Wikipedia
brwiki
https://br.wikipedia.org/wiki/Degemer
MediaWiki 1.47.0-wmf.24
first-letter
Media
Dibar
Kaozeal
Implijer
Kaozeadenn Implijer
Wikipedia
Kaozeadenn Wikipedia
Restr
Kaozeadenn Restr
MediaWiki
Kaozeadenn MediaWiki
Patrom
Kaozeadenn Patrom
Skoazell
Kaozeadenn Skoazell
Rummad
Kaozeadenn Rummad
TimedText
TimedText talk
Modulenn
Kaozeadenn modulenn
Event
Event talk
Yann-Frañsez ar Gonideg
0
8313
2203034
2174806
2026-10-27T17:05:48Z
Leonzia
88972
/* Buhez */ liamm, "Reizhskrivadur ar brezhoneg" evit "doare skrivañ"
2203034
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Yann Frañsez Mari Morvan Agata ar Gonideg Kerzeniel''' (''Jean François Marie Maurice Agathe Le Gonidec de Kerdaniel'' ; [[Konk-Leon]], {{deiziad|4|Gwengolo|1775}} – [[Pariz]], {{deiziad|12|Here|1838}}), a oa ur yezhour ha geriadurour [[brezhoneg]]. Un den a bouez eo en istor ar brezhoneg, rak kempennet en deus kalzik [[doare-skrivañ]] hor yezh ha degemeret eo bet e gemmoù gant an dud a zo deuet war e lerc’h. Ul levr [[yezhadur]] ha [[geriadur]]ioù en deus savet, ha troet en deus ar [[Bibl Santel pe Levr ar Skritur Sakr| Bibl]] e brezhoneg. Gant e labourioù en deus degaset brud en-dro d’ar brezhoneg ha broudet en deus tud all da vont war studi hor yezh ([[Brizeug]], [[Laenneg]], [[Kervarker]]). ''Tad ar brezhoneg'' ha ''reizher ar brezhoneg'' zo bet graet anezhañ gant e ziskibien.
==Buhez==
Ganet e oa e [[Konk-Leon]] d’ar 4 a viz Gwengolo 1775 en ur familh noblañsoù bihan, mab da Yves-Charles Le Gonidec de Kerdeniel (Eozen Charlez ar Gonideg Kerzeniel)<ref>Raoul, Lukian. ''Geriadur ar skrivagnerien ha yezhourien''. [[Al Liamm]], 1984, p. 235 {{ISBN|978-2-7368-0034-5}}</ref>, a oa komis an tailhoù e [[Lokournan]], ha da Anne-Françoise Pohon. E vamm a oa un intañvez addimezet e [[1765]], ha div verc'h he devoa : Marie-Jeanne ha Marie-Françoise de Penfeunteuniou. Ur verc'h all o doe an daou bried, a voe anvet Marie, met mervel a reas da zaou viz e 1766. Ur mab all o doe e [[1770]], François-Marie, met mervel a reas da bemp bloaz d'an 23 a viz Mae 1775. Ur verc'h all o doe e [[1771]], a varvas en deiz ma oa ganet. Ur mab all a voe ganet e [[1772]], anvet Nicolas-Marie. Ha Jean-François e 1775.
E [[1777]] e varvas ar vamm er gwentloù hag ar bugel dizanv a zouge, e Konk-Leon. Goude-se e voe dilezet ar vugale gant an tad a yeas da chom de [[Bro-Dreger|Vro-Dreger]]. Advabet e voe ar vugale, an daou vab gant o moereb Jeanne-Renée de Kersaozon.
E [[Trebabu]] e ti e voereb e tremenas Y. F. ar Gonideg e vugaleaj. E skolaj [[Landreger]] etre [[1787]] ha [[1791]] e voe war e studi. E-pad an [[Dispac'h gall]] e voe harzet dre ma oa nobl, ha toullbac’het e [[Brest]] hag e [[Karaez]] etre miz Gwengolo [[1793]] ha miz Kerzu [[1794]]. Mont a reas da guzhat da Drebabu, da vaner ar familh Kersaozon, ha da vaner Kerveatouz, e parrez [[Plouarzhel]] goude-se. Hogen daoust d’ar pezh a voe kontet gantañ ne seblant ket en dije kemeret perzh da vat er [[Chouanerezh]]. D’ar mare-se eo moarvat e krogas da vezañ troet gant ar brezhoneg ha d’e studiañ a-zevri.
E [[1804]], dindan ren [[Napoleon Iañ|Napoleon {{Iañ}}]], ec'h eas da labourat evit ar Verdeadurezh ha dont da vezañ komis e Mererezh ar C’hoadoù. E meur a gêr e labouras : Pariz, [[Hamburg]] (1[[812]]), [[Nancy]], [[Moulins]] hag [[Angoulême]], ma chomas e-pad meur a vloaz. E [[1812]] e varvas e dad e [[Lanvaodez]], da 75 vloaz hag er baourentez.
E [[Naoned]] edo Y. F. ar Gonideg o chom etre [[1814]] ha [[1816]]. Eno, e 1816, e timezas da Jeanne Maljean, ur vaouez eus dugelezh [[Luksembourg (bro)|Luksembourg]]. Ur mab o doa dija, Pierre-Xavier, bet ganet e [[1808]] ; unan all o doe e [[1818]], anvet Robert-Charles-Marie.
War e amzer vak e laboure war dachenn ar brezhoneg, o klask sevel un [[Reizhskrivadur ar brezhoneg|doare-skrivañ]] resis ha disklêriañ reolennoù ar yezhadur. E [[1807]] ec'h embannas e levr ''Grammaire celto-bretonne'' ma tispleg reizh ar gerioù ha reolennoù [[Kemmadurioù ar brezhoneg|ar c’hemmadurioù]]. Ne oa bet levr yezhadur ebet ken klok abaoe''[[Le Sacré Collège de Jésus]]'', ennañ ur yezhadur hag ur geriadur, a oa bet embannet e [[1657]] gant an tad [[Juluan Maner]].
E Pariz e oa bet ezel eus an ''[[Akademiezh keltiek]]'', ur gevredigezh ouiziek verrbad, krouet e [[1805]], m'edo [[Théophile-Malo Corret de La Tour d'Auvergne|La Tour d’Auvergne]] ha [[Jacques Cambry]].
E [[1821]] e lakaas embann ar geriadur ''Dictionnaire celto-breton ou breton-français'', a voe adembannet goude e varv dre aked [[Kervarker]] e [[1850]].
Goude-se e labouras war ur geriadur galleg-brezhoneg, met lakaet en doa e soñj ivez treiñ ar [[Bibl]] e brezhoneg, rak gouzout a rae e oa bet ul levezon vras war ar [[kembraeg|c’hembraeg]] gant troidigezh ar Bibl er yezh-se. Broudet e voe d’e ober gant [[pastor]]ed eus [[Kembre]]. E droidigezh eus an [[Testamant Nevez]] (''Testament Nevez hon Aotrou Jezuz-Krist'') a voe embannet e [[1827]] en Angoulême, gant skoazelloù arc’hant o tont eus ar ''Bible Society'' e [[Londrez]]. En abeg da se ne voe ket aotreet gant [[eskob]] [[Kemper]], [[Jean-Marie-Dominique de Poulpiquet de Brescanvel]] ([[1759]]-[[1840]]), ar pezh a dalvez ne voe ket implijet an droidigezh vrezhonek en ilizoù.
E [[1834]], oadet 59 bloaz, ec'h eas Y. F. ar Gonideg war e leve kent mont da Bariz ma kavas un tamm labour e kompagnunezh an ''Assurances générales'', savet ha renet gant ur Breizhad, an ao. Gourkuñv. Dilennet e voe ar Gonideg da ezel eus an Ensavadur Istorel (''Institut Historique'') e [[1834]]. Labourat a rae neuze war e c’heriadur galleg-brezhoneg, a voe embannet dre aked Kervarker e [[1847]] (''Dictionnaire français-breton'').
D’an 12 a viz Here 1838 e varvas e Pariz. Douaret e voe e [[bered]] [[Lokrist]], e-kichen Konk-Leon. War [[Bez ar Gonideg e Konk-Leon|e vez]] ez eus ur maen-koun, warnañ enskrivadurioù e brezhoneg hag e kembraeg<ref>Gwelet ar pennad [[Bez ar Gonideg e Konk-Leon]].</ref>.
==Goude e varv==
E [[1839]], bloaz goude tremenvan ar geriadurour, e voe adembannet gant Kervarker e yezhadur, kent e c’heriadur brezhoneg-galleg ([[1850]]) hag e c’heriadur galleg-brezhoneg ([[1847]]) ; gant [[Amable-Emmanuel Troude| Amable Troude]] e voe adembannet e zaou c’heriadur ivez ([[1860]]) hag ar ''Bibl santel'' ([[1866]]).
==Reizhadennoù ar Gonideg==
*''Gwelout ar pennad [[Geriadur ar Gonideg]]''.
==Levezon==
Bras e voe levezon Y. F. ar Gonideg evit azginivelezh ar brezhoneg, daoust ma ne oa ket ur skrivagner dispar ha daoust ma c’heller tamall dezhañ bezañ bet un tammig re c’hlanyezhour. E zibaboù evit un doare-skrivañ resis a voe degemeret diouzhtu gant Kervarker, aozer [[Barzhaz Breizh]] ha brudet-bras en {{XIXvet kantved}}. Heuliet e voe dibaboù ar Gonideg gant muioc’h-mui a dud war-lerc’h, dreist-holl goude ma vije savet eskob Kemper, [[Joseph-Marie Graveran]] ([[1793]]-[[1855]]), a-du ganto e [[1840]]. Diskibien niverus en devoe, dreist-holl Kervarker, a gendalc’has gant e labour geriadurouriezh. En {{XXvet kantved}} e talc’has [[Frañsez Vallée]] ha [[Roparz Hemon]] d’an hent bet treset gantañ.
==Oberennoù==
* ''Grammaire celto-bretonne'', 1807 ; Adembannadur : 1838 [http://archive.org/stream/grammaireceltobr00legouoft#page/n7/mode/2up] [http://archive.org/stream/grammaireceltob01legogoog#page/n13/mode/2up]
* ''Dictionnaire celto-breton'', 1821 [http://archive.org/stream/dictionnairecel00gonigoog#page/n7/mode/2up]
* ''Katékîz historik é pehini é kaveur é berr gomsion ann histor santel hag ar gélénadurez gristen'', 1826 — Treuzyezhet diwar ''Catéchisme historique où l'on trouve en peu de mots l'histoire sainte et la doctrine chrétienne'' [[Claude Fleury]] ([[1679]])<ref>{{fr}} [https://data.bnf.fr/fr/10727713/jean_francois_marie_maurice_agathe_le_gonidec/ ''BnF'']</ref>
* ''Testamant nevez hon aotrou Jézuz-Krist. Trôet é Brézounek, gant I.F.M.M.A. Le Gonidec. e ti Trémeau, Angoulem'', 1827 [http://archive.org/stream/testamantnevezho00lego#page/n5/mode/2up]
* ''Dictionnaire français-breton'', 1847. Embannet gant Kervarker war-lerc'h marv an oberour. [http://archive.org/stream/dictionnairefra00gonigoog#page/n5/mode/2up]
* ''Dictionnaire breton-français'', 1850. Embannet gant Kervarker [http://archive.org/stream/dictionnairebre00unkngoog#page/n6/mode/2up]
* ''Vocabulaire français-breton'' ha ''Vocabulaire breton-français'', adwelet gant A. E. Troude, 1860.
* ''Bibl Santel pe Levr ar Skritur Sakr'' - Embannadur 1866 - L. Prud’homme.
* ''Bizitou d'ar Sakramant Sakr ha d'ar werc'hez santel, lékéat é Brézonek gant ann aotrou Le Gonnidec''. Adembannet gant A. Troude, 1867 [http://books.google.fr/books?id=XL0NAAAAYAAJ&printsec=frontcover&dq=inauthor:gonidec&hl=fr&sa=X&ei=VDrjUIayMqWO0AX3v4CIBA&ved=0CEwQ6AEwAjgK#v=onepage&q&f=false]
== Levrlennadur ==
*[[Louis Dujardin]]. ''La vie et les œuvres de Jean-François-Marie-Maurice-Agathe Le Gonidec, grammairien et lexicographe breton, 1775-1838'', Imprimerie Commerciale & administrative, 17 rue jean-Jaurès, Brest, [[1949]].
== Liammoù diavaez==
{{Wikimammenn|Oberour:Yann-Frañsez ar Gonideg}}
*{{fr}} [http://www.lexilogos.com/breton_langue_dictionnaires.htm Geriadurioù brezhonek].
== Gwelet ivez ==
*[[Geriadurouriezh ar brezhoneg]]
*[[Bez ar Gonideg e Konk-Leon]]
==Notennoù==
{{daveoù}}
{{DEFAULTSORT:Gonideg, Yann-Fañsez}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1775]]
[[Rummad:Marvioù 1838]]
[[Rummad:Ar Gonideg]]
[[Rummad:Yezhoniourien Breizh]]
[[Rummad:Geriadurioù brezhoneg]]
[[Rummad:Geriadurourien vrezhonek]]
[[Rummad:Yezhadurourien vrezhonek]]
[[Rummad:Troourien vrezhonek]]
1b97tdazy6d12y8klbv2bzbez1iz3ck
Krems
0
17823
2203058
2084022
2026-10-28T07:02:02Z
Kestenn
14086
Freskaat ar boblañs, tud
2203058
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox" style="font-size:95%;"
|-
! {{Infobox/Titl|'''Krems an der Donau'''|f00|talbenn map|e4b029}}
|- align="center"
| colspan="2"|[[Skeudenn:Krems Coa.jpg|110px|Skoed-ardamez Krems]]<br>[[Ardamezouriezh|Skoed-ardamez]]<hr>
|-
|'''[[Riez]]'''
|{{Aostria}}
|-
|'''Stad kevredet'''
| [[Aostria-Izel]]
|-
| '''Kod post'''
| 3500
|-
| '''Kod pellgomz'''
| (43) 2732
|-
| '''Gorread'''
| 51.61 km²
|-
| '''Hed'''
| 15° 36' 37'' R
|-
| '''Led'''
| 48° 24' 39'' N
|-
| '''Uhelder'''
| 203 m
|-
| '''Poblañs'''<br>hep kontoù doubl
| 25 272 <small>''(2023)''</small>
|-
| '''Stankter'''
|544/km²
|-
! colspan="2" align="center" bgcolor="#EFEFEF" | [[Skeudenn:Map_at_krems an der donau.png|250px|Kartenn lec'hiañ Krems]]
|-
|}
'''Krems''' pe '''Krems an der Donau''', lec'hiet war ribl an [[Danav]] e penn rannvro [[Wachau]] er [[gwalarn]] da [[Vienna]], a zo unan eus kêrioù koshañ ha pouezusañ stad kevredet [[Aostria-Izel]], en [[Aostria]]. Etre [[1938]] ha [[1945]], dindan ar velestradurezh [[naziegezh|naziat]], e oa kêr-benn ''[[Reichsgau]]'' [[Niederdonau]].
[[Skeudenn:Krems_2004.jpg|thumb|left|250px|Kreiz-kêr kozh arondisamant Stein / Krems]]
{{clr|left}}
== Monumantoù heverk ==
* Manati Und
* Kreiz-kêr kozh Krems ha Stein
== Tud ==
* [[Wilhelm Gause]] (1853-1916), livour ;
* [[Franz Pfannl]] (1866-1961), horolajer hag armeurer ;
* [[Wilhelm Miklas]] (1872-1956), bet trede prezidant Aostria betek an [[Anschluss]] e 1938 ;
* [[Rudolf Redlinghofer]] (1900-1940), bet lazhet gant an nazied, a veve er gêr ;
==Gevelliñ==
Gevellet eo Krems gant ar c'hêrioù-mañ :
* [[Ribe]] ({{Danmark}}) abaoe [[1971]]
* [[Böblingen]] ({{Alamagn}}) abaoe 1971
* [[Beaune]] ({{Frañs}}) abaoe [[1973]]
* [[Passau]] ({{Alamagn}}) abaoe [[1974]]
* [[Kroměříž]] ({{Republik Tchek}}) abaoe [[1994]]
* [[Grapevine]] ({{USA}}) abaoe [[1999]]
==Liammoù diavaez==
*{{De}}{{En}} [https://www.krems.at/ Lec'hienn ofisiel kêr Krems]
{{Porched Aostria}}
[[Rummad:Kêrioù Aostria]]
[[Rummad:Aostria-Izel]]
ahkl1eoernb5ztd6vewae3casxmazfl
Paul Féval
0
29270
2203016
2186790
2026-10-27T12:21:04Z
Yun
80
/* E brezhoneg */ Tour ar bleiz
2203016
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox" style="font-size:90%;"
|-
{{Infobox/Titl|Paul Féval|6a563d|talbenn skrivagner|fff}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center;"| [[File:Paul Féval.jpg|260px]]E [[1877]], oadet a 61 bloaz
----
|-
| '''Anv''' || Féval, Paul Henri Corentin
|-
| '''Lesanvioù''' || ''Daniel Sot''<br>''(Sir) Francis Trolopp''
|-
| '''Ganedigezh''' || {{deiziad|29|Gwengolo|1816}}<br>[[Roazhon]]
|-
| '''Marv''' || {{deiziad|7|Meurzh|1887}} <small>(70 vloaz)</small><br>[[Pariz]]
|-
| '''Broadelezh''' || [[File:Flag of Brittany.svg|22px]] [[File:Flag of France.svg|22px]]
|-
| colspan="2"|
----
|-
| '''Stummadur''' || • Lise Émile-Zola, Roazhon<br> <small>([[Bachelouriezh]], [[1826]]-[[1833]])</small><br>• Skol-veur Roazhon<br> <small>([[Gwir (lezenn)|Gwir]], [[1833]]-[[1836]])</small>
|-
| '''Micherioù''' || [[Alvokad]], [[arz ar c'hoariva|dramaour]], [[skrivagner]], [[kanañ|pozier]], [[kazetennerezh|kazetenner]]
|-
| colspan="2"|
----
|-
| '''Politikerezh''' || [[Roueelouriezh]]
|-
| '''Luskad lennegel''' || Romantoù klezeiata<br>Romantoù troioù-kaer<br>Romantoù istorel
|-
| '''Yezhoù''' || [[Galleg]], [[gallaoueg]]
|- bgcolor="#6a563d"
! colspan="2" style="text-align:center; color:#fff;"| Kargoù
|- bgcolor="#ece2c3"
! colspan="2" style="text-align:center;"| ''Société des gens de lettres''
|-
| '''Kadoriad''' || [[1865]]-[[1868]]<br>[[1874]]-[[1876]]
|-
| colspan="2"|
----
|-
| colspan="2"| [[File:AutographFeval.svg|200px|center]]
|}
'''Paul Féval''', bet ganet ''Paul Henry Corentin Féval'' d'an {{deiziad|29|Gwengolo|1816}} e [[Roazhon]]<ref name="DR">{{fr}} Dielloù kêr Roazhon, marilh ar ganedigezhioù, merk 2 E 24, {{cite web|url=https://www.archives.rennes.fr/ark:/74559/60190.1183238/dao/0/1?id=https%3A%2F%2Fwww.archives.rennes.fr%2Fark%3A%2F74559%2F60190.1183238%2Fcanvas%2F0%2F177|title=pp. 177-178|accessdate=28 a viz Here 2025}}</ref> hag aet da [[Anaon]] d'ar {{deiziad|7|Meurzh|1887}} e [[Pariz]], a oa ur [[skrivagner]] breizhat.<br>
Puilh eo e skridoù, en o zouez tremen 70 romant, hogos kement all a istorioù berr, hag un 30 bennak a oberennoù all ([[arz ar c'hoariva|pezhioù-c'hoari]], studiadennoù war an [[Istor]], [[flemmskrid]]où ha kraflevrioù [[kristeniezh|kristen]]), ken e voe kel lennet ha brudet hag [[Honoré de Balzac]] ([[1799]]-[[1850]]) hag [[Alexandre Dumas (tad)|Alexandre Dumas]] ([[1802]]-[[1870]]) en e amzer.
Un [[alvokad]] e oa Paul Féval a-c'houde an aotreegezh war ar [[gwir (lezenn)|gwir]] a voe deroet dezhañ e skol-veur Roazhon ; ne reas ket berzh war ar vicher-se avat, setu e troas war-du al [[lennegezh]]. Kontadennoù ha romantoù-feilheton a skrivas da gentañ adalek [[1841]] ; gant e romant ''Le bossu'' ([[1857]]) e c'hounezas brud bras. Lies oberennoù a voe troet da bezhioù-c'hoari a-raok e dremenvan, ha meur a film [[sinema]] ha [[skinwel]] a voe sevenet diwar e bennoberenn ''Le bossu''.
==Buhez==
===Yaouankiz===
D'an 29 a viz Gwengolo 1816 e voe ganet Paul Féval, en Hôtel de Brossac e Roazhon<ref name="DR" />{{,}}<ref>Er c'hreiz-kêr istorel : 6,''rue du Four-au-Chapitre'', a zo ''rue du Chapitre'' hiziv.</ref>, en un tiegezh [[roueelouriezh|roueelour]] ha [[Iliz katolik roman|katolik]]. A orin eus [[Troyes]] e oa e dad, Jean Nicolas Féval, kuzulier e Lez ar roue ; deuet eus bro [[Redon]] e oa e vamm, Jeanne Joséphine Renée Le Baron, ur verc'h-vihan d'ar gwirelour Henri François Potier de La Germondaye ([[1729]]-[[1797]]), a orin eus [[Dinan]], bet alvokad e [[Breujoù Breizh]]. O fempvet bugel ha diwezhañ e oa Paul.
<gallery mode="packed" heights="300px">Hôtel de Blossac - Hôtel de Brie depuis la rue du Chapitre.jpg|An Hôtel de Brossac</gallery>
E [[1826]], d'e zek vloaz, e voe kaset da lojad e skolaj roueel Roazhon, eleze al lise ''Émile-Zola'' hiziv. Bloaz war-lerc'h e varvas e dad, ar pezh a gasas an tiegezh hogozik d'an dienez<ref>Baudry 1938, p. 30.</ref>.
E-kerzh [[Reveulzi Gouere]] e [[1830]], hag eñ oadet a 14 vloaz, ec'h embannas Paul Féval e vennozhioù roueelour hag e loc'has kannoù. Diwar ali provizor ar skolaj e voe tennet eus ar skolaj gant e vamm ha kaset da "sioulaat" e maner ar Forest-Nevez e [[Glenneg]], perc'hennet gant he familh<ref name="JB">Baudry 1938, p. 32.</ref>{{,}}<ref>Mirecourt 1856, p. 7.</ref>, ma klevas istorioù a-zivout ar [[Chouanerezh]]<ref name="JB" />. E miz Genver [[1831]] e tistroas da Roazhon, en eilvet klas.<br>
Goude e [[bachelouriezh|vachelouriezh]] e [[1833]] ec'h eas da studiañ ar gwir e skol-veur Roazhon, ma voe deroet dezhañ un aotreegezh e [[1836]]. Alvokad e voe neuze, hogen dilezel ar vicher a eure goude e vreutadenn gentañ, c'hwitet ma oa bet dre wall an tamallad<ref>Mirecourt 1856, pp. 14-16.</ref>.
Ugent vloaz e oa Paul Féval da neuze ; ret e voe dezhañ tennañ ur bilhed da vont d'e servij soudard. Siwazh dezhañ, un niverenn fall a dennas, ha goullonderiñ e yalc'h a rankas ober evit prenañ un den da vont en e lec'h<ref>Mirecourt, p. 16.</ref>. C'hoant gantañ da dreiñ d'al lennegezh e skrivas d'ur c'har dezhañ e Paris, a gavas labour evitañ en ur bank eno. E miz Eost [[1837]] e voulc'has e vuhez nevez. Berr e voe e red-micher en ti-bank : lenn romantoù a rae e-lec'h labourat, ha skarzhet e voe pa voe tapet o lenn ur flemmskrid gant H. de Balzac a-zivout trokelloù ar bankoù<ref>Mirecourt, p. 18.</ref>. Da baotr e vil vicher e troas tra ma skrive istorioù a veze nac'het gant embannerien ar gêr vras.
===Kentaoù el lennegezh===
A-drugarez da anaoudeien e voe digoret d'an den yaouank dorioù ar metoù roueelour ha katolik e Paris. E [[1841]], pa oa oadet a 24 bloaz, e voe embannet e istor berr ''Le Club des phoques'' er gelaouenn lennegel ''Revue de Paris''. E [[1843]] e voe embannet e romant-feilheton ''Le loup blanc'', un istor troioù-kaer hag a c'hoarvez e koadeg Roazhon, er sizhunieg ''Le Courrier français''. Da heul an embann-se, Anténor Joly, pennskridaozer ar gelaouenn, en devoa ur gudenn vras da ziluziañ : goulennet en devoa digant ur skrivagner aozañ ur skrid par da ''Les Mystères de Paris'', bet embannet nevez a oa gant [[Eugène Sue]] ; ''Les Mystères de Londres'' a voe kaset dezhañ, hogen ker fall e oa ma ne c'helled ket e embann evel m'edo ; neuze e c'houlennas A. Joly digant Paul Féval adober al labour dindan miz – asantiñ a eure ar skrivagner, met gourc'hemennet groñs e voe dezhañ sinañ e skrid gant an [[anv-pluenn]] ''Sir Francis Trolopp''<ref>{{fr}} Buard 2016.</ref>. Berzh a reas ar romant kerkent hag ar pennadoù kentañ ; goude embannadur pennad diwezhañ ar rann gentañ, d'an 28 a viz Genver [[1844]], ec'h eas P. Féval da [[London]] evit dastum peadra da sevel ar pennadoù war-lerc'h, a voe embannet betek an 12 a viz Gwengolo. Dre 11 levrenn e voe moullet ar romant en e bezh e 1844, hag adembannet 20 gwezh.
===Remzad===
[[File:Paul Féval père.jpg|thumb|« Paul Féval », engravadur gant É. Carjat, ~1862]]
Boulc'het e oa remzad Paul Féval el lennegezh c'hallek neuze. Dek oberenn a voe embannet betek [[Dispac'h Gall 1848]], a skoas garv war ar skrivagner peogwir e oa roueelour ha mirour : ha n'en devije ket roet lañs dre e skridoù da emskiant politikel ar bobl, alese ar reveulzi-se ? Kenderc'hel da skrivañ ha da embann a reas koulskoude, hogen en un doare neptuekoc'h.
E [[1853]] avat ec'h aozas pozioù unan eus ar c'hanaouennoù roueel brudetañ, ''Monsieur de Charrette'' (anvet ''Prends ton fusil, Grégoire'' ivez).
Bloaz goude e timezas gant merc'h e [[mezegiezh|vezeg]], Marie Pénoyée ; eizh bugel o devoe, en o zouez Paul Auguste Jean Nicolas, lesanvet « ''Paul Féval fils'' », a gendalc'has gant oberennoù e dad.
E [[1857]] e teuas ''Le bossu'' a-zindan ar wask, anezhañ oberenn vrudetañ ar skrivagner, a-drugarez d'an haroz Lagardère. Nav romant all a voe skrivet gant e vab diwar an istor-se.
Er bloaz [[1863]] e kejas Paul Féval ouzh ar skrivagner [[Bro-Saoz|saoz]] [[Charles Dickens]] ([[1812]]-[[1870]]) ; liammoù a vignoniezh a voe skoulmet gant an daou skrivagner.<br>
Adalek [[1865]] betek [[1868]] e voe kadoriad ar ''Société des gens de lettres'', hag arre adalek [[1874]] betek [[1876]]<ref>{{fr}} {{cite web|url=https://www.sgdl.org/sgdl-accueil/la-sgdl/la-sgdl-et-son-histoire/les-presidents#presidents-de-1800-a-1900|title=Société des gens de lettres|accessdate=28 a viz Here 2025}}</ref>
E 1876 e tistroas d'ar feiz kristen pan eas da unan da skridaozerien ar sizhunieg katolik ''La France illustrée'' renet gant an [[abad]] Louis Roussel ([[1825]]-[[1897]]), anezhañ diazezer an aozadur karitezel ''Les Orphelins apprentis d'Auteuil'' e [[1866]]), kement-se a-c'houde ma voe korbellet ar skrivagner en ''[[Académie française]]'' ; berr e oa e arc'hant ivez, p'edo e vrud o vont war ziskar.
===An diwezh===
Adalek deroù ar [[bloavezhioù 1880]] e krogas Paul Féval da c'houzañv diwar barradoù hanterseizi, da lavaret eo e veze seizet an tu dehou pe an tu kleiz eus e gorf. Repu a gavas en Urzh Ospitaler ''Saint-Jean-de-Dieu'' e Paris. Hogos disoñjet e oa bet e oberennoù d'ar mare-se, met a-hed e vloavezhioù diwezhañ e klaskas o adaozañ en ur stumm tostoc'h d'e feiz adkavet.<br>
D'ar 7 a viz Meurzh 1887 e varvas Paul Féval. E bered Montparnasse e Paris e voe beziet.
==Oberennoù==
*Hep bloaziad : ''La reine rouge''<ref name="PX">Pezh-c'hoari.</ref>
*1841 : ''Le bourgeois de Vitré'' • ''Le citoyen capitaine Spartacus'' • ''Le Club des phoques''
*1842 : ''La femme blanche des marais'' • ''Rollan Pied-de-Fer''
*1843 : ''Le Capitaine Spartacus'' • ''Le docteur Bousseau'' • ''Le joli château'' • ''Le loup blanc'' • ''La mort de César'' • ''Le médecin bleu'' • ''Le petit gars'' • ''Le vulnéraire du docteur Thomas''
*1844 : ''Les aventures d'un émigré'' • ''Le banquier de cire'' • ''Contes de Bretagne'' • ''Les fanfarons du roi'' • ''Les mystères de Londres''
*1845 : ''Les amours de Paris'' • ''Les contes de nos pères'' • ''Fontaine aux perles''
*1846 : ''Les belles-de-nuit ou les anges de la famille''<ref name="PX" /> • ''Le fils du diable'' • ''Quandoquidem'' • ''La quittance de minuit''<ref>Adembannet dindan an talbennoù ''Les libérateurs de l'Irlande'' (gant Terre de Brume e 2000) ha ''Les Molly-Maguires'' (al levrenn 1 hepken, gant Éditions de l'Aube e 2006).</ref>
*1847 : ''Les bandits'' • ''Les chevaliers du firmament'' • ''Le fils du diable''<ref name="PX" /> • ''Le mendiant noir ou La créole'' • ''La Mort de Lord Byron, élégie dramatique''<ref name="PZ">A-gevret gant Pierre Zaccone (1818-1895)</ref> • ''La mort de Lord Byron''<ref name="PX" />
*1848 : ''Le 24 février''<ref name="PX" />{{,}}<ref name="PZ" /> • ''La tour du diable : Le château de Croïat – La joute bretonne''
*1849 : ''Les belles-de-nuit ou les anges de la famille''<ref>Pezh-c'hoari, a-gevret gant Paul de Guerville (1798-1865) ha g Amédée Achard (1814-1875).</ref> • ''Un drôle de corps'' • ''Mauvais cœur''<ref name="PX" /> • ''Une pécheresse'' • ''Les puritains d'Écosse''
*1850 : ''Le bonhomme Jacques''<ref name="PX" /> • ''Le jeu de la mort, ou La tirelire''
*1851 : ''Beau démon'' • ''Le capitaine Simon'' • ''La fée des grèves'' • ''L'Inquisition'' • ''Les jumeaux de Foix'' • ''Le sourire de la Vierge'' • ''Les Tribunaux secrets, ouvrage historique''
*1851-52 : ''Les Nuits de Paris''
*1852 : ''Le château de velours'' • ''La forêt noire''<ref>Adembannet dindan an talbenn ''La Reine des épées''.</ref> • ''Frère tranquille''
*1853 : ''Frère tranquille : pièce de théâtre''<ref name="PX" /> • ''Le livre des mystères'' • ''Monsieur de Charette'' (kanaouenn) • ''Les parvenus'' • ''Le tueur de tigres'' • ''Le volontaire''
*1854 : ''Blanchefleur'' • ''La bourgeoise ou Les cinq auberges''<ref name="PX" /> • ''Le paradis des femmes''
*1856 : ''Les couteaux d'or'' • ''L'homme de fer'' • ''Madame Gil Blas, souvenirs et aventures d'une femme de notre temps'' • ''La vampire''
*1857 : ''Le bossu'' • ''Les compagnons du silence'' • ''Les errants de la nuit'' • ''La louve'' • ''Le petit parisien'' • ''Lagardère !''
*1858 : ''La Fabrique de mariages''
*1859 : ''Le Roi des gueux'' • ''Le roman de minuit''
*1860 : ''Le berceau de Paris'' • ''Le Chevalier Tènèbre''
*1861 : ''Le drame de la jeunesse'' • ''La littérature au Sénat''
*1862 : ''Le bossu : pièce de théâtre''<ref name="AB">A-gevret gant Auguste Anicet-Bourgeois (1806-1871)</ref> • ''Bouche de fer'' • ''Le Capitaine Fantôme'' • ''Le Chevalier Ténèbre'' • ''La garde noire'' • ''Jean Diable'' • ''Quatre femmes et un homme'' • ''Valentine de Rohan''<ref>Heuliad ''La Louve''.</ref>
*1863 : ''Annette Laïs'' • ''La fille du juif errant'' • ''Les filles de Cabanit, suite et fin du Capitaine Fantôme'' • ''Les habits noirs : cycle romanesque'' • ''Le poisson d'or''
*1864 : ''Le Capitaine Fantôme : pièce de théâtre''<ref name="AB" />
*1865 : ''Les gens de la noce'' • ''Jean qui rit'' • ''Le mousquetaire du roi''<ref name="PX" /> • ''Les parents terribles : Enfin seuls !'' • ''Les parents terribles : Les chenilles du ménage'' • ''Roger Bontemps''
*1866 : ''La cavalière'' • ''La fabrique de crimes'' • ''La reine Cotillon''<ref name="PX" /> • ''Cœur d'acier''
*1867 : ''L'avaleur de sabre'' • ''La Chouanne''<ref name="PX" /> • ''Mademoiselle Saphir'' • ''La pécheresse''
*1868 : ''La rue de Jérusalem'' • ''Le Cavalier Fortune''
*1869 : ''L'arme invisible'' • ''Chizac-le-Riche'' • ''Contes bretons''<ref>Adembannadur ''Les contes de nos pères'' (1845).</ref> • ''Les couteaux d'or : pièce de théâtre''<ref name="PX" /> • ''La fille des rois'' • ''Maman Léo'' • ''La province de Paris – Amourette et Marie'' • ''Le quai de la ferraille''
*1870 : ''Le Duc de Richelieu'' • ''La tache rouge''
*1871 : ''Le dernier vivant''
*1872 : ''Les compagnons du trésor'' • ''L'homme du gaz''
*1873 : ''Le théâtre femme – Causerie à propos de l'École des femmes''
*1874 : ''Le Chevalier de Keramour''
*1875 : ''La bande Cadet'' • ''Les Cinq'' • ''Cocagne''<ref name="PX" /> • ''La Forêt de Rennes – Nouvelle édition''<ref>A zo ''Le Loup blanc'' ha ''Le Banquier de cire'')</ref> • ''La ville-vampire''
*1876 : ''Bellerose''<ref name="PX" /> • ''Gavotte'' • ''La première aventure de Corentin Quimper''
*1877 : ''La Belle-Étoile'' • ''Châteaupauvre - Voyage de découverte dans les Côtes-du-Nord''<ref>E 1877 ivez e voe un adembannadur adwelet ha reizhet, istitlet ''Voyage au dernier pays de Bretagne''. E [[Sant-Teliav|Saent-Telo]] e c'hoarvez ar romant-se ; kalz [[gallaoueg]] zo ennañ.</ref> • ''Le dernier chevalier'' • ''Les étapes d'une conversion'' : 1. ''La mort du père'' • ''Jésuites !''
*1878 : ''Le Denier du Sacré-Cœur''<ref>''Les étapes d'une conversion'' /2.</ref> • ''Douze femmes'' • ''La louve''<ref>Adembannadur adwelet ha reizhet.</ref> • ''Notre-Dame de Sion'' • ''Pierre Olivaint, petite esquisse d'un grand portrait'' • ''La première communion''<ref>''Les étapes d'une conversion'' /3.</ref> • ''Valentine de Rohan''
*1879 : ''Chouans et Bleus''<ref>Kendastumad 4 skrid adwelet ha reizhet : ''Le citoyen capitaine Spartacus'' (1841), ''Le docteur Bousseau'' (1843), ''La mort de César'' (1843) ha ''Le petit gars'' (1843).</ref> • ''Les Merveilles du Mont Saint-Michel'' • ''Montmartre et le Sacré Coeur'' • ''L'outrage au Sacré-Coeur'' • ''Le Pèlerinage de Tours, visite au sanctuaire de Saint-Martin'' • ''Vieux mensonges !''
*1880 : ''La comédie politique'' • ''Corbeille d'histoires''<ref>Seizh istor berr.</ref> • ''La France s'éveille'' • ''Pas de divorce !''<ref>Arnodskrid.</ref>
*1881 : ''Le coup de grâce''<ref>''Les étapes d'une conversion'' /4.</ref> • ''Roger Bontemps, histoire d'un notaire et d'une tonne de poudre d'or''
==E brezhoneg==
* 1881 : ''Histor burzudus ha beachou Corentin Kemper'', bet troet gant [[Arsène de Kerangal]] diwar ''La première aventure de Corentin Quimper'' (1876).
* 1906-07 : ''Ar Re-Wenn hag ar Re-C'hlas'', [[Glaoda ar Prad]] diwar ''Les contes de nos pères'' (1845).
* 1942 : ''[[Ar Pesk Aour]]'', [[Roparz Hemon]], diwar ''Le poisson d'or'' (1863) ha skeudennaouet gant [[Robert Micheau-Vernez]]<ref>{{cite web|url=http://www.asia-editeur.com/produit/ar-pesk-aour/ |title=Ar golo.}}</ref>.
* 1956 : ''Tour ar bleiz'', addispleget gant [[Per Denez]] diwar ''La tour du loup'', e-barzh [[Al Liamm]], niverenn 58, Gwengolo-Here 1956, pajennoù 23-38
* 1977 : ''Ar bleiz gwenn'', [[Pêr Denez]], adskrivet gant [[Ernest ar Barzhig]], diwar ''Le loup blanc'' (1843) • ''D'an hini gaerañ'', heñvel, diwar ''Les amours de Paris'' (1845), embannet gant ''Skol'' niv. 67-68, miz Du 1977.
* 1980 : ''Valentina a Roc'han'', heñvel, diwar ''Valentine de Rohan'' (1878).
* 1987 : ''Boudig an aod'', heñvel, diwar ''La fée des grèves'' (1851) • ''Rollan Troad-houarn'', [[Alan an Diuzet]], diwar ''Rollan Pied-de-Fer'' (1842).
* 1993 : ''Mab an diaoul'', [[Mark Kerrain]], diwar ''Le fils du diable'' (1846).
==Azasadurioù==
Meur a wezh ez eo bet azasaet ''Le bossu'' (1857) er sinema goude ar pezh-c'hoari (1862) ; oberennoù all zo bet azasaet ivez, koulz er sinema hag er [[skinwel]].
*1912 : ''Le bossu'', film sevenet gant André Heuzé {{fr}}.
*1925 : ''Le bossu'' (Jean Kemm) {{fr}}.
*1934 : ''Le bossu'' (René Sti) {{fr}}.
*1943 : ''El jorobado'' (Jaime Salvador) {{es}}.
*1944 : ''Le bossu'' (Jean Delannoy) {{fr}}.
*1952 : ''Il figlio i Lagardère'' (Fernando Cerchio) {{it}}.
*1958 : ''El juramento de Lagardere'' (Leon Klimovsky) {{es}}.
*1959 : ''Le bossu'' (André Hunebelle) {{fr}}.
*1967 : ''Les Aventures de Lagardère'' (stirad skinwel, div rann) {{fr}} • ''Les habits noirs'' (stirad skinwel, 31 rann) {{fr}}.
*1968 : ''Les aventures de Lagardère'' (Jean-Pierre Decourt) {{fr}}.
*1970 : ''Le bossu'' (Louis Boxus hag André Gevrey, film evit ar skinwel) {{fr}}.
*1977 : ''Le loup blanc'' (Jean-Pierre Decourt, film evit ar skinwel) {{fr}}.
*1997 : ''Le bossu'' (Philippe de Broca, film evit ar skinwel) {{fr}}.
*2003 : ''Lagardère'' (Henri Helman, stirad evit ar skinwel, 2 rann) {{fr}}.
==Enorioù==
*E [[1984]], ar ''Société des gens de lettres'' a grouas ur Priz lennegel anvet ''Prix Paul-Féval de littérature populaire''<ref>{{fr}} {{cite web|url=https://www.sgdl.org/sgdl-accueil/les-prix/archives/prix-paul-feval#laureats-a-partir-de-2000|title=SGDL|accessdate=27 a viz Here 2025}}.</ref>.
*Ur straed ''Paul Féval'' zo e Roazhon.
==Levrlennadur==
*{{fr}} Baudry, Jeanne. ''La jeunesse de Paul Féval''. In : ''Annales de Bretagne et des Pays de l'Ouest'' (ABPO), levrenn 44, niv. 3-4, 1937, {{cite web|url=https://www.persee.fr/doc/abpo_0003-391x_1937_num_44_3_1770 |title=pp. 433-449}} ha levrenn 45, niv. 1-2, {{cite web|url=https://www.persee.fr/doc/abpo_0003-391x_1938_num_45_1_1774 |title=pp. 25-39}}.
*{{fr}} Buard, Jean-Luc. ''Londres et ses Mystères en 1843 dans Le Courrier français d'Antñor Joly, folie-feuilleton en trois actes et un épilogue''. In : ''Le Rocambole'', niv. 75-76 (''Le mystérieux Paul Féval''), 2016, pp. 167-206 {{ISBN|978-2-912349-65-1}}.
*{{fr}} De Mirecourt, Eugène. ''Paul Féval''. Paris : Gustave Havard, 1856 • {{cite web|url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k200629b/f1.item |title=En-linenn}}.
==Liammoù diavaez==
{{Commonscat|Paul Féval (père)}}
;Diwar-benn Paul Féval
*{{fr}} ''[https://data.bnf.fr/fr/ark:/12148/cb11902704n Paul Féval]'' war lechienn ar BNF (kavet d'an 29/10/2025)
*{{fr}} ''[https://francearchives.gouv.fr/pages_histoire/26287848 Paul Féval]'' war lec'hienn FranceArchives (kavet d'an 29/10/2025)
;Oberennoù Paul Féval enlinenn
*{{fr}} War [https://gallica.bnf.fr/services/engine/search/sru?operation=searchRetrieve&version=1.2&query=%28%28dc.creator%20all%20%22Paul%20F%C3%A9val%22%20or%20dc.contributor%20all%20%22Paul%20F%C3%A9val%22%29%29&keywords=Paul%20F%C3%A9val&suggest=3&lang=FR Gallica] (kavet d'an 29/10/2025)
;Sinema ha skinwel
*[[Restr:IMDB Logo 2016.svg|40px|link=https://www.imdb.com/name/nm0299692/?ref_=fn_all_nme_1]]
{{clr}}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù|bannoù=2}}
{{DEFAULTSORT:Feval, Paul}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1816]]
[[Rummad:Marvioù 1887]]
[[Rummad:Meneger ar skrivagnerien]]
[[Rummad:Skrivagnerien Breizh]]
[[Rummad:Skrivagnerien c'hallek]]
[[Rummad:Gallaoueg]]
9e9u8qf5zj7rjvipfvue6h28bo6uwtg
Mouladurioù Hor Yezh
0
39376
2203045
2202688
2026-10-27T22:51:20Z
Ch. Rogel
46
Kresk war roll al levrioù
2203045
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
[[Mouladurioù Hor Yezh]] a zo un [[ti-embann]] brezhonek bet krouet gant [[Pêr Denez]] e [[1981 e Breizh|198]]1<ref>Kentañ embannadenn e 1980.</ref>. Daoust d'e anv eo distag a-grenn diouzh ar gelaouenn [[Hor Yezh]] hag an embannadurioù heñvelanv graet gant homañ. Ezel eo eus [[Kuzul ar Brezhoneg]].
{{Labour zo}}
==Istor==
Krouet e voe diwar intrudu [[Per Denez]] a oa rener ar gelaouenn [[yezhoniezh ar brezhoneg|yezhoniezh]] [[Hor Yezh]] a oa bet krouet e 1954 hag a embanne levrioù gwezhioù zo, met distag e oa diouti. Disklêriet e voe ar c'hevarzhe ez-ofisiel e Meurzh 1981<ref>[https://annuaire-entreprises.data.gouv.fr/etablissement/39385226400026 République française Annuaire des entreprises.</ref>.<br>
Darn eus al labour pleustrek, ar [[skriverez]]añ, dreist-holl, a zo bet graet gant ar c'houblad [[Yann Desbordes|Yann]] ha [[Tereza Desbordes]] hag e veze merket chomlec'h an ti-embann en o zi, 1 plasenn Charles Péguy e [[Lesneven]].<br>
Posubl eo e voe krouet an ti-embann gant Pêr Denez, abalamour ma oa rediet da chom pell diouzh ti Ronan Huon, e Brest, o vezañ ma voe aet da gelenner e [[Skol-veur Roazhon 2]] adalek 1980.
E 1994 e savas ''Mouladurioù Hor Yezh'' un emglev gant [[An Here]] hag ''Hor Yezh'' evit embann an holl gontadennoù dastumet gant [[Fañch an Uhel]]<ref>An darn-vuiañ eus ar c'hontadennoù embannet a-drugarez da Fañch an Uhel a yeas war wel e galleg, strewet e meur a gelaouenn.</ref> da-geñver kantvet deiz-ha-bloaz e varv. Embannet e voe c'hwec'h levrenn e galleg diwar an eiladenn diwar dorn [[Joseph Ollivier]] miret e [[Mediaoueg ar Maezioù Frank]], e Roazhon. Pep ti-embann a gemeras div levrenn war e chouk (An Here, 1 ha 4, Hor Yezh 2 ha 5 ha Mouladurioù Hor Yezh, 3 ha 6).<br>
Goude ma n'eus ket mui eus an atebeien gentañ<ref>Mervel a reas Pêr Denez ha Yann Desbordes e 2011 ha Tereza Desbordes 10 vloaz diwezhatoc'h.</ref> eo bet treuzkaset d'ur skipailh ha ne gaver ket kalz ditouroù diwarno. N'eus nemet diouzh anvioù an droourien, [[Yveline Le Don]], [[Aleksandr ar Gall]], [[Thomas Loyer]], [[Bernard Géry]], Anna ha Loik Kampion, [[Serj Richard]] e c'heller goulakaat piv int.<br> Goude bezañ bet e sez ofisiel e Kemper, emañ c'homlec'h ofisiel ar gevredigezh e 3 Hent ar Veuzid, e [[Pont-ar-Veuzenn-Kimerc'h]], abaoe ar 15 a viz Du 2006<ref>[https://annuaire-entreprises.data.gouv.fr/etablissement/39385226400026 République française Annuaire des entreprises.</ref>, met emañ ar [[sekretourva]] e burevioù Kuzul ar Brezhoneg.
== Politikerezh embann ==
Pa oa Pêr Denez unan eus pennoù [[Embannadurioù Al Liamm]], ne c'helle ket soñjal ober ur seurt kevezerezh d'an ti-embann ma lakae embann e danevelloù gantañ. Ha p'en deus kroget ganta embann e enklaskoù war ar brezhoneg komzet er gêr m'edo o chom, e krogas gant embann levrioù war ar yezh, e galleg, ivez, pe traoù digustum, kanaouennou-pobl, geriadurioù nann-brezhoneg ha [[teskad]]où barzhonegoù e studierien ouzhpenn. Pa ne veze embannet nemet levrioù brezhonek gant Embannadurioù Al Liamm, ne oa ket heuliet ar reolenn-se hag, er c'hontrol, e teuas war-wel levrioù gallek pe zivyezhek gant testennoù tal-ouzh-tal.<br>
Abred, koulskoude, e lakaas embann Pêr Denez e oberennoù lennegel dezhañ ha troidigezhioù diwar ar [[sinaeg]], ar [[gresianeg]] pe an [[alamaneg]], un dra divoas e brezhoneg. Krouiñ a reas an [[dastumadenn]] Skrid evit embann testennoù savet gant studierien ar [[Rann geltiek]], ma rene er skol-veur.<br>
Pêr Denez, hag eñ en-doa graet war-dro embannadurioù brezhonek ar memes kontadennoù evit Embannadurioù Al Liamm, a renas an embannadur a voe ur momed e-barzh an dael etre [[Françoise Morvan]] hag he c'helenner bet Pierre Denis, troet e gein outi<ref>P'he doa kroget da brientiñ un dezenn diwar-ben an Uhel e nac'has kendelc'her e renerezh anezhi en abeg ma ne oa ket mat d'ar studierez lakaat testennoù kozh zo e peurunvan.</ref>.<br>
P'en doa graet e eiladennoù Joseph Ollivier goude daspugnañ pennadoù strewet e meur gelaouenn e kavas a-bouez ha spletus Pêr Denez daspugnañ pennadoù brezhonek skrivagnerien [[Luskad Gwalarn|Gwalarn]], [[Youenn Drezen]] hag [[Fañch Elies Abeozen|Abeozen]] hag e tisplegas ar perak evel-se :
{{quotation|Ne vez anavezet, dre vras, hor skrivagnerien nemet gant un nebeut oberennoù — ar re o deus bet amzer a-walc'h pe arc 'hant a-walc'h da voulañ e stumm levrioù : Drezen, da skouer, gant Itron Varia Garmez pe Skol-Louarn Veig Trebern. Dianav e chom, avat, ul lodenn vras, ha talvoudus, eus o labour. Ar pennadoù, niverus-tre alies, hag o deus bet skrivet, a zeiz da zeiz, hag embannet amañ-ahont, a chom da boultrenniñ, amañ-ahont dre just, e dastumadennoù digavadus pe dizarempred. Ha, padal, en teskadoù skridoù-se e vo heuliet ar gwellañ, marteze, emzispleg hag emdroad o spered. Koulz hag emzispleg hag emdroad hon emsav. <br> (''Kentskrid da Youenn Drezen, kelaouenner. 1, 1986'')}}
An darn vrasañ eus ar 180 bennak a levrioù embannet a zo levrioù [[lennegezh]]: [[romant]]où, [[danevell]]où, [[barzhoneg]]où (e-barzh ar gelaouenn [[Skrid (kelaouenn)|Skrid]] deuet da vezañ un [[dastumadenn]] diabarzh e-pad ur pennad ha deuet da vezañ un ti-embann distag, liesseurt e embannadennoù, a-gevret gant [[Barn ha Skrid|Barn]]), un nebeud [[buhezskrid]]où, 1 [[levr-deskiñ|levr da zeskiñ]] brezhoneg ha geriadurioù. Atav ez eus bet troidigezhioù er [[katalog|c'hatalog]], met niverusoc'h ez int er 21{{vet}} c'hantved, diwar politikerezh skoazell Rannvro Breizh buket war ur roll oberennoù estren brudet da vezañ troet.
E mareoù kent an ti-embann e veze skriverezet al levrioù war ur mekanik-skrivañ elektronik. Tamm-ha-tamm eo bet gwellaet neuz al levrioù a-drugarez d'ar [[yalc'had]]où publik.
Ur pouez bras en deus obererezh ''Mouladurioù Hor Yezh'' p'o deus embannet hag adembannet koulz [[lennegezh vrezhonek]] [[Gwalarn]] hag an hini a zo bet embannet goude ar [[bloavezh]]ioù 1960.
== Dastumadennoù Skrid ha Barn ==
==Tud==
==Pennadoù nes==
* [[Per Denez]]
* [[Yann Desbordes]]
* [[Tereza Desbordes]]
* [[Hor Yezh]]
== Notennoù ha daveennoù ==
{{daveoù}}
== Embannadurioù hervez ar bloavezh ==
; 1980
* Pêr Denez, ''Geriadur brezhoneg Douarnenez = Dictionnaire du breton parlé à Douarnenez''. Liestennet. Tudoniezh.
* Pêr Denez, ''Geriadur brezhoneg Douarnenez. 1, Pesked. Laboused'', 159 p. Liestennet. Tudoniezh.
;1981
* Pêr Denez, ''Geriadur brezhoneg Douarnenez. 2, Amzer, avel ha mor'', 156 p. Liestennet. Tudoniezh.
* Pêr Denez, ''Hiroc'h eo an amzer eget ar vuhez''
;1982
* Pêr Denez, ''Evit an eil gwech'', 127 p. Danevell hir.
;1983
* [[Roparz Hemon]], ''25 Kanaouenn, skeudennet gant Danièle Jego, kentskrid gant Per Denez, 69 p. Kevrollennoù.
* [[Alan Botrel]], ''Barzhonegoù'', 113 p. Barzhoniezh.
* Roparz Hemon, ''Beajour ar goañv = Le Voyageur de l'hiver'', 37 p. : couv. ill. ; 21 cm. Brezhoneg ha galleg tal-ouzh-tal. Barzhoniezh.
* [[Loeiz Andouard]], ''Brezhoneg ar mor = Le breton de la mer'', 136 p. Adembannadur kresket eus ''Hor Yezh'', niv. 95, Mezheven 1973.
* [[Meven Mordiern]], ''Eñvorioù bugeliezh'', 45 p. Emvuhezskrid.
* Yann Desbordes, ''Petite grammaire du breton moderne'', kentskrid gant Pêr Denez, 116 p. Yezhoniezh.
* [[Édouard Ollivro|Edouarzh Ollivro]], ''Pikoù, mab e dad'', lakaet e brezhoneg gant [[Jakez Konan]], 320 p. Titl orin : ''Picou, fils de son père''. Romant.
* [[Loeiz Mari ar Floc'h|Loeiz ar Floc'h]], ''Plant Breizh evit ho yec'hed'', 127 p. [[Louzawouriezh]].
* [[Jef Philippe]], ''Telenn ar c'hi : barzhonegoù, 1971-1982'', skeudenn gant Daniele Jego, 100 p. Priz Langleiz 1982. Barzhoniezh.
* [[Fañch Elies Abeozen]], ''Kan ar spered hag ar galon'', 118 p. Kevrollenn. Barzhoniezh da ganañ.
;1984
* Loeiz Andouard, ''[[Jakez Karter]] : Moraer ha kavadenner brudet [[Kanada]]'', 141 p. {{ISBN|2-86863OO30}}. Emvuhezskrid.
* [[Rita Morgan Williams|Rita Williams]], ''Geriadur brezhonek-kembraek'', kentskrid gant Pêr Denez, 144 p. Yezhoniezh.
* [[Pier Laorañs]], ''Sonenneu en deulegad hag er galon'', rakskrid Per Denez, [[Jorj Belz]], 138 p. Kanaouennoù-pobl.
* [[Divi Kervella]] ; Yann Desbordes, [[Iwan Kadored]], ''Geriadur bihan brezhoneg-galleg, galleg-brezhoneg = Dictionnaire élémentaire breton-fraçais, français-breton'', {{ISBN|2868630022}}. Yezhoniezh.
* Pêr Denez, ''Geriadur brezhoneg Douarnenez. 3, Ar sevel bagoù, lien, gwernioù, hernaj ha fardaj'', 134 p. {{ISBN|2868630006}}. Tudoniezh.
;1985
* Erwan Berthou, ''En Bro-Dreger a-dreuz parkoù'', 92 p. {{ISBN|9782868630056}}. Emvuhezskrid.
* Pêr Denez, ''Geriadur brezhoneg Douarnenez. 4, Ar beskerezh'', 150 p. {{ISBN|2868630103}}. Tudoniezh.
* Loeiz ar Floc'h, ''Va zamm buhez'', 174 p. Emvuhezskrid.
* [[Erwan Kervella]], ''Yud'', 118 p. Dastumadenn Skrid. Barzhoniezh.
* [[Frañsez Kervella]], ''Dindan gouriz ar bed'', 285 p. {{ISBN|9782868630070}}. Emvuhezskrid.
* Lu Wenfu, ''Ar puñs'', troet diwar ar sinaeg gant Yann-Varc'h Thorel, 116 p. Dastumadenn Skrid. {{ISBN|286863074X}}. Danevell hir. Titl orin : ''Jing''.
* [[Frañsez Jaffrennou]], ''Eñvorennoù'', 282 p. {{ISBN|2868630065}}. Emvuhezskrid.
* [[Kristian Brisson]], ''Kelc'h an tonkadur. 2 : Skeud'', 122 p. {{ISBN|9782868630124}}. Priz Langleiz 1985. Levrenn gentañ an [[trifezh]] : ''Ar reder-mor'', Emgleo Breiz-Brud Nevez, 1982. Romant.
;1986
* Jef Philippe, ''War roudoù Merlin e Breizh'', 116 p. {{ISBN|9782868630124}}. Mojennoù Breizh.
* [[Raymond Delaporte|Remon ar Porzh]], ''Geriadur brezhoneg-saozneg gant skouerioù A-B'', 215 p. {{ISBN|2868630138}}. Yezhoniezh.
* [[Arzhur Mari ar Bayon]], ''Grammaire bretonne du dialecte de Vannes'', 73 p. {{ISBN|2868630189}}. Yezhoniezh.
* Roparz Hemon, ''Kanaouennoù. 3'', 79 p. Kevrollennoù.{{ISBN|2868630170}}. Kanaouennoù
* Roparzh Broudig, ''En ur ruilhañ bili'', 112 p. {{ISBN|2-86863-014-6}}.
* [[Alessandro Manzoni]], ''Danvez-priedoù'', aozet diwar an italianeg gant [[Pêr Bourdellez]], kentskridoù Per Bourdellez ha Per Denez, 205 p. {{ISBN|2868630243}}. Romant. Titl orin : ''I promessi spozi''.
* [[Youenn Drezen]], ''Youenn Drezen, Kelaouenner 1 : Arvor'', ger a-raok gant Per Denez, 111 p. {{ISBN|2868630111}}. [[Kazetennerezh|Kelaouennerezh]].
* Youenn Drezen, ''Youenn Drezen, barzh ha kelaouenner 2 : Gwalarn'', {{ISBN|9782868630216}}. Lennegezh vrezhonek.
* Meven Mordiern, ''Istor ur c'halvedigezh'', 122 p. {{ISBN|9782868630179}}. Emvuhezskrid.
;1987
* Pêr Denez, ''Mont war-raok gant ar brezhoneg''. Yezhoniezh.
* Loeiz Andouard & [[Éamon Ó Ciosáin]], ''[[Geriadur iwerzhoneg-brezhoneg]] (gant lavarennou) / Foclóir Gaeilge-Briotáinis (le samplaí)''<small>[<nowiki/>[[:ga:Foclóir Gaeilge–Briotáinis Andouard ⁊ Uí Chiosáin|ga]]]</small> xiii+212p. ISBN 2-86863-025-1. Yezhoniezh.
* Gwendal Denez, Alan Botrel, [[Yvon Gourmelon|Yann Gerven]]…, ''Kaoteriad'', 126 p. Dastumadenn Skrid. ISBN|2-86863-026-X. Barzhoniezh.
* [[Ivona Galbrun]], ''Me a zalc'ho'', 198 p. {{ISBN|2868630278}}. Emvuhezskrid.
* [[Bernez Tangi]], ''Fulennoù an tantad'', 102 p. Dastumad : Skrid. {{ISBN|2868630286}}. Barzhoniezh.
* [[Jean-Yves Urien]], ''La trame d'une langue : présentation d'une théorie de la syntaxe et application'', 262 p. {{ISBN|2868630324}}. Yezhoniezh.
* [[Paul Féval|Paol Feval]], ''Boudig an Aod'', 228 p. {{ISBN|9782868630346}}. Romant. Titl orin : ''La Fée des Grèves''.
;1988
* [[Nathaniel Hawthorne]], Gustavo Adolpho Becquer, Bret Harte, ''Danevelloù troet gant Roparz Hemon. 1'', troet gant Roparz Hemon, 139 p. {{ISBN|2868630367}}.
* [[Théodore Hersart de La Villemarqué|Kervarker]] (embannerezh), ''[[Barzhaz Breizh]]'', engravadurioù gant [[Jeanne Malivel]], 454 p. {{ISBN|2868630383}}. Embannadenn hollvrezhonek gant ur golo kartoñs tev (golo ordinal : {{ISBN|2868630383}}). Kanaouennoù-pobl.
* Erwan Steven, ''C'hamsin'', 82 p. Dastumadenn Skrid. {{ISBN|2868630421}}.
;1989
* [[Raymond Delaporte|Remon ar Porzh]], ''Geriadur brezhoneg-saozneg gant skouerioù C-C'h-D = Breton-English dictionary : with examples'', p. 218-450. {{ISBN|2868630391}}
* Jean-Yves Urien, ''La trame d'une langue : présentation d'une théorie de la syntaxe et application'', 262 p. Adembannadur rik an embannadenn gentañ. {{ISBN|2868630324}}. Yezhoniezh.
* [[Fañch Elies Abeozen]], ''Barzhaz 1837-1939. 2'', 170 p. {{ISBN|9782868630438}}. Barzhoniezh.
* Youenn Drezen, ''Youenn Drezen, Kelaouenner 2 : L'Heure bretonne (1941-1942)'', 130 p. {{{ISBN|9782868630407}}. [[Kazetennerezh|Kelaouennerezh]].
* ''Lennegezh evit an dibenn-sizhun'', 122 p. {{ISBN|9782868630414}}. Danevelloù liesdoare diwar pluenn meur a oberour.
* [[Reun ar C'halan]], Lorc'h ar Rouaned, 100 p. {{ISBN|9782868630476}}. Barzhoniezh.
* Gwendal Denez, ''Blues komzet'', Dastumadenn Skrid. ISBN 2-86863-045-2.
* Aogust Bôcher, ''Notennou brezel'', kempennet evit an embann gant Gwendal Denez, 219 p. ISBN 2-86863-046-4. Emvuhezskrid.
;1990
* Yann Desbordes. ''Petite grammaire du breton moderne''. 2il embannadur. ISBN 2-86863-052-9. Yezhoniezh.
* [[Jean-Luc Dey]], ''Hin hag amzer'', 131 p. Dastumadenn Skrid {{ISSN|1142-7930}}. {{ISBN|2868630502}}.
* Yann Desbordes, ''Petite grammaire du breton moderne'', eil embannadur kresket. 123 p. {{ISBN|2868630529}}. Yezhoniezh.
* [[Reun an Hir]], ''Dre hent pe hent'', 232 p. {{ISBN|2868630510}}. [[Hent-houarn]] e Breizh.
* Kristian Brisson, ''Kelc'h an tonkadur. 3 : Kelc'h diwar gelc'h'', 126 p. {{ISBN|9782868630483}}. Romant.
* Frañsez Kervella, ''An ti e traoñv ar c'hoad'', 200 p. {{ISBN|9782868630537}}. Emvuhezskrid.
;1991
* Youenn Drezen, ''Youenn Drezen, Kelaouenner. 4 : L'Heure bretonne (1943-1944)'', 130 p. {{{ISBN|9782868630605}}. Kelaouennerezh.
* Erwan Evenou, ''Nikolazig ar broioù tomm'', 332 p. {{ISBN|9782868630544}}. Romant
;1992
* Janig Bayon, ''Sevel gwenan e Breizh'', 136 p. {{ISBN|9782868630674}}.
* [[Loeiz Dujardin|Loeiz Dujardin (Loeiz Lok)]], ''Hor skrivagnerien. 1'', treiñ ha lizherennaouiñ gant Yann Desbordes. Buhezskridoù skrivagnerien vrezhonek.
* Pêr Denez, ''Eus un amzer 'zo bet'', 112 p. {{ISBN|9782868630629}}. Danevelloù.
* [[Miguel de Cervantes]], [[Pedro Antonio de Alarcón]], [[Theodor Amadeus Hoffman]], [[Adelbert von Chamisso]], [[Washington Irving]], A.Novikov-Priboi, ''Danevelloù troet gant Roparz Hemon. 2'', 205 p. {{ISBN|9782868630596}}. Lennegezh estren.
* [[Yann-Loeiz Emili]], ''Prizoniad er Ruhr'', 91 p. {{ISBN|9782868630643}}. Emvuhezskrid. Eil Brezel-bed.
;1993
* {{en}}Pêr Denez, ''Blue like blue eyes which there were not my own'', troet diwar ar brezhoneg gant J. Ian Press, 100 p. {{ISBN|9782868630681}}. Danevell hir.
* Pêr Denez, ''En tu all d'an douar ha d'an neñv'', 110 p. [[ISBN|9782868630704]]. Romant-polis.
* [[Armañs ar C'halvez]], ''Herve ha Nora : manuel de breton moderne'', 176 p. [[ISBN|9782868630728]]. Deskadurezh.
* [[Jean-Yves Broudic]], ''Divyezh'', 131 p. {{ISBN|9782868630735}}. Arnodskrid.
* Kristian Brisson, ''Moger an noz'', 172 p. {{ISBN|9782868630759}}. Romant.
;1994
* Divi kervella ; Iwan Kadored ; Yann Desbordes, ''Brezhoneg-galleg français-breton'', 448 p. {{ISBN| 9782868630810}}. Geriadur brezhoneg-galleg ha galleg-brezhoneg.
* [[Jacob ha Wilhelm Grimm|Ar Vreudeur Grimm]], [[Aleksandr Sergeyevitch Pouchkin|Aleksandr Pouchkin]], ''Danevelloù troet gant Roparz Hemon. 3'', 138 p. {{ISBN9782868630820}}. Lennegezh estren.
* Gennadi Aigi (Ajgi, Gennadij Nikolaevič), ''Ar c'henavezo diwezhañ ha barzhonegoù all'', troet e brezhoneg gant Alan Botrel, Gwendal Denez, [[Koulizh Kedez]] hag [[André Markowicz]], 109 p. Dastumadenn Skrid. ISBN 2-86863-077-4. Barzhoniezh ruseg.
* Pêr Denez, ''Kenavo ar c'hentañ er joaioù'', 93 p. {{ISBN| 9782868630803}}. Danevell hir.
*[[Fañch an Uhel|François-Marie Luzel]], ''Contes traditionnels de Bretagne. 3'', 222 p. {{ISBN| 9782868630797}}. Embannadurioù al levrennoù rannet gant An Here hag Hor Yezh. Kontadennoù-pobl e galleg.
;1995
* François-Marie Luzel, ''Contes traditionnels de Bretagne. 6'', 222 p. {{ISBN|9782868630858}}. Kontadennoù-pobl e galleg.
* Yann Desbordes, ''Petite grammaire du breton moderne'', 3de embannadur, 123 p. {{ISBN|2868630529}}. Yezhoniezh.
* Loeiz Dujardin (Loeiz Lok), ''Hor skrivagnerien. 2'', treiñ ha lizherennaouiñ gant Yann Desbordes, 107 p. {{ISBN|286863O839}}. Buhezskridoù skrivagnerien vrezhonek.
* Pêr Denez, ''An amzer a ra e dro'', 126 p. {{ISBN|9782868630872}}. 4 danevell.
* Remont ar Porzh, ''Brezhoneg saozneg english-breton'', 540 p. {{ISBN| 9782868630780}}. Geriadur brezhoneg-saozneg ha saozneg-brezhoneg.
;1996
* Pêr Denez, ''Da rouz an noz'', 120 p. {{ISBN|9782868630940}}. 6 danevell.
* [[Erwan ar Moal]], ''Roue al Lazh'', 154 p. {{ISBN|9782868630865}}. Romant istorel.
* Kristian Brisson, ''Gwwenn e-harz ar Menez mouk'', 156 p. {{ISBN|9782868630896}}. Romant.
* Armañs ar C'halvez, ''Herve ha Nora. 2'', 192 p. {{ISBN|9782868630902}}
* [[Yann-Erwan Abalan]], ''Herve ha Nora : poelladennoù. 1'', 128 p. {{ISBN|9782868630933}}
* Fañch an Uhel, ''Lenora Lestrezeg'', 120 p. {{ISBN|9782868630957}}. Pezhioù diseurt.
;1997
* [[Rhisiart Hincks]], ''Geriadur kembraeg-brezhoneg = Geiriadur kemraeg-llydaweg'', 194 p. {{ISBN|9782868630575}}. Yezhoniezh.
;1998
* [[Marsel Klerg|Klerg]], ''Un deiz a viz Mae ha danevelloù all'', kentskrid gant Pêr Denez, 156 p. {{ISBN|2868631061}}. 14 danevell.
* Anke Simon, ''An emsav lennegel brezhonek hag an danevelloù berr'', kinnig gant Alan Botrel, 140 p. Dastumadenn Barn. {ISBN|2868631037}. Skridvarnouriezh.
* Pêr Denez, ''Yezh ha bro''. Dastumad arnodadennoù embannet e kelaouennoù. Pennadoù war ar stourm, prederiadennoù war ar yezh, kelenn ar yezh, Skol Ober, Roparz Hemon, ar bed keltiek, Iwerzhon, chadenn didorr ar brezhoneg.
;1999
* [[Anna Mouradova]], '' Un dornad kraoñ-kelvez'', Dastumad Skrid. {{ISBN|9782868631091}}.
* [[Alan Botrel]], ''Orea ha danevelloù all'', 174 p. Dastumadenn Skrid. {ISBN|2868631053}}. 31 danevell.
* Marsel Klerg, ''Faltazi an amzerioù kent : unnek kontadenn dastumet e Bro-Dreger'', 178 p. {{ISBN|9782868631176}}. Kontadennoù.
* Anna Mouradova, ''Kudennoù an treiñ diwar ar rusianeg e brezhoneg'', Dastumadenn Barn. ISBN 2-86863-116-9.
;2000
* Langleiz, ''Enez ar Rod''. Romant [[skiant-faltazi]]. Adembannadur diwar embannadur [[Breuriezh al Levrioù brezhoneg]] (BALB), 1949.
*[[Jurij Brězan]], ''Ar vilin du'', troet ar gontadenn [[sorabek]] diwar an doare alamanek gant Jakez Konan, 150 p. {{ISBN|9782868631220}}.
* Claudio Rodriguez Fer, ''Muioc’h kalz eget mil bloaz'', raklavar gant Maria Lopo, lakaet e brezhoneg gant Herve ar Bihan, Alan Botrel, Gwendal Denez,... , 105 p. Dastumadenn Skrid. ISBN 2-86863-119-3. Brezhoneg ha [[galizeg]] tal-ouzh-tal. Titl orin : ''Moito mais que mil anos''.
* Nuala Ní Dhomhnaill, ''Ar gwele seiz : un dibab barzhonegoù = Leabha Shíoda'', rakskrid gant Art J. Hughes, lakaet e brezhoneg gant Herve ar Bihan, Alan Botrel, Gwendal Denez & Art J. Hughes, 157 p. Dastumadenn Skrid. ISBN2-86863-125-8. Iwerzhoneg ha brezhoneg tal-ouzh-tal. Barzoniezh c'houezelelek.
;2001
* [[Kristian Brisson]], ''Al lenn'', 164 p. {{ISBN|2868631355}}. Romant.
* [[Erwan Berthou|Erwan Berthou (Kaledvoulc'h)]] , ''Lemenik skouer ar Varzhed'', kentskrid gant Pêr Denez, 125 p. {{ISBN|2-86863-131-2}}. Buhezskrid [[Yann ar Fusteg]].|
* Bernez Tangi, ''Rod an avelioù'', 75 p. Dastumadenn Skrid. {{ISBN|9782868631329}}.
* [[Yeun ar Gow]], ''Ar gêr villiget'', kentskrid gant [[Yann-Erwan Abalan]], 2l embannadur, 237 p. Geriaoueg. {{ISBN|2868631275}}. Kontadenn vojennel.
* [[Jacqueline Gibson]], ''Tem ar marv en oberennoù Per Denez'', 102 p. Dastumadenn Barn, 102 p. ISBN2-86863-129-0. Skridvarnerezh.
;2002
* Fanch an Uhel, ''Yezh ar vuhez'', un dibab barzhonegoù gant Per Denez, 128 p. ISBN 2-86863-137-1. Barzhoniezh.
* Kostas Varnalis, ''Amzifenn gwirion Sokrates'', troet diwar ar [[gresianeg]] gant Alan Botrel. 86 p. ISBN 2-86863-138-X. Titl orin : ''Hī 'alīthinì 'apología toû Sōkrátī''.
; 2006
* [[Zavier Langleiz|Langleiz]], ''Koroll ar marv hag ar vuhez = Danse de la vie et de la mort'', 79 p. Kevrollenn diwar [[sonerezh leurenn]] gant [[Georges Arnoux]]. Testennoù brezhonek ha gallek tal-ouzh-tal. {{ISBN|2868631401}}. Adembanndur diwar ar gelaouenn [[SAV (kelaouenn)|SAV]], 1938.
* [[Emily Brontë]], ''Krec'hioù an avel-yud'', troet gant Pêr Denez, 286 p. Romant. Titl orin : ''Wuthering Heights''.
* Pêr Denez, ''Warc'hoazh e tarzho c'hoazh an deiz'', 117 p. ISBN 2-86863-142-8. Danevelloù.
;2007
* [[Frañsez Vallée|Frañsez Vallée (Abherve)]], ''Eñvorennoù beaj'' heuliet gant ''Eñvorennoù ur brezhonegour'', kentskrid gant Pêr Denez, 257 p. {{ISBN|9782868631473}}. Emvuhezskrid.
* Pêr Denez, ''E peoc'h an nevez-hañv'', 108 p. {{ISBN|9782868631442}}. Romant.
;2008
* Pêr Denez, ''Kenavo ar wech all, "Madalen" ha danevelloù all'', 99 p. {{ISBN|9782868631503}}. Danevelloù.
* Roparz Hemon, ''An dud am eus anavezet'', labour kaset da benn gant Per Denez ha Yann Desbordes, 102 p. {{ISBN|9782868631510}}. Emvuhezskrid.
* Kristian Brisson, ''Lestr o hiraezh'', 164 p. [[ISBN|9782868631497]].
;2009
* [[Annaig Renault]], ''Dec'h zo re bell dija'', 137 p. {{ISBN|9782868631558}}. Romant.
* [[Aesc'hulos]], ''Prometheus ereet-Ar Bersed'', troet e brezhoneg gant Youenn Drezen, kentskrid gant Roparz Hemon, skeudennaouet gant [[Jorj Robin]] ha [[Reun Kreston]], 171 p. {{ISBN|2868631185}}. C'hoariva henc'hresianek.
;2010
* Youenn Cóic, ''Ar blouked pe emsavadeg ar bagaudoù'', 172 p. {{ISBN| 9782868631589}}. Romant.
* Kristian Brisson, ''Sonata in E. minor'', 177 p. {{ISBN|9782868631565}}. Romant.
* Goulc'han Kervella, ''Pezhioù-c'hoari farsus'', 114 . {{ISBN|9782868631596}}. C'hoariva.
* [[Youenn Troal]], ''Ar C'hrist d'an Amerindianed. 2'', 170 p. {{ISBN|9782868631572}}. Emvuhezskrid.
;2011
* [[Añjela Duval]], ''Me, Anjela'', 174 p. {{ISBN|9782868631602}}. 2l embannadur. Emvuhezskrid.
* Zavier Langleiz, ''Ene al linennoù'', 84 p. {{ISBN|9782868631619}}. Arnodskrid war an Arz. Adembannadur diwar [[Skridoù Breizh]], 1942.
;2012
* [[Maxime Chattam]], ''Lazhadeg'', troet diwar ar galleg gant [[Olivier Le Biguet]], 105 p. {{ISBN|9782868631633}}. Romant-polis. Title orin : ''Carnages''.
* Kristian Brisson, ''Ar gouvidi'', 167 p. {{ISBN|978868631640}}. Romant.
;2013
* [[Fañch Kerrain]], ''Keal Doue war-lerc'h Auchwitz'', 136 p. {{ISBN|9782868631664}}. Prederouriezh.
* Langleiz, ''Skignet d'ar seiz avel'', 333 p. {{ISBN|9782858631695}}. Kelaouennerezh. 136 pennad brezhonek skrivet eus 1941 da 1944 evid ar pemdezieg ''La Bretagne'' gant troidigezhioù gallek war heul.
;2014
* [[Luigi Pirandello]], ''Danevelloù evit ur bloaz'', troet diwar an italianeg gant [[Aline Gleoneg]], 136 p. {{ISBN|9782868631701}}. Danevelloù. Titl orin : ''Novelle per un anno''.
;2015
* Yann Kerloar ; Lusian Loarer (embannerezh), ''C'hoarigan e daouzek arvest'', 244 p. Istitlet ''C'hoariva ar Yaouankiz''. [[Kevrollenn]]. [[C'hoarigan]] diwar kanaouennoù-pobl. {{ISBN|9782868631732}}
* [[Primo Levi]], ''Hag un den ez eus anezhañ'', troet diwar an italianeg gant Serj Richard, 242 p. {{ISBN|9782868631749}}. Titl orin : ''Se questo è un uomo''. Emvuhezskrid.
;2016
* [[Italo Calvino]], ''Ar beskont daouhanteret'', troet diwar an italianeg gant Serj Richard, 121 p. {{ISBN|9782868631770}}. Titl orin : ''Il visconte dimezzato''. Romant.
* Richard Bach, ''Jonathan Livingston ar gouelan'', luc'hskeudennoù gant Russel Munson, troet diwar ar saozneg gant [[Bernez Géry|Bernard Gery]], 103 p. {{ISBN|978286863-1817}}. Danevell hir.
* [[Truman Capote]], ''Bravigoù Tiffany : ha teir danevell all'', troet diwar ar saozneg gant Yveline le Don, 192 p. {{ISBN|9782868631794}}. Titl orin : ''Breakfast at Tiffany's''. 4 danevell.
* [[Fañch Kerrain]], ''Buhez mab-den : souezh, douetañs ha marv'', notennoù gant an embanner skiantel, [[Yann Talbot]], 188 p. Geriaoueg brezhoneg-galleg. {{ISBN|9782868631756}}. Prederouriezh.
* ''Hep frankiz peoc'h ebet : ní síocháin go saoirse'', 180 p.{{ISBN|9782868}}. Testennoù liesseurt war istor Iwerzhon.
;2017
* [[Erri De Luca]], ''An deiz a-raok an eürusted'', troet diwar an italianeg gant Serj Richard, 158 p. {{ISBN|9782868631831}}. Romant. Titl orin : ''Il giorno prima della felicità''.
* [[Antony Heulin]], ''Pellik'', tresadennoù get Ulrike Kampmann, troidigezh en alamaneg get Anna Geib, 101 p. {{ISBN|9782868631848}}. Titl an droidigezh : ''Ein Stückel weiter''.
* [[Gabriel García Márquez]], ''Ar c'horonal ne skriv den dezhañ'', troet diwar ar spagnoleg gant Aleksandr ar Gall, 96 p. {{ISBN|9782868631824}}. Titl orin : ''El Coronel no tiene quien le escriba''. Danevell hir.
* Divi Kervella ; Yann Desbordes ; Iwan Kadored, ''Geriadur bihan brezhoneg-galleg, galleg-brezhoneg = Dictionnaire élémentaire breton-fraçais, français-breton'', 446 p. {{ISBN|9782868630810}}.
;2018
* Ingrid Audoire ; Jean-Marie Seiget, ''War-zu un [[islam]] adsperedelaet: etre poell ha naderezh'', 168 p. {{ISBN|9782-868631879}}. Relijion.
* Alain Durel, ''Kan ar Mor-Bihan : haiku = Le chant du Morbihan'', 78 p. {{ISBN|9782868631886}}. Brezhoneg ha galleg tal-ouzh-tal. Barzhoniezh.
;2019
* [[Jean Giono]], ''Gwim'', troet gant [[Thomas Loyer]]. Romant. Titl orin : ''Regain''.
* Langleiz, ''Kanoù en noz'', 79 p. {{ISBN|9782868630383}}. Barzhoniezh.
* [[Oscar Wilde]], ''Tasmant Canterville'', troet diwar ar saozneg gant Loig Kampion, 83 p. {{ISBN|9782868631923}}. Danevell hir. Titl orin : ''The Canterville ghost''.
* [[Goulc'han Kervella]], ''Gouel ar c'hlas termen'', 55 p. {{ISBN|9782868631947}} . Danevell.
* Fred Uhlman, ''Unanet adarre'', troet diwar ar saozneg gant Bernard Géry, 126 p. {{ISBN|9782-868631916}}. Romant. Titl orin : ''Reunion''.
* Goulc'han Kervellla, ''Gouel ar c'hlas termen'', 55 p. {{ISBN|9782868631947}}.
;2020
* [[Prosper Mérimée]], ''Gwreg-arem Illa'', troet gant Thomas Loyer, {{ISBN|}}. Romant. Titl orin : ''La Vénus d'Illa''.
;2021
* Gabriel García Márquez, ''Dezrevell ur marv rakkemennet'', troet diwar ar spagnoleg gant Aleksandr ar Gall, 121 p. {{ISBN|9782868632036}}. Danevell hir.
* Fañch Elies Abeozen, ''[[Hervelina Geraouell]]'', 3e embannadur, 170 p. {{ISBN|9782868632005}}. Romant.
* [[John Steinbeck]], ''Ar berlezenn'', troet diwar ar saozneg gant Yveline Le Don, 126 p. {{ISBN|9782868632029}}. Danevell hir.
* [[Ousmane Sembène]], ''An Urzh-paeañ'', troet diwar ar galleg gant [[Aline Gleoneg]], 120 p. {{ISBN|9782868631985}}. Romant.
* Roperzh ar Mason, '' Chal ha dichal : barzhonegoù gwenedek, 1931-1939 ; àr o lerc'h Pardon ar Birvidoù '', skeudennet get X. de Langlais, eil mouladur, 101 p. {{ISBN|9782868631978}}. Barzhoniezh.
* Yeun ar Gow, ''Diwar dorgenn Karreg-an-Tan'', 213 p. {{ISBN|9782868632012}}.
;2022
* Gérard Cornillet, ''Wörterbuch Bretonisch-deutsch, deutsch-bretonische : Deutsch bretonisch zweisprachiges Wörterbuch = Geriadur brezhoneg-alamaneg hag alamaneg-brezhoneg : Brezhoneg alamaneg geriadur divyezhek'', 1164 p. {{ISBN|9782868632050.}} Yezhoniezh.
* Josep Górriz, ''Tangwall en dielldi istorel'', troet diwar ar c'hatalaneg gant [[Gwenael Emelyanoff]], 84 p. {{ISBN|9782868632043}}. Romant-polis.
* Paol ar Meur, ''Didrouz war an treuzoù'', 60 p. {{ISBN|9782868632067}}. Danevell.
;2023
* [[John Le Carré]], ''Ar spier a zistroe eus ar yenijenn'', 306 p. {{ISBN|9782868632081}}. Romant spierezh. Titl orin : ''The spy who came in from the cold''.
;2024
* [[Paol ar Meur]], ''Tan ha distan'', 177 p. {{ISBN|9782868632173}}. Romant.
* [[Julien Gracq]], ''Ar c'hourenez'', troet diwar ar galleg gant Tomaz Loyer, 139 p. {{ISBN|9782868632159}}. Danevell hir.
* [[Théophile Gautier]], [[Edgar Allan Poe]], [[Guy de Maupassant]], [[André Maurois]], ''Ar Bandulenn: ha pemp danevell faltazius all'', troet gant Anna ha Loik Kampion, 72 p. {{ISBN|9782868632166}}. Danevelloù.
* [[Andrei Makin]], ''Sonerezh ur vuhez'', 109 p. {{ISBN|9782868632074}}. Romant.
* [[Toni Morrison]], ''Du-mañ '', troet diwar ar saozneg gant Bernez Gery, 154 p. {{ISBN|9782868632180}}. Romant-polis.
;2025
* Goulc'han Kervella, ''Ar Vosenn Nevez ha pezhioù-c'hoari all : Commedia dell'arte', 148 p. {{ISBN|9782-868632227}}. C'hoariva.
* [[Robert Louis Stevenson]], ''Skrapet'', troet diwar ar saozneg gant Kristian Braz, 246 p. {{ISBN|9782868632210}}. Romant. Titl orin : ''Kidnapped''.
* [[Visant Roue]], ''Istor ar Vretoned. 1 : -55 betek 410'', 239 p. 8 kartenn e liv gant [[Mikael Bodlore-Penlaez]]. {{ISBN|9782868632197}}. Istor.
;2026
* [[Aleksandr ar Gall]], ''Hor Breudeur Tramor : Agan Breder Tramor'', 245 p. {{ISBN|978-2-868632241}}. Kerne-Veur.
* [[Tennessee Williams]], ''Tramgarr ar c'hoantoù'', troet diwar ar saozneg gant Serj Richard, 201 p. {{ISBN|9782868632234'}}. Pezh-c'hoari. Titl orin : ''A Streetcar named Desire''.
{{Porched Breizh}}
[[Rummad:Embannerien vrezhonek]]
qrg463zxqmnydzwnv1idpdyr1wxm7nm
Maarten de Vos
0
55402
2203066
2139099
2026-10-28T11:23:31Z
Vysotsky
28027
+ skeudenn
2203066
wikitext
text/x-wiki
[[Skeudenn:Martinus de Vos, PA07362.jpg|thumb|Maarten de Vos]]
'''Maarten de Vos''' ([[1532]]–[[1603]]), anvet ivez '''Marten''', a oa ul livour hag un tresour a oa o chom en [[Antwerpen]] e dibenn ar {{XVIvet}} kantved.
Evel [[Frans Floris]] e veajas da [[Italia]], hag e voe levezonet gant an [[orbidouriezh]], un doare livañ hag a oa brudet d'ar mare-se. Levezonet e voe ivez gant an doare ma live arzourien [[Venezia]], ha gallout a rafe bezañ bet o labourat e stal-labour [[Tintoretto]]<ref>Kristin Lohse Belkin. ''Rubens''. [[Phaidon Press]], 1998 (pp. 22-24). ISBN 0-7148-3412-2</ref>. Goude ma vije bet graet o reuz gant an dorrerien-skeudennoù e [[1566]], e voe e-touez ar re a ginklas an ilizoù en-dro en [[Antwerpen]]. Al lod brasañ eus e oberennoù, evel ''Sant Lukaz o livañ ar Werc'hez'' ([[1602]]), livet diwar c'houlenn kouch Sant Lukaz hag ''An Eured e Kana'' ([[1597]]), livet evit kouch ar werzherien gwin, a voe urzhiet gant kouchoù [[Antwerpen]]<ref>Christiaan Schuckman: "Vos, Marten [Maarten; Maerten] de, the elder" ''Grove Art Online''. Oxford University Press </ref>. E niz, anvet [[Willem de Vos]], a voe livour ivez.
[[Skeudenn:Marten_de_Vos Cana.jpg|thumb|Marten de Vos. ''An eured e Kana'', 1597. Iliz-veur Itron Varia, [[Antwerpen]]]]
Unan eus krouerien kevredigezh ar Romanegourien e voe ivez. Enni edo bodet arzourien, tud plijet gant an arzoù ha lennegourien o doa bet tro da veajiñ da [[Roma]], hag a oa dedennet gant al lennegouriezh a oa eno.
Ul livadur hirgelc'hiek o tiskouez an ael [[Rafael]] a vez lakaet war e gont, hag ivez ul livadur o tiskouez [[Tobiaz]] yaouank, hag a c'haller gwelout e [[Mec'hiko]].
== Notennoù ==
{{Daveoù}}
{{Commons|category:Marten de Vos}}
{{DEFAULTSORT:Vos, Maarten de}}
[[Rummad:Livourien flamank]]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1532]]
[[Rummad:Marvioù 1603]]
krdcfo6ydp1dvq59zbi78tmwt7phqxs
Trafford
0
59155
2203065
2118969
2026-10-28T09:27:50Z
Kestenn
14086
2203065
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:EnglandTrafford.png|250px|thumb|right|Trafford e Bro-Saoz]]
'''Trafford''' zo un [[Distrigoù Breizh-Veur|distrig]] deuet da vezañ er pleustr ur [[Kontelezhioù Bro-Saoz|Velestradurezh unvan]] abaoe freuz Kuzul-Kontelezh [[Manchester-Veur]] ([[Bro-Saoz]]) e 1986.
== Liammoù diavaez ==
* [https://web.archive.org/web/20130921184244/http://www.trafford.gov.uk/ Lec'hienn ofisiel Distrig Trafford]
[[Rummad:Manchester-Veur]]
[[Rummad:Bro-Saoz]]
785xc2rslpg249iseg68j0m0mhfr144
An Drouizig
0
102082
2203037
2197136
2026-10-27T18:06:29Z
Ar choler
52661
2203037
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|An Drouizig|6e8|talbenn stlenneg}}
{{Infobox/Skeudenn|Logo drouizig 2023.png|Logo An Drouizig e 2023}}
{{Infobox/Skeudenn|Maskotenn An Drouizig 2023.png|Maskotenn An Drouizig e 2023}}
{{Infobox/Istitl|Titouroù|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anv ofisiel|'''An Drouizig'''}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiziad krouiñ|[[5 Even a viz Even]] [[2003]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouerien|[[Philippe Basciano-Ar Gall]], [[Alan Monfort]] ha [[Gwenhael ar Menteg]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Yezhoù|[[Brezhoneg]]}}
{{Infobox/Istitl|Gwir|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Furm wirel|[[Kevredigezh hervez lezenn 1901]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Sez (Kêr)|[[Gwened]]
{{Infobox/Linenn gemmesk|Sez (Bro)|{{Breizh}}}}
{{Infobox/Istitl|Lec'hienn internet|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Perc'henn|An Drouizig}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Herberc'hier|[[Lws]], 88190 Golbey}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|[https://drouizig.org/br/ drouizig.org]}}
{{Infobox/Istitl|Skignañ|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Skignañ|[[Web]]}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''An Drouizig'''<ref name="drouizig.org">[https://drouizig.org/br/ Lec'hienn ofisiel]</ref> zo ur gevredigezh krouet e [[Gwened]] ([[Mor-Bihan]]) e miz Ebrel 2003.
Savet eo bet gant [[Philippe Basciano-Ar Gall]], [[Alan Monfort]] ha [[Gwenhael ar Menteg]], evit lakaat ar [[brezhoneg]] da vont war-raok.
Spisaet eo bet hec'h obererezhioù war dachenn an deknologiezhioù nevez nemetken ([[urzhiataer]]ioù personel, [[PDA]], [[poellgomzer]]ioù, [[bilhedaouer]]ioù...).
== Istor ==
=== An deroù (2003-2009) ===
Krouet eo bet An Drouizig gant tri den entanet gant sevenadur [[Breizh]] : Philippe Basciano-Ar Gall, Alan Monfort ha Gwenhael ar Menteg.
Ezel e oant holl anezhe eus [[Kelc'h Sevenadurel Gwened]] (K.S.G.), krouet gant [[Tugdual Kalvez]].
''Korvigelloù An Drouizig'' e oa anv ar gevredigezh en deroù ; buan ez eo zet da vezañ ''An Drouizig''.
=== An izili kentañ ===
Alan Monfort en deus bet un aotreegezh war al [[lennegezh|Lizhiri arnevez]]. Dre e studi ez eo deuet da vezañ [[yezhoniezh|yezhour]]. Plijet eo gant an [[nevezc'her]]ioù. Puilh eo e obererezh evel den a-youl vat er gevredigezh, evel troer e-mesk traoù all. Kalz troidigezhioù zo bet graet gantañ, en o zouez [[bannoù-treset]] (''Gaston Lagaffe''...). Skrivet en deus al levr ''Gerioù evit komz brezhoneg bemdez''<ref>Monfort, Alan. ''Gerioù evit komz brezhoneg bemdez – Des mots pour parler le breton tous les jours''. Gwened : Hiziv an Deiz, 2001 {{ISBN|978-2-9516246-0-3}}</ref>.
Mab ar yezhour eus [[Brec'h (kumun)|Brec'h]] [[Turiaw ar Menteg]] eo Gwenhael ar Menteg, en deus bet ur master war ar brezhoneg e [[Skol-Veur Roazhon]] II. Da c'houde ez eo bet kelenner war ar brezhoneg. E 2007 en deus embannet al levr ''Dastumad gerioù a rannyezhoù ar gevred''<ref>Ar Menteg, GWenhael. ''Dastumad gerioù a rannyezhoù ar gevred''. Gwened : HIziv an Deiz, 2007 {{ISBN|978-2-9516246-1-0}}</ref>.
Philippe Basciano-Ar Gall zo arbennigour war an teknologiezhioù niverel. Skoliad eo bet el lise Saint-Charles e [[Sant-Brieg]]. Tremenet eo dre glasadoù klasoù prientiñ al lise Kerichen e [[Brest]]. Tapet en deus un diplom ijinour e Telecom Nancy e 1996.
=== Ar skipailh o vont war gresk (2009-2015) ===
==== 2009 ====
Kresket eo ar skipailh e 2009 gant izili nevez.
* [[Denis Arnaud]], eus [[Naoned]], gwazour [[kenwerzh]] anezhañ. Kadoriad An Drouizig ez eo bet.
* [[Michel Nedeleg]], eus ar [[Bro-Vigoudenn|Vro-Vigoudenn]], paotr ar [[stlenneg]] anezhañ.
==== 2014 ====
E 2014 ez eo en em gavet tud a-youl vat nevez er gevredigezh : [[Gwenn Meynier]], [[Jérémy Ar Floc’h]] ha [[Pascal Trichet]].
=== Ur skipailh nevez (2016-2023) ===
==== 2016 ====
E 2016 ec'h en em gavas un ezel all, [[Pêr Wani Alan Morvan]].
=== Neuz o cheñch gant an amzer ===
==== Al logo ====
<gallery mode="packed">Logo drouizig 2023.png|Logo An Drouizig bet adtreset gant Newenn Turbiau e 2023</gallery>
==== Ar vaskotenn ====
{| class="wikitable"
|+ Testenn an alc’hwez
|-
! Niver !! Tapadenn skramm !! Deiziad
|-
| 1. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 2. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 3. || [[Restr:Maskotenn An Drouizig 2023.png|thumb|Maskotenn An Drouizig o temata, bet adtreset gant Newenn Turbiau e 2023.]] || 2023
|}
==== Al lec'hienn ====
{| class="wikitable"
|+ Testenn an alc’hwez
|-
! Niver !! Tapadenn skramm !! Deiziad
|-
| 1. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 2. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 3. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|}
== Palioù ar gevredigezh ==
E berr gomzoù, pal pennañ An Drouizig a zo kinnig binvioù niverel evit aesaat deskiñ ar brezhoneg.
Reiñ an tu d'an dud a gomz brezhoneg da gomz ar yezh-mañ war ar pemdez e kement degouezh 'zo, pe 'vefe el labour pe er vuhez prevez ;
Diorren ostilhoù yezhel diazezet war teknologiezhioù ar c'helaouiñ hag ar c'hehentiñ ([[TIC]]).
Krouiñ dafar pedagogel peusnevez evit ar yezhoù, e kement doare hag a c'hall bezañ efedus evel: an embann, an araokaat pedagogel, TIC, ha kement-all 'zo c'hoazh. ;
Kinnig stummadurioù d'ar micherioù yezhoniel, d'ar c'hehentiñ da doareoù kehentiñ 'zo, d'an doare da implijout an ostilhoù diorroet gant ar gevredigezh, hag all hag all. ;
== He labourioù diazez ==
War meur a raktres e labour an Drouizig abaoe 2003. E labour a vez rannet e peder lodenn:
# Diorren: difazierioù, ur [[Klavier C'HWERTY|c'hlavier]], un [[Displeger verboù brezhoneg |displeger]]... ;
# Skrivañ: [[geriaoueg]]i arbennikaet, [[kelennskrid]]où ;
# Treiñ: [[meziant]]où, lec'hiennoù, brudañ troidigezh ar re all... ;
# Kinnig: buhez ar gevredigezh.
== Diorren ==
==== Difazierioù ====
===== An Drouizig Difazier =====
Empetet ha sevenet e vez un difazier evit ar [[reizhskrivadur]] hag ar [[yezhadur]] evit ar brezhoneg « [[An Drouizig Difazier]] »<ref>http://blogs.msdn.com/b/correcteurorthographiqueoffice/archive/2007/09/18/un-correcteur-orthographique-et-grammatical-breton-pour-office-2007.aspx</ref>.
Dalc'het eo e ratre, endouget eo bet evit meur a veziant<ref>https://web.archive.org/web/20130117034008/https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/breton-spell-checking-dictiona/</ref>{{,}}<ref>http://extensions.libreoffice.org/extension-center/an-drouizig-breton-spellchecker</ref> ha brudet eo gant ar gevredigezh.
===== Hunspell evit ar brezhoneg =====
Diorroet e vez ar stumm brezhonek eus an difazier [[Hunspell]].
Pal pennañ ar raktres-mañ a zo kinnig un difazier frank.
Bodañ hollad geriaouegoù ar brezhoneg, evit ober un difazier evit ar gumuniezh vrezhonek en he fezh a zo eil pal ar raktres.
==== Raktresoù all ====
Kinnig ha gwellaat skoroù evit ar yezhoù ha/pe ar meziantoù e [[brezhoneg]].
==== [[Klavier C'HWERTY]] ====
Ergrafañ ha gwerzhañ ur c'hlavier C'HWERTY kempennet evit ar [[brezhoneg]], an [[esperanteg]] hag ar yezhoù all gant arouezennoù diforc'hus peurliesañ (diviet eo ar c'henderc'had-mañ hiziv)...[[Image:Bretona-klavaro.jpg|thumb|right|500px|Ar c'hlavier breizhat, kenwerzhet e 2003 gant ar gevredigezh (Korvigelloù) An Drouizig]]
==== [[Displeger verboù brezhoneg]] ====
Abaoe ar bloavezh [[2018]] e labour ur rann eus skipailh An Drouizig war ur raktres displeger verboù evit ar verboù brezhonek.
Daou bal a zo d'ar raktres-mañ:
# bodañ holl verboù ar brezhoneg en ur zeskrivañ anezho er gwellañ ma c'heller.
# kinnig [[displegadur]]ioù e holl [[rannyezh]]où standardekaet ar brezhoneg.
== Skrivañ ==
==== Geriaouegoù ====
Skrivañ geriaouegoù evit lakaat [[brizhyezh]] ar stlenneg da vezañ komprenet. Gerva ar stlenneg zo bet savet da renabliñ ar gerioù graet gante e-pad an treiñ<ref>https://web.archive.org/web/20130202032504/http://www.difetis.com/fr/dictionnaire/30-gerva-ar-stlenneg.html</ref>.
==== Kelennskridoù ====
Skrivañ kelennskridoù da gelenn penaos ober gant ar meziantoù.
Peurlipat hag endougen [[nodrez]]où [[gouezeleg|gouezelek]] ha keltiek betek mentrezh Unicode 16 eizhbit.
== Treiñ ==
==== Meziantoù ====
Treiñ e brezhoneg [[meziant]]où a vez azasaet ouzh ur yezh all, peurliesañ dre ul lañvaz digor.
Ar pep gwellañ eo treiñ meziantoù savet evit meur a [[reizhiad korvoiñ]] ([[Windows]], [[GNU/Linux]], [[MacOS X]]…), n'eo ket dre ret, avat.
Gant ar skiant-prenet bet tapet abaoe 2003 war dachenn an treiñ e vez kinniget meur a servij pemdeziek gant ar meziantoù troet gant an Drouizig evel:
* Servijoù enlinenn (merdeiñ, eskemm...) ;
* Un heuliad burevek (skrivañ, ...) ;
* Ostilhoù graferezh (tresañ...).
== Servijoù enlinenn ==
====== Merdeiñ ======
* '''[[Mozilla Firefox]]'''<ref>http://www.mozilla.org/br/firefox/fx/</ref>: ur [[merdeer web]] digoust, diorroet ha dasparzhet gant [[Mozilla Foundation]].
====== Eskemm ======
* '''[[Mozilla Thunderbird]]'''<ref>http://www.mozilla.org/br/thunderbird/</ref>: ur meziant [[postel|postelerezh]] digor ha digoust, savet gant [[Mozilla Foundation]].
== Heuliad burevek ==
===== Skrivañ =====
* '''[[LibreOffice]]'''<ref>http://www.libreoffice.org/download/?type=win-x86</ref>:
== Ostilhoù graferezh ==
====== Tresañ ======
* '''The [[GIMP|Gimp]]''': ur meziant keweriañ ar skeudennoù [[bitmap]].
* '''[[Inkscape]]''': ur meziant krouiñ pe gemmañ [[skeudennoù sturiadel]].
== [[C'hoari video|C'hoarioù video]] ==
Ouzhpenn evit meziantoù a vez troet gant An Drouizig c'hoarioù video a vez troet ivez.
En o zouez e vez kavet c'hoarioù bihan liesseurt ha c'hoarioù brasoc'h.
===== C'hoarioù video bihan =====
* '''[[Pacman]]''':
* '''[[tetris]]''':
* '''[[Kartoù|c'hoarioù kartoù]]''':
* ...
===== C'hoarioù video brasoc'h =====
====== C'hoarioù video frank ======
* '''[[Super Tux Kart]]''': ur c'hoari kartoù o trevezañ [[Super Mario Kart]].
* '''[[SuperTux]]''': ur c'hoari a denn ouzh [[Super Mario Bros]].
====== C'hoarioù video kenwerzhel ======
* '''[[Steredenn (c'hoari)|Steredenn]]''': ur c'hoari kenwerzhel bet krouet gant ar studio [[Pixelnest Studio|Pixelnest]].
* '''[[Flipon (c'hoari)|Flipon]]''': ur c'hoari kenwerzhel bet krouet gant ar studio [[Pixelnest Studio|Pixelnest]].
== Dibaboù yezh ==
Troet e vez gant ur c'heriaoueg kempoell. Pa 'z eo ar geriaouegoù stabil e chomo an troidigezhioù efedus evit an arveriaded rak ne vo ket ret dezhe deskiñ-dizeskiñ gerioù disheñvel pa yay d'ur meziant d'egile. Ur vuhez niverel plijus hag efedus e brezhoneg ez eus tro da gaout dre ar meziantoù-mañ.
Pajennadoù da vrudañ he labourioù ha labourioù tud all a zalc'h an Drouizig gant ma chomint war he zachenn oberiantiz<ref name="drouizig.org"/>. En he dielloù ez eus teuliadoù pe gendivizoù diwar-benn troidigezh ar meziantoù evit ar brezhoneg pe, gant un doare ledanoc'h evit ar yezhoù bihanaet, eus rannvroioù, lakaet diaes o buhez rak n'int ket ken donezonet hag ar brezhoneg.
== Kinnig ==
Prezegennoù e galleg a ginnig an Drouizig ivez evit diskouez he labourioù, displegañ he dibaboù<ref>http://www.letelegramme.com/local/cotes-d-armor/lannion-paimpol/larochederrie/cavan/ti-ar-vro-conference-ce-soir-avec-an-drouizig-14-10-2011-1463993.php?xtmc=langue&xtcr=3</ref>…
== Traoù all kaset da benn ==
Deverket eo bet ar voneg pivelezh (LCID) 0x047e=1150 d'ar brezhoneg gant [[Microsoft]] e dibenn 2006<ref>http://msdn.microsoft.com/en-us/goglobal/bb964664</ref>. Goulennet eo bet e 2002 gant an Drouizig, bountet warni gant [[Ofis ar Brezhoneg]] war-lerc'h. A-drugarez d'ar voneg-se ez eo deuet da vezañ posupl troidigezh meziantoù Microsoft e brezhoneg, da gentañ penn he [[reizhiad korvoiñ]] [[Windows]] hag he heuliad burevek Office.
Lakaet kefridiel eo bet ar brezhoneg e-barzh kenderc'hadoù ensavidigezh Mozilla<ref>https://bugzilla.mozilla.org/show_bug.cgi?id=443368</ref>, gant an Drouizig, skoazellet gant nebeut a dud. Gant an Drouizig eo ardoet an troidigezhioù.
Kemeret eo bet e kont gant OpenOffice.org ar yezhoù br-FR (brezhoneg)<ref>https://issues.apache.org/ooo/show_bug.cgi?id=48948</ref> ha la-VA (latin)<ref>https://issues.apache.org/ooo/show_bug.cgi?id=64838</ref>.
Kemeret eo bet e kont gant OpenOffice.org teir yezh all eus Bro-C'hall (tahitianeg, shimaoreg, kibuchieg)<ref>https://issues.apache.org/ooo/show_bug.cgi?id=108600</ref>.
Skrivet ez eus bet sturioù evit klavieroù arbennik evit yezhoù dre arouezennoù diforc'hus. Ur stur evit ur c'hlavier keverlec'h gant AZERTY zo bet savet evit an [[esperanteg]] da skouer. Sturioù all zo bet skrivet evit ar chimaoreg, ar peuleg pe an eweeg.
Un difazier reizhskrivadurel zo bet krouet evit al latin COL<ref>https://web.archive.org/web/20120724120001/http://drouizig.org/index.php?option=com_content&view=article&id=75&Itemid=68&lang=fr</ref> gant an Drouizig. Skiantourion war ar [[Krennamzer|Grennamzer]] pe dud an Iliz a ra gantañ.
== Live yezh ha dibaboù gerioù ==
Anavezet eo an Drouizig en abeg d'he dibaboù gerioù. Lakaet eo bet e pleustr a-dost labourioù [[Guy Étienne]], savet gantañ ''Geriadur ar Stlenneg''<ref>https://web.archive.org/web/20131031221110/http://preder.net/index.php?option=com_content&view=article&id=1275%3Adictionnaire-de-linformatique&catid=40%3Adictionnaires&Itemid=65&lang=fr</ref>, embannet gant [[Preder]] e 1995. Hêrez war-eeun d'ar Skol [[SADED]], e kinnig [[Preder]] ul labour nevezc'heriañ e brezhoneg a zo troet davet amprestañ, adkelc'hiañ pe c'hoveliañ gerioù nevez diazezet war gwriziennoù brezhonek pe geltiek ([[brezhoneg]], [[henvrezhoneg]], [[krennvrezhoneg]], [[kembraeg]], [[galianeg]]...). Ganti e vez laosket a-gostez gant un doare emgefreek pe dost ar gerioù "etrevroadel" pe dapet diouzh ar [[galleg]].
Rebechet ez eus bet ouzh an Drouizig testennoù re "zigomprenadus", troidigezhioù diaes evit ar re n'o deus ket desket. A-eneb d'ar rebechoù-se he deus respontet an Drouizig e oa bet tennet he geriaoueg diouzh labourioù anavezet, embannet, lavaret talvoudus gant arbennigourion, labourioù a roe d'an Drouizig un azez labour sirius hag aes da gorvoiñ.
== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kevredigezhioù Breizh]]
btlibxtp2k6hyvhbumtozzdigrjk5vm
2203043
2203037
2026-10-27T20:57:10Z
Dishual
612
2203043
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|An Drouizig|6e8|talbenn stlenneg}}
{{Infobox/Skeudenn|Logo drouizig 2023.png|Logo An Drouizig e 2023}}
{{Infobox/Skeudenn|Maskotenn An Drouizig 2023.png|Maskotenn An Drouizig e 2023}}
{{Infobox/Istitl|Titouroù|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anv ofisiel|'''An Drouizig'''}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiziad krouiñ|[[5 Even a viz Even]] [[2003]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouerien|[[Philippe Basciano-Ar Gall]], [[Alan Monfort]] ha [[Gwenhael ar Menteg]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Yezhoù|[[Brezhoneg]]}}
{{Infobox/Istitl|Gwir|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Furm wirel|[[Kevredigezh hervez lezenn 1901]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Sez (Kêr)|[[Gwened]]
{{Infobox/Linenn gemmesk|Sez (Bro)|{{Breizh}}}}
{{Infobox/Istitl|Lec'hienn internet|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Perc'henn|An Drouizig}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Herberc'hier|[[Lws]], 88190 Golbey}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|[https://drouizig.org/br/ drouizig.org]}}
{{Infobox/Istitl|Skignañ|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Skignañ|[[Web]]}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''An Drouizig'''<ref name="drouizig.org">[https://drouizig.org/br/ Lec'hienn ofisiel]</ref> zo ur gevredigezh krouet e [[Gwened]] ([[Mor-Bihan]]) e miz Ebrel 2003.
Savet eo bet gant [[Philippe Basciano-Ar Gall]], [[Alan Monfort]] ha [[Gwenhael ar Menteg]], evit lakaat ar [[brezhoneg]] da vont war-raok.
Spisaet eo bet hec'h obererezhioù war dachenn an deknologiezhioù nevez nemetken ([[urzhiataer]]ioù personel, [[PDA]], [[Poellgomz|poellgomzerioù]], [[bilhedaouer]]ioù...).
== Istor ==
=== An deroù (2003-2009) ===
Krouet eo bet An Drouizig gant tri den entanet gant sevenadur [[Breizh]] : Philippe Basciano-Ar Gall, Alan Monfort ha Gwenhael ar Menteg.
Ezel e oant holl anezhe eus [[Kelc'h Sevenadurel Gwened]] (K.S.G.), krouet gant [[Tugdual Kalvez]].
''Korvigelloù An Drouizig'' e oa anv ar gevredigezh en deroù ; buan ez eo zet da vezañ ''An Drouizig''.
=== An izili kentañ ===
Alan Monfort en deus bet un aotreegezh war al [[lennegezh|Lizhiri arnevez]]. Dre e studi ez eo deuet da vezañ [[yezhoniezh|yezhour]]. Plijet eo gant an [[nevezc'her]]ioù. Puilh eo e obererezh evel den a-youl vat er gevredigezh, evel troer e-mesk traoù all. Kalz troidigezhioù zo bet graet gantañ, en o zouez [[bannoù-treset]] (''Gaston Lagaffe''...). Skrivet en deus al levr ''Gerioù evit komz brezhoneg bemdez''<ref>Monfort, Alan. ''Gerioù evit komz brezhoneg bemdez – Des mots pour parler le breton tous les jours''. Gwened : Hiziv an Deiz, 2001 {{ISBN|978-2-9516246-0-3}}</ref>.
Mab ar yezhour eus [[Brec'h (kumun)|Brec'h]] [[Turiaw ar Menteg]] eo Gwenhael ar Menteg, en deus bet ur master war ar brezhoneg e [[Skol-Veur Roazhon]] II. Da c'houde ez eo bet kelenner war ar brezhoneg. E 2007 en deus embannet al levr ''Dastumad gerioù a rannyezhoù ar gevred''<ref>Ar Menteg, GWenhael. ''Dastumad gerioù a rannyezhoù ar gevred''. Gwened : HIziv an Deiz, 2007 {{ISBN|978-2-9516246-1-0}}</ref>.
Philippe Basciano-Ar Gall zo arbennigour war an teknologiezhioù niverel. Skoliad eo bet el lise Saint-Charles e [[Sant-Brieg]]. Tremenet eo dre glasadoù klasoù prientiñ al lise Kerichen e [[Brest]]. Tapet en deus un diplom ijinour e Telecom Nancy e 1996.
=== Ar skipailh o vont war gresk (2009-2015) ===
==== 2009 ====
Kresket eo ar skipailh e 2009 gant izili nevez.
* [[Denis Arnaud]], eus [[Naoned]], gwazour [[kenwerzh]] anezhañ. Kadoriad An Drouizig ez eo bet.
* [[Michel Nedeleg]], eus ar [[Bro-Vigoudenn|Vro-Vigoudenn]], paotr ar [[stlenneg]] anezhañ.
==== 2014 ====
E 2014 ez eo en em gavet tud a-youl vat nevez er gevredigezh : [[Gwenn Meynier]], [[Jérémy Ar Floc’h]] ha [[Pascal Trichet]].
=== Ur skipailh nevez (2016-2023) ===
==== 2016 ====
E 2016 ec'h en em gavas un ezel all, [[Pêr Wani Alan Morvan]].
=== Neuz o cheñch gant an amzer ===
==== Al logo ====
<gallery mode="packed">Logo drouizig 2023.png|Logo An Drouizig bet adtreset gant Newenn Turbiau e 2023</gallery>
==== Ar vaskotenn ====
{| class="wikitable"
|+ Testenn an alc’hwez
|-
! Niver !! Tapadenn skramm !! Deiziad
|-
| 1. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 2. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 3. || [[Restr:Maskotenn An Drouizig 2023.png|thumb|Maskotenn An Drouizig o temata, bet adtreset gant Newenn Turbiau e 2023.]] || 2023
|}
==== Al lec'hienn ====
{| class="wikitable"
|+ Testenn an alc’hwez
|-
! Niver !! Tapadenn skramm !! Deiziad
|-
| 1. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 2. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|-
| 3. || Testenn er gellig || Testenn er gellig
|}
== Palioù ar gevredigezh ==
E berr gomzoù, pal pennañ An Drouizig a zo kinnig binvioù niverel evit aesaat deskiñ ar brezhoneg.
Reiñ an tu d'an dud a gomz brezhoneg da gomz ar yezh-mañ war ar pemdez e kement degouezh 'zo, pe 'vefe el labour pe er vuhez prevez ;
Diorren ostilhoù yezhel diazezet war teknologiezhioù ar c'helaouiñ hag ar c'hehentiñ ([[TIC]]).
Krouiñ dafar pedagogel peusnevez evit ar yezhoù, e kement doare hag a c'hall bezañ efedus evel: an embann, an araokaat pedagogel, TIC, ha kement-all 'zo c'hoazh. ;
Kinnig stummadurioù d'ar micherioù yezhoniel, d'ar c'hehentiñ da doareoù kehentiñ 'zo, d'an doare da implijout an ostilhoù diorroet gant ar gevredigezh, hag all hag all. ;
== He labourioù diazez ==
War meur a raktres e labour an Drouizig abaoe 2003. E labour a vez rannet e peder lodenn:
# Diorren: difazierioù, ur [[Klavier C'HWERTY|c'hlavier]], un [[Displeger verboù brezhoneg |displeger]]... ;
# Skrivañ: [[geriaoueg]]i arbennikaet, [[kelennskrid]]où ;
# Treiñ: [[meziant]]où, lec'hiennoù, brudañ troidigezh ar re all... ;
# Kinnig: buhez ar gevredigezh.
== Diorren ==
==== Difazierioù ====
===== An Drouizig Difazier =====
Empetet ha sevenet e vez un difazier evit ar [[reizhskrivadur]] hag ar [[yezhadur]] evit ar brezhoneg « [[An Drouizig Difazier]] »<ref>http://blogs.msdn.com/b/correcteurorthographiqueoffice/archive/2007/09/18/un-correcteur-orthographique-et-grammatical-breton-pour-office-2007.aspx</ref>.
Dalc'het eo e ratre, endouget eo bet evit meur a veziant<ref>https://web.archive.org/web/20130117034008/https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/breton-spell-checking-dictiona/</ref>{{,}}<ref>http://extensions.libreoffice.org/extension-center/an-drouizig-breton-spellchecker</ref> ha brudet eo gant ar gevredigezh.
===== Hunspell evit ar brezhoneg =====
Diorroet e vez ar stumm brezhonek eus an difazier [[Hunspell]].
Pal pennañ ar raktres-mañ a zo kinnig un difazier frank.
Bodañ hollad geriaouegoù ar brezhoneg, evit ober un difazier evit ar gumuniezh vrezhonek en he fezh a zo eil pal ar raktres.
==== Raktresoù all ====
Kinnig ha gwellaat skoroù evit ar yezhoù ha/pe ar meziantoù e [[brezhoneg]].
==== [[Klavier C'HWERTY]] ====
Ergrafañ ha gwerzhañ ur c'hlavier C'HWERTY kempennet evit ar [[brezhoneg]], an [[esperanteg]] hag ar yezhoù all gant arouezennoù diforc'hus peurliesañ (diviet eo ar c'henderc'had-mañ hiziv)...[[Image:Bretona-klavaro.jpg|thumb|right|500px|Ar c'hlavier breizhat, kenwerzhet e 2003 gant ar gevredigezh (Korvigelloù) An Drouizig]]
==== [[Displeger verboù brezhoneg]] ====
Abaoe ar bloavezh [[2018]] e labour ur rann eus skipailh An Drouizig war ur raktres displeger verboù evit ar verboù brezhonek.
Daou bal a zo d'ar raktres-mañ:
# bodañ holl verboù ar brezhoneg en ur zeskrivañ anezho er gwellañ ma c'heller.
# kinnig [[displegadur]]ioù e holl [[rannyezh]]où standardekaet ar brezhoneg.
== Skrivañ ==
==== Geriaouegoù ====
Skrivañ geriaouegoù evit lakaat [[brizhyezh]] ar stlenneg da vezañ komprenet. Gerva ar stlenneg zo bet savet da renabliñ ar gerioù graet gante e-pad an treiñ<ref>https://web.archive.org/web/20130202032504/http://www.difetis.com/fr/dictionnaire/30-gerva-ar-stlenneg.html</ref>.
==== Kelennskridoù ====
Skrivañ kelennskridoù da gelenn penaos ober gant ar meziantoù.
Peurlipat hag endougen [[nodrez]]où [[gouezeleg|gouezelek]] ha keltiek betek mentrezh Unicode 16 eizhbit.
== Treiñ ==
==== Meziantoù ====
Treiñ e brezhoneg [[meziant]]où a vez azasaet ouzh ur yezh all, peurliesañ dre ul lañvaz digor.
Ar pep gwellañ eo treiñ meziantoù savet evit meur a [[reizhiad korvoiñ]] ([[Windows]], [[GNU/Linux]], [[MacOS X]]…), n'eo ket dre ret, avat.
Gant ar skiant-prenet bet tapet abaoe 2003 war dachenn an treiñ e vez kinniget meur a servij pemdeziek gant ar meziantoù troet gant an Drouizig evel:
* Servijoù enlinenn (merdeiñ, eskemm...) ;
* Un heuliad burevek (skrivañ, ...) ;
* Ostilhoù graferezh (tresañ...).
== Servijoù enlinenn ==
====== Merdeiñ ======
* '''[[Mozilla Firefox]]'''<ref>http://www.mozilla.org/br/firefox/fx/</ref>: ur [[merdeer web]] digoust, diorroet ha dasparzhet gant [[Mozilla Foundation]].
====== Eskemm ======
* '''[[Mozilla Thunderbird]]'''<ref>http://www.mozilla.org/br/thunderbird/</ref>: ur meziant [[postel|postelerezh]] digor ha digoust, savet gant [[Mozilla Foundation]].
== Heuliad burevek ==
===== Skrivañ =====
* '''[[LibreOffice]]'''<ref>http://www.libreoffice.org/download/?type=win-x86</ref>:
== Ostilhoù graferezh ==
====== Tresañ ======
* '''The [[GIMP|Gimp]]''': ur meziant keweriañ ar skeudennoù [[bitmap]].
* '''[[Inkscape]]''': ur meziant krouiñ pe gemmañ [[skeudennoù sturiadel]].
== [[C'hoari video|C'hoarioù video]] ==
Ouzhpenn evit meziantoù a vez troet gant An Drouizig c'hoarioù video a vez troet ivez.
En o zouez e vez kavet c'hoarioù bihan liesseurt ha c'hoarioù brasoc'h.
===== C'hoarioù video bihan =====
* '''[[Pacman]]''':
* '''[[tetris]]''':
* '''[[Kartoù|c'hoarioù kartoù]]''':
* ...
===== C'hoarioù video brasoc'h =====
====== C'hoarioù video frank ======
* '''[[Super Tux Kart]]''': ur c'hoari kartoù o trevezañ [[Super Mario Kart]].
* '''[[SuperTux]]''': ur c'hoari a denn ouzh [[Super Mario Bros]].
====== C'hoarioù video kenwerzhel ======
* '''[[Steredenn (c'hoari)|Steredenn]]''': ur c'hoari kenwerzhel bet krouet gant ar studio [[Pixelnest Studio|Pixelnest]].
* '''[[Flipon (c'hoari)|Flipon]]''': ur c'hoari kenwerzhel bet krouet gant ar studio [[Pixelnest Studio|Pixelnest]].
== Dibaboù yezh ==
Troet e vez gant ur c'heriaoueg kempoell. Pa 'z eo ar geriaouegoù stabil e chomo an troidigezhioù efedus evit an arveriaded rak ne vo ket ret dezhe deskiñ-dizeskiñ gerioù disheñvel pa yay d'ur meziant d'egile. Ur vuhez niverel plijus hag efedus e brezhoneg ez eus tro da gaout dre ar meziantoù-mañ.
Pajennadoù da vrudañ he labourioù ha labourioù tud all a zalc'h an Drouizig gant ma chomint war he zachenn oberiantiz<ref name="drouizig.org"/>. En he dielloù ez eus teuliadoù pe gendivizoù diwar-benn troidigezh ar meziantoù evit ar brezhoneg pe, gant un doare ledanoc'h evit ar yezhoù bihanaet, eus rannvroioù, lakaet diaes o buhez rak n'int ket ken donezonet hag ar brezhoneg.
== Kinnig ==
Prezegennoù e galleg a ginnig an Drouizig ivez evit diskouez he labourioù, displegañ he dibaboù<ref>http://www.letelegramme.com/local/cotes-d-armor/lannion-paimpol/larochederrie/cavan/ti-ar-vro-conference-ce-soir-avec-an-drouizig-14-10-2011-1463993.php?xtmc=langue&xtcr=3</ref>…
== Traoù all kaset da benn ==
Deverket eo bet ar voneg pivelezh (LCID) 0x047e=1150 d'ar brezhoneg gant [[Microsoft]] e dibenn 2006<ref>http://msdn.microsoft.com/en-us/goglobal/bb964664</ref>. Goulennet eo bet e 2002 gant an Drouizig, bountet warni gant [[Ofis ar Brezhoneg]] war-lerc'h. A-drugarez d'ar voneg-se ez eo deuet da vezañ posupl troidigezh meziantoù Microsoft e brezhoneg, da gentañ penn he [[reizhiad korvoiñ]] [[Windows]] hag he heuliad burevek Office.
Lakaet kefridiel eo bet ar brezhoneg e-barzh kenderc'hadoù ensavidigezh Mozilla<ref>https://bugzilla.mozilla.org/show_bug.cgi?id=443368</ref>, gant an Drouizig, skoazellet gant nebeut a dud. Gant an Drouizig eo ardoet an troidigezhioù.
Kemeret eo bet e kont gant OpenOffice.org ar yezhoù br-FR (brezhoneg)<ref>https://issues.apache.org/ooo/show_bug.cgi?id=48948</ref> ha la-VA (latin)<ref>https://issues.apache.org/ooo/show_bug.cgi?id=64838</ref>.
Kemeret eo bet e kont gant OpenOffice.org teir yezh all eus Bro-C'hall (tahitianeg, shimaoreg, kibuchieg)<ref>https://issues.apache.org/ooo/show_bug.cgi?id=108600</ref>.
Skrivet ez eus bet sturioù evit klavieroù arbennik evit yezhoù dre arouezennoù diforc'hus. Ur stur evit ur c'hlavier keverlec'h gant AZERTY zo bet savet evit an [[esperanteg]] da skouer. Sturioù all zo bet skrivet evit ar chimaoreg, ar peuleg pe an eweeg.
Un difazier reizhskrivadurel zo bet krouet evit al latin COL<ref>https://web.archive.org/web/20120724120001/http://drouizig.org/index.php?option=com_content&view=article&id=75&Itemid=68&lang=fr</ref> gant an Drouizig. Skiantourion war ar [[Krennamzer|Grennamzer]] pe dud an Iliz a ra gantañ.
== Live yezh ha dibaboù gerioù ==
Anavezet eo an Drouizig en abeg d'he dibaboù gerioù. Lakaet eo bet e pleustr a-dost labourioù [[Guy Étienne]], savet gantañ ''Geriadur ar Stlenneg''<ref>https://web.archive.org/web/20131031221110/http://preder.net/index.php?option=com_content&view=article&id=1275%3Adictionnaire-de-linformatique&catid=40%3Adictionnaires&Itemid=65&lang=fr</ref>, embannet gant [[Preder]] e 1995. Hêrez war-eeun d'ar Skol [[SADED]], e kinnig [[Preder]] ul labour nevezc'heriañ e brezhoneg a zo troet davet amprestañ, adkelc'hiañ pe c'hoveliañ gerioù nevez diazezet war gwriziennoù brezhonek pe geltiek ([[brezhoneg]], [[henvrezhoneg]], [[krennvrezhoneg]], [[kembraeg]], [[galianeg]]...). Ganti e vez laosket a-gostez gant un doare emgefreek pe dost ar gerioù "etrevroadel" pe dapet diouzh ar [[galleg]].
Rebechet ez eus bet ouzh an Drouizig testennoù re "zigomprenadus", troidigezhioù diaes evit ar re n'o deus ket desket. A-eneb d'ar rebechoù-se he deus respontet an Drouizig e oa bet tennet he geriaoueg diouzh labourioù anavezet, embannet, lavaret talvoudus gant arbennigourion, labourioù a roe d'an Drouizig un azez labour sirius hag aes da gorvoiñ.
== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kevredigezhioù Breizh]]
tl8ik91p8zyb5ruwe9h8kwaoejdv5z1
2203044
2203043
2026-10-27T21:01:40Z
Ar choler
52661
adweladenn ; dilamet lmeur a liamm diavaez dispredet ; ne c'heller mui tizhout Apache en abeg da noazadurioù dre naouegezh kalvezadel
2203044
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox/Deroù}}
{{Infobox/Titl|An Drouizig|6e8|talbenn stlenneg}}
{{Infobox/Skeudenn|Logo drouizig 2023.png|Logo An Drouizig e 2023}}
{{Infobox/Skeudenn|Maskotenn An Drouizig 2023.png|Maskotenn An Drouizig e 2023}}
{{Infobox/Istitl|Titouroù|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Anv ofisiel|'''An Drouizig'''}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Deiziad krouiñ|[[5 Even a viz Even]] [[2003]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Krouerien|[[Philippe Basciano-Ar Gall]], [[Alan Monfort]] ha [[Gwenhael ar Menteg]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Yezhoù|[[Brezhoneg]]}}
{{Infobox/Istitl|Gwir|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Furm wirel|[[Kevredigezh hervez lezenn 1901]]}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Sez (Kêr)|[[Gwened]]
{{Infobox/Linenn gemmesk|Sez (Bro)|{{Breizh}}}}
{{Infobox/Istitl|Lec'hienn internet|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Perc'henn|An Drouizig}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Herberc'hier|[[Lws]], 88190 Golbey}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Lec'hienn internet|[https://drouizig.org/br/ drouizig.org]}}
{{Infobox/Istitl|Skignañ|6e8}}
{{Infobox/Linenn gemmesk|Skignañ|[[Web]]}}
{{Infobox/Notennig|Infobox Bro}}
{{Infobox/Dibenn}}
'''An Drouizig'''<ref name="drouizig.org">[https://drouizig.org/br/ Lec'hienn ofisiel]</ref> zo ur gevredigezh krouet e [[Gwened]] ([[Mor-Bihan]]) e miz Ebrel 2003.
Savet eo bet gant [[Philippe Basciano-Ar Gall]], [[Alan Monfort]] ha [[Gwenhael ar Menteg]], evit lakaat ar [[brezhoneg]] da vont war-raok.
Spisaet eo bet hec'h obererezhioù war dachenn an deknologiezhioù nevez nemetken ([[urzhiataer]]ioù personel, [[PDA]], [[poellgomz]]erioù, [[bilhedaouer]]ioù...).
== Istor ==
=== An deroù (2003-2009) ===
Krouet eo bet An Drouizig gant tri den entanet gant sevenadur [[Breizh]] : Philippe Basciano-Ar Gall, Alan Monfort ha Gwenhael ar Menteg.
Ezel e oant holl anezhe eus [[Kelc'h Sevenadurel Gwened]] (K.S.G.), krouet gant [[Tugdual Kalvez]].
''Korvigelloù An Drouizig'' e oa anv ar gevredigezh en deroù ; buan ez eo zet da vezañ ''An Drouizig''.
=== An izili kentañ ===
Alan Monfort en deus bet un aotreegezh war al [[lennegezh|Lizhiri arnevez]]. Dre e studi ez eo deuet da vezañ [[yezhoniezh|yezhour]]. Plijet eo gant an [[nevezc'her]]ioù. Puilh eo e obererezh evel den a-youl vat er gevredigezh, evel troer e-mesk traoù all. Kalz troidigezhioù zo bet graet gantañ, en o zouez [[bannoù-treset]] (''Gaston Lagaffe''...). Skrivet en deus al levr ''Gerioù evit komz brezhoneg bemdez''<ref>Monfort, Alan. ''Gerioù evit komz brezhoneg bemdez – Des mots pour parler le breton tous les jours''. Gwened : Hiziv an Deiz, 2001 {{ISBN|978-2-9516246-0-3}}</ref>.
Mab ar yezhour eus [[Brec'h (kumun)|Brec'h]] [[Turiaw ar Menteg]] eo Gwenhael ar Menteg, en deus bet ur master war ar brezhoneg e [[Skol-Veur Roazhon]] II. Da c'houde ez eo bet kelenner war ar brezhoneg. E 2007 en deus embannet al levr ''Dastumad gerioù a rannyezhoù ar gevred''<ref>Ar Menteg, GWenhael. ''Dastumad gerioù a rannyezhoù ar gevred''. Gwened : HIziv an Deiz, 2007 {{ISBN|978-2-9516246-1-0}}</ref>.
Philippe Basciano-Ar Gall zo arbennigour war an teknologiezhioù niverel. Skoliad eo bet el lise Saint-Charles e [[Sant-Brieg]]. Tremenet eo dre glasadoù klasoù prientiñ al lise Kerichen e [[Brest]]. Tapet en deus un diplom ijinour e Telecom Nancy e 1996.
=== Ar skipailh o vont war gresk (2009-2015) ===
==== 2009 ====
Kresket eo ar skipailh e 2009 gant izili nevez.
* [[Denis Arnaud]], eus [[Naoned]], gwazour [[kenwerzh]] anezhañ. Kadoriad An Drouizig ez eo bet.
* [[Michel Nedeleg]], eus ar [[Bro-Vigoudenn|Vro-Vigoudenn]], paotr ar [[stlenneg]] anezhañ.
==== 2014 ====
E 2014 ez eo en em gavet tud a-youl vat nevez er gevredigezh : [[Gwenn Meynier]], [[Jérémy Ar Floc’h]] ha [[Pascal Trichet]].
=== Ur skipailh nevez (2016-2023) ===
==== 2016 ====
E 2016 ec'h en em gavas un ezel all, [[Pêr Wani Alan Morvan]].
=== 2023 ===
==== Logo ha maskodenn ====
{| style="text-align:center;"
|-
| [[File:Logo drouizig 2023.png|200px|center]]
|
:[[File:Maskotenn An Drouizig 2023.png|100px|center]]
|-
| Logo<br>(Newenn Turbiau, 2023)
|
:Maskodenn o temata<br>(Newenn Turbiau, 2023)
|}
== Palioù ar gevredigezh ==
E berr gomzoù, pal pennañ An Drouizig eo kinnig binvioù niverel evit aesaat an deskiñ brezhoneg.
*Reiñ an tu d'an dud a gomz brezhoneg da gomz ar yezh war ar pemdez e kement degouezh a zo, pe e vefe en o labour pe er vuhez prevez.
*Diorren ostilhoù yezhel diazezet war skiant ha teknologiezh ar c'helaouiñ hag ar c'hehentiñ (STaKK).
*Krouiñ dafar pedagogel peuznevez evit ar yezhoù, e kement doare hag a c'hall bezañ efedus, evel an embann, an araokaat pedagogel, ar STaKK, ha kement-all a zo.
*Kinnig stummadurioù war ar micherioù yezhoniel, war an doareoù da gehentiñ a zo, war an doare da implijout an ostilhoù diorroet gant ar gevredigezh, hag all.
== Labourioù diazez ==
War meur a raktres e labour ar gevredigezh An Drouizig abaoe 2003. Peder lodenn zo.
# Diorren : difazierioù, ur [[Klavier|c'hlavier]] <span style="font-variant:small-caps;">c'hwerty</span> hag un [[Displeger verboù brezhoneg |displeger]].
# Skrivañ : [[geriaoueg]]où arbennikaet ha kelennskridoù.
# Treiñ : [[meziant]]où, lec'hiennoù, brudañ troidigezh ar re all.
# Kinnig : buhez ar gevredigezh.
== Diorren ==
==== Difazierioù ====
:;An Drouizig Difazier
::Empentet ha sevenet e vez un difazier evit ar [[reizhskrivadur]] hag ar [[yezhadur]] evit ar brezhoneg, « An Drouizig Difazier »<ref>[https://drouizig.org/br/difazieriou/an-drouizig-difazier/ An Drouizig Difazier]</ref>.
::Dalc'het eo e ratre, meur a veziant a c'hall e embreger<ref>{{en}} [https://web.archive.org/web/20130117034008/https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/breton-spell-checking-dictiona/ Mozilla]</ref>{{,}}<ref>{{en}} [http://extensions.libreoffice.org/extension-center/an-drouizig-breton-spellchecker LibreOffice] </ref> ha brudet eo gant ar gevredigezh.
:;Hunspell evit ar brezhoneg
::Diorroet eo bet ar stumm brezhonek eus an difazier [[Hunspell]].
::Pal pennañ ar raktres-mañ eo kinnig un difazier frank.
::Bodañ hollad geriaouegoù ar brezhoneg, evit ober un difazier evit ar gumuniezh vrezhonek en he fezh eo eil pal ar raktres.
==== Raktresoù all ====
*Kinnig ha gwellaat skoroù evit ar yezhoù hag ar meziantoù e brezhoneg.
==== Klavier <span style="font-variant:small-caps;">c'hwerty</span> ====
Ergrafañ ha gwerzhañ ur c'hlavier <span style="font-variant:small-caps;">c'hwerty</span>kempennet evit ar brezhoneg, an [[esperanteg]] hag ar yezhoù all gant arouezennoù diforc'hus peurliesañ (peurwerzhet eo ar c'henderc'had-mañ hiziv)...
[[File:Bretona-klavaro.jpg|thumb|500px|center|Ar c'hlavier breizhonek, kenwerzhelet e 2003 gant ar gevredigezh (Korvigelloù) An Drouizig]]
==== [[Displeger verboù brezhoneg]] ====
Abaoe ar bloavezh 2018 e labour ur rann eus skipailh An Drouizig war ur raktres displeger verboù evit ar verboù brezhonek.
Daou bal zo d'ar raktres-mañ.
# Bodañ holl verboù ar brezhoneg hag o deskrivañ gwellañ ma c'heller.
# Kinnig displegadurioù en holl [[rannyezh]]où standardekaet ar brezhoneg.
== Skrivañ ==
==== Geriaouegoù ====
Skrivañ geriaouegoù evit lakaat brizhyezh ar stlenneg da vezañ komprenet. Gerva ar stlenneg zo bet savet da renabliñ ar gerioù graet gante e-pad an treiñ.
==== Kelennskridoù ====
Skrivañ kelennskridoù da gelenn penaos ober gant ar meziantoù.<br>
Peurlipat hag embreger fontoù [[gouezeleg|gouezelek]] ha keltiek betek mentrezh [[Unicode]] 16 [[eizhbit]].
== Treiñ ==
==== Meziantoù ====
Treiñ e brezhoneg meziantoù a vez azasaet ouzh ur yezh all, peurliesañ dre un aotre digor.<br>
Ar pep gwellañ eo treiñ meziantoù savet evit meur a [[reizhiad korvoiñ]] ([[Windows]], [[GNU/Linux]], [[MacOS]]…), n'eo ket dre ret avat.
Gant ar skiant-prenet bet tapet abaoe 2003 war dachenn an treiñ e vez kinniget meur a servij pemdeziek gant ar meziantoù troet gant an Drouizig, evel :
* servijoù enlinenn evit merdeiñ hag eskemm ;
* un heuliad burevek ;
* ostilhoù graferezh.
== Servijoù enlinenn ==
:;Merdeiñ
::*''[[Mozilla Firefox]]''<ref>http://www.mozilla.org/br/firefox/fx/</ref>: ur [[merdeer web]] digoust, diorroet ha dasparzhet gant Mozilla Foundation.
:;Eskemm
::*''[[Mozilla Thunderbird]]''<ref>{{br}} [http://www.mozilla.org/br/thunderbird/ Mozilla Thunderbird]</ref> : ur meziant [[postel]]erezh digor ha digoust, savet gant Mozilla Foundation.
== Heuliad burevek ==
:;Skrivañ
::*''[[LibreOffice]]''<ref>{{fr}} [https://fr.libreoffice.org/ LibreOffice]</ref>.
== Ostilhoù graferezh ==
:;Tresañ
::* ''The [[GIMP|Gimp]] (GNU Image Manipulation Program)'' : ur meziant keweriañ skeudennoù e meur a furmad.
::* ''[[Inkscape]]'': ur meziant evit krouiñ pe gemmañ skeudennoù sturiadel.
== [[C'hoari video|C'hoarioù video]] ==
Ouzhpenn da veziantoù, c'hoarioù video a vez lakaet e brezhoneg gant An Drouizig : c'hoarioù bihan liesseurt (''[[Pacman]]'', ''[[Tetris]]'', [[Kartoù|c'hoarioù kartoù]]) ha c'hoarioù brasoc'h frank pe genwerzhel.
:;C'hoarioù frank
::* ''[[Super Tux Kart]]'' : ur c'hoari kartoù o trevezañ [[Super Mario Kart]].
::* ''[[SuperTux]]'' : ur c'hoari a denn da [[Super Mario Bros]].
:;C'hoarioù video kenwerzhel
::* ''[[Steredenn (c'hoari)|Steredenn]]'' : ur c'hoari kenwerzhel bet krouet gant ar studio [[Pixelnest Studio|Pixelnest]].
::* ''[[Flipon (c'hoari)|Flipon]]'' : ur c'hoari kenwerzhel bet krouet gant Pixelnest ivez.
== Dibaboù yezh ==
Troet e vez gant ur c'heriaoueg kempoell. Pa 'z eo ar geriaouegoù stabil e chom an troidigezhioù efedus evit an implijerien rak diret e vo dezhe deskiñ-dizeskiñ gerioù disheñvel pa dremenont eus un eil meziant d'egile. Ur vuhez niverel plijus hag efedus e brezhoneg a c'heller kaout dre ar meziantoù-mañ.
Pajennadoù da vrudañ he labourioù ha labourioù tud all a zalc'h An Drouizig gant ma chomint war he zachenn oberiantiz<ref name="drouizig.org"/>. En he dielloù ez eus teuliadoù ha kendivizoù diwar-benn troidigezh ar meziantoù evit ar brezhoneg pe, gant un doare ledanoc'h evit ar yezhoù bihanaet, eus rannvroioù, lakaet diaes o buhez rak n'int ket ken donezonet hag ar brezhoneg.
== Kinnig ==
Prezegennoù e galleg a ginnig An Drouizig ivez evit diskouez he labourioù, displegañ he dibaboù<ref>[http://www.letelegramme.com/local/cotes-d-armor/lannion-paimpol/larochederrie/cavan/ti-ar-vro-conference-ce-soir-avec-an-drouizig-14-10-2011-1463993.php?xtmc=langue&xtcr=3 ''Le Télégramme'', 14/10/2011]</ref>.
== Traoù all kaset da benn ==
Deverket eo bet ar voneg pivelezh (LCID, ''Language Code IDentifier'') 0x047e=1150 d'ar brezhoneg gant [[Microsoft]] e dibenn ar bloaz 2006<ref>{{en}} [https://learn.microsoft.com/en-us/openspecs/windows_protocols/ms-lcid/a9eac961-e77d-41a6-90a5-ce1a8b0cdb9c?redirectedfrom=MSDN Microsoft]</ref>. Goulennet eo bet e 2002 gant An Drouizig, bountet warni gant [[Ofis ar Brezhoneg]] war-lerc'h. A-drugarez d'ar voneg-se ez eo bet troet meziantoù Microsoft e brezhoneg, da gentañ penn he [[reizhiad korvoiñ]] [[Windows]] hag he heuliad burevek Office.
Lakaet kefridiel eo bet ar brezhoneg e-barzh kenderc'hadoù ensavidigezh Mozilla gant an Drouizig, skoazellet gant nebeut a dud. Gant an Drouizig e vez meret an troidigezhioù.
Kemeret eo bet e kont gant OpenOffice.org ar yezhoù br-FR (brezhoneg) ha la-VA (latin).
Kemeret eo bet e kont gant OpenOffice.org teir yezh all eus Bro-C'hall ([[tahitieg]], [[shimaoreg]] ha [[kibuchieg]]).
Skrivet ez eus bet sturioù evit klavieroù arbennik evit yezhoù dre arouezennoù diforc'hus. Ur stur evit ur c'hlavier keverlec'h gant <span style="font-variant:small-caps;">azerty</span> zo bet savet evit an esperanteg da skouer. Sturioù all zo bet skrivet evit ar chimaoreg, ar [[fouleg]] hag an [[eweeg]].
Un difazier reizhskrivadurel zo bet krouet gant an Drouizig evit al latin hag an [[henc'hresianeg]]<ref>[https://drouizig.org/br/difazieriou/difazier-latin/ an Drouizig]</ref>. Skiantourion war ar [[Krennamzer|Grennamzer]] ha tud a Iliz a ra gantañ.
== Live yezh ha dibaboù gerioù ==
Anavezet eo An Drouizig en abeg d'he dibaboù gerioù. Lakaet eo bet e pleustr a-dost labourioù [[Guy Étienne]], savet gantañ ''Geriadur ar stlenneg'', embannet gant [[Preder]] e 1995<ref>[https://porched.preder.net/geriadur/br/enmonedou/roll?dic=1 Preder]</ref>. Hêrez war-eeun d'ar Skol [[SADED]], e kinnig Preder ul labour nevezc'heriañ e brezhoneg a zo troet war-du amprestañ, adkelc'hiañ pe c'hoveliañ gerioù nevez diazezet war gwriziennoù brezhonek pe geltiek (brezhoneg, [[henvrezhoneg]], [[krennvrezhoneg]], [[kembraeg]], [[galianeg]]...). Ganti e vez laosket a-gostez en un doare emgefre pe dost ar gerioù "etrebroadel" pe dapet diouzh ar [[galleg]].
Rebechet ez eus bet da An Drouizig testennoù re "zigomprenadus", troidigezhioù diaes evit ar re n'o deus ket desket. A-enep d'ar rebechoù-se he deus respontet An Drouizig e oa bet tennet he geriaoueg diouzh labourioù anavezet, embannet, lavaret talvoudus gant arbennigourion, labourioù a roe da An Drouizig un azez labour sirius hag aes da gorvoiñ.
== Notennoù ha daveoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Kevredigezhioù Breizh]]
pxgiul3li3jkerdcnzwcex2s8kytnks
Dylan Thomas
0
105122
2203048
1639357
2026-10-27T23:58:25Z
Juppi lantteineen
94690
File
2203048
wikitext
text/x-wiki
[[File:Dylan Thomas icon Blashford 1937.jpg|thumb|Dylan Thomas (1937)]]
[[Restr:Maritime Quarter, Swansea - geograph.org.uk - 220934.jpg|thumb|dehou|200px|Delwenn Dylan Thomas en Abertawe.]]
'''Dylan Marlais Thomas''', ganet d'ar [[27 a viz Here]] [[1914]] en [[Abertawe]] ([[Kembre]]) ha marvet d'an [[9 a viz Du]] [[1953]] d'an oad a 39 bloaz e kêr [[New York]] ([[Stadoù-Unanet]]), a zo ur barzh kembreat [[saoznek]]. Lakaet e vez da vezañ unan eus barzhed wellañ Kembre en {{XXvet kantved}}.
== Liammoù diavaez ==
{{Commons|Category:Dylan Thomas}}
* {{en}} {{cy}} [http://www.dylanthomas.com/ Lec'hienn ofisiel]
{{DEFAULTSORT:Thomas, Dylan}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1914]]
[[Rummad:Marvioù 1953]]
[[Rummad:Barzhed Kembre]]
[[Rummad:Barzhed saoznek]]
iw82vmvx8zsdadb527yibnkj8v6z2vr
Dieppe
0
116928
2203036
1681045
2026-10-27T17:41:05Z
Raymond
1316
current image of Saint-Jacques
2203036
wikitext
text/x-wiki
{{Labour zo}}
{{Infobox kumunioù Frañs
| anv = Dieppe
| anvYezh = Dgieppe
| Yezh = normanek
| anvOfisiel =
| skeudenn = Dieppe panorama 2007.JPG
| alc'hwez =
| ardamezioù = Blason Dieppe.svg
| logo =
| bro = [[Normandi]]
| rannvro = [[Normandi (rannvro)|Normandi]]
| departamant = [[Seine-Maritime]]
| arondisamant = [[Arondisamant Dieppe|Dieppe]] <small>([[pennlec'h]])</small>
| kanton = Pennlec'h daou ganton :<br />[[Kanton Dieppe-Kornôg|Dieppe-Kornôg]] ha [[Kanton Dieppe-Reter|Dieppe-Reter]]
| etrekumuniezh = Communauté d'agglomération Dieppe-Maritime
| bro velestradurel =
| maer = Sébastien Jumel
| amzer-gefridi = 2014-2020
| gorread = 11.67
| ledred = 49.9222
| hedred = 1.0786
| uk =
| ubi = 0
| ubr = 94
}}
'''Dieppe''' zo ur [[kumun c'hall|gumun]] en departamant [[Seine-Maritime]] hag er rannvro [[Normandi (rannvro)|Normandi]], e gwalarn [[Bro-C'hall]], war lez aber ar stêr [[Arques (stêr)]] . Pennlec'h [[arondisamant Dieppe]] eo.
Er bloavezh {{PoblansKumun|76|deiziad}} e oa {{formatnum:{{PoblansKumun|76|217}}}} a annezidi hag a reer ''Dieppois'' anezho e [[galleg]].
== Monumantoù ha traoù heverk ==
<gallery>
Château de Dieppe - tour nord-ouest (2).jpg|Ar c'hastell.
Église Saint-Jacques de Dieppe-0393.jpg|Iliz Sant-Jakez.
Dieppe 01.JPG|Ar porzh.
</gallery>
== Kêrioù gevellet ==
* {{Gevelliñ|Dieppe (Brunswick-Nevez)|Kanada|Canada|kêr=Dieppe}}<ref>Adenvet e oa bet « Léger's Corner » e 1952 en envor ar soudarded kanadian marvet eno e 1942.</ref>
* {{Gevelliñ|Brighton|Rouantelezh Unanet|United Kingdom}}
== Tud dibar ==
* [[Louis de Broglie]] (1892-1987), fizikour ha jedoniour, bet ganet e Dieppe.
* [[Jean Le Dû]] (g. 1938), kelenner brezhoneg, bet ganet e Dieppe.
* [[Valérie Lemercier]] (g. 1964), aktourez, bet ganet e Dieppe.
* [[Gwenole Bihannig]] (g. 1966), kelenner brezhoneg, bet ganet e Dieppe.
==Notennoù ha daveennoù==
<references/>
==Liammoù diavaez==
{{Commonscat|Dieppe}}
*[http://www.mairie-dieppe.fr/ Lec'hienn ar gumun]
[[Rummad:Kumunioù Seine-Maritime|Dieppe]]
6fel5bx3zxuvzvu6kdag3ipi1srkx11
Geriadur ar Gonideg
0
117142
2203060
1978014
2026-10-28T07:49:13Z
Leonzia
88972
patrom wikimammen, liammet ouzh fr:Dictionnaire français-breton de Le Gonidec, embannadur 1847
2203060
wikitext
text/x-wiki
An '''Dictionnaire celto-breton''', lesanvet ivez '''Geriadur ar Gonideg''', zo ur geriadur brezhoneg-galleg savet gant [[Yann-Frañsez ar Gonideg]] ([[1775]]-[[1838]]) hag embannet e [[1821]]. Gantañ e voe nevesaet skritur ar brezhoneg.
==Istor==
* 1821 : ''Dictionnaire celto-breton'', [[Angoulême]]<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairecel00gonigoog#page/n7/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>
* [[1847]] : ''Dictionnaire français-breton'', embannet gant [[Kervarker]] war-lerc'h marv an oberour<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairefra00gonigoog#page/n5/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
* [[1850]] : ''Dictionnaire breton-français'', embannet gant Kervarker<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairebre00unkngoog#page/n6/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
==Reizhadennoù ar Gonideg==
*Skrivañ '''k''', e-lec'h <q> c </q> pe <q> q </q>.
*Skrivañ '''gwerc'hez''' hag '''ar werc'hez''', pa veze skrivet <q> ar verc'hez </q> e [[Bro-Leon]] en e raok.
*Met : skrivañ '''c'hou''' e-lec'h <q> c'hw </q>.
*Skrivañ '''[[ti]]''' ha '''iar''', peogwir n'eus ket a <q> y </q>.
*Skrivañ '''hir''', '''hent''' e-lec'h <q> ir </q>, <q> ent </q>.
*Skrivañ '''amañ''', '''bremañ''' (pe ''ama'', ''brema'') : kentañ implij eus an arouezenn <q> [[ñ]] </q> e brezhoneg ; e gwirionez, ur varrennig ne oa ken a-us d'an [[n]]. Ne servije ket evit dibenn an anv-verb, evel bremañ, dre ma oa diazezet skritur ar Gonideg war yezh Leon, hag a zistag /a/ evit /añ/ e ''kanañ''. [[Fañch an Uhel]] avat a skrive ''cana'' pe ''canan'', pa veze ''kana'' gant ar Gonideg.
==Geriadurioù all en e raok==
En XVIIIvet kantved:
*''Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes'' (1723) gant ar Gall [[Pierre de Châlons]]. Un ''Dictionnaire françois-breton du diocèze de Vannes'' zo diwar e zorn ivez, chomet diembann avat.
*''Dictionnaire françois-celtique ou françois-breton'' (1732) gant an Tad [[Gregor Rostren]]. Ul levezon vras en deus bet al labour-se war heuliad ar c’heriadurouriezh vrezhonek.
*''Dictionnaire françois-breton ou françois-celtique du dialecte de Vannes'' (1746) gant [[Cillard de Kerampoul]].
*''Dictionnaire de la langue bretonne'' (1752), gant ar Gall [[Loeiz ar Pelleter]].
==Geriadurioù all war e lerc'h==
En XIXvet kantved:
* ''Vocabulaire, édition de 1860 revue par A. E. Troude : Vocabulaire français-breton ; Vocabulaire breton-français'', Prudhomme, [[Sant-Brieg]].
==Notennoù==
{{Wikimammenn|fr:Dictionnaire français-breton de Le Gonidec|Dictionnaire français-breton de Le Gonidec}}
{{Daveoù}}
[[Rummad:Geriadurioù brezhonek]]
7cq1rnn1ljtiiwesp4s1rljxb0fh38j
2203061
2203060
2026-10-28T07:52:48Z
Leonzia
88972
/* Geriadurioù all en e raok */ liamm, Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes de Pierre de Châlons
2203061
wikitext
text/x-wiki
An '''Dictionnaire celto-breton''', lesanvet ivez '''Geriadur ar Gonideg''', zo ur geriadur brezhoneg-galleg savet gant [[Yann-Frañsez ar Gonideg]] ([[1775]]-[[1838]]) hag embannet e [[1821]]. Gantañ e voe nevesaet skritur ar brezhoneg.
==Istor==
* 1821 : ''Dictionnaire celto-breton'', [[Angoulême]]<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairecel00gonigoog#page/n7/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>
* [[1847]] : ''Dictionnaire français-breton'', embannet gant [[Kervarker]] war-lerc'h marv an oberour<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairefra00gonigoog#page/n5/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
* [[1850]] : ''Dictionnaire breton-français'', embannet gant Kervarker<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairebre00unkngoog#page/n6/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
==Reizhadennoù ar Gonideg==
*Skrivañ '''k''', e-lec'h <q> c </q> pe <q> q </q>.
*Skrivañ '''gwerc'hez''' hag '''ar werc'hez''', pa veze skrivet <q> ar verc'hez </q> e [[Bro-Leon]] en e raok.
*Met : skrivañ '''c'hou''' e-lec'h <q> c'hw </q>.
*Skrivañ '''[[ti]]''' ha '''iar''', peogwir n'eus ket a <q> y </q>.
*Skrivañ '''hir''', '''hent''' e-lec'h <q> ir </q>, <q> ent </q>.
*Skrivañ '''amañ''', '''bremañ''' (pe ''ama'', ''brema'') : kentañ implij eus an arouezenn <q> [[ñ]] </q> e brezhoneg ; e gwirionez, ur varrennig ne oa ken a-us d'an [[n]]. Ne servije ket evit dibenn an anv-verb, evel bremañ, dre ma oa diazezet skritur ar Gonideg war yezh Leon, hag a zistag /a/ evit /añ/ e ''kanañ''. [[Fañch an Uhel]] avat a skrive ''cana'' pe ''canan'', pa veze ''kana'' gant ar Gonideg.
==Geriadurioù all en e raok==
En XVIIIvet kantved:
*''[[Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes de Pierre de Châlons|Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes]]'' (1723) gant ar Gall [[Pierre de Châlons]]. Un ''Dictionnaire françois-breton du diocèze de Vannes'' zo diwar e zorn ivez, chomet diembann avat.
*''Dictionnaire françois-celtique ou françois-breton'' (1732) gant an Tad [[Gregor Rostren]]. Ul levezon vras en deus bet al labour-se war heuliad ar c’heriadurouriezh vrezhonek.
*''Dictionnaire françois-breton ou françois-celtique du dialecte de Vannes'' (1746) gant [[Cillard de Kerampoul]].
*''Dictionnaire de la langue bretonne'' (1752), gant ar Gall [[Loeiz ar Pelleter]].
==Geriadurioù all war e lerc'h==
En XIXvet kantved:
* ''Vocabulaire, édition de 1860 revue par A. E. Troude : Vocabulaire français-breton ; Vocabulaire breton-français'', Prudhomme, [[Sant-Brieg]].
==Notennoù==
{{Wikimammenn|fr:Dictionnaire français-breton de Le Gonidec|Dictionnaire français-breton de Le Gonidec}}
{{Daveoù}}
[[Rummad:Geriadurioù brezhonek]]
11qg1cws8yr6ilsk7xsf1lsk7x7wrio
2203062
2203061
2026-10-28T07:57:00Z
Leonzia
88972
/* Geriadurioù all en e raok */ liamm, Geriadur Gregor Rostren
2203062
wikitext
text/x-wiki
An '''Dictionnaire celto-breton''', lesanvet ivez '''Geriadur ar Gonideg''', zo ur geriadur brezhoneg-galleg savet gant [[Yann-Frañsez ar Gonideg]] ([[1775]]-[[1838]]) hag embannet e [[1821]]. Gantañ e voe nevesaet skritur ar brezhoneg.
==Istor==
* 1821 : ''Dictionnaire celto-breton'', [[Angoulême]]<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairecel00gonigoog#page/n7/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>
* [[1847]] : ''Dictionnaire français-breton'', embannet gant [[Kervarker]] war-lerc'h marv an oberour<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairefra00gonigoog#page/n5/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
* [[1850]] : ''Dictionnaire breton-français'', embannet gant Kervarker<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairebre00unkngoog#page/n6/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
==Reizhadennoù ar Gonideg==
*Skrivañ '''k''', e-lec'h <q> c </q> pe <q> q </q>.
*Skrivañ '''gwerc'hez''' hag '''ar werc'hez''', pa veze skrivet <q> ar verc'hez </q> e [[Bro-Leon]] en e raok.
*Met : skrivañ '''c'hou''' e-lec'h <q> c'hw </q>.
*Skrivañ '''[[ti]]''' ha '''iar''', peogwir n'eus ket a <q> y </q>.
*Skrivañ '''hir''', '''hent''' e-lec'h <q> ir </q>, <q> ent </q>.
*Skrivañ '''amañ''', '''bremañ''' (pe ''ama'', ''brema'') : kentañ implij eus an arouezenn <q> [[ñ]] </q> e brezhoneg ; e gwirionez, ur varrennig ne oa ken a-us d'an [[n]]. Ne servije ket evit dibenn an anv-verb, evel bremañ, dre ma oa diazezet skritur ar Gonideg war yezh Leon, hag a zistag /a/ evit /añ/ e ''kanañ''. [[Fañch an Uhel]] avat a skrive ''cana'' pe ''canan'', pa veze ''kana'' gant ar Gonideg.
==Geriadurioù all en e raok==
En XVIIIvet kantved:
*''[[Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes de Pierre de Châlons|Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes]]'' (1723) gant ar Gall [[Pierre de Châlons]]. Un ''Dictionnaire françois-breton du diocèze de Vannes'' zo diwar e zorn ivez, chomet diembann avat.
*''[[Geriadur Gregor Rostren|Dictionnaire françois-celtique ou françois-breton]]'' (1732) gant an Tad [[Gregor Rostren]]. Ul levezon vras en deus bet al labour-se war heuliad ar c’heriadurouriezh vrezhonek.
*''Dictionnaire françois-breton ou françois-celtique du dialecte de Vannes'' (1746) gant [[Cillard de Kerampoul]].
*''Dictionnaire de la langue bretonne'' (1752), gant ar Gall [[Loeiz ar Pelleter]].
==Geriadurioù all war e lerc'h==
En XIXvet kantved:
* ''Vocabulaire, édition de 1860 revue par A. E. Troude : Vocabulaire français-breton ; Vocabulaire breton-français'', Prudhomme, [[Sant-Brieg]].
==Notennoù==
{{Wikimammenn|fr:Dictionnaire français-breton de Le Gonidec|Dictionnaire français-breton de Le Gonidec}}
{{Daveoù}}
[[Rummad:Geriadurioù brezhonek]]
0qtlq0gn14n3edi5fmeos8m8yqn2py6
2203063
2203062
2026-10-28T08:00:45Z
Leonzia
88972
/* Geriadurioù all en e raok */ liamm, Dictionnaire de la Langue bretonne
2203063
wikitext
text/x-wiki
An '''Dictionnaire celto-breton''', lesanvet ivez '''Geriadur ar Gonideg''', zo ur geriadur brezhoneg-galleg savet gant [[Yann-Frañsez ar Gonideg]] ([[1775]]-[[1838]]) hag embannet e [[1821]]. Gantañ e voe nevesaet skritur ar brezhoneg.
==Istor==
* 1821 : ''Dictionnaire celto-breton'', [[Angoulême]]<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairecel00gonigoog#page/n7/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>
* [[1847]] : ''Dictionnaire français-breton'', embannet gant [[Kervarker]] war-lerc'h marv an oberour<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairefra00gonigoog#page/n5/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
* [[1850]] : ''Dictionnaire breton-français'', embannet gant Kervarker<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairebre00unkngoog#page/n6/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
==Reizhadennoù ar Gonideg==
*Skrivañ '''k''', e-lec'h <q> c </q> pe <q> q </q>.
*Skrivañ '''gwerc'hez''' hag '''ar werc'hez''', pa veze skrivet <q> ar verc'hez </q> e [[Bro-Leon]] en e raok.
*Met : skrivañ '''c'hou''' e-lec'h <q> c'hw </q>.
*Skrivañ '''[[ti]]''' ha '''iar''', peogwir n'eus ket a <q> y </q>.
*Skrivañ '''hir''', '''hent''' e-lec'h <q> ir </q>, <q> ent </q>.
*Skrivañ '''amañ''', '''bremañ''' (pe ''ama'', ''brema'') : kentañ implij eus an arouezenn <q> [[ñ]] </q> e brezhoneg ; e gwirionez, ur varrennig ne oa ken a-us d'an [[n]]. Ne servije ket evit dibenn an anv-verb, evel bremañ, dre ma oa diazezet skritur ar Gonideg war yezh Leon, hag a zistag /a/ evit /añ/ e ''kanañ''. [[Fañch an Uhel]] avat a skrive ''cana'' pe ''canan'', pa veze ''kana'' gant ar Gonideg.
==Geriadurioù all en e raok==
En XVIIIvet kantved:
*''[[Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes de Pierre de Châlons|Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes]]'' (1723) gant ar Gall [[Pierre de Châlons]]. Un ''Dictionnaire françois-breton du diocèze de Vannes'' zo diwar e zorn ivez, chomet diembann avat.
*''[[Geriadur Gregor Rostren|Dictionnaire françois-celtique ou françois-breton]]'' (1732) gant an Tad [[Gregor Rostren]]. Ul levezon vras en deus bet al labour-se war heuliad ar c’heriadurouriezh vrezhonek.
*''Dictionnaire françois-breton ou françois-celtique du dialecte de Vannes'' (1746) gant [[Cillard de Kerampoul]].
*''[[Dictionnaire de la Langue bretonne|Dictionnaire de la langue bretonne]]'' (1752), gant ar Gall [[Loeiz ar Pelleter]].
==Geriadurioù all war e lerc'h==
En XIXvet kantved:
* ''Vocabulaire, édition de 1860 revue par A. E. Troude : Vocabulaire français-breton ; Vocabulaire breton-français'', Prudhomme, [[Sant-Brieg]].
==Notennoù==
{{Wikimammenn|fr:Dictionnaire français-breton de Le Gonidec|Dictionnaire français-breton de Le Gonidec}}
{{Daveoù}}
[[Rummad:Geriadurioù brezhonek]]
tjqnhehjdggt4wdudk3el29gsu1q2qh
2203064
2203063
2026-10-28T08:03:53Z
Leonzia
88972
1847
2203064
wikitext
text/x-wiki
An '''Dictionnaire celto-breton''', lesanvet ivez '''Geriadur ar Gonideg''', zo ur geriadur brezhoneg-galleg savet gant [[Yann-Frañsez ar Gonideg]] ([[1775]]-[[1838]]) hag embannet e [[1821]]. Gantañ e voe nevesaet skritur ar brezhoneg.
==Istor==
* 1821 : ''Dictionnaire celto-breton'', [[Angoulême]]<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairecel00gonigoog#page/n7/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>
* [[1847]] : ''Dictionnaire français-breton'', embannet gant [[Kervarker]] war-lerc'h marv an oberour<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairefra00gonigoog#page/n5/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
* [[1850]] : ''Dictionnaire breton-français'', embannet gant Kervarker<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairebre00unkngoog#page/n6/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
==Reizhadennoù ar Gonideg==
*Skrivañ '''k''', e-lec'h <q> c </q> pe <q> q </q>.
*Skrivañ '''gwerc'hez''' hag '''ar werc'hez''', pa veze skrivet <q> ar verc'hez </q> e [[Bro-Leon]] en e raok.
*Met : skrivañ '''c'hou''' e-lec'h <q> c'hw </q>.
*Skrivañ '''[[ti]]''' ha '''iar''', peogwir n'eus ket a <q> y </q>.
*Skrivañ '''hir''', '''hent''' e-lec'h <q> ir </q>, <q> ent </q>.
*Skrivañ '''amañ''', '''bremañ''' (pe ''ama'', ''brema'') : kentañ implij eus an arouezenn <q> [[ñ]] </q> e brezhoneg ; e gwirionez, ur varrennig ne oa ken a-us d'an [[n]]. Ne servije ket evit dibenn an anv-verb, evel bremañ, dre ma oa diazezet skritur ar Gonideg war yezh Leon, hag a zistag /a/ evit /añ/ e ''kanañ''. [[Fañch an Uhel]] avat a skrive ''cana'' pe ''canan'', pa veze ''kana'' gant ar Gonideg.
==Geriadurioù all en e raok==
En XVIIIvet kantved:
*''[[Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes de Pierre de Châlons|Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes]]'' (1723) gant ar Gall [[Pierre de Châlons]]. Un ''Dictionnaire françois-breton du diocèze de Vannes'' zo diwar e zorn ivez, chomet diembann avat.
*''[[Geriadur Gregor Rostren|Dictionnaire françois-celtique ou françois-breton]]'' (1732) gant an Tad [[Gregor Rostren]]. Ul levezon vras en deus bet al labour-se war heuliad ar c’heriadurouriezh vrezhonek.
*''Dictionnaire françois-breton ou françois-celtique du dialecte de Vannes'' (1746) gant [[Cillard de Kerampoul]].
*''[[Dictionnaire de la Langue bretonne|Dictionnaire de la langue bretonne]]'' (1752), gant ar Gall [[Loeiz ar Pelleter]].
==Geriadurioù all war e lerc'h==
En XIXvet kantved:
* ''Vocabulaire, édition de 1860 revue par A. E. Troude : Vocabulaire français-breton ; Vocabulaire breton-français'', Prudhomme, [[Sant-Brieg]].
==Notennoù==
{{Wikimammenn|fr:Dictionnaire français-breton de Le Gonidec|Dictionnaire français-breton de Le Gonidec (1847)}}
{{Daveoù}}
[[Rummad:Geriadurioù brezhonek]]
ac34pk25sc1jrgcy9g2jjnzie4bcvft
2203069
2203064
2026-10-28T11:55:40Z
Leonzia
88972
liamm, Dictionnaire breton-français de Le Gonidec
2203069
wikitext
text/x-wiki
An '''Dictionnaire celto-breton''', lesanvet ivez '''Geriadur ar Gonideg''', zo ur geriadur brezhoneg-galleg savet gant [[Yann-Frañsez ar Gonideg]] ([[1775]]-[[1838]]) hag embannet e [[1821]]. Gantañ e voe nevesaet skritur ar brezhoneg.
==Istor==
* 1821 : ''Dictionnaire celto-breton'', [[Angoulême]]<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairecel00gonigoog#page/n7/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>
* [[1847]] : ''Dictionnaire français-breton'', embannet gant [[Kervarker]] war-lerc'h marv an oberour<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairefra00gonigoog#page/n5/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
* [[1850]] : ''[[Dictionnaire breton-français de Le Gonidec|Dictionnaire breton-français]]'', embannet gant Kervarker<ref>[http://archive.org/stream/dictionnairebre00unkngoog#page/n6/mode/2up ''Internet Archive'']</ref>.
==Reizhadennoù ar Gonideg==
*Skrivañ '''k''', e-lec'h <q> c </q> pe <q> q </q>.
*Skrivañ '''gwerc'hez''' hag '''ar werc'hez''', pa veze skrivet <q> ar verc'hez </q> e [[Bro-Leon]] en e raok.
*Met : skrivañ '''c'hou''' e-lec'h <q> c'hw </q>.
*Skrivañ '''[[ti]]''' ha '''iar''', peogwir n'eus ket a <q> y </q>.
*Skrivañ '''hir''', '''hent''' e-lec'h <q> ir </q>, <q> ent </q>.
*Skrivañ '''amañ''', '''bremañ''' (pe ''ama'', ''brema'') : kentañ implij eus an arouezenn <q> [[ñ]] </q> e brezhoneg ; e gwirionez, ur varrennig ne oa ken a-us d'an [[n]]. Ne servije ket evit dibenn an anv-verb, evel bremañ, dre ma oa diazezet skritur ar Gonideg war yezh Leon, hag a zistag /a/ evit /añ/ e ''kanañ''. [[Fañch an Uhel]] avat a skrive ''cana'' pe ''canan'', pa veze ''kana'' gant ar Gonideg.
==Geriadurioù all en e raok==
En XVIIIvet kantved:
*''[[Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes de Pierre de Châlons|Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes]]'' (1723) gant ar Gall [[Pierre de Châlons]]. Un ''Dictionnaire françois-breton du diocèze de Vannes'' zo diwar e zorn ivez, chomet diembann avat.
*''[[Geriadur Gregor Rostren|Dictionnaire françois-celtique ou françois-breton]]'' (1732) gant an Tad [[Gregor Rostren]]. Ul levezon vras en deus bet al labour-se war heuliad ar c’heriadurouriezh vrezhonek.
*''Dictionnaire françois-breton ou françois-celtique du dialecte de Vannes'' (1746) gant [[Cillard de Kerampoul]].
*''[[Dictionnaire de la Langue bretonne|Dictionnaire de la langue bretonne]]'' (1752), gant ar Gall [[Loeiz ar Pelleter]].
==Geriadurioù all war e lerc'h==
En XIXvet kantved:
* ''Vocabulaire, édition de 1860 revue par A. E. Troude : Vocabulaire français-breton ; Vocabulaire breton-français'', Prudhomme, [[Sant-Brieg]].
==Notennoù==
{{Wikimammenn|fr:Dictionnaire français-breton de Le Gonidec|Dictionnaire français-breton de Le Gonidec (1847)}}
{{Daveoù}}
[[Rummad:Geriadurioù brezhonek]]
jfmnsuyi7y45sszomwu4kfno68yqkxq
Das Narrenschiff
0
126346
2203038
2150911
2026-10-27T18:54:07Z
Redaktor GLAM
81941
Higher resolution version of image
2203038
wikitext
text/x-wiki
{{pennad zo|Das Narrenschiff (disheñvelout)}}
[[File:Jheronimus_Bosch_011.jpg |thumb| Das Narrenschiff, gant [[Hieronymus Bosch]]. ]]
[[file:Narrenschiff (1549).jpg|thumb|Ilustrace Brantovy ''Lodi bláznů'' na dřevorytu roku 1549]]
'''Das Narrenschiff''' pe '''Daß Narrenschyff ad Narragoniam''' ("[[Lestr ar Folled]]") zo un oberenn [[alamanek]] e 7000 gwerzenn gant an [[Elzasad]] [[Sebastian Brant]] ([[1457]]–[[1521]]) hag embannet e [[1494]] gant Johann Bergmann von Olpe en [[Basel]], en Suis, hag a reas berzh bras.<br />
Renabliñ a ra meur a seurt follentez war un ton a zo flemmus ha kentelius a bep eil. Awenet eo gant spered ar C'hempenn relijiel hag al lennegezh pobl, ar c'hrennlavaroù.
Hollwashaour eo spered an oberenn, ne gred ket an oberour e c'hall an dud gwellaat met n'hall ket mirout a vazhata nag a genteliañ. Ne glask ket reizhañ ar sioù na gwalldechoù a ziskuilh didrabas hep ober kemm etre pec'hedoù bras ha bihan : an holl a gas mab-den da goll.
==Istor==
E 1494 e voe moulet an embannadur kentañ e Basel. Goude e voe adembannet meur a wech, gant koadengravadurioù. E 1494 ivez e voe adembannet e [[Nürnberg]], [[Augsburg]] ha [[Reutlingen]] ; un doare «kresket » zo bet ivez, e [[Strasbourg]] e ti Johann Grüninger, hag adarre en [[Basel]] en [[1495]] ha [[1499]].
Un doare latin zo bet, '''Stultifera navis''', troet gant e vignon Jacques Locher eus Skol-veur [[Freiburg im Breisgau|Freiburg]] hag embannet gant Josse Bade, alias Badius Ascensius, en [[1497]], e Freiburg, hag e [[Pariz]] en [[1505]], adembannet ouzhpenn dek gwech.
Doareoù gallek zo bet entre 1497 ha 1499, evel ''La Nef des Folz du Monde'', moullet gant Guillaume Balsarin e [[Lyon]] e [[1498]], troet diwar doare latin Locher gant Jean Drouyn.
E 1625 e voe graet an embannadurioù alamanek diwezhañ, en 1635 en flandrezeg, ha goude e voe peuzankouaet.
==Metaforenn an nev==
Gouzout a ra an oberour ez a al lestr da ober peñse gant an dud a zo warnañ. Ar vetaforenn-se eo diazez al levr nemet ez a abred diwar wel pa grog da zibunañ ar c'hant poltred bennak, en ur ziwall mat da chom hep menegiñ an dud a c'halloud na da reiñ anv ebet.
==Skeudennoù==
<gallery>
File:Jugend 1930 Heft 6 Titel Das Narrenschiff von Sedlacek.jpg
file:Narrenschiff.jpg|Talbenn skrid Sebastian Brant, ''Narrenschyff''
file:Narrenschiff (165368639).jpg|[[Kupidon]] dall, dalc'het gant ael ar [[marv]].
</gallery>
== Levrlennadur ==
*{{fr}} Sébastien Brant, ''La Nef des fous'', troet gant Nicole Taubes, embannadurioù Corti, Les Massicotés, 2010.
==Liammoù diavaez==
*{{en}} Un droidigezh saoznek : [https://books.google.fr/books?id=E12vAnnt_uQC&printsec=frontcover&dq=The+Ship+of+Fools++Por+Sebastian+Brant,Edwin+Hermann+Zeydel&hl=pt-BR&ei=tJLQTJjxPMO88gbw-7jLBw&sa=X&oi=book_result&ct=result&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false ''Google Books'']
* Embannadur gant CRDP Strassburg : https://web.archive.org/web/20180418153617/http://www.crdp-strasbourg.fr/main2/produits/narrenschiff/
==Pennadoù kar==
*[[Lestr Theseüs]]
{{Commons|Category:Narrenschiff|Das Narrenschiff}}
[[Rummad:Levrioù alamanek]]
o03igsj5ra4ibl18uq7xp9ol4f4ta3g
Maria Bochkareva
0
130201
2203067
2199231
2026-10-28T11:29:07Z
Kestenn
14086
VK
2203067
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Бочкарёва и Панкхёрст.jpg|thumb|Maria Bochkareva hag [[Emmeline Pankhurst]] e 1918.]]
'''Maria Leontievna Bochkareva''' (rusianeg : '''Мари́я Лео́нтьевна Бочкарёва''', ''Maria Leontievna Bochkaryova''), lesanvet '''Yachka,''' ganet Maria Leontievna Frolkova e 1889 e proviñs [[Novgorod]], hag aet da Anaon d'ar [[16 a viz Mae]] [[1920]], a oa ur soudardez rusian hag a stourmas e-pad ar [[Kentañ Brezel-bed|C'hentañ Brezel-bed]]. Mammenn e voe da stummadur [[Batailhon ar maouezed|Batailhon ar Maouezed]], un aozadur milourel digoret d'ar merc'hed nemetken.
== Buhez ==
Maria Frolkova a voe ganet en ur familh labourerien douar e proviñs Novgorod e 1889. Kuitaat a reas ar gêr d'an oad a 15 vloaz evit dimeziñ gant Afanasy Bochkarev. Goude-se ez ajont da vevañ e [[Tomsk]], e [[Siberia]]. Eno e voent ouvrierien. Eno e krogas he gwaz da skeiñ ganti, Bochkareva a guitaas anezhañ hag he labour. Kavout a reas ul labour all evel matezh, met ne ouie ket, siwazh dezhi, e oa he implijer un [[Houlierezh|houlier]] perc'henn war ur [[fouzhlec'h]]. Rediet e voe Maria da labourat el lec'h.
Fiñvet e voe ha kaset d'ur fouzhlec'h e [[Sretensk]]. Eno e kavas un amourous, ur Yuzev anvet Yakov (pe Yankel) Buk.
=== Soudardez ===
Kregiñ a reas he mare soudardez en ur rollañ e lu an Tsar, gant harp ur c'homandant lec'hel a gave farsus e oa bet kavet an tu ganti da gaout un aotre ofisiel gant an Tsar Nikolaz II da rollañ en desped da vezañ ur vaouez. Rediet e voe da dalañ ouzh ar goap, an tagadennoù reizhel a-berzh ar soudarded all. Gounez a reas doujañs pa grogas da gemer perzh en emgannoù drastus. Hervez he skrid-buhez, kemeret he devoa perzh e div dagadenn. He rejimant a glaske tizhout an nerzhioù alaman met a voe riñset gant mindrailherezioù. E-pad an daou emgann e toullgofas da varv un Alaman gant ur [[kleze-fuzuilh|c'hleze-fuzuilh]]. Stanket en [[No man's land]] e-pad eurvezhioù dindan tennoù fonnus an Alamanted, mont a reas memestra da adpakañ kamaraded dezhi gloazet evit o adkas er fozioù difenn rusian. Hervez he skrid-buhez he dije savetaet kantadoù a soudarded, ar pezh a seblant douetus. Pezh a zo istorel ez eo e voe gloazet don ha tennet diouzh an talbenn evit pareañ. Goulenn a reas distreiñ d'an talbenn goude-se gant he c'hamaraded, a zegemeras anezhi en-dro gant laouenidigezh.
[[Restr:Флаг Марии Бочкаревой батальона смерти.jpg|thumb|Banniel [[Batailhon ar Vaouezed|Batailhon ar Marv Bochkareva]]]]
Goude [[Dispac'h_Rusia_1917|Reveulzi miz C'hwevrer 1917]] , [[Alexander Kerensky]], maodiern ar brezel er gouarnamant da c'hortoz, a aotreas anezhi da sevel ur batailhon maouezed nemetken anvet [[Batailhon ar maouezed|Batailhon ar Maouezed]], savet gant kantadoù a vaouezed. Adal ar mare-se eo diaesoc'h gouzout sklaer petra a erruas dre ma oa un objed politikel anat ar batailhon maouezed, kement evit ar re a-du gant ar Bolcheviked evit ar re a-enep. Ouzhpenn da-se, dre ma oa maouezed e-kreiz ar jeu, e voe ur sell diseblant gant an istorourien pe enebet.
=== Benelouriezh ===
Maria Bochkareva a voe kamaladez vras gant [[Emmeline Pankhurst]], a lesanve anezhi ''"The greatest woman of the century"''.
[[Restr:Batallón-muerte-rusia--insiderussianrev00dorrrich.png|thumb|[[Emmeline Pankhurst]] gant [[Maria Bochkareva]]. A-dreñv dezhe, Batailhon ar marv, un unvez soudardezed nemetken.]]
{{DEFAULTSORT:Bochkareva,Maria Leontievna}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1889]]
[[Rummad:Marvioù 1920]]
[[Rummad:Merc'hed Rusia]]
[[Rummad:Benelourezed Rusia]]
[[Rummad:Rusianed Wenn]]
[[Rummad:Tud fuzuilhet]]
[[Rummad:Soudardezed]]
[[Rummad:Soudarded ar Brezel-bed kentañ]]
0mzftcla38nejt01z3t831gfnl0xcpi
Oganesson
0
146111
2203035
2095943
2026-10-27T17:07:27Z
Ar choler
52661
2203035
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox" style="width:auto; font-size:90%;"
|-
! colspan="2"| <div style="background-image:linear-gradient(to right, #ccc, #fff);">
{| width="100%"
|-
|[[Restr:Radiation warning symbol.svg|32px]]
! style="text-align:center; font-size:2em; padding-top:10px;"|Oganesson
|[[Restr:Vector molecule.svg|32px|right]]
|}</div>
|-
| colspan="2" style="text-align:center;"| [[Tenness]] – '''Oganesson'''
|-
| colspan="2" style="text-align:center;"|
{|
|-
| <br>[[Radon|Rn]]<br>'''Og'''
| colspan="2"| [[Restr:Og-TableImage.png|250px|Taolenn beriodek, Oganesson]]
<div style="text-align: right"><mark>[[Taolenn beriodek an elfennoù|Taolenn beriodek]]</mark></div>
|}
|- bgcolor="#ccc"
! colspan="2" style="text-align:center;"| Perzhioù hollek
|-
|'''[[Niver atomek]]''' || 118
|-
|'''[[Rummad kimiek]]''' || [[Gaz nobl]]
|-
|'''[[Strollad eus an daolenn beriodek|Strollad]]''' || 18
|-
|'''[[Trovezh (taolenn drovezhiek)|Trovezh]]''' || 7
|-
|'''[[Bloc'h (taolenn drovezhiek)|Bloc'h]]''' || p
|-
|'''[[Tolz atomek]]''' || [294]
|- bgcolor="#ccc"
! colspan="2" style="text-align:center;"| Aozadur elektronek
|-
| colspan="2" style="text-align:center;"| '''Aozadur elektronek an atomoù'''<br>[Rn] 5f<sup>14</sup> 6d<sup>10</sup> 7s<sup>2</sup> 7p<sup>6</sup><ref>Diouganet hervez hini ar radon.</ref>
|-
| colspan="2" style="text-align:center;"| Dasparzh an elektronoù : '''2, 8, 18, 32, 32, 18, 8
|-
| colspan="3" | [[Restr:Electron shell 118 Oganesson.svg|center|150px]]
|- bgcolor="#ccc"
! colspan="2" style="text-align:center;"| Perzhioù atomek
|- valign="top"
|'''[[Niver oksidadur]]''' || (stlenn ebet)
|-
|'''[[Tredanleiegezh]]''' || (stlenn ebet) <small>''(Skeul Linus Pauling)''</small>
|- valign="top"
|'''[[Gremmoù ionadur]]'''|| '''1 :''' 839 kJ/mol<br>'''2 :''' (stlenn ebet)<br>'''3 :''' (stlenn ebet)
|-
|'''[[Skin atomek]]''' || (stlenn ebet)
|-
|'''[[Skin kenamsav]]''' || 157 pm
|-
|'''[[Skin Van der Vaals]]''' || (stlenn ebet)
|- bgcolor="#ccc"
! colspan="2" style="text-align:center;"| Perzhioù fizikel
|-
|'''[[Arvez]]''' || Gaz (diouganet)
|-
|'''[[Douester]] (≈20 °C)''' || 5,7 g/cm<sup>3</sup> (brasjedet)
|-
|'''[[Teuzverk]]''' || (stlenn ebet)
|-
|'''[[Bervverk]]''' || (stlenn ebet)
|-
|'''[[Tredanharzusted]]''' || (stlenn ebet) nΩ•m (e 20 °C)
|-
! colspan="2" style="text-align:center;"|
----
[[Restr:Info icon 001.svg|24px|link=[[Skoazell:Elfennoù kimiek]]]]
|}
{{Commons|Category:moscovium}}
An '''oganesson''' zo un [[elfenn gimiek]] kevanaozet gant [[mab-den]] ; '''118''' eo he [[niver atomek]] hag '''Og''' he [[Roll an elfennoù hervez o arouezioù|arouez]]. [[Skinoberiegezh|Skinoberiek]]-kenañ eo. War-dro 0,181 [[eilenn]] hepken eo [[hanter-vuhez]] an [[izotop]] stabilañ a anavezer, <sup>295</sup>Og.<br>
E [[taolenn beriodek an elfennoù|taolenn drovezhiek an elfennoù]] emañ er [[Strollad eus an daolenn beriodek|strollad]] 18, an [[Trovezh eus taolenn drovezhiek an elfennoù|drovezh]] 7 hag ar [[Bloc'h eus an daolenn beriodek|bloc'h]] p, hini an elfennoù ez eo ''n''s<sup>2</sup> ''n''p<sup>1–6</sup> o aozadur elektronek.
== Istor ==
En Ensavadur Unvanet an Enklaskoù Nukleel (''Joint Institute for Nuclear Research'', JNJR ; [[ruseg]] : Объединённый институт ядерных исследований, ОИЯИ) e [[Dubna]] ([[Oblast Moskov]]) e voe kevanaozet an elfenn nevez er bloaz [[2002]] dre genlabour ur skipailh [[rusia]]n, renet gant ar c'helenner [[Youri Oganessian]] (ganet e [[1933]]), hag unan [[stadunanat]] el Lawrence Livermore National Laboratory e [[Livermore (Kalifornia)|Livermore]] ([[Kalifornia]]) dre skinata [[atom]] [[Kaliforniom]]-249 gant [[ion]]où [[Kalkiom]]-48.<br>
E miz Kerzu [[2015]] e voe anzavet labour ar skipailh gant an ''International Union of Pure and Applied Chemistry'' (IUPAC)<ref>{{en}} {{cite web|url=https://www.degruyter.com/document/doi/10.1515/pac-2015-0501/html |title=Semantic Scholar|accessdate=28 Meurzh 2021}}</ref>
E miz meurzh [[2016]] e kinnigas an IUPAC envel an elfenn nevez en enor da Youri Oganessian, en devoa labouret war an dachenn e-pad 60 vloaz. ''Oganesian'' a voe kinniget neuze, en ur chom tost d'ar reizhskrivadur [[rusek]] (Оганесян), met nac'het e voe gant ar JNJR war zigarez ma chome gant an hengoun [[URSS|soviedel]] da dreuzskrivañ an anvioù hervez an doare [[gallek]], ha ma vije ''oganesson'' tostoc'h da skeivadur etrebroadel anv ar skiantour. E miz Mezheven ez embannas neuze an IUPAC kavadenn an '''oganesson''', an elfenn <sub>118</sub>'''Og'''<ref>{{en}} {{cite web|url=https://iupac.org/iupac-is-naming-the-four-new-elements-nihonium-moscovium-tennessine-and-oganesson/ |title=IUPAC|accessdate=28 Meurzh 2021}}</ref>.
== Perzhioù ==
Ne ouzer netra a-zivout an elfenn <sub>118</sub>'''Og''' er-maez eus he aozadur elektronek abalamour ma'z eus bet kenderc'het kalz re nebeut a atomennoù, ha ma tigevanont kalz re vuan.
== Izotopoù ==
Daou izotop eus <sub>118</sub>'''Og''' zo bet kavet betek-henn<ref>{{en}} {{cite web|url=https://www.nndc.bnl.gov/nudat2/ |title=Nuclear Data Center|accessdate=28 Meurzh 2021}}</ref>.
;A-zivout ar bann "Digevanañ"
* <big>'''α'''</big> a dalvez ez eztaol an elfenn ur rannig alpha (kraoñell <sub>2</sub>[[He]]) en ur zigevaniñ.
* '''SE''' : skiriadur emdarzh ; pa vez atomennoù pounner-kenañ o tizhout un tolz atomek tro-dro da 56 e torr e kraoñelloù bihanoc'h.
{| class="wikitable"
|-
! Atomenn || [[Niver atomek|Z]] !! [[Niver a neutronoù|N]] !! Tolz atomek !! 1/2 vuhez !! Digevanañ !! Disoc'h
|- valign="top"
| scope="row" rowspan="2" | <sup>294</sup>Og || rowspan="3" | 118 || rowspan="2" | 176 || rowspan="2" | 294,21392 || rowspan="2" | 0,7 ms]] || <big>'''α'''</big> || <sup>290</sup>[[Livermoriom|Lv]]
|-
| '''SE''' || (liesdoare)
|-
| scope="row" | <sup>295</sup>Ts || 177 || 295,21624 || 181 ms || <big>'''α'''</big> || <sup>291</sup>Lv
|}
== Notennoù ==
{{Daveoù}}
{{ElfennoùKimiek}}
[[Rummad:Elfennoù kimiek]]
r4n5nvs40x5yz8aepidozhop8rr890m
Smith & Wesson Model 17
0
169113
2203050
2173969
2026-10-28T05:04:33Z
Kestenn
14086
2203050
wikitext
text/x-wiki
{{Droukveskañ|Smith & Wesson Model 1917}}
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Smith & Wesson Model 17|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Flickr_-_~Steve_Z~_-_Smith_^_Wesson_K22_Pre_17.jpg|frameless|280x280px]]<br><br>Ur revolver '''Smith & Wesson Model 17 K-22'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! Bro orin
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! Doare
|[[Revolver]]
|-
! Mont en-dro
|Revolver un-ober / daou-ober (SA/DA)
|-
! [[Munision]]
|[[.22 Long Rifle]]
|-
! Produer
|[[Smith & Wesson]]
|-
! Bloavezh krouidigezh
|1947
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! Hirder ar c'hanol
|4" (102 mm)<br>6" (152 mm)<br>8 3/8" (213 mm)
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! Endalc'h
|[[Karger (armoù-tan)#Taboulinoù|Taboulin]] 6 tenn (Model 17 pe Model 617 kentañ)<br>Taboulin 10 tenn (Model 617 diwezhañ)
|-
! Stummoù all
|Model 617, Model 53
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
! Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
Ar '''Smith & Wesson Model 17''' zo ur [[revolver]] c'hwec'h tenn kalibr [[.22 Long Rifle]], dezhañ ur [[Platinenn (arm-tan)|blatinenn]] un-ober ha daou-ober, produet gant an embregerezh stadunanat [[Smith & Wesson]]. Savet eo tro-dro d'ar stern K, ment krenn ar merk.
== Istor ==
Dont a ra ar Smith & Wesson 16 ha 17 eus revolverioù ar bloavezhioù 1930 ha 1940. Ar revolver K-32 Masterpiece, savet e 1935, a oa kambret e [[.32 S&W Long]]. Harzet eo bet produiñ an arm e-pad an [[Eil Brezel-bed]]. E 1947 e voe produet adarre ha lakaet e gwerzh asambles gant ur stumm kambret e .22 LR, ar K-22 Masterpiece. Hemañ zo deuet da vezañ ar Model 17 goude<ref name=":0">{{en}} SHIDELER Dan, ''The Gun Digest Book of Modern Gun Values: The Shooter's Guide to Guns 1900-Present'', Gun Digest Books, 2009, ISBN 0-89689-824-5</ref>.
Dilezet e oa bet ar Model 16 gant ar merk e 1983 dre ma ne oe ket poblek ken ar c'halibr .32 S&W Long. Chomet e oa a-sav produiñ ar Model 17 e 1998 abalamour e felle d'ar merk produiñ nebeutoc'h a armoù enne dir glasaet.
== Perzhioù ==
Ar Model 17 zo dezhañ ur [[Kouch (arm-tan)|vizerez]] a c'haller reoliañ hag ur viz war beg ar c'hanol mod Patridge. Soñjet eo bet evel ur revolver sport hag e c'halle bezañ prenet er bloavezhioù 1960 gant tri opsion, an "Tri T" : Target Trigger, Target Hammer ha Target Grips. Hirderioù standart ar c'hanolioù a oa 4" (101,6 mm), 6" (152,4 mm) ha 8 3/8" (212,7 mm). Ar Model 17-6, 4" e ganol, ne weler ket alies peogwir e oa ar Model 18 tost heñvel outañ, dezhañ ur c'hanol 4" ivez<ref>{{es}} SUPICA Jim, ''Standard Catalog of Smith & Wesson'', F+W Media, 2007, 394 p., ISBN 0-89689-293-X</ref>.
== Stummoù all ==
* Smith & Wesson Model 18
* 22 Combat Masterpiece
* Smith & Wesson Model 617
* Smith & Wesson Model 53
== Bremañ ==
Smith & Wesson zo adkroget da broduiñ ar revolver-mañ e 2009 dindan an anv '''Model 17 Masterpiece''' abalamour da gresk ar goulenn war revolverioù mod-kozh ar merk, evel ur pemzek arm kozh bennak savet ganto. Hiziv an deiz e vez gwerzhet dindan ar stumm Model 617<ref>''[http://www.smith-wesson.com/ Model 617]'' war lec'hienn Smith & Wesson (lennet d'an 23/12/2025)</ref>.
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Revolverioù]]
[[Rummad:Armoù SUA]]
ncfxdr3v6y3q7ez3dcoulgfm0611hqy
M1917 (revolverioù)
0
173336
2203051
2173860
2026-10-28T05:22:37Z
Kestenn
14086
2203051
wikitext
text/x-wiki
{{Droukveskañ|Smith & Wesson Model 17}}
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Revolverioù M1917|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:M1917 Revolver issued by US Army during WWI to Charles H. HoustonN MAAHC-2018 59 3 001.jpg|frameless|280x280px]]<br><br>Ur revolver '''Colt M1917'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! Bro
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! Doare
|[[Revolver]] [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù SA / DA (Single Action / Double Action, Un-Ober / Daou-Ober)|un-ober / daou-ober]]
|-
! [[Munision|Munisionoù]]
|[[.44 Magnum]] (kenderez gant munisionoù [[.44 Special]])<br>[[.45 Colt]]
|-
! Produerien
|[[Colt's Manufacturing Company]]<br>[[Smith & Wesson]]
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! Mas (hep kartouchenn)
|1,140 kg (stumm Colt)<br>1,050 kg (stumm Smith & Wesson)
|-
! Hirder
|270 mm
|-
! Hirder ar c'hanol
|140 mm
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! Endalc'h
|[[Karger (armoù-tan)#Taboulinoù|Taboulin]] 6 kartouchenn, karget gant klipoù hanterloar (evit ar .45 ACP)
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
! Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
Ar '''Model 1917''', pe '''M1917''', eo anv ofisiel en [[Arme ar Stadoù-Unanet|arme stadunanat]] daou [[revolver]] damheñvel produet gant [[Colt's Manufacturing Company|Colt]] ha [[Smith & Wesson]] hag implijet da vare ar [[Brezel-bed kentañ|Brezel-bed Kentañ]].
== Istor ==
Ar [[Pistolenn|bistolenn]] [[Colt M1911]] a oa arm-dorn standart an U.S. Army e 1917, pa zivizas ar vro kemer perzh er brezel. Met ne veze ket produet a-walc'h anezhe evit reiñ d'an holl soudarded, ha divizet e voe lakaat produiñ revolverioù ivez, kambret e [[.45 ACP]] evel ar Colt M1911 evit aesaat ar pourveziañ. Armoù dezhe ur [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù SA / DA (Single Action / Double Action, Un-Ober / Daou-Ober)|blatinenn un-ober ha daou-ober]] hag un daboulin 6 kartouchenn e oant. 5,5 meutad (140 mm) a rae o c'hanol<ref name=":0">'''{{En}}''' TAYLOR Chuck, ''The .45 Auto Rim'' ([https://web.archive.org/web/20101029035009/http://findarticles.com/p/articles/mi_m0BQY/is_9_46/ai_64259196/ diell, lodenn 1]), Guns Magazine, miz Gwengolo 2000 (lennet d'an 11/01/2025)</ref>.
[[Restr:US S & W45 M 1917 Revolver.jpg|kleiz|thumb|200x200px|Smith & Wesson Model 1917]]
=== Stumm Smith & Wesson ===
Deveret e voe eus ar [[Smith & Wesson .44 Hand Ejector 1st Model New Century|.44 Hand Ejector New Century]] e 1916, pa gomprenas an embregerezh e oa ar [[Stadoù-Unanet Amerika|Stadoù-Unanet]] war-nes antreal er brezel<ref name=":0" />. Savet e voe diwar ur c'henlabour gant [[Springfield Armory|arsanailh-Stad Springfield]]. Abalamour ne oa [[Geriaoueg an armoù-tan#Bourled|bourled]] ebet gant ar c'hartouchennoù .45 ACP e voe ret ouzhpennañ d'an arm daou [[Karger (armoù-tan)#Kargerioù-fiñv nebeut-implijet|glip]] dezhe stumm un hanterloar evit gellet derc'hel anezhe en daboulin. A-drugarez d'ur rizenn war vord pep kambr eus an daboulin e c'halle bezañ enlakaet kartouchennoù enne hep klip ebet, met n'hallent ket bezañ tennet gant an distrinker<ref name=":1">{{Fr}} ''[http://www.armeetpassion.com/smithetwesson1917.html Smith & Wesson 1917]'', Arme et Passion (lennet d'an 11/01/2025)</ref>. Ar revolver a gendalc'has da vezañ produet goude ar brezel betek 1949, gant un troc'h da vare an [[Eil Brezel-bed]]. E soñj e oa an embregerezh paouez gantañ e 1937, met {{formatnum:25000}} skouerenn a voe urzhiet er bloaz-se gant gouarnamant [[Brazil]]<ref name=":0" />. Ouzhpenn {{formatnum:200000}} skouerenn eus ar Smith & Wesson M1917 a voe produet en holl<ref>{{En}} VENTURINO Mike, ''[https://gunsmagazine.com/wheelgun-wednesday/wwi-classic-returns/ WWI Classic Returns - Smith & Wesson Model 1917 .45 ACP,]'' Guns Magazine (lennet d'an 12/01/2025)</ref>.
Etre 1950 ha 1917 e voe gwerzhet ar [[Smith & Wesson Model 22|Model 22]], ur stumm kenwerzhel eus ar Model 1917, gant Smith & Wesson. E 2026 en deus kemennet an embregerezh e oa o vont da broduiñ ar Model 1917 adarre, e daou stumm : unan gant ur c'hanol 4", kambret e .45 Auto hag e .45 Colt ; ha egile gant ur c'hanol 5,5" e .45 Auto<ref>{{en}} ''[https://www.ssusa.org/content/new-smith-wesson-model-22-of-1917-classic-and-model-22-classic-revolvers/ New: Smith & Wesson Model 22 of 1917 Classic and Model 22 Classic Revolvers]'', Shooting Sports USA, 27/10/2026 (lennet d'an 28/10/2026)</ref>.
[[Restr:US Colt 45 M1917 Revolver.jpg|kleiz|thumb|Colt Model 1917]]
=== Stumm Colt ===
Un tamm ponneroc'h e oa ar stumm produet gant Colt (ur c'hant gram bennak ouzhpenn)<ref>'''{{Fr}}''' ''[http://www.armeetpassion.com/colt1917.html Colt 1917]'', Arme et Passion (lennet d'an 11/01/2025)</ref>. Deveret e oa eus ar [[Colt New Service]]. Ne oa rizenn ebet war vord ar c'hambroù evel war stumm Smith & Wesson<ref name=":1" />, met war-bouez d'un nebeud elfennoù diavaez all e oa heñvel an daou stumm<ref>{{Fr}} McNAB Chris, ''Armes à feu Encyclopédie visuelle'', L'Imprévu, 2022, p. 80</ref>. War-dro {{formatnum:151000}} skouerenn eus ar Colt M1917 a voe pourveziet d'an arme stadunanat<ref>{{Fr}} ALVES Éric, ''[https://www.secondeguerre.net/armement/armes-dinfanterie/colt-1917/ Colt 1917]'', Seconde Guerre.net (lennet d'an 12/01/2025)</ref>.
== Gwelet ivez ==
* ar c'hartouchennoù [[.45 Auto Rim]] zo bet savet e 1920 evit bezañ implijet er Model 1917 hep klip ebet
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Revolverioù]]
[[Rummad:Armoù SUA]]
[[Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ]]
dvde8ijoa8uzldl00wo40h0unqpmhsz
Kampionad rusian an echedoù
0
176151
2203068
2199000
2026-10-28T11:43:13Z
Juan carlos perez rodriguez
80737
/* Kevread Rusia */
2203068
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Kampionad rusian an echedoù''' eo kampionad broadel an [[echedoù]] e [[Rusia]]. An hini kentañ a voe graet e 1874. E 1936 e voe krouet Kampionad ar Maouezi.
== Kampioned (Gwazed) ==
=== [[Impalaeriezh rusian]] ===
[[Restr:SchiffersEmanuel.jpg|upright=0.7|thumb|Emanuel Schiffers, kentañ kampion Rusia]]
[[Restr:Chigorin, Mikhail Ivanovich - DPLA - 9c37ad8b0a499dd5d59881f56d7a6976 (cropped).jpg|upright=0.7|thumb|Mic'hail Tchigorin]]
[[Restr:Gersz Salwe.jpg|upright=0.7|thumb|Gersz Salwe,tro 1906]]
[[Restr:Akiba-RubinsteinC.jpg|upright=0.7|thumb|Akiba Rubinstein, tro 1907-1908]]
[[Restr:Aliochin_A.A._1909_Karl_Bulla.jpg|upright=0.7|thumb|Aleksandr Alec'hin e 1909]]
[[Restr:Aron Nimzowitsch.jpg|upright=0.7|thumb|Aaron Nimzowitsch]]
E 1874, [[Emanuel Schiffers]] a voe trec'h war [[Andrey Chardin]] en ur c’hevezadeg e [[Sant-Petersbourg]] (+5, -4). Sellet e voe ouzh Schiffers evel kentañ kampion [[Rusia]]n betek ma voe trec’het e 1879 gant e ziskibl [[Mic'hail Tchigorin]], (+7, =2, -4).
E 1899 e voe kemmet mont-en-dro ar c'hampionad, dont a reas da vout un "holl rondoù" Robin, Tournamant Mestroù Holl-Rusian:<ref>{{en}}Alexey Popovsky [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1899/mosc1899.html I All-Russian Tournament- Moscow 2-19.09.1899 Russian Chess Base]</ref>{{,}}<ref>{{en}}Alexey Popovsky [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1899/mosc1899.html 2 All-Russian Championship - Moscow 26.12.1900-14.1.1901 Russian Chess Base]</ref>{{,}}<ref>{{en}}Alexey Popovsky [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1903/kiev03.htm 3 All-Russian Championship - Kiev 2-23.9.1903 Russian Chess Base]</ref>{{,}}<ref>{{en}}Alexey Popovsky [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1905/peterb05.html 4 All-Union Championship of Russia- Peterburg 22.12.1905-16.1.1906 Russian Chess Base]</ref>{{,}}<ref>{{en}}Alexey Popovsky [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1907/lodz07.html| 5 All-Russian Championship- Lodz 4-24.12.1907 Russian Chess Base]</ref>{{,}}<ref>{{en}}Alexey Popovsky [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1912/ch_rus12.html Championship of Russia- Vilno 18.8.-17.9.1912 Russian Chess Base]</ref>{{,}}<ref>{{en}} Alexey Popovsky [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1913/ch_rus13.html All-Russian Tournament- Peterburg 23.12.1913-17.1.1914 Russian Chess Base]</ref>
:{| class="sortable wikitable"
! Bloaz !! Kêr !! Kampion
|-
| 1 ||1899||[[Moskov ]]||[[Mic'hail Tchigorin]]
|-
| 2 ||1900/1901||Moskov||Mic'hail Tchigorin
|-
| 3 ||1903||[[Kiev]]||Mic'hail Tchigorin
|-
| 4 ||1905/1906||[[Sant-Petersbourg]]||[[Gersz Salwe]]
|-
| 5 ||1907||[[Łódź]]||[[Akiba Rubinstein]]
|-
| 6 ||1909||[[Vilnius]]||[[Akiba Rubinstein]]
|-
| 7 ||1912||Vilnius||[[Akiba Rubinstein]]
|-
| 8 ||1913/1914||Sant-Petersbourg||[[Aleksandr Alec'hin]] hag [[Aaron Nimzowitsch]]
|}
===[[Republik Sokialour Kevreadel Soviedel Rusia]] ===
[[File:AlexanderAlekhine.jpg|upright=0.7|thumb|Aleksandr Alec'hin, kentañ kampion RSKSR]]
Kampionad Rusia a zalc’has da vout kampionad broadel goude krouidigezh an Unaniezh Soviedel. An daou gampion kentañ eus an Unaniezh e 1920 ha 1923 a zo anzavet evel kampioned Rusia ivez. Dre ma veze graet kampionadoù e kêrioù [[Moskov]] ha [[Leningrad]], o c'hoarierien ne c'hellent ket kemer perzh e kampionadoù Rusia, nemet gant ar statud "perzhidi eus an diavaez". E kampionad 1960, Mark Taimanov, eus Leningrad, a voe rampo gant Tarasov ; Tarasov a voe ar c’hampion nemetañ.
[[Rashid Nezhmetdinov]] a voe kampion pemp gwezh gant ar brasañ niver a drec’hoù, e 1950, 1951, 1953, 1957 ha 1958.
:{| class="sortable wikitable"
! Bloaz !! Kêr !! Kampion
|-
| 1 || 1920 || Moskov ||[[Aleksandr Alec'hin]]
|-
| 2 || 1923 || [[Petrograd]] || [[Piotr Romanovski]]
|-
| 3 || 1928 || Moskov || [[Peter Izmailov]]
|-
| 4 || 1934 || Moskov || [[Sergey Belavenets]]
|-
| 5 || 1935 || [[Nijniy Novgorod|Gorky]] || [[Alexander Tolush]]
|-
| 6 || 1946 || [[Yekaterinbourg|Sverdlovsk]] || [[Isaak Boleslavskiy]]
|-
| 7 || 1947 || [[Samara (kêr)|Kouybychev]] || [[Nikolay Novotelnov]]
|-
| 8 || 1948 || [[Saratov]] || [[Nikolay Aratovsky]], [[Georgy Ilivitsky]]
|-
| 9 || 1949 || [[Yaroslavl]] || [[Peter Dubinin]], [[Georgy Ilivitsky]] {{small|(2)}}
|-
| 10 || 1950 || Gorky || Rashid Nezhmetdinov
|-
| 11 || 1951 || Yaroslavl || Rashid Nezhmetdinov {{small|(2)}}
|-
| 12 || 1952 || [[Toula (Rusia)|Toula]] || [[Lev Aronin]], [[Nikolai Krogius]]
|-
| 13 || 1953 || Saratov || Rashid Nezhmetdinov {{small|(3)}}
|-
| 14 || 1954 || [[Rostov-an-Don]] || [[Leonid Shamkovich]]
|-
| 15 || 1955 || [[Sant-Petersbourg|Leningrad]] || [[Anatoly Lutikov]]
|-
| 16 || 1956 || [[Kislovodsk]] || Leonid Shamkovich
|-
| 17 || 1957 || [[Krasnodar]] || Rashid Nezhmetdinov {{small|(4)}}
|-
| 18 || 1958 || [[Sotchi]] || Rashid Nezhmetdinov {{small|(5)}}
|-
| 19 || 1959 || [[Voronej]] || [[Anatoly Lutikov]] {{small|(2)}}
|-
| 20 || 1960 || [[Perm]] || [[Vitaly Tarasov]], ''[[Mark Taimanov]] (e-maez kevezadeg)''
|-
| 21 || 1961 || [[Omsk]] || [[Lev Polugaevski]]
|-
| 22 || 1963 || [[Chelyabinsk]] || [[Anatoly Lein]]
|-
| 23 || 1964 || [[Kazan]] || [[Nikolai Krogius]]
|-
| 24 || 1966 || Saratov || [[Igor Zakharov(c'hoarier echedoù)|Igor Zakharov]], Anatoly Lein, [[Vladimir Sergievsky]]
|-
| 25 || 1968 || [[Grozny]] || [[Alexander Nikolayevich Zaitsev|Alexander Zaitsev]]
|-
| 26 || 1970 || [[Samara|Kuybyshev]] || [[Anatoliy Karpov]]
|-
| 27 || 1971 || [[Penza]] || [[Oleg Dementiev]], [[Valery Zilberstein]]
|-
| 28 || 1972 || Rostov-an-Don || [[Vitaly Tseshkovsky]]
|-
| 29 || 1973 || Omsk || [[Valeri Korensky]], [[Jurij Rusakov]], Vitaly Tseshkovsky {{small|(2)}}
|-
| 30 || 1974 || Toula || [[Nukhim Rashkovsky]]
|-
| 31 || 1976 || [[Novosibirsk]] || Nukhim Rashkovsky {{small|(2)}}
|-
| 32 || 1977 || [[Volgograd]] || [[Valerij Zhuravliov]], [[Lev Psakhis]]
|-
| 33 || 1979 || Sverdlovsk|| [[Alexander Panchenko]]
|-
| 34 || 1980 || [[Kazan]] || [[Alexander Petrushin]]
|-
| 35 || 1981 || [[Vladimir (Rusia)|Vladimir]] || [[Pavel Zarubin]]
|-
| 36 || 1982 || [[Stavropol]] || [[Anatoly Vaisser]], [[Valery Chekhov]]
|-
| 37 || 1984 || [[Bryansk]] || [[Gennady Tunik]]
|-
| 38 || 1985 || Sverdlovsk || [[Alexander Petrushin]]
|-
| 39 || 1986 || [[Smolensk]] || [[Veniamin Shtyrenkov]]
|-
| 40 || 1987 || [[Koursk]] || [[Andrei Kharitonov (c'hoarier echedoù)|Andrei Kharitonov]]
|-
| 41 || 1988 || Voronej || [[Ratmir C'holmov]], [[Vadim Ruban]]
|-
| 42 || 1989 || Gorky || [[Alexey Vyzmanavin]]
|-
| 43 || 1990 || [[Samara (kêr)|Kouybychev]] || [[Andrei Kharlov]], [[Vladimir Kramnik]], [[Ruslan Shcherbakov]], [[Maxim Sorokin]]
|-
| 44 || 1991 || [[Smolensk]] || [[Sergei Rublevsky]]
|}
=== [[Kevread Rusia]] ===
Goude diskar [[Unaniezh ar Republikoù Sokialour Soviedel]] e talc’has kampionad Rusia da vont en-dro. Aotreet e voe c'hoarierien Leningrad ha Moskov da gemer perzh ennañ.
:{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz ha miz !! Kêr !! Reolennoù !! Kampion !! Notennoù !! Dave
|-
| 45 || 1992 || [[Oryol]] || Tournamant giz Suis || [[Alexei Gavrilov]] || || <ref>{{ru}} [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1992/ch_rus92.html RUS-ch Orel 1992]</ref>
|-
| 46 || 1993 || [[Tyumen]] || Tournamant giz Suis || [[Alexei Bezgodov]] || ||<ref>{{ru}} [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1993/ch_rus93.html Kampionad Rusia- Tiumen 1993]</ref>
|-
| 47 || 1994 || [[Elista]] || Tournamant giz Suis || [[Piotr Svidler]] || ||<ref>{{ru}} [http://al20102007.narod.ru/ch_urs/1994/ch_rus94.html RUS-ch Elista 1994]</ref>{{,}}<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic10.html The Week in Chess 10]</ref>
|-
| 48 || Here 1995 || Elista|| Tournamant giz Suis ||Piotr Svidler {{small|(2)}}|| ||<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic57.html The Week in Chess 57]</ref>
|-
| 49 || Here 1996 || Elista|| Tournamant giz Suis || [[Aleksandr C'halifman]] || || <ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic104.html The Week in Chess 104]</ref>
|-
| 50 || Mae – Even 1997 || Elista || Knockout || Piotr Svidler {{small|(3)}} || ||<ref>{{ru}}[http://www.pressa.spb.ru/newspapers/nevrem/arts/nevrem-1506-art-22.html Невское время No 103(1506) 11 июня 1997 г. статья 22 www.pressa.spb.ru]{{,}}{{ru}} [https://web.archive.org/web/20110722070604/http://www.pressa.spb.ru/newspapers/nevrem/arts/nevrem-1506-art-22.html]</ref>
|-
| 51 || Gouhere – Eost 1998 || Sant-Petersbourg || Tournamant giz Suis || [[Aleksandr Morozevitch]] || ||<ref>{{ru}}[https://web.archive.org/web/20200607113952/http://www.ruschess.com/Archive/1998/RUS/main.html 51-st Russia Championship]</ref>{{,}}<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic196.html#3 The Week in Chess 196]</ref>
|-
| 52 || Kerzu 1999 || Moskov|| Knockout || [[Konstantin Sakaiev]] || ||<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic269.html#5 The Week in Chess 267]</ref>
|-
| 53 || Even 2000 || Samara || Tournamant giz Suis || [[Sergey Volkov (c'hoarier echedoù)|Sergey Volkov]] || ||<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20200607114513/http://www.ruschess.com/Archive/2000/Russian/table.html Russian Men Championship, 2000]</ref>
|-
| 54 || Ebrel – Mae 2001 || Elista || Tournamant giz Suis || [[Alexander Motylev]] || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Alexander Lastin]] ||<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic340.html#13 The Week in Chess 340]</ref>
|-
| 55 || Eost – Gwengolo 2002 || [[Krasnodar]] || Tournamant giz Suis || [[Alexander Lastin]] || || <ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic410.html#7 The Week in Chess 410]</ref>
|-
| 56 || Gwengolo 2003 ||[[Krasnoyarsk]]||Tournamant giz Suis ||Piotr Svidler {{small|(4)}} || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Alexander Morozevich]] ||<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic462.html#2 The Week in Chess 462]</ref>
|-
| 57 || Du 2004 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin ||[[Garry Kasparov]]|| ||<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic525.html#2 | title=The Week in Chess 525 }}</ref>
|-
| 58 || Kerzu 2005 || Moskov|| Reolenn "holl rondoù" Robin ||[[Sergei Rublevsky]]|| || <ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic582.html#2 The Week in Chess 582]</ref>
|-
| 59 || Kerzu 2006 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin ||[[Evgeni Alekseiev]]|| a voe trec'h en dirampoiñ war [[Dmitry Jakovenko]]||<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic632.html#2 Chess and Bridge Online Shop]</ref>
|-
| 60 || Kerzu 2007 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin || Aleksandr Morozevitc {{small|(2)}} || ||<ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic686.html#2 Chess and Bridge Online Shop]</ref>
|-
| 61 || Here 2008 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Peter Svidler]] {{small|(5)}} || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Evgeny Alekseev (chess player)|Evgeny Alekseev]] ha [[Dmitry Jakovenko]] || <ref>{{en}}[https://theweekinchess.com/html/twic730.html#4 Chess and Bridge Online Shop]</ref>
|-
| 62 || Kerzu 2009 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin|| [[Aleksandr Grichtchouk]] || || <ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20140606235432/http://theweekinchess.com/chessnews/events/russian-championships-information-2009 Russian Championships Information 2009 | the Week in Chess]</ref>
|-
| 63 || Kerzu 2010 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Ian Nepomniachtchi]] || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Sergei Kariakin (Ukraina)|Sergei Kariakin]]
|| <ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20160825024623/http://theweekinchess.com/chessnews/events/63rd-russian-chess-championships-2010 63rd Russian Chess Championships 2010 | the Week in Chess]</ref>
|-
| 64 || Eost 2011 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin || Piotr Svidler {{small|(6)}} || || <ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20160925165611/http://theweekinchess.com/chessnews/events/russian-championships-super-final-2011 Russian Championships Super Final 2011 124 the Week in Chess]</ref>
|-
| 65 || Eost 2012 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Dmitry Andreikin]] || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Sergei Kariakin]], Piotr Svidler, [[Dmitriy Yakovenko]], [[Vladimir Potkin]] hag [[Evgeni Alekseiev]] || <ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20161004081153/http://theweekinchess.com/chessnews/events/65th-russian-chess-championships-2012 65th Russian Chess Championships 2012124 the Week in Chess]</ref>
|-
| 66 || Here 2013 || [[Nizhny Novgorod]] || Reolenn "holl rondoù" Robin || Piotr Svidler {{small|(7)}} || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Ian Nepomniachtchi]] || <ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20161004081401/http://www.theweekinchess.com/chessnews/events/66th-russian-championship-super-final-2013 66th Russian Championship Super Final 2013 124 the Week in Chess]</ref>
|-
| 67 || Du – Kerzu 2014 || Kazan || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Igor Lysyj]] || || <ref>{{en}}[http://www.chessdom.com/lysyj-and-gunina-become-2014-russian-champions/ | Lysyj and Gunina become 2014 Russian Champions – Chessdom 8 a viz Kerzu 2014 ]</ref>
|-
| 68 || Eost 2015 || [[Chita, Zabaykalsky Krai|Chita]] || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Evgeni Tomachevsky]] || || <ref>{{en}}[http://www.chessdom.com/tomashevsky-and-goriachkina-are-russias-chess-champions-photos/ Tomashevsky and Goriachkina are Russia's Chess Champions (Photos) – Chessdom d’an 21 a viz Eost 2015]</ref>
|-
| 69 || Here 2016 || Novosibirsk || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Alexander Riazantsev (chess player)|Alexander Riazantsev]] || || <ref>[https://www.chessfocus.com/tournament-results/2016-russian-championship Kampionad rusian 2016]</ref>
|-
| 70 || Kerzu 2017 || Sant-Petersbourg || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Peter Svidler]] {{small|(8)}} || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Nikita Vitiugov]] || <ref>[https://www.chessfocus.com/tournament-results/2017-russian-championship Kampionad rusian 2017]</ref>
|-
| 71 || Eost - Gwengolo 2018 || [[Satka]] || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Dmitry Andreikin]] {{small|(2)}} || a voe trec'h en dirampoiñ war [[Dmitry Jakovenko]] || <ref>[https://www.chessfocus.com/tournament-results/2018-russian-championship Kampionad rusian 2018]</ref>
|-
| 72 || 10–23 August 2019 || [[Votkinsk]] – [[Izhevsk]] || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Evgeni Tomachevsky]] {{small|(2)}} || || <ref>[https://www.chessfocus.com/tournament-results/2019-russian-championship Kampionad rusian 2019]</ref>
|-
| 73 || Kerzu 2020 || Moskov || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Ian Nepomniachtchi]] {{small|(2)}} || ||
|-
| 74 || Here 2021 || [[Oufa (kêr)|Oufa]] || Reolenn "holl rondoù" Robin || [[Nikita Vitiougov]] || ||
|-
|75
| Gwengolo 2022
|[[Cheboksary]]
| Reolenn "holl rondoù" Robin
|[[Daniil Dubov]]
| a voe trec'h en dirampoiñ " Armageddon" war [[Sanan Sjugirov]]
|<ref>{{ru}}Суперфиналы чемпионатов России |[https://ruchess.ru:443/championship/detail/2022/superfinaly_chempionatov_rossii/ Федерация шахмат России]</ref>
|-
|76
| Here 2023
|[[Tsarskoye Selo]]
| Reolenn "holl rondoù" Robin
|[[Vladislav Artemiev]]
|8½ from 11 (+6 −0 =5)
|
|-
|77
| Eost 2024
|[[Barnaul]]
| Reolenn "holl rondoù" Robin
|Vladislav Artemiev (2)
| a voe trec'h en dirampoiñ war [[Andrey Esipenko]]
|
|}
== Kampionad ar Maouezi ==
:{| class="sortable wikitable"
! # !! Bloaz !! Kêr !! Kampionez
|-
| 1 || 1934 || Moskov || Vera Chudova
|-
| 2 || 1935 || Gorky|| Nina Golubeva
|-
| 3 || 1947 || [[Ivanovo]] || Olga Strelova
|-
| 4 || 1948 || [[Samara|Kouybychev]] || Alexandra Daibo
|-
| 5 || 1949 || [[Stavropol]] || [[Vera Tikhomirova (c'hoarierez echedoù)|Vera Tikhomirova]]
|-
| 6 || 1950 || Rostov-an-Don || Vera Tikhomirova
|-
| 7 || 1951 || Ivanovo || [[Tema Filanovskaya]]
|-
| 8 || 1952 || Saratov || Vera Tikhomirova
|-
| 9 || 1953 || Sotchi || Vera Tikhomirova
|-
| 10 || 1954 ||Gorky || Tema Filanovskaya
|-
| 11 || 1955 || [[Taganrog]] || Tema Filanovskaya, Polishchuk
|-
| 12 || 1956 || [[Tuapse]] || [[Valentina Borisenko]]
|-
| 13 || 1957 || [[Kaluga]] || [[Valentina Borisenko]]
|-
| 14 || 1958 || Saratov || [[Valentina Borisenko]]
|-
| 15 || 1959 || Yaroslavl || [[Klara Skegina]]
|-
| 16 || 1960 || Sotchi || [[Valentina Borisenko]]
|-
| 17 || 1961 || Sverdlovsk || Klara Skegina
|-
| 18 || 1963 || Toula || Klara Skegina
|-
| 19 || 1964 || [[Dubna]] || [[Natalia Konopleva]]
|-
| 20 || 1966 || [[Krasnodar]] || [[Rimma Bilunova]]
|-
| 21 || 1968 || [[Naltchik]] || [[Rimma Bilunova]]
|-
| 22 || 1970 || [[Kostroma]] || Vera Ushakova (Timoshchenko)
|-
| 23 || 1971 || Krasnodar || Ludmila Lyubarskaya
|-
| 24 || 1972 || [[Volgograd]] || [[Ludmila Saunina]]
|-
| 25 || 1973 || [[Arkhangelsk]] || L. Vericheva
|-
| 26 || 1974 || [[Nalchik]] || [[Alexsandra Kislova]]
|-
| 27 || 1975 || [[Chelyabinsk]] || Alexsandra Kislova
|-
| 28 || 1976 || [[Penza]] || [[Valentina Kozlovskaya]]
|-
| 29 || 1977 || [[Kaliningrad]] || [[Natalia Alekhina]]
|-
| 30 || 1979 || [[Kaluga]] || [[Valentina Kozlovskaya]], [[Ludmila Saunina]]
|-
| 31 || 1980 || Voronej || [[Elena Akhmilovskaya]]
|-
| 32 || 1981 || Sverdlovsk || Nadezhda Putjatina
|-
| 33 || 1982 || [[Vladikavkaz|Ordzhonikidze]] || Natalia Alekhina
|-
| 34 || 1984 || Kaliningrad || Larisa Polnareva
|-
| 35 || 1985 || [[Lipetsk]] || [[Ludmila Saunina]]
|-
| 36 || 1986 || Saratov || [[Alla Grinfeld]], [[Ludmila Saunina]]
|-
| 37 || 1987 || Sverdlovsk || [[Tatiana Stepovaia]]
|-
| 38 || 1988 || Sverdlovsk || [[Tatiana Stepovaia]]
|-
| 39 || 1989 || Sverdlovsk || [[Tatiana Stepovaia]]
|-
| 40 || 1990 ||[[Podolsk]]|| [[Ketevan Arakhamia-Grant]]
|-
| 41 || 1991 ||[[Lvov]]|| [[Svetlana Matveeva]]
|-
| 42 || 1992 || ? || [[Svetlana Prudnikova]]
|-
| 43 || 1993 || [[Lipetsk]] || [[Ludmila Zaitseva]]
|-
| 44 || 1994 || Elista || [[Ekaterina Kovalevskaya]]
|-
| 45 || 1995 || Elista || [[Julia Demina]] <ref>[https://theweekinchess.com/html/twic57.html Kampionad rusian 1995]</ref>
|-
| 46 || 1996 || Elista || [[Ludmila Zaitseva]]
|-
| 47 || 1997 || Elista || [[Alisa Galliamova]]
|-
| 48 || 1998 || Elista || [[Svetlana Prudnikova]]
|-
| 49 || 1999 || Moskov || [[Julia Demina]]
|-
| 50 || 2000 || Elista || [[Ekaterina Kovalevskaya]]
|-
| 51 || 2001 || Elista || [[Olga Zimina]]
|-
| 52 || 2002 || Elista || [[Tatiana Kosintseva]]
|-
| 53 || 2003 || Elista || [[Irina Slavina Turova]]
|-
| 54 || 2004 || [[Kazan]] || [[Tatiana Kosintseva]]
|-
| 55 || 2005 || [[Samara (kêr)|Samara]]|| [[Alexandra Kosteniuk]]
|-
| 56 || 2006 || Gorodets || [[Ekaterina Korbut]]
|-
| 57 || 2007 || Moskov || [[Tatiana Kosintseva]]
|-
| 58 || 2008 || Moskov || [[Nadezhda Kosintseva]]
|-
| 59 || 2009 || Moskov || [[Alisa Galliamova]]
|-
| 60 || 2010 || Moskov || [[Alisa Galliamova]]
|-
| 61 || 2011 || Moskov || [[Valentina Gunina]]
|-
| 62 || 2012 || Moskov || [[Natalia Pogonina]]
|-
| 63 || 2013 || [[Nizhny Novgorod]] || [[Valentina Gunina]]
|-
| 64 || 2014 || Kazan || [[Valentina Gunina]]
|-
| 65 || 2015 || [[Chita, Zabaykalsky Krai|Chita]] || [[Aleksandra Goryachkina]]
|-
| 66 || 2016 || Novosibirsk || [[Alexandra Kosteniuk]]
|-
| 67 || 2017 || Sant-Petersbourg || [[Aleksandra Goryachkina]]
|-
| 68 || 2018 || [[Satka]] || [[Natalia Pogonina]]
|-
| 69 || 2019 || [[Votkinsk]] – [[Izhevsk]] || [[Olga Girya]]
|-
| 70 || 2020 || Moskov || [[Aleksandra Goryachkina]]
|-
| 71 || 2021 || Oufa || [[Valentina Gunina]]
|-
| 72 || 2022 || [[Cheboksary]] || [[Valentina Gunina]]
|-
| 73 || 2023 || Sant-Petersbourg || [[Baira Kovanova]]
|-
| 74 || 2024 || [[Barnaul]] || [[Kateryna Lahno]]
|}
== Levrlennadurezh ==
*{{ru}} Anatoly Karpov, ‘’Шахматы: Энциклопедический словарь’’, 1990 Embanner Советская энциклопедия, Moskov, isbn=978-5-85270-005-6 oclc=23533106 lccn=97214322 .
== Notennoù ha dave ==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20080517022544/http://www.geocities.com/al2055km/index.html RUSBASE (part V) 1919-1937,1991-1994]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20050903115258/http://www.geocities.com/al2055perv/index.html RUSBASE (part IV) 1938-1960]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20091027071522/http://www.geocities.com/al2055mag/index.html RUSBASE (part III), 1961-1969,1985-1990]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20020205005128/http://www.geocities.com/al2055urs/index.html RUSBASE (part II) 1970-1984]
*{{en}} [https://web.archive.org/web/20091028082847/http://www.geocities.com/SiliconValley/Lab/7378/russia.htm Russian Chess History] by Bill Wall.
*{{en}} [http://www.chessbase.com/newsdetail.asp?newsid=4350 Details on the 2007 edition]
[[Rummad:Kampionadoù echedoù hervez ar vro|Rusia]]
cb41ja4mzvuqg93fs979wqlnv1ee780
2,7 mm Kolibri
0
179980
2203056
2189229
2026-10-28T06:49:02Z
Kestenn
14086
2203056
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
|-
{{Infobox/Titl|2,7 × 9 mm Kolibri|b0c4de|talbenn defaut|000}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:2mm Kolibri dimensions.jpg|frameless|313x313px|-]]<br><br>Muzulioù an '''2,7 mm Kolibri'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000" |Doare
|-
! Doare douilhez
|eeun, kreuzenn
|-
! Doare skeiñ
|e-kreiz
|-
! Bro orin
|{{Aostria-Hungaria}}
|-
! Ijiner
|[[Franz Pfannl]]
|-
! Bloavezh krouidigezh
|1910
|-
! Mare produiñ
|1914
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000" |Muzulioù
|-
! Ø bannadell
|2,70 mm
|-
! Ø kolier
|3,50 mm
|-
! Ø korf an douilhez
|3,60 mm
|-
! Ø strad
|3,60 mm
|-
! Hirder an douilhez
|9,40 mm
|-
! Hirder ar gartouchenn
|11 mm
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000" |Perzhioù all
|-
! Pouez ar vannadell
|0,2 g
|-
! Tizh ar boled V<sub>0</sub>
|200 m/s
|-
! Energiezh ar vannadell
|4 J
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#B0C4DE; color:#000000" |Lezenn
|-
! Rummad e Bro-C'hall
|D
|}
An '''2,7 × 9 mm Kolibri''', anvet '''2,7 mm Kolibri''' ha '''2 mm Kolibri''' ivez, eo ar [[munision]] [[Arm-dorn|armoù-dorn]] bihanañ bet produet a-viskoazh<ref name=":0">{{en}} SMITH Joseph E., ''The book of pistols and revolvers'', Castle Books, 1977, p. 53</ref>.
Breouet e voe e 1910 gant an [[Armerezh|armeurer]] aostrian [[Franz Pfannl]] evit ar [[Kolibri (pistolenn)|bistolenn heñvelanvet Kolibri]]. Ar rummad armoù-mañ, bihanoc'h evit dorn un den, a oa o fal servijout d'en em zifenn ha bezañ kuzhet aes en ur c'hodell<ref name=":1">{{en}} Kurt ALLEMEIER, ''[https://www.rockislandauction.com/riac-blog/the-diminuitive-kolibri-pistol The Kolibri Pistol]'', Rock Island Auction (lennet d'ar 27/04/2026)</ref>.
[[Restr:Pistol Kolibri (19890833309).jpg|kleiz|thumb|200x200px|Ur bistolenn Kolibri kambret evit ar gartouchenn 2,7 mm heñvelanvet.]]
Boledoù gwisket an 2,7 mm Kolibri zo izel-kenañ o mas (0,2 gram) hag o energiezh (4 Joul e beg ar c'hanol). Gouest int da dreuziñ war-dro 3 mm koad-pin memestra, peadra da c'hloazañ un tamm un den tizhet<ref name=":0" />. Abalamour d'o galloud izel, ha daoust dezhe bezañ munisionoù armoù-tan, ar c'hartouchennoù 2,7 mm Kolibri zo renket er [[Lezennoù war an armoù e Frañs|rummad D]] hervez lezenn e Bro-C'hall, evel plomoù an [[Arm dre aer gwasket|armoù dre aer gwasket]] dindan 19 J.
Produet e voe ar gartouchenn e deroù 1914 hepken, a-raok bezañ paouezet abalamour d'ar [[Brezel-bed Kentañ]]<ref name=":1" />.
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Kalibroù armoù-tan]]
[[Rummad:Munisionoù Aostria-Hungaria]]
bkt8h75mk0ugtjdiarmn1r57cvuxd5g
Rachid (karabinenn)
0
180896
2203052
2202445
2026-10-28T05:44:56Z
Kestenn
14086
2203052
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Karabinenn Rachid|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Ljungman-hakim-rasheed (cropped).JPG|280px]] Ur garabinenn '''Rachid'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! Bro
|{{Egipt}}
|-
! Doare
|[[Karabinenn]] damaotomatek
|-
! Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre amprest gazoù, dre gorzenn
|-
! [[Munision]]
|[[7,62 × 39 mm]]
|-
! Ijiner orin
|[[Erik Eklund]]
|-
! Produer
|Uzin 54, e [[Al Maadi]] ([[Kaero]])
|-
! Mare produiñ
|Dibenn ar [[bloavezhioù 1960]]
|-
! Niver produet
|War-dro {{formatnum:7300}}
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! Mas
|4,2 kg
|-
! Hirder
|{{formatnum:1035}} mm
|-
! Hirder ar c'hanol
|520 mm
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! Hed-tenn pleustrek
|300 m
|-
! Endalc'h
|Karger fiñv 10 kartouchenn
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
!Rummad e Bro-C'hall
|B
|}
Ar '''Rachid''' (en arabeg : بندقية رشيد) zo ur [[Karabinenn|garabinenn]] damaotomatek egiptat produet en Uzin 54, e [[Al-Maadi]] (ur c'harter eus [[Kaero]]), e dibenn ar bloavezhioù 1960.
[[Restr:Ljungman-hakim-rasheed.JPG|kleiz|thumb|Eus an nec'h d'an traoñ : fuzuilh Ag m/42B, fuzuilh Hakim ha karabinenn Rachid.]]
Deveret eo eus ar [[Hakim (fuzuilh)|fuzuilh Hakim]], savet he-unan diwar an [[Automatgevär m/42]] svedat. Implijout a ra ar memes gwikefre [[Arm-tennata#Tennata damaotomatek hag aotomatek|tennata dre gorzenn]]. Berroc'h eo ({{formatnum:1035}} mm e-lec'h {{formatnum:1216}} mm evit an Hakim), hag ur [[Baionetez|vaionetez]] plegus zo stag outi. Pourveziet eo gant ur [[Karger (armoù-tan)|c'harger]] 10 kartouchenn [[7,62 × 39 mm]], ur c'halibr dibabet pa oa Egipt tost d'an URSS<ref>{{En}} Maxim POPENKER, ''[https://modernfirearms.net/en/military-rifles/self-loading-rifles/egypt-self-loading-rifles/rasheed-eng/ Rasheed]'', Modern Firearms (lennet d'an 20/08/2026)</ref>.
Produet e voe war-dro {{formatnum:7300}} skouerenn anezhi<ref>{{En}} Ian McCOLLUM, ''[https://www.forgottenweapons.com/the-rasheed-egypts-semiauto-battle-carbine-from-sweden/ The Rasheed: Egypt’s Semiauto Battle Carbine From Sweden]'', Forgotten Weapons, 27/09/2023 (lennet d'an 20/08/2026)</ref> e dibenn ar bloavezhioù 1960<ref>{{en}} Arnaud Lamothe, ''[https://web.archive.org/web/20260820210431/https://www.laipublications.com/en/la-carabine-egyptienne-rasheed-calibre-762x39/ The EGYPTIAN CARBINE Rasheed caliber 7.62×39]'', LAI Publications, 13/05/2022 (lennet d'an 20/08/2026)</ref>. {{formatnum:3731}} karabinenn Rachid a voe kollet e emgannoù kaset gant an [[Tirlu Egipt|arme egiptat]], evel reoù [[brezel Kippour]]<ref>Hervez George Layman, meneget gant Ian McCollum, op. cit.</ref>. Un arm ral a-walc'h eo hiziv an deiz.
E 1974 e voe gwerzhet 300 karabinenn Rachid da Irak, asambles gant an dafar da broduiñ anezhe. Irakiz a savas war-dro {{formatnum:10000}} kopienn eus an arm, dindan an anv ''Baghdad''<ref>{{En}} Ian McCOLLUM, ''[https://www.forgottenweapons.com/baghdad-carbine-iraqs-super-rare-copy-of-the-rasheed/ Baghdad Carbine: Iraq’s Super-Rare Copy of the Rasheed]'', Forgotten Weapons, 04/10/2023 (lennet d'an 20/08/2026)</ref>.
== Er sevenadur ==
Gellout a raer implijout an arm er c'hoari video ''[[World of Guns: Gun Disassembly]]''<ref>{{En}} ''[https://www.imfdb.org/wiki/Automatgev%C3%A4r_m/42#Rasheed_Carbine Rasheed Carbine]'', IMFDB (lennet d'an 20/08/2026)</ref>.
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Karabinennoù]]
[[Rummad:Armoù Egipt]]
qd92exdo4hdbq5gxbt69elzi4v39g8t
Sycamore Gap tree
0
181234
2203020
2201021
2026-10-27T14:37:47Z
Llydawr
145
ez eus
2203020
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ar '''Sycamore Gap tree''', brudet ivez evel '''gwezenn Robin ar C'hoadoù''' ([[saozneg]] : ''Robin Hood tree''), zo ur skavenn-wrac'h-wenn (''[[Acer pseudoplatanus]]'') oadet a 100 - 120 vloaz<ref>{{Cite web |date=2025-09-04 |title=Sycamore Gap: Famous tree was at least 100 years old, experts say |url=https://www.bbc.com/newsround/articles/c62n30p73v7o |access-date=2025-09-06 |website=BBC Newsround |language=en-GB}}</ref> ha lec'hiet nepell diouzh [[Moger Hadrian]], ha nepell diouzh [[Crag Lough]], e [[Northumberland]] ([[Bro-Saoz]]). Troc'het e voe en un doare dilezennel e 2023 gant Daniel Graham hag Adam Carruthers, met abaoe ez eus diwanet skourroù war he c'hef.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Gwez espar]]
[[Rummad:Istor Northumberland]]
984kyjio6avqcf9103sl62hvxlq1pda
2203021
2203020
2026-10-27T14:38:27Z
Llydawr
145
2203021
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Ar '''Sycamore Gap tree''', brudet ivez evel '''gwezenn Robin ar C'hoadoù''' ([[saozneg]] : ''Robin Hood tree''), zo ur skavenn-wrac'h-wenn (''[[Acer pseudoplatanus]]'') oadet a 100 - 120 vloaz<ref>{{Cite web |date=2025-09-04 |title=Sycamore Gap: Famous tree was at least 100 years old, experts say |url=https://www.bbc.com/newsround/articles/c62n30p73v7o |access-date=2025-09-06 |website=BBC Newsround |language=en-GB}}</ref> ha lec'hiet nepell diouzh [[Moger Hadrian]], ha nepell diouzh [[Crag Lough]], e [[Northumberland]] ([[Bro-Saoz]]). Troc'het e voe en un doare dilezennel e 2023 gant Daniel Graham hag Adam Carruthers, met abaoe ez eus diwanet skourroù war he c'hef.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Gwez espar]]
[[Rummad:Northumberland]]
ozahtlh0wrc6y26jcg474n8anx3xfwl
28 Days Later (heuliad filmoù)
0
181235
2203022
2201024
2026-10-27T14:50:18Z
Llydawr
145
2203022
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
An heuliad filmoù '''''28 Days Later''''' a zo reoù [[Faltazi Apokaliptek ha goude Apokalips|goude Apokalips]] [[Film spont|spont]], diazezet war un hollved gant [[Alex Garland]]. En holl ez eus pevar film, hag unan da vezañ embannet. Ar frañchiz a dremen en ur bed distrujet gant ur [[kleñved-red|c'hleñved-red]], a dro an dud e boudoù feuls taer. Goude ma vije bet ar viruz o vont kuit diouzh ul labourva e [[Bro-Saoz]], en ur gwallzarvoud, en em led dre ar bed hag abeg eo d'ur [[freuzadenn gevredigezhel]].
Ar c'hentañ film, ''[[28 Days Later]]'' (2002), a oa bet degemeret mat gant ar vurutellerien ha bet e oa bet uhel er box office{{cite web|url=https://www.rottentomatoes.com/m/28_days_later|work=[[Rotten Tomatoes]]|publisher=[[Fandango Media]]|title=28 Days Later|access-date=9 June 2024}}. Buan e oa bet graet anezhañ ur film spont klasel ha gant un doare [[Film lid|lid tro-dro]]. Skrivet ez eus bet diwar-benn ar frañchiz e oa bet o kemm, o levezoniñ, hag o ledanaat doare ar filmoù [[film zombied|zombied]]. An heuliad eus 2007, ''[[28 Weeks Later]]'', a oa bet degemeret mat ha berzh en doa graet ivez.
[[Sony Pictures Releasing]], dre ar skourr [[Columbia Pictures]], en doa kendalc'het gant an heuliadoù. Ar c'hentañ heuliadenn, ''[[28 Years Later]]'', a oa bet embannet d'an 20 a viz Even 2025, ha goude-se e oa bet heuliet gant, ''[[28 Years Later: The Bone Temple]],'' embannet d'ar 16 a viz Genver 2026. Ur pempvet film zo da vezañ produet. Doareoù all zo bet evit ledanaat an hollved evel ur vandenn-dreset ''[[28 Days Later: The Aftermath]]'' (2007), hag un heuliad [[Comic|comics]] anvet ''[[28 Days Later (comics)|28 Days Later]]'' (2009–2011).
==Filmoù==
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center"
|-
! Film
! Deiziad embann stadunanat
! Filmaozer
! Senariour(ien)
! Produer(ien)
! Statud
|-
| style="text-align:left" | ''[[28 Days Later]]''
| style="text-align:left" | 27/06/2003
| [[Danny Boyle]]
| [[Alex Garland]]
| [[Andrew Macdonald (produer)|Andrew Macdonald]]
| rowspan="4" | Embannet
|-
| style="text-align:left" | ''[[28 Weeks Later]]''
| style="text-align:left" | 11/05/2007
| [[Juan Carlos Fresnadillo]]
| [[Rowan Joffé]], Juan Carlos Fresnadillo [[Enrique López Lavigne|E. L. Lavigne]] ha Jesús Olmo
| Enrique López Lavigne, Andrew Macdonald ha Allon Reich
|-
| style="text-align:left" | ''[[28 Years Later]]''
| style="text-align:left" | 20/06/2025
| Danny Boyle
| rowspan="3" | Alex Garland
| rowspan="2" | Andrew Macdonald, [[Peter Rice (produer errounit)|Peter Rice]], Bernie Bellew, Danny Boyle hag Alex Garland
|-
| style="text-align:left" | ''[[28 Years Later: The Bone Temple]]''
| style="text-align:left" | 16/01/2026
| [[Nia DaCosta]]
|-
| style="text-align:left" | Pempvet film hep titl ofisiel
| Da vezañ embannet
| Danny Boyle
| Peter Rice, Danny Boyle, Alex Garland & Andrew Macdonald
| Da vezañ embannet
|}
[[Rummad:Heuliad filmoù]]
[[Rummad:Filmoù SUA]]
[[Rummad:Filmoù moliac'h]]
[[Rummad:28 Days Later (heuliad filmoù)]]
09clgxtzk1x6z4j9cq7aiiyo2623w8n
Columbia Pictures
0
181236
2203023
2201031
2026-10-27T14:55:20Z
Llydawr
145
2203023
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''Columbia Pictures Industries, Inc.''', brudet ivez evel '''Columbia Pictures''', zo un embregerezh [[Embregerezh produiñ|produiñ]] hag [[Embann filmoù|embann]] [[film]]où. Embregerezh pennañ ar [[Sony Pictures Motion Picture Group]], ur skourr eus [[Sony Pictures Entertainment]] eo, hag a zo unan eus [[Major studios|studioioù film pennañ]] ar bed hag ul lodenn eus ar c'hengevread japanat [[Sony|Sony Group Corporation]]<ref name="Sony-Jun-2011-20-F">{{cite web|url=http://pdf.secdatabase.com/2080/0000950123-11-062283.pdf |title=Sony, Form 20-F, Filing Date Jun 28, 2011 |publisher=secdatabase.com |access-date =March 27, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130512160942/http://pdf.secdatabase.com/2080/0000950123-11-062283.pdf |archive-date=May 12, 2013 |url-status=live }}</ref>. Columbia Pictures zo unan eus al "[[Studio system|Little Three]]", e-touez an eizh studio brasañ eus "[[Sinema klasel Hollywood|Oadvezh Aour]]" [[Sinema ar stadoù-Unanet|Hollywood]]<ref>Grady, Frank. [https://www.umsl.edu/~gradyf/film/STUDIOS.htm "THE STUDIO ERA"]. umsl.edu. Retrieved March 14, 2011.</ref>.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}} [http://www.sonypictures.com/ Lec'hienn diavaez]
[[Rummad:Embregerezhioù SUA]]
[[Rummad:Embregerezhioù produiñ filmoù]]
[[Rummad:Embregerezhioù krouet e 1918]]
[[Rummad:Sony Pictures Entertainment]]
igv1uxsdccr4gjxivo7j553jrzzpg59
Manish Hamal
0
181241
2203024
2201091
2026-10-27T14:56:50Z
Llydawr
145
2203024
wikitext
text/x-wiki
'''Manish Hamal''', bet ganet e 1986, a zo ur c'hoarier echedoù nepalat.<br>
Gwengolo 2026: 1 978 eo e renk Elo ''Standard'', 2 061 e renk Elo ''Fonnapl'' ha 2 065 e renk Elo ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12300110 E fichenn FIDE]</ref>.<br>Mestr FIDE (FM) eo abaoe 2009, Stummer FIDE eo abaoe 2014<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12300110 E fichenn FIDE]</ref>.<br> 2 118 eo bet e renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 2012<ref>{{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/hamal_manish/99984 E bartiennoù e Chess Base]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad nepalat an echedoù|Kampionad nepalat]]====
Trec'h e voe e 2012.
====Kampionad kêrioù Azia====
C'hoariet en deus ur wezh e skipailh [[Katmandou]].
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk e skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Ebrel 2009||16||{{Liban}}, [[Beirout]]||2||4,5/9 (+4, =1, -4)||50||5||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2009z/2009kmdu.html 16th Asian Cities Chess Campionship: Beirut 2009 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====[[Olimpiadoù echedoù]]====
C'hoariet en deus teir gwezh e skipailh Nepal.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk e skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Du 2008||38||{{Alamagn}}, [[Dresden]]||4||7,5/10 (+6, =3, -1)||75||70/146||108/729||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2008/2008nep.html 38th Chess Olympiad: Dresden 2008 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Eost-Gwengolo 2012||40||{{Turkia}}, [[Istanbul]]||1||3,5/11 (+3, =1, -7)||31,8||140/779||113/157||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2012/2012nep.html 40th Chess Olympiad: Istanbul 2012 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo-Here 2018||41||{{Norvegia}}, [[Tromsø]]||1||3/10 (+3, =0, -7)||30||126/877||114/176||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2018/2018nep.html 41st Chess Olympiad: Tromsø 2014 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
* {{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12300110 E fichenn FIDE]
* {{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/hamal_manish/99984 E bartiennoù e Chess Base]
* {{en}}[https://www.365chess.com/players/Manish_Hamal E bartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Hamal, Manish}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1986]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù nepalat]]
s7ppt9omvw63toegd8rt386hl64fqwy
Sindira Joshi
0
181242
2203025
2201094
2026-10-27T14:58:03Z
Llydawr
145
2203025
wikitext
text/x-wiki
'''Sindira Joshi''', bet ganet e 1983, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Nepal|nepalat]].<br>Gwengolo 2026: 1 565 eo he renk Elo ''Standard'', 1 590 he renk Elo ''Fonnapl'' ha 1 665 he renk Elo ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12312754 He fichenn FIDE]</ref>.<br>1 743 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Meurzh 2025<ref>{{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/joshi_sindira/445061 He fartiennoù e Chess Base]</ref>.<br>Tredeog Broadel eo abaoe 2023<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12312754 He fichenn FIDE]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad nepalat an echedoù|Kampionad ar Maouezi]]====
Trec'h e voe e miz Mae 2016<ref>{{en}}[https://web.archive.org/web/20250221052603/https://chessdailynews.com/19th-national-championship-4th-womens-national-championship-of-nepal/ 19th National Championship & 4th Women’s National Championship of Nepal]</ref> hag e 2024<ref>{{en}}Rajan Subedi and Sindira Joshi win Nepal Championship [https://www.fide.com/news/3055 d’ar 7 a viz Even 2024 [[FIDE]]]</ref>.
===Kevezadegoù dre skipailh===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet he deus meur a wezh e skipailh [[Nepal]].
{| class="wikitable" !|Miz ha bloaz||Niverenn an Olimpiad||Bro ha kêr||Tablezenn|| Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn he skipailh||Notennoù ha daveennoù |- |Gwengolo 2026||46||{{Ouzbekistan}}, Samarkand||-||-||-||-||-||-||-||{{en}}US Chess
|-
|}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
==Liammoù diavaez==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12312754 He fichenn FIDE]
*{{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/joshi_sindira/445061 He fartiennoù e Chess Base]
*{{en}}[https://www.365chess.com/players/Sindira_Joshi He fartiennoù e 365 Chess]
{{DEFAULTSORT:Joshi, Sindira}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1983]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù nepalat]]
fb4r1g4zfkr3r5nu0ggwy194qc0z143
Reizhiad stlenn douaroniel
0
181243
2203026
2201095
2026-10-27T15:02:49Z
Llydawr
145
2203026
wikitext
text/x-wiki
{{Gwellaat}}
Ur '''reizhiad stlenn douaroniel''' '''(RSD)''' a zo un hollad [[gwikefre]]où urzhiataerel evit dastum, aozañ, elfenniñ, merañ ha delvanañ [[roadenn douaregorel|roadennoù douaregorel]] kevelstrollet. E yehoù all eo anavezet an dra dindan anvioù berraet evel SIG pe GIS. Pa ne oa ket aes sevel [[kartenn douaroniel|kartennoù]] war blaenennoù hag e vije eztaolet fedoù kemplezh ganto, ne voe ket eus reizhiadoù stlenn douaroniel a-raok diorroadur an [[urzhiataerezh]], da lavaret eo e 1960. Diwar ar c'hartennoù produet diwar meur a intent e c'heller degas ur harp d'an divizoù a deur hollek.
== Istor ==
[[Restr:Snow-cholera-map.jpg|thumb|right|300px|Adkrouadur (1958) kartenn John Snow da ziskouez emled reuziad ar c'holera e [[Soho]] e 1854]]
A-raok ma voe ijinet ar ''RSDoù'', ne gaver nemet kartennoù ar [[kleñved-red|c'hlenvedoù-red]] a c'helle degas un nebeud elfennoù ouzhpenn an deskrivadur. E 1854, gant John Snow, un reuziadonour hag ur mezeg anezhañ, e voe kavet lec'h kentañ reuziad ar [[kolera|c'holera]] e [[Londrez]] dre verkañ chomlec'hioù ar glañvourien hag al lec'hioù dour tostañ.
[[Rummad:Teknikoù an douaroniezh]]
48o5tnkzgrphkai9l4qluqo1tp7oo5l
Tara Ghale
0
181245
2203027
2202626
2026-10-27T15:04:12Z
Llydawr
145
2203027
wikitext
text/x-wiki
''' Tara Ghale''', bet ganet e 1995, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Nepal|nepalat]].<br>Gwengolo 2026: 1 837 eo he renk Elo ''Standard''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12301680 He fichenn FIDE]</ref>.<br>1 837 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 2024<ref>{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=109337 He fartiennoù e Chess Games]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad nepalat an echedoù|Kampionad nepalat ar Maouezi]]====
Trec'h e voe e 2011.
===Kevezadegoù dre skipailh===
====Kampionad Azia (Maouezi)====
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Kerzu 2009||6||{{IND}}, [[Kolkata]]||4||0/6 (+0, =0, -6)||0||/49||13/10||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/~sennari/2009s/2009nep.html 6th Asian Team Chess Championship (women): Kolkata 2009 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
==Liammoù diavaez==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12311987 He fichenn FIDE]
*{{en}}[https://www.2700chess.com/players/12301680-tara-ghale He fartiennoù e Chess Com]
{{DEFAULTSORT:Ghale, Tara}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1995]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù nepalat]]
crrrndsqyu6ca5dvp93kcnqjfw9pwu3
Embregerezh produiñ
0
181246
2203028
2201117
2026-10-27T15:06:22Z
Llydawr
145
2203028
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Un '''embregerezh produiñ''', pe '''studio produiñ ''' zo un embregerezh a grou oberennoù e tachennoù evel [[arzoù an arvest]], [[Mediaoù nevez (arz)|arz ar mediaioù nevez]], [[Film (sinema)|sinema]], [[Abadenn skinwel|skinwel]], [[radio]], [[bannoù-treset]], [[arz etreoberiat]], [[C'hoari video|c'hoarioù video]], [[Lec'hienn Web|lec'hiennoù Web]], [[sonerezh]], ha [[video]]. Ar strolladoù-se a zo savet gant skipailhoù teknikel ha labourerien evit sevel un oberenn, hag alies ez eo an embregerezhioù reoù [[Embannerezh|embann kenwerzhel]].
[[Rummad:Embregrezhioù hervez an doare]]
[[Rummad:Produerezh]]
295ojr6tjnn8dfzvcd2646uhkrhv39z
2203032
2203028
2026-10-27T16:03:23Z
Dishual
612
Kemmoù [[Special:Contributions/Llydawr|Llydawr]] ([[User_talk:Llydawr|Kaozeal]]) distaolet; adlakaet da stumm diwezhañ [[User:Dishual|Dishual]]
2201117
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Un '''embregerezh produiñ''', pe '''studio produiñ ''' zo un embregerezh a grou oberennoù e tachennoù evel [[arzoù an arvest]], [[Mediaoù nevez (arz)|arz ar mediaioù nevez]], [[Film (sinema)|film]], [[Abadenn skinwel|skinwel]], [[radio]], [[bannoù-treset]], [[arz etreoberiat]], [[C'hoari video|c'hoarioù video]], [[Lec'hienn Web|lec'hiennoù Web]], [[sonerezh]], ha [[video]]. Ar strolladoù-se a zo savet gant skipailhoù teknikel ha labourerien evit sevel un oberenn, hag alies ez eo an embregerezhioù reoù [[Embannerezh|embann kenwerzhel]].
[[Rummad:Embregrezhioù hervez an doare]]
[[Rummad:Produerezh]]
5ak3hpcggh9ajcrh9nunpvab7uimew3
2203033
2203032
2026-10-27T16:11:44Z
Dishual
612
Kemmoù [[Special:Contributions/Dishual|Dishual]] ([[User_talk:Dishual|Kaozeal]]) distaolet; adlakaet da stumm diwezhañ [[User:Llydawr|Llydawr]]
2203028
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
Un '''embregerezh produiñ''', pe '''studio produiñ ''' zo un embregerezh a grou oberennoù e tachennoù evel [[arzoù an arvest]], [[Mediaoù nevez (arz)|arz ar mediaioù nevez]], [[Film (sinema)|sinema]], [[Abadenn skinwel|skinwel]], [[radio]], [[bannoù-treset]], [[arz etreoberiat]], [[C'hoari video|c'hoarioù video]], [[Lec'hienn Web|lec'hiennoù Web]], [[sonerezh]], ha [[video]]. Ar strolladoù-se a zo savet gant skipailhoù teknikel ha labourerien evit sevel un oberenn, hag alies ez eo an embregerezhioù reoù [[Embannerezh|embann kenwerzhel]].
[[Rummad:Embregrezhioù hervez an doare]]
[[Rummad:Produerezh]]
295ojr6tjnn8dfzvcd2646uhkrhv39z
Monty Python's Life of Brian
0
181247
2203029
2201124
2026-10-27T15:09:07Z
Llydawr
145
2203029
wikitext
text/x-wiki
{{databox}}
'''''Monty Python's Life of Brian''''' zo ur film [[fent du]] [[breizhveuriat]] eus [[1979]] skrivet ha c'hoariet gant ar strollad fentigellourien [[Monty Python]] ([[Graham Chapman]], [[John Cleese]], [[Terry Gilliam]], [[Eric Idle]], [[Terry Jones]], ha [[Michael Palin]]). Filmaozet e oa bet gant Jones ; er film ez eus lodennoù [[Sinema dreistrealour|dreistrealour]] ha [[
Flemmskrid|flemmus]], a gont darvoudoù eus ar [[Bibl]] e stumm ul luadur eus [[Ginivelezh|ganedigezh]] ha [[Kroazstagadur Jezuz|marv]] [[Jezuz Nazaret|Jezuz]]. Ar film a gont istor Brian Cohen (c'hoariet gant Chapman), un den yaouank eus [[Proviñs Judea|Judea]] hag a zo bet ganet er memes devezh ha Jezuz ha nepell dioutañ, ha dre fazi e kreder ez eo ar [[Mesiaz]].
Un nebeud deizioù a-raok ar filmañ e oa bet tennet o arc'hant digant an embregerezh [[EMI Films]], ar soner eus [[The Beatles]] [[George Harrison]] hag e geveler aferioù [[Denis O'Brien (produer)|Denis O'Brien]] a oa deuet a-benn da rastellat trawalc'h a arc'hant evit ''Life of Brian'' dre sevel an embregerezh [[HandMade Films]]<ref name="rolling stone">{{en}} {{cite magazine |url=https://www.rollingstone.com/feature/10-things-you-didnt-know-george-harrison-did-121110/ |title=10 Things You Didn't Know George Harrison Did |last=Runtagh |first=Jordan |date=29 November 2016 |access-date=2026-05-17 |magazine=Rolling Stone |archive-url=https://web.archive.org/web/20201108003319/https://www.rollingstone.com/feature/10-things-you-didnt-know-george-harrison-did-121110/ |archive-date=2020-11-08 |url-status=live}}</ref>.
Temoù ar film hag ar fed ez eo ul luadur relijiel a oa bet abeg d'ur wallreuz pa oa bet embannet, rebechet dezhañ da vezañ un oberenn-[[blasfem]]iñ ha bet e oa bet lod strolladoù relijiel o vanifestiñ a-enep.
== Notennoù ha daveennnoù ==
{{Daveoù}}
[[Rummad:Filmoù 1979]]
[[Rummad:Filmoù komedienn]]
4bv5j25dho8effd871n3ze1oqjst8tn
Bina Jaiswal
0
181248
2203030
2201134
2026-10-27T15:10:11Z
Llydawr
145
2203030
wikitext
text/x-wiki
<div style="margin-left:20px;">''[[Restr:Confusion colour.svg|25px]] Arabat eo droukveskañ gant ar bolitikourez nepalat'' [[Bina Jaiswal (politikourez|Bina Jaiswal]].</div>
----
'''Bina Jaiswal''', bet ganet e [[1997]], a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Nepal|nepalat]].<br>Gwengolo 2026 : {{formatnum:1665}} eo he renk Elo ''Standard'', {{formatnum:1699}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:1669}} he renk Elo ''Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/12301744 He fichenn FIDE]</ref>.<br>{{formatnum:1665}} eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Meurzh [[2024]]<ref>{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=109337 He fartiennoù e Chess Games]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad nepalat an echedoù|Kampionad nepalat ar Maouezi]]====
Trec'h e voe e [[2014]]<ref>{{en}}[https://s3.chess-results.com/tnr122268.aspx?lan=1&SNode=S0 ''3rd National Woman Chess Championship'' - Chess Results]</ref>.
===Kevezadegoù dre skipailh===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Nepal]].
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Eost 2014||41||{{Norvegia}}, [[Tromsø]]||1||4/10 (+4, =0, -6)||40||115/673||-||115/136||-||<ref>{{en}}[https://www.chessgames.com/perl/chessplayer?pid=150871 41st Chess Olympiad (Women), Tromsø 2014 - Chess Games]</ref>.
|}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
==Liammoù diavaez==
*{{en}} [https://players.chessbase.com/en/player/jaiswal_bina/296922 He fartiennoù e Chess Base]
{{DEFAULTSORT:Jaiswal, Bina}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1995]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù nepalat]]
nw0s2k9413eopkyxz0esv99wp9rhn2k
Ruger New Vaquero
0
181249
2203031
2201144
2026-10-27T15:11:41Z
Llydawr
145
2203031
wikitext
text/x-wiki
{{Droukveskañ|Ruger Vaquero}}
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Ruger New Vaquero|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:New vaquero.jpg|frameless|280x280px]]<br><br>Ur revolver '''Ruger New Vaquero'''.
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! Bro orin
|{{Stadoù-Unanet Amerika}}
|-
! Doare
|[[Revolver]] un-ober
|-
! [[Munision]]où
|[[.357 Magnum]] / [[.38 Special]]<br>[[.45 Colt]]<br>[[.45 ACP]]
|-
! Produer
|[[Sturm, Ruger & Co.]]
|-
! Mare produiñ
|Abaoe 2004
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! Pouez (hep kartouchenn)
|1,13 kg (stumm gant ur c'hanol 5,5")
|-
! Hirder
|228 - 282 mm (hervez an adstumm)
|-
! Hirder ar c'hanol
|3,75" (95 mm)<br>4,62" (117 mm)<br>5,5" (140 mm)
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! Endalc'h
|[[Karger (armoù-tan)#Taboulinoù|Taboulin]] 6 tenn
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
! Rummad e Bro-C'hall
|B
|-
|}
Ar '''Ruger New Vaquero'''<ref>''"Vaquero"'' hepken eo an anv a vez implijet gant Ruger hiziv an deiz, pa rae gant ''"New Vaquero"'' e-pad meur a vloaz. Disheñvel eo koulskoude ment, pouez ha perzhioù all eus an daou rummad Vaquero.</ref> zo ur [[revolver]] [[Platinenn (arm-tan)#Platinennoù SA (Single Action, Un-Ober)|un-ober]] produet gant an embregerezh stadunanat [[Sturm, Ruger & Co.|Ruger]] abaoe 2004.
Ur stumm kemmet-mat eo eus ar [[Ruger Vaquero]] (1993-2004), a oa diazezet e-unan war ar [[Ruger Blackhawk]]. Ar Vaquero a oa bet savet evit respont d'ar goulenn war an armoù doare [[Western (doare)|''western'']] a oa kreskiñ er Stadoù-Unanet e deroù ar bloavezhioù 1990, pa oa poblekoc'h-poblekañ ar c'henstrivadegoù [[Cowboy Action Shooting]] eno<ref>{{en}} Brent WHEAT, ''[https://gunsmagazine.com/our-experts/the-new-and-old-ruger-vaquero/ The New and Old Ruger Vaquero]'', Guns Magazine, 2025 (lennet d'an 30/09/2026)</ref>. An New Vaquero zo ur stumm skañvoc'h, bihanoc'h hag aesoc'h da zornata evit ar Vaquero orin, met mirout a ra e berzhioù nes : ur blatinenn un-ober, un daboulin 6 tenn, hag un neuz heñvel ouzh ar [[Colt Single Action Army]] pe ar [[Remington Model 1890]]. Ur sistem [[Geriaoueg an armoù-tan#Surded ha surentez|surentez]] zo etre ar morzhol hag ar [[Geriaoueg an armoù-tan#Skoer|skoer]] ma ne vez ket pouezet war an [[Draen (armoù)|draen]] : evel-se ez eus nebeutoc'h a riskloù gwallzarvoudoù<ref name=":1">{{fr}} Didier Bianchi, ''Le revolver "New Vaquero" inox en cal. .357 Magnum'', Cibles n°637, miz Gouere 2023, pp. 60-64</ref>. An New Vaquero zo moanoc'h e daboulin eget hini ar Vaquero orin : dañjerus eo tennañ gantañ kartouchennoù re c'halloudus, enne kargadoù poulgtr kinniget gant Ruger er bloavezhioù 1990, e .45 Colt peurgetket<ref name=":1" />.
Kinniget eo er c'halibroù [[.357 Magnum]], [[.45 Colt]] ha [[.45 ACP]], gant peuraozadurioù disheñvel, ha tri ment kanolioù : 3,75" (95 mm), 4,62" (117 mm) pe 5,5" (140 mm)<ref>Hervez lec'hienn Ruger (lennet d'an 30/09/2026)</ref>.
== Liamm diavaez ==
* {{en}} Ar [https://ruger.com/products/vaquero/overview.html Vaquero] war lec'hienn Ruger.
== Notennoù ha daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Revolverioù]]
[[Rummad:Armoù SUA]]
5kmm3wpdp88tcx638p3jxgiz2f0ya5s
Ilizamant
0
181316
2203019
2202586
2026-10-27T14:35:09Z
Llydawr
145
2203019
wikitext
text/x-wiki
[[Restr:Introductio mulieris.png|thumb|Levr liderezh an ilizamant e Codex Sankt-Gallen ({{XVIvet kantved}}).]]
Ul [[lid]] a gaver pleustret en [[Iliz katolik roman]], er [[protestantiezh|brotestantiezh]] hag e [[kristeniezh ar Reter]] eo an '''ilizamant''', ma vez degemeret ha benniget gant ur [[beleg]] en iliz-parrez ar maouezed un nebeud amzer goude ur [[gwilioud]].<br>
Pal al lid a zo bet lakaet etre div dalvoudegezh, hini ar [[glanidigezh|c'hlanidigezh]] ha hini ar [[bennozh]] roet d'ar vaouez hag an drugarekadenn d'an [[doue]]. Goude [[Sened-Meur Vatikan II]] ([[1962]]-[[1965]]), n'eus ket mui a ilizamant en Iliz katolik roman, nemet ur bennozh roet d'ar vaouez diac'hub ha d'an tad ivez diwar o goulenn.
== Istor ==
[[Restr:Hans Memling 029.jpg|thumb|''Kinnigadur e Templ Jeruzalem'' ([[Hans Memling]],war-dro [[1470]], [[Mirdi ar Prado]]. [[Madrid]]). Diouzh danevell glanidigezh ar [[Gwerc'hez Vari|Werc'hez Vari]] graet da-geñver [[Kinnigadur Jezus en Templ]] e teu lid kristen an ilizamant]]
Er gristeniezh e c'heller kavout un orin gwriziennet er [[Bibl]], koulz diwar an [[Testamant Kozh]] ([[Leviegezh]], XII, 1-8) ha, muioc'h c'hoazh, diwar danevell lid [[Gouel Hon Salver kinniget en Templ|kinnigadur ar Mabig Jezus]] a gaver en [[Aviel Lukaz]] (II, 22-39). "Gouel Glanidigezh Maria" hag un anv all zo dezhañ : [[Gouel Maria ar Gouloù]]. N'eo ket dre zegouezh ma teu al lidoù-se d'an 2 a viz C'hwevrer, 40 devezh goude lid [[Nedeleg|Ginivelezh ar C'hrist]] evit heuliañ reolenn ar Bibl [[Hebraeg|hebraek]]. Koulskoude, n'eus ket bet embannet biskoazh e vije al lid ur redi evit pep maouez. Klasket ez eus bet gant an Iliz katolik chom hep lavaret e vefe bet saotret ar maouezed gant ar gwilioud, ha ne vefe anv nemet eus an degemer evit an distro e-touez kumuniezh ar barrez hag eus trugarekaat an doue, pa voe kaset ar c'hanedigezh da benn. Ken abred hag ar {{VIvet kantved}} e pouezas ar [[pab]] [[Gregor Iañ]] war an arabad ma oa kaout ur badelezh ret evit distreiñ d'an iliz-parrez. Evit gwir e c'houlennas kristenien ar [[Grennamzer]] ma vije savet lidoù evit o diwall diouzh ar mallozhioù, ken e voe strishoc'h ar reolennoù pa voe aotreet d'ar maouezed nevez-diac'hub chom pell eus ar gumuniezh (chom en o zi) 40 devezh-pad goude ganedigezh ur paotr ha 80 devezh goude hini ur verc'h.<br>
E-barzh al lid boutin e Kornôgeuropa e tlefe ar vaouez ambrouger kas ur [[goulouaouenn|c'houlaouenn]] evit he reiñ d'ar vaouez diac'hub a-raok entreal en iliz hag hi o tougen anezhi enaouet keid-all. Goude ma veze degemeret ar vamm nevez e veze lakaet gant ar beleg e [[stol]] war he vrec'h. Bennigañ a rae hounnezh ha ambrougerez.<br>
Ne veze ket aotreet da dud all komz ganto, ken e veze lidet an ilizamant en ur c'horn eus an iliz, ur chapel diabarzh peurvuiañ.
Er bed a-bezh e c'heller kavout lidoù relijiel liammet ouzh distro ar maouezed diac'hub en o c'humuniezh lec'hel.
== Ilizamant e Breizh ==
El levr emvuhezskrid savet gant [[Pêr-Jakez Heliaz]], ''[[Marh al lorh]]'', e kaver un deskrivadur eus an c'hondu a zleje kaout ar maouezed nevez-gwilioudet pa 'z aent da gaout ar beleg evit bezañ ilizet e [[Pouldreuzig]] er bloavezhioù 1920 ha pelloc'h.<br>
Santadoù donoc'h a voe eztaolet gant [[Naig Rozmor]], pa gontas ar c'hlemm a savas e-sigur hec'h ilizamant dezhi e 1947 :
{{quotation|"…Me a c'houlenn perak, war-lerc'h ur ganedigezh, n'eus nemet ar merc'hed a vije saotret ? Ne'm boa ket graet ar bugel-se ma-unan… ha pelec'h edo ma fried pa oan-me bet stoliet… Me oar, an Iliz n'he deus morse a joa ouzh ar merc'hed, en despet d'he devosion d'ar Werc'hez Vari !"}}
Diouzh respont he mamm e komprener eo bet skañvaet ar reolennoù un nebeud bloavezhioù goude yaouankiz Heliaz ha hini mamm ar varzhez :
{{quotation|Arabat dit skandalat re… Ni a veze kuzhet dindan kap hor mañtell-gañv da vont betek an iliz… Den n'en dije kredet lavaret ur ger deomp… evel ma vijemp bet [[kakouz]]ennet !}} ''Brud Nevez'', niv. 215, 1999, p p. 31-32.
== Katoligiezh==
A-raok ar pab [[Paol VI]] e veze anv eus Glanidigezh ar Werc'hez muioc'h eget eus hini kinnigadur ar C'hrist e levrioù liderezh an Iliz katolik roman. Ma ne veze ket mui pleustret kalz an ilizamant er c'hêrioù e chome ar maezioù al lec'hioù pennañ ma veze lakaet enno ar maouezed da heuliañ reolennoù strizh a-walc'h evel mont o-unan, gwisket e du ha hep komz da zen.
Keid-all e veze kreizennet Gouel Maria ar Gouloù war ar pezh he doa gouzañvet mamm ar C'hrist evit e c'henel.
En dezenn nevesañ war istor an ''ilizamant'' e Kornôgeuropa ar Grennamzer e weler penaos kompren an abegoù liesseurt o deus kaset ar veleien da cheñch o selloù war al lid ha cheñch al lidoù ivez.
{{quotation|N’eo ket aes ober un istor eus an ilizamant. Al lid, diouzh ar c’hroashent eus an istorioù a-fet jener, sokial, mezegel ha relijiel, a seblant bezañ aroueziet gant perzhioù niverus. Koulskoude eo ar pezh a zegas deur dezhañ. Dibosupl eo diverrañ al lid d’ar glanidigezh hepken, ha pa vefe c’hoant. Ar mammennoù relijiel, daoust dezho bezañ kreizennet war-zu ar saotradur, ne c’hallont ket chom hep diskuliañ ur soñj eus ar Grennamzer kalz pinvidikoc’h eget se.}} Flore Laperche, Tezenn diwar-benn kontrol an ilizamant gant ar veleien ar broioù gallek er Grennamzer, 2025.
== Ortodoksiezh ==
== Protestantiezh ==
=== [[Luteriegezh]] ===
[[Restr:Christen Dalsgaard - A Woman's Solemn Churching after Childbirth - KMS820 - Statens Museum for Kunst.jpg|thumb|''Ilizamant lidek ur vaouez diac'hub'' (Christen Dalsgaard, [[1860]]). Lid mod [[Iliz Denmark]] (Luteriad).]]
=== Anglikanegezh ===
=== Metodegezh ===
== Levrlennadur ==
* [https://thesis.dial.uclouvain.be/server/api/core/bitstreams/86d7fb12-2f46-4d0a-a25b-22722cbe8f25/content Flore Laperche, ''Le contrôle ecclésiastique de la coutume des relevailles dans le territoire français entre le Ve et le XIVe siècle'', Tezenn soutenet e 2025 dirak Skol-veur Louvain.]
* Nicole Lemaître, Marie-Thérèse Quinson, Véronique Sot, ''Dictionnaire culturel du christianisme'', Pariz, Cerf, 1994, p. 253.
* Natalie Knödel, "Reconsidering an Obsolete Rite: The Churching of Women and Feminist Liturgical Theology", Feminist Theology, 1997.
* Augustin Joseph Schulte, "Churching of Women. E-barzh ''The Catholic Encyclopedia. 3''. New York, Robert Appleton Company, 1908.
== Pennadoù nes ==
* [[Gouel Maria ar Gouloù]]
* [[Kinnigadur ar C'hrist en Templ]]
== Notennoù ha daveennoù ==
[[Rummad:Liderezh kristen]]
[[Rummad:Gwilioud]]
kkfgprm2d4wj2zsqyx89tuu0dph6ltv
Anna Hahn
0
181354
2203041
2202733
2026-10-27T20:33:27Z
Dakbzh
58931
/* Tournamant Open New York (kemmesk) */
2203041
wikitext
text/x-wiki
[[Restr :AnnaHahn0301_013.jpg|right|140px|Anna Hahn e 2003,]]
'''Anna Hahn''', stumm a-gent: '''Anna Khan''', ([[Riga]], [[RSS Latvia]], [[URSS]], 21 a viz Gouhere 1976) a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[latviat]] ha [[stadunanat]].<br>Mestrez Veur etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1997<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008602 He fichenn FIDE]</ref>.<br>2 235 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Gouhere 2026<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008602 He fichenn FIDE]</ref>.<br>2 295 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Gouhere 1999.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad latvian an echedoù|Kampionad latvian (Maouezi)]]====
Trec'h e voe e 1992.
====Kampionad europat er rummad ''Yaouidi'' (Merc'hed)====
C'hoariet he deus ur wezh
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Medalenn||Notennoù ha daveennoù
|-
|Here 1993||9||{{Tchekia}}, [[Hradec Králové]]||5,5/11 (+ 4, = 3, - 4)||50||13/30||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-eicc/eu20g-1992.html 9th European Girls' Junior Chess Championship :: Hradec Králové 1992 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====Kampionad bedel er rummad ''Yaouidi'' (Merc'hed)====
C'hoariet he deus teir gwezh, e 1993 evit [[Latvia]], e 1994 hag e 1996 evit [[SUA]].
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Medalenn||Notennoù ha daveennoù
|-
|Here 1993||11||{{India}}, [[Kozhikode]]||6/13 ||46,2||29/38||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-junior/wu20g-1993.html 11th World Girls' Junior Chess Championship :: Calicut 1993 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1994||12||{{BRA}}, [[Matinhos]]||7/13 (+ 5, = 4, - 4)||53,8||13/40||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-junior/wu20g-1994.html 12th World Girls' Junior Chess Championship :: Matinhos 1994 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Du 1996||14||{{Kolombia}}, [[Medellín (Kolombia)|Medellín]]||7/13 (+ 4, = 6, - 3)||53,8||13/37||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-junior/wu20g-1996.html 14th World Girls' Junior Chess Championship :: Medellin 1996 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====[[Kampionezed bedel echedoù|Kampionad bedel ar Maouezi]]====
Div wezh he deus kemeret perzh. Ne c'hounezas medalenn ebet.
=====Prantad 1999 - 2000=====
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Kevezadeg||Bro ha kêr||Poentoù||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Du 2000||{{India}}, [[New Delhi]]||Kampionad||R 64:2-0 ha R 32: 0,5-0,5||50/61||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc2000-wch.html FIDE World Chess Championship cycle 1999-2000, Women's World Chess Championship 1999-2000 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=====Prantad 2002 - 2004=====
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Kevezadeg||Poentoù||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Mae 2004||{{Rusia}}, [[Elista]]||Kampionad||0,5/2 (+ 0, = 1, - 1)||59/64||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc2004-wch.html FIDE World Chess Championship cycle 1999-2000, Women's World Chess Championship 2002-2004 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====[[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]]====
C'hoariet he deus teir gwezh, trec'h e voe e 2003.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Medalenn||Notennoù ha daveennoù
|-
|Here 1998||14||[[Denver]]||6,5/9 (+ 6, = 1, - 2)||72,2||2/10||argant||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usaw-1998.html 38th Women's US Chess Championship :: Denver, CO 1998 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 2000||40||[[Seattle]]||4,5/9||50||4-5 rampo gant [[Esther Epstein]]/10||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usaw-2000.html 40th Women's US Chess Championship :: Seattle, WA 2000 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Genver 2003||43||[[Seattle]]||4,5/9 (+ 4, = 1, - 4)||50||1-3 rampo/13||aour||Gounit a reas 2/2 ar partiennoù dirampoiñ a-enep da [[Irina Krush]], 1/2, ha [[Jennifer Shahade]], 0/2<ref>{{en}}[https://en.chessbase.com/post/a-new-face-anna-hahn-us-champion "A new face Anna Hahn US champion'' - Chess Base]</ref>{{,}}<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usaw-2003playoff.html 42nd Women's US Chess championship play-off :: Seattle, WA 2003 -Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====Tournamant ''Open'' [[New York]] (kemmesk)====
C'hoariet he deus ur wezh. Ne dapas medalenn ebet.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Mae 2000||17||5/9 (+ 4, = 2, - 3)||55,6||64-79 rampo/200||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-2000.html 17th New York Open :: New York 2000 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====[[Kampionad stadunanat an echedoù (kemmesk)|Kampionad stadunanat (kemmesk)]]====
C'hoariet he deus div wezh.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Medalenn||Notennoù ha daveennoù
|-
|Genver 2002||47||[[Seattle]]||2,5/9 (+ 1, = 3, - 5)||28,8||53/56||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usa-2002.html 47th US Chess championship :: Seattle, WA 2002 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Genver 2003||48||[[ Seattle]]||4,5/9 (+ 4, = 1, - 4)||50||25-38 rampo/56||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usa-2003.html 48th US Chess championship :: Seattle, WA 2003 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
===Kevezadegoù dre skipailh===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[Latvia]]. Ne c'hounezas medalenn ebet, hag he skipailh kennebeut.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Even 1992||30||{{Filipinez}}, [[Manila]]||erlec'hierez||8/11 (+6, =4, -1)||72,7||4/252||12/64||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1992w/1992lat.html 30th Chess Olympiad (women): Manila 1992 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[SUA]]. Ne c'hounezas medalenn ebet, hag he skipailh kennebeut.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Here-Du 2000||34||{{Turkia}}, [[Istanbul]]||2||6,5/12 (+4, =5, -3)||54,2||37/338||15/86||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2000w/2000usa.html 34th Chess Olympiad (women): Istanbul 2000 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008602 He fichenn FIDE]
*{{en}}[https://www.chessgames.com/player/60583 He fartiennoù e Chess Games]
* He c'hoari e 365 Chess: {{en}}[https://www.365chess.com/players/Anna_Hahn]{{,}}{{en}}[https://www.365chess.com/players/Anna_Khan]
{{DEFAULTSORT:Hahn, Anna}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1976]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù latviat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]
6rnjdgvoxk1fe4uocyhrp0tgx89634e
Rusudan Goletiani
0
181358
2203039
2202732
2026-10-27T19:17:20Z
Dakbzh
58931
+ Resisadenn.
2203039
wikitext
text/x-wiki
[[Restr :Goletiani_rusudan_20081119_olympiade_dresden.jpg|right|140px| Rusudan Goletiani e [[Dresden]] e 2008.]]
'''Rusudan Goletiani''', e [[jorjieg]]:'''რუსუდან გოლეთიანი''', ([[Sukhumi]], [[RSS Jorjia]], [[URSS]], 8 a viz Gwengolo 1980) a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Jorjia|jorjian]] ha [[stadunanat]].<br>Mestr Etrebroadel (IM) eo abaoe 2009, Mestrez Veur Etrebroadel (WGM) eo abaoe 1999, Mestrez Veur (WIM) e oa abaoe 1997<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13601105 He fichenn FIDE]</ref>.<br>2 278 edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Gouhere 2026 ha 2 288 he renk ''Fonnapl''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13601105 He fichenn FIDE]</ref>.<br>2 403 eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, bet tizhet e miz Here 2006.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====Kampionad [[URSS|soviedat]] ar Re Yaouank====
Trec'h e voe e 1990 e rummad ar merc'hed e-dan daouzek vloaz, p'edo nav vloaz.
====Kampionad europat ar rummad ''Yaouidi'' (merc'hed)====
Kemer a reas perzh div wezh.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Medalenn||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 1998||15||{{Armenia}}, [[Yerevan]]||9,5/13 (+ 6, = 3, - 0)||73,1||2/24||argant||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-eicc/eu20g-1998.html 15th European Girls' Junior Chess Championship :: Yerevan 1998 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1999||16||{{Gres}}, [[Patras]]||7/13 (+ 6, = 2, - 5)||53,8||11/37||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-eicc/eu20g-1999.html 16th European Girls' Junior Chess Championship :: Patras 1999 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====Kampionad bedel er rummad ''Yaouidi'' e-dan ugent vloaz (Merc'hed)====
C'hoariet he deus div wezh evit [[Jorjia]]. Ne dapas medalenn ebet.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Du 1996||14||{{Kolombia}}, [[Medellín]]||7/13 (+ 5, = 4, - 4)||53,8||16/37||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-junior/wu20g-1996.html 14th World Girls' Junior Chess Championship :: Medellin 1996 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo 1999||17||{{Armenia}}, [[Yerevan]]||8/13 ||61,5||7/35||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-junior/wu20g-1999.html 17th World Girls' Junior Chess Championship :: Yerevan 1999 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====[[Kampionezed bedel echedoù|Kampionad bedel ar Maouezi]]====
Div wezh he deus kemeret perzh. Ne c'hounezas medalenn ebet.
=====Prantad 1999 - 2000=====
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Kevezadeg||Poentoù||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Mae 1999||{{Jorjia}}, [[Tbilisi]]||Takadel 1.5 Balk Europa||6/9 (+ 5, = 2, - 2)||66,7 ||2-8 rampo/32||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc2000-wch.html FIDE World Chess Championship cycle 1999-2000Zonal 1.5 (Balcan Europe) :: Tbilisi 1999 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Du 2000||{{India}}, [[New Delhi]]||Kampionad bedel||0/1 (+ 0, = 0, - 1)||0||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc2000-wch.html FIDE World Chess Championship cycle 1999-2000 World Championship :: New Delhi 2000 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=====Prantad 2002 - 2004=====
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Bro ha kêr||Kevezadeg||Poentoù||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Mae 2004||{{Rusia}}, [[Elista]]||Kampionad||0,5/2 (+ 0, = 1, - 2)||25||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-wwcc/wwc2004-wch.html FIDE World Chess Championship cycle 1999-2000, Women's World Chess Championship 2002-2004, World Championship :: Elista 2004 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====[[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]]====
Trec'h e voe e 2005.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Medalenn||Notennoù ha daveennoù
|-
|Even 2004||43||[[New York]]||2,5/6 (+ 2, = 1, - 3)||41,7||5/7||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usaw-2004.html 43rd Women's US Chess championship :: New York, NY 2004 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 2005||45||[[San Diego (Kalifornia)|San Diego]]||?||?||1||aour||Gounit a reas ar match dirampoiñ a-enep da [[Tatev Abrahamyan]]<ref>{{en}}The New York Times, d'ar 7 a viz Kerzu 2005</ref>.
|-
|Here 2009||48||[[Saint Louis]]||3,5/9 (+ 2, = 3, - 4)||38,9||7/10||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usaw-2009.html 48th Women's US Chess championship :: Saint Louis, MO 2009 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 2015||54||[[Saint Louis]]||6/11 (+ 2, = 3, - 4)||54,5||6/12||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/usaw-2015.html 54th Women's US Chess championship :: Saint Louis, MO 2015 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====Kampionad amerikan (maouezi)====
Kemer a reas perzh div wezh. Trec'h e voe ur wezh, e 2003.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn ar C'hampionad||Bro ha kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Medalenn||Notennoù ha daveennoù
|-
|Here 2003||2||{{Venezuela}}, [[San Cristóbal (Venezuela)|San Cristóbal]]||7,5/9 (+ 6, = 3, - 0)||86,3||1/23||aour||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-america/amcontw-2003.html 2nd American Continental Chess Championship (women) :: San Cristóbal 2003 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Du 2005||3||{{Guatemala}}, [[Ciudad de Guatemala]]||7/9 (+ 6, = 2, - 1)||77,8||2/32||argant||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-america/amcontw-2005.html 3rd American Continental Chess Championship (women) :: Guatemala city 2005 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
=== Kevezadegoù dre skipailh ===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet he deus teir gwezh e skipailh [[SUA]].
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Medalenn hiniennel||Renk he skipailh||Medalenn he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Mae-Even 2006||37||{{Italia}}, [[Torino]]||3||8,5/12 (+6, =5, -1)||70,8||6/417||-||4/106||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2006w/2006usa.html 37th Chess Olympiad (women): Turin 2006 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Du 2008||38||{{Alamagn}}, [[Dresden]]||3||9/11 (+7, =4, -0)||81,8||2/548||argant||3/111||arem||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2008w/2008usa.html 38th Chess Olympiad (women): Dresden 2008 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Eost-Gwengolo 2012||40||{{Turkia}}, [[Istanbul]]||4||4,5/8 (+3, =3, -2)||56,3||19/127||-||10/628||-||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2012w/2012usa.html 40th Chess Olympiad (women): Istanbul 2012 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
====Kampionad bedel (Maouezi)====
C'hoariet he deus ur wezh e skipailh [[SUA]]. Ne c'hounezas medalenn ebet, hag he skipailh kennebeut.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 2009||2||{{Sina}}, [[Ningbo]]||3||4/9 (+3, =2, -4)||44,4||6/50||8/10||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2009v/2009usa.htm World Team Chess Championship (women): 2009 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
== Liammoù diavaez ==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/13601105 He fichenn FIDE]
*{{en}}[https://www.chessgames.com/player/10040 He fartiennoù e Chess Games]
*{{en}}[https://www.365chess.com/players/Rusudan_Goletiani He fartiennoù e 365 Chess]
*{{en}}[https://ratings.uschess.org/player/12807449 He fichenn en US Chess]
{{DEFAULTSORT:Goletiani, Rusudan}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1980]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù jorjian]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]
puv5szu5x489qc5u7s06d7ebghxqtqz
Pitso Refilwe
0
181436
2203017
2202993
2026-10-27T13:17:44Z
Dakbzh
58931
2203017
wikitext
text/x-wiki
'''Pitso Refilwe''', stumm all: '''Gabatshwarwe Refilwe''', bet ganet e 2005, a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[Botswana|botswanat]].<br>Danvez Mestrez (WCM) eo abaoe 2017<ref name=":1">{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/11312734 He fichenn FIDE]</ref>.<br>{{formatnum:1788}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Here 2026, {{formatnum:1800}} he renk ''Fonnapl'' ha {{formatnum:1828}} he renk ''Luc'hedenn''<ref name=":1" />.<br>{{formatnum:1829}} eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ, e miz Meurzh 2024 eo bet tizhet<ref>{{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/gabatshwarwe_refilwe/441870 Chess Base]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad botswanat an echedoù|Kampionad botswanat (Maouezi)]]====
Trec'h e voe e 2019, e 2022 hag e 2026.
===Kevezadegoù dre skipailh===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet en deus ur wezh e skipailh [[Botswana]]. Ne c'hounezas medalenn ebet, nag he skipailh kennebeut.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Gwengolo 2024||45||{{Hungaria}}, [[Budapest]]||2||4,5/9 (+3, =3, -3)||50||83/907||105/183||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/2024w/2024bot.html 45th Chess Olympiad (women): Budapest 2024 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
==Liamm diavaez==
*{{en}}[https://players.chessbase.com/en/player/refilwe_pitso/1500701 He fartiennoù e Chess Base]
{{DEFAULTSORT: Refilwe, Pitso}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 2005]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù botswanat]]
734unyafz71fxyv5r5uftra5mx7c0uj
Anjelina Belakovskaia
0
181464
2203018
2202991
2026-10-27T13:22:01Z
Dakbzh
58931
+ Olimpiadoù.
2203018
wikitext
text/x-wiki
'''Anjelina Jakovlevna Belakovskaia''' ([[ruseg]] : '''Анжелина Яковлевна Белаковская''' ''Anjelina Yakovlevna Belakovska'' ; [[ukraineg]] : '''Анжеліна Яківна Белаковська''' ''Anjelina Yakivna Belakovska''), bet ganet d'ar 17 a viz Mae 1969 en [[Odesa]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[ukraina]]t, [[URSS|soviedat]] ha [[stadunanat]].<br>Mestrez-Veur Etrebroadel (WGM) eo abaoe 1993, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]</ref>.<br>{{formatnum:2193}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Here 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2231}} he renk '' Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]</ref>{{,}}<ref>{{en}}[https://ratings.uschess.org/player/12559824 He fichenn en US Chess]</ref>.<br>{{formatnum:2 385}} eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ<ref>{{en}}[https://ratings.uschess.org/player/12659481 He fichenn en US Chess]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]]====
Trec'h e voe teir gwezh, e 1995, rampo gant [[Sharon Burtman]], e 1996 hag e 1999.
===Kevezadegoù dre skipailh===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet he deus teir gwezh e skipailh [[SUA]]. Ne c'hounezas medalenn ebet, nag he skipailh kennebeut<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/jjpfrd3m.html Women's Chess Olympiads, Belakovskaia, Anjelina – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Du-Kerzu 1994||24 (31)||{{Rusia}}, [[Moskov]]||2||7/12 (+ 5 , = 4, - 3)||58,3||17||22||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994usa.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo-Here 1996||25 (32)||{{Armenia}}, [[Yerevan]]||1||8,5/13 (+ 5, = 7, - 1)||65,4||9||18|<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1996w/1996usa.html 32nd Chess Olympiad (women): Yerevan 1996 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo-Here 1998||26 (33)||{{Rusia}}, [[Elista]]||1||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||50||33||10||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1998w/1998usa.html 33rd Chess Olympiad (women): Elista 1998 – Olimp Base]</ref>
|-
|}
==Mammennoù==
* {{ru}}Шахматная еврейская энциклопедия / И. А. Бердичевский. — М.: «Russian Chess House», 2016. — С. 28. — 320 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-94693-503-6.
* {{fr}}Nicolas Giffard hag Alain Biénabe, Le Nouveau Guide des échecs - traité complet, Pariz, Bro-C'hall, Embannadurioù Robert Laffont, dastumadenn ''Bouquins'', 2009 ISBN 978-2-221-11013-3 .
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
==Liammoù diavaez==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]
*{{en}}[https://www.chessgames.com/player/11330 He fartiennoù e Chess Games]
*{{en}}[https://www.365chess.com/players/Anjelina_Belakovskaia He fartiennoù e 365 Chess]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1969]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]
{{DEFAULTSORT:Belakovskaia, Anjelina Mikhailovna}}
9hkomhcdv1jo5aapwwmx1fhyfujfoba
2203040
2203018
2026-10-27T20:32:37Z
Dakbzh
58931
+ Kampionad ''Open'' New York (kemmesk).
2203040
wikitext
text/x-wiki
'''Anjelina Jakovlevna Belakovskaia''' ([[ruseg]] : '''Анжелина Яковлевна Белаковская''' ''Anjelina Yakovlevna Belakovska'' ; [[ukraineg]] : '''Анжеліна Яківна Белаковська''' ''Anjelina Yakivna Belakovska''), bet ganet d'ar 17 a viz Mae 1969 en [[Odesa]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[ukraina]]t, [[URSS|soviedat]] ha [[stadunanat]].<br>Mestrez-Veur Etrebroadel (WGM) eo abaoe 1993, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]</ref>.<br>{{formatnum:2193}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Here 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2231}} he renk '' Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]</ref>{{,}}<ref>{{en}}[https://ratings.uschess.org/player/12559824 He fichenn en US Chess]</ref>.<br>{{formatnum:2 385}} eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ<ref>{{en}}[https://ratings.uschess.org/player/12659481 He fichenn en US Chess]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]]====
Trec'h e voe teir gwezh, e 1995, rampo gant [[Sharon Burtman]], e 1996 hag e 1999.
====Kampionad ''Open'' [[New York]] (kemmesk)====
C'hoari a reas peder gwezh. Ne dapas medalenn ebet.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Ebrel 1992||10||[[New York]]||5/9 (+ 3, = 4, - 2)||55,6||46-81 rampo/183||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1992.html 10th New York Open :: New York 1992 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1993||11||[[New York]]||5,5/9 (+ 5, = 1, - 3)||61,1||24-42 rampo/143||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1993.html 11th New York Open :: New York 1993 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Meurzh 1994||12||[[New York]]||5,5/9 (+ 4, = 3, - 2)||61,1||32-42 rampo/195||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1994.html 12th New York Open :: New York 1994 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1996||14||[[Newark (New York)|Newark]]||6/9 (+ 4, = 4, - 1)||66,7||13-23 rampo/156||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1996.html 14th New York Open :: Newark 1996 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
===Kevezadegoù dre skipailh===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet he deus teir gwezh e skipailh [[SUA]]. Ne c'hounezas medalenn ebet, nag he skipailh kennebeut<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/jjpfrd3m.html Women's Chess Olympiads, Belakovskaia, Anjelina – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Du-Kerzu 1994||24 (31)||{{Rusia}}, [[Moskov]]||2||7/12 (+ 5 , = 4, - 3)||58,3||17||22||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994usa.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo-Here 1996||25 (32)||{{Armenia}}, [[Yerevan]]||1||8,5/13 (+ 5, = 7, - 1)||65,4||9||18|<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1996w/1996usa.html 32nd Chess Olympiad (women): Yerevan 1996 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo-Here 1998||26 (33)||{{Rusia}}, [[Elista]]||1||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||50||33||10||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1998w/1998usa.html 33rd Chess Olympiad (women): Elista 1998 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
==Mammennoù==
* {{ru}}Шахматная еврейская энциклопедия / И. А. Бердичевский. — М.: «Russian Chess House», 2016. — С. 28. — 320 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-94693-503-6.
* {{fr}}Nicolas Giffard hag Alain Biénabe, Le Nouveau Guide des échecs - traité complet, Pariz, Bro-C'hall, Embannadurioù Robert Laffont, dastumadenn ''Bouquins'', 2009 ISBN 978-2-221-11013-3 .
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
==Liammoù diavaez==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]
*{{en}}[https://www.chessgames.com/player/11330 He fartiennoù e Chess Games]
*{{en}}[https://www.365chess.com/players/Anjelina_Belakovskaia He fartiennoù e 365 Chess]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1969]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]
{{DEFAULTSORT:Belakovskaia, Anjelina Mikhailovna}}
4x7fa39j464y60esj86nryemjb0dmra
2203042
2203040
2026-10-27T20:34:37Z
Dakbzh
58931
/* Olimpiadoù ar Maouezi */
2203042
wikitext
text/x-wiki
'''Anjelina Jakovlevna Belakovskaia''' ([[ruseg]] : '''Анжелина Яковлевна Белаковская''' ''Anjelina Yakovlevna Belakovska'' ; [[ukraineg]] : '''Анжеліна Яківна Белаковська''' ''Anjelina Yakivna Belakovska''), bet ganet d'ar 17 a viz Mae 1969 en [[Odesa]] ([[RSS Ukraina]], [[URSS]]), a zo ur c'hoarierez [[echedoù]] [[ukraina]]t, [[URSS|soviedat]] ha [[stadunanat]].<br>Mestrez-Veur Etrebroadel (WGM) eo abaoe 1993, Mestrez Etrebroadel (WIM) e oa abaoe 1990<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]</ref>.<br>{{formatnum:2193}} edo he [[renk Elo]] ''Standard'' e miz Here 2026, {{formatnum:2235}} he renk Elo ''Fonnapl'' ha {{formatnum:2231}} he renk '' Luc'hedenn''<ref>{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]</ref>{{,}}<ref>{{en}}[https://ratings.uschess.org/player/12559824 He fichenn en US Chess]</ref>.<br>{{formatnum:2 385}} eo bet he renk Elo ''Standard'' uhelañ<ref>{{en}}[https://ratings.uschess.org/player/12659481 He fichenn en US Chess]</ref>.
==Kevezadegoù==
===Kevezadegoù hiniennel===
====[[Kampionad stadunanat an echedoù (maouezi)|Kampionad stadunanat (Maouezi)]]====
Trec'h e voe teir gwezh, e 1995, rampo gant [[Sharon Burtman]], e 1996 hag e 1999.
====Kampionad ''Open'' [[New York]] (kemmesk)====
C'hoari a reas peder gwezh. Ne dapas medalenn ebet.
{| class="wikitable"
!|Miz ha bloaz||Niverenn ar gevezadeg||Kêr||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk||Notennoù ha daveennoù
|-
|Ebrel 1992||10||[[New York]]||5/9 (+ 3, = 4, - 2)||55,6||46-81 rampo/183||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1992.html 10th New York Open :: New York 1992 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1993||11||[[New York]]||5,5/9 (+ 5, = 1, - 3)||61,1||24-42 rampo/143||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1993.html 11th New York Open :: New York 1993 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Meurzh 1994||12||[[New York]]||5,5/9 (+ 4, = 3, - 2)||61,1||32-42 rampo/195||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1994.html 12th New York Open :: New York 1994 - Olimp Base]</ref>.
|-
|Ebrel 1996||14||[[Newark (New York)|Newark]]||6/9 (+ 4, = 4, - 1)||66,7||13-23 rampo/156||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/ind-usa/newyork-1996.html 14th New York Open :: Newark 1996 - Olimp Base]</ref>.
|-
|}
===Kevezadegoù dre skipailh===
====[[Olimpiadoù echedoù|Olimpiadoù ar Maouezi]]====
C'hoariet he deus teir gwezh e skipailh [[SUA]]. Ne c'hounezas medalenn ebet, nag he skipailh kennebeut<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/playersw/jjpfrd3m.html Women's Chess Olympiads, Belakovskaia, Anjelina – Olimp Base]</ref>.
{| class="wikitable"
!|Bloaz||Niverenn an Olimpiad (Maouezi)||Bro ha kêr||Tablezenn||Poentoù||Dregantad efedusted||Renk hiniennel||Renk he skipailh||Notennoù ha daveennoù
|-
|Du-Kerzu 1994||24 (31)||{{Rusia}}, [[Moskov]]||2||7/12 (+ 5 , = 4, - 3)||58,3||17||22||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1994w/1994usa.html 31st Chess Olympiad (women): Moscow 1994 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo-Here 1996||25 (32)||{{Armenia}}, [[Yerevan]]||1||8,5/13 (+ 5, = 7, - 1)||65,4||9||18||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1996w/1996usa.html 32nd Chess Olympiad (women): Yerevan 1996 – Olimp Base]</ref>.
|-
|Gwengolo-Here 1998||26 (33)||{{Rusia}}, [[Elista]]||1||5,5/11 (+ 3, = 5, - 3)||50||33||10||<ref>{{en}}[https://www.olimpbase.org/1998w/1998usa.html 33rd Chess Olympiad (women): Elista 1998 – Olimp Base]</ref>.
|-
|}
==Mammennoù==
* {{ru}}Шахматная еврейская энциклопедия / И. А. Бердичевский. — М.: «Russian Chess House», 2016. — С. 28. — 320 с. — 1500 экз. — ISBN 978-5-94693-503-6.
* {{fr}}Nicolas Giffard hag Alain Biénabe, Le Nouveau Guide des échecs - traité complet, Pariz, Bro-C'hall, Embannadurioù Robert Laffont, dastumadenn ''Bouquins'', 2009 ISBN 978-2-221-11013-3 .
==Notennoù ha daveennoù==
{{daveoù}}
==Liammoù diavaez==
*{{en}}[https://ratings.fide.com/profile/2008599 He fichenn FIDE]
*{{en}}[https://www.chessgames.com/player/11330 He fartiennoù e Chess Games]
*{{en}}[https://www.365chess.com/players/Anjelina_Belakovskaia He fartiennoù e 365 Chess]
[[Rummad:Ganedigezhioù 1969]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù ukrainat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù soviedat]]
[[Rummad:C'hoarierien echedoù eus SUA]]
{{DEFAULTSORT:Belakovskaia, Anjelina Mikhailovna}}
12pvq27gkfq0jnad19mdmzpjvyfpvhj
BALB
0
181473
2203046
2026-10-27T23:10:51Z
Ch. Rogel
46
Adkas d'ar furm glok
2203046
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[Breuriezh Al Levrioù Brezhonek]]
og6pn7p3cbuimj7be8pwnztamezfl4o
Breuriezh Al Levrioù Brezhonek
0
181474
2203047
2026-10-27T23:25:28Z
Ch. Rogel
46
Boulc'hadur
2203047
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Breuriezh Al Levrioù Brezhonek''' a voe un [[ti-embann]] kenwerzhel krouet e [[1949 e Breizh|1949]] e [[Roazhon]] diwar intrudu [[Zavier Langleiz]] ha [[Frañsez Kervella-Kernu]] evit adlañsañ an [[Embann brezhoneg|embann brezhonek]] goude ma voe aet da get [[Gwalarn (kelaouenn)|Gwalarn]], [[Skrid ha Skeudenn]] ha war vihannaat [[Skridoù Breizh]]. Ne c'hellas dont a-benn eus e bal ha klozet e voe e [[1959]].
[[Rummad:Embann brezhoneg]]
[[Rummad:Embannerien vrezhonek]]
926o4yp054u5i9lgb2qu5l45blprnne
2203059
2203047
2026-10-28T07:47:56Z
Kestenn
14086
2203059
wikitext
text/x-wiki
{{LabourAChom}}
'''Breuriezh Al Levrioù Brezhonek''' a voe un [[ti-embann]] kenwerzhel krouet e [[1949 e Breizh|1949]] e [[Roazhon]] diwar intrudu [[Zavier Langleiz]] ha [[Frañsez Kervella-Kernu]] evit adlañsañ an [[Embann brezhoneg|embann brezhonek]] goude ma voe aet da get [[Gwalarn (kelaouenn)|Gwalarn]], [[Skrid ha Skeudenn]] ha war vihannaat [[Skridoù Breizh]]. Ne c'hellas dont a-benn eus e bal ha klozet e voe e [[1959]].
== Liamm diavaez ==
* [https://bibliotheque.idbe.bzh/serie.php?nom=Kannadig%20Breuriezh%20Al%20Levrio%C3%B9%20Brezhonek&l=fr Kannadig Breuriezh Al Levrioù Brezhonek] war an IDBE
[[Rummad:Embann brezhoneg]]
[[Rummad:Embannerien vrezhonek]]
m0burmnuyorcbowehjvzgfqyrdbf4la
Smith & Wesson Model 1917
0
181475
2203049
2026-10-28T04:52:50Z
Kestenn
14086
Adkas war-du [[M1917 (revolverioù)]]
2203049
wikitext
text/x-wiki
#ADKAS [[M1917 (revolverioù)]]
eyr9z0z71yo9y1jdjelc0qwj2mf9qjg
Hakim (fuzuilh)
0
181476
2203053
2026-10-28T06:06:01Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "{| class="infobox" {{Infobox/Titl|Fuzuilh Hakim|696969|talbenn defaut|FFF}} |- | colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Rifle Hakim.jpg|280px]] Ur fuzuilh-emgann '''Hakim''' |- ! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig |- ! Bro |{{Egipt}} |- ! Doare |[[Fuzuilh-emgann]] damaotomatek |- ! Mont en-dro |[[Arm-tennata|Tennata]] dre amprest gazoù, dre gorzenn |- ! [[Munision]] |7,92 ×..."
2203053
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Fuzuilh Hakim|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Rifle Hakim.jpg|280px]] Ur fuzuilh-emgann '''Hakim'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! Bro
|{{Egipt}}
|-
! Doare
|[[Fuzuilh-emgann]] damaotomatek
|-
! Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre amprest gazoù, dre gorzenn
|-
! [[Munision]]
|[[7,92 × 57 mm Mauser]]
|-
! Ijiner orin
|[[Erik Eklund]]
|-
! Produer
|Uzin 54, e [[Al Maadi]] ([[Kaero]])
|-
! Mare produiñ
|Bloavezhioù 1950 - 1960
|-
! Niver produet
|War-dro {{formatnum:70000}}
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! Mas
|4,4 kg
|-
! Hirder
|{{formatnum:1216}} mm
|-
! Hirder ar c'hanol
|638 mm
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! Endalc'h
|Karger fiñv 10 kartouchenn
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
!Rummad e Bro-C'hall
|B
|}
An '''Hakim''' (en arabeg : '''حكيم 54''', ''Hakim 54'') zo ur [[fuzuilh-emgann]] egiptat produet en Uzin 54, e [[Al-Maadi]] (ur c'harter eus [[Kaero]]), e dibenn ar bloavezhioù 1960.
[[Restr:Ljungman-hakim-rasheed.JPG|kleiz|thumb|Eus an nec'h d'an traoñ : fuzuilh Ag m/42B, fuzuilh Hakim ha karabinenn Rachid.]]
Savet e voe e deroù ar bloavezhioù 1950 diwar an [[Automatgevär m/42]], pa felle da Egipt boulc'hañ produerezh armoù-tan bihan o c'halibr er vro<ref>{{en}} ''[https://www.iwm.org.uk/collections/item/object/30029369 Egyptian Hakim rifle]'', Imperial War Museums (lennet d'ar 27/10/2026)</ref>. Implijout a ra ar memes gwikefre [[Arm-tennata#Tennata damaotomatek hag aotomatek|tennata dre gorzenn]] evit ar fuzuilh svedat, gant ur sistem ouzhpenn evit reoliañ ar gazoù a-benn azasaat an arm ouzh munisionoù disheñvel. Ur starderez-veg a voe ouzphennet ivez, pe denne an Hakim munisionoù [[7,92 × 57 mm Mauser]] galloudusoc'h evit ar [[6,5 × 55 mm|6,5 mm svedat]] orin<ref name=":1">{{En}} Maxim POPENKER, ''[https://modernfirearms.net/en/military-rifles/self-loading-rifles/egypt-self-loading-rifles/hakim-eng/ Hakim]'', Modern Firearms (lennet d'ar 26/10/2026)</ref>.
War-dro {{formatnum:70000}} skouerenn eus ar fuzuilh Hakim a voe produet er bloavezhioù 1950-1960, a-drugarez da vekanikerezhioù prenet digant Sveden. Ar fuzuilhoù-arsailh [[AK-47]] hag [[AKM]] a gemeras o flas er bloavezhioù 1960 en arme egiptian<ref name=":1" />. Servijout a reas memestra an Hakim er [[Brezel C'hwec'h Devezh]] (1967) a-enep Israel<ref>{{en}} Holt Bodinson, ''[https://gunsmagazine.com/our-experts/surplus-classic/the-strange-egyptian-hakim/ The Strange Egyptian Hakim]'', Guns Magazine (lennet d'an 28/10/2026)</ref>. Ur stumm kambret e [[.22 Long Rifle]], evit gourdoniñ, zo anezhañ ivez. Savet e voe gant [[Beretta]]<ref>{{fr}} ''[http://www.armeetpassion.com/hakim-22-lr.html Hakim AG 42 en 22 L.R.]'', Arme et Passion (lennet d'an 28/10/2026)</ref>.
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Fuzuilhoù]]
[[Rummad:Fuzuilhoù-emgann]]
[[Rummad:Armoù Egipt]]
9r1myndwwkpkoan9rfzywi84wcafmn3
2203054
2203053
2026-10-28T06:07:50Z
Kestenn
14086
2203054
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox"
{{Infobox/Titl|Fuzuilh Hakim|696969|talbenn defaut|FFF}}
|-
| colspan="2" style="text-align:center; line-height: 1.5em;" |[[Restr:Rifle Hakim.jpg|280px]] Ur fuzuilh-emgann '''Hakim'''
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Kinnig
|-
! Bro
|{{Egipt}}
|-
! Doare
|[[Fuzuilh-emgann]] damaotomatek
|-
! Mont en-dro
|[[Arm-tennata|Tennata]] dre amprest gazoù, dre gorzenn
|-
! [[Munision]]
|[[7,92 × 57 mm Mauser]]
|-
! Ijiner orin
|[[Erik Eklund]]
|-
! Produer
|Uzin 54, e [[Al Maadi]] ([[Kaero]])
|-
! Mare produiñ
|Bloavezhioù 1950 - 1960
|-
! Niver produet
|War-dro {{formatnum:70000}}
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Perzhioù teknikel
|-
! Mas
|4,4 kg
|-
! Hirder
|{{formatnum:1216}} mm
|-
! Hirder ar c'hanol
|638 mm
|-
{{Patrom:Infobox/Dispartier}}
|-
! Endalc'h
|Karger fiñv 10 kartouchenn
|-
! colspan="2" style="padding:4px; text-align:center; background-color:#696969; color:#FFF" |Lezenn
|-
!Rummad e Bro-C'hall
|B
|}
An '''Hakim''' (en arabeg : '''حكيم 54''', ''Hakim 54'') zo ur [[fuzuilh-emgann]] egiptat produet en Uzin 54, e [[Al-Maadi]] (ur c'harter eus [[Kaero]]), e dibenn ar bloavezhioù 1960.
[[Restr:Ljungman-hakim-rasheed.JPG|kleiz|thumb|Eus an nec'h d'an traoñ : fuzuilh Ag m/42B, fuzuilh Hakim ha karabinenn Rachid.]]
Savet e voe e deroù ar bloavezhioù 1950 diwar an [[Automatgevär m/42]], pa felle da Egipt boulc'hañ produerezh armoù-tan bihan o c'halibr er vro<ref>{{en}} ''[https://www.iwm.org.uk/collections/item/object/30029369 Egyptian Hakim rifle]'', Imperial War Museums (lennet d'ar 27/10/2026)</ref>. Implijout a ra ar memes gwikefre [[Arm-tennata#Tennata damaotomatek hag aotomatek|tennata dre gorzenn]] evit ar fuzuilh svedat, gant ur sistem ouzhpenn evit reoliañ ar gazoù a-benn azasaat an arm ouzh munisionoù disheñvel. Ur starderez-veg a voe ouzphennet ivez, pe denne an Hakim munisionoù [[7,92 × 57 mm Mauser]] galloudusoc'h evit ar [[6,5 × 55 mm|6,5 mm svedat]] orin<ref name=":1">{{En}} Maxim POPENKER, ''[https://modernfirearms.net/en/military-rifles/self-loading-rifles/egypt-self-loading-rifles/hakim-eng/ Hakim]'', Modern Firearms (lennet d'ar 26/10/2026)</ref>.
War-dro {{formatnum:70000}} skouerenn eus ar fuzuilh Hakim a voe produet er bloavezhioù 1950-1960, a-drugarez da vekanikerezhioù prenet digant Sveden. Ar fuzuilhoù-arsailh [[AK-47]] hag [[AKM]] a gemeras o flas er bloavezhioù 1960 en arme egiptian<ref name=":1" />. Servijout a reas memestra an Hakim er [[Brezel C'hwec'h Devezh]] (1967) a-enep Israel<ref>{{en}} Holt Bodinson, ''[https://gunsmagazine.com/our-experts/surplus-classic/the-strange-egyptian-hakim/ The Strange Egyptian Hakim]'', Guns Magazine (lennet d'an 28/10/2026)</ref>. Ur stumm kambret e [[.22 Long Rifle]], evit gourdoniñ, zo anezhañ ivez. Savet e voe gant [[Beretta]]<ref>{{fr}} ''[http://www.armeetpassion.com/hakim-22-lr.html Hakim AG 42 en 22 L.R.]'', Arme et Passion (lennet d'an 28/10/2026)</ref>.
== Gwelet ivez ==
* ar [[Rachid (karabinenn)|garabinenn Rachid]], deveret eus an Hakim ha kambret e [[7,62 × 39 mm]].
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
[[Rummad:Fuzuilhoù]]
[[Rummad:Fuzuilhoù-emgann]]
[[Rummad:Armoù Egipt]]
8vrtuashfpcnt14xlsq1p4eamjt7451
Hakim
0
181477
2203055
2026-10-28T06:28:33Z
Kestenn
14086
Pajenn krouet gant : "{{Disheñvelout}} '''Hakim''' zo ur ger [[Yezhoù arabek|arabek]] hag a c'hall bezañ treuzlizherennadur daou c'her : * حاكم (''haakim''), hag a dalvez "rener, barner, gouarnour" ; * حكيم (''hakiim''), hag a dalvez "fur". Gellout a ra ober dave da : == Tud == * [[Al-Hakim bi-Amr Allah]] (985-1021, c'hwec'hvet kalif fatimid, e orin ar relijion druz ; * [[Al-Hakim Iañ]] (1247-1302), kalif abasid e Kaero ; * [[Al-Hakim II]] (marvet e 1352), kalif abasid e Kae..."
2203055
wikitext
text/x-wiki
{{Disheñvelout}}
'''Hakim''' zo ur ger [[Yezhoù arabek|arabek]] hag a c'hall bezañ treuzlizherennadur daou c'her :
* حاكم (''haakim''), hag a dalvez "rener, barner, gouarnour" ;
* حكيم (''hakiim''), hag a dalvez "fur".
Gellout a ra ober dave da :
== Tud ==
* [[Al-Hakim bi-Amr Allah]] (985-1021, c'hwec'hvet kalif fatimid, e orin ar relijion druz ;
* [[Al-Hakim Iañ]] (1247-1302), kalif abasid e Kaero ;
* [[Al-Hakim II]] (marvet e 1352), kalif abasid e Kaero ;
* [[Hassan al-Hakim]] (1886-1982), bet e penn gouarnamant Siria div wech er bloavezhioù 1940 ha 1950 ;
* [[Jorj Habach]] (1926-2008), lesanvet Hakim, palestinat, bet diazezer hag e penn [[Talbenn ar Bobl evit Dishualded Palestina]] ;
* [[Hakim (kaner)|Hakim]] (ganet e 1962), kaner egiptian ;
== A bep seurt ==
* ar [[Hakim (fuzuilh)|fuzuilh Hakim]], un arm egiptian.
* [[Mouss et Hakim]], ur strollad sonerezh gall bet savet gant izili bet e [[Zebda]].
[[Rummad:Anvioù arabek]]
ldn327nc4yu60i26yx7hh5xi3zco94w
Franz Pfannl
0
181478
2203057
2026-10-28T06:52:53Z
Kestenn
14086
Lañs dister
2203057
wikitext
text/x-wiki
{{Danvez pennad}}
'''Franz Pfannl''', bet ganet d'ar 15 a viz Here 1866 e [[Krems]] ha marvet d'an 28 a viz Kerzu 1961 er memes kêr<ref>{{fr}} ''[https://www.aseaa-vs.ch/index.php/magazine-extrait/2019-11-19-erika-une-arme-de-poche-et-de-fortune Erika - Une arme de poche et de fortune | ASEAA]'', ASEAA (lennet d'an 28/10/2026)</ref> , a oa un horolajer hag un [[Armerezh|armeurer]] [[Aostria|aostrian]].
Brudet eo evit bezañ ijinet ar c'h[[Kolibri (pistolenn)|Kolibri]] (1910), anezhi ar bistolenn vihanañ er bed, hag an [[Erika (pistolenn)|Erika]], ur bistolenn bihan-kenañ ivez. Breouet en deus ar munision [[2,7 mm Kolibri]] ivez<ref>{{en}} Kurt ALLEMEIER, ''[https://www.rockislandauction.com/riac-blog/the-diminuitive-kolibri-pistol The Kolibri Pistol]'', Rock Island Auction (lennet d'ar 27/10/2026)</ref>.
== Daveennoù ==
{{Daveoù}}
{{Porched:Armoù-tan}}
{{DEFAULTSORT:Pfannl, Franz}}
[[Rummad:Ganedigezhioù 1866]]
[[Rummad:Marvioù 1961]]
[[Rummad:Krouerien armoù-tan]]
[[Rummad:Ijinourien Aostria]]
[[Rummad:Embregerien Aostria]]
gh8hl640itgalhjo5flovgoma3lluim