Wikeriadur brwiktionary https://br.wiktionary.org/wiki/Wikeriadur:Degemer MediaWiki 1.47.0-wmf.8 case-sensitive Media Dibar Kaozeal Implijer Kaozeadenn Implijer Wikeriadur Kaozeadenn Wikeriadur Restr Kaozeadenn Restr MediaWiki Kaozeadenn MediaWiki Patrom Kaozeadenn Patrom Skoazell Kaozeadenn Skoazell Rummad Kaozeadenn Rummad Stagadenn Kaozeadenn Stagadenn TimedText TimedText talk Modulenn Kaozeadenn modulenn Event Event talk daoust 0 14608 380954 380953 2026-06-26T12:18:30Z Bistrakollboued 5959 380954 wikitext text/x-wiki {{=br=}} {{-etim-}} :Deuet dre epentezenn ''t'' eus ur stumm krennvrezhonek *''deuss'' (miret er stumm gwenedek ''deustou''), eus ur furm henvrezhonek *''dewis'' savet diwar an araogenn ''do'' « da » hag an anv-kadarn keltiek *''wissus'' « gouiziegezh » en deus roet ''gwŷs'' « devennadenn, engalvadenn » e kembraeg ha ''fios'' « gouiziegezh » en iwerzhoneg.{{dav|1}} :Da geñveriañ gant an troienn goulennata heniwerzhonek ''duús'', ''dús'' (< *''do fhius'').{{dav|1}} {{-ar-|br}} '''daoust''' {{dist|dɔwst|br}}; gwelout [[deustou]], e doare [[Gwened]]. # Troienn a verk an dibab (<small>XIX</small><sup>vet</sup> kantved): #*''[[daoust deoc'h| Daoust deoc’h]] pe vervel ‘dan tri de Pe chom seizh vloaz war ho kwele'', GBI 1/4 #*''Daoust dit pe eureujiñ din-me Pe chom seizh vloaz war da wele'', GBI 1/18 #Ger goulennata, en droienn [[daoust ha]] / [[daoust hag]] : #* ''Gwechall edo an traoù er [[giz|c'hiz]]-se ; '''daoust''' hag hirio n'eo ket er memes tra ?'' {{mammenn|EK1|130}} #* ''— « Mes... mes... '''daoust''' ha gouzout a [[grit|rit]] derc'hel zoken ur roeñv en dour ?... »'' {{mammenn|TSTN|101}} #* ''« Cheñch hent ? '''Daoust''' ha va oberou a sell ouzit ? [...] ! »'' {{mammenn|KBSA|16}} #* ''He c’haret a raen evelato, daoust d’ar re all,'' {{mammenn|EZM|188}} #En droienn [[daoust hag-eñ]] #Ger kreñvaat dirak ur ger goulennata: {{(}} *[[daoust pegen]] *[[daoust pegoulz]] *[[daoust pelec'h]] **[[daoust a belec'h]] **[[daoust da belec'h]] ** [[daoust da biv]] *[[daoust penaos]] *[[daoust peseurt]] * [[daoust petore]] *[[daoust petra]] *[[daoust piv]] {{)}} {{-trol-}} {{(}} *[[daoust da]] **[[daoust da betra]] ** [[daoust da se]] *[[daoust ha]] ** [[daoust hag-eñ]] *[[daoust ma]] {{)}} {{-dave-}} * {{DAV|1}} : Albert Deshayes, {{D/DEBR}}, Douarnenez, Le Chasse-Marée, 2003, p. 171. [[Rummad:Brezhoneg eeun]] [[Rummad:daoust]] qiw4wrxuq03jg29jwse2p725v7v0f0o dienez 0 37169 380963 331962 2026-06-26T15:06:44Z Bistrakollboued 5959 380963 wikitext text/x-wiki {{=br=}} {{-etim-}} : {{danvez-etim|br}}. {{-ak-|br}} '''dienez''' {{dist|diˈẽːnes|br}} {{h}} {{b}} #[[berrentez|Berrentez]] [[a]] [[pep tra|bep tra]]. #* ''Ha bremañ, yac'h ha salv, ne dajen ket diouzhtu gant an '''dienez''', rak peadra evit ur [[pennad mat]] a amzer am boa tennet eus ar [[peñse]].'' {{mammenn|ABRO|28}} #* ''Soñjit '''peger bras''' '''dienez''' e ve ar c'holl ac'hanoc'h !'' {{mammenn|EK2|189}} #* ''Honnezh a oa [[lart]], ne oa ket [[feson]] an '''dienez''' warni''. {{mammenn|TBP3|44}} #Bezañ en dienez a udb #Kaout dienez a udb #* '' Dont a rea an dienez en ti dre an nor hag ar prenestrou.'' # bezañ liv an dienez war ub: #*''Eur vaouezig dister, gwisket evel e kear. [[treut-gagn]], liou an '''dienez''' [[war he gorre]], a zeblante beza e c’hreg ; eur mab o doa hag a c’helle kaout trizek vloaz. '' ====Troiennoù keñveriañ==== * [[bezañ en dienez]] * [[kouezhañ an dienez war unan bennak]] {{-tro-}} * {{fr}} : {{tro|fr|besoin}}, {{tro|fr|misère}} k5gduoy19qjoq9mk4wnmambdr94a53m toull-bac'h 0 40456 380956 168354 2026-06-26T13:11:40Z Bistrakollboued 5959 skañvaat ha diezhommachoù boas 380956 wikitext text/x-wiki {{=br=}} {{-etim-}} : Diwar an [[daou]] [[anv-kadarn]] ''[[toull]]'' ha ''[[bac'h]]''. {{-ak-|br}} '''toull-bac'h''' {{dist|tulˈbɑːx|br}} {{g}} ({{l}} : [[toulloù-bac'h]]) #[[kell|Kell]] [[prizon]]. #* ''Un eur diwezhatoc'h, pa oant o sevel gant ar [[biñs|viñs]] e-maez an '''toull-bac'h''', e oa Harry o [[ribotat]] soñjoù en e [[penn|benn]] ha bihan e oa e [[kalon|galon]].'' {{mammenn|HAPO1|146}} #{{ast.}} [[savadur|Savadur]] [[kloz]]-[[mat]] [[ma]] [[dalc'her|talc'her]] [[an dud]] [[kondaonet]] [[pe]] [[o c'hortoz]] o [[barnedigezh]]. #* ''Un '''toull-bac'h''' ? Doue ra [[miro|viro]] ! Ar [[kreñvlec'h|c'hreñvlec'h]] savet gant an Aotrou evit e [[dibabidi|Zibabidi]], ne lavaran ket.'' {{mammenn|SABA|34}} {{-HS-}} * [[bac'h]] * [[kloz]] * [[prizon]] {{-dvr-}} * [[toullbac'hañ]] {{-tro-}} * {{fr}} : {{tro|fr|cachot}} * {{fr}} : {{tro|fr|prison}} 7peg3mu3vv933l2i5zmfe3i0xacnh09 chom en e sav 0 44498 380964 310952 2026-06-26T20:50:36Z Bistrakollboued 5959 380964 wikitext text/x-wiki {{=br=}} {{-etim-}} :Diwar [[chom]] hag [[en e sav]]. {{-tr-verb-|br}} '''chom en e sav''' {{dist||br}} #* ''An [[tud|dud]] [[diwar ar maez]], avat, a chome [[sonn]] '''en o sav''', [...].'' {{mammenn|EK1|133}} #* ''Koulz (kerkoulz) eo [[deomp|deom]] [[azezañ|azeza]] evel '''chom en [[hon|on]] [[sav|zav]]'''.'' {{mammenn|TBP1|127}} #* '''''Chomit [[en ho sav]]'''.'' {{mammenn|TBP2|457}} #* ''Ur sac'h [[goullo]] ne chom ket en e sav''. #* ''A-benn neuze [[hon oa|on-oa]] poan o '''chom en [[hon|on]] [[sav|zav]]'''.'' {{mammenn|TBP2|457}} [[Rummad:chom]] [[rummad:sav]] d0vsn7dvh5uvk0mtdtd8mgzjz9mjotj ret-mat 0 45699 380961 352990 2026-06-26T14:54:58Z Bistrakollboued 5959 380961 wikitext text/x-wiki {{=br=}} {{-etim-}} :Diwar [[ret]] ha [[mat]]. {{-ag-|br}} '''ret-mat''' # A zo ezhomm bras d'ober : #* ''Evit [[tapañ|tapa]] louarn pe [[gad|c'had]]<br>Sevel abred a zo '''red mad''' !'' {{mammenn|[[w:Klaoda ar Prad|KLAODA ar Prat]] (Pluen-Zir), ''[[w:Trubuilhou An Aotrou Gargam|Trubuilhou An aotrou Gargam pe Torrou-penn an deiz kenta 'r bloaz]]'', Pez-c'hoari farsus e daou Arvest, 1909|4}} #* ''Antronos e oe red mat da Dadig koz an dienez pignat adarre a had e faven. '' {{mammenn|MAVR|141}} #* ''— Ha petra 'roimp [[dezhañ|d'ezan]] ? '''Red mat''' eo [[en em veñjiñ|en em venji]] !'' {{mammenn|EZM|79}} #* ''— Ya da, aotrou. '''Red mat''' eo, pa n'oun ket evit [[prenañ|prena]], [...].'' {{mammenn|GGEO|90}} #* ''-Te a zo o [[kerc'hat|kerhad]] dour ? — Ya, '''red mad''' eo !'' {{mammenn|TBP2|436}} # '''''ret-mat''' da unan bennak'': #* ''... « [...]. '''Red mat''' eo [[din|d'in]] [[soñjal|sonjal]] en amzer da zont... »'' {{mammenn|MAVR|41}} #* ''« [...]. Pa n'[[gouzon|ouzon]] ket ar [[kemm|c'hemm]] a zo etre an « A » hag an « O », '''ret mat''' eo [[din|d’in]] mont da [[glask]] unan all hag a zo bet e-pad [[bloavezhioù|bloaveziou]] er skol ».'' {{mammenn|TKAL2|30}} #* ''Me '[[graio|raio]] holl labourioù an ti hep goulenn netra diganeoc'h nemet '''ret mat''' e [[befe|vefe]] din hen ober.'' {{mammenn|ETAP|55}} #* '''''Ret-mat''' oa [[dezhañ]] bezañ [[war evezh]].'' {{mammenn|TBP2|404}} #* '''''Ret-mat''' 'vo dezhañ [[freuzañ|freuza]] ar [[mur|vur]] [[penn-da-benn]].'' {{mammenn|TBP2|404}} #* ''Antronos e oe red mat da Dadig koz an dienez pignat adarre a had e faven. '' {{mammenn|MAVR|141}} {{-notenn-}} # Daoust da ditl ar pennad bezañ '''ret-mat''', ne lenner nemet skouerioù o tiskouel '''red mad''' (hep barrennig-stagañ 'ta) uhelikoc'h. # Lenn a c'heller '''Ret mat''' (hep barrennig-stagañ 'ta) el lec'hienn [https://web.archive.org/web/20211021015116/http://www.devri.bzh/dictionnaire/r/ret-1/ Devri]. {{-HS-}} *[[ret a-walc'h]] *[[ret-groñs]] *[[ret-kaer]] ===Krennlavar=== *'' '''Ret-mat''' e vez d'an den ... klask an [[tommder]] pa vez yen.'' {{mammenn|TBP3|388}} d8scur3dt25lc64x1irw79e25sta8f8 380962 380961 2026-06-26T15:00:44Z Bistrakollboued 5959 380962 wikitext text/x-wiki {{=br=}} {{-etim-}} :Diwar [[ret]] ha [[mat]]. {{-ag-|br}} '''ret-mat''' # A zo ezhomm bras d'ober : #* ''Evit [[tapañ|tapa]] louarn pe [[gad|c'had]]<br>Sevel abred a zo '''red mad''' !'' {{mammenn|[[w:Klaoda ar Prad|KLAODA ar Prat]] (Pluen-Zir), ''[[w:Trubuilhou An Aotrou Gargam|Trubuilhou An aotrou Gargam pe Torrou-penn an deiz kenta 'r bloaz]]'', Pez-c'hoari farsus e daou Arvest, 1909|4}} #* ''Antronos e oe red mat da Dadig koz an dienez pignat adarre a had e faven. '' {{mammenn|MAVR|141}} #* ''— Ha petra 'roimp [[dezhañ|d'ezan]] ? '''Red mat''' eo [[en em veñjiñ|en em venji]] !'' {{mammenn|EZM|79}} #* ''— Ya da, aotrou. '''Red mat''' eo, pa n'oun ket evit [[prenañ|prena]], [...].'' {{mammenn|GGEO|90}} #* ''-Te a zo o [[kerc'hat|kerhad]] dour ? — Ya, '''red mad''' eo !'' {{mammenn|TBP2|436}} # '''''ret-mat''' da unan bennak'': #* ''... « [...]. '''Red mat''' eo [[din|d'in]] [[soñjal|sonjal]] en amzer da zont... »'' {{mammenn|MAVR|41}} #* ''« [...]. Pa n'[[gouzon|ouzon]] ket ar [[kemm|c'hemm]] a zo etre an « A » hag an « O », '''ret mat''' eo [[din|d’in]] mont da [[glask]] unan all hag a zo bet e-pad [[bloavezhioù|bloaveziou]] er skol ».'' {{mammenn|TKAL2|30}} #* ''Me '[[graio|raio]] holl labourioù an ti hep goulenn netra diganeoc'h nemet '''ret mat''' e [[befe|vefe]] din hen ober.'' {{mammenn|ETAP|55}} #* '''''Ret-mat''' oa [[dezhañ]] bezañ [[war evezh]].'' {{mammenn|TBP2|404}} #* '''''Ret-mat''' 'vo dezhañ [[freuzañ|freuza]] ar [[mur|vur]] [[penn-da-benn]].'' {{mammenn|TBP2|404}} #* ''Antronos e oe '''red mat''' da Dadig koz an [[dienez]] pignat adarre a hed e faven. '' {{mammenn|MAVR|141}} {{-notenn-}} # Daoust da ditl ar pennad bezañ '''ret-mat''', ne lenner nemet skouerioù o tiskouel '''red mad''' (hep barrennig-stagañ 'ta) uhelikoc'h. # Lenn a c'heller '''Ret mat''' (hep barrennig-stagañ 'ta) el lec'hienn [https://web.archive.org/web/20211021015116/http://www.devri.bzh/dictionnaire/r/ret-1/ Devri]. {{-HS-}} *[[ret a-walc'h]] *[[ret-groñs]] *[[ret-kaer]] ===Krennlavar=== *'' '''Ret-mat''' e vez d'an den ... klask an [[tommder]] pa vez yen.'' {{mammenn|TBP3|388}} jfsr9g9u5e6nk1ty8mgiuumb9j6jlx1 en he sav 0 48695 380957 324240 2026-06-26T13:39:31Z Bistrakollboued 5959 380957 wikitext text/x-wiki '''en he sav''' #* ''Ar soner a sone bepred, eus e [[gwellañ|wellañ]], hag e [[digoras|tigoras]] he daoulagad neuze, hag e savas [[en he sav]], hag e em lakaas da [[dañsal|zañsal]], ar soner a [[paouezas|baouezas]] neuze da son.'' {{mammenn|KAB1|97}} #* '' en he zav sounn evel eur voger {{mammenn| [[w:Marvaillou ar Vretoned]] |97}} ==Pennadoù kar== *[[em sav]], [[ez sav]], [[en e sav]], [[en he sav]], [[en hon sav]], [[en ho sav]], [[en o sav]]. ofle0wbjobk9oa1nefs0w35rq4tci4c 380958 380957 2026-06-26T13:40:12Z Bistrakollboued 5959 380958 wikitext text/x-wiki '''en he sav''' #* ''Ar soner a sone bepred, eus e [[gwellañ|wellañ]], hag e [[digoras|tigoras]] he daoulagad neuze, hag e savas [[en he sav]], hag e em lakaas da [[dañsal|zañsal]], ar soner a [[paouezas|baouezas]] neuze da son.'' {{mammenn|KAB1|97}} #* '' en he zav sounn evel eur voger {{mammenn|[[w:Marvaillou ar Vretoned]] |97}} ==Pennadoù kar== *[[em sav]], [[ez sav]], [[en e sav]], [[en he sav]], [[en hon sav]], [[en ho sav]], [[en o sav]]. rcjgef6wq8u36e3fdmt8vj3d6mo0wxh 380959 380958 2026-06-26T13:47:47Z Bistrakollboued 5959 380959 wikitext text/x-wiki '''en he sav''' #* ''Ar soner a sone bepred, eus e [[gwellañ|wellañ]], hag e [[digoras|tigoras]] he daoulagad neuze, hag e savas [[en he sav]], hag e em lakaas da [[dañsal|zañsal]], ar soner a [[paouezas|baouezas]] neuze da son.'' {{mammenn|KAB1|97}} #* ''... en he zav sounn evel eur voger {{mammenn|[[w:Marvaillou ar Vretoned]] |121}} ==Pennadoù kar== *[[em sav]], [[ez sav]], [[en e sav]], [[en he sav]], [[en hon sav]], [[en ho sav]], [[en o sav]]. hkrgyls9mp2jwvlkbd07ud0xr1i7ha8 war-c'hed 0 69929 380955 2026-06-26T13:08:27Z Bistrakollboued 5959 Pajenn krouet gant : "{{=br=}} '''war-c'hed''' #'' bezañ '''war-c'hed''' '': bezañ [[o c'hortoz]] [[rummad:war]] [[rummad:ged]]" 380955 wikitext text/x-wiki {{=br=}} '''war-c'hed''' #'' bezañ '''war-c'hed''' '': bezañ [[o c'hortoz]] [[rummad:war]] [[rummad:ged]] bi951mjmytnsv6gv5223gwuie77ie6q kac'hadenn 0 69930 380960 2026-06-26T14:41:23Z Bistrakollboued 5959 Pajenn krouet gant : "{{=br=}} {{-ak-|br}} '''kac'hadenn''' {{b}}; {{l}} [[kac'hadennoù]] # ''ober ur '''gac'hadenn''''' : [[kac'hat]]" 380960 wikitext text/x-wiki {{=br=}} {{-ak-|br}} '''kac'hadenn''' {{b}}; {{l}} [[kac'hadennoù]] # ''ober ur '''gac'hadenn''''' : [[kac'hat]] gzvocf399wn5y99jy60jfvts3u010yf en ho sav 0 69931 380965 2026-06-26T20:51:23Z Bistrakollboued 5959 Pajenn krouet gant : "{{=br=}} '''en ho sav''' #* '''''Chomit '''en ho sav'''.'' {{mammenn|TBP2|457}}" 380965 wikitext text/x-wiki {{=br=}} '''en ho sav''' #* '''''Chomit '''en ho sav'''.'' {{mammenn|TBP2|457}} 1ilptks578o9s80ap49vkiha7zcgc90