezh ar sinoù amerikan]] - a oa bet staliet e [[1817]] gant ar Gall bouzar [[Laurent Clerc]] ([[1785]]-[[1869]]). Neuze e chomfe sinoù e-leizh eus yezh Noëpe e hini [[Stadoù-Unanet Amerika]].

== Liammoù diavaez ==
* {{br}} {{cy}} {{en}} {{fr}} [https://ryanppruitt.wixsite.com/yesk/geriadur/ Geriadur yezh ar sinoù Noëpe]
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù]]</text>
      <sha1>0vyweno19ljjffuuzp5x2mw6tvpwwgq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194910</id>
      <parentid>2194892</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T23:10:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2194910</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2955" sha1="22xj2utppz5gqyk79s05sk7zc12t0jh" xml:space="preserve">{| class=&quot;infobox&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
{{Infobox/Titl|MVSL|abcdef|talbenn default|000}}
|- bgcolor=&quot;fedcba&quot;
! colspan=&quot;2&quot;| &lt;div class=&quot;center&quot;&gt;Yezh dre sinoù&lt;/div&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; | [[File:Martha's Vineyard Sign Language (MSVL) of the past.ogv|260px|center]]Ur gentel a-zivout istor MVSL gant Joan Poole-Nash, [[2014]].
----
|-
| '''Riez''' || {{SUA}}
|-
| '''Rannvro''' || [[Martha's Vineyard]], {{Massachusetts}}
|-
| '''Orin''' || Henyezh dre sinoù e [[Kent]]&lt;br&gt;Yezh ar sinoù ar Wampanoaged&lt;br&gt;Yezh ar sinoù Chilmark&lt;ref&gt;{{en}} {{cite web|url=http://www.lifeprint.com/asl101/pages-layout/marthasvineyard.htm |title=Martha's Vineyard Sign Language • Lifeprint, 16/11/2005|accessdate=08/07/2026}}&lt;/ref&gt;
|-
| '''Steuziadur''' || [[1952]]&lt;ref&gt;{{en}} {{Cite web|url=https://www.theatlantic.com/health/archive/2015/09/marthas-vineyard-sign-language-asl/407191/ |title=The Life and Death of Martha's Vineyard Sign Language • The Atlantic, 25/09/2015|accessdate=08/07/2026}}&lt;/ref&gt;
|-
| '''Adsav''' || [[Bloavezhioù 2000]]
|-
| colspan=&quot;2&quot;|
----
|-
| '''ISO 639-3''' || &lt;code&gt;&lt;span style=&quot;font-size:1.35em;&quot;&gt;mre&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;
|-
| '''Glottolog''' || &lt;code&gt;&lt;span style=&quot;font-size:1.35em;&quot;&gt;[https://glottolog.org/resource/languoid/id/mart1251 mre]&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;
|}
'''Yezh ar sinoù Noëpe''' ([[saozneg]] : '''Martha's Vineyard Sign Language, MVSL''') a zo ur [[Yezh ar sinoù|yezh dre sinoù]], bet implijet war enezenn [[Noëpe]], a zo bet e dalc'h [[Massachusetts]]) eus ar [[XVIIvet kantved]] betek kreiz an [[XXvet kantved]].

Heverk eo ar yezh-mañ gant m'he gouie an darn vrasañ eus an enezidi war-dro ar [[bloavezhioù 1880]]. Sellet e vez ouzh ar gevredigezh-se evel ur skouer a zegemerusted ; ar boblañs [[Bouzarded|vouzar]] zoues en em gave ebarzhet mat-tre er gevredigezh, hag e-touez ar re binvidikañ ha desketañ zoken.

Daoust ma tigreskas a-daol-trumm ar boblañs vouzar betek kreiz an XX{{vet}} kantved e kendalc'has pesketaerien ha tiegezhioù 'zo da sinal e-pad degadoù a vloavezhioù c'hoazh. Diwar ali Joan Poole-Nash, desket ar yezh gant he mamm-guñv ganti da blac'h, e krogas enklaskoù e [[1977]]. An enrolladennoù graet d'ar mare-se a daolenn ur bern sinoù a denn da [[Yezh ar sinoù vreizhveurat|reoù Breizh-Veur]].

War a greder ez eo trevadennerien [[Bro-Saoz|saoz]] deuet eus [[Kent]] er [[XVIIvet kantved]] a voulc'has ar yezh, en em veskas gant sinoù ar [[Wampanoag|Wampanoaged]] da c'houde. Skolidi eus an enezenn en [[American School for the Deaf]] e [[Hartford (Connecticut)|Hartford]] o dije levezonet a-grenn [[yezh ar sinoù amerikan]] - a oa bet staliet e [[1817]] gant ar Gall bouzar [[Laurent Clerc]] ([[1785]]-[[1869]]). Neuze e chomfe sinoù e-leizh eus yezh Noëpe e hini [[Stadoù-Unanet Amerika]].

== Liammoù diavaez ==
* {{br}} {{cy}} {{en}} {{fr}} [https://ryanppruitt.wixsite.com/yesk/geriadur/ Geriadur yezh ar sinoù Noëpe]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Yezhoù dre sinoù]]</text>
      <sha1>22xj2utppz5gqyk79s05sk7zc12t0jh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Jennifer Yu (c’hoarierez echedoù)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180684</id>
    <revision>
      <id>2194885</id>
      <parentid>2194848</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T18:41:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Chess Games.</comment>
      <origin>2194885</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3876" sha1="891zddnlf00j5uub1e3xdn1m2s6gr28" xml:space="preserve">'''Jennifer Runhe Yu''' ([[Ithaca]], [[SUA]], 1 a viz C'hwevrer 2002) a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[SUA]]at.&lt;br/&gt;Mestrez veur (WGM) eo abaoe 2018, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 2016, Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2017, Mestrez FIDE (WFM) e oa abaoe 2013&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2078341 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 335 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Gouhere 2026, 2 269 he renk ''Fonnapl'', 2 179 he renk ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2078341 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 379 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz C'hwevrer 2018&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/id.phtml?event=2078341 - FIDE Ratings History]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
== Kevezadegoù ==
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== Kampionad bedel ar Re Yaouank (Merc'hed) ====
* Trec'h e voe e 2014 e [[Durban]] ([[Suafrika]]) er rummad e-dan daouzek vloaz&lt;ref&gt;{{en}}[http://www.washingtonpost.com/local/at-12-ashburns-jennifer-yu-wins-world-chess-title-first-us-girl-to-do-so-in-27-years ''At 12, Ashburn's Jennifer Yu wins world chess title, first U.S. girl to do so in 27 years'' Tom Jackman, [[Washington Post]], d'an 12 a viz Here 2014]&lt;/ref&gt;.
* C'hoari a reas ur wezh er rummad e-dan ugent vloaz
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Miz ha bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk ||Medalenn
|-
|Du 2017||35||{{Italia}}, [[Tarvisio]]||8/11 (+ 6, = 4, - 1)||72,7||3/89||arem
|-
|}
==== [[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe e 2019, 10/11&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.washingtonpost.com/local/va-girl-is-first-teen-to-win-us-womens-chess-championship-in-nearly-two-decades/2019/04/12/987f8b84-5d17-11e9-9625-01d48d50ef75_story.html ''Va. girl is first teen to win U.S. Women's Chess Championship in nearly two decades'', Dana Hedgpeth– Chess24, d'an 12 a viz Ebrel 2019]&lt;/ref&gt; hag e 2022&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chess.com/news/view/yu-wins-2022-us-championship-playoff ''Yu Claims U.S. Women's Championship in Thrilling Armageddon Tiebreaker'' – Chess.com, d'an 21 a viz Here 2022]&lt;/ref&gt;.
=== Kevezadegoù hiniennel all ===
==== Kampionad serret Stad [[Virginia]] (kemmesk) ====
Trec'h e voe e 2015, ar c'hentañ maouez o tont a-benn d'hen ober, hag an hini yaouankañ ivez.
==== Tournamant broadel [[stadunanat]] Kampionezed echedoù ====
Trec'h e voe teir gwezh: e 2014 (rampo), e 2015 (rampo) hag e 2016&lt;ref&gt;{{en}}[https://new.uschess.org/women/world-youth-gold-medalist-jennifer-yu/ ''2019 US Women's Chess Champion: Jennifer Yu'', US Chess]&lt;/ref&gt;.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== Kampionad bedel (Maouezi) ==== 
C'hoari a reas ur wezh e skipailh SUA&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2017v/2017usa.html 6th World Team Chess Championship (women): - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Bloaz||Tablezenn||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn he skipailh
|-
|2017||4||6||{{Rusia}}, [[Khanty-Mansiysk]]||3/7 (+ 2, = 2, - 3)||42,9||9||-||8||-
|-
|}
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoari a reas ur wezh e skipailh SUA&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chess.pl?page=4&amp;pid=152689 Chess Games]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Miz ha bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr|| Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh
|-
|Gwengolo-Here 2018||?||29 (43)||{{Jorjia}}, [[Batoumi]]||7/11 (+ 5, = 4, - 2)||63,6||-||-||7||-
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2078341 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=152689 He c'hoari e Chess Games]
{{DEFAULTSORT:Yu, Jennifer}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 2002]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]</text>
      <sha1>891zddnlf00j5uub1e3xdn1m2s6gr28</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Irina Krush</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180687</id>
    <revision>
      <id>2194898</id>
      <parentid>2194865</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T20:55:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Olimpiadoù.</comment>
      <origin>2194898</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3975" sha1="f6maswl0v41ifapq5zr9ay948xliu2g" xml:space="preserve">[[Restr:Krush_Irina_(30073356050)_(cropped).jpg|right|140px]]
'''Irina Krush''' ([[Odesa]], [[RSS Ukraina]], [[URSS]], 24 a viz Kerzu 1983) a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[SUA]]at.&lt;br/&gt;Mestr meur (GM) eo abaoe 2013
Mestrez veur (WGM) e oa abaoe 2002, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 2001, Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2017, Mestrez FIDE (WFM) e oa abaoe&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2012782 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 401 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Gouhere 2026, 2 343 he renk ''Fonnapl'' ha 2 210 he renk ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2012782 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 502 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Here 2013.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe eizh gwezh, e 1998, p'edo pevarzek vloaz, an hini yaouankañ eus istor ar gevezadeg, e 2007&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.uschess.org/index.php/October/Krush-Wins-Her-Second-Championship.html ''Krush wins her second championship'', U.S. Chess, d'ar 1{{añ}} a viz Here 2007]&lt;/ref&gt;, e 2010&lt;ref&gt;{{en}}[https://en.chessbase.com/post/saint-louis-irina-krush-us-women-s-champion-2010 ''Saint Louis: Irina Krush US Women's Champion 2010'', Chess News, d'an 20 a viz Gouhere 2010]&lt;/ref&gt;,e 2012, e 2013, e 2014, e 2015 hag e 2020&lt;ref&gt;{{en}}[http://uschesschamps.com/bio/krush ''Irina Krush Bio Chess Club and Scholastic Center of Saint Louis'' uschesschamps]&lt;/ref&gt;.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus eizh gwezh e skipailh [[SUA]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/k4wqyqsc.html Women's Chess Olympiads, Irina Krush – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Disoc'h||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh||Daveenn
|-
|1998||2||26 (33)||{{Rusia}}, [[Elista]]||8/11 (+ 7, = 2, - 2)||72,7||6||-||10||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1998w/1998usa.html 33rd Chess Olympiad (women): Elista 1998 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2002||1||28 (35)||{{Slovenia}}, [[Bled]]||9/13 (+ 5, = 8, - 0)||69,2||4||-||9||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2002w/2002usa.html 35th Chess Olympiad (women): Bled 2002 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2004||2||29 (36)||{{Spagn}}, [[Calvià]]||7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)||62,5||11||-||2||argant||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2004w/2004usa.html 36th Chess Olympiad (women): Calvià 2004 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2006||2||30 (37)||{{Italia}}, [[Torino]]||8/11 (+ 6, = 4, - 1)||72,7||5||-||4||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2006w/2006usa.html 37th Chess Olympiad (women): Turin 2006 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2008||1||31 (38)||{{Alamagn}}, [[Dresden]]||6,5/10 (+ 7, = 2, - 1)||65||13||-||3||arem||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2008w/2008usa.html 38th Chess Olympiad (women): Dresden 2008 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2010||1||32 (39)||{{Rusia}}, [[Khanty-Mansiysk]]||7/11 (+ 5, = 4, - 2)||63,6||10||-||5||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2010w/2010usa.html 39th Chess Olympiad (women): Khanty-Mansiysk 2010 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2012||2||33 (40)||{{Turkia}}, [[Istanbul]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||8||-||10||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2012w/2012usa.html 40th Chess Olympiad (women): Istanbul 2012 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2014||1||34 (41)||{{Norvegia}}, [[Tromsø]]||5/10 (+ 4, = 2, - 4)||50||33||-||8||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2014w/2014usa.html 41st Chess Olympiad (women): Tromsø 2014 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2012782 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/player/irina_krush.html 1 575 partienn e Chess Games]
{{DEFAULTSORT:Krush, Irina}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1983]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]</text>
      <sha1>f6maswl0v41ifapq5zr9ay948xliu2g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194923</id>
      <parentid>2194898</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T07:00:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Kampionad bedel dre skipailh (Maouezi) - 2009 ha 2013.</comment>
      <origin>2194923</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4862" sha1="rixwz2gyka0fiod010nu8auzah0b3t8" xml:space="preserve">[[Restr:Krush_Irina_(30073356050)_(cropped).jpg|right|140px]]
'''Irina Krush''' ([[Odesa]], [[RSS Ukraina]], [[URSS]], 24 a viz Kerzu 1983) a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[SUA]]at.&lt;br/&gt;Mestr meur (GM) eo abaoe 2013
Mestrez veur (WGM) e oa abaoe 2002, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 2001, Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2017, Mestrez FIDE (WFM) e oa abaoe&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2012782 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 401 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Gouhere 2026, 2 343 he renk ''Fonnapl'' ha 2 210 he renk ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2012782 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 502 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Here 2013.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe eizh gwezh, e 1998, p'edo pevarzek vloaz, an hini yaouankañ eus istor ar gevezadeg, e 2007&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.uschess.org/index.php/October/Krush-Wins-Her-Second-Championship.html ''Krush wins her second championship'', U.S. Chess, d'ar 1{{añ}} a viz Here 2007]&lt;/ref&gt;, e 2010&lt;ref&gt;{{en}}[https://en.chessbase.com/post/saint-louis-irina-krush-us-women-s-champion-2010 ''Saint Louis: Irina Krush US Women's Champion 2010'', Chess News, d'an 20 a viz Gouhere 2010]&lt;/ref&gt;,e 2012, e 2013, e 2014, e 2015 hag e 2020&lt;ref&gt;{{en}}[http://uschesschamps.com/bio/krush ''Irina Krush Bio Chess Club and Scholastic Center of Saint Louis'' uschesschamps]&lt;/ref&gt;.
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
==== [[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]] ====
C'hoariet he deus eizh gwezh e skipailh [[SUA]]&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/k4wqyqsc.html Women's Chess Olympiads, Irina Krush – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Bloaz||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Disoc'h||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn Hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh||Daveenn
|-
|1998||2||26 (33)||{{Rusia}}, [[Elista]]||8/11 (+ 7, = 2, - 2)||72,7||6||-||10||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/1998w/1998usa.html 33rd Chess Olympiad (women): Elista 1998 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2002||1||28 (35)||{{Slovenia}}, [[Bled]]||9/13 (+ 5, = 8, - 0)||69,2||4||-||9||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2002w/2002usa.html 35th Chess Olympiad (women): Bled 2002 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2004||2||29 (36)||{{Spagn}}, [[Calvià]]||7,5/12 (+ 5, = 5, - 2)||62,5||11||-||2||argant||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2004w/2004usa.html 36th Chess Olympiad (women): Calvià 2004 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2006||2||30 (37)||{{Italia}}, [[Torino]]||8/11 (+ 6, = 4, - 1)||72,7||5||-||4||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2006w/2006usa.html 37th Chess Olympiad (women): Turin 2006 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2008||1||31 (38)||{{Alamagn}}, [[Dresden]]||6,5/10 (+ 7, = 2, - 1)||65||13||-||3||arem||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2008w/2008usa.html 38th Chess Olympiad (women): Dresden 2008 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2010||1||32 (39)||{{Rusia}}, [[Khanty-Mansiysk]]||7/11 (+ 5, = 4, - 2)||63,6||10||-||5||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2010w/2010usa.html 39th Chess Olympiad (women): Khanty-Mansiysk 2010 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2012||2||33 (40)||{{Turkia}}, [[Istanbul]]||8,5/10 (+ 7, = 3, - 0)||85||8||-||10||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2012w/2012usa.html 40th Chess Olympiad (women): Istanbul 2012 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|2014||1||34 (41)||{{Norvegia}}, [[Tromsø]]||5/10 (+ 4, = 2, - 4)||50||33||-||8||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2014w/2014usa.html 41st Chess Olympiad (women): Tromsø 2014 – Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
|-
|}
==== Kampionad bedel (Maouezi) ====
C'hoariet he deus div wezh e skipailh [[USA]]
&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersv/k4wqyqsc.html World Women’s Team Chess Championship: Irina Krush - Olimp Base]&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot;
!|Miz ha bloaz ||Tablezenn||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 2009||1||2||{{Sina}}, [[Ningbo]]||4/8 (+ 2, = 4, - 2)||50||6||-||8||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2009v/2009usa.html World Team Chess Championship (women): 2009  - Olimp Base]&lt;/ref&gt;
|-
|2013||2||4||{{Kazakstan}}, [[Astana (Kazakstan)|Astana]]||7/9 (+ 5, = 4, - 0)||77,8||1||aour||6||-||&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.olimpbase.org/2013v/2013geo.html 4th World Team Chess Championship (women): Astana 2013 - Olimp Base]&lt;/ref&gt;
|-
|}
== Notennoù ha daveennoù ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2012782 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/player/irina_krush.html 1 575 partienn e Chess Games]
{{DEFAULTSORT:Krush, Irina}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1983]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]</text>
      <sha1>rixwz2gyka0fiod010nu8auzah0b3t8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Timbroù Kreta</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180688</id>
    <revision>
      <id>2194899</id>
      <timestamp>2026-07-08T21:08:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Tanjee</username>
        <id>563</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;Un enezenn eus gevred ar [[Mor Kreizdouarel]] eo [[Kreta]] hag ul lodenn eus Bro-C’hres abaoe 1913.  Daoust da Hellaz bezañ ur stad dizalc’h abaoe 1830, chomet e oa Kreta dindan aotrouniezh an [[Impalaeriezh Otoman]] e dibenn an {{XIXvet kantved}}. Meur a emsavadeg a darzhas war an enezenn a-raok ma savfe e 1897 ur brezel etre Gres ha Turkia. Trec’h e voe Turkia war arme Hellaz, met dindan gwask bagadoù soudarded stadoù Breizh-Veur, Bro-C’hall, Rusia hag It...&quot;</comment>
      <origin>2194899</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5085" sha1="lznxcstw1ocvbiafrez4sa4c5b38u9b" xml:space="preserve">Un enezenn eus gevred ar [[Mor Kreizdouarel]] eo [[Kreta]] hag ul lodenn eus Bro-C’hres abaoe 1913.

Daoust da Hellaz bezañ ur stad dizalc’h abaoe 1830, chomet e oa Kreta dindan aotrouniezh an [[Impalaeriezh Otoman]] e dibenn an {{XIXvet kantved}}. Meur a emsavadeg a darzhas war an enezenn a-raok ma savfe e 1897 ur brezel etre Gres ha Turkia. Trec’h e voe Turkia war arme Hellaz, met dindan gwask bagadoù soudarded stadoù Breizh-Veur, Bro-C’hall, Rusia hag Italia a oa bet galvet evit sioulaat an argadoù e rankas fiziañ ur statud emrenerezh en enezenn e 1898.

Timbroù an Impalaeriezh Otoman a veze graet gante betek 1898.

== Timbroù Kreta emren (1900-1907) ==

D'ar 1añ a viz Meurzh 1900 (hervez [[deiziadur juluan]], met 14 a viz Meurzh hervez deiziadur gregorian) e voe embannet timbroù kentañ gant ar velestradurezh nevez eus Kreta. Ar rummad nav zimbr a ziskoueze tresadennoù an doue [[Hermes]], an doueez [[Hera]], ar roue mojennel [[Minos]], [[Talos]] difennour [[Europa]] hag ur poltred eus ar priñs Jorj ([[Jorj Iañ Gres]] da zont), hennezh o vezañ Komiser uhel an enezenn diwar c’hoant an nerzhioù european a oa e-barzh ar jeu.

An talvoudoù-gwerzh a save da 1 lepta, 5 lepta, 10 lepta, 20 lepta e liv ruz, 25 lepta, 50 lepta e liv lireu, 1 drakma, 2 drakma ha 5 drakma. An timbroù dezho ur priz uhel (en tu all da 25 lepta) a voe dreistmoullet ivez gant ar ger ΠΡΟΣΩΡΙΝΟΝ (= ''berrbad'') e lizherennoù ruz pe zu bihan, ket ar re eus 1 lepta betek 20 lepta.

[[File:Crete 2 lepta 1905.jpg|thumb|left|upright 0.8|Artemis (1905)]]
[[File:Crete-1905-1DR.jpg| thumb|right|upright 1.2|Europa war ur penn tarv (1905)]]

Sur eo ez eus bet kachedet lizhiri e tiez-post pennañ [[Chania]] (ΧΑΝΙΑ), [[Rethymno]] (ΡΕΘΥΜΝΟΝ) ha [[Heraklion]] (ΗΡΑΚΛΕΙΟΝ), hag e porzh [[Sitia]] (ΛΙΜΗΝ ΣΗΤΕΙΑΣ) ivez. Tro ugent ti-post a oa sañset bezañ digor ha mont en dro hogen n'eus prouenn ebet e oa bet digoret ul lodenn anezho a-raok 1901.

Serret e voe burev [[Kaló Chorió (Lassíthi)]] e miz Mae 1900. Nebeutoc'h eget pemp lizher zo bet kachedet eno a hervez. Serret e voe burevioù [[Georgioupolis]] ha [[Vokoulies]] e-kerzh an nevezamzer 1901. Nebeutoc'h eget dek lizher gant kached Georgioupolis zo anavezet, rouez ivez re Vokoulies, ma n’int ket faos.

E miz C'hwevrer 1905 e teuas er-maez un eil rummad timbroù-post a ziskoueze [[Artemis]], [[Britomartis]], [[Ariana]], dismantroù Palez Knossos, manati Arkadia hag  ar menez [[Ida]]… ha poltred ar priñs Jorj hogos heñvel ouzh hini embannet e 1900.

Enoret e voe gant un timbr e 1907 ar c'homiser uhel nevez [[Aléksandros Zaïmis]], goude dilez ar priñs Jorj.

== Melestradurezh gresian ==

[[File:StampCrete1908Michel40.jpg|thumb|right|upright 1.0|Menez Ida ha manati Arkadia - dreistmoullet gant ΕΛΛΑΣ (1909)]]

E miz Gwengolo/Here 1908, kannaded Kreta a zisklêrias unvaniezh Kreta ha rouantelezh Bro-C’hres, met ne voe ket anavezet an diviz-se gant stadoù Europa, na gant an Impalaeriezh Otoman, anat.

Lakaet e voe war droad ur velestradurezh ''gresian'' war an enezenn avat. Diwar he ali e voe dreistmoullet gant '''ΕΛΛΑΣ''' (''Gres'') an timbroù a oa bet savet a-raok, evit merkañ an unaniezh en un doare splann.

E 1913 e teuas Kreta da vout ul lodenn eus Rouantelezh Gres ent-ofisiel. Timbroù Gres a vez graet gante e Kreta abaoe ar bloaz-mañ.

== Timbroù-post an emsaverien (1905) ==
[[File:1905 20L Crete Venizelos Yv11 SG117.jpg|thumb|left|upright 0.7|Alegorienn Kreta chadennet (1905)]]
[[File:StampCreteVenizelos1905Michel11.jpg| thumb|right|upright 0.7|Jorj Iañ (1905)]]

E-pad an nevezamzer 1905 e tarzhas un emsavadeg a-enep gouarnamant Kreta. Renet e oa bet gant [[Eleftherios Venizelos]], a a save a-enep breinadur tud tost ouzh ar priñs Jorj hag ar boan en doa ar gouarnamant da gendrec'hiñ ar galloudoù bras da zegemer mennozh stagañ Kreta ouzh Bro-C'hres.

Un toullad timbroù a voe embannet gant &quot;gouarnamant berrbad&quot; an dispac’hourien e 1905. Warno e lenner ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣIΣ (d.l.e. ''Gouarnamant Berrbad'') ha diskouez a rae unan ur vaouez en dic'hoanag azezet, ur fuzuilh en he c'hichen ha chadennoù tro dro dezhi, ha war egile ar [[Jorj Iañ Gres|roue Jorj 1añ]]. 

Implijet int bet er c’herioù dindan kontrol an emsaverien, met n’int ket timbroù gwir hervez reolennoù Unvaniezh Postoù ar Bed. Meneget int er c'hatalogoù timbroù koulskoude.

== Servij-postoù ar broioù estren ==
E dibenn an XIXvet kantved ha penn-kentañ an {{XXvet kantved}} e oa pemp bro o terc'hel digor burevioù-post e Kreta. Breizh-Veur ha Rusia a embanne timbroù gant enskrivadurioù e gresianeg, tra ma implije Bro-C'hall, Aostria hag Italia o zimbroù dreistmoullet gant anv an enezenn.

== Pennadoù kar ==
* [[Timbroù Kreta - Burevioù aostrian]]
* [[Timbroù Kreta - Burevioù gall]]
* [[Timbroù Kreta - Burevioù saoz]]
* [[Timbroù Kreta – Burevioù rusian]]
* [[Timbroù Kreta – Burevioù italian]]
*||Timbroù Gres]]

[[Rummad:Kreta]]
[[Rummad:Timbroù hervez ar vro|Kreta]]</text>
      <sha1>lznxcstw1ocvbiafrez4sa4c5b38u9b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Weatherby</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180689</id>
    <revision>
      <id>2194902</id>
      <timestamp>2026-07-08T22:27:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;[[Restr:Weatherby-logo-small.png|dehou|250x250px]] '''Weatherby''' zo un embregerezh [[Arm-skoaz|armoù-skoaz]], [[Munision|munisionoù]] ha dafar tennañ [[Stadoù-Unanet Amerika|stadunanat]]. Krouet e voe e 1945 gant [[Roy Weatherby]]. E [[Sheridan (Wyoming)|Sheridan]] ([[Wyoming]]) emañ e sez.  == Istor == Savet e voe an embregerezh e 1945 e [[South Gate (Kalifornia)|South Gate]] ([[Kalifornia]]) gant Roy E. Weatherby (1910-1988), un tenner hag a oa dedennet-bras...&quot;</comment>
      <origin>2194902</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3884" sha1="5t7mcvg9vb7jjdbo02eva2kq9drqvks" xml:space="preserve">[[Restr:Weatherby-logo-small.png|dehou|250x250px]]
'''Weatherby''' zo un embregerezh [[Arm-skoaz|armoù-skoaz]], [[Munision|munisionoù]] ha dafar tennañ [[Stadoù-Unanet Amerika|stadunanat]]. Krouet e voe e 1945 gant [[Roy Weatherby]]. E [[Sheridan (Wyoming)|Sheridan]] ([[Wyoming]]) emañ e sez.

== Istor ==
Savet e voe an embregerezh e 1945 e [[South Gate (Kalifornia)|South Gate]] ([[Kalifornia]]) gant Roy E. Weatherby (1910-1988), un tenner hag a oa dedennet-bras gant sevel [[Kartouchenn (arm-tan)|kartouchennoù]] galloudus evit ezhommoù ar chaseourien. Ijinañ a reas neuze e gartouchennoù magnum kentañ : ar [[.257 Weatherby Magnum|.257]], [[.270 Weatherby Magnum|.270]] ha [[.300 Weatherby Magnum]]. Desachañ a reas evezh skrivagnerien arbennik war an armoù-tan evel [[Jack O'Connor]] hag [[Elmer Keith]]. E dibenn ar bloavezhioù 1950, Roy Weatherby a savas munisionoù all, evel an [[.378 Weatherby Magnum|.378]] hag ar [[.460 Weatherby Magnum]]. Evit gellet kambriñ kartouchennoù ken galloudus e savas e 1957 ur fuzuilh, ar Model 58, a zeuas da vezañ ar [[Weatherby Mark V|Mark V]] hag a vez gwerzhet gant an embregerezh hiziv an deiz c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://weatherbycollectors.com/history/ History of Weatherby Firearms]'', Weatherby Collectors Association (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;.
[[Restr:Weatherby MarkV 7mm.jpg|kleiz|thumb|Ur fuzuilh Weatherby Mark V.]]
E 1967 e produas Weatherby e [[Fuzuilh flour he c'hanol|fuzuilhoù-chase]] kentañ. E 1970 e krouas ar rummad karabinennoù [[Weatherby Vanguard|Vanguard]], kambret evit [[Kalibr (armoù-tan)|kalibroù]] klasel na oant ket bet ijinet en embregerezh. Er bloavezhioù 1970 e voulc'has ur rummad [[Lunedenn (arm-tan)|lunedennoù]], ha kinnig a reas ur [[Pistolenn|bistolenn]]-vorailh e 1981 zoken&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://weatherby.com/company/origins/ Weatherby Origins]'', war lec'hienn an embregerezh (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;. An embregerezh a voe renet gant Ed, mab Roy, adalek 1983, ha gant Adam, e vab-bihan, adalek 2017&lt;ref&gt;{{en}} Jay PINSKY, ''[https://gundigest.com/rifles/hunting-rifles/history-of-weatherby High Speed, High Class: The History Of Weatherby]'', Gun Digest, 13/07/2023 (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;. E 2019 e tilojas da Sheridan, e Wyoming.

== Produioù ==
Ouzhpenn an armoù hag ar munisionoù-mañ e werzh Weatherby dafar all dindan e anv, lunedennoù, [[Daoubez|daoubezioù]] hag all&lt;ref&gt;Hervez [https://weatherby.com/ lec'hienn an embregerezh] (lennet d'an 08/07/2026)&lt;/ref&gt;.
=== Armoù-skoaz ===
==== Fuzuilhoù ha karabinennoù ====
* [[Weatherby Mark V|Mark V]]
* [[Weatherby Vanguard|Vanguard]]
* Model 307
==== Fuzuilhoù flour o c'hanol ====
* [[Weatherby Orion|Orion]]
* [[Weatherby Sorix|Sorix]]
* 18i
* Element II
=== Munisionoù ===
{|border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[.224 Weatherby Magnum]]
* [[.240 Weatherby Magnum]]
* [[.257 Weatherby Magnum]]
* [[.25 Weatherby Magnum]]
* [[6,5 mm Weatherby RPM]]
* [[6,5-300 Weatherby Magnum]]
|
* [[.270 Weatherby Magnum]]
* [[7 mm Weatherby Magnum]]
* [[.300 Weatherby Magnum]]
* [[.30-378 Weatherby Magnum]]
* [[.338 Weatherby RPM]]
* [[.338-378 Weatherby RPM]]
|
* [[.340 Weatherby Magnum]]
* [[.375 Weatherby Magnum]]
* [[.378 Weatherby Magnum]]
* [[.416 Weatherby Magnum]]
* [[.460 Weatherby Magnum]]
|}
Ouzhpenn ar munision ijinet en embregerezh, Weatherby a brodu un nebeud kalibroù kartouchennoù galloudus all, evel ar [[6,5 mm PRC]] hag ar [[7 mm PRC]] ijinet gant [[Hornady]].

== Liamm diavaez ==
* {{en}} [https://weatherby.com/ Lec'hienn an embregerezh]
* {{en}} ''[https://weatherbycollectors.com/ Weatherby Collectors Association]'', ul lec'hienn evit dastumerien an dafar produet gant Weatherby.

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù munisionoù]]
[[Rummad:Embregerezhioù SUA]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1945]]</text>
      <sha1>5t7mcvg9vb7jjdbo02eva2kq9drqvks</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194903</id>
      <parentid>2194902</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T22:28:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <origin>2194903</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3907" sha1="d7w8vey7i6j2zusg40rrzy2hypkckgt" xml:space="preserve">[[Restr:Weatherby-logo-small.png|dehou|250x250px]]
'''Weatherby''' zo un embregerezh [[Arm-skoaz|armoù-skoaz]], [[Munision|munisionoù]] ha dafar tennañ [[Stadoù-Unanet Amerika|stadunanat]]. Krouet e voe e 1945 gant [[Roy Weatherby]]. E [[Sheridan (Wyoming)|Sheridan]] ([[Wyoming]]) emañ e sez.

== Istor ==
Savet e voe an embregerezh e 1945 e [[South Gate (Kalifornia)|South Gate]] ([[Kalifornia]]) gant Roy E. Weatherby (1910-1988), un tenner hag a oa dedennet-bras gant sevel [[Kartouchenn (arm-tan)|kartouchennoù]] galloudus evit ezhommoù ar chaseourien. Ijinañ a reas neuze e gartouchennoù magnum kentañ : ar [[.257 Weatherby Magnum|.257]], [[.270 Weatherby Magnum|.270]] ha [[.300 Weatherby Magnum]]. Desachañ a reas evezh skrivagnerien arbennik war an armoù-tan evel [[Jack O'Connor]] hag [[Elmer Keith]]. E dibenn ar bloavezhioù 1950, Roy Weatherby a savas munisionoù all, evel an [[.378 Weatherby Magnum|.378]] hag ar [[.460 Weatherby Magnum]]. Evit gellet kambriñ kartouchennoù ken galloudus e savas e 1957 ur fuzuilh, ar Model 58, a zeuas da vezañ ar [[Weatherby Mark V|Mark V]] hag a vez gwerzhet gant an embregerezh hiziv an deiz c'hoazh&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://weatherbycollectors.com/history/ History of Weatherby Firearms]'', Weatherby Collectors Association (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;.
[[Restr:Weatherby MarkV 7mm.jpg|kleiz|thumb|Ur fuzuilh Weatherby Mark V.]]
E 1967 e produas Weatherby e [[Fuzuilh flour he c'hanol|fuzuilhoù-chase]] kentañ. E 1970 e krouas ar rummad karabinennoù [[Weatherby Vanguard|Vanguard]], kambret evit [[Kalibr (armoù-tan)|kalibroù]] klasel na oant ket bet ijinet en embregerezh. Er bloavezhioù 1970 e voulc'has ur rummad [[Lunedenn (arm-tan)|lunedennoù]], ha kinnig a reas ur [[Pistolenn|bistolenn]]-vorailh e 1981 zoken&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://weatherby.com/company/origins/ Weatherby Origins]'', war lec'hienn an embregerezh (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;. An embregerezh a voe renet gant Ed, mab Roy, adalek 1983, ha gant Adam, e vab-bihan, adalek 2017&lt;ref&gt;{{en}} Jay PINSKY, ''[https://gundigest.com/rifles/hunting-rifles/history-of-weatherby High Speed, High Class: The History Of Weatherby]'', Gun Digest, 13/07/2023 (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;. E 2019 e tilojas da Sheridan, e Wyoming.

== Produioù ==
Ouzhpenn an armoù hag ar munisionoù-mañ e werzh Weatherby dafar all dindan e anv, lunedennoù, [[Daoubez|daoubezioù]] hag all&lt;ref&gt;Hervez [https://weatherby.com/ lec'hienn an embregerezh] (lennet d'an 08/07/2026)&lt;/ref&gt;.
=== Armoù-skoaz ===
==== Fuzuilhoù ha karabinennoù ====
* [[Weatherby Mark V|Mark V]]
* [[Weatherby Vanguard|Vanguard]]
* Model 307
==== Fuzuilhoù flour o c'hanol ====
* [[Weatherby Orion|Orion]]
* [[Weatherby Sorix|Sorix]]
* 18i
* Element II
=== Munisionoù ===
{|border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot;
|- valign=&quot;top&quot;
|
* [[.224 Weatherby Magnum]]
* [[.240 Weatherby Magnum]]
* [[.257 Weatherby Magnum]]
* [[.25 Weatherby Magnum]]
* [[6,5 mm Weatherby RPM]]
* [[6,5-300 Weatherby Magnum]]
|
* [[.270 Weatherby Magnum]]
* [[7 mm Weatherby Magnum]]
* [[.300 Weatherby Magnum]]
* [[.30-378 Weatherby Magnum]]
* [[.338 Weatherby RPM]]
* [[.338-378 Weatherby RPM]]
|
* [[.340 Weatherby Magnum]]
* [[.375 Weatherby Magnum]]
* [[.378 Weatherby Magnum]]
* [[.416 Weatherby Magnum]]
* [[.460 Weatherby Magnum]]
|}
Ouzhpenn ar munision ijinet en embregerezh, Weatherby a brodu un nebeud kalibroù kartouchennoù galloudus all, evel ar [[6,5 mm PRC]] hag ar [[7 mm PRC]] ijinet gant [[Hornady]].

== Liamm diavaez ==
* {{en}} [https://weatherby.com/ Lec'hienn an embregerezh]
* {{en}} ''[https://weatherbycollectors.com/ Weatherby Collectors Association]'', ul lec'hienn evit dastumerien an dafar produet gant Weatherby.

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Embregerezhioù armoù-tan]]
[[Rummad:Embregerezhioù munisionoù]]
[[Rummad:Embregerezhioù SUA]]
[[Rummad:Embregerezhioù savet e 1945]]</text>
      <sha1>d7w8vey7i6j2zusg40rrzy2hypkckgt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rummad:Embregerezhioù savet e 1945</title>
    <ns>14</ns>
    <id>180691</id>
    <revision>
      <id>2194907</id>
      <timestamp>2026-07-08T22:35:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;[[Rummad:Embregerezhioù hervez bloavezh o c'hrouidigezh|1945]] [[Rummad:1945]]&quot;</comment>
      <origin>2194907</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="79" sha1="449ctxnbhwqbcaip14y3k6kc2qcdlyg" xml:space="preserve">[[Rummad:Embregerezhioù hervez bloavezh o c'hrouidigezh|1945]]
[[Rummad:1945]]</text>
      <sha1>449ctxnbhwqbcaip14y3k6kc2qcdlyg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sheridan (Wyoming)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180692</id>
    <revision>
      <id>2194908</id>
      <timestamp>2026-07-08T22:53:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Lañs dister</comment>
      <origin>2194908</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="649" sha1="897q96vpu61vuhyygku3l6xll6b0948" xml:space="preserve">{{Danvez pennad}}
[[Restr:Main Street HD NRHP 82001837 Sheridan County, WY.jpg|thumb|Kreiz-kêr Sheridan.]]
'''Sheridan''' eo kêr-benn [[Kontelezh Sheridan (Wyoming)|kontelezh Sheridan]], e norzh [[Wyoming]] ([[Stadoù-Unanet Amerika]]). 6{{Vet}} kêr ar stad eo a-fed poblañs. {{formatnum:20015}} annezad a oa e 2025&lt;ref&gt;{{en}}, ''[https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/sheridancitywyoming/PST045225 Sheridan city, Wyoming]'', istimadur ar [[United States Census Bureau]] (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;.

== Liamm diavaez ==
* {{en}} [https://www.sheridanwy.gov/ Lec'hienn ofisiel]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kêrioù Wyoming]]</text>
      <sha1>897q96vpu61vuhyygku3l6xll6b0948</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Proviñsoù morel (Kanada)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180693</id>
    <revision>
      <id>2194912</id>
      <timestamp>2026-07-09T01:30:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rouedrouiz</username>
        <id>90903</id>
      </contributor>
      <comment>Krouet o treiñ ar bajenn &quot;[[:fr:Special:Redirect/revision/235569514|Provinces maritimes]]&quot;</comment>
      <origin>2194912</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1142" sha1="2zw8wnrkc4brzgudmnb9x18i7nksjt3" xml:space="preserve">
{{coord|46|N|64|W|source:enwiki|display=title}}
{{Infobox Région|nom=Provinces maritimes|blason=|légende blason=|drapeau=|légende drapeau=|carte=The Maritimes in Canada.svg|légende=Les Provinces maritimes au Canada.|superficie=132416&lt;ref name=StatCan2011&gt;{{Lien web | url=http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2011/dp-pd/hlt-fst/pd-pl/Table-Tableau.cfm?Lang=fra&amp;T=101&amp;S=50&amp;O=A | titre=Chiffres de population et des logements - Faits saillants en tableaux, Recensement de 2011 | éditeur=[[Statistique Canada]] | date=9 août 2016| consulté le=octobre 2016}}.&lt;/ref&gt;|population=1813102|population notes=&lt;ref name=StatCan2011/&gt;|pays={{Canada}}|langues=Anglais (majoritaire), français|villes_majeures=[[Fredericton]], [[Moncton]], [[Halifax (Nouvelle-Écosse)|Halifax]] et [[Charlottetown]]|eau=[[Fleuve Saint-Jean]]|lac=|altitude=}}

Teir [[Proviñsoù ha tiriadoù Kanada|froviñs]] a ya d'ober '''proviñsoù morel''' '''[[Kanada]]''' : [[Skos Nevez|Bro-Skos Nevez]], [[Enez ar Priñs Edward|Enez ar Priñs Edouarzh]], ha [[Brunswick-Nevez]]. Anvet int &quot;morel&quot; pe &quot;maritim&quot; dre m'en em gavont war aodoù ar [[meurvor Atlantel]].</text>
      <sha1>2zw8wnrkc4brzgudmnb9x18i7nksjt3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194913</id>
      <parentid>2194912</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T01:30:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rouedrouiz</username>
        <id>90903</id>
      </contributor>
      <comment>Krouet o treiñ ar bajenn &quot;[[:fr:Special:Redirect/revision/235569514|Provinces maritimes]]&quot;</comment>
      <origin>2194913</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="297" sha1="7cfuzd6v9jqpjh5obihd29qglhdwb5n" xml:space="preserve">
Teir [[Proviñsoù ha tiriadoù Kanada|froviñs]] a ya d'ober '''proviñsoù morel''' '''[[Kanada]]''' : [[Skos Nevez|Bro-Skos Nevez]], [[Enez ar Priñs Edward|Enez ar Priñs Edouarzh]], ha [[Brunswick-Nevez]]. Anvet int &quot;morel&quot; pe &quot;maritim&quot; dre m'en em gavont war aodoù ar [[meurvor Atlantel]].</text>
      <sha1>7cfuzd6v9jqpjh5obihd29qglhdwb5n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194934</id>
      <parentid>2194913</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T10:46:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Skeudenn</comment>
      <origin>2194934</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="454" sha1="9owr8m3cgmzkemz5hfreorzndrgjyot" xml:space="preserve">[[Restr:The Maritimes in Canada.svg|thumb|Proviñsoù morel Kanada (e ruz) hag ar peurrest eus ar vro (e melen).]]
Teir [[Proviñsoù ha tiriadoù Kanada|froviñs]] a ya d'ober '''proviñsoù morel''' '''[[Kanada]]''' : [[Skos Nevez|Bro-Skos Nevez]], [[Enez ar Priñs Edward|Enez ar Priñs Edouarzh]], ha [[Brunswick-Nevez]]. Anvet int &quot;morel&quot; pe &quot;maritim&quot; dre m'en em gavont war aodoù ar [[meurvor Atlantel]].
[[Rummad:Proviñsoù ha tiriadoù Kanada]]</text>
      <sha1>9owr8m3cgmzkemz5hfreorzndrgjyot</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>South Gate (Kalifornia)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180694</id>
    <revision>
      <id>2194930</id>
      <timestamp>2026-07-09T10:18:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kestenn</username>
        <id>14086</id>
      </contributor>
      <comment>Pajenn krouet gant : &quot;{{Danvez pennad}} '''South Gate''' zo ur gêr e [[kontelezh Los Angeles]], e su [[Kalifornia]] ([[Stadoù-Unanet Amerika]]). {{formatnum:90071}} annezad a oa e 2025&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/southgatecitycalifornia/PST045224 South Gate city, California],'' istimadur ar [[Burev niveradeg ar Stadoù-Unanet|United States Census Bureau]] (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;. ''Azalea city'' (&quot;kêr ar gouvrug-ruz&quot;) eo lesanv ar gêr&lt;ref name=&quot;:0&quot;...&quot;</comment>
      <origin>2194930</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1800" sha1="te2efh9wawyorq1brefwlggxpsa7ikx" xml:space="preserve">{{Danvez pennad}}
'''South Gate''' zo ur gêr e [[kontelezh Los Angeles]], e su [[Kalifornia]] ([[Stadoù-Unanet Amerika]]). {{formatnum:90071}} annezad a oa e 2025&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/southgatecitycalifornia/PST045224 South Gate city, California],'' istimadur ar [[Burev niveradeg ar Stadoù-Unanet|United States Census Bureau]] (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;. ''Azalea city'' (&quot;kêr ar gouvrug-ruz&quot;) eo lesanv ar gêr&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{en}} ''[https://www.cityofsouthgate.org/Engage-South-Gate/About-Our-City/Did-You-Know Did You Know?]'', war lec'hienn ar gêr (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;.

== Istor ==
War diriad hengounel an [[Tongva]] emañ kêr South Gate a-vremañ. E 1769 e erruas er vro ergerzherien europat, Spagnoled anezho. En o mesk, ar familh Lugo a voe an hini gentañ o perc'hennañ douaroù ar gêr a-vremañ. Etre 1910 ha 1940, an desaverezh chatal a roas lec'h d'an industriezh er gêr, evit fardañ produioù kimiek peurgetket, ha dafar evit ar c'harbedoù, e labouradegoù [[Firestone]] ha [[General Motors]] da skouer&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://lacountylibrary.org/south-gate-local-history/ South Gate Community History]'', LA County Library (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://www.cityofsouthgate.org/Engage-South-Gate/About-Our-City/History History of South Gate]'', war lec'hienn ar gêr (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;.

Al levierez [[Amelia Earhart]] (1897-1937) a zeskas implijout un nijerez war un dachenn e South Gate&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Tud ==
* [[Dave Lombardo]] (ganet eno e 1965), tabouliner ar strollad [[Slayer]] ;
* [[Cypress Hill]], strollad hip-hop savet er gêr.

== Liamm diavaez ==
* {{en}} [https://www.cityofsouthgate.org/ Lec'hienn ofisiel]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kêrioù Kalifornia]]</text>
      <sha1>te2efh9wawyorq1brefwlggxpsa7ikx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194935</id>
      <parentid>2194930</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T10:47:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dishual</username>
        <id>612</id>
      </contributor>
      <origin>2194935</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1812" sha1="6f9uslzno7u35suixadro1p0jk6e6dw" xml:space="preserve">{{Danvez pennad}}
{{databox}}
'''South Gate''' zo ur gêr e [[kontelezh Los Angeles]], e su [[Kalifornia]] ([[Stadoù-Unanet Amerika]]). {{formatnum:90071}} annezad a oa e 2025&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/southgatecitycalifornia/PST045224 South Gate city, California],'' istimadur ar [[Burev niveradeg ar Stadoù-Unanet|United States Census Bureau]] (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;. ''Azalea city'' (&quot;kêr ar gouvrug-ruz&quot;) eo lesanv ar gêr&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{en}} ''[https://www.cityofsouthgate.org/Engage-South-Gate/About-Our-City/Did-You-Know Did You Know?]'', war lec'hienn ar gêr (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;.

== Istor ==
War diriad hengounel an [[Tongva]] emañ kêr South Gate a-vremañ. E 1769 e erruas er vro ergerzherien europat, Spagnoled anezho. En o mesk, ar familh Lugo a voe an hini gentañ o perc'hennañ douaroù ar gêr a-vremañ. Etre 1910 ha 1940, an desaverezh chatal a roas lec'h d'an industriezh er gêr, evit fardañ produioù kimiek peurgetket, ha dafar evit ar c'harbedoù, e labouradegoù [[Firestone]] ha [[General Motors]] da skouer&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://lacountylibrary.org/south-gate-local-history/ South Gate Community History]'', LA County Library (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{en}} ''[https://www.cityofsouthgate.org/Engage-South-Gate/About-Our-City/History History of South Gate]'', war lec'hienn ar gêr (lennet d'an 09/07/2026)&lt;/ref&gt;.

Al levierez [[Amelia Earhart]] (1897-1937) a zeskas implijout un nijerez war un dachenn e South Gate&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Tud ==
* [[Dave Lombardo]] (ganet eno e 1965), tabouliner ar strollad [[Slayer]] ;
* [[Cypress Hill]], strollad hip-hop savet er gêr.

== Liamm diavaez ==
* {{en}} [https://www.cityofsouthgate.org/ Lec'hienn ofisiel]

== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kêrioù Kalifornia]]</text>
      <sha1>6f9uslzno7u35suixadro1p0jk6e6dw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nazi Paikidze</title>
    <ns>0</ns>
    <id>180695</id>
    <revision>
      <id>2194936</id>
      <timestamp>2026-07-09T11:05:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Boulc'het.</comment>
      <origin>2194936</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1424" sha1="7idnfhk27go4qjnbmhi7d5qtfs2mk6g" xml:space="preserve">[[Restr:Nazi Paikidze.jpg|right|140px|Nazí Paikidze e Kampionad bedel ar Yaouidi e [[Gaziantep]] e 2008.]]
'''Nazí Paikidze''' ([[Irkoutsk]], [[Rusia]], d'ar 27 a viz Here 1993) a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[rusian]], [[Jorjia|jorjiat]] ha [[SUA]]at.&lt;br/&gt;Mestr Etrebroadel (IM) eo abaoe 2012, 
Mestrez veur (WGM) eo abaoe 2010, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 2001&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13603620 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 309 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Gouhere 2026, 2 386 he renk ''Fonnapl'' ha 2 260 he renk ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13603620 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 455 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/player/114150 He c'hoari e Chess Games]]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe div wezh, e 2016 hag e 2018.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13603620 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/player/114150 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nazi_Paikidze He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Paikidze, Nazí}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1993]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù rusian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]</text>
      <sha1>7idnfhk27go4qjnbmhi7d5qtfs2mk6g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2194940</id>
      <parentid>2194936</parentid>
      <timestamp>2026-07-09T11:26:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dakbzh</username>
        <id>58931</id>
      </contributor>
      <comment>+ Resisadenn.</comment>
      <origin>2194940</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1453" sha1="56finy9ozgimtsvn5fv9lewj8fp62an" xml:space="preserve">[[Restr:Nazi Paikidze.jpg|right|140px|Nazí Paikidze e Kampionad bedel ar Yaouidi e [[Gaziantep]] e 2008.]]
'''Nazí Paikidze''' ([[Irkoutsk]], [[Rusia]], d'ar 27 a viz Here 1993) a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[rusian]], [[Jorjia|jorjiat]] ha [[SUA]]at.&lt;br/&gt;Mestr Etrebroadel (IM) eo abaoe 2012, 
Mestrez veur (WGM) eo abaoe 2010, Mestr Etrebroadel (IM) e oa abaoe 2001&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13603620 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 309 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Gouhere 2026, 2 386 he renk ''Fonnapl'' ha 2 260 he renk ''Luc'hedenn''&lt;ref&gt;{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13603620 He fichenn FIDE]&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;2 455 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ&lt;ref&gt;{{en}}[https://www.chessgames.com/player/114150 He c'hoari e Chess Games], bet tizhet e miz Genver 2011&lt;/ref&gt;.&lt;br/&gt;
=== Kevezadegoù hiniennel ===
==== [[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]] ====
Trec'h e voe div wezh, e 2016 hag e 2018.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13603620 He fichenn FIDE]
* {{en}}[https://www.chessgames.com/player/114150 He c'hoari e Chess Games]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Nazi_Paikidze He c'hoari e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Paikidze, Nazí}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1993]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù rusian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]</text>
      <sha1>56finy9ozgimtsvn5fv9lewj8fp62an</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rummad:Tud bet kondaonet abalamour d'o revelezh</title>
    <ns>14</ns>
    <id>180696</id>
    <revision>
      <id>2194939</id>
      <timestamp>2026-07-09T11:19:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Huñvreüs</username>
        <id>54570</id>
      </contributor>
      <comment>krouet</comment>
      <origin>2194939</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15" sha1="eqfc8p7lml9lfnqxjb2kygirf7uxrda" xml:space="preserve">[[Rummad:LGBT]]</text>
      <sha1>eqfc8p7lml9lfnqxjb2kygirf7uxrda</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>