Wikipedia csbwiki https://csb.wikipedia.org/wiki/Prz%C3%A9dn%C3%B4_starna MediaWiki 1.47.0-wmf.1 first-letter Media Specjalnô Diskùsëjô Brëkòwnik Diskùsëjô brëkòwnika Wiki Diskùsëjô Wiki Òbrôzk Diskùsëjô òbrôzków MediaWiki Diskùsëjô MediaWiki Szablóna Diskùsëjô Szablónë Pòmòc Diskùsëjô Pòmòcë Kategòrëjô Diskùsëjô Kategòrëji TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia 0 1016 197568 185346 2026-05-06T19:32:50Z Iketsi 3254 +https://www.youtube.com/watch?v=jnG3MaRtLLw 197568 wikitext text/x-wiki <TABLE WIDTH="175" align=right bgcolor="honeydew"> <caption>Łżëkwiat</caption> <TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[1 łżëkwiata|1]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[2 łżëkwiata|2]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[3 łżëkwiata|3]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[4 łżëkwiata|4]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[5 łżëkwiata|5]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[6 łżëkwiata|6]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[7 łżëkwiata|7]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[8 łżëkwiata|8]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[9 łżëkwiata|9]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[10 łżëkwiata|10]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[11 łżëkwiata|11]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[12 łżëkwiata|12]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[13 łżëkwiata|13]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[14 łżëkwiata|14]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[15 łżëkwiata|15]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[16 łżëkwiata|16]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[17 łżëkwiata|17]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[18 łżëkwiata|18]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[19 łżëkwiata|19]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[20 łżëkwiata|20]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[21 łżëkwiata|21]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[22 łżëkwiata|22]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[23 łżëkwiata|23]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[24 łżëkwiata|24]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[25 łżëkwiata|25]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[26 łżëkwiata|26]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[27 łżëkwiata|27]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[28 łżëkwiata|28]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[29 łżëkwiata|29]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[30 łżëkwiata|30]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR> </TABLE> === Swiãta ë ùroczëznë === * Midzënôrodné: Prima-Aprilis * [[Mionowi dzéń]] (Jimieninë): Grażinë, Zbigniéwa === Wëdarzenia === * [[1976]] - [[Apple|Apple Computers]] usodzonô przez [[Steve Wozniak]]a i [[Steve Jobs]]a. === Ùrodzëlë sã === * [[1815]] - [[Otto von Bismarck]], pierszi kanclôrz czezerstwa miemieccziego (ùm. 1898) * [[1908]] - [[Abraham Maslow]], amerikańsczi psycholog, usodzca Maslowa piramidë (ùm. 1970) * [[1920]] - [[Toshirō Mifune]], japòńsczi teatrownik (ùm. 1997) === Ùmarlë === * [[1984]] - [[Marvin Gaye]], amerikańsczi spiewôrz w sztelu soul i Motown, muzik (ur. 1939) === Przësłowié === * Dze są psë, tam są chartë, dze są lëdze, tam są żartë. * Na prima aprilis nie wierzë, bò sã òmilisz == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://www.youtube.com/watch?v=jnG3MaRtLLw {{Roczëzna}} {{Kalãdarium}} {{Aùtokat/Kalãdarium/Dzéń}} {{Kalãdarium}} [[Kategòrëjô:Łżëkwiat]] otyn2svt0g687djud3qus86ir7ek2t3 197569 197568 2026-05-06T19:33:40Z Iketsi 3254 {{Kalãdôrzk}} 197569 wikitext text/x-wiki {{Kalãdôrzk}} <TABLE WIDTH="175" align=right bgcolor="honeydew"> <caption>Łżëkwiat</caption> <TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[1 łżëkwiata|1]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[2 łżëkwiata|2]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[3 łżëkwiata|3]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[4 łżëkwiata|4]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[5 łżëkwiata|5]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[6 łżëkwiata|6]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[7 łżëkwiata|7]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[8 łżëkwiata|8]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[9 łżëkwiata|9]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[10 łżëkwiata|10]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[11 łżëkwiata|11]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[12 łżëkwiata|12]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[13 łżëkwiata|13]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[14 łżëkwiata|14]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[15 łżëkwiata|15]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[16 łżëkwiata|16]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[17 łżëkwiata|17]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[18 łżëkwiata|18]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[19 łżëkwiata|19]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[20 łżëkwiata|20]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[21 łżëkwiata|21]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[22 łżëkwiata|22]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[23 łżëkwiata|23]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[24 łżëkwiata|24]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[25 łżëkwiata|25]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[26 łżëkwiata|26]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[27 łżëkwiata|27]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[28 łżëkwiata|28]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR><TR VALIGN="TOP"> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[29 łżëkwiata|29]]</TD> <TD WIDTH="25"><P ALIGN="RIGHT">[[30 łżëkwiata|30]]</TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> <TD WIDTH="25"></TD> </TR> </TABLE> === Swiãta ë ùroczëznë === * Midzënôrodné: Prima-Aprilis * [[Mionowi dzéń]] (Jimieninë): Grażinë, Zbigniéwa === Wëdarzenia === * [[1976]] - [[Apple|Apple Computers]] usodzonô przez [[Steve Wozniak]]a i [[Steve Jobs]]a. === Ùrodzëlë sã === * [[1815]] - [[Otto von Bismarck]], pierszi kanclôrz czezerstwa miemieccziego (ùm. 1898) * [[1908]] - [[Abraham Maslow]], amerikańsczi psycholog, usodzca Maslowa piramidë (ùm. 1970) * [[1920]] - [[Toshirō Mifune]], japòńsczi teatrownik (ùm. 1997) === Ùmarlë === * [[1984]] - [[Marvin Gaye]], amerikańsczi spiewôrz w sztelu soul i Motown, muzik (ur. 1939) === Przësłowié === * Dze są psë, tam są chartë, dze są lëdze, tam są żartë. * Na prima aprilis nie wierzë, bò sã òmilisz == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://www.youtube.com/watch?v=jnG3MaRtLLw {{Roczëzna}} {{Kalãdarium}} {{Aùtokat/Kalãdarium/Dzéń}} 2vqdgtuvzhcy4ud7thnfhrv82flum2g 0 1091 197524 196144 2026-05-06T15:30:03Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2025/06/SLOWNIK-RYBACKI-WERSJA-UPROSZCZONA-1.pdf 197524 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Villa di castello, biblioteca dell'accademia della crusca, dizionario petrocchi 02 crusca.jpg|mały|300px|{{PAGENAME}}]] [[Òbrôzk:Stefan Ramult-Pomeranian Dictionary.png|mały|300px|Dzélëk słowôrza Ramułta]] '''Słowôrz''' je lëstą słów ë jich definicëji, abò jich równoznaczënów w jińszi mòwie (mòwach). Niechtërné słowôrze pòdôwają téż infòrmacëje ò wëmòwie, pòchòdzenim słowa ôs przëmiarë jegò brëkòwóniô w zdaniach. Jistnieją téż słowôrze ilustrowóné (òbrôzkòwé). == Pòsobica słów == ==Tëlkòsc słowiznë== Z pòzdrzatkù na tëlkòsc słowiznë zamkłi we słowôrzu mòżemë wëapartnic dwa ôrtë słowôrzów: 1. tzw. ''maksymalizacëjné słowôrze'', chtërnëch zgrôwã je zaprezentérowónié całégò dostónkù słowiznë brëkòwóny przez gwësną jãzëkòwą spòlëznã. Taczé słowôrze mògą zamëkac w se rozmajité fòrmë ë wariantë negò sómégò słowa we wszëtczich dialektach, ôs słowa znóné blós z runitwë, czë téż pòdóné przez infòrmatorów. Przez swòją nôtërã maksymalizacëjny słowôrz ni mòże bëc słowôrzã normatiwnym (preskriptiwnym), równak mòże baro pòmòc przë twòrzenim taczégò słowôrza. Przëmiarã maksymalizacëjnégò słowôrza je ''[[Pomoranisches Wörterbuch]]'' ''(Słowôrz pòmòrsczi)'' [[Friedrich Lorentz|Friedricha Lorentza]]. 2. tzw. ''minimalizacëjné słowôrze'', chtërnëch autora pòdôwô blós dzél słowiznë jaczégò jãzëka (np. czile tësąców nôczãstszëch słów). Minimalizacëjnym słowôrzã je np. ''[[Słowniczek kaszubski]]'' ''(Słowôrzk kaszëbsczi)'' [[Aleksander Labùda|Aleksandra Labùdë]] czë ''Słowniczek polsko-kaszubski'' R. Drzeżdżona i G. J. Schramke, Gdynia 2006, a téż ''Pòlskò-anielskò-kaszëbsczi słowôrz'' Mariana Jelińskiego i [[David Shulist|Davida Shulista]], Żukowo 2010 i ''Môłi kaszëbskò-czeskò-pòlsczi słowôrz'', [[Żukòwò]] 2014[http://alpha.bn.org.pl/search~S5*pol?/aJeli{u0144}ski%2C+Marian/ajelin~aski+marian/1%2C1%2C9%2CB/frameset&FF=ajelin~aski+marian&1%2C%2C9]. == Specjalné słowôrze == * Stefan Ramułt: Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego, [[Krakòwò]] 1893 * Stefan Ramułt: Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego. Scalił i znormalizował Jerzy Treder, [[Gduńsk]] 2003 * [[Jan Trepczik]]: Słownik polsko-kaszubski, t. I-II, [[Gduńsk]] 1994. == Preskriptiwné a deskriptiwné słowôrze == == Òbaczë téż == * [[Słowôrz Wikipediji]] * [[Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|6ir6fMiRuTo|Słowniki kaszubskie - 2013}} ({{Jãz.|csb}}) * [https://csb.wiktionary.org/wiki/Prz%C3%A9dn%C3%B4_starna Wikisłowôrz pò kaszëbskù] * [https://web.archive.org/web/20160909110356/http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb16242429g.public Dictionnaires kachoubes] * [https://web.archive.org/web/20150707045807/http://scholaris.pl/zasob/106924 scholaris.pl — Mój słowôrz - książka pomocnicza do nauki języka kaszubskiego] * [https://web.archive.org/web/20260413003104/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/12759,slowniczek-polsko-kaszubski-czyli-kaszubszczyzna-bez-tajemnic Słowniczek polsko-kaszubski, czyli kaszubszczyzna bez tajemnic] * Słownik polsko-kaszubski — szkola.interklasa.pl: [https://web.archive.org/web/20200130224752/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_ac.html A–C], [https://web.archive.org/web/20200117115121/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_df.html D–F], [https://web.archive.org/web/20200128153948/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_jl.html J–L], [https://web.archive.org/web/20200218085625/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_mo.html M–O], [https://web.archive.org/web/20200117021913/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_pr.html P–R], [https://web.archive.org/web/20200121051226/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_su.html S–U] i [https://web.archive.org/web/20200130225216/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_wz.html W–Z] * https://kaszebi.rastko.net/?p=17#Słowniczek * https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2025/06/SLOWNIK-RYBACKI-WERSJA-UPROSZCZONA-1.pdf [[Kategòrëjô:Słowôrze| ]] d0fyl89er4jpt7uo485uduko40wyprm 197534 197524 2026-05-06T16:02:55Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ +https://www.wladyslawowo.com/atrakcje/slownik-kaszubski-dla-poczatkujacych-najwazniejsze-slowa-i-zwroty-1965 197534 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Villa di castello, biblioteca dell'accademia della crusca, dizionario petrocchi 02 crusca.jpg|mały|300px|{{PAGENAME}}]] [[Òbrôzk:Stefan Ramult-Pomeranian Dictionary.png|mały|300px|Dzélëk słowôrza Ramułta]] '''Słowôrz''' je lëstą słów ë jich definicëji, abò jich równoznaczënów w jińszi mòwie (mòwach). Niechtërné słowôrze pòdôwają téż infòrmacëje ò wëmòwie, pòchòdzenim słowa ôs przëmiarë jegò brëkòwóniô w zdaniach. Jistnieją téż słowôrze ilustrowóné (òbrôzkòwé). == Pòsobica słów == ==Tëlkòsc słowiznë== Z pòzdrzatkù na tëlkòsc słowiznë zamkłi we słowôrzu mòżemë wëapartnic dwa ôrtë słowôrzów: 1. tzw. ''maksymalizacëjné słowôrze'', chtërnëch zgrôwã je zaprezentérowónié całégò dostónkù słowiznë brëkòwóny przez gwësną jãzëkòwą spòlëznã. Taczé słowôrze mògą zamëkac w se rozmajité fòrmë ë wariantë negò sómégò słowa we wszëtczich dialektach, ôs słowa znóné blós z runitwë, czë téż pòdóné przez infòrmatorów. Przez swòją nôtërã maksymalizacëjny słowôrz ni mòże bëc słowôrzã normatiwnym (preskriptiwnym), równak mòże baro pòmòc przë twòrzenim taczégò słowôrza. Przëmiarã maksymalizacëjnégò słowôrza je ''[[Pomoranisches Wörterbuch]]'' ''(Słowôrz pòmòrsczi)'' [[Friedrich Lorentz|Friedricha Lorentza]]. 2. tzw. ''minimalizacëjné słowôrze'', chtërnëch autora pòdôwô blós dzél słowiznë jaczégò jãzëka (np. czile tësąców nôczãstszëch słów). Minimalizacëjnym słowôrzã je np. ''[[Słowniczek kaszubski]]'' ''(Słowôrzk kaszëbsczi)'' [[Aleksander Labùda|Aleksandra Labùdë]] czë ''Słowniczek polsko-kaszubski'' R. Drzeżdżona i G. J. Schramke, Gdynia 2006, a téż ''Pòlskò-anielskò-kaszëbsczi słowôrz'' Mariana Jelińskiego i [[David Shulist|Davida Shulista]], Żukowo 2010 i ''Môłi kaszëbskò-czeskò-pòlsczi słowôrz'', [[Żukòwò]] 2014[http://alpha.bn.org.pl/search~S5*pol?/aJeli{u0144}ski%2C+Marian/ajelin~aski+marian/1%2C1%2C9%2CB/frameset&FF=ajelin~aski+marian&1%2C%2C9]. == Specjalné słowôrze == * Stefan Ramułt: Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego, [[Krakòwò]] 1893 * Stefan Ramułt: Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego. Scalił i znormalizował Jerzy Treder, [[Gduńsk]] 2003 * [[Jan Trepczik]]: Słownik polsko-kaszubski, t. I-II, [[Gduńsk]] 1994. == Preskriptiwné a deskriptiwné słowôrze == == Òbaczë téż == * [[Słowôrz Wikipediji]] * [[Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|6ir6fMiRuTo|Słowniki kaszubskie - 2013}} ({{Jãz.|csb}}) * [https://csb.wiktionary.org/wiki/Prz%C3%A9dn%C3%B4_starna Wikisłowôrz pò kaszëbskù] * [https://web.archive.org/web/20160909110356/http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb16242429g.public Dictionnaires kachoubes] * [https://web.archive.org/web/20150707045807/http://scholaris.pl/zasob/106924 scholaris.pl — Mój słowôrz - książka pomocnicza do nauki języka kaszubskiego] * [https://web.archive.org/web/20260413003104/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/12759,slowniczek-polsko-kaszubski-czyli-kaszubszczyzna-bez-tajemnic Słowniczek polsko-kaszubski, czyli kaszubszczyzna bez tajemnic] * Słownik polsko-kaszubski — szkola.interklasa.pl: [https://web.archive.org/web/20200130224752/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_ac.html A–C], [https://web.archive.org/web/20200117115121/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_df.html D–F], [https://web.archive.org/web/20200128153948/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_jl.html J–L], [https://web.archive.org/web/20200218085625/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_mo.html M–O], [https://web.archive.org/web/20200117021913/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_pr.html P–R], [https://web.archive.org/web/20200121051226/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_su.html S–U] i [https://web.archive.org/web/20200130225216/http://szkola.interklasa.pl/f019/strona/pol/pol_wz.html W–Z] * https://kaszebi.rastko.net/?p=17#Słowniczek * https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2025/06/SLOWNIK-RYBACKI-WERSJA-UPROSZCZONA-1.pdf * https://www.wladyslawowo.com/atrakcje/slownik-kaszubski-dla-poczatkujacych-najwazniejsze-slowa-i-zwroty-1965 [[Kategòrëjô:Słowôrze| ]] qxk5f4dsxiybp7tw4sdtielfkkgkrl5 0 1448 197529 196529 2026-05-06T15:51:40Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://gospodyni.com.pl/dzialy/swiat-po-kaszubsku 197529 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:CSB Flag.svg|mały|[[Fana Kaszëbsczi]]]] '''Kaszëbë''' abò '''Kaszëbskô''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Kaszuby'', [[Łacyńsczi jãzëk|łac.]] ''Cassubia''<ref>[http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_III/904 Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom III]</ref>, miem. ''Kaschubei'' abò ''Kaschubien'') – òbénda nad sztrądã [[Bôłt]]u, part [[Pòmòrskô|Pòmòrsczi]] dze żëją [[Kaszëbi]] (aùtochtoniczny [[Pòmòrzónie|Pòmòrzanie]]). == Greńce Kaszëbsczi == [[Òbrôzk:Kôrta Kraju Kaszëbów.jpg|mały|227x227px|Kôrta Kraju Kaszëbów-aut.K.Ruda i M.Mayer]]{{Pòrtal}} Wëznaczenié greńców Kaszëbsczi je dosc problematiczną rzeczą, bò w ùszłoce Kaszëbskô nie bëła nigdë òbéńdą òkresloną administracyjno (w procëmnoce np. do Zôpadny czë Pòrénkòwi Pòmòrsczi). Drãgòscë dodôwô fakt, że greńce òbéndë zwóny "Kaszëbskô" przesëwałë sã w cygù stalatów na pòrénk. Czej w [[1238]] r. miono krôjnë "Cassubia" pòjawiło sã pierszi rôz w dokùmeńtach, òbjima òna dzél Zôpadny Pòmòrsczi. W tich czasach [[Słowiónie|Słowianie]] z Pòrénkòwi Pòmòrsczi definitiwno nie mianowelë sã "Kaszëbama". Wespólnym mionã Nadbôłtowëch Słowianów midzë [[Wisła|Wisłą]] a [[Òdora|Òdrą]] bëło "Pòmòrzanie". [[Gerard Labùda]] (1991) napisôł równak, że na Pòmòrzu utwòrzëło są le jedno miono dlô zemi i lëdzy – Kaszëbë, ''Kaszuby''. Ten autor pisze téż, że na pòrénk wãdrowa dësza kaszëbiznë (jãzëk i zwëk), a nie kaszëbsczi lëdze, chòc tak niejedni to zmiłkòwò òpisywają. W 1880 rokù [[Wejrowò]] bëło ùznóny za stolëcã Kaszëbsczi Zemi. Dejade dzysô to prawie dzél Pòrénkòwi Pòmòrsczi je nôczãscy mianowóny "Kaszëbskô", sztërkama no miono je téż rozcygóné na pòrénkòwé zemie Zôpadny Pòmòrsczi (òkòlé [[Bëtowò|Bëtowa]], [[Lãbòrg]]a, [[Leba|Lebë]]). Dosc pòpùlarnym pòzdrzatkã je sfòrmùłowanié, że: "Kaszëbskô je tam, dze mieszkają (w grëpie) [[Kaszëbi]]". Próbë wëznaczeniô greńców Kaszëbsczi dokònôł [[Jan Mòrdawsczi]] w prôcë: "Geògrafia dzysészëch Kaszëbów" (1999). Do Kaszëbsczi zarechòwôł òn zemie, we chtërnëch wedle badérowaniów socjologów przënômni 1/3 lëdztwa są òsobë czëjącé sã Kaszëbama, abò dze mieszkô zacht wielëna Kaszëbów (je to przëtrôfk w trzech gardach: w [[Gduńsk|Gduńskù]], [[Gdiniô|Gdini]] ë [[Sopòt|Sopòtach]]). Wedle taczich kriteriów teritorium Kaszëbsczi òbjimô wiéchrzëznã kòl 6 200&nbsp;km² w [[gmina]]ch [[Wòjewództwo pòmòrsczé|pòmòrsczégò wòjewództwa]], a òsoblëwò: * '''[[Pùcczi kréz]]''': 1. Gard [[Hél]], 2. Gard [[Jastarniô]], 3. Gard [[Pùck]], 4. Gard [[Wiôlgô Wies]], 5. [[Gmina Kòsôkòwò]], 6. [[Gmina Krokòwa]], 7. [[Gmina Pùck]]. * '''[[Wejrowsczi kréz]]''': 1. Gard [[Réda]], 2. Gard [[Rëmiô]], 3. Gard [[Wejrowò]], 4. [[Gmina Chòczewò]] - part, 5. [[Gmina Gniewino]], 6. [[Gmina Lëniô]], 7. [[Gmina Lëzëno]], 8. [[Gmina Łãczëce]], 9. [[Gmina Szëmôłd]], 10. [[Gmina Wejrowò]]. * '''[[Lãbòrsczi kréz]]''' - part: 1. [[Gmina Céwice]] - part. 2. [[Nowô Wies]] 3. [[Gmina Wickò]] [[Łeba|4.Gmina Łeba]] * '''[[Bëtowsczi kréz]]''' - part: 1. Gard [[Bëtowò]] ë [[Gmina Bëtowò]], 2. [[Gmina Czôrnô Dãbrówka]], 3. [[Gmina Lëpnica]], 4. [[Gmina Parchòwò]], 5. [[Gmina Tëchòmié]]. * '''[[Kartësczi kréz]]''': 1.Gard [[Kartuzë]] ë [[Gmina Kartuzë]], 2.Gard [[Żukòwò]] ë [[Gmina Żukòwò]], 3.[[Gmina Chmielno]], 4.[[Gmina Przedkòwò]], 5.[[Gmina Sëlëczëno]], 6.[[Gmina Srôkòjce]], 7.[[Gmina Somònino]]. * '''[[Kòscérsczi kréz]]''': 1. Gard [[Kòscérzëna]], 2. [[Gmina Kòscérzëna]], 3. [[Gmina Dzemiónë]], 4. [[Gmina Kôrsëno]] - part, 5. [[Gmina Lëpùsz]], 6. [[Gmina Nowô Karczma]] - part * '''[[Chònicczi kréz]]''' - part: 1. Gard [[Brusë]] ë [[Gmina Brusë]], 2. [[Gmina Chònice]] - nordowi part, 3. [[Gmina Kònarzënë]]. * [[Człëchòwsczi kréz]] - part: 1. [[Gmina Przechlewò]] - part. * '''Gard [[Gduńsk]]''', '''Gard [[Gdiniô]]''', '''Gard [[Sopòt]]''' Pòlemikã móże rodzëc sprawa teroczasnégò teritorialnégò òbjimù Kaszëbów. Òstało przëjãté, że: * drëżéń Kaszëbów robi na òbéńda Pòmòrzô, na chtërny na co dzéń, w miészim abò wikszim stãpniu, pòtrzebòwóny je [[kaszëbsczi jãzëk]]; * za Kaszëbë je przëjãtô òbéńda, na jaczi lëdze rechùjącé sã do ti spòlëznë robią przënômni trzecy dzél môlowégò lëdztwa i ten, dze nimò niewiôldżégò procenta w òbrëmienim dónégò zalëdzeniô wielota Kaszëbów je wiôlgô (np. we Gduńsku i Sopòce); No slédné kriterium pòzwòli, mòżebno, przesënąc greńce teroczasnëch Kaszëbów na zôchód, jakò że są znaczi, że w stronach pod [[Słëpsk]]iem procent [[Kaszëbi|Kaszëbów]] i swiąda kaszëbskòscë nëch terenów je znaczącô.[[Òbrôzk:Gdunsk_5.jpg|mały|Katédra w Gduńskù-Òlëwie, môl pòchòwaniô ksyżeców Pòrénkòwi Pòmòrsczi]][[Òbrôzk:Porenkowo_Pomorsko_1.png|mały|Kôrta Pòrénkòwi Pòmòrsczi z zaznaczenim dzysdniowi kaszëbsczi òbéndë ôs dôwny zemi Słowińców]] === Pòdzélënk Kaszëbsczi na regionë === Bënë dzysdniowi Kaszëbsczi je mòżlëwé wëapartnic 5 kùlturno-jãzëkòwëch regionów: 1. '''[[Norda]]''' - tradicyjnô òbéńda nordowòkaszëbsczich dialektów (krézë: pùcczi, wejrowsczi,lãbòrsczi) 2. '''Westrzódk''' - tradicyjnô òbéńda westrzédnokaszëbsczich dialektów ([[Kartësczi kréz]]) 3. '''Pôłnié''' - tradicëjnô òbéńda pôłniowòkaszëbsczich dialektów (dzélowò krézë: kòscersczi, chònicczi, tëchòlsczi) 4. '''Zôpôd''' - òbéńda chtërnô przed [[II Swiatowô Wòjna|II Swiatową Wòjną]] słëcha do Miemiecczi, a pò ny òsta przëznónô Pòlsczi Lëdowi Repùblice. Kaszëbi nie są tam procentowò tak trójną miészëzną jak na Nordze, Westrzódkù ë Pôłnim (dzélowò kréze: Lãbòrg, Bëtowò) 5. '''Trzëgard''' - aglomeracëjô Gduńska (historicznô stolëca Kaszëbów), Gdini ë Sopòtu. Jesz na zôczątkù XX-gò stolatégò jistniałë tam aùtochtoniczné dialektë kaszëbsczé: nordowòpòrénkòwé- wiôlgòkacczi, witomińsczi, sopòcczi; ë pôłniowòpòrénkòwé: òlëwsczi, brzezënsczi, matarnsczi. Dzysô w Trzëgardze Kaszëbi są nôwikszą etniczną miészëzną, chòc jãzëkòwò w zacht wikszoscë spòlaszałą. == Ekònomijô == [[Òbrôzk:Mechelinki, łódź rybacka.jpg|mały|left|Bôt]] Nôwicy lëdzy robi w sferze ùsłëgów. Wôżnéma wietwiama gòspòdarzënkù Kaszëb są: turistika, mòrskô industrëjô (òkrãtownie ë pòrtë),bùdowizna, rëbaczenié ë gbùrzëzna. Kaszëbi są téż bëlnyma stolôrzama i piekôrzama. Turistika rozwijô sã nad sztrądã [[Bôłt]]u, ale wiele turistów przëcygają téż pòjezérza i niechtërné gardë, np. [[Gduńsk]]. Do nôbarżi znónëch kùrortów ë wëpòczinkòwëch môlowòsców słëchają: [[Chmielno]], [[Jastarniô]], [[Leba]] i [[Sopòt]]. Niejedné rastauracëje, karczmë i gòscyńce pòdôwają dlô wanożników kaszëbsczé smaczczi: wãgòrzową zupã, [[czarwina|czarwinã]], [[plińce]] i jin. Mòże liczëc, że w przińdnëch latach wczasowëch chëczów ë agrokwatérów bãdze na Kaszëbach wicy. == Stón i òchróniô òkrãżégò == [[Òbrôzk:Phytoplankton bloom in the Baltic Sea (July 3, 2001).jpg|mały|Planktón na Bôłce òb lato 2001 rokù]] Jesz na zôczątkù lat dzewiãcdzesątych XX wiekù, z wëszłotë dzejnotë człowieka, na mòcno zagòspòdarzonëch òbéńdach Kaszëbów i przëlégłégò do nich [[Bôłt]]u bëłë w niebezpiekù wszëtczé dzélëczi òkrążégò, a òsoblëwò: hidrosfera, atmòsfera, wiérzk zemi, roscënizna i zwiérzãcy swiat. W wszelejaczich zakładach i chëczowëch gòspòdarztwach pòwstôwało wiele jindustriowégò i kòmùnalnégò sztokù, z chtërnégò znaczny dzél nie béł òbczëszcziwóné. Szkòdzało ùżëwanié w gbùrzenim wiôldzich miôrków szutów ë pestëcydów, ale téż z wëszłotë niegwôscëwégò zabezpieczeniô kòmùnalnégò i jindustriowégò sztokù doszło do tegò, że baro lëchi béł sanitarny stón rzéków, jezór a stëdni. W Stãgłi Wisle wszëtczé pòbiéróné próbczi wòdë bëłë za klasą czëstoscë fizykòchemiczné, a w 57% biologòwi. Mòcno zaczapóné bëłë: [[Reduniô]] a [[Wisła]] (Zgniłô Wisła), chtërné dotëgòwałë kòl 7000 hm³ sztokù na rok (100% wòdów III klasë czëstoscë fizykòchemiczné i 100% wòdów pòzaklasowëch biologòwò), a z jezór – Grabòwsczé, Karczemné, Klôsztórné, Garczin, Tëchómsczé i jinszi. Sanitarny stón wòdë pòbiéróné przez lëdztwò z wòdoprowôdników i ze stëdniów béł co sztërk lëchi. Stëdnie pùbliczné bëłë zaczapóné jaż w 80%. Trójmiescé, w chtërnym mieszkô wicy jak 750 000 lëdzy i mòcno rozwity je jindustrëjô, brëkùje baro wiele wòdë. Dłudżi czas bez ògrańczeniów bëłë wëzwëskiwónë pòdzémné wòdë. Przez przezmiarã eksploatacëji bëłë òne w znacznym gradze pòwëbieróné. Narëszonô bëła równowôga hidrologòwô. Pòd [[Gduńsk|Gduńskã]] i jegò òkòlém zrobił sã głãbòczi dół òbniżëniowi ò wiéchrzëznie bez mała 300&nbsp;km². Wòdë rzéków, chtërné mają wiele związków chemicznëch i w wiele za môłym gradze biologòwò òbczëszczoné kòmùnalné sztok, docérają do mòrza. Przez to òstała mòcno zatrëtô [[Gduńskô Hôwinga]]. Wiôldżi kwantum bakcylów glótowëch,chtërné ùnôszłë sã w wòdze ùniemòżniwało branié kąpiélë. We Władisławòwie – w czerënkù pôłniowò-pòrénszim òd pòrtu, w Nowim Pòrce i w [[Gdiniô|Gdini]] Òrłowie òd 64% do 92% pòbiérónëch próbków wòdë bëło za klasą abò w III klasë czëstoscë. Wiele kąpielëszczów mùszało bëc zamkłé. Tak bëło kòl [[Bôłt]]u w [[lëpińc]]u 2018 r. Òrganicznô materëjô a téż azot i fòsfór docérają do mòrza za pòstrzédzëzną rzéków. Ta rzôdzëzna, a téż wlewë òceanicznëch wòdów do [[Bôłt]]u i zmianë temperaturë wòdë prowadzą do periodnégò spôdaniégò abò rostu biomasë roscënów i zwiérzãtów w Gduńsczi Hôwindze i w ji sąsedztwie. W ùbògaconëch przez azot i fòsfór mòrzczich wòdach òsoblewò mòcno rozwijô sã planktón. Przez to na zôczątkù rosce kwantum òrganizmów, chtërné nim sã żëwią. Równak z czasã planktón sã tak rozrodzywô, że rëbë i jiné zwiérzãta nie są w sztãdze gò w całosce skònsumòwac. Nieżëwi planktón, chtëren òpôdô, przez dëgòwanié bakcylów rozkłôdô sã. Przez tã rzôdzëznã zmiésziwô sã kwantum krzisenia, a na dnie zjawiwô sã sarkòwòdzyk, chtëren trëje i wiele ôrtów rëbów mô ùniemòżlëwioné rozrodzywanié sã, a w skrôwnëch wëpôdkach to prowadzy do jich smiercy. Znaczny òbéńda Gduńsczi Głãbi bëła fùl sarkòwòdzyka. Na skùtk tich procesów w latach sédemdzesątëch i òsemdzesątëch nôwikszi zmianë nastałë w Pùcczi Hôwindze, nôsnôdszi i nôbarżi pòdajny na cësk zgnojeniów òbéńdze Gduńsczi Hôwindżi. [[Pùcczi kréz]] mô przë tim wësoczi wskôzywôcz zachòrzeniô lëdzy na reka. W Pùcczi Hôwindze nazebrało sã wiele trëjącëch związków to i jidealny czedës nierzchòwiszczé dlô wiele ôrtów rëbów stracëło swòją wôżnotã. Prawie ju nie bëło [[lasfòr]]a, [[Brzóna|brzónë]], [[wãgòrz]]a abò [[łosos]]a. Ù wiele rëbów bëło widzec znanczi chòrobów, do chtërnëch doprowadzało biwanié w zgnojonym òkrãżém. Wiôldzim zagrożeniém dlô mòrzczich wodów są wëcéczi sërégò òléju.Przëmiérno – 1 tona sërégò òléju pòòkriwô cenką légą wiéchrzëznã 12 km². Temù też nie dzëwi nas chùtkô jinterwencëjô przënôléżnëch mòrzczich służbów w wëpôdkù, wezmë na to awarëji przërëchtënków w bazé rzôdczëch òpôłów abò karëwôrtnégò zdrzëcaniô przez niejedné òkrãtë balastowëch wodów, w chtërnëch są resztczi sërégò òléju. W zurbanizowani conie gduńsczi krôjnë baro mòcno bëła zatrëtô atmòsféra. Przëłoziwałë sã do te wielny wërobné zakładë, a téż chëczowé gòspòdarztwa i tërlëkòwô rësznota. W pôrãdzesąt òsoblëwò ùprzikrzonëch dlô òkrążégò zakładach („Sarkòpòl”, rafinerëjô, elektrocepłowniô, cëkrowniô i jiné) pòwstôwało 264 000 ton parzënów i 59 000 ton gazowëch zaczapaniów na rok. Jindustria, gbùrzenié, transpòrt i jiné partë gòspòdarzënkù, a téż chëczowé gòspòdarztwa są pòczątkiem rozmaitégò szlachù òdpôdków, chtërné zgromadzoné w wëznaczonëch placach zajimają wiedno wikszi rëmie, a to przëłożiwô sã do degradacëji wiéchrzëznë zemi. Samé leno jindustriowé òdpôdczi, jak np. fòsfògipsë, sëpny pòpiołë ë szlaczi z energeticzi i cepłownictwa a téż mineralné parzënë nazebróné w wòjewództwie do 2003 rokù, wôżą przeszło 21 mln ton, a pòòkrëłë òbéńdã kòl 2,6&nbsp;km². Są stolemné òlérë z nalézeniém placów na wësëpiska smieców, bò na nich mòże żëc np. [[szpańsczi slënik]]. Té wësëpiska,chtërné jistnieją, są ju wnetka czësto wëzwëskóné, a na ùmôlowanié nowëch nié ma zgòdë lëdztwa, chtërno mieszkô w sąsedztwie bédowónëch môlów. Degradacëji òkrążégò, chtërna robi pòkroczi człowiek nie przëzérô sã pasywno, le podjimô corôz barzi skùtkòwné kroczi sparłãczoné z jegò óchrónią. Jinwesticjowé wëdôwczi na óchróniã òkrążégò i gòspòdarzënk wòdny pòstãpno rosną. Np. w 2005 rokù w całim pòmòrzczim wòjewództwie wëniosłë òglowò 2 329 mln zł, przë tim na óchróniã wiodra bëło przeznaczoné 34,2 mln zł, na sztokòwi gòspòdarzënk i óchróniô wòdów 1 624 mln zł,na gòspòdarzënk òdpôdkama, òchróniô i doprowadzenié wôrtnotë ùżëtny zemiów jak bëło przódë, a téż pòdzemnëch a wiéchrzëznowëch wòdów 27,7 mln zł, na wòdny gòspòdarzënk 50,6 mln zł. W latach 1990–2005 bëło rëszoné abò rozbùdwóné pôrãdzesąt kòmùnalnëch i jindustriowëch òbczëszczalniów sztokù. Jedna z nôwikszëch òbczëszczalniów – w Dãbògòrzim – zbiérô sztok z òbéńdë, na chtërné mieszkô kòl 400 000 lëdzy (z [[Gdiniô|Gdini]], [[Sopòt]]u, [[Rëmiô|Rëmi]], [[Réda|Rédë]], [[Wejrowò|Wejerowa]]). Òbczëszczalniô w [[Swôrzewò|Swôrzewie]] zbiérô i òbczëszcziwô sztok z [[Pùck]]a, [[Wiôlgô Wies|Wiôldżi Wsë]] i całégò Hélsczégò Półòstrowa. Pòdług [[Jan Mòrdawsczi|Jana Mòrdawsczégò]] (1999) òbéńda Kaszëbów je mało zatrëtô, òkòma przëmiérzno tamsamnëma jezorama i môlama, jak téż niechtërnëma kawałkama rzéków. Pòmôgô to rozwicu turisticzi. Bôczënk przërzesziwô sã tu do òchrónë przërodnégò òkrãżégò. Wërazã tegò je założenié parków i rezerwatów, ùznanié niechtërnëch òbiektów żëwy i miartwy przërodë za pamiątczi przërodë. Na Kaszëbach je cziledzesąt rezerwatów. Bliskò 1000 òbiektów pònazwóno mionama pamiątków przërodë (pòjedińczé drzewa, karna drzéw, aleje, [[Diôbli kam|eraticzi]] i jiné). === Znóny lëdze pòchôdający z Kaszëbsczi (w dzysdniowëch greńcach), abò z nią zrzeszony === * [[Witołd Bòbrowsczi]] - runita * [[Andrzej Bronk]] - filozófa z KUL * [[Jerzi Łisk]] - pòéta, mùzykańt i spiéwôk * [[Klemens Bronk]] - pòlitikôrz, zakłôdôrz TOW Gryf Kaszubski /Gryf Pomorski * [[Arnold Chrapkowszczi]] - ksądz, generał Paulinów * [[Kònstantin Dominik]] - biskùp * [[Günter Grass]] - runita * [[Sylwia Gruchała]] - florecëstka * [[Józef Jankòwsczi]] - ksądz, błogòsławiony Kòscoła rzimskòkatolëcczégò * [[Thomas Kantzow]] - runita, dzejopisôrz * [[Benedikt Karczewsczi]] - chemik, doktor jinżinéra * [[Kazimierz Klawiter]] - pòlitikôrz * [[Ryszard Krauze]] - biznesman * [[Gerard Labùda]] - dzejownik * [[Czesław Lang]] - kòłownik * [[Aleksander Majkòwsczi]] - runita, dzejopisôrz * [[Marian Majkòwsczi]] - architekta, runita * [[Maciej Miecznikowski]] - spiewôk * [[Rafał Mohr]] - aktór * [[Paul Nipkow]] - wënalôzôrz * [[Roman Paszke]] - żéglôrz * [[Janusz Reiter]] - diplomata * [[Józef Rogala Wybicki]] - ùsôdzca słowów "Mazurka Dąbrowskiego" (pòlsczégò nôrodnégò himna) * [[Jarosław Selin]] - pòlitikôrz * [[Danuta Stenka]] - aktorka * [[Abdón Strëszôk]] - profesor weterinaryjnëch nôùków * [[Bruno Synak]] - socjologa, profesor * [[Władisłôw Szulëst]] - ksądz, dzejopisôrz * [[Donald Tusk]] - pòlitikôrz * [[Edmund Wnuk-Lipiński]] - socjologa * [[Andrzéj Wrońsczi]] - biôtkôrz * [[Bernard Zëchta]] (Sëchta) - ksądz, słowôrznik * [[Marta Żmuda-Trzebiatowska]] - aktorka == Òbaczë téż == * [[Pòmòrskô]] * [[Zôpadnô Pòmòrskô]] == Lëteratura == * J. Borzyszkowski, J. Mordawski, J. Treder: Historia, geografia, język i piśmiennictwo Kaszubów; J. Bòrzëszkòwsczi, J. Mòrdawsczi, J. Tréder: Historia, geògrafia, jãzëk i pismienizna Kaszëbów, Wëdowizna M. Rôżok przë wespółrobòce z Institutã Kaszëbsczim, [[Gduńsk]] 1999. * Geograficzny atlas świata. 2 / [red. prowadz. Zofia Cukierska et al.]. Adres wydaw. Warszawa : Państ. Przedsiębiorstwo Wydaw. Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1991. (Kaszuby) * [[Jan Mòrdawsczi]]: Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb. dolmaczënk: Ida Czajinô, Róman Drzéżdżón, Marian Jelińsczi, Karól Rhode, Gdańsk Wydawn. Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego, Gduńsk 2008. * Kaszëbë : Pojezierze Kaszubskie 1:50 000 / red. Urszula Wojciechowska, Tomasz Płatek, Katarzyna Bischoff ; treść turyst. [oprac.] Michał Kucharski, Anna Dalida, Blanka Lach ; tekst Anna Klimko ; zdj. Jacek Sztolcman [et al.] ; nazewnictwo kasz. Jerzy Treder ; Pracownia Kartograficzna Carta Blanca, Warszawa 2002 (Napis: pierwsza mapa po kaszubsku). * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1968, tom II, ss. 145 - 146. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubskidladzieci.pl/lekcja/mieszkamy_na_kaszubach/film/mieszkamy_na_kaszubach * https://gospodyni.com.pl/dzialy/swiat-po-kaszubsku * [http://www.gdynia.kaszubi.pl/images/dodatkowe/ZKP%20Szczecin/plansza_2.pdf Kaszuby ...] * [https://web.archive.org/web/20200618041107/https://viaf.org/viaf/233813145/ VIAF] [[Kategòrëjô:Kaszëbë| ]] 9nzjju7aguqv1ka26uys8q4xfkqsped 197540 197529 2026-05-06T16:25:39Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ +https://forum.mountblade.info/threads/kaszuby-czyli-kasz%C3%ABb%C3%AB-chce-wam-przybli%C5%BCy%C4%87.19497/ 197540 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:CSB Flag.svg|mały|[[Fana Kaszëbsczi]]]] '''Kaszëbë''' abò '''Kaszëbskô''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Kaszuby'', [[Łacyńsczi jãzëk|łac.]] ''Cassubia''<ref>[http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_III/904 Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom III]</ref>, miem. ''Kaschubei'' abò ''Kaschubien'') – òbénda nad sztrądã [[Bôłt]]u, part [[Pòmòrskô|Pòmòrsczi]] dze żëją [[Kaszëbi]] (aùtochtoniczny [[Pòmòrzónie|Pòmòrzanie]]). == Greńce Kaszëbsczi == [[Òbrôzk:Kôrta Kraju Kaszëbów.jpg|mały|227x227px|Kôrta Kraju Kaszëbów-aut.K.Ruda i M.Mayer]]{{Pòrtal}} Wëznaczenié greńców Kaszëbsczi je dosc problematiczną rzeczą, bò w ùszłoce Kaszëbskô nie bëła nigdë òbéńdą òkresloną administracyjno (w procëmnoce np. do Zôpadny czë Pòrénkòwi Pòmòrsczi). Drãgòscë dodôwô fakt, że greńce òbéndë zwóny "Kaszëbskô" przesëwałë sã w cygù stalatów na pòrénk. Czej w [[1238]] r. miono krôjnë "Cassubia" pòjawiło sã pierszi rôz w dokùmeńtach, òbjima òna dzél Zôpadny Pòmòrsczi. W tich czasach [[Słowiónie|Słowianie]] z Pòrénkòwi Pòmòrsczi definitiwno nie mianowelë sã "Kaszëbama". Wespólnym mionã Nadbôłtowëch Słowianów midzë [[Wisła|Wisłą]] a [[Òdora|Òdrą]] bëło "Pòmòrzanie". [[Gerard Labùda]] (1991) napisôł równak, że na Pòmòrzu utwòrzëło są le jedno miono dlô zemi i lëdzy – Kaszëbë, ''Kaszuby''. Ten autor pisze téż, że na pòrénk wãdrowa dësza kaszëbiznë (jãzëk i zwëk), a nie kaszëbsczi lëdze, chòc tak niejedni to zmiłkòwò òpisywają. W 1880 rokù [[Wejrowò]] bëło ùznóny za stolëcã Kaszëbsczi Zemi. Dejade dzysô to prawie dzél Pòrénkòwi Pòmòrsczi je nôczãscy mianowóny "Kaszëbskô", sztërkama no miono je téż rozcygóné na pòrénkòwé zemie Zôpadny Pòmòrsczi (òkòlé [[Bëtowò|Bëtowa]], [[Lãbòrg]]a, [[Leba|Lebë]]). Dosc pòpùlarnym pòzdrzatkã je sfòrmùłowanié, że: "Kaszëbskô je tam, dze mieszkają (w grëpie) [[Kaszëbi]]". Próbë wëznaczeniô greńców Kaszëbsczi dokònôł [[Jan Mòrdawsczi]] w prôcë: "Geògrafia dzysészëch Kaszëbów" (1999). Do Kaszëbsczi zarechòwôł òn zemie, we chtërnëch wedle badérowaniów socjologów przënômni 1/3 lëdztwa są òsobë czëjącé sã Kaszëbama, abò dze mieszkô zacht wielëna Kaszëbów (je to przëtrôfk w trzech gardach: w [[Gduńsk|Gduńskù]], [[Gdiniô|Gdini]] ë [[Sopòt|Sopòtach]]). Wedle taczich kriteriów teritorium Kaszëbsczi òbjimô wiéchrzëznã kòl 6 200&nbsp;km² w [[gmina]]ch [[Wòjewództwo pòmòrsczé|pòmòrsczégò wòjewództwa]], a òsoblëwò: * '''[[Pùcczi kréz]]''': 1. Gard [[Hél]], 2. Gard [[Jastarniô]], 3. Gard [[Pùck]], 4. Gard [[Wiôlgô Wies]], 5. [[Gmina Kòsôkòwò]], 6. [[Gmina Krokòwa]], 7. [[Gmina Pùck]]. * '''[[Wejrowsczi kréz]]''': 1. Gard [[Réda]], 2. Gard [[Rëmiô]], 3. Gard [[Wejrowò]], 4. [[Gmina Chòczewò]] - part, 5. [[Gmina Gniewino]], 6. [[Gmina Lëniô]], 7. [[Gmina Lëzëno]], 8. [[Gmina Łãczëce]], 9. [[Gmina Szëmôłd]], 10. [[Gmina Wejrowò]]. * '''[[Lãbòrsczi kréz]]''' - part: 1. [[Gmina Céwice]] - part. 2. [[Nowô Wies]] 3. [[Gmina Wickò]] [[Łeba|4.Gmina Łeba]] * '''[[Bëtowsczi kréz]]''' - part: 1. Gard [[Bëtowò]] ë [[Gmina Bëtowò]], 2. [[Gmina Czôrnô Dãbrówka]], 3. [[Gmina Lëpnica]], 4. [[Gmina Parchòwò]], 5. [[Gmina Tëchòmié]]. * '''[[Kartësczi kréz]]''': 1.Gard [[Kartuzë]] ë [[Gmina Kartuzë]], 2.Gard [[Żukòwò]] ë [[Gmina Żukòwò]], 3.[[Gmina Chmielno]], 4.[[Gmina Przedkòwò]], 5.[[Gmina Sëlëczëno]], 6.[[Gmina Srôkòjce]], 7.[[Gmina Somònino]]. * '''[[Kòscérsczi kréz]]''': 1. Gard [[Kòscérzëna]], 2. [[Gmina Kòscérzëna]], 3. [[Gmina Dzemiónë]], 4. [[Gmina Kôrsëno]] - part, 5. [[Gmina Lëpùsz]], 6. [[Gmina Nowô Karczma]] - part * '''[[Chònicczi kréz]]''' - part: 1. Gard [[Brusë]] ë [[Gmina Brusë]], 2. [[Gmina Chònice]] - nordowi part, 3. [[Gmina Kònarzënë]]. * [[Człëchòwsczi kréz]] - part: 1. [[Gmina Przechlewò]] - part. * '''Gard [[Gduńsk]]''', '''Gard [[Gdiniô]]''', '''Gard [[Sopòt]]''' Pòlemikã móże rodzëc sprawa teroczasnégò teritorialnégò òbjimù Kaszëbów. Òstało przëjãté, że: * drëżéń Kaszëbów robi na òbéńda Pòmòrzô, na chtërny na co dzéń, w miészim abò wikszim stãpniu, pòtrzebòwóny je [[kaszëbsczi jãzëk]]; * za Kaszëbë je przëjãtô òbéńda, na jaczi lëdze rechùjącé sã do ti spòlëznë robią przënômni trzecy dzél môlowégò lëdztwa i ten, dze nimò niewiôldżégò procenta w òbrëmienim dónégò zalëdzeniô wielota Kaszëbów je wiôlgô (np. we Gduńsku i Sopòce); No slédné kriterium pòzwòli, mòżebno, przesënąc greńce teroczasnëch Kaszëbów na zôchód, jakò że są znaczi, że w stronach pod [[Słëpsk]]iem procent [[Kaszëbi|Kaszëbów]] i swiąda kaszëbskòscë nëch terenów je znaczącô.[[Òbrôzk:Gdunsk_5.jpg|mały|Katédra w Gduńskù-Òlëwie, môl pòchòwaniô ksyżeców Pòrénkòwi Pòmòrsczi]][[Òbrôzk:Porenkowo_Pomorsko_1.png|mały|Kôrta Pòrénkòwi Pòmòrsczi z zaznaczenim dzysdniowi kaszëbsczi òbéndë ôs dôwny zemi Słowińców]] === Pòdzélënk Kaszëbsczi na regionë === Bënë dzysdniowi Kaszëbsczi je mòżlëwé wëapartnic 5 kùlturno-jãzëkòwëch regionów: 1. '''[[Norda]]''' - tradicyjnô òbéńda nordowòkaszëbsczich dialektów (krézë: pùcczi, wejrowsczi,lãbòrsczi) 2. '''Westrzódk''' - tradicyjnô òbéńda westrzédnokaszëbsczich dialektów ([[Kartësczi kréz]]) 3. '''Pôłnié''' - tradicëjnô òbéńda pôłniowòkaszëbsczich dialektów (dzélowò krézë: kòscersczi, chònicczi, tëchòlsczi) 4. '''Zôpôd''' - òbéńda chtërnô przed [[II Swiatowô Wòjna|II Swiatową Wòjną]] słëcha do Miemiecczi, a pò ny òsta przëznónô Pòlsczi Lëdowi Repùblice. Kaszëbi nie są tam procentowò tak trójną miészëzną jak na Nordze, Westrzódkù ë Pôłnim (dzélowò kréze: Lãbòrg, Bëtowò) 5. '''Trzëgard''' - aglomeracëjô Gduńska (historicznô stolëca Kaszëbów), Gdini ë Sopòtu. Jesz na zôczątkù XX-gò stolatégò jistniałë tam aùtochtoniczné dialektë kaszëbsczé: nordowòpòrénkòwé- wiôlgòkacczi, witomińsczi, sopòcczi; ë pôłniowòpòrénkòwé: òlëwsczi, brzezënsczi, matarnsczi. Dzysô w Trzëgardze Kaszëbi są nôwikszą etniczną miészëzną, chòc jãzëkòwò w zacht wikszoscë spòlaszałą. == Ekònomijô == [[Òbrôzk:Mechelinki, łódź rybacka.jpg|mały|left|Bôt]] Nôwicy lëdzy robi w sferze ùsłëgów. Wôżnéma wietwiama gòspòdarzënkù Kaszëb są: turistika, mòrskô industrëjô (òkrãtownie ë pòrtë),bùdowizna, rëbaczenié ë gbùrzëzna. Kaszëbi są téż bëlnyma stolôrzama i piekôrzama. Turistika rozwijô sã nad sztrądã [[Bôłt]]u, ale wiele turistów przëcygają téż pòjezérza i niechtërné gardë, np. [[Gduńsk]]. Do nôbarżi znónëch kùrortów ë wëpòczinkòwëch môlowòsców słëchają: [[Chmielno]], [[Jastarniô]], [[Leba]] i [[Sopòt]]. Niejedné rastauracëje, karczmë i gòscyńce pòdôwają dlô wanożników kaszëbsczé smaczczi: wãgòrzową zupã, [[czarwina|czarwinã]], [[plińce]] i jin. Mòże liczëc, że w przińdnëch latach wczasowëch chëczów ë agrokwatérów bãdze na Kaszëbach wicy. == Stón i òchróniô òkrãżégò == [[Òbrôzk:Phytoplankton bloom in the Baltic Sea (July 3, 2001).jpg|mały|Planktón na Bôłce òb lato 2001 rokù]] Jesz na zôczątkù lat dzewiãcdzesątych XX wiekù, z wëszłotë dzejnotë człowieka, na mòcno zagòspòdarzonëch òbéńdach Kaszëbów i przëlégłégò do nich [[Bôłt]]u bëłë w niebezpiekù wszëtczé dzélëczi òkrążégò, a òsoblëwò: hidrosfera, atmòsfera, wiérzk zemi, roscënizna i zwiérzãcy swiat. W wszelejaczich zakładach i chëczowëch gòspòdarztwach pòwstôwało wiele jindustriowégò i kòmùnalnégò sztokù, z chtërnégò znaczny dzél nie béł òbczëszcziwóné. Szkòdzało ùżëwanié w gbùrzenim wiôldzich miôrków szutów ë pestëcydów, ale téż z wëszłotë niegwôscëwégò zabezpieczeniô kòmùnalnégò i jindustriowégò sztokù doszło do tegò, że baro lëchi béł sanitarny stón rzéków, jezór a stëdni. W Stãgłi Wisle wszëtczé pòbiéróné próbczi wòdë bëłë za klasą czëstoscë fizykòchemiczné, a w 57% biologòwi. Mòcno zaczapóné bëłë: [[Reduniô]] a [[Wisła]] (Zgniłô Wisła), chtërné dotëgòwałë kòl 7000 hm³ sztokù na rok (100% wòdów III klasë czëstoscë fizykòchemiczné i 100% wòdów pòzaklasowëch biologòwò), a z jezór – Grabòwsczé, Karczemné, Klôsztórné, Garczin, Tëchómsczé i jinszi. Sanitarny stón wòdë pòbiéróné przez lëdztwò z wòdoprowôdników i ze stëdniów béł co sztërk lëchi. Stëdnie pùbliczné bëłë zaczapóné jaż w 80%. Trójmiescé, w chtërnym mieszkô wicy jak 750 000 lëdzy i mòcno rozwity je jindustrëjô, brëkùje baro wiele wòdë. Dłudżi czas bez ògrańczeniów bëłë wëzwëskiwónë pòdzémné wòdë. Przez przezmiarã eksploatacëji bëłë òne w znacznym gradze pòwëbieróné. Narëszonô bëła równowôga hidrologòwô. Pòd [[Gduńsk|Gduńskã]] i jegò òkòlém zrobił sã głãbòczi dół òbniżëniowi ò wiéchrzëznie bez mała 300&nbsp;km². Wòdë rzéków, chtërné mają wiele związków chemicznëch i w wiele za môłym gradze biologòwò òbczëszczoné kòmùnalné sztok, docérają do mòrza. Przez to òstała mòcno zatrëtô [[Gduńskô Hôwinga]]. Wiôldżi kwantum bakcylów glótowëch,chtërné ùnôszłë sã w wòdze ùniemòżniwało branié kąpiélë. We Władisławòwie – w czerënkù pôłniowò-pòrénszim òd pòrtu, w Nowim Pòrce i w [[Gdiniô|Gdini]] Òrłowie òd 64% do 92% pòbiérónëch próbków wòdë bëło za klasą abò w III klasë czëstoscë. Wiele kąpielëszczów mùszało bëc zamkłé. Tak bëło kòl [[Bôłt]]u w [[lëpińc]]u 2018 r. Òrganicznô materëjô a téż azot i fòsfór docérają do mòrza za pòstrzédzëzną rzéków. Ta rzôdzëzna, a téż wlewë òceanicznëch wòdów do [[Bôłt]]u i zmianë temperaturë wòdë prowadzą do periodnégò spôdaniégò abò rostu biomasë roscënów i zwiérzãtów w Gduńsczi Hôwindze i w ji sąsedztwie. W ùbògaconëch przez azot i fòsfór mòrzczich wòdach òsoblewò mòcno rozwijô sã planktón. Przez to na zôczątkù rosce kwantum òrganizmów, chtërné nim sã żëwią. Równak z czasã planktón sã tak rozrodzywô, że rëbë i jiné zwiérzãta nie są w sztãdze gò w całosce skònsumòwac. Nieżëwi planktón, chtëren òpôdô, przez dëgòwanié bakcylów rozkłôdô sã. Przez tã rzôdzëznã zmiésziwô sã kwantum krzisenia, a na dnie zjawiwô sã sarkòwòdzyk, chtëren trëje i wiele ôrtów rëbów mô ùniemòżlëwioné rozrodzywanié sã, a w skrôwnëch wëpôdkach to prowadzy do jich smiercy. Znaczny òbéńda Gduńsczi Głãbi bëła fùl sarkòwòdzyka. Na skùtk tich procesów w latach sédemdzesątëch i òsemdzesątëch nôwikszi zmianë nastałë w Pùcczi Hôwindze, nôsnôdszi i nôbarżi pòdajny na cësk zgnojeniów òbéńdze Gduńsczi Hôwindżi. [[Pùcczi kréz]] mô przë tim wësoczi wskôzywôcz zachòrzeniô lëdzy na reka. W Pùcczi Hôwindze nazebrało sã wiele trëjącëch związków to i jidealny czedës nierzchòwiszczé dlô wiele ôrtów rëbów stracëło swòją wôżnotã. Prawie ju nie bëło [[lasfòr]]a, [[Brzóna|brzónë]], [[wãgòrz]]a abò [[łosos]]a. Ù wiele rëbów bëło widzec znanczi chòrobów, do chtërnëch doprowadzało biwanié w zgnojonym òkrãżém. Wiôldzim zagrożeniém dlô mòrzczich wodów są wëcéczi sërégò òléju.Przëmiérno – 1 tona sërégò òléju pòòkriwô cenką légą wiéchrzëznã 12 km². Temù też nie dzëwi nas chùtkô jinterwencëjô przënôléżnëch mòrzczich służbów w wëpôdkù, wezmë na to awarëji przërëchtënków w bazé rzôdczëch òpôłów abò karëwôrtnégò zdrzëcaniô przez niejedné òkrãtë balastowëch wodów, w chtërnëch są resztczi sërégò òléju. W zurbanizowani conie gduńsczi krôjnë baro mòcno bëła zatrëtô atmòsféra. Przëłoziwałë sã do te wielny wërobné zakładë, a téż chëczowé gòspòdarztwa i tërlëkòwô rësznota. W pôrãdzesąt òsoblëwò ùprzikrzonëch dlô òkrążégò zakładach („Sarkòpòl”, rafinerëjô, elektrocepłowniô, cëkrowniô i jiné) pòwstôwało 264 000 ton parzënów i 59 000 ton gazowëch zaczapaniów na rok. Jindustria, gbùrzenié, transpòrt i jiné partë gòspòdarzënkù, a téż chëczowé gòspòdarztwa są pòczątkiem rozmaitégò szlachù òdpôdków, chtërné zgromadzoné w wëznaczonëch placach zajimają wiedno wikszi rëmie, a to przëłożiwô sã do degradacëji wiéchrzëznë zemi. Samé leno jindustriowé òdpôdczi, jak np. fòsfògipsë, sëpny pòpiołë ë szlaczi z energeticzi i cepłownictwa a téż mineralné parzënë nazebróné w wòjewództwie do 2003 rokù, wôżą przeszło 21 mln ton, a pòòkrëłë òbéńdã kòl 2,6&nbsp;km². Są stolemné òlérë z nalézeniém placów na wësëpiska smieców, bò na nich mòże żëc np. [[szpańsczi slënik]]. Té wësëpiska,chtërné jistnieją, są ju wnetka czësto wëzwëskóné, a na ùmôlowanié nowëch nié ma zgòdë lëdztwa, chtërno mieszkô w sąsedztwie bédowónëch môlów. Degradacëji òkrążégò, chtërna robi pòkroczi człowiek nie przëzérô sã pasywno, le podjimô corôz barzi skùtkòwné kroczi sparłãczoné z jegò óchrónią. Jinwesticjowé wëdôwczi na óchróniã òkrążégò i gòspòdarzënk wòdny pòstãpno rosną. Np. w 2005 rokù w całim pòmòrzczim wòjewództwie wëniosłë òglowò 2 329 mln zł, przë tim na óchróniã wiodra bëło przeznaczoné 34,2 mln zł, na sztokòwi gòspòdarzënk i óchróniô wòdów 1 624 mln zł,na gòspòdarzënk òdpôdkama, òchróniô i doprowadzenié wôrtnotë ùżëtny zemiów jak bëło przódë, a téż pòdzemnëch a wiéchrzëznowëch wòdów 27,7 mln zł, na wòdny gòspòdarzënk 50,6 mln zł. W latach 1990–2005 bëło rëszoné abò rozbùdwóné pôrãdzesąt kòmùnalnëch i jindustriowëch òbczëszczalniów sztokù. Jedna z nôwikszëch òbczëszczalniów – w Dãbògòrzim – zbiérô sztok z òbéńdë, na chtërné mieszkô kòl 400 000 lëdzy (z [[Gdiniô|Gdini]], [[Sopòt]]u, [[Rëmiô|Rëmi]], [[Réda|Rédë]], [[Wejrowò|Wejerowa]]). Òbczëszczalniô w [[Swôrzewò|Swôrzewie]] zbiérô i òbczëszcziwô sztok z [[Pùck]]a, [[Wiôlgô Wies|Wiôldżi Wsë]] i całégò Hélsczégò Półòstrowa. Pòdług [[Jan Mòrdawsczi|Jana Mòrdawsczégò]] (1999) òbéńda Kaszëbów je mało zatrëtô, òkòma przëmiérzno tamsamnëma jezorama i môlama, jak téż niechtërnëma kawałkama rzéków. Pòmôgô to rozwicu turisticzi. Bôczënk przërzesziwô sã tu do òchrónë przërodnégò òkrãżégò. Wërazã tegò je założenié parków i rezerwatów, ùznanié niechtërnëch òbiektów żëwy i miartwy przërodë za pamiątczi przërodë. Na Kaszëbach je cziledzesąt rezerwatów. Bliskò 1000 òbiektów pònazwóno mionama pamiątków przërodë (pòjedińczé drzewa, karna drzéw, aleje, [[Diôbli kam|eraticzi]] i jiné). === Znóny lëdze pòchôdający z Kaszëbsczi (w dzysdniowëch greńcach), abò z nią zrzeszony === * [[Witołd Bòbrowsczi]] - runita * [[Andrzej Bronk]] - filozófa z KUL * [[Jerzi Łisk]] - pòéta, mùzykańt i spiéwôk * [[Klemens Bronk]] - pòlitikôrz, zakłôdôrz TOW Gryf Kaszubski /Gryf Pomorski * [[Arnold Chrapkowszczi]] - ksądz, generał Paulinów * [[Kònstantin Dominik]] - biskùp * [[Günter Grass]] - runita * [[Sylwia Gruchała]] - florecëstka * [[Józef Jankòwsczi]] - ksądz, błogòsławiony Kòscoła rzimskòkatolëcczégò * [[Thomas Kantzow]] - runita, dzejopisôrz * [[Benedikt Karczewsczi]] - chemik, doktor jinżinéra * [[Kazimierz Klawiter]] - pòlitikôrz * [[Ryszard Krauze]] - biznesman * [[Gerard Labùda]] - dzejownik * [[Czesław Lang]] - kòłownik * [[Aleksander Majkòwsczi]] - runita, dzejopisôrz * [[Marian Majkòwsczi]] - architekta, runita * [[Maciej Miecznikowski]] - spiewôk * [[Rafał Mohr]] - aktór * [[Paul Nipkow]] - wënalôzôrz * [[Roman Paszke]] - żéglôrz * [[Janusz Reiter]] - diplomata * [[Józef Rogala Wybicki]] - ùsôdzca słowów "Mazurka Dąbrowskiego" (pòlsczégò nôrodnégò himna) * [[Jarosław Selin]] - pòlitikôrz * [[Danuta Stenka]] - aktorka * [[Abdón Strëszôk]] - profesor weterinaryjnëch nôùków * [[Bruno Synak]] - socjologa, profesor * [[Władisłôw Szulëst]] - ksądz, dzejopisôrz * [[Donald Tusk]] - pòlitikôrz * [[Edmund Wnuk-Lipiński]] - socjologa * [[Andrzéj Wrońsczi]] - biôtkôrz * [[Bernard Zëchta]] (Sëchta) - ksądz, słowôrznik * [[Marta Żmuda-Trzebiatowska]] - aktorka == Òbaczë téż == * [[Pòmòrskô]] * [[Zôpadnô Pòmòrskô]] == Lëteratura == * J. Borzyszkowski, J. Mordawski, J. Treder: Historia, geografia, język i piśmiennictwo Kaszubów; J. Bòrzëszkòwsczi, J. Mòrdawsczi, J. Tréder: Historia, geògrafia, jãzëk i pismienizna Kaszëbów, Wëdowizna M. Rôżok przë wespółrobòce z Institutã Kaszëbsczim, [[Gduńsk]] 1999. * Geograficzny atlas świata. 2 / [red. prowadz. Zofia Cukierska et al.]. Adres wydaw. Warszawa : Państ. Przedsiębiorstwo Wydaw. Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1991. (Kaszuby) * [[Jan Mòrdawsczi]]: Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb. dolmaczënk: Ida Czajinô, Róman Drzéżdżón, Marian Jelińsczi, Karól Rhode, Gdańsk Wydawn. Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego, Gduńsk 2008. * Kaszëbë : Pojezierze Kaszubskie 1:50 000 / red. Urszula Wojciechowska, Tomasz Płatek, Katarzyna Bischoff ; treść turyst. [oprac.] Michał Kucharski, Anna Dalida, Blanka Lach ; tekst Anna Klimko ; zdj. Jacek Sztolcman [et al.] ; nazewnictwo kasz. Jerzy Treder ; Pracownia Kartograficzna Carta Blanca, Warszawa 2002 (Napis: pierwsza mapa po kaszubsku). * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1968, tom II, ss. 145 - 146. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubskidladzieci.pl/lekcja/mieszkamy_na_kaszubach/film/mieszkamy_na_kaszubach * https://forum.mountblade.info/threads/kaszuby-czyli-kasz%C3%ABb%C3%AB-chce-wam-przybli%C5%BCy%C4%87.19497/ * https://gospodyni.com.pl/dzialy/swiat-po-kaszubsku * [http://www.gdynia.kaszubi.pl/images/dodatkowe/ZKP%20Szczecin/plansza_2.pdf Kaszuby ...] * [https://web.archive.org/web/20200618041107/https://viaf.org/viaf/233813145/ VIAF] [[Kategòrëjô:Kaszëbë| ]] dvqpm5tuudw03guwg1v928vc80taz7h 197558 197540 2026-05-06T18:32:03Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://moje-morze.pl/slow-kilka-o-regionie-kaszubskim/ 197558 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:CSB Flag.svg|mały|[[Fana Kaszëbsczi]]]] '''Kaszëbë''' abò '''Kaszëbskô''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Kaszuby'', [[Łacyńsczi jãzëk|łac.]] ''Cassubia''<ref>[http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_III/904 Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom III]</ref>, miem. ''Kaschubei'' abò ''Kaschubien'') – òbénda nad sztrądã [[Bôłt]]u, part [[Pòmòrskô|Pòmòrsczi]] dze żëją [[Kaszëbi]] (aùtochtoniczny [[Pòmòrzónie|Pòmòrzanie]]). == Greńce Kaszëbsczi == [[Òbrôzk:Kôrta Kraju Kaszëbów.jpg|mały|227x227px|Kôrta Kraju Kaszëbów-aut.K.Ruda i M.Mayer]]{{Pòrtal}} Wëznaczenié greńców Kaszëbsczi je dosc problematiczną rzeczą, bò w ùszłoce Kaszëbskô nie bëła nigdë òbéńdą òkresloną administracyjno (w procëmnoce np. do Zôpadny czë Pòrénkòwi Pòmòrsczi). Drãgòscë dodôwô fakt, że greńce òbéndë zwóny "Kaszëbskô" przesëwałë sã w cygù stalatów na pòrénk. Czej w [[1238]] r. miono krôjnë "Cassubia" pòjawiło sã pierszi rôz w dokùmeńtach, òbjima òna dzél Zôpadny Pòmòrsczi. W tich czasach [[Słowiónie|Słowianie]] z Pòrénkòwi Pòmòrsczi definitiwno nie mianowelë sã "Kaszëbama". Wespólnym mionã Nadbôłtowëch Słowianów midzë [[Wisła|Wisłą]] a [[Òdora|Òdrą]] bëło "Pòmòrzanie". [[Gerard Labùda]] (1991) napisôł równak, że na Pòmòrzu utwòrzëło są le jedno miono dlô zemi i lëdzy – Kaszëbë, ''Kaszuby''. Ten autor pisze téż, że na pòrénk wãdrowa dësza kaszëbiznë (jãzëk i zwëk), a nie kaszëbsczi lëdze, chòc tak niejedni to zmiłkòwò òpisywają. W 1880 rokù [[Wejrowò]] bëło ùznóny za stolëcã Kaszëbsczi Zemi. Dejade dzysô to prawie dzél Pòrénkòwi Pòmòrsczi je nôczãscy mianowóny "Kaszëbskô", sztërkama no miono je téż rozcygóné na pòrénkòwé zemie Zôpadny Pòmòrsczi (òkòlé [[Bëtowò|Bëtowa]], [[Lãbòrg]]a, [[Leba|Lebë]]). Dosc pòpùlarnym pòzdrzatkã je sfòrmùłowanié, że: "Kaszëbskô je tam, dze mieszkają (w grëpie) [[Kaszëbi]]". Próbë wëznaczeniô greńców Kaszëbsczi dokònôł [[Jan Mòrdawsczi]] w prôcë: "Geògrafia dzysészëch Kaszëbów" (1999). Do Kaszëbsczi zarechòwôł òn zemie, we chtërnëch wedle badérowaniów socjologów przënômni 1/3 lëdztwa są òsobë czëjącé sã Kaszëbama, abò dze mieszkô zacht wielëna Kaszëbów (je to przëtrôfk w trzech gardach: w [[Gduńsk|Gduńskù]], [[Gdiniô|Gdini]] ë [[Sopòt|Sopòtach]]). Wedle taczich kriteriów teritorium Kaszëbsczi òbjimô wiéchrzëznã kòl 6 200&nbsp;km² w [[gmina]]ch [[Wòjewództwo pòmòrsczé|pòmòrsczégò wòjewództwa]], a òsoblëwò: * '''[[Pùcczi kréz]]''': 1. Gard [[Hél]], 2. Gard [[Jastarniô]], 3. Gard [[Pùck]], 4. Gard [[Wiôlgô Wies]], 5. [[Gmina Kòsôkòwò]], 6. [[Gmina Krokòwa]], 7. [[Gmina Pùck]]. * '''[[Wejrowsczi kréz]]''': 1. Gard [[Réda]], 2. Gard [[Rëmiô]], 3. Gard [[Wejrowò]], 4. [[Gmina Chòczewò]] - part, 5. [[Gmina Gniewino]], 6. [[Gmina Lëniô]], 7. [[Gmina Lëzëno]], 8. [[Gmina Łãczëce]], 9. [[Gmina Szëmôłd]], 10. [[Gmina Wejrowò]]. * '''[[Lãbòrsczi kréz]]''' - part: 1. [[Gmina Céwice]] - part. 2. [[Nowô Wies]] 3. [[Gmina Wickò]] [[Łeba|4.Gmina Łeba]] * '''[[Bëtowsczi kréz]]''' - part: 1. Gard [[Bëtowò]] ë [[Gmina Bëtowò]], 2. [[Gmina Czôrnô Dãbrówka]], 3. [[Gmina Lëpnica]], 4. [[Gmina Parchòwò]], 5. [[Gmina Tëchòmié]]. * '''[[Kartësczi kréz]]''': 1.Gard [[Kartuzë]] ë [[Gmina Kartuzë]], 2.Gard [[Żukòwò]] ë [[Gmina Żukòwò]], 3.[[Gmina Chmielno]], 4.[[Gmina Przedkòwò]], 5.[[Gmina Sëlëczëno]], 6.[[Gmina Srôkòjce]], 7.[[Gmina Somònino]]. * '''[[Kòscérsczi kréz]]''': 1. Gard [[Kòscérzëna]], 2. [[Gmina Kòscérzëna]], 3. [[Gmina Dzemiónë]], 4. [[Gmina Kôrsëno]] - part, 5. [[Gmina Lëpùsz]], 6. [[Gmina Nowô Karczma]] - part * '''[[Chònicczi kréz]]''' - part: 1. Gard [[Brusë]] ë [[Gmina Brusë]], 2. [[Gmina Chònice]] - nordowi part, 3. [[Gmina Kònarzënë]]. * [[Człëchòwsczi kréz]] - part: 1. [[Gmina Przechlewò]] - part. * '''Gard [[Gduńsk]]''', '''Gard [[Gdiniô]]''', '''Gard [[Sopòt]]''' Pòlemikã móże rodzëc sprawa teroczasnégò teritorialnégò òbjimù Kaszëbów. Òstało przëjãté, że: * drëżéń Kaszëbów robi na òbéńda Pòmòrzô, na chtërny na co dzéń, w miészim abò wikszim stãpniu, pòtrzebòwóny je [[kaszëbsczi jãzëk]]; * za Kaszëbë je przëjãtô òbéńda, na jaczi lëdze rechùjącé sã do ti spòlëznë robią przënômni trzecy dzél môlowégò lëdztwa i ten, dze nimò niewiôldżégò procenta w òbrëmienim dónégò zalëdzeniô wielota Kaszëbów je wiôlgô (np. we Gduńsku i Sopòce); No slédné kriterium pòzwòli, mòżebno, przesënąc greńce teroczasnëch Kaszëbów na zôchód, jakò że są znaczi, że w stronach pod [[Słëpsk]]iem procent [[Kaszëbi|Kaszëbów]] i swiąda kaszëbskòscë nëch terenów je znaczącô.[[Òbrôzk:Gdunsk_5.jpg|mały|Katédra w Gduńskù-Òlëwie, môl pòchòwaniô ksyżeców Pòrénkòwi Pòmòrsczi]][[Òbrôzk:Porenkowo_Pomorsko_1.png|mały|Kôrta Pòrénkòwi Pòmòrsczi z zaznaczenim dzysdniowi kaszëbsczi òbéndë ôs dôwny zemi Słowińców]] === Pòdzélënk Kaszëbsczi na regionë === Bënë dzysdniowi Kaszëbsczi je mòżlëwé wëapartnic 5 kùlturno-jãzëkòwëch regionów: 1. '''[[Norda]]''' - tradicyjnô òbéńda nordowòkaszëbsczich dialektów (krézë: pùcczi, wejrowsczi,lãbòrsczi) 2. '''Westrzódk''' - tradicyjnô òbéńda westrzédnokaszëbsczich dialektów ([[Kartësczi kréz]]) 3. '''Pôłnié''' - tradicëjnô òbéńda pôłniowòkaszëbsczich dialektów (dzélowò krézë: kòscersczi, chònicczi, tëchòlsczi) 4. '''Zôpôd''' - òbéńda chtërnô przed [[II Swiatowô Wòjna|II Swiatową Wòjną]] słëcha do Miemiecczi, a pò ny òsta przëznónô Pòlsczi Lëdowi Repùblice. Kaszëbi nie są tam procentowò tak trójną miészëzną jak na Nordze, Westrzódkù ë Pôłnim (dzélowò kréze: Lãbòrg, Bëtowò) 5. '''Trzëgard''' - aglomeracëjô Gduńska (historicznô stolëca Kaszëbów), Gdini ë Sopòtu. Jesz na zôczątkù XX-gò stolatégò jistniałë tam aùtochtoniczné dialektë kaszëbsczé: nordowòpòrénkòwé- wiôlgòkacczi, witomińsczi, sopòcczi; ë pôłniowòpòrénkòwé: òlëwsczi, brzezënsczi, matarnsczi. Dzysô w Trzëgardze Kaszëbi są nôwikszą etniczną miészëzną, chòc jãzëkòwò w zacht wikszoscë spòlaszałą. == Ekònomijô == [[Òbrôzk:Mechelinki, łódź rybacka.jpg|mały|left|Bôt]] Nôwicy lëdzy robi w sferze ùsłëgów. Wôżnéma wietwiama gòspòdarzënkù Kaszëb są: turistika, mòrskô industrëjô (òkrãtownie ë pòrtë),bùdowizna, rëbaczenié ë gbùrzëzna. Kaszëbi są téż bëlnyma stolôrzama i piekôrzama. Turistika rozwijô sã nad sztrądã [[Bôłt]]u, ale wiele turistów przëcygają téż pòjezérza i niechtërné gardë, np. [[Gduńsk]]. Do nôbarżi znónëch kùrortów ë wëpòczinkòwëch môlowòsców słëchają: [[Chmielno]], [[Jastarniô]], [[Leba]] i [[Sopòt]]. Niejedné rastauracëje, karczmë i gòscyńce pòdôwają dlô wanożników kaszëbsczé smaczczi: wãgòrzową zupã, [[czarwina|czarwinã]], [[plińce]] i jin. Mòże liczëc, że w przińdnëch latach wczasowëch chëczów ë agrokwatérów bãdze na Kaszëbach wicy. == Stón i òchróniô òkrãżégò == [[Òbrôzk:Phytoplankton bloom in the Baltic Sea (July 3, 2001).jpg|mały|Planktón na Bôłce òb lato 2001 rokù]] Jesz na zôczątkù lat dzewiãcdzesątych XX wiekù, z wëszłotë dzejnotë człowieka, na mòcno zagòspòdarzonëch òbéńdach Kaszëbów i przëlégłégò do nich [[Bôłt]]u bëłë w niebezpiekù wszëtczé dzélëczi òkrążégò, a òsoblëwò: hidrosfera, atmòsfera, wiérzk zemi, roscënizna i zwiérzãcy swiat. W wszelejaczich zakładach i chëczowëch gòspòdarztwach pòwstôwało wiele jindustriowégò i kòmùnalnégò sztokù, z chtërnégò znaczny dzél nie béł òbczëszcziwóné. Szkòdzało ùżëwanié w gbùrzenim wiôldzich miôrków szutów ë pestëcydów, ale téż z wëszłotë niegwôscëwégò zabezpieczeniô kòmùnalnégò i jindustriowégò sztokù doszło do tegò, że baro lëchi béł sanitarny stón rzéków, jezór a stëdni. W Stãgłi Wisle wszëtczé pòbiéróné próbczi wòdë bëłë za klasą czëstoscë fizykòchemiczné, a w 57% biologòwi. Mòcno zaczapóné bëłë: [[Reduniô]] a [[Wisła]] (Zgniłô Wisła), chtërné dotëgòwałë kòl 7000 hm³ sztokù na rok (100% wòdów III klasë czëstoscë fizykòchemiczné i 100% wòdów pòzaklasowëch biologòwò), a z jezór – Grabòwsczé, Karczemné, Klôsztórné, Garczin, Tëchómsczé i jinszi. Sanitarny stón wòdë pòbiéróné przez lëdztwò z wòdoprowôdników i ze stëdniów béł co sztërk lëchi. Stëdnie pùbliczné bëłë zaczapóné jaż w 80%. Trójmiescé, w chtërnym mieszkô wicy jak 750 000 lëdzy i mòcno rozwity je jindustrëjô, brëkùje baro wiele wòdë. Dłudżi czas bez ògrańczeniów bëłë wëzwëskiwónë pòdzémné wòdë. Przez przezmiarã eksploatacëji bëłë òne w znacznym gradze pòwëbieróné. Narëszonô bëła równowôga hidrologòwô. Pòd [[Gduńsk|Gduńskã]] i jegò òkòlém zrobił sã głãbòczi dół òbniżëniowi ò wiéchrzëznie bez mała 300&nbsp;km². Wòdë rzéków, chtërné mają wiele związków chemicznëch i w wiele za môłym gradze biologòwò òbczëszczoné kòmùnalné sztok, docérają do mòrza. Przez to òstała mòcno zatrëtô [[Gduńskô Hôwinga]]. Wiôldżi kwantum bakcylów glótowëch,chtërné ùnôszłë sã w wòdze ùniemòżniwało branié kąpiélë. We Władisławòwie – w czerënkù pôłniowò-pòrénszim òd pòrtu, w Nowim Pòrce i w [[Gdiniô|Gdini]] Òrłowie òd 64% do 92% pòbiérónëch próbków wòdë bëło za klasą abò w III klasë czëstoscë. Wiele kąpielëszczów mùszało bëc zamkłé. Tak bëło kòl [[Bôłt]]u w [[lëpińc]]u 2018 r. Òrganicznô materëjô a téż azot i fòsfór docérają do mòrza za pòstrzédzëzną rzéków. Ta rzôdzëzna, a téż wlewë òceanicznëch wòdów do [[Bôłt]]u i zmianë temperaturë wòdë prowadzą do periodnégò spôdaniégò abò rostu biomasë roscënów i zwiérzãtów w Gduńsczi Hôwindze i w ji sąsedztwie. W ùbògaconëch przez azot i fòsfór mòrzczich wòdach òsoblewò mòcno rozwijô sã planktón. Przez to na zôczątkù rosce kwantum òrganizmów, chtërné nim sã żëwią. Równak z czasã planktón sã tak rozrodzywô, że rëbë i jiné zwiérzãta nie są w sztãdze gò w całosce skònsumòwac. Nieżëwi planktón, chtëren òpôdô, przez dëgòwanié bakcylów rozkłôdô sã. Przez tã rzôdzëznã zmiésziwô sã kwantum krzisenia, a na dnie zjawiwô sã sarkòwòdzyk, chtëren trëje i wiele ôrtów rëbów mô ùniemòżlëwioné rozrodzywanié sã, a w skrôwnëch wëpôdkach to prowadzy do jich smiercy. Znaczny òbéńda Gduńsczi Głãbi bëła fùl sarkòwòdzyka. Na skùtk tich procesów w latach sédemdzesątëch i òsemdzesątëch nôwikszi zmianë nastałë w Pùcczi Hôwindze, nôsnôdszi i nôbarżi pòdajny na cësk zgnojeniów òbéńdze Gduńsczi Hôwindżi. [[Pùcczi kréz]] mô przë tim wësoczi wskôzywôcz zachòrzeniô lëdzy na reka. W Pùcczi Hôwindze nazebrało sã wiele trëjącëch związków to i jidealny czedës nierzchòwiszczé dlô wiele ôrtów rëbów stracëło swòją wôżnotã. Prawie ju nie bëło [[lasfòr]]a, [[Brzóna|brzónë]], [[wãgòrz]]a abò [[łosos]]a. Ù wiele rëbów bëło widzec znanczi chòrobów, do chtërnëch doprowadzało biwanié w zgnojonym òkrãżém. Wiôldzim zagrożeniém dlô mòrzczich wodów są wëcéczi sërégò òléju.Przëmiérno – 1 tona sërégò òléju pòòkriwô cenką légą wiéchrzëznã 12 km². Temù też nie dzëwi nas chùtkô jinterwencëjô przënôléżnëch mòrzczich służbów w wëpôdkù, wezmë na to awarëji przërëchtënków w bazé rzôdczëch òpôłów abò karëwôrtnégò zdrzëcaniô przez niejedné òkrãtë balastowëch wodów, w chtërnëch są resztczi sërégò òléju. W zurbanizowani conie gduńsczi krôjnë baro mòcno bëła zatrëtô atmòsféra. Przëłoziwałë sã do te wielny wërobné zakładë, a téż chëczowé gòspòdarztwa i tërlëkòwô rësznota. W pôrãdzesąt òsoblëwò ùprzikrzonëch dlô òkrążégò zakładach („Sarkòpòl”, rafinerëjô, elektrocepłowniô, cëkrowniô i jiné) pòwstôwało 264 000 ton parzënów i 59 000 ton gazowëch zaczapaniów na rok. Jindustria, gbùrzenié, transpòrt i jiné partë gòspòdarzënkù, a téż chëczowé gòspòdarztwa są pòczątkiem rozmaitégò szlachù òdpôdków, chtërné zgromadzoné w wëznaczonëch placach zajimają wiedno wikszi rëmie, a to przëłożiwô sã do degradacëji wiéchrzëznë zemi. Samé leno jindustriowé òdpôdczi, jak np. fòsfògipsë, sëpny pòpiołë ë szlaczi z energeticzi i cepłownictwa a téż mineralné parzënë nazebróné w wòjewództwie do 2003 rokù, wôżą przeszło 21 mln ton, a pòòkrëłë òbéńdã kòl 2,6&nbsp;km². Są stolemné òlérë z nalézeniém placów na wësëpiska smieców, bò na nich mòże żëc np. [[szpańsczi slënik]]. Té wësëpiska,chtërné jistnieją, są ju wnetka czësto wëzwëskóné, a na ùmôlowanié nowëch nié ma zgòdë lëdztwa, chtërno mieszkô w sąsedztwie bédowónëch môlów. Degradacëji òkrążégò, chtërna robi pòkroczi człowiek nie przëzérô sã pasywno, le podjimô corôz barzi skùtkòwné kroczi sparłãczoné z jegò óchrónią. Jinwesticjowé wëdôwczi na óchróniã òkrążégò i gòspòdarzënk wòdny pòstãpno rosną. Np. w 2005 rokù w całim pòmòrzczim wòjewództwie wëniosłë òglowò 2 329 mln zł, przë tim na óchróniã wiodra bëło przeznaczoné 34,2 mln zł, na sztokòwi gòspòdarzënk i óchróniô wòdów 1 624 mln zł,na gòspòdarzënk òdpôdkama, òchróniô i doprowadzenié wôrtnotë ùżëtny zemiów jak bëło przódë, a téż pòdzemnëch a wiéchrzëznowëch wòdów 27,7 mln zł, na wòdny gòspòdarzënk 50,6 mln zł. W latach 1990–2005 bëło rëszoné abò rozbùdwóné pôrãdzesąt kòmùnalnëch i jindustriowëch òbczëszczalniów sztokù. Jedna z nôwikszëch òbczëszczalniów – w Dãbògòrzim – zbiérô sztok z òbéńdë, na chtërné mieszkô kòl 400 000 lëdzy (z [[Gdiniô|Gdini]], [[Sopòt]]u, [[Rëmiô|Rëmi]], [[Réda|Rédë]], [[Wejrowò|Wejerowa]]). Òbczëszczalniô w [[Swôrzewò|Swôrzewie]] zbiérô i òbczëszcziwô sztok z [[Pùck]]a, [[Wiôlgô Wies|Wiôldżi Wsë]] i całégò Hélsczégò Półòstrowa. Pòdług [[Jan Mòrdawsczi|Jana Mòrdawsczégò]] (1999) òbéńda Kaszëbów je mało zatrëtô, òkòma przëmiérzno tamsamnëma jezorama i môlama, jak téż niechtërnëma kawałkama rzéków. Pòmôgô to rozwicu turisticzi. Bôczënk przërzesziwô sã tu do òchrónë przërodnégò òkrãżégò. Wërazã tegò je założenié parków i rezerwatów, ùznanié niechtërnëch òbiektów żëwy i miartwy przërodë za pamiątczi przërodë. Na Kaszëbach je cziledzesąt rezerwatów. Bliskò 1000 òbiektów pònazwóno mionama pamiątków przërodë (pòjedińczé drzewa, karna drzéw, aleje, [[Diôbli kam|eraticzi]] i jiné). === Znóny lëdze pòchôdający z Kaszëbsczi (w dzysdniowëch greńcach), abò z nią zrzeszony === * [[Witołd Bòbrowsczi]] - runita * [[Andrzej Bronk]] - filozófa z KUL * [[Jerzi Łisk]] - pòéta, mùzykańt i spiéwôk * [[Klemens Bronk]] - pòlitikôrz, zakłôdôrz TOW Gryf Kaszubski /Gryf Pomorski * [[Arnold Chrapkowszczi]] - ksądz, generał Paulinów * [[Kònstantin Dominik]] - biskùp * [[Günter Grass]] - runita * [[Sylwia Gruchała]] - florecëstka * [[Józef Jankòwsczi]] - ksądz, błogòsławiony Kòscoła rzimskòkatolëcczégò * [[Thomas Kantzow]] - runita, dzejopisôrz * [[Benedikt Karczewsczi]] - chemik, doktor jinżinéra * [[Kazimierz Klawiter]] - pòlitikôrz * [[Ryszard Krauze]] - biznesman * [[Gerard Labùda]] - dzejownik * [[Czesław Lang]] - kòłownik * [[Aleksander Majkòwsczi]] - runita, dzejopisôrz * [[Marian Majkòwsczi]] - architekta, runita * [[Maciej Miecznikowski]] - spiewôk * [[Rafał Mohr]] - aktór * [[Paul Nipkow]] - wënalôzôrz * [[Roman Paszke]] - żéglôrz * [[Janusz Reiter]] - diplomata * [[Józef Rogala Wybicki]] - ùsôdzca słowów "Mazurka Dąbrowskiego" (pòlsczégò nôrodnégò himna) * [[Jarosław Selin]] - pòlitikôrz * [[Danuta Stenka]] - aktorka * [[Abdón Strëszôk]] - profesor weterinaryjnëch nôùków * [[Bruno Synak]] - socjologa, profesor * [[Władisłôw Szulëst]] - ksądz, dzejopisôrz * [[Donald Tusk]] - pòlitikôrz * [[Edmund Wnuk-Lipiński]] - socjologa * [[Andrzéj Wrońsczi]] - biôtkôrz * [[Bernard Zëchta]] (Sëchta) - ksądz, słowôrznik * [[Marta Żmuda-Trzebiatowska]] - aktorka == Òbaczë téż == * [[Pòmòrskô]] * [[Zôpadnô Pòmòrskô]] == Lëteratura == * J. Borzyszkowski, J. Mordawski, J. Treder: Historia, geografia, język i piśmiennictwo Kaszubów; J. Bòrzëszkòwsczi, J. Mòrdawsczi, J. Tréder: Historia, geògrafia, jãzëk i pismienizna Kaszëbów, Wëdowizna M. Rôżok przë wespółrobòce z Institutã Kaszëbsczim, [[Gduńsk]] 1999. * Geograficzny atlas świata. 2 / [red. prowadz. Zofia Cukierska et al.]. Adres wydaw. Warszawa : Państ. Przedsiębiorstwo Wydaw. Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1991. (Kaszuby) * [[Jan Mòrdawsczi]]: Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb. dolmaczënk: Ida Czajinô, Róman Drzéżdżón, Marian Jelińsczi, Karól Rhode, Gdańsk Wydawn. Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego, Gduńsk 2008. * Kaszëbë : Pojezierze Kaszubskie 1:50 000 / red. Urszula Wojciechowska, Tomasz Płatek, Katarzyna Bischoff ; treść turyst. [oprac.] Michał Kucharski, Anna Dalida, Blanka Lach ; tekst Anna Klimko ; zdj. Jacek Sztolcman [et al.] ; nazewnictwo kasz. Jerzy Treder ; Pracownia Kartograficzna Carta Blanca, Warszawa 2002 (Napis: pierwsza mapa po kaszubsku). * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1968, tom II, ss. 145 - 146. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubskidladzieci.pl/lekcja/mieszkamy_na_kaszubach/film/mieszkamy_na_kaszubach * https://forum.mountblade.info/threads/kaszuby-czyli-kasz%C3%ABb%C3%AB-chce-wam-przybli%C5%BCy%C4%87.19497/ * https://gospodyni.com.pl/dzialy/swiat-po-kaszubsku * https://moje-morze.pl/slow-kilka-o-regionie-kaszubskim/ * [http://www.gdynia.kaszubi.pl/images/dodatkowe/ZKP%20Szczecin/plansza_2.pdf Kaszuby ...] * [https://web.archive.org/web/20200618041107/https://viaf.org/viaf/233813145/ VIAF] [[Kategòrëjô:Kaszëbë| ]] mpmqodpf7niy2nbpl7286m03jhhurgl 0 1960 197535 197343 2026-05-06T16:06:20Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://pomorskie.eu/znani-polscy-aktorzy-mowia-po-kaszubsku-na-kamerdynera-czeka-nie-tylko-pomorze-wywiad-z-rezyserem/ 197535 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:BolexH16.jpg|180px|mały|Kaméra]] '''Film''' je wizualnym dokôzã złożonym z dowòlno dłudżi serëji nastąpiającëch pò se òbrazów, jaczé wëwòłëją doznanié rësznotë ë bezùstónkòwòscë. Termin "film" pòchôdô òd [[Anielsczi jãzëk|anielsczégò]] słowa na fòtograficzną blewiązkã, jakô bëła pierszim wôżnym medium do jich zapisowaniô ë distribùcëji. Pierszé filmë twòrzoné w XIX-im stolatim bëłë czôrno-biôłé ë bez zwãkù. Òd negò czasu we filmòwi technice miôł plac zacht pòkrok. Wikszosc filmów, jaczé pòwstôwają na zôczątkù XXI-gò stolatô je farwnô ë ze zwãkòwą stegną. == Kaszëbizna w filmie == Kaszëbiznã i kaszëbską tematikã mòżna bëło widzec w rédżi filmów, w òsoblëwòscë w taczich dokazach, jak: * [[Kaszëbë (film)|Kaszëbë]] (1970); * [[Remus]] (1987); * [[Testament]] (2006); * [[Miasto z morza]] (2009); * [[Kamerdyner]] (2017). Co rokù w [[Gmina Żukòwò|gminie Żukòwò]] rëchtowóny je [[Festiwal Kaszëbsczich Filmów]]. Artikel 12, ùst. 1 pkt b) [[Eùropejskô Kôrta Regionalnëch abò Miészëznowëch Jãzëków|Eùropejsczi Kôrtë Regionalnëch abò Miészëznowëch Jãzëków]] (dlô [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]] wôżny òd 1 czerwińca 2009 rokù) tikô sã m. jin. rëchtowaniô filmòwëch nôdpisów pò kaszëbskù i rozwijaniô przełożënków. == Òbaczë téż == * [[Fòtografijô]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://www.youtube.com/@rodnyvoice * https://www.akademiakaszubska.com/filmy * https://pomorskie.eu/znani-polscy-aktorzy-mowia-po-kaszubsku-na-kamerdynera-czeka-nie-tylko-pomorze-wywiad-z-rezyserem/ [[Kategòrëjô:Film| ]] amyigrtsowfr4hd3ngdfrke34pna06z 0 3101 197527 196109 2026-05-06T15:37:10Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://mojestrone.com/artykul/jastrow-emtczi-n2254366 197527 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Russian_Resurrection_icon.jpg|thumb|[[Prawòsławié|Prawòsławnô]] jastrowô ikona „Zestąpienié do piekłów”]] [[Òbrôzk:The_resurrection_day.jpg|thumb]] [[Òbrôzk:Uskrsnja jaja.jpg|thumb|Farwné jaja]] '''Jastrë''' – nôstarszé ë nôwôżniészé [[Chrzescëjaństwò|chrzescëjańsczé]] swiãta (króm [[Gòdé|Gòdów]]) ùwdôrzające smierc ë zmartwëchwstanié [[Jezës Christus|Jezësa Christusa]]. Tidzéń wprzódk, chtëren robi cząd wdôrzaniô nôbarżi wôżnëch dlô chrzescëjańsczi wiarë wëdôrzeniów, zwóny je [[Wiôldżi Tidzéń|Wiôldżim Tidzéniem]]. == Rozmajitoscë == Niedzela przed Jastrama to [[Palmòwô Niedzela]]. Tegò dnia swiãcy sã palmë. Stronama stôrim zwëka gbùr jidze do sąsada i letkò bije rózgã i gôdô: Wierzba bije, jô nie bijã. Jastrë zaczinają sã òd Wiôldżégò Czwiôrtkù, czedë w kòscele nie ùżiwô sã zwònów. [[Wiôldżi Czwiôrtk]] dlô Kaszëbów je nôlepszim czasã do sadzeniô roscënów i seniô. We [[Wiôldżi Piãtk]], jinaczi ''Płaczëbóg'', doma robi sã pòrządczi. Dlô Kaszëbów to scësniony pòst, tak mòże jesc sëchi chléb i sëchi bùlwë<ref>[https://web.archive.org/web/20160327143903/http://www.kaszubi.pl/aktualnosci/aktualnosc/id/1039 ''Triduum Paschalne w tradycji kaszubskiej'']</ref>. W [[Wiôlgô Sobota|Wiôlgą Sobotã]] w kòscele swiãcy sã jastrową strawã, rozpôliwô sã òdżin, a swiãcy sã wòda i òdżin. Òdżin òdnëkiwô wszëlejaczi złé i zapewniwô dobri òbrodzaj. Czedës [[Kaszëbi]] wierzelë, że w Jastrë w nocë òsoblëwi mòcë nabiérô wòda i to ùtrzëmùje sã do wschòdu słuńca. Dlôte przed wschòdã słuńca, przed rezurekcyjną Mszą sw., dobrze bëło są ùmëc w rzéce abò strëdze, kò takô wòda mògła cëdowno dzejac. W Jastrową Niedzelã jidzemë na Mszã Sw. rezurekcëjną (''jastrowô witrzniô''). Pierszi dzéń swiãt je dlô familji. [[Jastrowi Pòniedzôłk]] je zwóny dëgusama. Młodi knôpi zelonyma rózgama abò jałówcã dëgùją dzéwczãta. Za dëgòwanié dostôwajã jaja abò kùcha. W pòniedzôłk przëchodô do dzecë [[zajc]], a przënosy farwne jôjka i bómczi. == Pòchòdzenié pòzwë swiãta == [[Kaszëbsczi jãzëk|Kaszëbsczé]] słowò „Jastrë” (równo jak [[Dólnosorbsczi jãzëk|dólnołużicczé]] „Jatšy” i [[Górnosorbsczi jãzëk|górnołużicczé]] „Jutry”) pòchôdô òd pragermańsczégò *austrōn (jaczé òznôczało „swit”, „widnica”) i rzeszi sã z praindoeùropejsczim mòrfemã *aus-, jaczi òznôczôł „swiecëc”. Szlachòwną etimòlogijã mô [[Anielsczi jãzëk|anielsczé]] słowò „Easter” i [[Miemiecczi jãzëk|miemiecczé]] „Ostern”. == Òbaczë téż == * [[Jastrowi Pòniedzôłk]] * [[Skłôdanié żëczbów]] * [[Zajc]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * T.Czerwińska,A. Pająk,L. Sorn: ''Z kaszëbsczim w szkòle'', Gduńsk 2009. * Róża Ostrowska, Izabella Trojanowska: ''Bedeker Kaszubski'', Gduńsk 1978. * Jan Perszon: ''Na Jastre'', Lublin 1992. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{culture.pl |pl=https://culture.pl/pl/artykul/kraszanki-od-zajaca-i-pogrzeb-zuru-wielkanoc-na-kaszubach|pl2=Kraszanki od zająca i pogrzeb żuru. Wielkanoc na Kaszubach|pl-arch=https://archive.li/iJsxe |en=https://culture.pl/en/article/easter-in-kashubia|en2=Easter in Kashubia |ua=https://culture.pl/ua/stattia/krashanky-vid-zaytsya-i-pokhoron-zhureka-velykden-na-kashubshchyni|ua2=Крашанки від зайця і похорон журека. Великдень на Кашубщині |ru=https://culture.pl/ru/article/yayca-v-podarok-ot-zayca-i-pokhorony-zhureka-paskha-v-kashubii|ru2=Яйца в подарок от зайца и похороны журека. Пасха в Кашубии * https://mojestrone.com/artykul/jastrow-emtczi-n2254366 }} [[Kategòrëjô:Chrzescëjaństwò]] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] 5rftuysm4fsg4fexjssyyvev3fglbfu 0 4096 197526 196410 2026-05-06T15:35:40Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://mojestrone.com/artykul/kaszbscz-zczb-n2254356 197526 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Africa_satellite_orthographic.jpg|mały|Afrika - satelitarny odjimk]] '''Afrika''' – stolemna dzél [[Zemia|swiata]], na pôłnie od Eùropë i na zôpadze od [[Azëjô|Azëji]], z chtërną je sparłaczona lądowo przez Suez. We wschòdnym i pôłniowim dzélu Africzi roscą nisczé i wësoczé trôwë, pòjedińczé drzewa (palmë, baòbabë, akacje), a téż préklowaté chwarzna. === Lëdztwò === [[Òbrôzk:Africa in the world (red) (W3).svg|mały|Afrika]] W Africe mieszkô kòle 920 mln lëdzy. === Kraje Africzi === W Africe je 54 [[Państwò|państwów]] ë zanôléżnych òbéńdów. {| class="wikitable sortable" style="font-size:85%" ! Fana ! Państwò ! Nôrodné miono kraju ! Stolëca ! Ùrzãdné i brëkòwané jãzëczi ! Dëtkòwô jednota |- | [[Òbrôzk:Flag of Algeria.svg|center|50px|border]] | [[Algieriô]] abò Algierskô | الجزائر‎ | [[Algiers]] | [[arabsczi_jãzëk|arabsczi]], [[berbersczi_jãzëk|berbersczi]], [[Francësczi_jãzëk|francësczi]] | Algiersczi dënar |- | [[Òbrôzk:Flag of Angola.svg|center|50px|border]] | [[Angòlô]] | Angola | [[Luanda]] | [[Pòrtugalsczi_jãzëk|pòrtugalsczi]], Kikongo, Kimbundu, Umbundu | Angòlskô kwanza |- | [[Òbrôzk:Flag of Benin.svg|center|50px|border]] | [[Benin]] | Bénin | [[Porto Novo]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Yoruba_jãzëk|Yòruba]], [[Fòn_jãzëk|Fòn]] | CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Botswana.svg|center|50px|border]] | [[Bòtswanô]] | Botswana | [[Gaborone]] | [[Setswana_jãzëk|Setswana]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Botswańskô pula |- | [[Òbrôzk:Flag of Burkina Faso.svg|center|50px|border]] | [[Bùrkina Fasò]] | Burkina Faso | [[Ouagadougou]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Mòoré, Fula, Dioula | Zôpadnôafrikańsczi CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Burundi.svg|center|50px|border]] | [[Bùrundi]] | Burundi | [[Gitega]] | [[Kirundi_jãzëk|Kirundi]], [[Francësczi_jãzëk|francësczi]] | Bùrundiańsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Chad.svg|center|50px|border]] | [[Czad]] | Tchad | [[Ndżamena]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]] | CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of the Democratic Republic of the Congo.svg|center|50px|border]] | [[Demòkraticzna Repùblika Kòngo]] | République démocratique du Congo | [[Kinszasa]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Lingala, Kikongo, Swahili, Tshiluba | Kòngolësczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Djibouti.svg|center|50px|border]] | [[Dżibùti]] | Djibouti | [[Dżibùti (gard)]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]], Afarsczi, Somali | Dżibùtëńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Egypt.svg|center|50px|border]] | [[Egipt]] | مصر‎ | [[Kairo]] | [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]] (egipsczi dialekt) | Egipsczi funt |- | [[Òbrôzk:Flag of Eritrea.svg|center|50px|border]] | [[Eritrejô]] | ኤርትራ | [[Asmara]] | Tigrinya, Beja, [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]], Tigre, Kunama, Saho, Bilen, Nara, Afar, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Eritreańskô nakfa |- | [[Òbrôzk:Flag_of_Eswatini.svg|center|50px|border]] | [[Eswatini]] abò Swaziland | weSwatini, Eswatini | [[Mbabane]] | Swazi jãzëk, anielsczi | Swazisczi lilangeni, pôłniowôafrikaańsczi rand |- | [[Òbrôzk:Flag of Ethiopia.svg|center|50px|border]] | [[Etiopiô]] | Iትዮጵያ Ītyōṗṗyā | [[Addis Abeba]] | [[Amharsczi]] | Etiopsczi birr |- | [[Òbrôzk:Flag of Gabon.svg|center|50px|border]] | [[Gabón]] | Gabon | [[Libreville]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Fang, Myene, Punu, Nzebi | CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Gambia.svg|center|50px|border]] | [[Gambiô]] | Gambia | [[Bandżul]] | [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]], Mandinka, Fula, Wolof, Serer, Jola | Gambijsczi dalasi |- | [[Òbrôzk:Flag of Ghana.svg|center|50px|border]] | [[Ghanô]] | Ghana | [[Accra]] | [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]], Asante Twi, Bono, Dagbani, Frafra, Kusaal, Hausa | Ghańsczi cedi |- | [[Òbrôzk:Flag of Guinea.svg|center|50px|border]] | [[Gwinejô]] | Guinée | [[Conakry]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Fulani, Mandinka, Susu | Gwinejsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Guinea-Bissau.svg|center|50px|border]] | [[Gwinejô Bissau]] | Guinea-Bissau | [[Bisseau]] | [[Pòrtugalsczi_jãzëk|pòrtugalsczi]], górnowinejsczi kreole | Zôpadnôafrikańsczi CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Cameroon.svg|center|50px|border]] | [[Kamerùn]] | Cameroon | [[Jaunde]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]], Fula, Ewondo | CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Kenya.svg|center|50px|border]] | [[Keniô]] | Kenya | [[Nairobi]] | [[Swahili]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Kenijsczi sziling |- | [[Òbrôzk:Flag of Comoros.svg|center|50px|border]] | [[Kòmòrë]] | Komori | [[Moroni]] | [[Kòmòrôńsczi_jãzëk|kòmòrôńsczi]], [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]] | Kòmòròńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Republic of the Congo.svg|center|50px|border]] | [[Kòngo]] | Congo | [[Brazzaville]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Kituba, Kikongo, Lingala | CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Lesotho.svg|center|50px|border]] | [[Lesòthò]] | Lesotho | [[Maseru]] | [[Sotho]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Lesothòńsczi loti |- | [[Òbrôzk:Flag of Liberia.svg|center|50px|border]] | [[Liberiô]] | Liberia | [[Monrowia]] | [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Liberańsczi dolar |- | [[Òbrôzk:Flag of Libya.svg|center|50px|border]] | [[Libiô]] | ليبيا‎ | [[Tripolis]] | [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]], [[Berbersczi_jãzëk|berbersczi]] | Libijsczi dinar |- | [[Òbrôzk:Flag of Madagascar.svg|center|50px|border]] | [[Madagaskar]] | Madagascar | [[Antananarivo]] | [[Malagasczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Malagasczi ariary |- | [[Òbrôzk:Flag of Malawi.svg|center|50px|border]] | [[Malawi]] | Malawi | [[Lilongwe]] | [[Chichewi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Malawijskô kwacha |- | [[Òbrôzk:Flag of Mali.svg|center|50px|border]] | [[Mali]] | Mali | [[Bamako]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Bambara | Zôpadnôafrikańsczi CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Morocco.svg|center|50px|border]] | [[Marokò]] | al-Maġhrib | [[Rabat]] | [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]], [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], | Marokańsczi dirham |- | [[Òbrôzk:Flag of Mauritania.svg|center|50px|border]] | [[Maùretaniô]] | ‏موريتانيا‎ | [[Nouakchott]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Maùretańskô ouguiya |- | [[Òbrôzk:Flag of Mauritius.svg|center|50px|border]] | [[Maùritjùs]] | Mauritius | [[Port Louis]] | Kreole, Bhojpuri, [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Mauritjùskô rupia |- | [[Òbrôzk:Flag of Mozambique.svg|center|50px|border]] | [[Mòzambik]] | Mozambique | [[Maputo]] | [[Pòrtugalsczi jãzëk|pòrtugalsczi]] | Mòzambijsczi metikal |- | [[Òbrôzk:Flag of Namibia.svg|center|50px|border]] | [[Namibiô]] | Namibia | [[Windhoek]] | Afrikaans, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]], miemiecczi, RuKwangali, Setswana, siLozi, !Kung | Nambijsczi dolar |- | [[Òbrôzk:Flag of Niger.svg|center|50px|border]] | [[Niger]] | Niger | [[Niamey]] | Hausa, Kanuri, [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]] | Zôpadnôafrikańsczi CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Nigeria.svg|center|50px|border]] | [[Nigeriô]] | Nigeria | [[Abuja]] | Hausa, Igbo, Joruba, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Nigeriôńskô naira |- | [[Òbrôzk:Flag of São Tomé and Príncipe.svg|center|50px|border]] | [[Òstrowë Swiãtégò Tomasza i Ksążãcô]] | São Tomé e Príncipe | [[São Tomé]] | [[Pòrtugalsczi_jãzëk|pòrtugalsczi]], saotomeńsczi kreole, forro, angòlsczi kreole | Saotomeńskô dobra |- | [[Òbrôzk:Flag of South Africa.svg|center|50px|border]] | [[Pôłniowô Afrika]], RPA | South Africa | [[Pretoria]], [[Johannesburg]], [[Bloomfontain]] | Zulu, Xhosa, Sotho, Tswana, Afrikaans, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Pôłniowôafrikaańsczi rand |- | [[Òbrôzk:Flag of South Sudan.svg|center|50px|border]] | [[Pôłniowi Sùdan]] | South Sudan | [[Dżuba]] | Bari, Dinka, Luo, Murle, Nuer, Zande, [[Arabsczi_jãzëk|Jubôarabsczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Pôłniowôsùdańsczi funt |- | [[Òbrôzk:Flag of Cape Verde.svg|center|50px|border]] | [[Repùblika Zelonégò Przilądka]] | Cabo Verde | [[Praia]] | [[Pòrtugalsczi_jãzëk|pòrtugalsczi]], zelonòprzilądkòsczi creole | Zelonòprzilądkòsczi escudo |- | [[Òbrôzk:Flag of Central African Republic.svg|center|50px|border]] | [[Repùblika Westrzódnoafrikańskô]] | République Centrafricaine | [[Bangui]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Sango_jãzëk|sango]] | CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Equatorial Guinea.svg|center|50px|border]] | [[Równikòwô Gwinejô]] | Guinea Ecuatorial | [[Molobo]] | [[Szpańsczi_jãzëk|szpańsczi]], [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Pòrtugalsczi_jãzëk|pòrtugalsczi]], Fang, Bube, Combe, Annobonesczi, Igbo | CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Rwanda.svg|center|50px|border]] | [[Rwandô]] | Rwanda | [[Kigali]] | Swahili, [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Rwandejsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Senegal.svg|center|50px|border]] | [[Senegal]] | Sénégal | [[Dakar]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Wolof | Zôpadnôafrikańsczi CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Seychelles.svg|center|50px|border]] | [[Seszele]] | Seychelles | [[Victoria]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]], seszelsczi kreole | Seszelskô rupiô |- | [[Òbrôzk:Flag of Sierra Leone.svg|center|50px|border]] | [[Sierra Leone]] | Sierra Leone | [[Freetown (Sierra Leone)]] | Temne, Mende, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Sierraleońsczi leon |- | [[Òbrôzk:Flag of Somalia.svg|center|50px|border]] | [[Somaliô]] | Soomaaliya | [[Mogadiszu]] | Somali, [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]] | Somalsczi sziling |- | [[Òbrôzk:Flag of Sudan.svg|center|50px|border]] | [[Sùdan]] | السودان | [[Chartum]] | [[Arabsczi_jãzëk|Sùdańskôarabsczi]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Sùdańsczi funt |- | [[Òbrôzk:Flag of Tanzania.svg|center|50px|border]] | [[Tanzaniô]] | Tanzania | [[Dodoma]] | Swahili, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Tanzańsczi sziling |- | [[Òbrôzk:Flag of Togo (3-2).svg|center|50px|border]] | [[Togo]] | Togo | [[Lomé]] | Ewe, Kabiyé, [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], | Zôpadnôafrikańsczi CFAńsczi frank |- | [[Òbrôzk:Flag of Tunisia.svg|center|50px|border]] | [[Tunezjô]] | تونس‎ | [[Tunis]] | [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]], berbersczi, [[Francësczi_jãzëk|francësczi]] | Tùnezejsczi dinar |- | [[Òbrôzk:Flag of Uganda.svg|center|50px|border]] | [[Ùgandô]] | Uganda | [[Kampala]] | [[Swahili]], [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Ùgandejsczi sziling |- | [[Òbrôzk:Flag of Zambia.svg|center|50px|border]] | [[Zambiô]] | Zambia | [[Lusaka]] | Bemba, Nyanja, Tonga, Lozi, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]] | Zambijsko kwacha |- | [[Òbrôzk:Flag of the Sahrawi Arab Democratic Republic.svg|center|50px|border]] | [[Zôpadnô Sahara]], dzelowô Sahrawi | Western Sahara; dzelowô Sahrawi | [[Laayounea]], [[Tifariti]] | [[Arabsczi_jãzëk|arabsczi]], [[Francësczi_jãzëk|francësczi]] | Sahrawiskô peseta, marokańsczi dirham, algersczi dinar, mauritansko ouguiya |- | [[Òbrôzk:Flag of Zimbabwe.svg|center|50px|border]] | [[Zimbabwe]] | Zimbabwe | [[Harare]] | Shona, Ndebele, klikowi Koisan, [[Anielsczi_jãzëk|anielsczi]], Sotho, Tonga, Tswana, Xhosa, etc. | Zimbaweńsczi rozrachunkowi brutto dolar (zolar), pôłniowôafrikaańsczi rand, amerikańsczi dolar, eùro |- | [[Òbrôzk:Flag of Côte d'Ivoire.svg|center|50px|border]] | [[Ùbrzég Słoniowëch Kłów]] | Côte d'Ivoire | [[Jamusukro]] | [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], Bété, Dioula, Baoulé, Abron, Agni, Cebaara, Senufo, etc. | Zôpadnôafrikańsczi CFAńsczi frank |} '''Zanôléżné teritoria:''' Ceuta | [[Kanarejscze Òstrowë]] | Madera | Melilla | Òstrów Sw. Helenë | Pelagijscze Òstrowë | Réunion | Sokotra '''Teritoria z ògrańczoném ùznaniém:''' Somaliland | Zôpadnô Sahara (Sahrawi) [[Òbrôzk:Gdańsk muzeum archeologiczne głowica kolumny z piaskowca 09.07.10 pl.jpg|mały|220px|left|Głowica z Africzi w mùzeum w [[Gduńsk]]ù]] == Òbaczë téż == * [[Azëjô]] * [[Eùropa]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/artykul/kaszbscz-zczb-n2254356 {{Afrika}} [[Kategòrëjô:Afrika| ]] [[Kategòrëjô:Geògrafijô]] dvcwhs6ay25h2urkvs9m8sudi2y6kww 0 4449 197581 195031 2026-05-06T20:21:06Z Iketsi 3254 |!]]→| ]] 197581 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò| gwôsné miono = Україна | miono = Ùkrajina | miono-genitiw =Ùkrajinë | fana = Flag of Ukraine.svg| herb = Lesser Coat of Arms of Ukraine.svg | na karce = Europe-Ukraine (disputed territory).svg| mòtto = (ukr.) Воля, Злагода, Добро| jãzëk = ùkrajińsczi | stolëca = Czijew | fòrma państwa = repùblika | wiéchrzëzna = 603 700| procent-wòdë = 12 | lëdztwò = 45 830 000 | rok = 2007 | dëtk = hrywna | kòd dëtka = UAH | czasowô cona = +2 | swiãto = [[24 zélnika]]| himn = Szcze ne wmerla Ukrajina | kòd = UA | Internet = .ua | telefón = 380 |Prezydeńt=Wołodymyr Zełensczi|Premiéra=Julija Swyrydenko |aùtowi kòd=UA|data ùsôdzenia=24 zélnika 1991}} '''Ùkrajina''' ([[ùkrajińsczi jãzëk|ùkr.]] ''Україна'') – państwò w pòrénkòwi [[Eùropa|Eùropie]]. Jegò lëdztwò skłôdô 42 mln 965 tës. òsób (stój na lëstopadnik 2014 rokù, bez teritorium [[Krim]]u), wiéchrzëzna – 603 628&nbsp;km². Na nordze greńczë z [[Biôłorusjô|Biôłorusją]], na zôpadze z [[Pòlskô|Pòlską]], [[Słowackô|Słowacką]] i [[Madżarskô|Wãgrama]], na pôłniowim zôpadze z [[Rumùńskô|Rumùńską]] i [[Mòłdawskô|Mòłdawską]], na pòrénkù i nordowim pòrénkù – z [[Ruskô|Ruską]]. Na pôłnim i pôłniowim pòrénkù Ùkrajina mô przëstãp do [[Czôrné Mòrze|Czôrnégò]] i [[Azowsczé Mòrze|Azowsczégò Mòrza]]. Ùkrajina dzeli sã na 24 òbwodë, [[Aùtonomicznô Repùblika Krim|Aùtonomiczną Repùblikã Krim]] i dwa gardë z osoblëwim statusã: [[Czijew]] (stolëca i nôwiãkszi gard) i [[Sewastopòl]]. Ùkrajina jawi sã parlamentarno-prezydencką repùbliką. Głównym òrganã państwòwi władzë je Nôwëższô Radzëzna Ùkrajinë (ùkr. ''Верховна рада України''), a głową państwa – prezydent. Wedle òglowégò spisënkù z 2001 [[Ùkrajińcë]] skłôdają 77,8% lëdztwa. Ùkrajinã zamieszkiwają téż m.jin. [[Rëskòwie]] (17,3% mieszkańców), [[Biôłorusënowie]] (0,6%), [[Mòłdawiónë]] (0,5%), [[Pòlôszë]] (0,3%)<ref>[https://web.archive.org/web/20160102074706/http://2001.ukrcensus.gov.ua/results/general/nationality/ ''Про кількість та склад населення України за підсумками Всеукраїнського перепису населення 2001 року.'']</ref>. Wiãkszosc lëdztwa słëchô do chrzescyjańsczich kòscołów [[Bizantińsczi òbrządk|wschòdnégò òbrządkù]] – [[Prawòsławié|prawòsławiô]] i grekòkatolëcëzmù. Państwòwim jãzëkã je [[Ùkrajińsczi jãzëk|ùkrajińsczi]]. W rezultace pôrãsetlatny rusëfikacje we wschódnëch i pôłniowëch òbwodach baro rozkòscerzony je [[rusczi jãzëk]]. == Geògrafiô == Ùkrajina to drëdżé nôwiãkszé państwò w [[Eùropa|Eùropie]] pòdług [[Miara wiérzchù|miarë wiérzchù]] – 603 628 km², a òbczasã téż nôwiãkszé państwò, chtërno całowno leżi w Eùropie. Na swiece Ùkrajina zajimô 45. plac pòdług rozległoscë ji wiérzchù. Całownô długòsc grańcë Ùkrajinë to 6992 km. Nôwiãkszą górą Ùkrajinë je ''[[Gowerła]]''. Krajné pùńktë Ùkrajinë: * Północny – sedlëszcze Grémiacz w czernihowsczim òbwodze. * Pôłniowi – gard Foros na [[Aùtonomicznô Repùblika Krim|Krimie]]. * Zôpadny – wies Solomònowò w zakarpacczim òbwodze. * Wschodni – wies Raniô Zôria w ługańsczim òbwodze. == Òbaczë téż == * [[Biôłorus]] * [[Ruskô]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://commons.wikimedia.org/wiki/Atlas_of_Ukraine Atlas Ùkrajinë na Wikimedia Commons] {{Eùropa}} [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa]] [[Kategòrëjô:Ùkrajina| ]] sdj39490r2bm0ysoxaa00iuhdwirsoa 0 4852 197508 197487 2026-05-06T14:23:47Z Iketsi 3254 -{{Szëkba|Rodno mowa}} 197508 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Rodnô mòwa''' – coroczny recitatorsczi kònkùrs òrganizowóny od [[1971]], z finałã w [[Chmielno|Chmielnie]]. Bëtnicë recitëją pòeticczé ë prozatorsczé ùtwòrë w [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczim jãzekù]]; wëstãpùją w 6 wiekòwëch karnach. == Òbaczë téż == * [[Kònkùrs]] * [[Rodnô mòwa]] * [[Ida Czajinô]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|wDze4Sc0xyY|Rodnô Mòwa — Akademia Kaszubska}} * [http://skarbnicakaszubska.pl/konkurs-recytatorski-literatury-kaszubskiej-rodno-mowa-chmielno/ Konkurs Recytatorski Literatury Kaszubskiej „Rodnô Mòwa”, Chmielno] * [https://www.zawszepomorze.pl/artykul/20175,konkurs-recytatorski-rodno-mowa-w-chmielnie-recytatorzy-i-hold-dla-trojanowskiej Konkurs recytatorski „Rodnô Mòwa" w Chmielnie. Recytatorzy i hołd dla Trojanowskiej] * [https://kartuskiecentrum.kultury.pl/aktualnosci-kck/55-konkurs-recytatorski-literatury-kaszubskiej-rodno-mowa.html 55. Konkurs Recytatorski Literatury Kaszubskiej „Rodnô Mòwa”] * [https://pomorskie.eu/mlodzi-mistrzowie-mowy-kaszubskiej-nagrodzeni-rodno-mowa-wybrzmiala-pieknie/ Młodzi mistrzowie mowy kaszubskiej nagrodzeni. Rodnô Mòwa wybrzmiała pięknie] * {{YouTube|OsyMsYzVpL8|rodnamowa — 24 kaszuby 2016-10-02}} === Szëkba === {{Szëkba|Rodnô mòwa}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kònkùrsë]] jrb9td8tmkw4nfqbhr1lac6dpf4fwr6 0 4853 197548 196441 2026-05-06T18:08:02Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 197548 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Didgeridoo.jpg|mały|Didgeridoo]] '''Didgeridoo''' – [[Abòridżeni|abòrigeńskô]] jinstrumenta drzewnianô. Cãżkò je òkreslëc czas stwòrzeniô didgeridoo, le pòwszechné je stwierdzenié, że je to nôstarszô jinstrumenta mùzicznô na swiece. Wedôwô charakteristiczny zwãk, co wedle Aborigenów je zwãkã wedôwónym bez [[zemia|Zemiã]]. == Miono == Miono didgeridoo nie bëło ùżëwóné przez aùtochtonicznëch mieszkańców [[Aùstralëjô (kòntinent)|Aùstralëji]]. Pòchôdô òd słowa "Dudaire Dubh" co w [[Irlandzczi jãzëk|irlandzczim jãzekù]] znaczi "czôrny trãbôcz". Abòridżeni zwą gò rozmajito, równak nôbarżi znóny westrzód nich je òpisënk "yirdaki". == Bùdowa == Bùdowa tegò nôstarszégò jinstrumentu je barô prostô. To prosti sztëk eùkalipusowégò drzewa, pùstegò bënë. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Jinstrumeńta|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 5momlgzervzyi0gf5b52kjldqbn5x6z 197552 197548 2026-05-06T18:09:05Z Iketsi 3254 {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} 197552 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Didgeridoo.jpg|mały|Didgeridoo]] '''Didgeridoo''' – [[Abòridżeni|abòrigeńskô]] jinstrumenta drzewnianô. Cãżkò je òkreslëc czas stwòrzeniô didgeridoo, le pòwszechné je stwierdzenié, że je to nôstarszô jinstrumenta mùzicznô na swiece. Wedôwô charakteristiczny zwãk, co wedle Aborigenów je zwãkã wedôwónym bez [[zemia|Zemiã]]. == Miono == Miono didgeridoo nie bëło ùżëwóné przez aùtochtonicznëch mieszkańców [[Aùstralëjô (kòntinent)|Aùstralëji]]. Pòchôdô òd słowa "Dudaire Dubh" co w [[Irlandzczi jãzëk|irlandzczim jãzekù]] znaczi "czôrny trãbôcz". Abòridżeni zwą gò rozmajito, równak nôbarżi znóny westrzód nich je òpisënk "yirdaki". == Bùdowa == Bùdowa tegò nôstarszégò jinstrumentu je barô prostô. To prosti sztëk eùkalipusowégò drzewa, pùstegò bënë. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] kp8jtczmc9x7otydb4rewqhr81azr1a 0 5132 197561 195403 2026-05-06T18:36:54Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://mojestrone.com/artykul/papiescz-sympzjum-n2260604 197561 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:ADAMELLO - PAPA - Giovanni Paolo II - panoramio (cropped).jpg|mały]] [[Òbrôzk:Coat of arms of Ioannes Paulus II.svg|mały|100px|Herb]] '''Papiéż Jón Paweł II''' – z pòczątkù pò pòlskù: Karol Józef Wojtyła – (ùr. [[18 maja]] 1920 we Wadowicach kòl [[Krakòwò|Krakòwa]] – ùm. [[2 łżëkwiata]] 2005 w [[Watikan]]ie) to je swiãti [[Katolëcczi Kòscół|rzimskò-katolëcczégò Kòscoła]]. Papiéż (16 rujana 1978 – 2 łżekwiôta 2005). Ju za knôpiczëch lat ùmerlë Mù mëmka ë brat. Mieszkôł z òjcã, chtëren béł czedës òficérã. W 1938 rokù zdôł maturã. Zarô pò pòtemù przenieslë sã z òjcem do Krakòwa. Béł tu tedë sztudérą pòlonisticzi. W Krakòwie òni z òjcem bële jak wëbùchła II swiatowi wòjna. W 1941 rokù pò dłudżi chòrobie ùmarł jegò òjc - téż Karol. Dali w wòjnie Òn nié mógł sztudérowac. W 1941 rokù béł wespółzałóżcą Rapsodicznégò Téatru w Krakòwie. Òb czas òkùpacëji robił jakno robòtnik w firmie ''Solvay''. W 1942 rokù wstąpił do kònspiracëjny Dëchòwny Seminarëji. W 1946 rokù béł wëswiãcony na ksãdza. Pózni sztudérowôł w [[Rzim]]ie. Tam rëchtowôł téż swój dokôz doktórsczi na temã: ''Questio de fide apud sanctum Ioannem de Cruce''. Jak Òn przëjachôł do Pòlsczi òd 1948 rokù béł wikarim we wsë Niegowic, a pòtemù w Krakòwie. W 1953 ròkù robił habilitacjã na Wëdzélu Teòlogicznym [[Ùniwersytet Jagiellońsczi|Ùniwersitetu Jagiellońsczégò]]. Czej miôł 38 lat dostôł biskùpié swiãcenia. Ju w 1963 rokù òstôł arcëbiskùpã krakòwsczim, a w 1967 kardinôlą. Brôł baro aktiwny ùdzél w Sobòrze Watikańsczim II. Òd samégò pòczątkù pòntifikatu ([[16 pazdzérznika|16. rujana]] 1978 rokù) òczarzëł swiat swòją prostotą, òtemkłoscą ë wiesołoscą. Jegò wielné pielgrzimczi wiedno zbiérałë razã rzmë lëdzy. Dnia 13 maja 1981 w Watikanie Jana Pawła II chcôł zabic skrëcé zôchwatnik. To sã równak nie ùdało [[Mehmet Ali Agcze|Mehmetowi Ali Agcze]], ale òn trafił Papieża w brzëch i rãkã. Jan Paweł II miôł swój stolemny ùdzél w przërëchlenim ùpôdkù kòmùniznë. W swòjim nôùczanim wcyg pòdczorchiwôł pòczestnotã człowieka. Baro wôżnô bëła dlô Niegò sprawa miru w swiece ë jednota midzë chrzescëjónama, a téż wszëtczima lëdzama na [[Zemia|Zemi]]. Jón Paweł II gôdôł do Kaszëbów w [[Gdiniô|Gdini]] w 1987 rokù: Drodżi Bratowie i Sostrë Kaszëbi! Strzeżëta tëch wôrtnotów i ti spôdkòwiznë, chtërné znaczą ò Waji juwernoce. ( „Drodzy Bracia i Siostry Kaszubi! Strzeżcie tych wartości i tego dziedzictwa, które stanowią o Waszej tożsamości.” [http://www.vatican.va/holy_father/john_paul_ii/homilies/1987/documents/hf_jp-ii_hom_19870611_gente-mare_pl.html]) Rzekł w tim kôzanim słowa, jaczé są dlô Kaszëbów wiôldżim òrądzã do bùchë: „Wiém, że Kaszëbi wiedno bëlë ë òstelë wiérny Kòscołowi”. Wnenczas òdbëłë sã zéńdzeniô Òjca Sw. z Kaszëbama w Gdini i [[Òlëwa|Òlëwie]]. To gdińsczé przesłanié Jón Paweł II przëbôcził Kaszëbóm w 1999 rokù w [[Sopòt|Sopòce]]. Tam papiéż wezwôł jich wszëtczich do dozéraniégò łączbë w rodzëznach, pògłãbianiégò znajomòscë swòjégò jãzëka ë przekôzëwaniégò młodim lëdzóm bòkadny kaszëbsczi tradicëji. Jón Paweł II przëjmòwôł Kaszëbów ù se w Watikanie. Òjc Sw. Jón Paweł II w 1987 ròkù òddôł jich Matce Bòsczi: „Waju wszëtczich, wajé rodzëznë ë wszëtczé Wajé sprawë skłôdóm ù stopów Matczi Christusa, tczony w wiele sanktuariach na ti zemi, a òsoblewie w [[Sjónowò|Swiónowie]] i w Swôrzewie, ...”. Wprowôdzanié w żëcé Jegò nôùczi, a òsoblëwie tëch słowów, chtërné czerowôł do Kaszëbów je pòtrzébné do rozwiju kaszëbiznë. Ò Papiéżu Janie Pawle II pisalë kaszëbsczi lëterace. Òd 2005 rokù dérowała za zgòdą [[Benedikt XVI|Papiéża Benedikta XVI]] sprawa beatëfikacji Jana Pawła II. Wiele [[Kaszëbi|Kaszëbów]] mòdlało są ò Jegò jak nôchùtszé wëniesenié na wôłtôrze. Jak rzekł papież [[Benedikt XVI]] òd [[1 maja]] [[2011]] ròkù to je błogòsławiony. Òd [[27 łżëkwiata]] 2014 rokù to je swiãti. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Pope John Paul II 11 06 1987 02edited.jpg|Papiéż na latawiskù w [[Gdiniô|Gdini]] – [[11 czerwińca]] [[1987]] Òbrôzk:George H W Bush and Pope John Paul II.jpg|Papiéż i prezydeńt [[Zjednóné Kraje Americzi|Zjednónëch Krajów Americzi]] Òbrôzk:Gdańsk (DerHexer) 2010-07-12 045.jpg|Pomnik Papiéża Jana Pawła II w [[Gduńsk]]ù Òbrôzk:Pomnik papieża Jana Pawła II - 005.JPG|Pomnik Papiéża Jana Pawła II w [[Gdiniô|Gdini]] Òbrôzk:Park reagana pomnik.JPG|Pomnik w [[Gduńsk]]ù </gallery> == Pismiona (wëbiérk) == * Wojtyła, Karol: Triptik rzimsczi : meditacëje / Jan Paweł II ; pòzwòlił sobie skaszëbic Zbigniew M. Jankòwsczi; [[Pelplin]] : Wydaw. Diecezji Pelplińskiej "Bernardinum", 2004, ISBN 83-7380-202-9 [http://alpha.bn.org.pl/search~S5*pol/?searchtype=i&searcharg=83-7380-202-9+&searchscope=5&sortdropdown=-&SORT=D&extended=0&SUBMIT=Szukaj&searchlimits=&searchorigarg=i83-7380-202-9+] == Òbaczë téż == * [[Papiéż]] * [[Benedikt XVI]] * [[Frãcëszk (papiéż)]] * [[Papiéż Grégòr IX]] * [[Papiéż Jón XXIII]] * [[Papiéż Pius X]] * [[Papiéż Pius XI]] * [[Léón XIV]] * [[Katolëcczi Kòscół]] * [[Józef Jankòwsczi]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/artykul/papiescz-sympzjum-n2260604 * [http://www.unesco.org/xtrans/bsresult.aspx?a=&stxt=&sl=&l=csb&c=&pla=&pub=&tr=&e=&udc=&d=&from=&to=&tie=a Index Translationum] * [http://www.tvp.info/14897988/switi-janie-pawle-czyli-kaszubi-spiewaja-dla-papieza Swiãti Janie Pawle] * [http://www.centrumjp2.pl/partnerzy/ Centrum jp2] * [https://trzeciapielgrzymka.ipn.gov.pl/jp2 Trzecia Pielgrzymka Papieża Jana Pawła II do Polski w dokumentach zasobu IPN] * [https://opac.vatlib.it/auth/detail/495_51692 Watikan - Bibloteka] == Lëteratura == * Kaszëbskô lëteratura : wëzdrzënë / Daniél Kalinowsczi, Adela Kùik-Kalinowskô ; tłómaczenié na kaszëbsczi jãzëk Dariusz Majkòwsczi, Gduńsk : Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié : Instytut Kaszubski w Gdańsku, 2017, s. 23. {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Katolëcczi Kòscół]] [[Kategòrëjô:Katolëcczi swiãti]] [[Kategòrëjô:Papiéże]] 2dtqixorpug7jpwbzwyq57trus1jt87 0 5318 197586 193724 2026-05-06T20:23:33Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Andrzéj Ceynowa]] 197586 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Józef Ceynowa''' (1905–1991) z Pôłczëna. W II swiatowi wòjnie òn béł w lagrze dlô òficérów II-C ''Woldenberg''. Dozérôł pòezjã zaangażowóną i prozã, np. ''Urënamle. Powiôstczi z komudnëch lat'' (1982), m.jin. dlô dzôtk i młodzëznë, np. ''Skarb i moc. Bajki puckie'' (1975) i jin. Pisôł téż pò pòlskù. == Òbaczë téż == * [[Andrzéj Ceynowa]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://id.loc.gov/authorities/names/n83318977 LC] * [https://viaf.org/viaf/75008089/#Ceynowa,_J%C3%B3zef_1905-1991 VIAF] * [http://www.worldcat.org/search?q=au%3ACeynowa%2C+Jo%CC%81zef%2C&qt=hot_author Worldcat] {{Ùzémk artikla}} {{DEFAULTSORT:Ceynowa Józef}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi pisarze]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] 1v3v3o57z7v1nw7kf782ilbyq7w5bcp 0 6116 197517 197496 2026-05-06T15:15:42Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://mojestrone.com/zjazd-kaszbow/relacj/ 197517 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie.jpg||mały|]] '''Dzéń Jednotë Kaszëbów''' – swiãto ùsôdzoné dlô pamiãcë ò pierszi zmiónce ò [[Kaszëbi|Kaszëbach]]. [[Papiéż Grégòr IX]] [[19 strëmiannika]] [[1238]] rokù wëdôł pierszi dokùmeńt z mionã Kaszëbë — "ksyżã Kaszëb" (''duce Cassubie''). Pòtemù ksyżëc [[Zôpadnô Pòmòrskô|Zôpadny Pòmòrsczi]] nôsy titel ''dux Slauorum et Cassubie'' tj. ''ksyżëc Słowiónów ë Kaszëb''. Negò titla brëkòwôł jesz ksyżëc [[Barnim I]] (1210–1278). Pierwszi Dzéń Jednotë Kaszëbów òdbéł sã [[19 strëmiannika]] [[2004]] rokù we [[Gduńsk]]ù, a w nôslédnëch latach przédné òbchòdë bëłë òrganizowóné w taczich môlach jak: * [[2005]] - [[Gduńsk]] * [[2006]] - [[Tëchómie]] * [[2007]] - [[Kramarzënë]] * [[2008]] - [[Miastkò]] * [[2009]] - [[Bëtowò]] * [[2010]] - [[Kartuzë]] * [[2011]] - [[Słëpsk]] * [[2012]] - [[Brusë]] * [[2013]] - [[Kòscérzna]] * [[2014]] - [[Srôkòjce|Serakòjce]] * [[2015]] - [[Sëlëczëno]] * [[2016]] - [[Bòjano]] * [[2017]] - [[Chmielno]] * [[2018]] - [[Lëzëno]]<ref>{{YouTube|ZO44jKLNJaM|XX Światowy Zjazd Kaszubów 2018 HD}}</ref> * [[2019]] - [[Żukòwò]] * [[2022]] - [[Sopòt]] * [[2023]] - [[Gniéwino]] * [[2024]] - [[Kòscérzna]] * [[2025]] - [[Bòlszewò]] * [[2026]] - [[Wiôlgô Wies]]<ref>https://web.archive.org/web/20260504160218/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26371/dzien-jednosci-kaszubow-wladyslawowo-22-marca-2026-program.pdf</ref><ref>https://web.archive.org/web/20260504155906/https://scontent-dfw5-3.xx.fbcdn.net/v/t39.30808-6/653711717_1529386132527317_1175454651514524956_n.jpg?_nc_cat=110&ccb=1-7&_nc_sid=13d280&_nc_ohc=lc-xqCC5_jAQ7kNvwE_oula&_nc_oc=AdorCTy7HqHZ5XkR30cv4bQgH-aZhyA5pbRsh8U7dcppjMeZ7JeWf8Oz4Q-MxYeNJ5o&_nc_zt=23&_nc_ht=scontent-dfw5-3.xx&_nc_gid=KGZTHf4naCNs3nHXfsmSjA&_nc_ss=7b289&oh=00_Af4toQ7ZbUCGwaecsO_7nRo3Q2SxLiWEuCSgiuH7aDOUTA&oe=69FE921F</ref> == Òbaczë téż == * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] * [[Transcassubia]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/zjazd-kaszbow/relacj/ * [https://www.facebook.com/dzien.jednoscikaszubow Dzéń Jednotë Kaszëbów] * {{YouTube|PPWFpZZ1Scw|XVIII Światowy Zjazd Kaszubów we Wdzydzach Kiszewskich}} * 2025: ** https://web.archive.org/web/20250317232529/https://odkryjpomorze.pl/imprezy/dzien-jednosci-kaszubow * 2026: ** {{YouTube|EKWbwbZ7W9E|Dzień Jedności Kaszubów we Władysławowie 2026 {{!}} kaszuby24.pl}} ** https://web.archive.org/web/20260504160241/https://odkryjpomorze.pl/imprezy/dzien-jednosci-kaszubow *** [https://web.archive.org/web/20260504160340/https://pawelnowak.pl/nuty-na-dzien-jednosci-kaszubow-we-wladyslawowie/ Nuty na Dzień Jedności Kaszubów we Władysławowie] **** [https://web.archive.org/web/20260504160302/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Kaszebsczi-Himn.pdf Kaszëbsczi Himn] **** [https://web.archive.org/web/20260504160303/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Opis-materialow-nutowych.pdf Opis materiałów nutowych] **** [https://web.archive.org/web/20260504160303/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Reboce-reboce.pdf Rëbôcë, rëbôcë] **** [https://web.archive.org/web/20260504160305/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Tata-i-koza.pdf Tata i kòza] **** [https://web.archive.org/web/20260504160307/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Zeglorz-Morze-reczy-Me-od-morza.pdf Żeglôrz – Mòrze rëczy – Më òd mòrza] === Szëkba === {{Szëkba|Dzień Jedności Kaszubów}} {{Szëkba}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Swiãta]] 39jp7haccw2v3w7tcvf8sk7uzlyk5e3 197520 197517 2026-05-06T15:18:12Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://mojestrone.com/artykul/dzn-jednot-kaszbow-n2250170 197520 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie.jpg||mały|]] '''Dzéń Jednotë Kaszëbów''' – swiãto ùsôdzoné dlô pamiãcë ò pierszi zmiónce ò [[Kaszëbi|Kaszëbach]]. [[Papiéż Grégòr IX]] [[19 strëmiannika]] [[1238]] rokù wëdôł pierszi dokùmeńt z mionã Kaszëbë — "ksyżã Kaszëb" (''duce Cassubie''). Pòtemù ksyżëc [[Zôpadnô Pòmòrskô|Zôpadny Pòmòrsczi]] nôsy titel ''dux Slauorum et Cassubie'' tj. ''ksyżëc Słowiónów ë Kaszëb''. Negò titla brëkòwôł jesz ksyżëc [[Barnim I]] (1210–1278). Pierwszi Dzéń Jednotë Kaszëbów òdbéł sã [[19 strëmiannika]] [[2004]] rokù we [[Gduńsk]]ù, a w nôslédnëch latach przédné òbchòdë bëłë òrganizowóné w taczich môlach jak: * [[2005]] - [[Gduńsk]] * [[2006]] - [[Tëchómie]] * [[2007]] - [[Kramarzënë]] * [[2008]] - [[Miastkò]] * [[2009]] - [[Bëtowò]] * [[2010]] - [[Kartuzë]] * [[2011]] - [[Słëpsk]] * [[2012]] - [[Brusë]] * [[2013]] - [[Kòscérzna]] * [[2014]] - [[Srôkòjce|Serakòjce]] * [[2015]] - [[Sëlëczëno]] * [[2016]] - [[Bòjano]] * [[2017]] - [[Chmielno]] * [[2018]] - [[Lëzëno]]<ref>{{YouTube|ZO44jKLNJaM|XX Światowy Zjazd Kaszubów 2018 HD}}</ref> * [[2019]] - [[Żukòwò]] * [[2022]] - [[Sopòt]] * [[2023]] - [[Gniéwino]] * [[2024]] - [[Kòscérzna]] * [[2025]] - [[Bòlszewò]] * [[2026]] - [[Wiôlgô Wies]]<ref>https://web.archive.org/web/20260504160218/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26371/dzien-jednosci-kaszubow-wladyslawowo-22-marca-2026-program.pdf</ref><ref>https://web.archive.org/web/20260504155906/https://scontent-dfw5-3.xx.fbcdn.net/v/t39.30808-6/653711717_1529386132527317_1175454651514524956_n.jpg?_nc_cat=110&ccb=1-7&_nc_sid=13d280&_nc_ohc=lc-xqCC5_jAQ7kNvwE_oula&_nc_oc=AdorCTy7HqHZ5XkR30cv4bQgH-aZhyA5pbRsh8U7dcppjMeZ7JeWf8Oz4Q-MxYeNJ5o&_nc_zt=23&_nc_ht=scontent-dfw5-3.xx&_nc_gid=KGZTHf4naCNs3nHXfsmSjA&_nc_ss=7b289&oh=00_Af4toQ7ZbUCGwaecsO_7nRo3Q2SxLiWEuCSgiuH7aDOUTA&oe=69FE921F</ref> == Òbaczë téż == * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] * [[Transcassubia]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/zjazd-kaszbow/relacj/ * [https://www.facebook.com/dzien.jednoscikaszubow Dzéń Jednotë Kaszëbów] * {{YouTube|PPWFpZZ1Scw|XVIII Światowy Zjazd Kaszubów we Wdzydzach Kiszewskich}} * 2025: ** https://web.archive.org/web/20250317232529/https://odkryjpomorze.pl/imprezy/dzien-jednosci-kaszubow * 2026: ** {{YouTube|EKWbwbZ7W9E|Dzień Jedności Kaszubów we Władysławowie 2026 {{!}} kaszuby24.pl}} ** https://web.archive.org/web/20260504160241/https://odkryjpomorze.pl/imprezy/dzien-jednosci-kaszubow *** [https://web.archive.org/web/20260504160340/https://pawelnowak.pl/nuty-na-dzien-jednosci-kaszubow-we-wladyslawowie/ Nuty na Dzień Jedności Kaszubów we Władysławowie] **** [https://web.archive.org/web/20260504160302/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Kaszebsczi-Himn.pdf Kaszëbsczi Himn] **** [https://web.archive.org/web/20260504160303/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Opis-materialow-nutowych.pdf Opis materiałów nutowych] **** [https://web.archive.org/web/20260504160303/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Reboce-reboce.pdf Rëbôcë, rëbôcë] **** [https://web.archive.org/web/20260504160305/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Tata-i-koza.pdf Tata i kòza] **** [https://web.archive.org/web/20260504160307/https://pawelnowak.pl/wp-content/uploads/2026/02/Zeglorz-Morze-reczy-Me-od-morza.pdf Żeglôrz – Mòrze rëczy – Më òd mòrza] ** https://mojestrone.com/artykul/dzn-jednot-kaszbow-n2250170 === Szëkba === {{Szëkba|Dzień Jedności Kaszubów}} {{Szëkba}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Swiãta]] mk662ylcs8kq1swsk7g11ve8p2g9oqq 0 6596 197550 196440 2026-05-06T18:08:41Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 197550 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Oliwa Cathedral in Gdańsk - organ 2.JPG|mały|240px|Wiôldzé òrganë w [[Archikatédra gduńskô|Òlëwie]]]] '''Piszczówkòwé òrganë''' – są klawiszowim aerofonicznym ë téż idofonicznym mùzycznym [[jinstrument|jinstrumentã]], chtëren colemało je bùdowóny w kòscołach. Pipówkòwé òrganë są nôwikszim jinstrumentã. Jesz nicht nie wëmëslił wikszégò, rozmiarowò ë ji téż jilosce [[zdroje|zdrojów]] [[zwãk|zwãkòwëch]] wałów, sumariczny mòcë, jakò je emitowóny do òkòla, dinamiczny i baro czãsto rozmajitoscë farwów ë kóloristiczy mòżebnosce. Przebiérają òne nawetka [[simfonicznô òrkiestra|simfoniczną òrkiestrã]], chòc graje na nich blós jeden człowiek. Rozcygłosc [[skala|skale]] zwãków w wiôldżich òrganach wënôszi kòle 10 [[òktawa|òktawów]], co je pòrównywalny z òbrëmienim zwãków jaczi są òdbiróny przez lëdzczi ùchò (òd 16 Hz do kòle 16 kHz). Na swiece są jinstrumentë, chtërne mają jesz wikszą skalã. Ò òrganach mòżemë gadac tej, czej jinstrument mô trzë dërżéniowé znanczi: * zwãk je twòrzony przez lëft, jaczi przepłiwô przez pipówczi, chternë są pògrupòwóny w [[głos|głosë]], * jinstrument mô [[traktura|trakturã]], * jinstrument mô [[miech]]. == Bùdowa òrganów == === Mòdło wspòmôganiô === Sistem zasëlaniégò skłôdô sã w òrganach z [[miech|miechów]], [[elektricznô dmùchawina|elektriczny dmùchawinë]], [[rézerwùar|rézerwùarë]] ë tiż [[kòndukt|kòduktów]], to je [[lëftowi kanał|lëftowëch kanałów]]. === Miech === Miech czerpakòwi je to ùrządzenié scëskający lëft ë wësëlający gò do rézerwùarë, żebë wëzwëskac akùrôtny [[cësnienié]]. Przódë lëft do òrganów béł pómpòwóny przez człowieka, chtëren zwôł sã [[kalikant|kalikantã]] przë ùdzélu nożnëch pedałów, abò rãczno przë pomòcë wrãdżi. Terô do pómpòwaniégò lëftu są stosowóny [[dmùchawa òdbënowô|dmùchawë òdbënowé]], chtërne nëkô elektriczny mòtor. ==== Dmùchawa ==== Dmùchawa (wentilator, mòtór) je to ùrządzenié jaczi je nanëkóny [[elektriczny mòtor|elektricznym mòtorã]]. Jegò zadaniém je tłoczenié leftu do rezerwùaru. Òd cziledzesąt lat dmùchawa zastãpiwô w òrganach czerpakòwi miechë i robòtã [kalikant|kalikańta]]. ==== Rezerwùar ==== Rezerwùar (magazyn, dzysdnia zwóny je téż magazynowim miechã) je to samòstójny elemeńt leftowégò sistemù. Przejimô òn left, jaczi je tłoczony przez czerpakòwi miech, abò przez dmùchawã, magazynëje je i wëtwôrzô cësnienié, jaczi je pòtrzébny do zadãcégò [[piszczówka|piszczówków]], ë téż do dzejanigò jinszich pneùmaticznëch ùrządzeniów. ==== Kònduktë ==== Kònduktë są to kanałë, jaczima left je przekaziwóny pòmiédzë elemeńtama sistemù zasylaniégò, jaż do wiatrownic, abò jinszych ùrządzeniów wëmagającëch pneùmaticzégò napãdu. Mògą tiż wëstãpòwac konduktë miédze wiatrownicą a piszczówką, czej ta nie je ùmieszczonô bezpòstrzédno nad òdpòwiednią dzurą w wiatrownicë. Kònduktë wëkònywóny są z drewna, tekturë, ołowiu, plastikù i jinszëch [[sztëczny twòrziwa|sztëcznëch twòrzëwów]]. Jich przekrój mòże bëc prostonórtowi abò òwalny. Szérzawa kònduktów mòże wigòwac sã òd cziledzesãc do czile milimétrów i je zanôléżnô òd iloscë i cësnieniégò przesëlónégò leftu. === Stół grë === Stołã grë nazéwómë element òrganów, w chtërnym są ùmieszczoné przërządë ([[przestôwnik|przestôwniczi]], klawiaturë – rãcznô i nożnô) jaczi pòzwôlają grac na jinstrumence. Wòlnostojący, nieprzëległi do òrganowi szafë stół grë nazéwóny je [[kòntuar|kòntuarã]]. Czãsto, chòc nie je to prawidłowo, kòntuarã nazéwô sã stół grë przëległi do òrganowi szafë w jinstrumeńtach ò mechaniczny trakturze. ==== Klawiaturë ==== '''Manuał''' (z łac. – ''manus'' – rãka) – rãcznô klawiatura (w nômniészëch òrganach jedna, nôwiãkszi òrganë na swiece mają jich sétmë), chtërnô òbsłëgùje przede wszetczim przëpisóny do se dzél jinstrumentu. Manuałë czãsto mają pòzwë, chtërné są colemało pòzwama sekcjów przez nie òbsługiwónëch, np.: * Główny (Hauptwerk, Great Organ, Grand Orgue) – głównô sekcja, jakô je wëpòsażonô w ful piramidã [[principał|princypałową]] òpiartą na głose 16’ abò 8’. * [[Pòzytiw]] (positiv, Chór) – sekcja głosów towarzëszącëch, czãsto na spòdlim principału sztërostopòwégò. Wersją pòzytiwù je pòzytiw balustradowi, znóny téż jakò pozytiw plecowi (Rückpositiv), bò je òn za plecama sëdzącégò tyłem do wôłtarza òrganistë. Szafa ti sekcjë je wiedno zawieszonô na balustradze chùru i je czësto òdrãbnym architektonicznym elemeńtam brëłë jinstrumentu. Biwô téż, że òrganmésterowie nazéwają pòzytiwem sekcjã jakô je ùmieszczonô bënë główné szafë òrganowi, ale òdpòwiedającą pòzytiwòwi pòd wzglãdem dispòzicjów. * Pòmión (Schwellwerk, Swell) – sekcjô głosów ùmieszczonëch w tzw. ekspresyjny szafie, jakô je zamikóny żaluzją, chtërną sterëje òrganista òdpòwiednim dëmadłem (colemało nożnym), pòzwalającym regùlowac mòc zwãkù. * Brustwerk – sekcjô głosów, jaczi sã znajdëją nad grającym, w szafce zamikóny dwiczkama, abò czasã, w tereczasnych jinstrumentach, żaluzją. Spòdlim ti sekcje je nôczãscy dwastopòwi principał. * [[Solo]] – rzôdkò spòtikóny w [[Pòlskô|Pòlsce]] sekcja gromadzącô solowi głosë, òsoblëwie głosë wësokòcësnieniowé i jãzëkòwi głosë. (IV manuał we [[Wrocławskô Archikatedra|Wrocławsczi Archikatedrze]], IV manuał głównëch òrganów w [[Licheń|Licheniu]]). * Recit – w francësczich òrganach, abò stëlizowónëch na taczi. * Orchestral. * Bombarde. '''Pedał basowi''' (z łac. ''pes'', ''pedis'' – noga) je to nożnô klawiatura. Òbsługiwô òn nôniższé òrganowé głosë (32’, 16’ i 8’ – stopòwé), jaczi pòdkesliwającé i dopełniającé brzmienié jinstrumentu w base. W sekcje nożnika wëstãpiwają téż głosë ò wëższim stopażu (np. Chorałbas 4’, Rauchpfeife 2’), ë téż miksturë i jãzëkòwi głosë. W amerikańsczi òrganowi bùdowiznie spòtikô sã głosë 64’, jaczi generują infrazwãczi. ==== Registrowé włączniczi ==== [[Register|Registrowé]] włącznik (głos, register) włączô òsóbny grupë piszczówków ò jinszim brzmienim ([[flet]], [[fagòt]]) i czãsto ò jinszi wiżawie zwãkù (m.in. 16’-stopòwé, 8’-stopòwé, 4’-stopòwé). Tak zwóny „stopaż” registra òkreslô długòsc nôwiãkszi piszczówczi danégò głosu w stopach i jegò wiżawã w stosunkù do mùziczny notacji. Np. òkreslenié 8’ (głos „òsmëstopòwi”) òznôczô, że nôwiãkszô piszczówka tego głosu, jakô òdpòwiedô zwãkòwi „C” (C „wiôldżi” w pisownie) mô òsmë stopów długòscë i nie je registrã [[transpònowanié|transpònującym]]. Przëcëskając klawisz „C” (C „wiôldżi”) przë włączonym registrze 8’ òstaje ùruchòmionô piszczówka, jakô wëdôwô zwãk „C”. Register 16’ („szesnôscestopòwé”) transpònëje ò òktawã w dół (klawiszowi „C” òdpòwiôdô tej w brzëmieniu zwãk „C1” – C „kòntra”). Register 32’ („trzëdzescedwastopòwé”), spòtikóny w Europie blós w basowim pedale, transpònëje ò dwie òktawë w dół – przëcëskając klawisz „C” òdzéwô sã piszczówka „C2” (C „subkòntra”). Registrë 4’, 2’ 1’ wëdôwają zwãczi ò czãstotlëwòscë wëższi ò jedną, dwie abò trzë òktawë òd tonu zapisónégò w nótach – np.: Klawiszowi „C” (C „wiôldżi”) ódpòwiôdają tej zwãczi „c”, „c1”, „c2”. ==== Dodatkòwé ùrządzenia ==== W òrganach czasã wëstãpùją dodatkòwé ùrządzenia. Są óne pò to, bë ùbògacëc i ùrozmaicëc brzmienié jinstrumentu, ë téż ùłôtwiają grã. Dodatkòwé ùrządzenia to: * [[Tremolo]]- je to ùrządzenié jaczi sprawiô wibracjã zwãkù wëdobiwónégò przez piszczówczi. Fùnksnérëje pòprzez zakłucanié stabilnotë cësnieniégò w rezerwùarze. * Pòmión, Ekspresyjnô szafa – je to ùrządzenié, jaczi zamikô dzél òrganowi szafë z piszczówkama sekcjë Pòmión przë pòmòcë ruchòmëch żaluzji. Daje to òrganisce mòżlëwòtã zwiãkszaniégò abò zmiészaniégò sëłë głosu piszczówków z ti sekcjë. Pòmión je nôczãszczi sterowówny nożnym dëmadłem. Tej sej wëstąpùją rãczné przełączniczi do sterowaniégò żaluzjama ekspresyjny szafë. * [[Crescendo]] – je to ùrządzenié, jaczi pòzwôlô na stopniowé włączanié pòsobnëch registrowëch kombinacjów. Òrganista robi to przë pomòcë nożnégò dëmadła abò wałka, jaczi je ùmieszczony nad nożną klawiaturą. Òrganë wëpòsażony w Crescendo mają colemało pòkôzywôcz jinfòrmùjący, czë w danym sztëkù ùżiwónô je kombinacjô blëższô piano czë tutti. * [[Tutti]] – je to ùrządzenié włączającé wszëtczé głosë w òrganach. Czasã je mòżlëwòsc nadrzãdnégò wëłączaniégò jazëkòwëch głosów. * Pòłączenia, Koppeln, Kòpùlacje – je to ùrządzenié pòzwalającé na łączenié ze sobą manuałów abò manuałów z pedałem. Òbczas grë na jedny z klawiatur mòżna kòrzëstac z głosów, jaczi są przëpòrządkòwóny do jinszi klawiaturë (abò do czilka jinszëch klawiaturów narôz). * Wòlné kombinacje – dają mòżlëwòtã ùstôwianiégò przë pomòcë dodatkòwëch registrowëch przełączników wëbrónëch wedle mëslë kombinacjów głosowëch i pózniszé włączenié/wëłączenié tëch kombinacjów òbczas grë jednym przełącznikã. * Stałé kombinacje – kombinacje „zaprogramòwóny” przez bùdownika jinstrumentu. Colemało są to: p (piano), mf (mezzoforte), f (forte), ff (fortissimo) ë téż tutti. * [[Perkùsyjné jinstrumentë]] – są ùmieszczóny w òrganach òd dôwnëch czasów. Nôpòpùlarniészima są: [[Zwónë]] (Zwónë rérowé) ùmieszczóny colemało w sekcjë pedału jak téż w manuałach; Timpan, Horrible (òdmiana timpanu, wëstãpùje bòdôj w jednym egzemplôrzu w [[Leżajsk|Leżajskù]]); Zwónczi (Zimbelstern) ùmieszczô sã w òdpòwiednim mechanizmie – czãsto w òzdobny gwiôzdze – chtëren krącąc sã pòwòdëje òbijanié sã serc zwónków ò jich bacherë. Òsoblëwie rozbùdowóną „perkùsyjną sekcjã” miałë tzw. kinowé òrganë, bùdowóny colemało w Americe. * Setzer – je to ôrt [[Kòmpùter|kòmpùtra]], jaczi zapamiãtiwô wiôlgą jilosc wòlnëch kòmbinacjów. Wëstãpùje blós w òrganach ò elektriczny abò mechaniczny trakturze registrów ze wspòmôganiém elektricznym. === Traktura === Wedle fùnkcjé trakturë wëróżniwómë w òrganach ji trzë ôrtë: * traktura grë – je to rozwiązanié, jaczi zastosowano przë pòłączeniém klawisz – wentil na wiatrownicë: * registrowô traktura – je to rozwiązanié, jaczi zastosowano do ùruchòmianiégò òsóbnëch głosów (registrów); * traktura kòpùlacji (pòłączeniów) – je to rozwiązanié jaczi zastosowano dprzë łączenim òsóbnëch klawiaturów. Ze wzglãdu na kònstrukcjã trakturã dzelimë na szterë ôrtë: * mechanicznô – czedë klawisz (abò w przëtrofkù registrowi trakturë (cãgło, cygnik, manubrium) ùruchamiô wentil abò zasuwã na wiatrownicë przë pòmòcë mechanicznégò dëmadła; * pneumaticznô – czedë klawisz z wiatrownicą je pòłączony przë pòmòcë òłowianëch rérków (abò czasã z jinszégò materiału), wëpełnionëch leftem, chtërnégò zmianë cësnieniô, wënikający z nacësniącô abò pùszczeniégò klawisza, pòwòdëją òtemkniãcy abò zamkniãcy wentila pòd piszczówkama. Analogiczno je w registrowi trakturze; * elektropneumaticznô – czedë przë klawiszu je stik, jaczi sterëje elektromagnétã, chtëren ùruchòmiô pneumaticzné wentile na wiatrownicë; * elektricznô/elektromagneticznô – czedë przë klawiszu je stik, jaczi sterëje elektromagneticznym wentilã pòd kôżdą piszczówką, a w przëtrofkù registrowi trakturë pòd manubrium je stik sterujący elektromagneticznym sëłownikã òtmikającym i zamikającym dopłiw leftu do kònkretnégò registra. Czãsto zdôrzają sã rozwiązania, jaczi są kombinacjama pòwëższech; w przeszłocë we wiôldżich mechanicznëch jinstrumentach bùdowóno tzw. Dwigniã Barkera. Bëła to pneumaticznô maszina, jaczi miała za zadanié ùrównac wiôlgą òpórnosc trakturë grë, a òsoblëwie przë załączonëch mechanicznëch pòłączeniach klawiaturów. Teroczasno bùdëje sã przede wszëtczim òrganë ò mechaniczny trakturze grë – i taczi są nôbarżi cenioné przez grającëch bez to, że ni ma òpùznieniégò w zadãcym piszczówczi ò nacësniãcym klawisza, ë téż ze wzglãdu na bezpòstrzédny wpłiw grającégò na mòdło wëdobëcégò zwãkù z jinstrumentu. W Pòlsce dominëją jinstrumentë ò pneumaticzny i elektropneumaticzny trakturze, co je rezultatã zapóznieniégò pòlsczégò òrganmésterstwa w XX stalatim. Dopiérze òd kùńca sétmëdzesątëch lat XX stalatégò zaczãto bùdowac w Pòlsce jinstrumente ò trakturze mechaniczny (firmë: Kamińsczi, Truszczyńsczi, Mòllin i òstatno Zëch). === Wiatrownica === Wiatrownica je to element ùkładu zasëlającégò w òrganach, jaczi rozdzelëwô left pòd cësnienim do òdpòwiednëch piszczówków. Òglowò wëróżniwómë dwa spòdleczné ôrtë wiatrowniców: * Registrowô – pòdzelonô „pòdłużno”, tzn. wedle głosów (registrów) stojącëch na wiatrownicë. W sztërkù włączeniégò jaczégos głosu left napełniwô registrowi kanał. Zwãk òdziwô sã tej, czej òrganista przë ùżëcym trakturë grë (klawisza) òtemknie wentil doprowadzający left z registrowégò kanału do piszczówczi. Wiatrownica taczégò tipù mô tëli przegrodów, wiele głosów na taczi wiatrownicë je ùmiejscowionëch. * Tónowô – pòdzelonô „w pòprzék”, tj. wedle zwãków, chtërné òbsługùje. Przegrodë (tzw. kancele) jidą w pòprzék taczi wiatrownicë. Nacësniãcé klawisza òtmikô wentil (w tim przëtrôfkù tzw. klapã), jaczi wpùszczô left do kancelë òbsługùjący jeden zwãk i wszetczi głosë stojącé na wiatrownicë. Zagrają blós piszczówczi tëch głosów, chtërnëch zasówë òstaną òtemkniãté przë pòmòcë registrowi trakturë. Tonowô wiatrownica mô tëli przegrodów („kanceli”) wiele klawiszów („tonów”) òbsługùje. === Piszczówczi i jich menzurë === Fizycznô jinterpretacëjô harmònicznëch zjawiszczów w piszczówce sprowôdzy sã do zwiãkszającëch sã różniców czãstlëwòtë midze czãstlëwòtą akùsticznëch rézonansów òsóbnëch harmònicznëch kòrpùsu piszczówczi a zwëczajnym harmònicznym szerégã generatora (wibrującé blewiązczi leftu midze lëpą dolną a górną) w miarã zwiãkszaniégò strzédnicë kòrpùsu. Tak wëwòłóny tłumienié òddzałiwô jakno filter dolnoprzepùstowi, dze zdrzódłã je wstãga, a filtrã kòrpùs piszczówczi. Różnica ùkôziwô są przez zjawiszcze zwóné z anielsczégò Correction End, jaczi wëstãpiwô niedalek kùńcowëch pùnktów akùsticzny rérë (w piszczówce téż przë lëpach) i związóny je z òbniżaniém amplitudów tonów harmònicznëch kòpònentów przë pòszérzenim piszczówczi – mòcni dlô wëższëch, a mni dlô niższëch. Chòc w wiele nôstarszich dzełach òkreslenié menzura tikô tak samò długòscë jakno széżawë piszczówek, jednak w nowszëch czasach òkreslô wiedno stosunk szérzawë do długòscë piszczówczi. Menzurë w kùńszce bùdowë òrganów òkróm jintonacjë ùchòdzą na nôbarżi artisticzny dzél twòrzeniégò mùziczny warstwë przez òrnanméstera. W nôstarszëch òrganach piszczówczi wszëtczich tonów miałë jednã széżawã. Zwrócono ùwôgã, że zwãk piszczówków na przestrzeni wszëtczich tonów je nierówny. Zmërkòwóno, że ni mòżna òbliczëwac menzurë jakno wiedno tegò samégò dzélu długòscë piszczówków, tj. jakno wiedno tegò samégò procentu długòscë w piszczówkach małich i wiôldzich. Tón béł jesz nie taczi jak trzeba. W kùńcu nôlepi brzmiący głos miôł menzurã zmieniającą sã blós nieznaczno pomału niż sã zmieniała długòsc piszczówków. Jeżlë długòscë piszczówków dëbeltuje sã co 12 tonów, to széżawã co 17. W 1855 rokù miemiecczi profesor wëdôł pierszi wiôldżi dokôz ùjmùjący matematiczné pòstãpë tonowé w pòwierzchniach przekrojów piszczówków. W 1926 rokù kònweńt we Fribùrgù zebrôł òrganmésterów z całi Europë. Zderzëłë sã tam wëbiérczi Topfera jakò matematicznégò ùjimniãcégò i téż wëbiérczi ùjimniącégò, jaczi bazëje na aristicznym òdczuwaniém (np. Walcker). W kùńcu wrócono do wëpróbòwónëch barokòwëch normów, òdrzuconé òstałë wąsczi menzurë romanticzny i wprowadzonô òstała tzw. Menzura Normalnô (MN). MN ókresliwô dla piszczówczi C 155,5 mm széżawë, ë téż sétmënôsti ton jakò ton pòdzélu strzédnicë (w grańcach òktawë stosunk mô sã jak 1:1,68), ùznające, że tak pòprowadzony pòstãpë strzédnic dadzą nôbarżi jednorodné brzëmienié w głose. Pózni w 1936 rokù sztudérowanié nad menzuracją znaczno pògłãbił Marhenholtz, jaczi badôł pòdéndzenié òd srzédnëch wieków do pòłowë XIX st.. Jegò dokôz je òpiarti licznyma matematicznyma wzorama. Dzysô w rozmienim barwë òrganów frybùrsczi òstalenia są fùńdamentã brzedny robòtë òrganméstera. === Òrganowô szafa === Òrganowô szafa je to drewnianô òbùdowanié jinstrumentu. Pòza estaticzny zabùdowë szafa spełniwô akùsticzy fùnkcje. Prospekt je nôbarżi òzdobnym i widzocznym dzélã szafë. == Nôwiãkszi piszczówkòwé òrganë na Kaszëbach == * Archikatedralnô Bazilika, Gduńsk-Òlëwa – 113 głosów * Kòscół Nôswiãtszégò Serca Pana Jezësa, [[Gdiniô]] – 104 głosë * Bałtyckô Filharmonia, Gduńsk – 91 głosów * Kòscół Jezuitów, Jastrzébiô Góra – 76 głosów. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Jinstrumeńta|hideroot=on|mode=pages}} == Bibliografiô == Tekst je dolmaczeniém starnë http://pl.wikipedia.org/wiki/Organy. * J. Erdman: ''Organy. Poradnik dla użytkowników'', Warszawa 1989 * J. Gołos: ''Organoznawstwo historyczne'', Wydawnictwo Akademii Muzycznej, Warszawa 2004, ISBN 83-89444-18-6 * T. Kmita: ''Skrypt do organoznawstwa'', Wrocław 2006 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 6q0jiakkk2rj4fuajmth3z1ob2a62es 197554 197550 2026-05-06T18:09:16Z Iketsi 3254 {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} 197554 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Oliwa Cathedral in Gdańsk - organ 2.JPG|mały|240px|Wiôldzé òrganë w [[Archikatédra gduńskô|Òlëwie]]]] '''Piszczówkòwé òrganë''' – są klawiszowim aerofonicznym ë téż idofonicznym mùzycznym [[jinstrument|jinstrumentã]], chtëren colemało je bùdowóny w kòscołach. Pipówkòwé òrganë są nôwikszim jinstrumentã. Jesz nicht nie wëmëslił wikszégò, rozmiarowò ë ji téż jilosce [[zdroje|zdrojów]] [[zwãk|zwãkòwëch]] wałów, sumariczny mòcë, jakò je emitowóny do òkòla, dinamiczny i baro czãsto rozmajitoscë farwów ë kóloristiczy mòżebnosce. Przebiérają òne nawetka [[simfonicznô òrkiestra|simfoniczną òrkiestrã]], chòc graje na nich blós jeden człowiek. Rozcygłosc [[skala|skale]] zwãków w wiôldżich òrganach wënôszi kòle 10 [[òktawa|òktawów]], co je pòrównywalny z òbrëmienim zwãków jaczi są òdbiróny przez lëdzczi ùchò (òd 16 Hz do kòle 16 kHz). Na swiece są jinstrumentë, chtërne mają jesz wikszą skalã. Ò òrganach mòżemë gadac tej, czej jinstrument mô trzë dërżéniowé znanczi: * zwãk je twòrzony przez lëft, jaczi przepłiwô przez pipówczi, chternë są pògrupòwóny w [[głos|głosë]], * jinstrument mô [[traktura|trakturã]], * jinstrument mô [[miech]]. == Bùdowa òrganów == === Mòdło wspòmôganiô === Sistem zasëlaniégò skłôdô sã w òrganach z [[miech|miechów]], [[elektricznô dmùchawina|elektriczny dmùchawinë]], [[rézerwùar|rézerwùarë]] ë tiż [[kòndukt|kòduktów]], to je [[lëftowi kanał|lëftowëch kanałów]]. === Miech === Miech czerpakòwi je to ùrządzenié scëskający lëft ë wësëlający gò do rézerwùarë, żebë wëzwëskac akùrôtny [[cësnienié]]. Przódë lëft do òrganów béł pómpòwóny przez człowieka, chtëren zwôł sã [[kalikant|kalikantã]] przë ùdzélu nożnëch pedałów, abò rãczno przë pomòcë wrãdżi. Terô do pómpòwaniégò lëftu są stosowóny [[dmùchawa òdbënowô|dmùchawë òdbënowé]], chtërne nëkô elektriczny mòtor. ==== Dmùchawa ==== Dmùchawa (wentilator, mòtór) je to ùrządzenié jaczi je nanëkóny [[elektriczny mòtor|elektricznym mòtorã]]. Jegò zadaniém je tłoczenié leftu do rezerwùaru. Òd cziledzesąt lat dmùchawa zastãpiwô w òrganach czerpakòwi miechë i robòtã [kalikant|kalikańta]]. ==== Rezerwùar ==== Rezerwùar (magazyn, dzysdnia zwóny je téż magazynowim miechã) je to samòstójny elemeńt leftowégò sistemù. Przejimô òn left, jaczi je tłoczony przez czerpakòwi miech, abò przez dmùchawã, magazynëje je i wëtwôrzô cësnienié, jaczi je pòtrzébny do zadãcégò [[piszczówka|piszczówków]], ë téż do dzejanigò jinszich pneùmaticznëch ùrządzeniów. ==== Kònduktë ==== Kònduktë są to kanałë, jaczima left je przekaziwóny pòmiédzë elemeńtama sistemù zasylaniégò, jaż do wiatrownic, abò jinszych ùrządzeniów wëmagającëch pneùmaticzégò napãdu. Mògą tiż wëstãpòwac konduktë miédze wiatrownicą a piszczówką, czej ta nie je ùmieszczonô bezpòstrzédno nad òdpòwiednią dzurą w wiatrownicë. Kònduktë wëkònywóny są z drewna, tekturë, ołowiu, plastikù i jinszëch [[sztëczny twòrziwa|sztëcznëch twòrzëwów]]. Jich przekrój mòże bëc prostonórtowi abò òwalny. Szérzawa kònduktów mòże wigòwac sã òd cziledzesãc do czile milimétrów i je zanôléżnô òd iloscë i cësnieniégò przesëlónégò leftu. === Stół grë === Stołã grë nazéwómë element òrganów, w chtërnym są ùmieszczoné przërządë ([[przestôwnik|przestôwniczi]], klawiaturë – rãcznô i nożnô) jaczi pòzwôlają grac na jinstrumence. Wòlnostojący, nieprzëległi do òrganowi szafë stół grë nazéwóny je [[kòntuar|kòntuarã]]. Czãsto, chòc nie je to prawidłowo, kòntuarã nazéwô sã stół grë przëległi do òrganowi szafë w jinstrumeńtach ò mechaniczny trakturze. ==== Klawiaturë ==== '''Manuał''' (z łac. – ''manus'' – rãka) – rãcznô klawiatura (w nômniészëch òrganach jedna, nôwiãkszi òrganë na swiece mają jich sétmë), chtërnô òbsłëgùje przede wszetczim przëpisóny do se dzél jinstrumentu. Manuałë czãsto mają pòzwë, chtërné są colemało pòzwama sekcjów przez nie òbsługiwónëch, np.: * Główny (Hauptwerk, Great Organ, Grand Orgue) – głównô sekcja, jakô je wëpòsażonô w ful piramidã [[principał|princypałową]] òpiartą na głose 16’ abò 8’. * [[Pòzytiw]] (positiv, Chór) – sekcja głosów towarzëszącëch, czãsto na spòdlim principału sztërostopòwégò. Wersją pòzytiwù je pòzytiw balustradowi, znóny téż jakò pozytiw plecowi (Rückpositiv), bò je òn za plecama sëdzącégò tyłem do wôłtarza òrganistë. Szafa ti sekcjë je wiedno zawieszonô na balustradze chùru i je czësto òdrãbnym architektonicznym elemeńtam brëłë jinstrumentu. Biwô téż, że òrganmésterowie nazéwają pòzytiwem sekcjã jakô je ùmieszczonô bënë główné szafë òrganowi, ale òdpòwiedającą pòzytiwòwi pòd wzglãdem dispòzicjów. * Pòmión (Schwellwerk, Swell) – sekcjô głosów ùmieszczonëch w tzw. ekspresyjny szafie, jakô je zamikóny żaluzją, chtërną sterëje òrganista òdpòwiednim dëmadłem (colemało nożnym), pòzwalającym regùlowac mòc zwãkù. * Brustwerk – sekcjô głosów, jaczi sã znajdëją nad grającym, w szafce zamikóny dwiczkama, abò czasã, w tereczasnych jinstrumentach, żaluzją. Spòdlim ti sekcje je nôczãscy dwastopòwi principał. * [[Solo]] – rzôdkò spòtikóny w [[Pòlskô|Pòlsce]] sekcja gromadzącô solowi głosë, òsoblëwie głosë wësokòcësnieniowé i jãzëkòwi głosë. (IV manuał we [[Wrocławskô Archikatedra|Wrocławsczi Archikatedrze]], IV manuał głównëch òrganów w [[Licheń|Licheniu]]). * Recit – w francësczich òrganach, abò stëlizowónëch na taczi. * Orchestral. * Bombarde. '''Pedał basowi''' (z łac. ''pes'', ''pedis'' – noga) je to nożnô klawiatura. Òbsługiwô òn nôniższé òrganowé głosë (32’, 16’ i 8’ – stopòwé), jaczi pòdkesliwającé i dopełniającé brzmienié jinstrumentu w base. W sekcje nożnika wëstãpiwają téż głosë ò wëższim stopażu (np. Chorałbas 4’, Rauchpfeife 2’), ë téż miksturë i jãzëkòwi głosë. W amerikańsczi òrganowi bùdowiznie spòtikô sã głosë 64’, jaczi generują infrazwãczi. ==== Registrowé włączniczi ==== [[Register|Registrowé]] włącznik (głos, register) włączô òsóbny grupë piszczówków ò jinszim brzmienim ([[flet]], [[fagòt]]) i czãsto ò jinszi wiżawie zwãkù (m.in. 16’-stopòwé, 8’-stopòwé, 4’-stopòwé). Tak zwóny „stopaż” registra òkreslô długòsc nôwiãkszi piszczówczi danégò głosu w stopach i jegò wiżawã w stosunkù do mùziczny notacji. Np. òkreslenié 8’ (głos „òsmëstopòwi”) òznôczô, że nôwiãkszô piszczówka tego głosu, jakô òdpòwiedô zwãkòwi „C” (C „wiôldżi” w pisownie) mô òsmë stopów długòscë i nie je registrã [[transpònowanié|transpònującym]]. Przëcëskając klawisz „C” (C „wiôldżi”) przë włączonym registrze 8’ òstaje ùruchòmionô piszczówka, jakô wëdôwô zwãk „C”. Register 16’ („szesnôscestopòwé”) transpònëje ò òktawã w dół (klawiszowi „C” òdpòwiôdô tej w brzëmieniu zwãk „C1” – C „kòntra”). Register 32’ („trzëdzescedwastopòwé”), spòtikóny w Europie blós w basowim pedale, transpònëje ò dwie òktawë w dół – przëcëskając klawisz „C” òdzéwô sã piszczówka „C2” (C „subkòntra”). Registrë 4’, 2’ 1’ wëdôwają zwãczi ò czãstotlëwòscë wëższi ò jedną, dwie abò trzë òktawë òd tonu zapisónégò w nótach – np.: Klawiszowi „C” (C „wiôldżi”) ódpòwiôdają tej zwãczi „c”, „c1”, „c2”. ==== Dodatkòwé ùrządzenia ==== W òrganach czasã wëstãpùją dodatkòwé ùrządzenia. Są óne pò to, bë ùbògacëc i ùrozmaicëc brzmienié jinstrumentu, ë téż ùłôtwiają grã. Dodatkòwé ùrządzenia to: * [[Tremolo]]- je to ùrządzenié jaczi sprawiô wibracjã zwãkù wëdobiwónégò przez piszczówczi. Fùnksnérëje pòprzez zakłucanié stabilnotë cësnieniégò w rezerwùarze. * Pòmión, Ekspresyjnô szafa – je to ùrządzenié, jaczi zamikô dzél òrganowi szafë z piszczówkama sekcjë Pòmión przë pòmòcë ruchòmëch żaluzji. Daje to òrganisce mòżlëwòtã zwiãkszaniégò abò zmiészaniégò sëłë głosu piszczówków z ti sekcjë. Pòmión je nôczãszczi sterowówny nożnym dëmadłem. Tej sej wëstąpùją rãczné przełączniczi do sterowaniégò żaluzjama ekspresyjny szafë. * [[Crescendo]] – je to ùrządzenié, jaczi pòzwôlô na stopniowé włączanié pòsobnëch registrowëch kombinacjów. Òrganista robi to przë pomòcë nożnégò dëmadła abò wałka, jaczi je ùmieszczony nad nożną klawiaturą. Òrganë wëpòsażony w Crescendo mają colemało pòkôzywôcz jinfòrmùjący, czë w danym sztëkù ùżiwónô je kombinacjô blëższô piano czë tutti. * [[Tutti]] – je to ùrządzenié włączającé wszëtczé głosë w òrganach. Czasã je mòżlëwòsc nadrzãdnégò wëłączaniégò jazëkòwëch głosów. * Pòłączenia, Koppeln, Kòpùlacje – je to ùrządzenié pòzwalającé na łączenié ze sobą manuałów abò manuałów z pedałem. Òbczas grë na jedny z klawiatur mòżna kòrzëstac z głosów, jaczi są przëpòrządkòwóny do jinszi klawiaturë (abò do czilka jinszëch klawiaturów narôz). * Wòlné kombinacje – dają mòżlëwòtã ùstôwianiégò przë pomòcë dodatkòwëch registrowëch przełączników wëbrónëch wedle mëslë kombinacjów głosowëch i pózniszé włączenié/wëłączenié tëch kombinacjów òbczas grë jednym przełącznikã. * Stałé kombinacje – kombinacje „zaprogramòwóny” przez bùdownika jinstrumentu. Colemało są to: p (piano), mf (mezzoforte), f (forte), ff (fortissimo) ë téż tutti. * [[Perkùsyjné jinstrumentë]] – są ùmieszczóny w òrganach òd dôwnëch czasów. Nôpòpùlarniészima są: [[Zwónë]] (Zwónë rérowé) ùmieszczóny colemało w sekcjë pedału jak téż w manuałach; Timpan, Horrible (òdmiana timpanu, wëstãpùje bòdôj w jednym egzemplôrzu w [[Leżajsk|Leżajskù]]); Zwónczi (Zimbelstern) ùmieszczô sã w òdpòwiednim mechanizmie – czãsto w òzdobny gwiôzdze – chtëren krącąc sã pòwòdëje òbijanié sã serc zwónków ò jich bacherë. Òsoblëwie rozbùdowóną „perkùsyjną sekcjã” miałë tzw. kinowé òrganë, bùdowóny colemało w Americe. * Setzer – je to ôrt [[Kòmpùter|kòmpùtra]], jaczi zapamiãtiwô wiôlgą jilosc wòlnëch kòmbinacjów. Wëstãpùje blós w òrganach ò elektriczny abò mechaniczny trakturze registrów ze wspòmôganiém elektricznym. === Traktura === Wedle fùnkcjé trakturë wëróżniwómë w òrganach ji trzë ôrtë: * traktura grë – je to rozwiązanié, jaczi zastosowano przë pòłączeniém klawisz – wentil na wiatrownicë: * registrowô traktura – je to rozwiązanié, jaczi zastosowano do ùruchòmianiégò òsóbnëch głosów (registrów); * traktura kòpùlacji (pòłączeniów) – je to rozwiązanié jaczi zastosowano dprzë łączenim òsóbnëch klawiaturów. Ze wzglãdu na kònstrukcjã trakturã dzelimë na szterë ôrtë: * mechanicznô – czedë klawisz (abò w przëtrofkù registrowi trakturë (cãgło, cygnik, manubrium) ùruchamiô wentil abò zasuwã na wiatrownicë przë pòmòcë mechanicznégò dëmadła; * pneumaticznô – czedë klawisz z wiatrownicą je pòłączony przë pòmòcë òłowianëch rérków (abò czasã z jinszégò materiału), wëpełnionëch leftem, chtërnégò zmianë cësnieniô, wënikający z nacësniącô abò pùszczeniégò klawisza, pòwòdëją òtemkniãcy abò zamkniãcy wentila pòd piszczówkama. Analogiczno je w registrowi trakturze; * elektropneumaticznô – czedë przë klawiszu je stik, jaczi sterëje elektromagnétã, chtëren ùruchòmiô pneumaticzné wentile na wiatrownicë; * elektricznô/elektromagneticznô – czedë przë klawiszu je stik, jaczi sterëje elektromagneticznym wentilã pòd kôżdą piszczówką, a w przëtrofkù registrowi trakturë pòd manubrium je stik sterujący elektromagneticznym sëłownikã òtmikającym i zamikającym dopłiw leftu do kònkretnégò registra. Czãsto zdôrzają sã rozwiązania, jaczi są kombinacjama pòwëższech; w przeszłocë we wiôldżich mechanicznëch jinstrumentach bùdowóno tzw. Dwigniã Barkera. Bëła to pneumaticznô maszina, jaczi miała za zadanié ùrównac wiôlgą òpórnosc trakturë grë, a òsoblëwie przë załączonëch mechanicznëch pòłączeniach klawiaturów. Teroczasno bùdëje sã przede wszëtczim òrganë ò mechaniczny trakturze grë – i taczi są nôbarżi cenioné przez grającëch bez to, że ni ma òpùznieniégò w zadãcym piszczówczi ò nacësniãcym klawisza, ë téż ze wzglãdu na bezpòstrzédny wpłiw grającégò na mòdło wëdobëcégò zwãkù z jinstrumentu. W Pòlsce dominëją jinstrumentë ò pneumaticzny i elektropneumaticzny trakturze, co je rezultatã zapóznieniégò pòlsczégò òrganmésterstwa w XX stalatim. Dopiérze òd kùńca sétmëdzesątëch lat XX stalatégò zaczãto bùdowac w Pòlsce jinstrumente ò trakturze mechaniczny (firmë: Kamińsczi, Truszczyńsczi, Mòllin i òstatno Zëch). === Wiatrownica === Wiatrownica je to element ùkładu zasëlającégò w òrganach, jaczi rozdzelëwô left pòd cësnienim do òdpòwiednëch piszczówków. Òglowò wëróżniwómë dwa spòdleczné ôrtë wiatrowniców: * Registrowô – pòdzelonô „pòdłużno”, tzn. wedle głosów (registrów) stojącëch na wiatrownicë. W sztërkù włączeniégò jaczégos głosu left napełniwô registrowi kanał. Zwãk òdziwô sã tej, czej òrganista przë ùżëcym trakturë grë (klawisza) òtemknie wentil doprowadzający left z registrowégò kanału do piszczówczi. Wiatrownica taczégò tipù mô tëli przegrodów, wiele głosów na taczi wiatrownicë je ùmiejscowionëch. * Tónowô – pòdzelonô „w pòprzék”, tj. wedle zwãków, chtërné òbsługùje. Przegrodë (tzw. kancele) jidą w pòprzék taczi wiatrownicë. Nacësniãcé klawisza òtmikô wentil (w tim przëtrôfkù tzw. klapã), jaczi wpùszczô left do kancelë òbsługùjący jeden zwãk i wszetczi głosë stojącé na wiatrownicë. Zagrają blós piszczówczi tëch głosów, chtërnëch zasówë òstaną òtemkniãté przë pòmòcë registrowi trakturë. Tonowô wiatrownica mô tëli przegrodów („kanceli”) wiele klawiszów („tonów”) òbsługùje. === Piszczówczi i jich menzurë === Fizycznô jinterpretacëjô harmònicznëch zjawiszczów w piszczówce sprowôdzy sã do zwiãkszającëch sã różniców czãstlëwòtë midze czãstlëwòtą akùsticznëch rézonansów òsóbnëch harmònicznëch kòrpùsu piszczówczi a zwëczajnym harmònicznym szerégã generatora (wibrującé blewiązczi leftu midze lëpą dolną a górną) w miarã zwiãkszaniégò strzédnicë kòrpùsu. Tak wëwòłóny tłumienié òddzałiwô jakno filter dolnoprzepùstowi, dze zdrzódłã je wstãga, a filtrã kòrpùs piszczówczi. Różnica ùkôziwô są przez zjawiszcze zwóné z anielsczégò Correction End, jaczi wëstãpiwô niedalek kùńcowëch pùnktów akùsticzny rérë (w piszczówce téż przë lëpach) i związóny je z òbniżaniém amplitudów tonów harmònicznëch kòpònentów przë pòszérzenim piszczówczi – mòcni dlô wëższëch, a mni dlô niższëch. Chòc w wiele nôstarszich dzełach òkreslenié menzura tikô tak samò długòscë jakno széżawë piszczówek, jednak w nowszëch czasach òkreslô wiedno stosunk szérzawë do długòscë piszczówczi. Menzurë w kùńszce bùdowë òrganów òkróm jintonacjë ùchòdzą na nôbarżi artisticzny dzél twòrzeniégò mùziczny warstwë przez òrnanméstera. W nôstarszëch òrganach piszczówczi wszëtczich tonów miałë jednã széżawã. Zwrócono ùwôgã, że zwãk piszczówków na przestrzeni wszëtczich tonów je nierówny. Zmërkòwóno, że ni mòżna òbliczëwac menzurë jakno wiedno tegò samégò dzélu długòscë piszczówków, tj. jakno wiedno tegò samégò procentu długòscë w piszczówkach małich i wiôldzich. Tón béł jesz nie taczi jak trzeba. W kùńcu nôlepi brzmiący głos miôł menzurã zmieniającą sã blós nieznaczno pomału niż sã zmieniała długòsc piszczówków. Jeżlë długòscë piszczówków dëbeltuje sã co 12 tonów, to széżawã co 17. W 1855 rokù miemiecczi profesor wëdôł pierszi wiôldżi dokôz ùjmùjący matematiczné pòstãpë tonowé w pòwierzchniach przekrojów piszczówków. W 1926 rokù kònweńt we Fribùrgù zebrôł òrganmésterów z całi Europë. Zderzëłë sã tam wëbiérczi Topfera jakò matematicznégò ùjimniãcégò i téż wëbiérczi ùjimniącégò, jaczi bazëje na aristicznym òdczuwaniém (np. Walcker). W kùńcu wrócono do wëpróbòwónëch barokòwëch normów, òdrzuconé òstałë wąsczi menzurë romanticzny i wprowadzonô òstała tzw. Menzura Normalnô (MN). MN ókresliwô dla piszczówczi C 155,5 mm széżawë, ë téż sétmënôsti ton jakò ton pòdzélu strzédnicë (w grańcach òktawë stosunk mô sã jak 1:1,68), ùznające, że tak pòprowadzony pòstãpë strzédnic dadzą nôbarżi jednorodné brzëmienié w głose. Pózni w 1936 rokù sztudérowanié nad menzuracją znaczno pògłãbił Marhenholtz, jaczi badôł pòdéndzenié òd srzédnëch wieków do pòłowë XIX st.. Jegò dokôz je òpiarti licznyma matematicznyma wzorama. Dzysô w rozmienim barwë òrganów frybùrsczi òstalenia są fùńdamentã brzedny robòtë òrganméstera. === Òrganowô szafa === Òrganowô szafa je to drewnianô òbùdowanié jinstrumentu. Pòza estaticzny zabùdowë szafa spełniwô akùsticzy fùnkcje. Prospekt je nôbarżi òzdobnym i widzocznym dzélã szafë. == Nôwiãkszi piszczówkòwé òrganë na Kaszëbach == * Archikatedralnô Bazilika, Gduńsk-Òlëwa – 113 głosów * Kòscół Nôswiãtszégò Serca Pana Jezësa, [[Gdiniô]] – 104 głosë * Bałtyckô Filharmonia, Gduńsk – 91 głosów * Kòscół Jezuitów, Jastrzébiô Góra – 76 głosów. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} == Bibliografiô == Tekst je dolmaczeniém starnë http://pl.wikipedia.org/wiki/Organy. * J. Erdman: ''Organy. Poradnik dla użytkowników'', Warszawa 1989 * J. Gołos: ''Organoznawstwo historyczne'', Wydawnictwo Akademii Muzycznej, Warszawa 2004, ISBN 83-89444-18-6 * T. Kmita: ''Skrypt do organoznawstwa'', Wrocław 2006 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] pg0c3frb4vksiijce3uxxmg7in3qpru 0 6738 197523 194809 2026-05-06T15:29:48Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2025/06/SLOWNIK-RYBACKI-WERSJA-UPROSZCZONA-1.pdf 197523 wikitext text/x-wiki {{verify}} [[Òbrôzk:Bundesarchiv B 145 Bild-P017316, Ostpreußen, Tolkemit, Fischer beim Netzeflicken.jpg|mały|]] '''Rëbôk''' – chłop, chtëren łowi [[rëbë]], [[brzôd mòrza]] i z tegò żëje. Mòże to robic sóm abò np. w [[Maszoperëjô|maszoperëji]]. Równak colemało rëbôce robią to w karnie na kùtrach abò na wiôldżich òkrãtach. Żebë łowic na jezorach i rzékach rëbôcë wëkòrzôstiwają môłi '''czôłna''', na mòrzach '''kùtrë''', a do dalekòmòrsczich i òceanowich wialdżi '''òkrãtë'''. Do łowienié rëbów rëbôcë ùżiwajóm rozmajitich '''séców'''. == Rodzaje sécòw == do łowienié bańtków i òkùnków - céza; séc rãczny - wicôrk, kaszôrk, czidôk, czidala, szlapiónka; włokòwô na wãgòrzë - wôta; zastawnô na wãgòrze - żak,brodùz; séc na łososë - pławnica; do łowienié slédzy i mùtków - manca, mrzeża; sec zastawnô - neta, drguba, gałatka, mrżéżka, kleszczówka,wątórz; na krabë, rëczi - krabón i rëcznik . == Warczi związóné z rëbaczënim == * mòrina * sziper * rëbôcë mòrsczé- maszopi * môłi rëbôcë- jezorné == Òbaczë téż == * [[Rëbë]] * [[Rëbaczenié]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2025/06/SLOWNIK-RYBACKI-WERSJA-UPROSZCZONA-1.pdf {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Warczi]] 5i2qizhluozi99qvtqm6dak0p93t887 0 6836 197567 196488 2026-05-06T19:26:57Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ [[Swiãto kaszëbsczi fanë]]<ref>https://mojestrone.com/artykul/co-dze-czed-14-1708-n1767503</ref> 197567 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL Kaszuby flag.svg|mały|Fana Kaszëbsczi]] '''Fana Kaszëbsczi''' – symbòl [[Kaszëbi|Kaszëbów]]. Przëjãto, że [[fana]] Kaszëb je czôrno-żółtim prostonórtnym płatã sztofu, z czôrną farwą na górze, a żôłtą na dole. Farwë fanë przëjãto zgódno z reglama heraldiczi, gdze górny pas mô farwã gòdła, a dólny – herbowi tarczë. Farwë òpisëwô ''Dejowô deklaracjô stowôrë [[Kaszëbskô Jednota]]'': <blockquote>''Naszą nôrodną pòznaką je czôrny grif w kòrunie. Kaszëbskô nôrodnô fana mô czôrno-żôłté farwë, chtërne są zrzeszoné z naszą pòznaką, to je sczerowónym w prawò czôrnym grifã w kòrunie na złotim pòlu herbòwi tôrczë.''<ref>[https://kaszebsko.com/kim-me-jesme-e-jacze-sa-naje-cele Kim më jesmë ë jaczé są naje céle?], kaszebsko.com.</ref> </blockquote> == Historiô == Pierszi rôz fana Kaszëb òsta bòdôj wëwiesonô na zjôzd Kaszëbów 18 zélnika 1929 rokù w Kartuzach, czedë òstało ùsadzoné Regionalné Zrzeszenié Kaszëbów. Tedë, nad biórã kòl Gduńsczi sz., wisa stanica Aleksandra Majkòwsczégò z Czôrnym Grifã. Pòdług relacje Aleksandra Labùdë, pò wëwiesenim kòl stanicë czôrno-żôłti fanë, kartësczi wicestarosta Pazniewsczi nasłôł szandarów z nôkôzã ùsëniãcégò fanów. Na ùdbã sostrë Majkòwsczégò, kòl kaszëbsczi fanë òsta wësiesonô fana Pòlsczi, co rozrzeszëło spór<ref>J. Drzeżdżon, ''Współczesna literatura kaszubska 1945-1980'', Warszawa 1986, s. 215-218.</ref>. == Swiãto == Swiãto Kaszëbsczi Fanë przëpôdô na 18 zélnika, z pòzdrzatkù na pierszi datum ji pòwszechnégò wëstôwieniô w Kartuzach 18 zélnika 1929 rokù. W tim dniu kòżdegò rokù òdbëwają sã ùroczëstoscë sparłãczoné z propagowaniém kaszëbsczich symbòlów i regionu. Pierszé òbchòdë swiãta pòwstałë z jinicjatiwë [[Kaszëbskô Jednota|Kaszëbsczi Jednotë]] w 2012 rokù. == Òbaczë téż == * [[Fana]] * [[Swiãto kaszëbsczi fanë]]<ref>https://mojestrone.com/artykul/co-dze-czed-14-1708-n1767503</ref> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20260327040957/https://radiokaszebe.pl/news/flaga-kaszub-na-ug-jubileusz-prof-jozefa-borzyszkowskiego-csb-674 ([https://web.archive.org/web/20260327041114/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_50lat_ug_gdansk_26-03-23.mp3 audio]) [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Fanë]] ajd07815nvh9wi1gcxdu42at1tmnk4g 0 7055 197536 194749 2026-05-06T16:09:54Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Grzëbitwa]] 197536 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Fungi Diversity.jpg|mały]] '''Grzëbë''' – [[królestwo]] nôleżą do domenë jądrowców (Eucaryota). Jistniené grzëbów òbzérô sã we wszëtczich strefach klimatycznych, przede wszëtczim na lądach, rzôdko w wòdach. Do terô òpisónô ok. 120 tës.zortów grzëbów. Rok w rok charakterizeje sã ok. 1700 nowich zortów grzëbów. == Budacëjô grzëba == * Grzib skłodô sã z [[kapelusz]]a, nodzi i grzëbni pòdzemny. == Żëwienié == [[Òbrôzk:Grzybowa.jpg|mały]] [[Òbrôzk:Pizza.png|mały]] Wedle spòsòbu odżywianiô westrzód grzëbów wyróżniwô sã: * saprofitë * [[pasożit|pasożytë]] * symbiontë == Rozrôdzanié == '''Grzëbë rozrôstają sã''': * wegetatywno * przez pòdzeleniô * pãczkòwanie * fragmentacjô plechë * pëłcowo * izogamiô * anizogamiô * oogamiô * gametangiogamiô * somatogamiô * przez sporã '''''Grzëbë dzelą sã na'':''' * grzëbë kapeluszowi * grzëbë jôdny * grzëbë trëjący * grzëbë cézożëwny * grzëbë wòdny * dodôwk do miãsów ''''''Wëzwëskiwani grzybów.'''''' Grzëbë są ùżëwóny do wëróbkù żëwnote.Jiny grzëbë, jak Penicillium, są wëzwëskiwóny do wëróbkù leków. Grzëbë jôdny sã sëszi,zaprôwio sã i mrozy sã. '''Grzëbòwô jodô.''' * grzëbòwô zupa * prażnica z grzëbami * grzëbòwi sós * pizza z grzëbami == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Huba.JPG|[[Oflës]] Òbrôzk:Gąska niekształtna 1.jpg|[[Gąska]] Òbrôzk:Borowik szlachetny (Boletus edulis).jpg|[[Bòrzón]] Òbrôzk:Amanita muscaria UK.JPG|[[Pòtrus]] Òbrôzk:Amanita pantherina - Ss181292.jpg|[[Pòtrus]] Òbrôzk:Maślak pstry 12.jpg|[[Pãpk]] Òbrôzk:Lycoperdon perlatum 09.jpg|[[Pùrchówka]] </gallery> == Òbaczë téż == * [[Grzëbitwa]]<ref>https://sp-lubno.pl/wiadomosci/607368/grzbitwa-grzybobranie-po-kaszubsku</ref> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * W: Hans G Schlegel: Mikrobiologia ogólna. Warszawa: Wydaw. Naukowe PWN, 2000 * Hans.E. laus.: Atlas grzëbów jôdowich i trëjących. Wydaw.RM, 2008 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Biologiô]] rnm3vvcjspg0nyjdo5a4ooxr0pn6iha 197537 197536 2026-05-06T16:11:08Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ [[grzëbiónka]]<ref>{{sloworz.org|23877|27157}}</ref> 197537 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Fungi Diversity.jpg|mały]] '''Grzëbë''' – [[królestwo]] nôleżą do domenë jądrowców (Eucaryota). Jistniené grzëbów òbzérô sã we wszëtczich strefach klimatycznych, przede wszëtczim na lądach, rzôdko w wòdach. Do terô òpisónô ok. 120 tës.zortów grzëbów. Rok w rok charakterizeje sã ok. 1700 nowich zortów grzëbów. == Budacëjô grzëba == * Grzib skłodô sã z [[kapelusz]]a, nodzi i grzëbni pòdzemny. == Żëwienié == [[Òbrôzk:Grzybowa.jpg|mały]] [[Òbrôzk:Pizza.png|mały]] Wedle spòsòbu odżywianiô westrzód grzëbów wyróżniwô sã: * saprofitë * [[pasożit|pasożytë]] * symbiontë == Rozrôdzanié == '''Grzëbë rozrôstają sã''': * wegetatywno * przez pòdzeleniô * pãczkòwanie * fragmentacjô plechë * pëłcowo * izogamiô * anizogamiô * oogamiô * gametangiogamiô * somatogamiô * przez sporã '''''Grzëbë dzelą sã na'':''' * grzëbë kapeluszowi * grzëbë jôdny * grzëbë trëjący * grzëbë cézożëwny * grzëbë wòdny * dodôwk do miãsów ''''''Wëzwëskiwani grzybów.'''''' Grzëbë są ùżëwóny do wëróbkù żëwnote.Jiny grzëbë, jak Penicillium, są wëzwëskiwóny do wëróbkù leków. Grzëbë jôdny sã sëszi,zaprôwio sã i mrozy sã. '''Grzëbòwô jodô.''' * grzëbòwô zupa * prażnica z grzëbami * grzëbòwi sós * pizza z grzëbami == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Huba.JPG|[[Oflës]] Òbrôzk:Gąska niekształtna 1.jpg|[[Gąska]] Òbrôzk:Borowik szlachetny (Boletus edulis).jpg|[[Bòrzón]] Òbrôzk:Amanita muscaria UK.JPG|[[Pòtrus]] Òbrôzk:Amanita pantherina - Ss181292.jpg|[[Pòtrus]] Òbrôzk:Maślak pstry 12.jpg|[[Pãpk]] Òbrôzk:Lycoperdon perlatum 09.jpg|[[Pùrchówka]] </gallery> == Òbaczë téż == * [[grzëbitwa]]<ref>https://sp-lubno.pl/wiadomosci/607368/grzbitwa-grzybobranie-po-kaszubsku</ref> * [[grzëbiónka]]<ref>{{sloworz.org|23877|27157}}</ref> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * W: Hans G Schlegel: Mikrobiologia ogólna. Warszawa: Wydaw. Naukowe PWN, 2000 * Hans.E. laus.: Atlas grzëbów jôdowich i trëjących. Wydaw.RM, 2008 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Biologiô]] 5zxbt22t10hinj4py17yinaktt7gp0k 0 7300 197562 195597 2026-05-06T18:37:51Z Iketsi 3254 https://mojestrone.com/artykul/artur-jablonsczi-debrl-n2247243 197562 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Artur Jabłońsczi òb galë wrãczeniô Medalu Stolema (2026).jpg|mały|Artur Jabłońsczi òb galë wrãczeniô Medalu Stolema (2026)]] '''Artur Jabłonsczi''', spòtikô sã téź pisënk ''Artur Jablonsczi'' i ''Artúr Jablonskji'' ([[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]] pisënk: '''Artur Jabłoński''') ùrodzył sã [[16 zélnika]] [[1970]] r. w [[Pùck|Pùckù]]. Skùńcził historëjã na [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczim Ùniwersytece]]. W latach 1991–1998 béł redachtorã „Panoramë” ë kaszëbsczégò programù „Rodnô Zemia” w [[TVP3 Gdańsk|gduńsczim parce TVP S.A.]] Òd 1998 do 2009 r. A. Jabłońsczi béł [[Pùck|pùcczim]] starostą. Òd rujana 2009, mô swòją pòdjimiznã. W cządze 1990-1995 béł nôleżnikã, a w latach 1992-94 wiceprzédnikã Karna Sztudérów Pomorania. W 1990 r. nalôzł sã w cządnikù „Tatczëzna” ë dzejôł w nim do likwidacje pismiona w 1991 r. Òd 1997 r. je w [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczim Zrzeszenim]], jaczémù przédnikòwôł òd 2004 do 2010 r. Przënôleżi téż do Stowôrë Rozwiju [[Norda|Nordowëch Kaszëb]] „Norda” – Òbéńdowi Turisticzny Òrganizacëji, chtërną prowadzył w latach 2000-2007. W latach 2002–2004 béł przédnym redaktorã „Pòmeranii”<ref name="Pomerania 6/13">''Redaktór na krizys'', „Pomerania” 2013 nr 6, s. 8-9.</ref>. Je wespółzałóżcą ë przédnikã dzejający òd 2003 r. Stowôrë „Ziemia Pucka”, jakô pòwòła do jistnienia [[Radio Kaszëbë]] (nadôwô òd 2004 r.), a téż wespółzałóżcą niejistniejący ju telewizje [[CSB TV]]<ref name="Pomerania">''Swiat bez CSBTV'', Pomerania 2012, nr 3, s. 13-15.</ref>. Òd 2005 r. ùtwórca dzejô w Pòspólny Kòmisëji Rządu a Nôrodnëch i Etnicznëch Miészëznów, jaczi òd łżekwiôta 2008 r. je wespółprzédnikã. Zajimô sã téż ùsôdzanim prowadników. Mô jich wëdónëch pôrã: ''Na nordzie. Przewodnik po osobliwościach Ziemi Puckiej'' (1996), ''Wędrówki po Kaszubach. Opowieści o miejscach i ludziach'' (1997, 2. wëd. 1998 ), ''Norda na wakacje'' (2003; wespółùtwórstwò Jarosław Éllwart), ''Odkrywamy Nordę. Gmina Krokowa. Turystyczne przeboje gminy Krokowa'' (2004). Prócz tegò razã z Tadeùszã Stankewiczã przërëchtowôł albùm stôrich òdjimków ''Pozdrowienia z Pucka. Gruesse aus Putzig'' (1997), a z Mariuszã Szmëdką ùsôdzył dokôz ''Kaszubi w Ziemi Świętej. Niech sã swiãcy Twòje miono'' (2000). W 2009 r. w serie ''Biblioteka Jastarniańska'' ukôzôl sa repòrtôż ''Bóg z nami'', jaczi òpisëjë zetkanié Òjca Swiãtégò [[Jan Paweł II|Jana Pawła II]] z kaszëbsczima rëbôkama w [[Sopòt|Sopòtach]]. W 2013 wëszła drëkã jegò pòwiésc „Namerkôny”<ref>ArturJablonsczi, ''Namerkôny'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2013</ref>, pózdni – „Smùgã”<ref>Artur Jablonsczi, ''Smùgã'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2013.</ref>, a w 2015 – „Fényks”<ref>Artur Jablonsczi, ''Fényks'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2015.</ref>. A.Jabłończi òstôł ùtczony m.jin. nôdgrodą mn. Rómana Wróblewsczégò (1997) ë wëprzednieniony bez Polcul Foundation (1998 r.). Prezydent [[Bronisław Komorowski]] nadôł mù Strzébrzny Krziż Zawdzãczi za dzejanié dlô [[Nôrodné i etniczné miészëznë w Pòlsce|nôrodnëch ë etnicznych miészëznów w Pòlsce]] (2011 r.). == Òbaczë téż == * [[Medal Stolema]] * [[Internetowi Słowôrz Kaszëbsczégò Jãzëka]]<ref>[https://archive.li/Pwklz https://zrzutka.pl/mretr4]</ref> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/artykul/artur-jablonsczi-debrl-n2247243 * [https://web.archive.org/web/20151017060215/http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/mne/mniejszosci/charakterystyka-mniejs/6480%2CCharakterystyka-mniejszosci-narodowych-i-etnicznych-w-Polsce.html#kaszubski Ùdzél Kaszëbów w miészëznowi ë regionalny pòliticzi Pòlsczi Repùbliczi] * [https://web.archive.org/web/20160415122454/http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/mne/komisja-wspolna/sklad-i-regulamin/6831,Sklad-Komisji-Wspolnej-Rzadu-i-Mniejszosci-Narodowych-i-Etnicznych.html Terôczasni nôleżnicë Pòspólny Kòmisëji Rządu a Nôrodnëch i Etnicznëch Miészëznów] * https://radiokaszebe.pl/news/pomorancy-przyznali-medal-stolema-arturowi-jablonskiemu-csb-383 ([https://web.archive.org/web/20260327042138/https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2026/01/artur-jablonski-medal-.mp3 audio]) * [https://www.youtube.com/playlist?list=PLIiO0K_ItzXGgf2q7XozSFP2PTqQGl8Gp Perspectiva Kaszëbskô – Artur Jablonsczi] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] qk0xge8njaxvn7ecodcffp6xtcgag4o 0 7900 197555 197342 2026-05-06T18:13:30Z Iketsi 3254 + 197555 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Psautier de Paris, MSS. gr. 139, fol. 1v.jpg|mały|]] '''Mùzyka''' – to je [[kùńszt]] ùkłôdanió zwãków w kòmpòzycje i wëkònywanié tich kòmpòzycji na mùzycznëch jinstrumentach abò lëdzczim głosã. == Mùzyczné instrumentë == * [[Diôbelsczé skrzëpce]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/diabelskie-skrzypce</ref> * [[Mrëczk]] / Burczybas<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/mreczk-burczybas</ref> * [[Bazuna]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/bazuna</ref> * [[Ryńczyk]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/rynczyk</ref> * [[Rzępiel]] / Rzepólc<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/rzepiel-rzepolc</ref> * [[Knara]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/knara</ref> * [[Sznëra]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/sznera</ref> * [[Kółatka]] / Klekôtka<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/kolatka-klekotka</ref> * [[Kôzlô barina]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/kozlo-barina</ref> == Òbaczë téż == * [[Kaszëbsczé nótë]] * [[Spiéwné Towarzëstwò miona Jana Trepczika z Wejrowa]] * [[Karno Piesni i Tuńca Bazunë miona Aleksandra Tomaczkòwsczégò]] * [[Punk]], [[Skate punk]], [[Rock]] i [[Rockabilly]] * [[Telewizja TTM]] ** [[Cantane Domino Canticum Cassuborum]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125-cantane-domino-canticum-cassuborum.html?play=on</ref> *** [[Towarzystwo Śpiewacze im. Jana Trepczyka z Wejherowa]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125-cantane-domino-canticum-cassuborum.html</ref> *** [[Chór „Strzelenka” z Tuchomia]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52722-chor-strzelenka-z-tuchomia.html?play=on</ref> *** [[Chór Kaszubski „Rumianie” z Rumi]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52723-chor-kaszubski-rumianie-z-rumi.html?play=on</ref> *** [[Chór Mieszany „Pięciolinia” z Linii]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52725-chor-mieszany-pieciolinia-z-linii.html?play=on</ref> *** [[Zespół Folklorystyczny „Nadolanie” z Nadola]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/dzien/2019-11-29/52727-zespol-folklorystyczny-nadolanie-z-nadola.html?play=on</ref> *** [[Kaszubski Regionalny Chór „Morzanie” z Dębogórza]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52733-kaszubski-regionalny-chor-morzanie-z-debogorza.html?play=on</ref> *** [[Chór Mieszany „Lutnia” z Luzina]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52734-chor-mieszany-lutnia-z-luzina.html?play=on</ref> *** [[Zespół „Kosakowianie” z Kosakowa]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52735-zespol-kosakowianie-z-kosakowa.html?play=on</ref> *** [[Zespół Wokalno-Instrumentalny „Kaszubki” z Chwaszczyna]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52736-zespol-wokalno-instrumentalny-kaszubki-z-chwaszczyna.html?play=on</ref> *** [[Chór Szkoły Podstawowej nr 9 w Wejherowie]]<ref>https://www.telewizjattm.pl/nasze-programy/125/52737-chor-szkoly-podstawowej-nr-9-w-wejherowie.html?play=on</ref> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://www.fopke.pl/melodie/ ** https://www.fopke.pl/melodie/1039/do-uzdrzenio/ {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Mùzyka| ]] os98s0dkx1mdq9owk7w5brq0anwaklu 0 8060 197559 189572 2026-05-06T18:35:25Z Iketsi 3254 {{Commons}} 197559 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Перун.1998г.смеш.,тех.,бум.40,5х27,5.jpg|mały|M. Priesniakow (1998). Perun]] '''Parón''' - bóg [[grzëmòt]]ów. [[Kaszëbi]] gôdôlë: ''Ù Paróna! ... Żebë ce jasnisté Parónë wząlë! Do jasnistëch Paronów! Bòji sã jak Paróna! Të Gromie! Do sto Gromów!'' To wierã béł wôżny bóżk. Mòże òn béł jak rządzëcel grzëmòtów Perun? Wierã z nim béł zrzeszóny [[diôbli pôlc]] abò grzmòtny kam. == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta|B. Sychta]]: ''Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej'', Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1967, tom I, s. 215 * [[Bernard Zëchta|B. Sychta]]: ''Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej'', Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1970, tom IV, ss. 33 - 34 * [[Jan Trepczik|J. Trepczyk]]: ''Słownik polsko-kaszubski'', [[Gduńsk]] [[1994]], t. I, s. 59 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô mitologiô]] nvg8mjmbbh2gug44uk1f1zups0dnuv8 197560 197559 2026-05-06T18:35:41Z Iketsi 3254 - → – 197560 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Перун.1998г.смеш.,тех.,бум.40,5х27,5.jpg|mały|M. Priesniakow (1998). Perun]] '''Parón''' – bóg [[grzëmòt]]ów. [[Kaszëbi]] gôdôlë: ''Ù Paróna! ... Żebë ce jasnisté Parónë wząlë! Do jasnistëch Paronów! Bòji sã jak Paróna! Të Gromie! Do sto Gromów!'' To wierã béł wôżny bóżk. Mòże òn béł jak rządzëcel grzëmòtów Perun? Wierã z nim béł zrzeszóny [[diôbli pôlc]] abò grzmòtny kam. == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta|B. Sychta]]: ''Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej'', Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1967, tom I, s. 215 * [[Bernard Zëchta|B. Sychta]]: ''Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej'', Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1970, tom IV, ss. 33 - 34 * [[Jan Trepczik|J. Trepczyk]]: ''Słownik polsko-kaszubski'', [[Gduńsk]] [[1994]], t. I, s. 59 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô mitologiô]] j8yab37numwyi19d2f06h1n25xzf9r9 14 8341 197593 165619 2026-05-06T20:33:14Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Lëdzë]] 197593 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Lingwistika]] [[Kategòrëjô:Lëdzë]] n0gxma1dtcejuj4z8tiinp29vyzv0lj 0 9403 197528 192447 2026-05-06T15:37:52Z Iketsi 3254 {{Commons}} https://mojestrone.com/artykul/kaszbscz-emtczi-n2246965 197528 wikitext text/x-wiki [[File:IMac.jpg|thumb|Kòmpùter]] [[File:Kashubian keyboard layout.png|thumb|200px|Kaszëbskô kluczplata]] '''Kòmpùter''' (z ani. ''computer'', z [[Łacyńsczi jãzëk|łac]]. ''computare'') to maszina elektroniczno przeznaczonô do przerabianiô infòrmacji. == Bùdowa kòmpùtra == Do robòtë z kòmpùtrã – ceńtralną jednostką = òperacyjnô pamiãc + procesór – brëkùjemë czile rozmajitëch wespółro­biącëch z nim ùrządzeniów: wchôdającëch, np. kluczplata, mësz, sécowô kôrta, i wëchôdającëch, np. mónitór, modem, sécowô kôrta. Dzéle kòmpùtrowégò zestawù to: # [[mónitór|mónitór]] – pòkôzywo jinfòrmacje, chtërne dostôwómë z kòmpùtra; # [[głównô plata|głównô plata]] – zwëskiwónô do łączbë midzë wszëtczima dzélama kòmpùtra; # [[procesór|procesór]] – czerëje robòtą wszëtczich programów; # [[òperacyjnô pamiãc|òperacyjnô pamiãc]]: RAM i ROM – pamiãc le do czëtaniô; # [[bazowé pòdzespòłë|bazowé pòdzespòłë]]: graficznô kôrta, zwãkòwô/mùzycznô kôrta; # [[wzmòcniwanié|wzmòcniwanié]] – dôwô mòc wikszoscë dzélów kòmpùtra; # [[òpticzné nëczi|òpticzné nëczi]] – dzysdnia czãsto DVD-ROM; # [[cwiardi disk|cwiardi disk]] – plac, dze trzimie sã wszëtczé dóné; # [[mësz kòmpùtrowô|mësz]] – ùrządzenié, chtërno dozwôlô wprowadzac – razã z kluczplatą – dóné do kòmpùtra; # [[kluczplata|kluczplata]]. Jinszé elemeńtë, co sã czãsto skłôdają na kòmpùtrowi zestôw, to: drëkarka, skaner, wielezadaniowé ùrządzenié – drëkarka i skaner w jednym, głosniczi/słëchôwczi, mikrofón, jinternetowô kamerka, modem/[[router|ruter]], tuner TV – dôwô leżnosc òdbiéraniô telewzérnikòwégò òbrazu na mónitorze, czëtnik kartów pamiãcë, wëmiennô czeszéń na cwiardi disk, dżojstik/ pad/czer – kòntrolérë kòmpùtrowëch jigrów, i jinszé… == Tip kòmpùtra == * [[Kòmpùter òsobisti|kòmpùtrë òsobisti]] („PC”, z ani. ''personal computer'') ò rozmiarach ùmòżlëwiającëch jich ùmieszczenié na biurkù, ùżiwane zazwëczôj przez pòjedinczë òsobë. Kòmpùtrë òsobisti dzelimë na stacjonarné i przenosné nadôwający sã do przenôszaniô np. laptop, tablet. * [[Kòmpùter domòwi|kòmpùtrë domòwi]] pòprzédnicë kòmpùterów òsobistëch, kòrzëstające z zdrzélnika, jakno mònitora. * [[Kòmpùter mainframe|kòmpùtrë mainframe]] (ani. ''main'' – główny, ''frame'' – struktura) czësto ò wikszich rozmiarach, chterych zastosowanim je przetwôrzani wielu jilosci danych na pòtrzebë różnégò rodzaju institucji, pełnieniô roli serwerów itp * [[kònsola|kònsolë]] kòmpùter wëspecjalizowóny w programach rozriwkòwëch. Zazwëczôj kòrzista z zdrzélnika jakno głównégò wëskwarziwacza, do kòmpùtrowëch jigrów * [[Kòmpùter gòspòdarczi|kòmpùtrë gòspòdarczé]] ùżiwane w gòspòdarstwach rolnëch w celu efektiwnégò sterowania procesama produkcyjnyma * [[Kòmpùter wbùdowóné|kòmpùtrë wbùdowóné]] (abò òsadzoné, ani. ''embedded'') specjalizowane kòmpùtrë służące do sterowania urządzeniama z gatunkù aùtomaticzi przemësłowi, elektroniczi użytkowej (np. telefónë kòmórkowi itp.) abò są prosto szczególnyma kòmponentama wchòdzącymi w skład kòmpùtrów. * [[superkòmpùter|superkòmpùtrë]] nôwikszé kòmpùtrë ò wiôldżi mòcy òbliczeniowi, ùżiwane do czasochłonnych òbliczeń nôùkòwëch i symùlacji skómplikòwanëch systemów == Rozpòznôwné mòdele == * [[Samsung|Samsung]] * [[IBM|IBM]] * [[Acer|Acer]] * [[Dell|Dell]] * [[Apple|Apple]] * [[Toshiba|Toshiba]] * [[HP|HP]] * [[Asus|Asus]] * [[LG|LG]] * [[Lenovo|Lenovo]] * [[Sony|Sony]] [[Òbrôzk:Polski komputer XYZ.jpg|thumb|Kòmpùter XYZ.]] == Pòlsczi kòmpùtrë == * kòmpùter cyfrowi: [[K-202|K-202]], [[PRS-4|PRS-4]], [[XYZ|XYZ]], [[ZAM|ZAM]], [[UMC|UMC]], [[Òdra kòmpùter|Òdra]], [[Mera 300|Mera 300]], [[Mera 400|Mera 400]], [[Pòltype| Pòltype]], [[R32|R32]], [[Mazovia|Mazovia]], [[Meritum|Meritum]], [[Elwro 800 Junior|Elwro 800 Junior]], [[ComPAN 8|ComPAN 8]], [[Menopc 900|Menopc 900]] * kòmpùter analogòwi: [[ELWAT|ELWAT]], [[AKAT-1|AKAT-1]], [[ARR|ARR]] == Historiô == ==== kòmpùtrë ==== Historiczné mòdele kòmpùtrów: * [[Z3|Z3]] * [[Colossus|Colossus]] * [[ENIAC|ENIAC]] <gallery> Z3 Deutsches Museum.JPG|Kòmpùter Z3 - òdkôrba. Colossus.jpg|Kòmpùter Colossus ENIAC-changing a tube.jpg|ENIAC - pierszi kòmpùter. </gallery> ==== ùczałi ==== Nôwëbitniejszi ùczałi, chtërnëch prôce przëczyniłë sã do pòwstania kòmpùtrów: * [[Blaise Pascal|Blaise Pascal]] (kalkùlator òd nazwëska kònstruktora zwany Pascaliną, 1642) * [[Gottfried Leibniz|Gottfried Leibniz]] (system binarny, żëwô ława do òbliczenia, mechanizm ''stepped drum'') * [[Abraham Stern|Abraham Stern]] (maszina licząca) * [[Charles Babbage|Charles Babbage]] (maszina różnicowa, maszina analiticzna) * [[Ada Lovelace|Ada Lovelace]] (prace teoreticzné, wizjonersczi w ji czasach kòncepcje wëkòrzistania kòmpùtrów) * [[Claude Shannon|Claude Shannon]] (teoreticzné pòdstawë bùdowë kòmpùtrów) * [[Alan Turing|Alan Turing]] (teoreticzné pòdstawë infòrmaticzi, [[maszina Turinga|maszina Turinga]] i ùniwersalnô maszina Turinga) == Czekawòstka == Słowizna z [[infòrmatika|infòrmaticznégò]] òbrëmieniô w kaszëbsczim i [[Pòlsczi jãzëk|pòlsczim jãzëkù]] we wikszoscë przëtrôfków pòchôdô z anielsczi gôdczi. Są to tak zwóné jinternacjonalizmë. '''Kòmpùter''' to pò pòlskù ''komputer''. [[Internet|'''Jinternet''']] to ''internet''. '''Jinternetowô séc''' to ''sieć internetowa''. == Bibliografiô == * Informatyka 2000 - Wyd. CZARNY KRUK, Bydgoszcz 2007 * Dialog - Od Aleksandrii do Internetu - Wyd. Telefonia DIALOG S.A. * William Stallings, Organizacja i architektura systemu komputerowego, WNT, 2004. * Linda Null, Julia Lobur, Struktura organizacyjna i architektura systemów komputerowych, Helion, 2004. * Piotr Metzger, Anatomia PC, wyd. X, Helion, 2006. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20141016051101/http://www.budowakomputera.kgb.pl/index.htm Bùdowa kòmpùtra] * https://mojestrone.com/artykul/kaszbscz-emtczi-n2246965 [[Kategòrëjô:Technika]] 9rwgu7ssyta6rdu0axfihvd2tneburs 0 9419 197547 196442 2026-05-06T18:07:56Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 197547 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Concert Chromatic Accordion.jpeg|mały|Akòrdión gùzowé]] [[Òbrôzk:Akordeon Morino V 120 De Luxe firmy Hohner.jpg|mały|Akòrdión klawiszowy]] '''Akòrdión''' – [[instrument muzyczny]] zarëchòwóny do karna [[aerofònów]] abò[[idiofonów dãtëch| idiofònów dãtëch]]. Je to ôrt harmònii, òparti na przelotowim zwãcznikù. Instrument mùzyczny ò baro skòmplikòwóny bùdowie, bòkadnëch òdmianach i miarach. Grający mùszi wëmagac òd se spòsobnotë ùwadżi i fizyczny sëłë. == Definicjô == Zwãk pòwstaje przez dërgòtanié lëstka, czedë miech przë akòrdionie je pòrëszany i przechòdzy przez niegò left. Przódy akòrdión grôł przë ùżëcim nogòwich miechów, chtërne z czasã òstałe zastąpiony przez rãczny miech. Instrument ten z prawi strónë mô klawiaturã klawiszową ( abò knąpczi przë akordeonie knąpkòwym), a z lewi strónë mô knąpczi (zwãczi basowi, akòrdë, a téż, chòc nie zawdë – manuał melodyczny zwany baritonem. Niechtërny instrumentoznawcë ùmólniają akòrdión w karnie idiofònów, równak taczié twierdzenié je diskùsyjné, bò idiofòny same w se są zdrzódłem zwãku, a w akòrdionie zwãczi wprawióne są w dërgòtanié przez słup leftu – jak to je u aerofònów. == Bùdowa == Basowô stróna: knąpczi ùłożoné w rzãdë i rédźi. Rédźi ùłożoné są wedle kòła kwintowégò, dwa pierszi rzãdë dobiwają pòjedinczé zwãczi, trzecy rząd akòrdë dùrowé, czwiôrti akòrdë mòllowé, piąti septymòwi sztërozwãczi, szósti sztërozwãczi zmieszony (pò strónie basowi w dwóch òstatnych régach są knąpczi, chtërne brzemią pòtrójno. Melodycznô stróna – mòże mieć klawiaturã typù fòrtepianowégò abò knąpczi chtërne leżą chromaticznie w rzãdach trzech do piãc.<ref>http://akordeon.pl/</ref> == Historiô == [[Òbrôzk:Old accordion 01.jpg|mały|Stari akòrdión]] Pierszi prototip akòrdióna zbùdowôł w 1822 rokù [[Friderik Buschmann]]. Akòrdión w dzysdniôwi pòstaceji zméstrowôł w 1829 rokù [[Cyrill Demión]], we Wiedniu. Miôł òn jeden manuał, miech, grif i piãc klawiszy. Jegò  nôwôżniészą cechą bëła mòżlewòsc grë akòrdama, stądka pòzwa – akòrdión. == Nôwôżniészi wërôbiôrzë akòrdióna == [[Òbrôzk:Fisarmonica nera a piano.png|mały|Italijsczi Pigini]] 1. pòlskô Mùza 2. niemiecczé [[Hohner]] i Weltmeister 3. italsczé Paolo Soprani i [[Pigini]] 4. francusczé Alexandre == Typë akòrdióna == 1. akòrdión sztandardowi 2. akòrdión klasiczny 3. akòrdión basowi 4. bajan 5. bandeon 6. kòncertinô 7. harmòniô == Bëlny akòrdionistë == '''Astor Piazzolla ''' – ùrodzeł sã 11 strëmiannika 1921 rokù w Argentënie, jakno syn emigrantów italsczich. Dzysô je nazwóny méstrã òd tãga. Wszëtce akòrdionistë spòtikają sã z lëteraturą Astora Piazzolli òsoblëwò czedë idą szlachã rozriwkòwi  mùzyczi. Òn ledôł jazz. Naùczôł gò sôm Sergiusz Rachmaninow. '''Richard Galliano''' (ùr. 12 gòdnika w Cannes – francusczé ùtwórca i multiinstrumentalista, akòrdionista-wirtuoz.  Galliano współprôcował m.jin. z wiôldżima jak: Al Foster, Juliette Gréco, Charles Aznavour, Ron Carter, Chet Baker, Trilok Gurtu, Jan Garbarek, Michel Petrucciani czy Bobby McFerrin . '''Maria Kalaniemi''' (ùr. 27 maja 1964) – fińskô akòrdionistkô grająca na akòrdionie gùzowém, skùńczëła a pózni ùczëła na  Wëdzale Muzyczi Fòlkowé Akademii Sibeliusa. W swòji  muzyce sygô do muzyczi fòlkòwé jak téż  muzyczi pòwôżny. '''Piotr Chołołowicz''' (ùr. 1971 w Hajnówce) - muzyk, akòrdionista.  Je profesorã na  Akademii Muzyczny w Katowicach,a téż w Burgtheater w Wiedniu. Współzôłożycel trio akòrdionowégò [[Ars Harmonica]] z cztërnym grô w krôju i w wielu krôjach Europy. '''Marcin Wyrostek''' (ùr. 16 rujana 1981 w Jeleniej Górze) – polski akòrdionista. W 2009 wëgrôł drëgą edycjã programa ''Môm talent''. Je absolwentã i wykłôdowcã Akademii Muzyczné im. Karóla Szymanowsczégò w Katowicach. == [[Mùzeùm akòrdionów w Kòscérznie]] == [[Òbrôzk:Accordions in the Musical Instrument Museum, Brussels - IMG 4001.JPG|mały|Akòrdión z kòlekcji Pawła Nowaka]] Pierszé w Pòlsce mùzeùm akòrdionu i pòdobnëch instrumentów pòwstało w Kòscérznie.<ref>Pomerania 2014, nr 3, dodôwk - Klëka</ref> == Lëteratura == * Sherman R. Seldon P., Muzyka klasyczna dla żółtodziobów, Poznań 2000. * Wolański A., Słownik Terminów Muzyki Rozrywkowej 2000. * Pichura J. Strokosz-Michalak R., Mały leksykon akordeonu, WSP Częstochowa 1995. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Jinstrumeńta|hideroot=on|mode=pages}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20260416190831/https://radiokaszebe.pl/news/dzien-jednosci-kaszubow-we-wladyslawowie-253-akordeonistow-672 + [https://web.archive.org/web/20260407193916im_/http://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_djk_wladyslawowo_26-03-23.mp3 .mp3] [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] rpjsmv7vt703vh5uhc34ftjkl80j9ko 197551 197547 2026-05-06T18:09:03Z Iketsi 3254 {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} 197551 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Concert Chromatic Accordion.jpeg|mały|Akòrdión gùzowé]] [[Òbrôzk:Akordeon Morino V 120 De Luxe firmy Hohner.jpg|mały|Akòrdión klawiszowy]] '''Akòrdión''' – [[instrument muzyczny]] zarëchòwóny do karna [[aerofònów]] abò[[idiofonów dãtëch| idiofònów dãtëch]]. Je to ôrt harmònii, òparti na przelotowim zwãcznikù. Instrument mùzyczny ò baro skòmplikòwóny bùdowie, bòkadnëch òdmianach i miarach. Grający mùszi wëmagac òd se spòsobnotë ùwadżi i fizyczny sëłë. == Definicjô == Zwãk pòwstaje przez dërgòtanié lëstka, czedë miech przë akòrdionie je pòrëszany i przechòdzy przez niegò left. Przódy akòrdión grôł przë ùżëcim nogòwich miechów, chtërne z czasã òstałe zastąpiony przez rãczny miech. Instrument ten z prawi strónë mô klawiaturã klawiszową ( abò knąpczi przë akordeonie knąpkòwym), a z lewi strónë mô knąpczi (zwãczi basowi, akòrdë, a téż, chòc nie zawdë – manuał melodyczny zwany baritonem. Niechtërny instrumentoznawcë ùmólniają akòrdión w karnie idiofònów, równak taczié twierdzenié je diskùsyjné, bò idiofòny same w se są zdrzódłem zwãku, a w akòrdionie zwãczi wprawióne są w dërgòtanié przez słup leftu – jak to je u aerofònów. == Bùdowa == Basowô stróna: knąpczi ùłożoné w rzãdë i rédźi. Rédźi ùłożoné są wedle kòła kwintowégò, dwa pierszi rzãdë dobiwają pòjedinczé zwãczi, trzecy rząd akòrdë dùrowé, czwiôrti akòrdë mòllowé, piąti septymòwi sztërozwãczi, szósti sztërozwãczi zmieszony (pò strónie basowi w dwóch òstatnych régach są knąpczi, chtërne brzemią pòtrójno. Melodycznô stróna – mòże mieć klawiaturã typù fòrtepianowégò abò knąpczi chtërne leżą chromaticznie w rzãdach trzech do piãc.<ref>http://akordeon.pl/</ref> == Historiô == [[Òbrôzk:Old accordion 01.jpg|mały|Stari akòrdión]] Pierszi prototip akòrdióna zbùdowôł w 1822 rokù [[Friderik Buschmann]]. Akòrdión w dzysdniôwi pòstaceji zméstrowôł w 1829 rokù [[Cyrill Demión]], we Wiedniu. Miôł òn jeden manuał, miech, grif i piãc klawiszy. Jegò  nôwôżniészą cechą bëła mòżlewòsc grë akòrdama, stądka pòzwa – akòrdión. == Nôwôżniészi wërôbiôrzë akòrdióna == [[Òbrôzk:Fisarmonica nera a piano.png|mały|Italijsczi Pigini]] 1. pòlskô Mùza 2. niemiecczé [[Hohner]] i Weltmeister 3. italsczé Paolo Soprani i [[Pigini]] 4. francusczé Alexandre == Typë akòrdióna == 1. akòrdión sztandardowi 2. akòrdión klasiczny 3. akòrdión basowi 4. bajan 5. bandeon 6. kòncertinô 7. harmòniô == Bëlny akòrdionistë == '''Astor Piazzolla ''' – ùrodzeł sã 11 strëmiannika 1921 rokù w Argentënie, jakno syn emigrantów italsczich. Dzysô je nazwóny méstrã òd tãga. Wszëtce akòrdionistë spòtikają sã z lëteraturą Astora Piazzolli òsoblëwò czedë idą szlachã rozriwkòwi  mùzyczi. Òn ledôł jazz. Naùczôł gò sôm Sergiusz Rachmaninow. '''Richard Galliano''' (ùr. 12 gòdnika w Cannes – francusczé ùtwórca i multiinstrumentalista, akòrdionista-wirtuoz.  Galliano współprôcował m.jin. z wiôldżima jak: Al Foster, Juliette Gréco, Charles Aznavour, Ron Carter, Chet Baker, Trilok Gurtu, Jan Garbarek, Michel Petrucciani czy Bobby McFerrin . '''Maria Kalaniemi''' (ùr. 27 maja 1964) – fińskô akòrdionistkô grająca na akòrdionie gùzowém, skùńczëła a pózni ùczëła na  Wëdzale Muzyczi Fòlkowé Akademii Sibeliusa. W swòji  muzyce sygô do muzyczi fòlkòwé jak téż  muzyczi pòwôżny. '''Piotr Chołołowicz''' (ùr. 1971 w Hajnówce) - muzyk, akòrdionista.  Je profesorã na  Akademii Muzyczny w Katowicach,a téż w Burgtheater w Wiedniu. Współzôłożycel trio akòrdionowégò [[Ars Harmonica]] z cztërnym grô w krôju i w wielu krôjach Europy. '''Marcin Wyrostek''' (ùr. 16 rujana 1981 w Jeleniej Górze) – polski akòrdionista. W 2009 wëgrôł drëgą edycjã programa ''Môm talent''. Je absolwentã i wykłôdowcã Akademii Muzyczné im. Karóla Szymanowsczégò w Katowicach. == [[Mùzeùm akòrdionów w Kòscérznie]] == [[Òbrôzk:Accordions in the Musical Instrument Museum, Brussels - IMG 4001.JPG|mały|Akòrdión z kòlekcji Pawła Nowaka]] Pierszé w Pòlsce mùzeùm akòrdionu i pòdobnëch instrumentów pòwstało w Kòscérznie.<ref>Pomerania 2014, nr 3, dodôwk - Klëka</ref> == Lëteratura == * Sherman R. Seldon P., Muzyka klasyczna dla żółtodziobów, Poznań 2000. * Wolański A., Słownik Terminów Muzyki Rozrywkowej 2000. * Pichura J. Strokosz-Michalak R., Mały leksykon akordeonu, WSP Częstochowa 1995. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20260416190831/https://radiokaszebe.pl/news/dzien-jednosci-kaszubow-we-wladyslawowie-253-akordeonistow-672 + [https://web.archive.org/web/20260407193916im_/http://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_djk_wladyslawowo_26-03-23.mp3 .mp3] [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] mjmbn3gzh8p074ovg0ov8dnmgt36nbu 0 10193 197532 196443 2026-05-06T15:57:24Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/diabelskie-skrzypce 197532 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:WdzydzeKiszewskie-skansen1.jpg|mały|Pierszi jinstrumeńt z lewi stronë to są diôbelsczé skrzëpce]] '''Diôbelsczé skrzëpce''' abò '''diôbli bas'''' – są mùzycznym [[jinstrument|jinstrumeńtã]], a mają gò w jinstrumeńtarium np. kaszëbsczé karna. W ùszłëch stalatach òn béł ùżiwóny w zadëszną noc, a grało sã na nim diôbelską mùzykã. Zwëk nen òpisôł [[Paweł Szefka]] w ksążce pt. ''Narzędzia i instrumenty muzyczne z Kaszub i Kociewia'' (1982). == Òbaczë téż == * [[Diôbli kam]] * [[Diôbli ògón]] * [[Diôbli pãpk]] == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk 1976, tom VII, ss. 7 - 8. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/diabelskie-skrzypce {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Jinstrumeńta]] i159iafy4uflb5ctpkfpopkkxic05ud 197533 197532 2026-05-06T15:59:02Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ + 197533 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:WdzydzeKiszewskie-skansen1.jpg|mały|Pierszi jinstrumeńt z lewi stronë to są diôbelsczé skrzëpce]] '''Diôbelsczé skrzëpce''' abò '''diôbli bas'''' – są mùzycznym [[jinstrument|jinstrumeńtã]], a mają gò w jinstrumeńtarium np. kaszëbsczé karna. W ùszłëch stalatach òn béł ùżiwóny w zadëszną noc, a grało sã na nim diôbelską mùzykã. Zwëk nen òpisôł [[Paweł Szefka]] w ksążce pt. ''Narzędzia i instrumenty muzyczne z Kaszub i Kociewia'' (1982). == Òbaczë téż == * [[Diôbli kam]] * [[Diôbli ògón]] * [[Diôbli pãpk]] == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk 1976, tom VII, ss. 7 - 8. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/diabelskie-skrzypce ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/obraz/diabelskie-1777444826.png ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/plik/diabelskie-skrzypce-1775037225.mp4 ** {{YouTube|oTgXh1urAw8|Warsztaty budowy skrzypiec diabelskich — Narodowy Instytut Muzyki i Tańca}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Jinstrumeńta]] qozifikq4igvxbvjt2laho6xmg5wimc 197549 197533 2026-05-06T18:08:08Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 197549 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:WdzydzeKiszewskie-skansen1.jpg|mały|Pierszi jinstrumeńt z lewi stronë to są diôbelsczé skrzëpce]] '''Diôbelsczé skrzëpce''' abò '''diôbli bas'''' – są mùzycznym [[jinstrument|jinstrumeńtã]], a mają gò w jinstrumeńtarium np. kaszëbsczé karna. W ùszłëch stalatach òn béł ùżiwóny w zadëszną noc, a grało sã na nim diôbelską mùzykã. Zwëk nen òpisôł [[Paweł Szefka]] w ksążce pt. ''Narzędzia i instrumenty muzyczne z Kaszub i Kociewia'' (1982). == Òbaczë téż == * [[Diôbli kam]] * [[Diôbli ògón]] * [[Diôbli pãpk]] == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk 1976, tom VII, ss. 7 - 8. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/diabelskie-skrzypce ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/obraz/diabelskie-1777444826.png ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/plik/diabelskie-skrzypce-1775037225.mp4 ** {{YouTube|oTgXh1urAw8|Warsztaty budowy skrzypiec diabelskich — Narodowy Instytut Muzyki i Tańca}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] m3xf6utfaqtcgcs980k4mmq7oaolf4p 197553 197549 2026-05-06T18:09:11Z Iketsi 3254 {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} 197553 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:WdzydzeKiszewskie-skansen1.jpg|mały|Pierszi jinstrumeńt z lewi stronë to są diôbelsczé skrzëpce]] '''Diôbelsczé skrzëpce''' abò '''diôbli bas'''' – są mùzycznym [[jinstrument|jinstrumeńtã]], a mają gò w jinstrumeńtarium np. kaszëbsczé karna. W ùszłëch stalatach òn béł ùżiwóny w zadëszną noc, a grało sã na nim diôbelską mùzykã. Zwëk nen òpisôł [[Paweł Szefka]] w ksążce pt. ''Narzędzia i instrumenty muzyczne z Kaszub i Kociewia'' (1982). == Òbaczë téż == * [[Diôbli kam]] * [[Diôbli ògón]] * [[Diôbli pãpk]] {{#categorytree:Mùzyczné instrumentë|hideroot=on|mode=pages}} == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk 1976, tom VII, ss. 7 - 8. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe/diabelskie-skrzypce ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/obraz/diabelskie-1777444826.png ** https://chmielno.naszgok.pl/pliki/plik/diabelskie-skrzypce-1775037225.mp4 ** {{YouTube|oTgXh1urAw8|Warsztaty budowy skrzypiec diabelskich — Narodowy Instytut Muzyki i Tańca}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 6kwuutl0okg3umdvb6d2a46kyygkrbs 0 10439 197538 196566 2026-05-06T16:18:50Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ http://www.tubawejherowa.pl/aktualnosci/czytaj/1724/PUCHATEK-PO-KASZUBSKU 197538 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Winnie-the-Pooh Bulgarian Edition Book Cover.jpg|mały]] [[Òbrôzk:Winnie the Pooh- White River -Ontario-20060630.jpg|mały|Miedzwiôdk Pùfôtk – White River, Ontario]] '''Miedzwiôdk Pùfôtk''' (''Winnie-the-Pooh'') – to je titel ksążczi dlô dzecy, chtërny aùtorã je A. A. Milne, a przełożënk z anielsczégò jãzëka na kaszëbsczi je [[Bòżena Szëmańskô|Bòżenë Ùgòwsczi]]. W ti ksążce z 2015 rokù są jilustracje z pierwòtnëch wersjów dokazu. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * http://www.tubawejherowa.pl/aktualnosci/czytaj/1724/PUCHATEK-PO-KASZUBSKU {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Wiôlgô Britanijô]] bhhi1x2nnffoods2fenvi8hk5l1tcip 0 11530 197574 195974 2026-05-06T20:16:08Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Aleksandra Dulkiewicz]] 197574 wikitext text/x-wiki {{Infobox pòlitik|jimiã=Paweł Adamòwicz|gwôsné jimiã=Paweł Adamowicz|Òbrôzk=Paweł Adamowicz - Prezydent Gdańska.jpg|òpis=Paweł Adamòwicz (2018)|Data_ùrodzeniô=2 lëstopadnika 1965|Mol_ùrodzeniô=[[Gduńsk]]|Data_smierci=14 stëcznika 2019|Mol_smierci=[[Gduńsk]]|1. fónkcjô=Prezydeńt Miasta Gduńska|1. Òd=26 pazdzérznika 1998|1. Do=14 stëcznika 2019|1. Pòprzédca=Tomasz Posadzczi|1. Nastãpnik=[[Aleksandra Dulkiewicz]]|1. partiô=[[Karno Kònsérwatëno-Lëdòwe]] / [[Òbëwatelskô Platfòrma]] / [[Wszëtkò Dlô Gduńska]]|2. fónkcjô=Przédnik Radë Gardu Gduńska|2. Òd=1994|2. Do=1998|2. Pòprzédca=Andrzéj Januszajtis|2. partiô=Kònsérwatënô Partiô / [[Karno Kònsérwatëno-Lëdòwe]]|2. Nastãpnik=Elżbiéta Grabarek-Bartoszewicz|Môl_ùrodzeniô=[[Gduńsk]]}}[[Òbrôzk:Gdańsk ulica Świętokrzyska (granica Zakoniczyna i Łostowic).JPG|mały|400px|[[Gduńsk]] stolëca Kaszëb witô w 2012 r.]] '''Paweł Bogdan Adamòwicz''' (ùr. [[2 lëstopadnika]] [[1965]] r. w [[Gduńsk|Gduńskù]]– ùm. [[14 stëcznika]] [[2019]] r. w [[Gduńsk|Gduńskù]]) to béł pòlsczìm dzejôrzem, pòlitikôrzem i prezydeńtem [[Gduńsk]]a. Skùńcził prawò na [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczim Ùniwersytece]]. W latach 1990 - 1993 béł prorektorã [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczégò Ùniwersytetu]]. Òd 1998 do 2019 r. òn béł prezydentã ([[Bùrméster|bùrméstrã]]) [[Gduńsk]]a. Syn ùchódców z [[Wilno|Wilna]], całé żëcé zrzeszony z [[Gduńsk|Gduńska]]. Rechcenwalt ë samòrządówc. Dzejôrz demòkraticzny òpòzycje òd czasów strzédny szkòłë, tj. òd [[1980]] do [[1989]] rokù. W latach 1990-93 béł Prorechtorã GÙ do sprôw sztudérów. W [[1994]] r. òstôł Przédnikã Radzëznë Miasta Gduńska. Òd jeseni [[1998]] do stëcznika [[2019]] Prezydeńt Gduńska, najégò stołecznégò gardu. Ùmar ùpchłi nożã na binie, na Dłudżim Tôrgù, na 27. finale Wiôldżi Òrkestrë Gòdny Pòmòcë. Òstawił białkã ë dwie córczi. Òd [[13 stëcznika]] [[2019]] r. òn béł w bòlëcë w [[Gduńsk|Gduńskù]], bò tegò dnia baro pòkaléczôł gò na binie mòrdarz nożã. Paweł Adamòwicz pòmògôł miészëznóm – téż [[Kaszëbi|Kaszëbóm]] i w Gduńskù mògł widzec kaszëbsczé stanice. Òn Kaszëbã nie béł, le słëchôł [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczémù Zrzeszeniù]]<ref>http://magazynkaszuby.pl/2019/01/gdansk-kaszubski-wywiad-pawel-adamowicz/</ref>. Ùkôzôłë sã jegò pùblikacje np. ''Będę gryzł trawę i walczył o Gdańsk''. Paweł Adamòwicz béł achtniony w [[Eùropa|Eùropie]] i wëprzédniony m.jin. Złotim Krziżã ‘’Pro Ecclesia et Pontifice’’ (2001). [[Marijën Kòscół w Gduńsku]] je môlã jegò pòchòwaniô, a na pògrzébie mògł widzec kaszëbsczé stanice. Jegò białką bëła [[Magdaléna Adamòwicz]]. Jak tej, czej w 1988 r. wespół z Mariuszã Szmëtką – pózni redachtorã Tatczëznë, a dzysô przédnym redachtorã gazétë „Dziennik Bałtycki” – prowadzëlë sztrejk sztudérów GÙ. Jak tej, czej razã z Donaldã Tuskã bëlë w Gduńsczim Pòliticznym Klubie m. Lecha Bądkòwsczégò, abò tej, czej dogôdôł sã ze sztudérama Karna Pòmòraniô, w tëch latach, czédë béł Prorechtorã GÙ. Ju jakno Prezydeńt Gduńska lubił wiedno achtnąc Kaszëbów. Za jegò czasów, w 2004 r., szkòle w Jaseniu (dzél Gduńska) òstało nadóné miono Lecha Bądkòwsczégò ë bëła tam wprowadzonô ùczba kaszëbsczégò jãzëka. W Kaszëbsczim Rokù (2006), ògłoszonym przez Sejmik Pòmòrsczégò Wòjewództwa, razã z przédnikã Sejmikù Brunã Sënôkã, promòwôł Kaszëbów w [[Brusë|Brusel]], dze m.jin. brôł ùdzél w hepeningù, w czasu jaczégò, w kaszëbsczi strój òstôł òblokłi ''Manneken-Pis'' – sztaturka knôpa-symbolë eùropejsczi stolëcë. Òd 2006 r. w [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] ([[19 strëmiannika]]) ceńtrum [[Gduńsk|Gduńska]] wiedno bëło przeòblokłé kaszëbsczima czôrno-złotima fanama, a w 2011 r., w przeddzéń Dnia Jednotë Kaszëbów, 18 strëmiannika, na wjazdach do miasta stałãno 9 tôflów z nôdpisã „Gduńsk stolëca Kaszëb witô” (jaczé pózni, pòd cëskã samòrządzënowëch dzejarzów z Kartuz, òstôł zmieniony na „Gduńsk historëcznô stolëca Kaszëb witô”). Paweł Adamòwicz béł téż mòckò zaangażowóny w pòstawienié w 22 lëpińca 2010 r. w [[Gduńsk|Gduńskù]] sztaturë Ksãca Swiãtopôłka Bëlnégò, wkół czegò dzejôł razã z Arturã Jabłońsczim, w tamtëch latach przédnikã Kaszëbskò-Pòmòrsczégò Zrzeszeniégò. Zgódno dónym tédë słowã, òb jeséń 2016 r., pòdległô P. Adamòwiczowi Derechcjô Rozbùdowë Miasta Gduńska przebùdowa całi plac kòl sztrasë Szëroczi, dze na sztatura aùtorstwa Wawrzińca Sãpa stoji ë ceszi òkò kòżdégò Kaszëbë, gduńszczóna ë turistë. Łoni Prezydeńt òdpòwiedzôł na zwòłóny przez nas protest procëm zamknieniémù kaszëbsczi etnofilologie na Gduńsczim Ùniwersytece. Òn zachãcywôł do przińdzeniô, òbiecywôł dopòmòc czerënkòwi. Zapamiãtómë Prezydeńta jakno człowieka wiedno żëcznégò wszelejaczim miészëznóm, w tim Kaszëbóm, mającégò starã ò kùlturną pluraliznã [[Gduńsk|Gduńska]]. == Ksiôżki == * Gdańsk jako wyzwanie, 2008 r. * Gdańsk jako wspólnota, 2019 r. == Òbaczë téż == * [[Aleksandra Dulkiewicz]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20190115023302/https://viaf.org/viaf/46363365/ VIAF] * [https://www.rte.ie/news/world/2019/0114/1023138-pawel-adamowicz/ en] {{DEFAULTSORT:Adamòwicz, Paweł}} [[Kategòrëjô:Gduńszczani]] suuth8a5r9ijmtv5tvsrem34j2193lb 197576 197574 2026-05-06T20:16:35Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Pòliticë]] 197576 wikitext text/x-wiki {{Infobox pòlitik|jimiã=Paweł Adamòwicz|gwôsné jimiã=Paweł Adamowicz|Òbrôzk=Paweł Adamowicz - Prezydent Gdańska.jpg|òpis=Paweł Adamòwicz (2018)|Data_ùrodzeniô=2 lëstopadnika 1965|Mol_ùrodzeniô=[[Gduńsk]]|Data_smierci=14 stëcznika 2019|Mol_smierci=[[Gduńsk]]|1. fónkcjô=Prezydeńt Miasta Gduńska|1. Òd=26 pazdzérznika 1998|1. Do=14 stëcznika 2019|1. Pòprzédca=Tomasz Posadzczi|1. Nastãpnik=[[Aleksandra Dulkiewicz]]|1. partiô=[[Karno Kònsérwatëno-Lëdòwe]] / [[Òbëwatelskô Platfòrma]] / [[Wszëtkò Dlô Gduńska]]|2. fónkcjô=Przédnik Radë Gardu Gduńska|2. Òd=1994|2. Do=1998|2. Pòprzédca=Andrzéj Januszajtis|2. partiô=Kònsérwatënô Partiô / [[Karno Kònsérwatëno-Lëdòwe]]|2. Nastãpnik=Elżbiéta Grabarek-Bartoszewicz|Môl_ùrodzeniô=[[Gduńsk]]}}[[Òbrôzk:Gdańsk ulica Świętokrzyska (granica Zakoniczyna i Łostowic).JPG|mały|400px|[[Gduńsk]] stolëca Kaszëb witô w 2012 r.]] '''Paweł Bogdan Adamòwicz''' (ùr. [[2 lëstopadnika]] [[1965]] r. w [[Gduńsk|Gduńskù]]– ùm. [[14 stëcznika]] [[2019]] r. w [[Gduńsk|Gduńskù]]) to béł pòlsczìm dzejôrzem, pòlitikôrzem i prezydeńtem [[Gduńsk]]a. Skùńcził prawò na [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczim Ùniwersytece]]. W latach 1990 - 1993 béł prorektorã [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczégò Ùniwersytetu]]. Òd 1998 do 2019 r. òn béł prezydentã ([[Bùrméster|bùrméstrã]]) [[Gduńsk]]a. Syn ùchódców z [[Wilno|Wilna]], całé żëcé zrzeszony z [[Gduńsk|Gduńska]]. Rechcenwalt ë samòrządówc. Dzejôrz demòkraticzny òpòzycje òd czasów strzédny szkòłë, tj. òd [[1980]] do [[1989]] rokù. W latach 1990-93 béł Prorechtorã GÙ do sprôw sztudérów. W [[1994]] r. òstôł Przédnikã Radzëznë Miasta Gduńska. Òd jeseni [[1998]] do stëcznika [[2019]] Prezydeńt Gduńska, najégò stołecznégò gardu. Ùmar ùpchłi nożã na binie, na Dłudżim Tôrgù, na 27. finale Wiôldżi Òrkestrë Gòdny Pòmòcë. Òstawił białkã ë dwie córczi. Òd [[13 stëcznika]] [[2019]] r. òn béł w bòlëcë w [[Gduńsk|Gduńskù]], bò tegò dnia baro pòkaléczôł gò na binie mòrdarz nożã. Paweł Adamòwicz pòmògôł miészëznóm – téż [[Kaszëbi|Kaszëbóm]] i w Gduńskù mògł widzec kaszëbsczé stanice. Òn Kaszëbã nie béł, le słëchôł [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczémù Zrzeszeniù]]<ref>http://magazynkaszuby.pl/2019/01/gdansk-kaszubski-wywiad-pawel-adamowicz/</ref>. Ùkôzôłë sã jegò pùblikacje np. ''Będę gryzł trawę i walczył o Gdańsk''. Paweł Adamòwicz béł achtniony w [[Eùropa|Eùropie]] i wëprzédniony m.jin. Złotim Krziżã ‘’Pro Ecclesia et Pontifice’’ (2001). [[Marijën Kòscół w Gduńsku]] je môlã jegò pòchòwaniô, a na pògrzébie mògł widzec kaszëbsczé stanice. Jegò białką bëła [[Magdaléna Adamòwicz]]. Jak tej, czej w 1988 r. wespół z Mariuszã Szmëtką – pózni redachtorã Tatczëznë, a dzysô przédnym redachtorã gazétë „Dziennik Bałtycki” – prowadzëlë sztrejk sztudérów GÙ. Jak tej, czej razã z Donaldã Tuskã bëlë w Gduńsczim Pòliticznym Klubie m. Lecha Bądkòwsczégò, abò tej, czej dogôdôł sã ze sztudérama Karna Pòmòraniô, w tëch latach, czédë béł Prorechtorã GÙ. Ju jakno Prezydeńt Gduńska lubił wiedno achtnąc Kaszëbów. Za jegò czasów, w 2004 r., szkòle w Jaseniu (dzél Gduńska) òstało nadóné miono Lecha Bądkòwsczégò ë bëła tam wprowadzonô ùczba kaszëbsczégò jãzëka. W Kaszëbsczim Rokù (2006), ògłoszonym przez Sejmik Pòmòrsczégò Wòjewództwa, razã z przédnikã Sejmikù Brunã Sënôkã, promòwôł Kaszëbów w [[Brusë|Brusel]], dze m.jin. brôł ùdzél w hepeningù, w czasu jaczégò, w kaszëbsczi strój òstôł òblokłi ''Manneken-Pis'' – sztaturka knôpa-symbolë eùropejsczi stolëcë. Òd 2006 r. w [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] ([[19 strëmiannika]]) ceńtrum [[Gduńsk|Gduńska]] wiedno bëło przeòblokłé kaszëbsczima czôrno-złotima fanama, a w 2011 r., w przeddzéń Dnia Jednotë Kaszëbów, 18 strëmiannika, na wjazdach do miasta stałãno 9 tôflów z nôdpisã „Gduńsk stolëca Kaszëb witô” (jaczé pózni, pòd cëskã samòrządzënowëch dzejarzów z Kartuz, òstôł zmieniony na „Gduńsk historëcznô stolëca Kaszëb witô”). Paweł Adamòwicz béł téż mòckò zaangażowóny w pòstawienié w 22 lëpińca 2010 r. w [[Gduńsk|Gduńskù]] sztaturë Ksãca Swiãtopôłka Bëlnégò, wkół czegò dzejôł razã z Arturã Jabłońsczim, w tamtëch latach przédnikã Kaszëbskò-Pòmòrsczégò Zrzeszeniégò. Zgódno dónym tédë słowã, òb jeséń 2016 r., pòdległô P. Adamòwiczowi Derechcjô Rozbùdowë Miasta Gduńska przebùdowa całi plac kòl sztrasë Szëroczi, dze na sztatura aùtorstwa Wawrzińca Sãpa stoji ë ceszi òkò kòżdégò Kaszëbë, gduńszczóna ë turistë. Łoni Prezydeńt òdpòwiedzôł na zwòłóny przez nas protest procëm zamknieniémù kaszëbsczi etnofilologie na Gduńsczim Ùniwersytece. Òn zachãcywôł do przińdzeniô, òbiecywôł dopòmòc czerënkòwi. Zapamiãtómë Prezydeńta jakno człowieka wiedno żëcznégò wszelejaczim miészëznóm, w tim Kaszëbóm, mającégò starã ò kùlturną pluraliznã [[Gduńsk|Gduńska]]. == Ksiôżki == * Gdańsk jako wyzwanie, 2008 r. * Gdańsk jako wspólnota, 2019 r. == Òbaczë téż == * [[Aleksandra Dulkiewicz]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20190115023302/https://viaf.org/viaf/46363365/ VIAF] * [https://www.rte.ie/news/world/2019/0114/1023138-pawel-adamowicz/ en] {{DEFAULTSORT:Adamòwicz, Paweł}} [[Kategòrëjô:Gduńszczani]] [[Kategòrëjô:Pòliticë]] 963rp0gwh9j63whx97aornf202tff5d 0 11675 197591 186159 2026-05-06T20:31:42Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[DNA]] 197591 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:RNA_primer.png|mały|Replikacjô DNA z dobùdowëwónëma fragmeńtama Òkazaczégò w eùkarioticzny kòmórczi]] [[Òbrôzk:DNA-Okazaki-Fragment-prelim.PNG|mały|Synteza fragmeńtòw Òkazaczégò a. Nic matrëcowô b. Nic wiedącô c. Nic òpózniónô d. Widliczi replikacyjné e. Startér f. Fragmeńtë Òkazaczégò]] '''Fragmeńtë Òkazaki''' − krótczé fragmeńtë nicë [[Kwas deòksyribònuklejinowi|DNA]], skłôdającë sã z 100–2000 [[Nukleòtidë|nukleòtidów]], dobùdowëwóné bez [[pòlymeraza DNA|pòlymerazã DNA]] do [[DNA startérowi|startéra]] w procese [[replikacjô DNA|replikacji DNA]] òb syntezë [[nic òpóznióna|nicë òpóznióny]]. Pò ùsëniãcym startérów bez [[Endonukleaza|endonukleazë]] fragmeńtë Òkazaczégò są łãczóné bez [[ligaza|ligazã]] w jednã całotã. Ne fragmeńtë òdkrëté bëłë w rokù 1968 bez 2 japòńsczich mòlekularnëch biologów [[Rejidżi Òkazaky|Rejidżégò Òkazaczégò]] ([[Japòńsczi jãzëk|jap.]] 岡崎令治) i jegò białkã [[Cuneko Òkazaky|Cuneko Òkazaky]] ([[Japòńsczi jãzëk|jap.]] 岡崎恒子) s jich badérsczim karnã i òstałë mionowóné na jich chwałã. == Òbaczë téż == * [[DNA]] == Lëteratura == * Eldra Solomon, Linda Berg, Diana Martin, Claude A. Villee: ''Biologia''. Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2014, s. 275. ISBN 83-7073-090-6. * Òkazaki ë jinë, ''Mechanism of DNA chain growth. I. Possible discontinuity and unusual secondary structure of newly synthesized chains'', „Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America”, 59 (2), 1968, s. 598–605, PMID: 4967086, PMCID: PMC224714 * K. Sugimòto, T. Òkazaki, R. Òkazaki, ''Mechanism of DNA chain growth, II. Accumulation of newly synthesized short chains in E. coli infected with ligase-defective T4 phages'', „Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America”, 60 (4), 1968, s. 1356–1362, PMID: 4299945, PMCID: PMC224926. * K. Sugimoto ë jinszë, ''Mechanism of DNA chain growth. 3. Equal annealing of T4 nascent short DNA chains with the separated complementary strands of the phage DNA'', „Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America”, 63 (4), 1969, s. 1343–1350, PMID: 5260937, PMCID: PMC223470. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Biologijô]] ft3u9lrfim1zslozzykyqxqs6taeawq 0 11677 197592 193525 2026-05-06T20:32:03Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Fragmeńtë Òkazaki]] 197592 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:DNA_Structure%2BKey%2BLabelled.pn_NoBB.png|mały|2 dłëgë nicë DNA, sparłãczoné parami zasadów A-T i G-C]] [[Òbrôzk:DNA_animation.gif|mały|Helisa DNA]] '''Kwas deòksyribònuklejinowy''' (abò KDN), w [[anielsczi_jãzëk|anielsczim]] '''DNA''' (deoxyribonucleic acid), to je biopòlimer, chtërni zamëka geneticzni informacëji w żëwich òrganizmëch, i je ò sztrukturze 2 nicë, zwiniãtëch w sztôłt helisë. Ne 2 nicë DNA to pòlinukleòtidë, skłôdającë sã z nukleòtidów, chtërnë skłôdają sã z cëkru deòksyribòzë, sparłãczonégò z 4 [[tãcheń|tãcheniowemi]] zasadami: 2 purënowë – [[adenina]] ('''A''' abò Ade) i [[guanina]] ('''G''' abò Gua) – i 2 pirëmidënowë: [[cëtozyna]] ('''C''' abò Cyt) i [[tëmina]] ('''T''' abò Thy). <br> Ne zasadë wiążą sã w kòmplementarnë parë '''A-T''' i '''G-C''', chtërnë jakò môłé strzonki parłãczą 2 dłëgë nicë deòksyribòzowe. W eùkariontëch DNA je w binë kòmórkòw, w prokariontëch DNA je w cytoplazmë, we [[wirus|wirusëch]] DNA je w kapsëdach. DNA w [[chemijô|chemiczni]] kategòrëji to je òrganiczni związk z grëpë nuklejinowëch kwasów. == Òbaczë téż == * [[Fragmeńtë Òkazaki]] == Lëteratura == * L. Stryer, J.M. Berg, J.L. Tymoczko: Biochemia. Wyd. 4. Wydawnictwo Naukowe PWN, 2011. ISBN 978-83-01-15811-8 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Biologijô]] [[Kategòrëjô:Mikrobiologiô]] {{Ùzémk artikla}} qgamnqz1px31pc4y5x3m4tdobbt3c2o 14 11689 197531 183605 2026-05-06T15:56:25Z Iketsi 3254 https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe 197531 wikitext text/x-wiki {{Commons}} * https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe [[Kategòrëjô: Mùzyka]] 38m15x4c3urufbq6xdir90m7jsq7vnj 197545 197531 2026-05-06T18:07:17Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Kategòrëjô:Jinstrumeńta]] do [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]]: jinstrumeńta→mùzyczné instrumentë 197531 wikitext text/x-wiki {{Commons}} * https://chmielno.naszgok.pl/kaszubskie-instrumenty-ludowe [[Kategòrëjô: Mùzyka]] 38m15x4c3urufbq6xdir90m7jsq7vnj 0 11708 197590 190256 2026-05-06T20:28:38Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Biblëjô]] 197590 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Bartolomeo Montagna - Saint Paul - Google Art Project.jpg|mały|Swiãti Paweł]] '''1. Lëst do Tesaloniczanów (''1Tes'')''' – béł bodôj napisóny kòle 50/51 rokù pò Chr. przez [[Swiãti Paweł|swiãtégò Pawła]]. Na ten czas wëznôczô sã cząd drëdżi apòstolsczi rézë. Lëst je wierã nôstarszim pismiona Nowégo Testameńtu, a napisóny je do wierzącëch w Tesalonice. M. jin. są w nim widzec taczi sprawë: Pòdzãkòwanié za łasczi (1,2–5). Nawrócenié òd bóżków do Bòga (1,9). Brzadné dzejanié Apòsztoła (2,7–12). Doprowadzenié do sztabilizacji chrzescëjańszi gminë (3,8). Drëdżé przińdzenié Christusa na slédny sąd (4,13-17). == Òbaczë téż == * [[Biblëjô]] == Lëteratura == * "Swięté Pismiona Nowégo Testameńtu", Gduńsk-Pelplin 1993, ss. 376 - 381. [[Eùgeniusz Gòłąbk|Eugeniusz Gołąbk]] (skaszëbił) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Bibliô]] 11w4c8tjfuo5974mb1atss4qbi6991q 0 11761 197587 195621 2026-05-06T20:24:22Z Iketsi 3254 {{Commons}} 197587 wikitext text/x-wiki {{Bez òbrôzka}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Józef Torlińsczi''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] Józef Torliński) (ùr. [[16 czerwińca]] 1911 rokù w [[Wiôlgô Wies|Wiôldżi Wsë]] - ùm. [[14 gromicznika]] 1968 rokù) - béł doktorã medicynë, chtëren zajimôł sã téż kaszëbską kùlturą. W wòjskù òn béł kapitena. Są òpublikòwóné np. "Przesądy i zwyczaje lecznicze kaszubskich rybaków nadmorskich" (2008) -  jegò doktorsczi robòtë. W ni òn pisôł m. jin. ò [[Ùspiewa|ùspiewie]]. == Ùsôdztwò (wëjimk) == * Przesądy i zwyczaje lecznicze kaszubskich rybaków nadmorskich. Poznań : Nakł. Adam Wrzosek, 1938. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2-s173-180/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2-s173-180.pdf Józef Torlińsczi za ''Barbara Kuźnicka''] * [http://viaf.org/viaf/163595618 VIAF] {{DEFAULTSORT:Torlińsczi Józef}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] dgrjabq12237q5khktgd6pp0feqzkgr 197588 197587 2026-05-06T20:25:45Z Iketsi 3254 Antoni . 197588 wikitext text/x-wiki {{Bez òbrôzka}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Józef Torlińsczi''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] Józef Antoni Torliński) (ùr. [[16 czerwińca]] 1911 rokù w [[Wiôlgô Wies|Wiôldżi Wsë]] - ùm. [[14 gromicznika]] 1968 rokù) - béł doktorã medicynë, chtëren zajimôł sã téż kaszëbską kùlturą. W wòjskù òn béł kapitena. Są òpublikòwóné np. "Przesądy i zwyczaje lecznicze kaszubskich rybaków nadmorskich" (2008) -  jegò doktorsczi robòtë. W ni òn pisôł m. jin. ò [[Ùspiewa|ùspiewie]]. == Ùsôdztwò (wëjimk) == * Przesądy i zwyczaje lecznicze kaszubskich rybaków nadmorskich. Poznań : Nakł. Adam Wrzosek, 1938. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2-s173-180/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2-s173-180.pdf Józef Torlińsczi za ''Barbara Kuźnicka''] * [http://viaf.org/viaf/163595618 VIAF] {{DEFAULTSORT:Torlińsczi Józef}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] 2q1vnxdeo0n183rui5eq3mztjnp8i0x 197589 197588 2026-05-06T20:26:31Z Iketsi 3254 + https://www.gdanskstrefa.com/to-oznoczo-kaszeba/ 197589 wikitext text/x-wiki {{Bez òbrôzka}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Józef Torlińsczi''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] Józef Antoni Torliński) (ùr. [[16 czerwińca]] 1911 rokù w [[Wiôlgô Wies|Wiôldżi Wsë]] - ùm. [[14 gromicznika]] 1968 rokù) - béł doktorã medicynë, chtëren zajimôł sã téż kaszëbską kùlturą. W wòjskù òn béł kapitena. Są òpublikòwóné np. "Przesądy i zwyczaje lecznicze kaszubskich rybaków nadmorskich" (2008) -  jegò doktorsczi robòtë. W ni òn pisôł m. jin. ò [[Ùspiewa|ùspiewie]]. == Ùsôdztwò (wëjimk) == * Przesądy i zwyczaje lecznicze kaszubskich rybaków nadmorskich. Poznań : Nakł. Adam Wrzosek, 1938. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2-s173-180/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2009-t54-n2-s173-180.pdf Józef Torlińsczi za ''Barbara Kuźnicka''] * https://www.gdanskstrefa.com/to-oznoczo-kaszeba/ * [http://viaf.org/viaf/163595618 VIAF] {{DEFAULTSORT:Torlińsczi Józef}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] i2odlc3fh9jh57i3jxmcty5avd0o6iu 0 11868 197584 185539 2026-05-06T20:22:59Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Józef Ceynowa]] 197584 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Andrzej Ceynowa.JPG|mały|]] '''Andrzéj Ceynowa''' (''Andrzej Ceynowa'' ùr. 1951 - ùm. 2021) – ùrodzył sã w [[Gduńsk]]ù. Òn béł profesor i rektor w latach 2002 - 2008  [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczégò Ùniwersytetu]] w Gduńskù, wespółaùtor m. jin. pùblikacji: "Opowiedz mi bajkę 2 = Òpòwiédz mie bôjkã = Tell me a fairy tale". To béł znajôrz [[Anielsczi jãzëk|anielsczégò jãzëka]]. Ten syn Kaszëbsczi Zemi, bò miôł kaszëbsczich starszich, je pòchòwóny w [[Gduńsk]]ù. == Òbaczë téż == * [[Józef Ceynowa]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://kaszubi.pl/news/view/zmarl-profesor-andrzej-ceynowa Pòlskòjãzëkòwi wiadło] * [https://ug.edu.pl/news/pl/1782/zegnamy-rektora-seniora-dra-hab-andrzeja-ceynowe-prof-ug Żegnamy Rektora Seniora dra hab. Andrzeja Ceynowę, prof. UG] {{DEFAULTSORT:Ceynowa Andrzéj}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] 8pqqb991pedeuq7yd835hcnjxb5ks0r 197585 197584 2026-05-06T20:23:11Z Iketsi 3254 - → – 197585 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Andrzej Ceynowa.JPG|mały|]] '''Andrzéj Ceynowa''' (''Andrzej Ceynowa'' ùr. 1951 - ùm. 2021) – ùrodzył sã w [[Gduńsk]]ù. Òn béł profesor i rektor w latach 2002–2008  [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczégò Ùniwersytetu]] w Gduńskù, wespółaùtor m. jin. pùblikacji: "Opowiedz mi bajkę 2 = Òpòwiédz mie bôjkã = Tell me a fairy tale". To béł znajôrz [[Anielsczi jãzëk|anielsczégò jãzëka]]. Ten syn Kaszëbsczi Zemi, bò miôł kaszëbsczich starszich, je pòchòwóny w [[Gduńsk]]ù. == Òbaczë téż == * [[Józef Ceynowa]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://kaszubi.pl/news/view/zmarl-profesor-andrzej-ceynowa Pòlskòjãzëkòwi wiadło] * [https://ug.edu.pl/news/pl/1782/zegnamy-rektora-seniora-dra-hab-andrzeja-ceynowe-prof-ug Żegnamy Rektora Seniora dra hab. Andrzeja Ceynowę, prof. UG] {{DEFAULTSORT:Ceynowa Andrzéj}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] ct3de5d0zobnyd0myo4v7i39x2m95ys 0 11882 197583 185639 2026-05-06T20:22:06Z Iketsi 3254 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} 197583 wikitext text/x-wiki '''Alesz Trojanowsczi''' ([[biôłorusczi jãzëk|biôł.]] Алесь Траяноўскі; ùr. 22 séwnika 1925 w chùtorze Uzdymacz w mińsczim òbwodze Biôłorusczi SRR, ùm. 18 strëmiannika 2005 w [[Mińsk|Mińskù]]) – biôłorusczi pisarz, dolmacz, kritik i pùblicysta. == Biografiô == Alesz Trojanowsczi béł sënã gajowégò i dzecné lata spãdzył w lesniczówczi. W wòjnowich latach walcził z hitlerowcama, nôprzód jakò partizana (1942-1944), a tej w régach Armii Czerwiony, z chtërną przez [[Lëtwa|Lëtwã]] zaszedł jaż na [[Madżarskô|Madżarską]]. Dwùkrotno reniony, do 1946 léczëł sã w wòjskòwim szpitalu. Pò pòwroce do zdrowiô zamieszkôł w Mińskù, dze robił i równoczasno sã dosztôłcôł. Ùkùńcził w ten spòsób Historiczno-Archiwalny Institut i w 1955 rozpòczął robòtã jakò gazétnik, nôprzód w gazece „Zapadnaja trassa”, a tej (òd 1962) w nôwikszi biôłoruskojãzëczny gazece „Zwiazda”, dze awansowôł na stanowiskò czerownika kùlturalnégò dzéla. W gazece ti robił do 1982. W latach 1982-1986 béł zastãpnikã przédnégò redaktora pismiona „Mastactwa Biełarusi”. == Ùtwórstwò == Jakò pisarz robił przede wszëtczim w dzedzënie przełożënkù lëteraturë piãkny. Tłómacził na biôłoruską mòwã z taczich jãzëków, jak [[Górnołużëcczi jãzëk|górnołużëcczi]], [[Dólnołużëcczi jãzëk|dólnołużëcczi]], [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]], [[Pòlsczi jãzëk|pólsczi]], [[Ùkrajińsczi jãzëk|ùkrajińsczi]]. Przëczënił sã do òpracowaniô i wëdaniô antologie pòezji Łużëcczich Serbów „Tam, dze brëżdżi Szprewa” (1969), antologie kaszëbsczi pòezji „Za widnikã krôj Stolemów” (1980, przedolmacził wszëtczé zawiarté w ni wiérztë), a téż pòwiescë Jurija Brězana „Czôrny młin” (1984). == Zasłudżi dlô kaszëbsczi kùlturë == Na zôczątkù lat 70. Trojanowsczi przëpôdkã zetknął sã z tomikã pòezji [[Alojzy Nôgel|Alojzégò Nôgla]]. Na zymkù 1972 Nôgel dostôł òd Trojanowsczégò lëst, w jaczim biôłorusczi pisarz wëznôł mù, że tomik béł jinspiracją do dzejaniów na rzecz propagòwaniô w Biôłorusy kaszëbsczi lëteraturë, bò – jak pisôł Trojanowsczi – w ten spòsób chcôłbë òn òdpłacëc dłëdżi swòji zemi przed Kaszëbama: Trojanowsczi pamiãtôł, że z kaszëbsczi familie pòchòdzył Michôł Federowsczi (1853-1923), aùtor wielotomòwégò dokazu „Biôłorusczi lud”, fùńdamentalnégò dlô pòznaniô biôłorusczégò fòlkloru. Razã z lëstã Trojanowsczi przesłôł Nôglowi numer pismiona „Litaratura i Mastactwa” z dolmaczënkã Nôglowich wiérztów. Pò nëch pierszich dolmaczënkach Trojanowsczi sygnął téż do ùtwórstwa jinëch pòetów z Kaszëb. W 1975 w lëteracczim rocznikù „Dalahlady” òkróm wiérztów Nôgla ùkôzałë sã dolmaczënczi dokôzów [[Marión Selin|Mariana Selina]], [[Józef Ceynowa|Józefa Ceynowë]], [[Édmùnd Kònkòlewsczi|Édmùnda Kònkòlewsczégò]], [[Zygmùńta Narsczégò|Zygmùńta Narsczégò]], [[Antoni Pieper|Antoniégò Piepera]], [[Jón Piépka|Jana Piépczi]], [[Jan Trepczik|Jana Trepczyka]], [[Stanisłôw Rejter|Stanisława Rejtera]] i [[Jón Rompsczi|Jana Rompsczégò]]. Wëbiér pòprzédzô artikel-szkic ò titule „Z bùrsztinowégò brzegù” namieniony tak historii Kaszëb, jak i jich lëteraturze. W 1980 roku ùkôzałа sã w Mińskù antologia kaszëbsczi pòezji òpracówanô przez Trojanowsczégò „Za widnikã krôj Stolemów”. Są tam wiérzté kaszëbsczich pòetów òd [[Hieronim Derdowsczi|Derdowsczégò]] jaż pò [[Marión Selin|Mariana Selina]], wszëtczé przedolmacził Trojanowsczi. W 1976 Trojanowsczi òstôł wëprzédniony [[Medal Stolema|Medalã Stolema]] za tłómaczenia kaszëbsczi pòezji na jãzëk biôłorusczi<ref>''Medale Stolema 1976'', „Pomerania” 1976 nr 3, s. 22.</ref>. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bibliografiô == * ''Tłumacz z Białorusi'', „Pomerania” 1976 nr 3, s. 26. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Biôłorus]] [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] rc4r44si7x6hff01mpufrrn99hbqr0w 0 11896 197582 186873 2026-05-06T20:21:32Z Iketsi 3254 {{Commons}} 197582 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Gdańsk Cmentarz Srebrzysko – Izabella Trojanowska i Aleksander Trojanowski.JPG|mały|]] '''Izabella Trojanowskô''' (ùr. 10 lëpińca 1929 w [[Gdiniô|Gdini]], ùm. 21 łżëkwiata 1995 w [[Gduńsk|Gduńskù]]) – pòlskô gazétniczka i pisarka, zasłużonô dlô kaszëbsczi kùlturë, w latach 1980-1983 przédniczka Òglowégò Zarządu [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczégò Zrzeszeniô]]. == Biografiô == Ùrodzyła sã 10 lëpińca 1929 w [[Gdiniô|Gdini]] jakò jedurnô córka Michała Aleksandra i Zofii Wiktorii z Pòdkulińsczich. Ji òjc béł przed wòjną prôcownikã Generalnégò Kòmisariatu Rzeczpòspòliti Pòlsczi w [[Wòlny Gard Gduńsk|Wòlnym Gardze Gduńskù]]. W Gdini zaczãła nôùkã w pòwszechny szkòle, chtërną òb czas wòjnë kòntinuowa w [[Warszawa|Warszawie]], dze ji rodzëna szczestlëwie przeżëła òkùpacjã. Pòwszechną szkòłã ùkùńcziła w 1942, a tej brała ùdzél w krëjamnëch kómpletach. W 1944 ùkùńcziła drëgą klasã gimnazjum. Pò warszawsczim pòwstanim Trojanowsczi nalezlë sã w Nowim Sączu, skądka przez wëzwòlóną stolëcã wrócëlë do [[Gduńsk|Gdùnska]]. Zamieszkalë wnenczas we [[Wrzészcz|Wrzészczu]] na ùlicë Grunwaldzczi. Tuwò Izabella w 1948 zdała maturã w III Państwowim Gimnazjum i Liceùm w Gduńskù-Wrzészczu. W tim samim rokù zaczãła sztudérowanié w Wëższi Szkòle Mòrsczégò Handlu (WSHM) w [[Sopòt|Sopòce]], chtërné przerwa pò złożenim egzaminów I rokù z przëczënë chòroscë. W 1950 zaczãła kòntinuowac sztudérowanié w Wëższi Ekonomiczny Szkòle w [[Szczecëno|Szczecënie]]. Òd séwnika tegò rokù zaczãła robic jakò môlowô kòrespóndentka „Wieczórnégò Ekspresu” w Szczecënie i Gduńskù. Nie dała radë pòłączëc zôróbkòwi robòtë z nôùką i mùszała jesz raz przerwac sztudérowanié. 1 maja 1951 òsta etatowim prôcownikã-gazétnikã w redakcje Bôłtëcczégò Dzénnika, przódë w gòspòdarczo-mòrsczim dzélu, a z czasã w môlowim. Òdtąd na dobré zaczãlë sã ji twórczé wanodżi pò [[Kaszëbë|Kaszëbach]] i jinëch regionach Gduńsczégò Pòmòrzô. W 1964 òsta pùblicystką w kùlturalnym dzélu „Głosu Wëbrzeżô” (òrganu Wòjewódzczégò Kòmitetu Pòlsczi Zjednóny Robòtniczy Partie w Gduńskù), nôwôżniészi gazétë w [[Trzëgard|Trzëgardze]] i wòjewództwie. Trojanowskô robiła w ti gazece bez oprzestónkù jaż do 1981 rokù. Pò wëdarzeniach „Zélnika 1980” twòrziła tidzenik „Samorządność”, òglowòkrajowé pismiono gduńsczégò regionu [[Solidarnosc (warkòwô zrzesz)|NSZZ Solidarnosc]], w chtërnym przédnym redaktorã béł [[Lech Bądkòwsczi|Lech Bądkòwsczi]] (Trojanowskô bëła jegò zastãpniczką). Z przëczënë wprowadzeniô wòjnowégò stanu wëszlë leno sztërë numrë pismiona. Pòzbawiónô robòtë Trojanowskô przeszła na wczasniészą emeriturã. Nie przerwa równak robòtë twórczi, a tim barżi spòlëznowégò dzejaniô. == Dzejanié dlô kaszëbsczi kùlturë == Izabella Trojanowskô mô wiôldżé zasłudżi dlô kaszëbsczi kùlturë. Òd lat 50. òdbiwa wanodżi pò Kaszëbach i Kòcewim. Drëszëła sã òsoblëwie z mieszkańcama [[Wdzydze|Wdzydz]] i [[Łãczëńskô Hëta|Łãczëńsczi Hëtë]]. W 1956 bëła wespółzałożëcelką [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczégò Zrzeszeniô]] i bëła na co dzéń zaangażowònô w różné sferë dzejaniégò ti òrganizacje. Wiedno bliskò wespółrobiła z „Pòmeranią” (a w 1963 bëła nawetka redaktorką ji pòprzédnika – „Biuletinu Kaszëbskò-Pòmòrsczégò Zrzeszeniô”). Kòl „Kaszëb” i „Pòmeranie” wespółrobiła téż z taczima pismionama, jak „Zemia i Mòrzé”, a téż „Pòmòrzé”, na starnach chtërnëch je wiele artiklów Trojanowsczi, tikającëch sã spraw Kaszëbów i Gduńsczi Pòlonie. Do kùńca przënôléga do karna nôblëższich drëchów L. Bądkòwsczégò. W latach 70. sprôwiała fónkcjã przédnika gduńsczégò partu Zrzeszeniô. Wiôldżim dobëcym tegò partu bëło wëdowniczé dzejanié pòd merkã pieczãcë [[Swiãtopôłk II|Swiãtopôłka Wiôldżégò]], wbrew politiczi władz. Trojanowskô przënôléga do wąsczégò karna jinicjatorów tegò dzejaniô, a téż wespółtworziła pierszi wëdowniczy fùndusz i przez lata przédnikòwa Wëdowny Kòmisje. Miała blisczé, a czãsto przëjacelsczé kòntaktë z aùtorama i bëła redaktorką mnodżich tomików pòezji, bôjków, prozë, wspòminków. Ji ùdbą bëła seriô teczków kaszëbsczégò i kocewsczégò [[Kaszëbsczi wësziwk|wësziwkù]], chterné dôwałë zwësk na pòkrëcé kòsztów pòwôżniészi deficytowi lëteraturë. Dolmacziła z kaszëbsczégò na pòlsczi bôjczi [[Alojzy Nôgel|Alojzégò Nagla]] i [[Józef Ceynowa|Józefa Ceynowë]]. Pòdjãła téż próbã nowégò dolmaczenia na jazëk pólsczi ''[[Żëcé i przigòdë Remùsa|Remùsa]]''. To wszëtkò robiła òna mdącë baro aktiwną téż bùten Zrzeszeniô, wespółrobiącë z wòjewódzczima i môlowima jinstitucjama kùlturë, m.jin. z Wòjewódzczim Dodomã Kùlturë i Wòjewódzczim Kònserwatorã Zabëtków, dze promòwała bùdacjã i rozwij [[Mùzeùm - Kaszëbsczi Etnograficzny Park miona Téòdorë i Izydora Gùlgòwsczich we Wdzydzach|Kaszëbsczégò Etnograficznégò Parkù]] i [[Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi]]. W ji redaktorskò-editorsczim doróbkù baro wôżny môl zajimają wëdóné przez Mòrską Wëdowiznã „Wspòminczi z odbùdacje Głównégò Gardu Gduńska” (Gduńsk 1978). W ti sami wëdowiznie wëszła ji żeglarskô òpòwiesc dlô dzecë pt. „Order różë wiatrów” (Gduńsk 1974). Trojanowskô bëła téż aùtorką turisticznëch prowadników pò Pòmorzim. Razã z [[Róża Òstrowskô|Różą Òstrowską]] òbmësliła kòncepcjã ''kaszëbsczégò Bedekera'' – ksążczi chtërna do dzysô je wôrtnym zdrzódłã wiédzë ò Kaszëbach nié le dlô turistôw, a i dlô samich Kaszëbów. Czej wëbuchnął sztrajk robòtników w zélniku 1980 rokù, ju na samim pòczątkò przëszła do redakcji „Pòmeranie" z napisóną deklaracją sczerowóną do stoczniowców z pòpiarcym ti rësznotë i razã z red. Kristiną Pùzdrowską zbiérała pòdpisë pòd tim apelã. Trojanowskô przewòdzyła karnu, jaczé chcało zmianów w KP-Z. Na Zjezdze Delegatów Kaszëbskö-Pömörsczégö Zrzeszeniô w gòdnikù 1980 pòdczorchiwała, że órganizacjô na mùszi sã rozrechòwiwac ze swòją przeszłoscą, stac sã barżi masową, aktiwno parłączëc są w samòrządowé dzejania òbëwatelsczé. Jakò pierszô białka w historie Zrzeszeniô òstała tedë jegò przédniczką. Wedle [[Stanisłôw Janke|Stanisława Janczi]] jakò przédniczka Kaszëbskò-Pòmòrsczégó Zrzeszeniô w latach 1980-1983 Izabella Trojanowskô pòkôzała bòhaterstwò i pòliticzną mésternotã<ref>[[Stanisłôw Janke|Stanisłôw Janka]], ''Iza'', „Pomerania” 2016 nr 7-8, s. 14.</ref>. Czej gen. Wòjcech Jaruzelsczi ògłosył wòjnowi stón, solidarno biôtkòwała razã z przédnym redaktorã „Pòmeranie" [[Wòjcech Czedrowsczi|Wòjcechã Czedrowsczim]] ò òdwòłanie zawieszeniô wëdôwaniô miesãcznika. Ùdało sã to dopiérze na pòczątku 1983 rokù, równak przez cały rok 1982 ùdało sã ji wëbiôtkòwac wëdanié 20 ksążków przez KPZ. Zrzeszenie pòd przewòdnictwã Trojanowsczi nie chcało przestąpić do Patrioticzny Rësznotë Nôrodowégö Òdrodzeniô, chtërna pòpiérała dzejania władzë. Trojanowskô biôtkòwała ò sprawë Zrzeszeniô w Sejmie PRL i w rozmòwach ze Stanisławã Bejgerã, I sekreterą wòjewódzczi partie we Gduńsku. Mimo wiele ataków na òrganizacjã, Zrzeszeniu przëbëło 1500 nôleżników, a lëczba partów z 18 zwiakszëła sã jaż do 31, wiãcy niż donëchczôs bëło téż imprezów, roczëznów i uroczëstoscë. Zrzeszenie w tim czasu wëdało 60 ksążków w nakładze 263 tësący egzemplarzi. Na zjezdze 3 gòdnika 1983 roku, chtëren zamikôł cząd ji przédnictwa, dostała wiôldżi aplaùz. W latach 90. pò zmianie ùstroju w Pòlsce, K-PZ namieniło Trojanowską na redaktora kaszëbsczégò magazynu „[[Rodnô Zemia (telewizyjny program)|Rodnô Zemia]]”. Trojanowskô rëchli ni mia wiele do ùczinkù z telewizyjnym dzénnikarstwã, równak bëlno znała region i lëdzy, co w nim mieszkelë. Dzãka temù ùdało ji sã ùrëchtowac program ò dosc szeroczim tematicznym òbjimie. W kòżdim dzélëkù bëłë relacje ze swiéżich wëdarzeniów, përznã historii, kaszëbskô wiérzta i pòkôzk dëcht le wëdónëch ksążków. Tej-sej prowadzëła wëwiadë z ùczałima i kaszëbsczima dzejarzama<ref name= "Biuletin">[[Eùgeniusz Prëczkòwsczi]], ''Fùnkcjonowanié i kùńc telewizyjnégò magazynu „Rodnô Zemia” (1990-2010)'', „Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka” 2011, s. 126-135.</ref>. Na pòczątkù lat 90. Trojanowskô corôz barżi nie béła rôd z dzejaniégò niechtërnëch przédników KPZ. Òsoblëwie na sercu leżôł ji part we Gduńskù, z chtërnym bëła zrzeszonô òd lat. Z ji pòdskacënkù na przédnika wëstartowôł i dobéł w wëbòrach Zbiszk Jankòwsczi, a sama Trojanowskô weszła do zarządu. Trojanowskô widza, że dzejanié w Zrzeszenim mùszi bëc òpiarté na drżéniu kaszëbsczim z [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczim jäzekã]] jakò fuńdameńtã. Temù tak baro dba, żebë w „Rodny Zemi” bëło corôz wicy kaszëbiznë, chòc sama doch gadac pò kaszëbskù nie rozmia<ref>[[Eùgeniusz Prëczkòwsczi]], ''Talent i żëcé pòswiãca Kaszëbóm'', „Pomerania” 2013 nr 1, s. 16.</ref>. == Dzedzëctwò == Ùmarła na serce 21 łżëkwiata 1995. Ju w bòlnicowim łóżkù pisała scenarnik do òstatny swòji „Rodny Zemi”. Spòcziwô na smãtôrzu Srebrzysko we Gduńskù. Jakò redaktórka „Rodny Zemi”, ju w nowich pòliticznëch realiach pò 1989, Trojanowskô zgromadzëła wkół se karno młodich Kaszëbów, jaczim ùdało sã stwòrzëc z czasã gwôsné medialné pòdjimiznë. Swòje òblubienié kaszëbsczi zemi i zaangażowanié w kaszëbskò-pòmòrską rësznotã ùwiczlëła testamentowim zôpisã, w chtërnym całi swój doróbk (aùto, kaszëbską chëcz na [[Gôrcz|Dzéwczi Górze]] w [[Gmina Chmielno|gminie Chmielno]], ksãgòzbiór ò regionalny tematiczi, dzeła lëdowégò kùńsztu) przekôza na spòlëznowé céle, m.jin. na stipendialny fùndusz dlô młodëch gazétników, òsoblëwie kaszëbsczich<ref>[[Artur Jablonsczi|Artur Jabłoński]], ''Aukcja'', „Norda – Pismiono Kaszëbsczi Zemi 1995 nr 28, s.1.”</ref>. == Nôdgrodë == Jakò jedna z pierszich (ju w 1968 rokù) òsta wëprzédnionô [[Medal Stolema|Medalã Stolema]] za całowny doróbk pùblicysticzny<ref>''Uroczystość wręczenia Medalu Stolema, „Biuletyn Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego” 1968 nr 2, s.101.</ref>. Bëła pierszą òsobą wëprzédnióną Złotą Znaką Pieczãcë [[Swiãtopôłk II|Swiãtopôłka Wiôldżégò]]. W ji dorobkù je téż m.jin. Kawalersczi Krziż Òrderu Òdrodzeniô Pòlsczi i hònorowé znaczi: „Za zasłudżi dlô gardu Gduńska” (1960), „Za starã ò zabëtczi” (1967), „Zasłużonym Gduńsczi Zemi” (1968), a téż titel „Òpiekùn môlów nôrodny pamiãcë” (1966). == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bibliografiô == * [[Józef Bòrzëszkòwsczi]], ''Izabella Trojanowska – w 20. rocznicę śmierci'', Pomerania 2015 nr 4, s. 14-19. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{DEFAULTSORT:Trojanowskô, Izabella}} [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] odb1cdi4vb0lsqpw632u2s8cclodn52 0 11937 197578 194783 2026-05-06T20:19:52Z Iketsi 3254 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} 197578 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Street_sign_in_Monégasc-French_in_MonacoVille.jpg|mały|Tôfla z mionem ùlëcë pò [[Francësczi jãzëk|francëskù]] ë mònegaskù.]] '''Mònegasczi''' (mòn. ''munegascu)'' jãzëk, abò dialekt [[Ligùrsczi jãzëk|jãzëka ligùrsczégò]] - słëchô do romańsczégò karna jãzëków. Òn szlachùje za [[Italsczi jãzëk|jitalsczim jãzëkã]]. To je rodnô mòwa Mònegasków (lëdzy z [[Mònakò|Mònaka]]), gôdô nią kòl 8400 lëdzy. Ùczą gò w szkòłach nimò, że nie je ùrzãdnim jãzëkã krôju, je nim [[Francësczi jãzëk|francësczi]]. == Klasyfikacjô == Je partã jãzëków zôpôdnoromańsczëch. Mònagesczi szlachùje baro za genuisczim dialektã. Szlachùje téż za òksëtańsczim jãzëkã. Mònegasczi jak jinszë dialektë ligùrsczégò pòchòdzi z [[Łacyńsczi jãzëk|łacëżnë]]. Pò mònegaskù je terô gôdóné w nôrdòwozôpôdny [[Italskô|Jitalsce]] ë półniowopòrenkòwy [[Francëjô|Francëje]]. == Òbaczë téż == * [[Mònakò]] * [[Italsczi jãzëk]] * [[Francësczi jãzëk]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Romańsczé jãzëczi]] qrz9x4drajqztoi526gxm9llu1uvsej 0 11945 197579 190173 2026-05-06T20:20:00Z Iketsi 3254 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} 197579 wikitext text/x-wiki {{Jãzëk|farwa=000066|kraj, òbénda2=[[Bùłgariô|Bułgarskô]]|apartne miono=български език|kraj, òbénda1=[[Bùłgariô|Bułgarskô]], [[Madżarskô]], [[Serbiô]], [[Ùkrajina]]|lëczba=9 milionów|môl=-|rodzëzna=[[Jindoeùropejsczé jãzëczi]] * [[Słowiańsczé jãzëczi]] ** [[pôłniowosłowiańsczé jãzëczi]] ***'''bułgarsczi jãzëk'''|alfabét=bułgarsczi alfabét (cërëlicô)|farba=ffffff|iso1=bg|agencëjô=Інстытут балгарскай мовы Jinstitut bułgarsczégò jãzëka|iso2=bul|iso3=bul|sil=BLG|kòd=czc|znankównik=Bułgarskô|jãzëk=bułgarsczi|znankòwnik2=bułgarsczégò}} '''Bułgarsczi jãzëk''' (български език, ''byłgarski ezik'' [ˈbɤ̞ɫɡɐrski ɛˈzik]) - jãzëk z karna półniowosłowiańsczich jãzëków. Dużi cësk na bułgarsczëznô miółë jãzëczi grecczi ë tërecczi, co spòwòdowało dużo pòżeczëń (np. w bułgarsczim słowniańskô miono dlô lëczbë ''tësąc'' je greckô ''hiliada (хиляда)'' ë z tërécczégò dużo słów do mionowaniô ùżitecznéch zachów np. джоб ''tasza,'' шише ''bùdla'', мушама ''cerata,'' ë miona pòkréwienistw np. баджанак ''szwadżer'', балдъза ''sostra białczi'' ëtp.). == Alfabét == Bułgarsczi jãzëk zôpisywany jest cërëlicą, szlachùjąca sã z 30 lëter. {| class="wikitable" |'''А а''' a |'''Б б''' b |'''В в''' w |'''Г г''' g |'''Д д''' d |- |'''Е е''' e |'''Ж ж''' ż |'''З з''' z |'''И и''' i |'''Й й''' j |- |'''К к''' k |'''Л л''' ł (l)* |'''М м''' m |'''Н н''' n |'''О о''' о |- |'''П п''' p |'''Р р''' r |'''С с''' s |'''Т т''' t |'''У у''' u |- |'''Ф ф''' f |'''Х х''' ch |'''Ц ц''' c |'''Ч ч''' cz |'''Ш ш''' sz |- |'''Щ щ''' szt |'''ъ''' y, ă |'''ь''' i (miękki znak) |'''Ю ю''' ju (u, iu)* |'''Я я''' ja (a, ia)* |} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Słowiańsczé jãzëczi]] 2dqj69ik2awaa8wdjemhs5z2nf04sfa 0 11951 197580 195158 2026-05-06T20:20:55Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Ùkrajina]] 197580 wikitext text/x-wiki '''Dniéster''' ([[Ùkrajińsczi jãzëk|ùkr]]. Дністер'', Dnister,'' [[Rumùńsczi jãzëk|rum]]. Nistru) je rzéką w pòerénkowéj Eùropie. Płënjiô bez [[Ùkrajina|Ùkrajiniô]], pòtim bez [[Mòłdawiô|Mòłdawskô]] (na greńcë Mòłdawskô ë [[Pòdniéstrze|Pòdniéstrza]]) ë kùńczi biég w [[Czôrné Mòrze|Czôrnim Mòrzu]] w Ùkrajinié. [[Òbrôzk:Chotyn, pevnost, celek.jpg|mały|Dniéster w Chotyniu.]] == Geografjiô == Pòczątk Dniéstera je w [[Ùkrajina|Ùkrajinié]], wnetk do gardu Drohobycz, krótkò do grańcë z [[Pòlskô|Pòlską]] ë płënié kù [[Czôrné Mòrze|Czôrnémù Mòrzu]]. Robi grańce Ùkrajini z [[Mòłdawiô|Mòłdawskô]] ë pòtim Mòłdawskô z [[Pòdniéstrze|Pòdniéstrzã]] (de iure pòrénkòwô Mòłdawskô). W dólnéj dzélu rzéczi, zôpôdni sztrąd je wzgórzësti, czëdë pòrénkòwi je płasczi. Rzéka de facto kùńczi Eùrasczi Step. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Rzéczi]] [[Kategòrëjô:Ùkrajina]] cy2irhuzo5rmlj0nf3osao12tqt2b2p 0 11952 197575 192923 2026-05-06T20:16:14Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Paweł Adamòwicz]] 197575 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Aleksandra Dulkiewicz 2024.jpg|mały|300x300px]] '''Aleksandra Maria Dulkiewicz''' (ùr. [[10 lëpińca]] 1979 rokù we [[Gduńsk|Gduńskù]]) – [[Bùrméster|Bùrméstrzéni]] Gduńska òd 2019. Przënôlégô do pòliticznégò karna ''[[Wszëtkò dlô Gduńska|Wszëtkò Dlô Gduńska]] (pòl. Wszystko dla Gdańska)''. == Żëcopis == === Rodzëna ë Żëce === Jéj dzadkòwié przëjichali do Gduńska pò II wòjnié. Córka Zbigniewa Dulkiewicza ë Izabeli Dulkiewicz z chëczë Łoś. Bëła jich piérszą córką, mó téż sostrã Martã. Jéj rodzëcë bëli za komùnë w òpòzëcji (Rësznota Młodéj Pòlsczi, ''pòl. Ruch Młodej Polski''), przez to znôli Arkadiusza Rybicczégò, Dariusza Kobzeja ë Piotra Adamowicza. Mó córkã Zofiã (ùr. 2008) W 1994 skùńcziła Gruntòwą Szkòłã nr. 50 we Gduńskù, w 1999 III Liceum Òglowoùczące we Gdùnskù, a w 2006 prawnicze studia na [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczim Ùniwersytecé]]. === Pòliticznô Aktiwnota === Bëła w karnie Młodzë Kònsérwatëscë (pòl. ''Młodzi Konserwatyści'') ë w Karnie Kònsérwatëno-Lëdòwim (pòl. ''Stronnictwo Konserwatywno-Ludowe''). W 1995 bëła aktiwna w prezydencką biôtkã Hannë Grąkiewicz-Waltz. W 2006 òstôła astistãtką Bùrméstera [[Paweł Adamòwicz|Paweła Adamowicza]]. 2009-2014 robiła w Eùropejsczim Centrã Solidarnotë (ECS). W 2010 ë 2014 ùziskała mandat radnéj Gduńska z karna Òbòwatélsczéj Platformë (pòl. ''Platforma Obywatelska, PO''), a w 2014 szefową jéj karna radnich. Òd [[20 strëmiannika]] 2014 do [[14 stëcznika]] 2019 bëłą zôstãpczënią Bùrméstera Gduńska do spraw gòspòdarczéj pòliticzi. Òbczas samòrządnwch wëbòrów 2018 bëła szefową wëbòrczégò sztabù Paweła Adamowicza. W wëbòrach tich ùzëskała reelekcjã Radzëznë Gardu Gduńska z karna Wszëtkò Dlô Gduńska (pòl. ''Wszystko dla Gdańska''). ==== Bùrméstrzéni ==== [[14 stëcznika]] 2019 pò zabójstwié bùrméstéra Adamowicza, zaczãła pełnic òbrzésczi bùrméstéra Gduńska. [[17 stëcznika]] 2019 bëła pòwółana przez wòjéwòdã Drelicha na òsobã p.ò. bùrméstéra. [[22 stëcznika]] 2019 kandidowała na Bùrméstera Gardù Gduńsk w przédterminòwich wëbòrach [[3 strëmiannika]]. Mióła pòparcé PO, PSL, .N ë Zymka (pòl. ''Wiosna''). W welowaniu mióła dobëtã w piérszéj tërzã, dobëtùjąc 139 790 głosów tj. 82,22%. Bëła zôprzésąrzóna na ùrząd [[11 strëmiannika]] 2019, jakò piérsza białka na tim ùrzãdzã we Gduńskù. == Òbaczë téż == * [[Paweł Adamòwicz]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Gduńsk]] [[Kategòrëjô:Pòliticzczi]] 38da291bg8qpvsaazsmypd227jn3zhq 0 11961 197577 188467 2026-05-06T20:19:25Z Iketsi 3254 kat. 197577 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Maciej Płażyński Kancelaria Senatu 2005.jpg|mały|Maciej Płażyński 2005]] '''Maciej Płażyński''' (ùr. [[10 gromicznika]] 1958 w Młynarach, ùm. [[10 łżëkwiata]] 2010 w Smoleńsku) – [[Pòlskô|pòlsczi]] jurista ë politikôrz. Wòjewoda gduńsczi (1990–1996), marszôłk Sejmu (1997–2001), jeden z liderów Akcji Wëborczéj Solidarnota (pòl. ''Akcji Wyborczej Solidarność''), współùsôdzownik Naszińsczéj Platformë (pòl. ''Platformy Obywatelskiej'', PO), poseł na Sejm III, IV ë V kadencji, senator ë vicemarszôłk Senatu VI kadencji (2005–2007). Òdszédł z PO w 2003, a w 2007 dołączëł do PiS. Bòdôj pòd kùńc łżëkiwiata 2010 miał ògłosic start w wëbòrach prezidencczich 2010. Zginôł 10 łżëkwiata 2010 w smoleńscziéj katastrofié. == Priwatné żëce == Miół białkã Elżbietã ë troje dzecë Jakuba, Katarzynã ë [[Kacper Płażyński|Kacpra]] (pòlitkiôrza). == Ùpamiãtnienié == Je honoriwim nasziznianã gardów Młynary, [[Pùck]], Pionek, Lidzbark Warmińsczi. W [[Sopòt|Spòcé]] òd 16 łżëkwiata 2010 rondo przi ùlëcach ''Bitwy Pod Płowcami'' ë ''Polnej'' mó miono M. Płażyńskiego. Miona M. Płażyńsczégò moją téż: rondo w Rëmji, Brësach, Pùckù, Nowim Dwórzé, Białéj Pòdlascziéj, wiadukt 800-lecô Dërszéwa ë aléjã we Gduńskù. W 2011 Maciej Płażyński òstôł patronã tramwaju Pesa Swing 120NaG SWING Gduńsczich Autobusów ë Tramwajów ò numerã 1041. W 2018 na Gduńsczim Ùniwersytecé pòwstół EkoPark miona Macieja Płażyńskiego w ktrërim je jégò pomnjik. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòliticë]] [[Kategòrëjô:Lëdzë]] qh672kxzyw3pcbjfyg6joa82ok0twqr 2 12315 197516 197250 2026-05-06T15:10:56Z Iketsi 3254 Flag of Poland.svg→Icons-flag-pl.png 197516 wikitext text/x-wiki {| class="wikitable" !<div align="center" class="usermessage">'''[[Òbrôzk:Kashubian board on shop, Hel, Poland.jpg|bezramki|205x205px]] <big>Pò tidzeniu paùzë, znowù bãdã wrócëł w kaszëbsczi Wikipedie!</big>''' </div>{{#babel:pl|en-2|de-1|csb-0,5}} == CSB [[Òbrôzk:Icons-flag-csb.png|bezramki]] == [[Òbrôzk:Kashubiaball.PNG|lewo|bezramki|94x94px]]Mójn! Nazéwóm sã Adóm. Jô nie ùmiã bëlno gadac pò kaszëbskù :( Ga robiã edicje w górnosorbsczi Wikipedii, pòstrzegł, że w kaszëbsczi Wikipedii mô mni articzlów, za bëlno krótczich articzlów ë zacht jinszëch. Wiãc pòstanowił ju robic, ùlepszëc ë zbògacëc kaszëbską Wikipedią. Òd 26 gromicznika 2026 r. jem dolmôczã interfejsu w kaszëbsczim jãzëku w TranslateWiki. [https://translatewiki.net/wiki/User:Orbitminis] Nieraza pòprawiã edicje lëdzy z mniészą znajemnotë kaszëbsczégò jãzëka (jô téż móm, le piszã bezzmiłkòwò) bezzmiłkòwò pò kaszëbskù. Jem Pòlôchã, ni Kaszëbã. == PL [[Òbrôzk:Icons-flag-pl.png|bezramki|24x24px]] == Cześć! Nazywam się Adam. Ja nie umiem dobrze gadać po kaszubsku :( Gdy robię edycje w górnołużyckiej Wikipedii, zauważyłem, że w kaszubskiej Wikipedii ma mniej artykułów, za dużo krótkich artykułów i wiele innych. Więc postanowiłem już pracować, ulepszyć i wzbogacić kaszubską Wikipedię. Od 26 lutego 2026 r. jestem tłumaczem języka kaszubskiego w TranslateWiki. Nieraz poprawię edycje ludzi z mniejszą znajomością kaszubskiego (ja też mam, ale piszę poprawnie) poprawnie po kaszubsku. Jestem Polakiem, nie Kaszubą. Kòżdi je geniuszã, ale jeżlë òbsądzôsz rëbã pò ji mòcë wdrapëwaniô sã na bómie, sprôwi nédżã żëcô wierzący, że je głëpô. – [[Albert Einstein]] [[Òbrôzk:HILLBLU lente.png|bezramki|26x26px]] UserScan''':''' <span class="plainlinks"> [https://xtools.wmflabs.org/pages/csb.wikipedia.org/Orbitminis ùsôdzoné] • [https://xtools.wmflabs.org/ec/?user=Orbitminis&project=csbwiki lëcznik] • [{{fullurl:Specjalna:Rejestr|type=block&page=Wikipedysta:{{urlencode:{{{1}}}}}}} blokadë] • [https://guc.toolforge.org/?user={{urlencode:{{{1|{{BASEPAGENAME}}}}}}}|globalny wkłôd] • [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ALog&type=upload&user={{urlencode:{{{1|{{BASEPAGENAME}}}}}}}&hide_thanks_log=1 wësłané lopczi]</span> ----'''<big>Artikle: 12 (csb) 100+ (swiat)</big>''' ----[[Zrzesznica Samòstójnëch Państw]], [[Wełtawa]], [[NATO]], [[Sedzëba]], [[Rzéka]], [[Bòsniacczi jãzëk]], [[II swiatowô wòjna]], [[Prezydeńt]], [[Kòsowò je serbsczé]], [[Friderik Chòpin]], [[United Artists]], [[Kaszëbskô Szwajcariô]] ----'''<big>Kategòrie: 2 (csb) 10+ (swiat)</big>''' ----[[:Kategòrëjô:Rzéczi|Rzéczi]], [[:Kategòrëjô:Historiô|Historiô]] ----'''<big>Szablónë: 2 (csb) 10+ (swiat)</big>''' ----[[Szablóna:User ru-3]], [[Szablóna:Gduńsczi kréz]] ----'''<big>Pòdzãkòwaniô: 20 (csb) 50+ (swiat)</big>''' ----[[Brëkòwnik:Iketsi|Iketsi]] (11), [[Brëkòwnik:DawnyTest|DawnyTest]] (9) ----[[Brëkòwnik:Orbitminis/Zapisownik|Mój Zapisownik]] [[Òbrôzk:Traditional kashubian design example.png|bezramki|212x212px]] == Mòje brëkòkôstczë == {{Brëkòkôstka|[[Òbrôzk:Firefox logo, 2019.svg|35px]]|Hewòtny brëkòwnik kòrzëstô z [[Mozilla Firefox|Firefoxa]].|tło1=#2584A1|tło2=#F58E27}}{{Brëkòkôstka|{{NUMBEROFARTICLES}}|Hewòtny brëkòwnik mëslë, że w kaszëbsczi Wikipedie mómë za mało articzlów.|tło1=#7E7CF2|tło2=#4CEB3F}}{{Brëkòkôstka|[[Òbrôzk:Adminmop-no.gif|35px]]|Hewòtny brëkòwnik nie je sprôwnikã kaszëbsczi Wikipedie, le czejbë chcesz, zalecóm ti dòmòcë.}}{{Brëkòkôstka|[[Òbrôzk:No barnstars.png]]|Hewòtny brëkòwnik ni przejmujã gwiôzdek dlô mie.|tło1=#FF7670|tło2=#70A0FF}}[[Òbrôzk:Wikipedia-logo-transparent-cropped.png|lewo|bezramki]] |} b8hf0iidclaub1bd98zwoaqmi02w824 4 12528 197594 197362 2026-05-06T21:13:34Z Iketsi 3254 2026-05-06 197594 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ <div class="mw-collapsible mw-collapsed"> <h3 class="mw-collapsible-heading">2026-03</h3> <div class="mw-collapsible-content"> *2026-03-27 <code>pl</code> '''Art:''' {{NUMBEROF|ARTICLES|pl|N}}; {{/S+|Galeria|34138|pl}}; {{/S+|Zobacz też|213589|pl}}; {{/S+|Przypisy|1161185|pl}}; {{/S+|Linki zewnętrzne|2438|pl}}; {{/S+|\{\{Commons|12760|pl}}; *2026-03-27 <code>szl</code> '''Art:''' {{NUMBEROF|ARTICLES|szl|N}}; {{/S+|Galeryjŏ|322|szl}}; ; {{/S+|Przipisy|1400|szl}}; {{/S+|Linki zewnyntrzne|126|szl}}; {{/S+|\{\{Commons|362|szl}}; *2026-03-27 <code>hsb</code> '''Art:''' {{NUMBEROF|ARTICLES|hsb|N}}; {{/S+|Galerija|66|hsb}}; ; {{/S+|Nóžki|3191|hsb}}; {{/S+|Žórła|6156|hsb}}; {{/S+|Wotkazaj|2297|hsb}}; {{/S+|\{\{Commons|5798|hsb}}; *2026-03-27 <code>dsb</code> '''Art:''' {{NUMBEROF|ARTICLES|dsb|N}}; {{/S+|Galerija|428|dsb}}; ; {{/S+|Žrědła|538|dsb}}; {{/S+|Wótkaze|387|dsb}}; {{/S+|\{\{Commons|1362|dsb}}; ---- * 2026-03-27 pl Art: 1 690 890; Galeria: 31162 (1.84%); Zobacz też: 213589 (12.63%); Przypisy: 1161185 (68.67%); Linki zewnętrzne: 2438 (0.14%); \{\{Commons: 12760 (0.75%); * 2026-03-27 szl Art: 60 103; Galeryjŏ: 322 (0.54%); ; Przipisy: 1400 (2.33%); Linki zewnyntrzne: 126 (0.21%); \{\{Commons: 362 (0.6%); * 2026-03-27 hsb Art: 14 238; Galerija: 66 (0.46%); ; Nóžki: 3191 (22.41%); Žórła: 6156 (43.24%); Wotkazaj: 2297 (16.13%); \{\{Commons: 5798 (40.72%); * 2026-03-27 dsb Art: 3444; Galerija: 428 (12.43%); ; Žrědła: 538 (15.62%); Wótkaze: 387 (11.24%); \{\{Commons: 1362 (39.55%); ---- {| class="wikitable" |+ ! ! ! ! ! ! ! ! |- |2026-03-27 |pl |1 690 890 |Galeria: 31162 (1.84%); |Zobacz też: 213589 (12.63%); |Przypisy: 1161185 (68.67%) |Linki zewnętrzne: 2438 (0.14%) |\{\{Commons: 12760 (0.75%) |- |2026-03-27 |szl |60 103 |Galeryjŏ: 322 (0.54%) | |Przipisy: 1400 (2.33%) |Linki zewnyntrzne: 126 (0.21%) |\{\{Commons: 362 (0.6%) |- |2026-03-27 |hsb |14 238 |Galerija: 66 (0.46%) |Nóžki: 3191 (22.41%) |Žórła: 6156 (43.24%) |Wotkazaj: 2297 (16.13%) | \{\{Commons: 5798 (40.72%) |- |2026-03-27 |dsb |3444 |Galerija: 428 (12.43%) | |Žrědła: 538 (15.62%) |Wótkaze: 387 (11.24%) |\{\{Commons: 1362 (39.55%) |} </div> </div> ---- <div class="mw-collapsible"> <h3 class="mw-collapsible-heading">2026-04</h3> <div class="mw-collapsible-content"> {| class="wikitable sortable" |+ ! !K. !A. !<s>Galerëjô</s> !Òbaczë téż !\{\{Przëpisë !Bùtnowé lënczi !\{\{Commons |- |2026-03-29 ||csb ||5536 ||0.78% (43) ||2.31% (128) ||2.17% (120) ||26.61% (1473) ||4.03% (223) |- |2026-03-30 ||csb ||5536 ||0.81% (45) ||2.49% (138) ||2.64% (146) ||27.87% (1543)||4.68% (259) |- |2026-03-31 ||csb ||5538 ||0.83% (46) ||2.53% (140) ||2.71% (150) ||29.25% (1620) ||5.4% (299) |- ! ! K. !! A. !!\&lt;gallery ! style="text-align:left; font-size: 85%;" | * pl:''[{{/S|insource:"Zobacz też"|pl}} "Zobacz też"]'' * szl:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Zobŏcz tyż\s*{{=}}/|szl}} /=\s*Zobŏcz tyż\s*=/] * hsb:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Hlej tež\s*{{=}}/|hsb}} /=\s*Hlej tež\s*=/] * dsb:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Glědaj teke\s*{{=}}/|dsb}} /=\s*Glědaj teke\s*=/] * cs:''[{{/S|insource:"Související články"|cs}} "Související články"]'' * sk:''[{{/S|insource:"Pozri aj"|sk}} "Pozri aj"]'' * en:''[{{/S|insource:"See also"|en}} "See also"]'' * de:''[{{/S|insource:"Siehe auch"|de}} "Siehe auch"]'' * eo:''[{{/S|insource:"Vidu ankaŭ"|eo}} "Vidu ankaŭ"]'' ! style="text-align:left; font-size: 85%;" | * <nowiki><references></nowiki> * pl:''[{{/S|insource:"Przypisy"|pl}} "Przypisy"]'' * szl:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Przipisy\s*{{=}}/|szl}} /=\s*Przipisy\s*=/] * hsb:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Nóžki\s*{{=}}/|hsb}} /=\s*Nóžki\s*=/] * dsb:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Nóžki\s*{{=}}/|dsb}} /=\s*Nóžki\s*=/] ** +[{{/S|insource:/{{=}}\s*Nožki\s*{{=}}/|dsb}} /=\s*Nožki\s*=/] ** +[{{/S|insource:/{{=}}\s*Žrědła\s*{{=}}/|dsb}} /=\s*Žrědła\s*=/] * cs:''[{{/S|insource:"Reference"|cs}} "Reference"]'' * sk: ''[{{/S|insource:"Referencie"|sk}} "Referencie"]'' * en:''[{{/S|insource:"References"|en}} "References"]'' * de:''[{{/S|insource:"Einzelnachweise"|de}} "Einzelnachweise"]'' * eo:''[{{/S|insource:"Referencoj"|eo}} "Referencoj"]'' ! style="text-align:left; font-size: 85%;" | * pl:''[{{/S|insource:"Linki zewnętrzne"|pl}} "Linki zewnętrzne"]'' * szl:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Linki zewnyntrzne\s*{{=}}/|szl}} /=\s*Linki zewnyntrzne\s*=/] * hsb:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Wotkazaj\s*{{=}}/|hsb}} /=\s*Wotkazaj\s*=/] * dsb:[{{/S|insource:/{{=}}\s*Wótkaze\s*{{=}}/|dsb}} /=\s*Wótkaze\s*=/] * cs:''[{{/S|insource:"Externí odkazy"|cs}} "Externí odkazy"]'' * sk:''[{{/S|insource:"Pozri aj"|sk}} "Pozri aj"]'' * en:''[{{/S|insource:"External links"|en}} "External links"]'' * de:''[{{/S|insource:"Weblinks"|de}} "Weblinks"]'' * eo:''[{{/S|insource:"Eksteraj ligiloj"|eo}} "Eksteraj ligiloj"]'' !!\{\{Commons |- |2026-04-09 ||pl ||1 691 002||{{%t|2.34|3=(39487)}} ||{{%t|12.63|3=(213648)}} ||{{%t|68.71|3=(1161912)}} ||{{%t|25.54|3=(431956)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||szl||60 103||{{%t|1.52|3=(915)}} ||{{%t|0.16|3=(95)}} ||{{%t|0.15|3=(90)}} ||{{%t|0.21|3=(126)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||hsb||14 238||{{%t|4.75|3=(676)}} ||{{%t|1.21|3=(172)}} ||{{%t|22.41|3=(3191)}} ||{{%t|16.13|3=(2297)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||dsb||3444||{{%t|16.58|3=(571)}} ||{{%t|1.98|3=(68)}} ||{{%t|37.47|3=({{#expr: 108+648+534}})}} ||{{%t|11.24|3=(387)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||cs ||589 694||{{%t|7.83|3=(46147)}} ||{{%t|18.62|3=(109816)}} ||{{%t|74.07|3=(436853)}} ||{{%t|77.32|3=(456023)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||sk ||259 208||{{%t|3.67|3=(9507)}} ||{{%t|26.31|3=(68190)}} ||{{%t|50.55|3=(131036)}} ||{{%t|31.3|3=(81140)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||en ||7 166 313||{{%t|2.63|3=(188533)}} ||{{%t|25.35|3=(1816956)}} ||{{%t|89.05|3=(6382097)}} ||{{%t|43.67|3=(3130035)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||de ||3 111 906||{{%t|4.46|3=(138754)}} ||{{%t|15.11|3=(470345)}} ||{{%t|60.26|3=(1875287)}} ||{{%t|67.67|3=(2106192)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- |2026-04-09 ||eo ||384 071||{{%t|7.84|3=(30122)}} ||{{%t|27.85|3=(106970)}} ||{{%t|32.36|3=(124279)}} ||{{%t|49.81|3=(191292)}} ||{{%t|0|3=(0)}} |- ! !K. !! A. !![{{/S|insource:/\<gallery/|csb}} /=\s*\&lt;gallery\s*=/]!! [{{/S|insource:/{{=}}\s*Òbaczë téż\s*{{=}}/|csb}} /=\s*Òbaczë téż\s*=/] !! [{{/S|hastemplate:Przëpisë}} hastemplate:<br>Przëpisë] !! [{{/S|insource:/{{=}}\s*Bùtnowé lënczi\s*{{=}}/|csb}} /=\s*Bùtnowé lënczi\s*=/]!! [{{/S|hastemplate:Commons}} hastemplate:<br>Commons] |- |2026-04-01 ||csb ||5538 ||{{%t|1.01|3=(56)}} ||{{%t|2.53|3=(140)}} ||{{%t|2.89|3=(160)}} ||{{%t|29.23|3=(1619)}} ||{{%t|6.16|3=(341)}} |- |2026-04-02 ||csb ||5538 ||{{%t|1.07|3=(59)}} ||{{%t|2.58|3=(143)}} ||{{%t|3.03|3=(168)}} ||{{%t|29.94|3=(1658)}} ||{{%t|7.1|3=(393)}} |- |2026-04-03 ||csb ||5539 ||{{%t|1.1|3=(61)}} ||{{%t|3.83|3=(212)}} ||{{%t|3.14|3=(174)}} ||{{%t|32.17|3=(1782)}} ||{{%t|8.9|3=(493)}} |- |2026-04-04 ||csb ||5541 ||{{%t|1.1|3=(61)}} ||{{%t|3.83|3=(212)}} ||{{%t|3.18|3=(176)}} ||{{%t|32.38|3=(1794)}} ||{{%t|9.11|3=(505)}} |- |2026-04-05 ||csb ||5541 ||{{%t|1.17|3=(65)}} ||{{%t|4.51|3=(250)}} ||{{%t|3.63|3=(201)}} ||{{%t|33.55|3=(1859)}} ||{{%t|10.54|3=(584)}} |- |2026-04-06 ||csb ||5543 ||{{%t|1.17|3=(65)}} ||{{%t|4.73|3=(262)}} ||{{%t|3.66|3=(203)}} ||{{%t|33.81|3=(1874)}} ||{{%t|10.81|3=(599)}} |- |[https://browse.library.kiwix.org/viewer#wikipedia_csb_all_maxi_2026-04/Prz%C3%A9dn%C3%B4_starna 2026-04-07] ||csb ||5543 ||{{%t|1.32|3=(73)}} ||{{%t|5.21|3=(289)}} ||{{%t|4.8|3=(266)}} ||{{%t|35.06|3=(1944)}} ||{{%t|12.17|3=(675)}} |- |2026-04-08 ||csb ||5546 ||{{%t|2.33|3=(129)}} ||{{%t|5.97|3=(331)}} ||{{%t|7.99|3=(443)}} ||{{%t|36.12|3=(2003)}} ||{{%t|17.6|3=(976)}} |- |2026-04-09 ||csb ||5549 ||{{%t|2.49|3=(138)}} ||{{%t|6.67|3=(370)}} ||{{%t|8.38|3=(465)}} ||{{%t|36.53|3=(2027)}} ||{{%t|18.31|3=(1016)}} |- |2026-04-10 ||csb ||5549 ||{{%t|2.5|3=(139)}} ||{{%t|7.75|3=(430)}} ||{{%t|8.69|3=(482)}} ||{{%t|36.84|3=(2044)}} ||{{%t|18.83|3=(1045)}} |- |2026-04-12 ||csb ||5550 ||{{%t|2.45|3=(141)}} ||{{%t|7.98|3=(443)}} ||{{%t|8.79|3=(488)}} ||{{%t|36.76|3=(2041)}} ||{{%t|19.2|3=(1066)}} |- |2026-04-13 ||csb ||5552 ||{{%t|2.61|3=(145)}} ||{{%t|8.45|3=(469)}} ||{{%t|8.95|3=(497)}} ||{{%t|37.27|3=(2069)}} ||{{%t|19.88|3=(1104)}} || {{%t|{{#expr: (5552-1250)/5552*100 round 2}}|3=({{#expr: (5552-1250)}})}} |- |2026-04-14 ||csb ||5553 ||{{%t|2.65|3=(147)}} ||{{%t|8.93|3=(496)}} ||{{%t|9.08|3=(504)}} ||{{%t|38.25|3=(2124)}} ||{{%t|21.16|3=(1175)}} || {{%t|{{#expr: (5553-1249)/5553*100 round 2}}|3=({{#expr: (5553-1249)}})}} |- |2026-04-15 ||csb ||5554 ||{{%t|2.72|3=(151)}} ||{{%t|9.77|3=(543)}} ||{{%t|9.25|3=(514)}} ||{{%t|39.01|3=(2167)}} ||{{%t|22.18|3=(1232)}} || {{%t|{{#expr: (5554-1246)/5554*100 round 2}}|3=({{#expr: (5554-1246)}})}} |- |2026-04-16 ||csb ||5559 ||{{%t|2.73|3=(152)}} ||{{%t|10.97|3=(610)}} ||{{%t|9.39|3=(522)}} ||{{%t|39.74|3=(2209)}} ||{{%t|23.1|3=(1284)}} || {{%t|{{#expr: (5559-1262)/5559*100 round 2}}|3=({{#expr: (5559-1262)}})}} |} * 2026-04-24 5561 <gallery\s: 2.86% (159) Òbaczë téż: 12.16% (676) Przëpisë: 9.66% (537) Bùtnowé: 40.77% (2267) Commons: 24.89% (1384) * 2026-04-28 5563 <gallery\s: 2.89% (161) Òbaczë téż: 13.27% (738) Przëpisë: 10.08% (561) Bùtnowé: 42.01% (2337) Commons: 26.5% (1474) * 2026-04-29 5564 <gallery\s: 2.93% (163) Òbaczë téż: 14.07% (783) Przëpisë: 10.15% (565) Bùtnowé: 42.94% (2389) Commons: 27.57% (1534) * 2026-04-30 5564 <gallery\s: 2.97% (165) Òbaczë téż: 14.47% (805) Przëpisë: 10.23% (569) Bùtnowé: 43.17% (2402) Commons: 28.09% (1563) * 2026-05-04 5566 <gallery\s: 2.98% (166) Òbaczë téż: 15.56% (866) Przëpisë: 10.33% (575) Bùtnowé: 44.34% (2468) Commons: 29.28% (1630) * 2026-05-06 5567 <gallery\s: 3% (167) Òbaczë téż: 16.56% (922) Przëpisë: 10.44% (581) Bùtnowé: 45.18% (2515) Commons: 30.48% (1697) <gallery\s: {{/S+|\<gallery|167|csb|raw=1}} <!-- KALKULATOR --> Òbaczë téż: {{/S+|Òbaczë téż|922|csb|raw=1}} <!-- KALKULATOR --> Przëpisë: {{/S+|Przëpisë|581|csb|raw=1}} <!-- KALKULATOR --> Bùtnowé: {{/S+|Bùtnowé|2515|csb|raw=1}} <!-- KALKULATOR --> Commons: {{/S+|Commons|1697|csb|raw=1}} <!-- KALKULATOR --> ---- <nowiki>|2026-04-XX ||csb ||</nowiki>{{NUMBEROFARTICLES:R}}<nowiki> ||{{%t|2.72|3=(151)}} ||{{%t|9.77|3=(543)}} ||{{%t|9.25|3=(514)}} ||{{%t|39.01|3=(2167)}} ||{{%t|22.18|3=(1232)}} || {{%t|{{#expr: (5554-1246)/5554*100 round 2}}|3=({{#expr: (5554-1246)}})}}</nowiki> ---- ---- * {{/S+|\<gallery|1280|csb|raw=1}} <!-- KALKULATOR --> * {{NUMBEROFARTICLES:R}}-NNN * csb: [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?search=-insource%3A%2FImage%3A%2F+-insource%3A%2F%C3%92br%C3%B4zk%3A%2F+-deepcat%3AKal%C3%A3darium+-insource%3A%2F.svg%2Fi+-insource%3A%2F.png%2Fi+-insource%3A%2F.jpg%2Fi+-insource%3A%2F.jpeg%2Fi+-insource%3A%2F.gif%2Fi&title=Specjaln%C3%B4%3ASzukaj&profile=advanced&fulltext=1&ns0=1 bez obrazka] * bez obrazka: ** csb: 39.89% (2216); -Kalãdarium: 23.04% (1280) [https://petscan.wmcloud.org/?ores_type=any&referrer_name=&links_to_all=&talk_page_exists=both&active_tab=tab_templates_n_links&negcats=Kal%C3%A3darium&ns%5B0%5D=1&before=&larger=&categories=F%C3%B9%C5%84damentn%C3%A9+kateg%C3%B2r%C3%ABje&interface_language=en&show_soft_redirects=both&max_statements=&cb_labels_yes_l=1&edits%5Bbots%5D=both&manual_list_wiki=&project=wikipedia&links_to_any=&templates_any=&manual_list=&sparql=&depth=18&templates_no=Bez+%C3%B2br%C3%B4zka&edits%5Banons%5D=both&show_redirects=both&cb_labels_any_l=1&since_rev0=&search_max_results=500&langs_labels_yes=&output_compatability=catscan&outlinks_any=&edits%5Bflagged%5D=both&rxp_filter=&smaller=&templates_yes=&search_filter=&language=csb&show_disambiguation_pages=both&sitelinks_no=&page_image=no&outlinks_yes=&cb_labels_no_l=1&min_sitelink_count=&after=&ores_prob_from=&min_redlink_count=1&doit=][https://petscan.wmcloud.org/?page_image=no&links_to_no=&sitelinks_any=&langs_labels_no=&sparql=&interface_language=en&ns%5B0%5D=1&sparql_server=wikidata&output_limit=&langs_labels_yes=&depth=18&min_statements=&since_rev0=&subpage_filter=either&project=wikipedia&templates_no=Bez+%C3%B2br%C3%B4zka&common_wiki=auto&search_query=&minlinks=&sortorder=ascending&rxp_filter=&wikidata_item=no&cb_labels_any_l=1&before=&after=&labels_no=&min_redlink_count=1&max_age=&language=csb&show_disambiguation_pages=both&categories=F%C3%B9%C5%84damentn%C3%A9+kateg%C3%B2r%C3%ABje&search_max_results=500&min_sitelink_count=&max_sitelink_count=&smaller=&active_tab=tab_templates_n_links&cb_labels_no_l=1&outlinks_any=&outlinks_yes=&show_soft_redirects=both&ores_prob_to=&cb_labels_yes_l=1&search_filter=&namespace_conversion=keep&doit=] ** csb: 2026-04-15 1264/5555; 2200/5555 ** pl: 29.21% (494098) [https://petscan.wmcloud.org/?cb_labels_any_l=1&interface_language=en&cb_labels_no_l=1&talk_page_exists=both&search_max_results=500&common_wiki=auto&before=&search_wiki=&language=pl&show_redirects=both&minlinks=&output_compatability=catscan&max_age=&referrer_name=&categories=Kategorie&project=wikipedia&max_identifiers=&active_tab=tab_categories&outlinks_any=&sparql_server=wikidata&labels_yes=&depth=18&wpiu=any&min_redlink_count=1&output_limit=&max_statements=&wikidata_label_language=&labels_no=&ores_prob_to=&show_soft_redirects=both&negcats=&rxp_filter=&outlinks_no=&templates_yes=&page_image=no&edits%5Bbots%5D=both&since_rev0=&sitelinks_no=&search_filter=&cb_labels_yes_l=1&manual_list=&source_combination=&sitelinks_yes=&ores_type=any&ns%5B0%5D=1] ** szl: 77.73% (46774) [https://petscan.wmcloud.org/?sitelinks_yes=&min_identifiers=&sortby=none&rxp_filter=&search_max_results=500&links_to_no=&labels_no=&subpage_filter=either&cb_labels_any_l=1&templates_yes=&sitelinks_no=&langs_labels_no=&links_to_any=&namespace_conversion=keep&categories=Przod%C5%84o+zajta&max_statements=&outlinks_yes=&templates_no=&labels_any=&ores_prob_to=&referrer_url=&cb_labels_yes_l=1&minlinks=&ns%5B0%5D=1&page_image=no&edits%5Banons%5D=both&max_sitelink_count=&show_redirects=both&language=szl&links_to_all=&sitelinks_any=&langs_labels_any=&interface_language=en&min_redlink_count=1&max_identifiers=&cb_labels_no_l=1&project=wikipedia&larger=&manual_list_wiki=&depth=18&outlinks_any=&common_wiki=auto&min_sitelink_count=&maxlinks=&doit=] ** hsb: 29.77% (4238) [https://petscan.wmcloud.org/?interface_language=en&min_sitelink_count=&maxlinks=&project=wikipedia&depth=18&pagepile=&wpiu=any&wikidata_source_sites=&language=hsb&page_image=no&cb_labels_no_l=1&min_redlink_count=1&after=&show_disambiguation_pages=both&outlinks_no=&max_identifiers=&max_age=&max_statements=&langs_labels_no=&output_limit=&outlinks_yes=&min_statements=&wikidata_label_language=&templates_no=&show_soft_redirects=both&talk_page_exists=both&cb_labels_any_l=1&subpage_filter=either&wikidata_item=no&ns%5B0%5D=1&ores_prob_from=&sparql_server=wikidata&sitelinks_yes=&search_max_results=500&common_wiki_other=&search_query=&namespace_conversion=keep&categories=%21H%C5%82owna+kategorija&common_wiki=auto&templates_yes=&cb_labels_yes_l=1&before=&wikidata_prop_item_use=&format=html&search_wiki=&doit=] ** dsb: 22.83% (786) [https://petscan.wmcloud.org/?search_max_results=500&outlinks_yes=&categories=%21G%C5%82owna+kategorija&project=wikipedia&referrer_name=&search_filter=&langs_labels_any=&referrer_url=&show_redirects=both&edits%5Banons%5D=both&maxlinks=&templates_no=&min_sitelink_count=&links_to_no=&pagepile=&max_statements=&subpage_filter=either&active_tab=tab_categories&max_sitelink_count=&wikidata_item=no&wikidata_label_language=&cb_labels_no_l=1&ns%5B0%5D=1&sitelinks_no=&sparql=&talk_page_exists=both&page_image=no&outlinks_any=&edits%5Bflagged%5D=both&common_wiki=auto&links_to_all=&min_statements=&depth=18&minlinks=&wikidata_prop_item_use=&language=dsb&cb_labels_any_l=1&interface_language=en&cb_labels_yes_l=1&larger=&labels_no=&sortby=none&common_wiki_other=&smaller=&doit=] ** cs: 42.18% (248854) [https://petscan.wmcloud.org/?manual_list_wiki=&langs_labels_any=&cb_labels_yes_l=1&pagepile=&source_combination=&search_wiki=&wikidata_prop_item_use=&search_max_results=500&outlinks_yes=&langs_labels_no=&after=&search_filter=&depth=18&show_soft_redirects=both&search_query=&sortorder=ascending&edits%5Bflagged%5D=both&language=cs&active_tab=tab_categories&wikidata_item=no&output_limit=&categories=Hlavn%C3%AD+kategorie&referrer_name=&ns%5B0%5D=1&templates_yes=&common_wiki=auto&cb_labels_no_l=1&page_image=no&minlinks=&max_statements=&project=wikipedia&wpiu=any&namespace_conversion=keep&sitelinks_yes=&sparql_server=wikidata&min_redlink_count=1&subpage_filter=either&maxlinks=&cb_labels_any_l=1&ores_prediction=any&outlinks_no=&sitelinks_no=&interface_language=en&max_age=&referrer_url=&templates_no=] ** sk: 39.48% (102371) [https://petscan.wmcloud.org/?min_redlink_count=1&interface_language=en&talk_page_exists=both&langs_labels_yes=&project=wikipedia&langs_labels_no=&search_filter=&language=sk&max_identifiers=&depth=18&ores_prediction=any&cb_labels_yes_l=1&sortby=none&source_combination=&templates_yes=&page_image=no&after=&wikidata_source_sites=&ores_prob_from=&cb_labels_any_l=1&edits%5Bflagged%5D=both&smaller=&show_disambiguation_pages=both&wikidata_item=no&sitelinks_any=&templates_no=&negcats=&sortorder=ascending&manual_list=&cb_labels_no_l=1&search_max_results=500&outlinks_yes=&templates_any=&sparql_server=wikidata&ns%5B0%5D=1&edits%5Bbots%5D=both&categories=Z%C3%A1kladn%C3%A9+kateg%C3%B3rie&common_wiki=auto&outlinks_any=&outlinks_no=&subpage_filter=either&links_to_all=&minlinks=&labels_no=] ** en: >500000 [] ** de: >500000 [] ** eo: 33.82% (129952) [https://petscan.wmcloud.org/?search_max_results=500&ores_prediction=any&interface_language=en&search_wiki=&depth=18&sitelinks_yes=&show_soft_redirects=both&labels_any=&edits%5Bflagged%5D=both&templates_any=&cb_labels_any_l=1&page_image=no&maxlinks=&cb_labels_no_l=1&outlinks_no=&links_to_all=&links_to_any=&categories=%C4%88io&sparql=&ns%5B0%5D=1&outlinks_yes=&language=eo&search_filter=&wikidata_source_sites=&min_identifiers=&sortby=none&cb_labels_yes_l=1&referrer_name=&langs_labels_any=&show_disambiguation_pages=both&langs_labels_no=&output_compatability=catscan&minlinks=&min_statements=&sitelinks_any=&subpage_filter=either&since_rev0=&show_redirects=both&edits%5Banons%5D=both&max_identifiers=&langs_labels_yes=&labels_no=&project=wikipedia&doit=] * dsb: [{{/S|-insource:/{{=}} Žrědła {{=}}/ insource:/{{=}}\s*Žrědła\s*{{=}}/|dsb}} -insource:/= Žrědła =/ insource:/=\s*Žrědła\s*=/] * dsb: [{{/S|insource:/\<ref/ -insource:/{{=}}\s*Nóžki\s*{{=}}/ -insource:/{{=}}\s*Žrědła\s*{{=}}/ -insource:/{{=}}\s*Nožki\s*{{=}}/|dsb}} insource:/\<ref/ -insource:/=\s*Nóžki\s*=/ -insource:/=\s*Žrědła\s*=/ -insource:/=\s*Nožki\s*=/] == <code><nowiki>{{</nowiki>[[:Category:Nôpiérwi pò kaszëbskù|Nôpiérwi pò kaszëbskù]]<nowiki>}}</nowiki></code> == {| class="wikitable" |+ |{{%t|{{#expr: ({{PAGESINCATEGORY:Nôpiérwi pò kaszëbskù|R}} / {{NUMBEROFARTICLES:R}}) * 100 Round 2}}}} ({{PAGESINCATEGORY:Nôpiérwi pò kaszëbskù}}) <code><nowiki>{{</nowiki>[[:Category:Nôpiérwi pò kaszëbskù|Nôpiérwi pò kaszëbskù]]<nowiki>}}</nowiki></code> |} * 2026-04-09 — 0.29% (16) * 2026-04-12 — 0.45% (25) * 2026-04-15 — 0.63% (35) * 2026-04-16 — 0.81% (45) * 2026-04-23 — 1.17% (65) * 2026-04-29 — 1.71% (95) * 2026-05-01 — 1.89% (105) * 2026-05-04 — 2.07% (115) * {{CURRENTYEAR}}-{{CURRENTMONTH2}}-{{CURRENTDAY2}} — {{#expr: ({{PAGESINCATEGORY:Nôpiérwi pò kaszëbskù|R}} / {{NUMBEROFARTICLES:R}}) * 100 Round 2}}% ({{PAGESINCATEGORY:Nôpiérwi pò kaszëbskù}}) ---- </div><!-- 2026-04--> </div><!-- 2026-04--> ---- <div class="mw-collapsible mw-collapsed"> <h3 class="mw-collapsible-heading">+</h3> <div class="mw-collapsible-content"> <code>+<br> |-<br> |2026-04-08<br> |'''csb'''<br> |{{NUMBEROF|ARTICLES|csb|N}}<br> |{{/S+|\<gallery|139|csb|raw=1}}<br> |{{/S+|Òbaczë téż|430|csb|raw=1}}<br> |{{/S+|\{\{Przëpisë|482|csb|raw=1|flag=i}}<br> |{{/S+|Bùtnowé lënczi|2044|csb|raw=1}}<br> |{{/S+|\{\{Commons|1045|csb|raw=1|flag=i}} </code> ---- * 2026-04-02 {{/S+|Rozmajitoscë|37|csb}} * 2026-04-02 {{/S+|Dopisënczi|39|csb}} * 2026-04-02 {{/S+|Słôwny lëdze|20|csb}} * 2026-04-02 {{/S+|Przëpisënczi|4|csb}} * 2026-04-02 {{/S+|Òbôczë téż|8|csb}} * 2026-04-02 {{/S+|Zdrzë téż|12|csb}} * 2026-04-02 {{/S+|Przëpise|8|csb}} * 2026-04-02 {{/S+|Bùtnowé pòwrózczi|6|csb}} * <s>2026-04-03 {{/S+|Bùtnowë lënczi|61|csb}}</s> → 0 (2026-04-03) * 2026-04-03 {{/S+|Przësłowié|123|csb}} * 2026-04-03 {{/S+|Przësłowia|6|csb}} * 2026-04-05 {{/S+|Biografiô|18|csb}} * 2026-04-05 {{/S+|Lëteratura|741|csb}} * 2026-04-05 {{/S+|Rozmajitoscë|37|csb}} * 2026-04-07 {{/S+|Przëpisczi|169|csb}} * <s>2026-04-15 {{/S+|Czëtôj téż|1|csb}}</s> → 0 (2026-04-15) * 2026-04-15 {{/S+|\{\{msg|12|csb}} * 2026-04-16 {{/S+|Zdroje|35|csb}} * <s>2026-05-01 {{/S+|Bùtnowé lënczie|13|csb}}</s> → 0 (2026-05-01) * 2026-05-01 {{/S+|Spisënk zamkłoscë|1|csb}} (Spis treści) ---- * [[Brëkòwnik:Iketsi/2]] * [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?search=miono-genitiw%3F&title=Specjaln%C3%B4:Szukaj&go=Bi%C3%A9j%21&ns0=1 miono-genitiw?] </div><!-- + --> </div><!-- + --> 5w93kcmztuhrmrzuk828qlmuhmc91ox 0 12636 197572 196066 2026-05-06T19:57:07Z Iketsi 3254 === Szëkba === {{Szëkba}} 197572 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Harvest-home in Sandomir color.jpg|mały|Bãksowinë w Sandomiersczim, 1841]] '''Òżniwinë'''<ref>https://sloworz.org/word/8833/meaning/10070</ref> abò '''dożniwk'''<ref>https://kaszebi.rastko.net/?p=234</ref> – lëdowé [[swiãto]] pòłączoné z dzãkòwnyma òbrządkama za skùńczenié [[Żniwa|żniw]] ë pòlowëch robòtach. W czasach przedchrzescëjańsczich – etniczné [[Religia Słowian|słowiańsczé swiãto]], przëpôdające w cządze [[Jesénnô równoteka|jesénny równoteczi]] (23 séwnika)<ref>[https://web.archive.org/web/20140905213851/http://slownik.rolnicy.com/d/dozynki.html Gbùrsczi słowôrz]- Dożniwk. [przëstãp 2026-04-19] (pòl.)</ref>. Dzysdniowò dërch òbchòdzòné w jedną z niedzel abò sobòtë zélnika abò séwnika pò zakùńczeniu żniw<ref name="ReferenceA">Etnografia Polski: przemiany kultury ludowej: Tom 2. 1981</ref>. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Stachowicz, Dożynki (Muzeum Narodowe).jpg| Òbrôzk:DOŻYNKI BRZEZINY 2011r. 01 - panoramio.jpg|[[Chléb]] Òbrôzk:Wierusz-Kowalski Dożynki 1910.jpg| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Zôdëszny Dzéń]] * [[Môjik]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://zkaszub.info/dozynki-2018-kartuzy/ ({{Jãz.|pl}}) * https://czec.pl/pl/n/35 ({{Jãz.|pl}}) * https://kids.kiddle.co/Do%C5%BCynki ({{Jãz.|en}}) * https://kaszebsko.com/wp-content/uploads/2023/01/03Jablonski.pdf * https://apcz.umk.pl/AUNC_PED/article/view/36342 * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rompski-jan/ * https://kaszebsko.com/wp-content/uploads/2023/01/Historio-Kaszebow-22III.pdf * {{YouTube|wI4pu_mYQRM|Mezowianie 2011. ...Dożynki / Òżniwinë}} * {{YouTube|7JtR7n8F3WQ|Òżniwinë w reżyserii Andrzeja Dudzińskiego}} * {{YouTube|ivnGb6hGUkI|Òżniwinë - stôrô tradicjô w zmieniwającym sã swiece — Kaszëbë i swiat}} === Szëkba === {{Szëkba}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] g42ej6qj77hqktguymlbd1pnhrs0p5r 10 12645 197596 195342 2026-05-07T04:38:24Z Iketsi 3254 24 197596 wikitext text/x-wiki <includeonly>https://mojhistorycznyblog.pl/kartka-z-kalendarza-{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}}-{{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = stycznia | gromicznika = lutego | strëmiannika = marca | łżëkwiata = kwietnia | maja = maja | czerwińca = czerwca | lëpińca = lipca | zélnika = sierpnia | séwnika = wrzesnia | pazdzérznika = pazdziernika | lëstopadnika = listopada | gòdnika = grudnia | #default = !!! }}/ ({{Jãz.|pl}})</includeonly><noinclude> * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl|21 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl|24 gòdnika}} </noinclude> 6hjzcgjjq7zz56ljc79tgda76185sa8 197597 197596 2026-05-07T04:38:59Z Iketsi 3254 31 197597 wikitext text/x-wiki <includeonly>https://mojhistorycznyblog.pl/kartka-z-kalendarza-{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}}-{{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = stycznia | gromicznika = lutego | strëmiannika = marca | łżëkwiata = kwietnia | maja = maja | czerwińca = czerwca | lëpińca = lipca | zélnika = sierpnia | séwnika = wrzesnia | pazdzérznika = pazdziernika | lëstopadnika = listopada | gòdnika = grudnia | #default = !!! }}/ ({{Jãz.|pl}})</includeonly><noinclude> * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl|31 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl|24 gòdnika}} </noinclude> 66daqzx2canrbalvax1gvtpg76942s0 10 12646 197600 196373 2026-05-07T04:59:11Z Iketsi 3254 +{{Roczëzna/FilmPolski.pl}} 197600 wikitext text/x-wiki <includeonly>* {{Roczëzna/mojhistorycznyblog.pl|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}} * {{Roczëzna/imperiumromanum.pl|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}} * {{Roczëzna/FilmPolski.pl|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}} * {{Roczëzna/BBC|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}} * {{Roczëzna/NYT|{{{1|{{PAGENAME}}}}}}} </includeonly><noinclude>{{Special:Prefixindex/Szablóna:Roczëzna/}} ---- * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna}}</nowiki></code> → {{Roczëzna|31 stëcznika}} ---- * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna}}</nowiki></code> → {{Roczëzna|2 gromicznika}} ---- * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna}}</nowiki></code> → {{Roczëzna|24 gòdnika}} ---- </noinclude> bdsis8va6hiew64ymbdbsb28fi6hzbm 10 12647 197601 195343 2026-05-07T05:00:54Z Iketsi 3254 24 197601 wikitext text/x-wiki <includeonly>http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/{{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = january | gromicznika = february | strëmiannika = march | łżëkwiata = april | maja = may | czerwińca = june | lëpińca = july | zélnika = august | séwnika = september | pazdzérznika = october | lëstopadnika = november | gòdnika = december | #default = !!! }}/{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}}/ ({{Jãz.|en}})</includeonly><noinclude> * [[1 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/BBC}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/BBC|31 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/BBC}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/BBC|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/BBC}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/BBC|24 gòdnika}} </noinclude> p2hskojfvqv227syyu6kfbjvttq8ys2 197603 197601 2026-05-07T05:01:35Z Iketsi 3254 31 197603 wikitext text/x-wiki <includeonly>http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/{{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = january | gromicznika = february | strëmiannika = march | łżëkwiata = april | maja = may | czerwińca = june | lëpińca = july | zélnika = august | séwnika = september | pazdzérznika = october | lëstopadnika = november | gòdnika = december | #default = !!! }}/{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}}/ ({{Jãz.|en}})</includeonly><noinclude> * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/BBC}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/BBC|31 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/BBC}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/BBC|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/BBC}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/BBC|24 gòdnika}} </noinclude> anosjz2uw6uf3j6xhhftui3py063t4v 10 12648 197602 195346 2026-05-07T05:01:20Z Iketsi 3254 24 197602 wikitext text/x-wiki <includeonly>https://archive.nytimes.com/learning.blogs.nytimes.com/on-this-day/{{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = january | gromicznika = february | strëmiannika = march | łżëkwiata = april | maja = may | czerwińca = june | lëpińca = july | zélnika = august | séwnika = september | pazdzérznika = october | lëstopadnika = november | gòdnika = december | #default = !!! }}-{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}}/index.html ({{Jãz.|en}})</includeonly><noinclude> * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/NYT}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/NYT|31 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/NYT}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/NYT|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/NYT}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/NYT|24 gòdnika}} </noinclude> titaqfbbcsp012byddvdbe7kzeqes33 0 12675 197518 197490 2026-05-06T15:17:08Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ * {{YouTube|jANl31iDr7k|FUCUS - Banowô frańtówka}} 197518 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} <div class="thumb tright"> <div class="thumbinner" style="width:500px;"> {| style="border:1px solid #ccc;" |- | [[Òbrôzk:Transcassubia 2005 Gdinio 1 (cropped 250x250px).jpg|250px|alt=|Transcassubia 2005|link=]] | [[Òbrôzk:Transcassubia 2005 Gdinio 2 (cropped 250×250px).jpg|250px|alt=|Transcassubia 2005|link=]] |} <div class="thumbcaption">Transcassubia</div> </div> </div> '''Transcassubia''' – specjalnô banowô liniô na [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]]<ref>https://dziennikbaltycki.pl/swiatowy-zjazd-kaszubow-w-brusach-pociag-transcassubia-z-chojnic-wyjechal-o-godz-1038-zdjecia-wideo/ar/c13-16536571</ref>. Kòżdorocznie jedze jinãdë. == 2024 == <mapframe width="250" height="250" text="Transcassubia (2024)"> [ { "type": "ExternalData", "service": "geopoint", "properties": { "marker-symbol": "rail", "marker-color": "FFD700" }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P81 wd:Q139382712; wdt:P625 ?geo . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'csb,mul'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#000", "stroke-width": 3 }, "ids": "Q139382712" } ] </mapframe> {| class="wikitable" |+ ! colspan="2" |2024<ref>https://zkaszub.info/wazna-informacja-dotyczaca-biletow-na-transcassubie/</ref> |- ![[Hél]] !Chojnice |- |[[Jurata]] |Męcikał |- |[[Jastarniô]] |[[Brusë]] |- |Kuźnica (Hel) |Lubnia |- |[[Chałëpë]] |Dziemiany Kaszubskie |- |[[Wiôlgô Wies]] |[[Lëpùsz]] |- |[[Swôrzewò]] |[[Łubianô]] |- |[[Pùck]] !Kościerzyna |- |[[Żelëstrzewò]] | rowspan="18" | |- |[[Mrzeżëno]] |- |Réda Rekowo |- |[[Réda]] |- |[[Rëmiô]] |- |Gdynia Chylonia |- !Gdynia Główna |- !Gdynia Główna |- |Gdynia Karwiny |- |Gdańsk Osowa |- |[[Rãbiechòwò]] |- |Żukowo Wsch. |- |[[Żukòwò]] |- |[[Bòrkòwò]] |- |[[Somònino]] |- |Sławki |- |[[Wieżëca]] |- |Gołubie Kaszubskie |- ![[Kòscérzna]] | |} == 2026 == {| class="wikitable" ! ! !90416 !90418 |- ! ! !#12 !#12 |- ![[Wiôlgô Wies]]<ref>https://web.archive.org/web/20260504161120/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26418/transcassubia-22-marca-2026-rozklad-jazdy.pdf</ref> !o !17:00 !18:00 |- |[[Swôrzewò]] |o |17:05 |18:06 |- |[[Pùck]] |o |17:11 |18:12 |- |[[Żelëstrzewò]] |o |17:16 |18:17 |- |[[Mrzeżëno]] |o |17:28 |18:21 |- |Réda Rekowo |o |17:32 |18:25 |- |[[Réda]] |o |17:37 |18:33 |- |[[Rëmiô]] |o |17:42 |18:38 |- |Gdynia Chylonia |o |17:48 |18:43 |- !Gdynia Główna !p !17:55 !18:50 |} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == * [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|jANl31iDr7k|FUCUS - Banowô frańtówka}} * 2013: ** https://kurier-kolejowy.pl/aktualnosci/14924/transcassubia--na-zjazd-kaszubow.html * 2018: ** https://luzino.eu/pl/rozklad-pociagu-transcassubia/ * 2019: ** {{YouTube|-5b7mm4xZ0I|Transcassubia — Piotr Paskal Pastalenc}} (https://gdansk.tvp.pl/45944018/transcassubia) * 2022: ** {{YouTube|3jPCtNnOBl4|Push-pull po kaszubsku: "TRANSCASSUBIA 2022" SM42-329 i SU42-521 // TRANSCASSUBIA 2022 special}} ** {{YouTube|tmXgxZFqHss|Transcassubia 2022. Pociągiem do Brus na XXIII Światowy Zjazd Kaszubów}} * 2023: ** {{YouTube|rNX103yGodA|XXIV Światowy Zjazd Kaszubów w Kartuzach}} ** https://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/kaszubi-z-calego-swiata-zjechali-do-kartuz-w-przyszlym-roku-spotkaja-sie-w-koscierzynie-114189.html * 2024: ** https://web.archive.org/web/20251116024454/https://zkaszub.info/wazna-informacja-dotyczaca-biletow-na-transcassubie/ ** https://web.archive.org/web/20251215143324/https://zkaszub.info/swiatowy-zjazd-kaszubow-w-koscierzynie-juz-na-poczatku-lipca-zobacz-jak-pojedzie-transcassubia/ * 2025: ** [https://web.archive.org/web/20260504161436/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/20500,xxvi-swiatowy-zjazd-kaszubow-w-szemudzie-mamy-dokladny-rozklad-jazdy-transcassubia XXVI Światowy Zjazd Kaszubów w Szemudzie. Mamy dokładny rozkład jazdy Transcassubią] ** [https://web.archive.org/web/20251207032716/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/20666,transcassubia-z-kartuz-do-luzina-przez-trojmiasto-na-zjazd-kaszubow Transcassubią z Kartuz do Luzina przez Trójmiasto na zjazd Kaszubów.] Galeriô: [https://web.archive.org/web/20260504145140/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716002-0.jpg 1] [https://web.archive.org/web/20260504155820/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716005-1.jpg 2] [https://web.archive.org/web/20260504143900/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716008-2.jpg 3] [https://web.archive.org/web/20260504144033/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716011-3.jpg 4] [https://web.archive.org/web/20260504144107/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716014-4.jpg 5] [https://web.archive.org/web/20260504144132/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716017-5.jpg 6] * 2026: ** [https://web.archive.org/web/20260504161120/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26418/transcassubia-22-marca-2026-rozklad-jazdy.pdf Rozkład jazdy połączeń na Dzień Jedności Kaszubów 22.03.2026] ** https://web.archive.org/web/20260416212915/https://radiokaszebe.pl/news/pociag-transcassubia-po-raz-pierwszy-na-dzien-jednosci-kaszubow-663 ** https://web.archive.org/web/20260416185650/https://radiokaszebe.pl/podcasts/kleka-informacje-z-kaszub-179/swiatowy-zjazd-kaszubow-i-edukacja-ekologiczna-kleka-13-04-14-55-csb-335 + [https://web.archive.org/web/20260416185708/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_13_04_1455.mp3 .mp3] === Szëkba === {{Szëkba}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] nfnqa8r4qnsdjvsfserc8pk8lk5dist 197519 197518 2026-05-06T15:17:50Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ + https://mojestrone.com/artykul/banow-frantowka-2023-n2252430 197519 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} <div class="thumb tright"> <div class="thumbinner" style="width:500px;"> {| style="border:1px solid #ccc;" |- | [[Òbrôzk:Transcassubia 2005 Gdinio 1 (cropped 250x250px).jpg|250px|alt=|Transcassubia 2005|link=]] | [[Òbrôzk:Transcassubia 2005 Gdinio 2 (cropped 250×250px).jpg|250px|alt=|Transcassubia 2005|link=]] |} <div class="thumbcaption">Transcassubia</div> </div> </div> '''Transcassubia''' – specjalnô banowô liniô na [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]]<ref>https://dziennikbaltycki.pl/swiatowy-zjazd-kaszubow-w-brusach-pociag-transcassubia-z-chojnic-wyjechal-o-godz-1038-zdjecia-wideo/ar/c13-16536571</ref>. Kòżdorocznie jedze jinãdë. == 2024 == <mapframe width="250" height="250" text="Transcassubia (2024)"> [ { "type": "ExternalData", "service": "geopoint", "properties": { "marker-symbol": "rail", "marker-color": "FFD700" }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P81 wd:Q139382712; wdt:P625 ?geo . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'csb,mul'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#000", "stroke-width": 3 }, "ids": "Q139382712" } ] </mapframe> {| class="wikitable" |+ ! colspan="2" |2024<ref>https://zkaszub.info/wazna-informacja-dotyczaca-biletow-na-transcassubie/</ref> |- ![[Hél]] !Chojnice |- |[[Jurata]] |Męcikał |- |[[Jastarniô]] |[[Brusë]] |- |Kuźnica (Hel) |Lubnia |- |[[Chałëpë]] |Dziemiany Kaszubskie |- |[[Wiôlgô Wies]] |[[Lëpùsz]] |- |[[Swôrzewò]] |[[Łubianô]] |- |[[Pùck]] !Kościerzyna |- |[[Żelëstrzewò]] | rowspan="18" | |- |[[Mrzeżëno]] |- |Réda Rekowo |- |[[Réda]] |- |[[Rëmiô]] |- |Gdynia Chylonia |- !Gdynia Główna |- !Gdynia Główna |- |Gdynia Karwiny |- |Gdańsk Osowa |- |[[Rãbiechòwò]] |- |Żukowo Wsch. |- |[[Żukòwò]] |- |[[Bòrkòwò]] |- |[[Somònino]] |- |Sławki |- |[[Wieżëca]] |- |Gołubie Kaszubskie |- ![[Kòscérzna]] | |} == 2026 == {| class="wikitable" ! ! !90416 !90418 |- ! ! !#12 !#12 |- ![[Wiôlgô Wies]]<ref>https://web.archive.org/web/20260504161120/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26418/transcassubia-22-marca-2026-rozklad-jazdy.pdf</ref> !o !17:00 !18:00 |- |[[Swôrzewò]] |o |17:05 |18:06 |- |[[Pùck]] |o |17:11 |18:12 |- |[[Żelëstrzewò]] |o |17:16 |18:17 |- |[[Mrzeżëno]] |o |17:28 |18:21 |- |Réda Rekowo |o |17:32 |18:25 |- |[[Réda]] |o |17:37 |18:33 |- |[[Rëmiô]] |o |17:42 |18:38 |- |Gdynia Chylonia |o |17:48 |18:43 |- !Gdynia Główna !p !17:55 !18:50 |} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == * [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|jANl31iDr7k|FUCUS - Banowô frańtówka}} * 2013: ** https://kurier-kolejowy.pl/aktualnosci/14924/transcassubia--na-zjazd-kaszubow.html * 2018: ** https://luzino.eu/pl/rozklad-pociagu-transcassubia/ * 2019: ** {{YouTube|-5b7mm4xZ0I|Transcassubia — Piotr Paskal Pastalenc}} (https://gdansk.tvp.pl/45944018/transcassubia) * 2022: ** {{YouTube|3jPCtNnOBl4|Push-pull po kaszubsku: "TRANSCASSUBIA 2022" SM42-329 i SU42-521 // TRANSCASSUBIA 2022 special}} ** {{YouTube|tmXgxZFqHss|Transcassubia 2022. Pociągiem do Brus na XXIII Światowy Zjazd Kaszubów}} * 2023: ** {{YouTube|rNX103yGodA|XXIV Światowy Zjazd Kaszubów w Kartuzach}} ** https://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/kaszubi-z-calego-swiata-zjechali-do-kartuz-w-przyszlym-roku-spotkaja-sie-w-koscierzynie-114189.html ** https://mojestrone.com/artykul/banow-frantowka-2023-n2252430 * 2024: ** https://web.archive.org/web/20251116024454/https://zkaszub.info/wazna-informacja-dotyczaca-biletow-na-transcassubie/ ** https://web.archive.org/web/20251215143324/https://zkaszub.info/swiatowy-zjazd-kaszubow-w-koscierzynie-juz-na-poczatku-lipca-zobacz-jak-pojedzie-transcassubia/ * 2025: ** [https://web.archive.org/web/20260504161436/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/20500,xxvi-swiatowy-zjazd-kaszubow-w-szemudzie-mamy-dokladny-rozklad-jazdy-transcassubia XXVI Światowy Zjazd Kaszubów w Szemudzie. Mamy dokładny rozkład jazdy Transcassubią] ** [https://web.archive.org/web/20251207032716/https://www.zawszepomorze.pl/artykul/20666,transcassubia-z-kartuz-do-luzina-przez-trojmiasto-na-zjazd-kaszubow Transcassubią z Kartuz do Luzina przez Trójmiasto na zjazd Kaszubów.] Galeriô: [https://web.archive.org/web/20260504145140/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716002-0.jpg 1] [https://web.archive.org/web/20260504155820/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716005-1.jpg 2] [https://web.archive.org/web/20260504143900/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716008-2.jpg 3] [https://web.archive.org/web/20260504144033/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716011-3.jpg 4] [https://web.archive.org/web/20260504144107/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716014-4.jpg 5] [https://web.archive.org/web/20260504144132/https://static2.zawszepomorze.pl/data/media/2025/07/05/transcassubia-jechali-na-swiatowy-zjazd-kaszubow-1751716017-5.jpg 6] * 2026: ** [https://web.archive.org/web/20260504161120/https://odkryjpomorze.pl/storage/2026/03/post/1683/26418/transcassubia-22-marca-2026-rozklad-jazdy.pdf Rozkład jazdy połączeń na Dzień Jedności Kaszubów 22.03.2026] ** https://web.archive.org/web/20260416212915/https://radiokaszebe.pl/news/pociag-transcassubia-po-raz-pierwszy-na-dzien-jednosci-kaszubow-663 ** https://web.archive.org/web/20260416185650/https://radiokaszebe.pl/podcasts/kleka-informacje-z-kaszub-179/swiatowy-zjazd-kaszubow-i-edukacja-ekologiczna-kleka-13-04-14-55-csb-335 + [https://web.archive.org/web/20260416185708/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_13_04_1455.mp3 .mp3] === Szëkba === {{Szëkba}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] ocsvppx2xbwljfl420qhefogbfp51gz 0 12676 197507 197357 2026-05-06T14:23:05Z Iketsi 3254 /* Kònkùrsë na Kaszëbach */ +[[Rzeczë to pò kaszëbskù]] 197507 wikitext text/x-wiki '''Kònkùrs'''<ref>{{sloworz.org|16588|18957}}</ref> – == Kònkùrsë na Kaszëbach == * [[Rodnô mòwa (kònkùrs)]] * [[Rzeczë to pò kaszëbskù]]<ref>https://kaszuby24.pl/konkurs-rzecz-to-p-kasz-bsk-wraca-szukaja-nowych-slow-po-kaszubsku/</ref> * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Kaszëbsczégò Wësziwkù]] w Lëni * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Spiéwów miona Jana Trepczika w Miszewie]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim dlô ùczniów strzédnëch szkòłów]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim na Gduńsczim Ùniwersytece]] * http://skarbnicakaszubska.pl/category/konkursy/ * [https://web.archive.org/web/20260416200443/https://radiokaszebe.pl/news/puck-konkurs-po-kaszebsku-w-mcdonaldze-dla-dzieci-i-mlodziezy-845 Puck: Konkurs „Pò kaszëbskù w McDonaldze” dla dzieci i młodzieży] + [https://web.archive.org/web/20260416200446im_/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_mcdonald_konurs_kaszubski_puck.mp3 .mp3] * [https://ciee-gda.pl/ciee-konkursy-2/zakonczone/zapros-gosci/zapros-gosci-do-swej-miejscowosci-wyniki-xii-edycji/ „Zaproś gości do swej miejscowości”] ** [https://kajakiempokaszubach.jimdofree.com/ziemia-zaborska/ kajakiempokaszubach.jimdofree.com – ''1 miejsce w konkursie wojewódzkim na wykonanie strony internetowej „Zaproś gości do swojej miejscowości”''] * https://www.spbojano.pl/2026/03/31/konkurs-na-ekologiczna-marzanne-w-stylu-kaszubskim-rozstrzygniety/ * https://www.spbojano.pl/2024/12/31/konkurs-na-wykonanie-kartki-bozonarodzeniowej/ == Kònkursë lëteracczé == * [[Òglowòpòlsczi Lëteracczi Kònkùrs miona Jana Drzéżdżona]]<ref>[https://web.archive.org/web/20260416210056/https://archiwum.radiokaszebe.pl/podcast/strzoda-29-januara-kleka-29-01-2020/ STRZODA, 29 JANUARA | KLËKA 29.01.2020] + [https://web.archive.org/web/20260416210513/https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2020/01/Kl%C3%ABka-2020.01.29-csb.mp3 .mp3]</ref> * „Bë nie zabëc mòwë starków” miona Jana Drzeżdżona<ref>https://kaszuby24.pl/xxv-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-zabec-mowe-starkow-miona-jana-drzezdzona/ </ref><ref>https://powiat.puck.pl/aktualnosci/oglowopolsczi-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-nie-zabec-mowe-starkow-m-jana-drzezdzona-2026.html</ref> * Kònkùrs Kaszëbsczi i Pòmòrsczi Lëteraturë Costerina<ref>https://kurierbytowski.com.pl/artykul/xxii-knkrs-kaszbsczi/1326977</ref> * lëteracczi kònkùrs òrganizowóny przez [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié]] (→[[Kristina Mùza]] #3; [[Jón Walkùsz]]) == Kònkursë mùzyczné == * Kònkùrs Kaszëbsczi IDOL<ref>https://puck.naszemiasto.pl/kaszubski-idol-2018-kaszebsczi-idol-w-sobote-22-wrzesnia/ar/c13-4804127</ref> ** https://www.facebook.com/kaszubskiidol ** https://web.archive.org/web/20150315023018/http://radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-muzyka/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-2018-przesluchania-od-14-05/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/PLAKAT-KI-2018-722x1024.jpg ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/REGULAMINU-KONKURSU-KI-2018.pdf ** https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/konkursy-i-festiwale-muzyczne/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/az-trzy-nagody-pierwsze-w-ii-ogolnopolskim-konkursie/ar/c13-4741887 ** {{YouTube|7qJC5CxL5TQ|XVI Festiwal Pieśni Kaszubskich „Kaszeëbsczé tónë nad Môlim Mòrzã” Swarzewo’2015}} == Kònkursë plasticzné == == Kònkursë òdjimkòwé == == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == * [[Nôdgroda]] * [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20260416213550/https://radiokaszebe.pl/contests {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] [[Kategòrëjô:Kònkùrsë| ]] h5qhx8ssrlar25y5d6xi2a06bp1jyh8 197512 197507 2026-05-06T14:42:18Z Iketsi 3254 /* Kònkursë mùzyczné */ +[[Gminny Konkurs Piosenki Kaszubskiej]] 197512 wikitext text/x-wiki '''Kònkùrs'''<ref>{{sloworz.org|16588|18957}}</ref> – == Kònkùrsë na Kaszëbach == * [[Rodnô mòwa (kònkùrs)]] * [[Rzeczë to pò kaszëbskù]]<ref>https://kaszuby24.pl/konkurs-rzecz-to-p-kasz-bsk-wraca-szukaja-nowych-slow-po-kaszubsku/</ref> * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Kaszëbsczégò Wësziwkù]] w Lëni * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Spiéwów miona Jana Trepczika w Miszewie]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim dlô ùczniów strzédnëch szkòłów]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim na Gduńsczim Ùniwersytece]] * http://skarbnicakaszubska.pl/category/konkursy/ * [https://web.archive.org/web/20260416200443/https://radiokaszebe.pl/news/puck-konkurs-po-kaszebsku-w-mcdonaldze-dla-dzieci-i-mlodziezy-845 Puck: Konkurs „Pò kaszëbskù w McDonaldze” dla dzieci i młodzieży] + [https://web.archive.org/web/20260416200446im_/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_mcdonald_konurs_kaszubski_puck.mp3 .mp3] * [https://ciee-gda.pl/ciee-konkursy-2/zakonczone/zapros-gosci/zapros-gosci-do-swej-miejscowosci-wyniki-xii-edycji/ „Zaproś gości do swej miejscowości”] ** [https://kajakiempokaszubach.jimdofree.com/ziemia-zaborska/ kajakiempokaszubach.jimdofree.com – ''1 miejsce w konkursie wojewódzkim na wykonanie strony internetowej „Zaproś gości do swojej miejscowości”''] * https://www.spbojano.pl/2026/03/31/konkurs-na-ekologiczna-marzanne-w-stylu-kaszubskim-rozstrzygniety/ * https://www.spbojano.pl/2024/12/31/konkurs-na-wykonanie-kartki-bozonarodzeniowej/ == Kònkursë lëteracczé == * [[Òglowòpòlsczi Lëteracczi Kònkùrs miona Jana Drzéżdżona]]<ref>[https://web.archive.org/web/20260416210056/https://archiwum.radiokaszebe.pl/podcast/strzoda-29-januara-kleka-29-01-2020/ STRZODA, 29 JANUARA | KLËKA 29.01.2020] + [https://web.archive.org/web/20260416210513/https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2020/01/Kl%C3%ABka-2020.01.29-csb.mp3 .mp3]</ref> * „Bë nie zabëc mòwë starków” miona Jana Drzeżdżona<ref>https://kaszuby24.pl/xxv-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-zabec-mowe-starkow-miona-jana-drzezdzona/ </ref><ref>https://powiat.puck.pl/aktualnosci/oglowopolsczi-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-nie-zabec-mowe-starkow-m-jana-drzezdzona-2026.html</ref> * Kònkùrs Kaszëbsczi i Pòmòrsczi Lëteraturë Costerina<ref>https://kurierbytowski.com.pl/artykul/xxii-knkrs-kaszbsczi/1326977</ref> * lëteracczi kònkùrs òrganizowóny przez [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié]] (→[[Kristina Mùza]] #3; [[Jón Walkùsz]]) == Kònkursë mùzyczné == * Kònkùrs Kaszëbsczi IDOL<ref>https://puck.naszemiasto.pl/kaszubski-idol-2018-kaszebsczi-idol-w-sobote-22-wrzesnia/ar/c13-4804127</ref> ** https://www.facebook.com/kaszubskiidol ** https://web.archive.org/web/20150315023018/http://radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-muzyka/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-2018-przesluchania-od-14-05/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/PLAKAT-KI-2018-722x1024.jpg ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/REGULAMINU-KONKURSU-KI-2018.pdf ** https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/konkursy-i-festiwale-muzyczne/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/az-trzy-nagody-pierwsze-w-ii-ogolnopolskim-konkursie/ar/c13-4741887 ** {{YouTube|7qJC5CxL5TQ|XVI Festiwal Pieśni Kaszubskich „Kaszeëbsczé tónë nad Môlim Mòrzã” Swarzewo’2015}} * [[Gminny Konkurs Piosenki Kaszubskiej]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/n,iii-gminny-konkurs-piosenki-kaszubskiej</ref> == Kònkursë plasticzné == == Kònkursë òdjimkòwé == == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == * [[Nôdgroda]] * [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20260416213550/https://radiokaszebe.pl/contests {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] [[Kategòrëjô:Kònkùrsë| ]] orndy302qb6wp6goxf9jkkslgwr9sia 197570 197512 2026-05-06T19:53:46Z Iketsi 3254 /* Kònkursë lëteracczé */ +<ref> 197570 wikitext text/x-wiki '''Kònkùrs'''<ref>{{sloworz.org|16588|18957}}</ref> – == Kònkùrsë na Kaszëbach == * [[Rodnô mòwa (kònkùrs)]] * [[Rzeczë to pò kaszëbskù]]<ref>https://kaszuby24.pl/konkurs-rzecz-to-p-kasz-bsk-wraca-szukaja-nowych-slow-po-kaszubsku/</ref> * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Kaszëbsczégò Wësziwkù]] w Lëni * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Spiéwów miona Jana Trepczika w Miszewie]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim dlô ùczniów strzédnëch szkòłów]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim na Gduńsczim Ùniwersytece]] * http://skarbnicakaszubska.pl/category/konkursy/ * [https://web.archive.org/web/20260416200443/https://radiokaszebe.pl/news/puck-konkurs-po-kaszebsku-w-mcdonaldze-dla-dzieci-i-mlodziezy-845 Puck: Konkurs „Pò kaszëbskù w McDonaldze” dla dzieci i młodzieży] + [https://web.archive.org/web/20260416200446im_/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_mcdonald_konurs_kaszubski_puck.mp3 .mp3] * [https://ciee-gda.pl/ciee-konkursy-2/zakonczone/zapros-gosci/zapros-gosci-do-swej-miejscowosci-wyniki-xii-edycji/ „Zaproś gości do swej miejscowości”] ** [https://kajakiempokaszubach.jimdofree.com/ziemia-zaborska/ kajakiempokaszubach.jimdofree.com – ''1 miejsce w konkursie wojewódzkim na wykonanie strony internetowej „Zaproś gości do swojej miejscowości”''] * https://www.spbojano.pl/2026/03/31/konkurs-na-ekologiczna-marzanne-w-stylu-kaszubskim-rozstrzygniety/ * https://www.spbojano.pl/2024/12/31/konkurs-na-wykonanie-kartki-bozonarodzeniowej/ == Kònkursë lëteracczé == * [[Òglowòpòlsczi Lëteracczi Kònkùrs miona Jana Drzéżdżona]]<ref>[https://web.archive.org/web/20260416210056/https://archiwum.radiokaszebe.pl/podcast/strzoda-29-januara-kleka-29-01-2020/ STRZODA, 29 JANUARA | KLËKA 29.01.2020] + [https://web.archive.org/web/20260416210513/https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2020/01/Kl%C3%ABka-2020.01.29-csb.mp3 .mp3]</ref><ref>https://mojestrone.com/artykul/ana-rozk-i-ji-dobtn-n2062893</ref> * „Bë nie zabëc mòwë starków” miona Jana Drzeżdżona<ref>https://kaszuby24.pl/xxv-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-zabec-mowe-starkow-miona-jana-drzezdzona/ </ref><ref>https://powiat.puck.pl/aktualnosci/oglowopolsczi-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-nie-zabec-mowe-starkow-m-jana-drzezdzona-2026.html</ref> * Kònkùrs Kaszëbsczi i Pòmòrsczi Lëteraturë Costerina<ref>https://kurierbytowski.com.pl/artykul/xxii-knkrs-kaszbsczi/1326977</ref> * lëteracczi kònkùrs òrganizowóny przez [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié]] (→[[Kristina Mùza]] #3; [[Jón Walkùsz]]) == Kònkursë mùzyczné == * Kònkùrs Kaszëbsczi IDOL<ref>https://puck.naszemiasto.pl/kaszubski-idol-2018-kaszebsczi-idol-w-sobote-22-wrzesnia/ar/c13-4804127</ref> ** https://www.facebook.com/kaszubskiidol ** https://web.archive.org/web/20150315023018/http://radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-muzyka/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-2018-przesluchania-od-14-05/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/PLAKAT-KI-2018-722x1024.jpg ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/REGULAMINU-KONKURSU-KI-2018.pdf ** https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/konkursy-i-festiwale-muzyczne/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/az-trzy-nagody-pierwsze-w-ii-ogolnopolskim-konkursie/ar/c13-4741887 ** {{YouTube|7qJC5CxL5TQ|XVI Festiwal Pieśni Kaszubskich „Kaszeëbsczé tónë nad Môlim Mòrzã” Swarzewo’2015}} * [[Gminny Konkurs Piosenki Kaszubskiej]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/n,iii-gminny-konkurs-piosenki-kaszubskiej</ref> == Kònkursë plasticzné == == Kònkursë òdjimkòwé == == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == * [[Nôdgroda]] * [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20260416213550/https://radiokaszebe.pl/contests {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] [[Kategòrëjô:Kònkùrsë| ]] c142fu3krvld5coi76vzmc9zo21shlh 197573 197570 2026-05-06T20:06:41Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ * [[Festiwal]] 197573 wikitext text/x-wiki '''Kònkùrs'''<ref>{{sloworz.org|16588|18957}}</ref> – == Kònkùrsë na Kaszëbach == * [[Rodnô mòwa (kònkùrs)]] * [[Rzeczë to pò kaszëbskù]]<ref>https://kaszuby24.pl/konkurs-rzecz-to-p-kasz-bsk-wraca-szukaja-nowych-slow-po-kaszubsku/</ref> * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Kaszëbsczégò Wësziwkù]] w Lëni * [[Wòjewódzczi Kònkùrs Spiéwów miona Jana Trepczika w Miszewie]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim dlô ùczniów strzédnëch szkòłów]] * [[Kònkùrs Wiédzë ò Pòmòrzim na Gduńsczim Ùniwersytece]] * http://skarbnicakaszubska.pl/category/konkursy/ * [https://web.archive.org/web/20260416200443/https://radiokaszebe.pl/news/puck-konkurs-po-kaszebsku-w-mcdonaldze-dla-dzieci-i-mlodziezy-845 Puck: Konkurs „Pò kaszëbskù w McDonaldze” dla dzieci i młodzieży] + [https://web.archive.org/web/20260416200446im_/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_mcdonald_konurs_kaszubski_puck.mp3 .mp3] * [https://ciee-gda.pl/ciee-konkursy-2/zakonczone/zapros-gosci/zapros-gosci-do-swej-miejscowosci-wyniki-xii-edycji/ „Zaproś gości do swej miejscowości”] ** [https://kajakiempokaszubach.jimdofree.com/ziemia-zaborska/ kajakiempokaszubach.jimdofree.com – ''1 miejsce w konkursie wojewódzkim na wykonanie strony internetowej „Zaproś gości do swojej miejscowości”''] * https://www.spbojano.pl/2026/03/31/konkurs-na-ekologiczna-marzanne-w-stylu-kaszubskim-rozstrzygniety/ * https://www.spbojano.pl/2024/12/31/konkurs-na-wykonanie-kartki-bozonarodzeniowej/ == Kònkursë lëteracczé == * [[Òglowòpòlsczi Lëteracczi Kònkùrs miona Jana Drzéżdżona]]<ref>[https://web.archive.org/web/20260416210056/https://archiwum.radiokaszebe.pl/podcast/strzoda-29-januara-kleka-29-01-2020/ STRZODA, 29 JANUARA | KLËKA 29.01.2020] + [https://web.archive.org/web/20260416210513/https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2020/01/Kl%C3%ABka-2020.01.29-csb.mp3 .mp3]</ref><ref>https://mojestrone.com/artykul/ana-rozk-i-ji-dobtn-n2062893</ref> * „Bë nie zabëc mòwë starków” miona Jana Drzeżdżona<ref>https://kaszuby24.pl/xxv-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-zabec-mowe-starkow-miona-jana-drzezdzona/ </ref><ref>https://powiat.puck.pl/aktualnosci/oglowopolsczi-konkurs-kaszebsczi-godczi-be-nie-zabec-mowe-starkow-m-jana-drzezdzona-2026.html</ref> * Kònkùrs Kaszëbsczi i Pòmòrsczi Lëteraturë Costerina<ref>https://kurierbytowski.com.pl/artykul/xxii-knkrs-kaszbsczi/1326977</ref> * lëteracczi kònkùrs òrganizowóny przez [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié]] (→[[Kristina Mùza]] #3; [[Jón Walkùsz]]) == Kònkursë mùzyczné == * Kònkùrs Kaszëbsczi IDOL<ref>https://puck.naszemiasto.pl/kaszubski-idol-2018-kaszebsczi-idol-w-sobote-22-wrzesnia/ar/c13-4804127</ref> ** https://www.facebook.com/kaszubskiidol ** https://web.archive.org/web/20150315023018/http://radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-muzyka/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/kaszubski-idol-2018-przesluchania-od-14-05/ ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/PLAKAT-KI-2018-722x1024.jpg ** https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2019/11/REGULAMINU-KONKURSU-KI-2018.pdf ** https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/konkursy-i-festiwale-muzyczne/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/az-trzy-nagody-pierwsze-w-ii-ogolnopolskim-konkursie/ar/c13-4741887 ** {{YouTube|7qJC5CxL5TQ|XVI Festiwal Pieśni Kaszubskich „Kaszeëbsczé tónë nad Môlim Mòrzã” Swarzewo’2015}} * [[Gminny Konkurs Piosenki Kaszubskiej]]<ref>https://chmielno.naszgok.pl/n,iii-gminny-konkurs-piosenki-kaszubskiej</ref> == Kònkursë plasticzné == == Kònkursë òdjimkòwé == == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Òbaczë téż == * [[Nôdgroda]] * [[Festiwal]] * [[Dzéń Jednotë Kaszëbów]] * [[Swiatowi Zjôzd Kaszëbów]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://web.archive.org/web/20260416213550/https://radiokaszebe.pl/contests {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] [[Kategòrëjô:Kònkùrsë| ]] djp7kd8jbtbisfb3r6h5vukvqie6l1t 0 12775 197571 196336 2026-05-06T19:56:24Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ === Szëkba === {{Szëkba}} 197571 wikitext text/x-wiki '''Nôdgroda''' – wëapartnienié za czin abò twór. == Òbaczë téż == * [[Kònkùrs]] * [[Medal Stolema]] * [[Nôdgroda Nobla]] * [[Pòmòrskô Lëterackô Nôdgroda Wiater òd Mòrzô]]<ref>https://www.zkaszub.info/pomorsko-leteracko-nodgroda-wiater-od-morzo-me-znajeme-dobiwcow/</ref> * [[Lëterackô nôdgroda]]<ref>„Pomerania” 2022 nr 11, s. 12-13.</ref> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} === Szëkba === {{Szëkba}} [[Kategòrëjô:Nôdgrodë| ]] npaqj5522tdi2cw2ver0h7ngru2wcck 10 12801 197595 196372 2026-05-07T04:37:23Z Iketsi 3254 01-31 197595 wikitext text/x-wiki <includeonly>https://imperiumromanum.pl/tego-dnia-w-rzymie/amp/#{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}}-{{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = 1 | gromicznika = 2 | strëmiannika = 3 | łżëkwiata = 4 | maja = 5 | czerwińca = 6 | lëpińca = 7 | zélnika = 8 | séwnika = 9 | pazdzérznika = 10 | lëstopadnika = 11 | gòdnika = 12 | #default = !!! }} ({{Jãz.|pl}})</includeonly><noinclude> * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/imperiumromanum.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/imperiumromanum.pl|31 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/imperiumromanum.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/imperiumromanum.pl|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/imperiumromanum.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/imperiumromanum.pl|24 gòdnika}} </noinclude> 1kqlp43l4jy99aakqmi05c1domijc0w 0 12864 197503 197495 2026-05-06T12:43:58Z Iketsi 3254 197503 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Festiwal Kaszëbsczich Filmów''' abò '''Festiwal Filmów Kaszëbsczich''' ({{Jãz.|pl}} '''Festiwal Filmów Kaszubskich''' abò '''Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach'''<ref name=":6">https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie</ref>) – to je festiwal filmòwi na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Historiô == === 2011 (I) – 10 === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |Centrum Kulturalno-Sportowe<ref name=":6" /><ref name=":1">[https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k]</ref> [[Môłkòwò]]<ref name=":3">https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |- !Frekwencjô: | colspan="4" |40–50<ref name=":4">https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s</ref>; 60–120 do 150 |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- |'''2011-06-30''' * ? |'''7 lëpińca''' * ? |'''14 lëpińca''' * ? |'''21 lëpińca''' * Marsz z Boga * Rodnô Mowa |'''28 lëpińca''' * ? |- !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 !Dzéń 9 !Dzéń 10 |- |'''2011-08-04''' * ? |'''2011-08-11''' * ? |'''2011-08-18''' * ? |'''2011-08-25''' * ? |'''2011-09-01''' * Blaszany bębenek |} === 2012 (II) – 8 === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="3" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="3" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- |'''2012-07-12 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubi w Kanadzie (2008) * Wiedno Kaszëbë (2010) |'''2012-07-19 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszëbskô stegna * Od Pani Swarzewskiej do Lewoczy (Królowa Morza) |'''2012-07-26 20:00<ref name=":1" />''' * Miasto z morza |'''2012-08-02 20:00<ref name=":1" />''' * Na Kaszubach * Żukowo - sztandar * fragm. „Rodny Zemi" * Ryba Waldorffa |- !Dzéń 5 !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 |- |'''2012-08-09 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubska mowa, * 1995 * Abecadło kaszubskie |'''2012-08-16 20:00<ref name=":1" />''' * Pomiędzy narodami. Kaszubi, Niemcy, Polacy |'''2012-08-23 20:00<ref name=":1" />''' * Lekcja historii po kaszubsku, „Królewiónka je w pałacu" |'''2012-08-30 20:00<ref name=":1" />''' * Pamięć. Tajemnice Lasów Piaśnickich |} === 2013 (III) – 5 === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="4" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- | | * Kaszëbskô malëna * Kaszubskie produkty regionalne * Dwa mùlczi * Miłość na Kaszubach<ref name=":2">https://web.archive.org/web/20210127195551/http://www.gazetakaszubska.pl/48414/kaszuby-w-kuchni-podczas-ii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> | * Kaszubi (1991)<ref name=":2" /> |'''25 lëpińca 2013 20:00<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20201127021622/http://www.gazetakaszubska.pl/48830/o-milosci-adelajdy-w-mulku</ref>''' * Adelajda |'''2013-08-01 20:00'''<ref name=":5">https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136</ref> * Magnificat Kaszubów w Ziemi Świętej<ref name=":0" /> |} === 2014 (IV) – 4 === {| class="wikitable" !Môl !Frekwencjô !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- | | | | | | |} {| class="wikitable" |- |2015 (V) |- |2016 (VI) |- |2017 (VII) |- |2018 (VIII) |- |2019 (IX) |- |2020 (X) |- |2021 (XI) |- |2022 (XII) |- |2023 (XIII) |- |2024 (XIV) |- |2025 (XV) |} {{Aktualizacjô|Òstatnô=2025-09-01|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://naszemiasto.pl/tag/festiwal-filmow-kaszubskich * http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/724-filmy-kaszubskie * 2011 ** https://chojnice.naszemiasto.pl/festiwal-kaszubskich-filmow-dobre-zrodlo-inspiracji/ar/c13-1085963 ** https://web.archive.org/web/20160911141741/http://www.gazetakaszubska.pl/17578/pierwszy-festiwal-kaszubskich-filmow-zakonczony ** https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich ** https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie * 2012 ** {{YouTube|9CX7ZFy-d_k|II FESTIWAL FILMÓW KASZUBSKICH 2012 — NowaTvGdynia}} ** https://web.archive.org/web/20201020062123/http://www.gazetakaszubska.pl/30759/festiwal-filmow-kaszubskich ** https://web.archive.org/web/20201201203211/http://www.gazetakaszubska.pl/31536/festiwal-kaszubskich-filmow-nabral-rozmachu * 2013 ** {{YouTube|RStKSCjV0pw|III Festiwal Filmów Kaszubskich w Miszewku — fotrehman}} ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136 * 2014 ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-2014-3-lipca-pierwsza-z/ar/c13-2344408 ** https://www.chwaszczyno.pl/relacja-z-iv-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewku/ * 2015 ** https://www.chwaszczyno.pl/v-festiwal-kaszubskich-filmow-zamkniety-historyczna-refleksja-ku-przyszlosci/ ** https://www.chwaszczyno.pl/kaszubska-mowa-i-50-lat-pomeranii-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** https://www.chwaszczyno.pl/uciekinier-z-auschwitz-na-v-festiwalu-kaszubskich-filmow/ * 2016 ** https://www.chwaszczyno.pl/swionowsko-nasza-matinko-na-koniec-vi-festiwalu-filmow-kaszubskich-pokaz-o-naszi-matince/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/vi-festiwal-filmow-kaszubskich-zobacz-kiedy-beda-projekcje/ar/c13-3796553 ** https://www.chwaszczyno.pl/o-rebokach-i-lensczi-perle-na-festiwalu-filmowym-vi-kaszubki-festiwal-filmowy-otwarty/ * 2017 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/2017/08/01/VII-Festiwal-Film%C3%B3w-Kaszubskich-zako%C5%84czony * 2018 ** https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/26891_w-zukowie-po-raz-osmy-ruszyl-festiwal-filmow-kaszubskich.html ** https://www.zukowo.pl/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980#sub_mid ** https://zkaszub.info/filmowy-wieczor-mlodych/ ** https://www.radabanino.pl/kaszubskie-filmy-ruszyly/ ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/1715-kaszubskie-filmy-ruszyly ** https://www.zukowo.pl/bw/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980 ** http://skarbnicakaszubska.pl/viii-festiwal-filmow-kaszubskich/ * 2019 ** https://zkaszub.info/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-2019/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-w-gminie-zukowo-na-final/ar/c13-7264491 ** http://skarbnicakaszubska.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich/ ** https://gdansk.tvp.pl/43472264/dziewiaty-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.info/artykul/ix-festiwal-kaszubskich-n793556 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2022-ix-festiwal-kaszubski-filmow-zakonczony-mlodzi-sila-kaszubszczyzny * 2020 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/nagrody-filmowi-grif-przyznane-laureatami-kamerdyner-i/ar/c13-7797358 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/x-festiwal-filmow-kaszubskich-w-zukowie-odslona-druga/ar/c13-7776488 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/rozpoczal-sie-dziesiaty-jubileuszowy-festiwal-filmow/ar/c13-7767964 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2530-x-festiwal-filmow-kaszubskich * 2021 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3106-festiwal-filmow-kaszubskich-trafil-do-tuchomia * 2022 ** https://web.archive.org/web/20260505035428/http://szwajcaria-kaszubska.pl/media/k2/galleries/3236/FFK_wws.jpg ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3236-xii-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/19-czerwca-w-zukowie-inauguracja-xii-festiwalu-filmow/ar/c13-8858155 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/4057,filmowy-gryf-dla-eugeniusza-pryczkowskiego-na-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewie * 2023 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa/ar/c13-9379153 ** https://dziennikbaltycki.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa-zdobyl-palac-p-pastalenca-i-a-hebla/gh/c13-17686345 ** https://www.zukowo.pl/Zakonczyl_sie_XIII_Festiwal_Filmow_Kaszubskich_,10,7746#sub_mid ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/8884,bardzo-udana-inauguracja-xiii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2024 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14572,specyfika-nordowych-kaszub-w-filmie ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14606,filmowy-gryf-trafil-do-krakowa ** https://web.archive.org/web/20250714031601/https://radiokaszebe.pl/obejrzyj-film-i-naucz-sie-go-robic-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** {{YouTube|7uP75Dz04b4|Projekcja filmu KASZUBI podczas XIV FESTIWALU FILMÓW KASZUBSKICH — RTVG}} * 2025 ** https://static.wixstatic.com/media/c4dbd8_854339f0fb0e48bcae694bf82a8224ad~mv2.jpg ** https://kartuzy.info/artykul/stezyca-film-kaszubscy-n1664110 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/festiwalu-film%C3%B3w-kaszubskich ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/jubileuszowy-festiwal-film%C3%B3w-zako%C5%84czony ** https://kartuzy.info/artykul/xv-festiwal-filmow-kaszubskich-n1712642 ** https://web.archive.org/web/20250718035707/https://radiokaszebe.pl/15-odslona-festiwalu-filmow-kaszubskich/ === Szëkba === {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszubskich}} {{Szëkba|Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach}} {{Szëkba|Festiwal Kaszëbsczich Filmów}} {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszëbsczich}} [[Kategòrëjô:Film]] [[Kategòrëjô:Festiwale]] 5irhnoueb4r4sbbdadxewhhbl3t8mq3 197504 197503 2026-05-06T12:49:29Z Iketsi 3254 abò Festiwal Kaszubskich Filmów 197504 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Festiwal Kaszëbsczich Filmów''' abò '''Festiwal Filmów Kaszëbsczich''' ({{Jãz.|pl}} '''Festiwal Filmów Kaszubskich''' abò '''Festiwal Kaszubskich Filmów'''<ref>https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=5585#sub_mid</ref> abò '''Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach'''<ref name=":6">https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie</ref>) – to je festiwal filmòwi na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Historiô == === 2011 (I) – 10 === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |Centrum Kulturalno-Sportowe<ref name=":6" /><ref name=":1">[https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k]</ref> [[Môłkòwò]]<ref name=":3">https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |- !Frekwencjô: | colspan="4" |40–50<ref name=":4">https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s</ref>; 60–120 do 150 |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- |'''2011-06-30''' * ? |'''7 lëpińca''' * ? |'''14 lëpińca''' * ? |'''21 lëpińca''' * Marsz z Boga * Rodnô Mowa |'''28 lëpińca''' * ? |- !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 !Dzéń 9 !Dzéń 10 |- |'''2011-08-04''' * ? |'''2011-08-11''' * ? |'''2011-08-18''' * ? |'''2011-08-25''' * ? |'''2011-09-01''' * Blaszany bębenek |} === 2012 (II) – 8 === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="3" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="3" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- |'''2012-07-12 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubi w Kanadzie (2008) * Wiedno Kaszëbë (2010) |'''2012-07-19 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszëbskô stegna * Od Pani Swarzewskiej do Lewoczy (Królowa Morza) |'''2012-07-26 20:00<ref name=":1" />''' * Miasto z morza |'''2012-08-02 20:00<ref name=":1" />''' * Na Kaszubach * Żukowo - sztandar * fragm. „Rodny Zemi" * Ryba Waldorffa |- !Dzéń 5 !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 |- |'''2012-08-09 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubska mowa, * 1995 * Abecadło kaszubskie |'''2012-08-16 20:00<ref name=":1" />''' * Pomiędzy narodami. Kaszubi, Niemcy, Polacy |'''2012-08-23 20:00<ref name=":1" />''' * Lekcja historii po kaszubsku, „Królewiónka je w pałacu" |'''2012-08-30 20:00<ref name=":1" />''' * Pamięć. Tajemnice Lasów Piaśnickich |} === 2013 (III) – 5 === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="4" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- | | * Kaszëbskô malëna * Kaszubskie produkty regionalne * Dwa mùlczi * Miłość na Kaszubach<ref name=":2">https://web.archive.org/web/20210127195551/http://www.gazetakaszubska.pl/48414/kaszuby-w-kuchni-podczas-ii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> | * Kaszubi (1991)<ref name=":2" /> |'''25 lëpińca 2013 20:00<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20201127021622/http://www.gazetakaszubska.pl/48830/o-milosci-adelajdy-w-mulku</ref>''' * Adelajda |'''2013-08-01 20:00'''<ref name=":5">https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136</ref> * Magnificat Kaszubów w Ziemi Świętej<ref name=":0" /> |} === 2014 (IV) – 4 === {| class="wikitable" !Môl !Frekwencjô !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- | | | | | | |} {| class="wikitable" |- |2015 (V) |- |2016 (VI) |- |2017 (VII) |- |2018 (VIII) |- |2019 (IX) |- |2020 (X) |- |2021 (XI) |- |2022 (XII) |- |2023 (XIII) |- |2024 (XIV) |- |2025 (XV) |} {{Aktualizacjô|Òstatnô=2025-09-01|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://naszemiasto.pl/tag/festiwal-filmow-kaszubskich * http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/724-filmy-kaszubskie * 2011 ** https://chojnice.naszemiasto.pl/festiwal-kaszubskich-filmow-dobre-zrodlo-inspiracji/ar/c13-1085963 ** https://web.archive.org/web/20160911141741/http://www.gazetakaszubska.pl/17578/pierwszy-festiwal-kaszubskich-filmow-zakonczony ** https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich ** https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie * 2012 ** {{YouTube|9CX7ZFy-d_k|II FESTIWAL FILMÓW KASZUBSKICH 2012 — NowaTvGdynia}} ** https://web.archive.org/web/20201020062123/http://www.gazetakaszubska.pl/30759/festiwal-filmow-kaszubskich ** https://web.archive.org/web/20201201203211/http://www.gazetakaszubska.pl/31536/festiwal-kaszubskich-filmow-nabral-rozmachu * 2013 ** {{YouTube|RStKSCjV0pw|III Festiwal Filmów Kaszubskich w Miszewku — fotrehman}} ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136 * 2014 ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-2014-3-lipca-pierwsza-z/ar/c13-2344408 ** https://www.chwaszczyno.pl/relacja-z-iv-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewku/ * 2015 ** https://www.chwaszczyno.pl/v-festiwal-kaszubskich-filmow-zamkniety-historyczna-refleksja-ku-przyszlosci/ ** https://www.chwaszczyno.pl/kaszubska-mowa-i-50-lat-pomeranii-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** https://www.chwaszczyno.pl/uciekinier-z-auschwitz-na-v-festiwalu-kaszubskich-filmow/ * 2016 ** https://www.chwaszczyno.pl/swionowsko-nasza-matinko-na-koniec-vi-festiwalu-filmow-kaszubskich-pokaz-o-naszi-matince/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/vi-festiwal-filmow-kaszubskich-zobacz-kiedy-beda-projekcje/ar/c13-3796553 ** https://www.chwaszczyno.pl/o-rebokach-i-lensczi-perle-na-festiwalu-filmowym-vi-kaszubki-festiwal-filmowy-otwarty/ * 2017 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/2017/08/01/VII-Festiwal-Film%C3%B3w-Kaszubskich-zako%C5%84czony * 2018 ** https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/26891_w-zukowie-po-raz-osmy-ruszyl-festiwal-filmow-kaszubskich.html ** https://www.zukowo.pl/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980#sub_mid ** https://zkaszub.info/filmowy-wieczor-mlodych/ ** https://www.radabanino.pl/kaszubskie-filmy-ruszyly/ ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/1715-kaszubskie-filmy-ruszyly ** https://www.zukowo.pl/bw/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980 ** http://skarbnicakaszubska.pl/viii-festiwal-filmow-kaszubskich/ * 2019 ** https://zkaszub.info/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-2019/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-w-gminie-zukowo-na-final/ar/c13-7264491 ** http://skarbnicakaszubska.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich/ ** https://gdansk.tvp.pl/43472264/dziewiaty-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.info/artykul/ix-festiwal-kaszubskich-n793556 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2022-ix-festiwal-kaszubski-filmow-zakonczony-mlodzi-sila-kaszubszczyzny * 2020 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/nagrody-filmowi-grif-przyznane-laureatami-kamerdyner-i/ar/c13-7797358 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/x-festiwal-filmow-kaszubskich-w-zukowie-odslona-druga/ar/c13-7776488 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/rozpoczal-sie-dziesiaty-jubileuszowy-festiwal-filmow/ar/c13-7767964 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2530-x-festiwal-filmow-kaszubskich * 2021 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3106-festiwal-filmow-kaszubskich-trafil-do-tuchomia * 2022 ** https://web.archive.org/web/20260505035428/http://szwajcaria-kaszubska.pl/media/k2/galleries/3236/FFK_wws.jpg ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3236-xii-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/19-czerwca-w-zukowie-inauguracja-xii-festiwalu-filmow/ar/c13-8858155 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/4057,filmowy-gryf-dla-eugeniusza-pryczkowskiego-na-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewie * 2023 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa/ar/c13-9379153 ** https://dziennikbaltycki.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa-zdobyl-palac-p-pastalenca-i-a-hebla/gh/c13-17686345 ** https://www.zukowo.pl/Zakonczyl_sie_XIII_Festiwal_Filmow_Kaszubskich_,10,7746#sub_mid ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/8884,bardzo-udana-inauguracja-xiii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2024 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14572,specyfika-nordowych-kaszub-w-filmie ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14606,filmowy-gryf-trafil-do-krakowa ** https://web.archive.org/web/20250714031601/https://radiokaszebe.pl/obejrzyj-film-i-naucz-sie-go-robic-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** {{YouTube|7uP75Dz04b4|Projekcja filmu KASZUBI podczas XIV FESTIWALU FILMÓW KASZUBSKICH — RTVG}} * 2025 ** https://static.wixstatic.com/media/c4dbd8_854339f0fb0e48bcae694bf82a8224ad~mv2.jpg ** https://kartuzy.info/artykul/stezyca-film-kaszubscy-n1664110 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/festiwalu-film%C3%B3w-kaszubskich ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/jubileuszowy-festiwal-film%C3%B3w-zako%C5%84czony ** https://kartuzy.info/artykul/xv-festiwal-filmow-kaszubskich-n1712642 ** https://web.archive.org/web/20250718035707/https://radiokaszebe.pl/15-odslona-festiwalu-filmow-kaszubskich/ === Szëkba === {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszubskich}} {{Szëkba|Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach}} {{Szëkba|Festiwal Kaszëbsczich Filmów}} {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszëbsczich}} [[Kategòrëjô:Film]] [[Kategòrëjô:Festiwale]] qixx2v965tvifdtngqypsjxd9h3cgjd 197505 197504 2026-05-06T13:05:07Z Iketsi 3254 + 197505 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Festiwal Kaszëbsczich Filmów''' abò '''Festiwal Filmów Kaszëbsczich''' ({{Jãz.|pl}} '''Festiwal Filmów Kaszubskich''' abò '''Festiwal Kaszubskich Filmów'''<ref>https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=5585#sub_mid</ref> abò '''Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach'''<ref name=":6">https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie</ref>) – to je festiwal filmòwi na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Historiô == === 2011 (I) – 10 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |Centrum Kulturalno-Sportowe<ref name=":6" /><ref name=":1">[https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k]</ref> [[Môłkòwò]]<ref name=":3">https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |- !Frekwencjô: | colspan="4" |40–50<ref name=":4">https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s</ref>; 60–120 do 150 |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- |'''2011-06-30''' * ? |'''7 lëpińca''' * ? |'''14 lëpińca''' * ? |'''21 lëpińca''' * Marsz z Boga * Rodnô Mowa |'''28 lëpińca''' * ? |- !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 !Dzéń 9 !Dzéń 10 |- |'''2011-08-04''' * ? |'''2011-08-11''' * ? |'''2011-08-18''' * ? |'''2011-08-25''' * ? |'''2011-09-01''' * Blaszany bębenek |} === 2012 (II) – 8 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="3" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="3" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- |'''2012-07-12 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubi w Kanadzie (2008) * Wiedno Kaszëbë (2010) |'''2012-07-19 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszëbskô stegna * Od Pani Swarzewskiej do Lewoczy (Królowa Morza) |'''2012-07-26 20:00<ref name=":1" />''' * Miasto z morza |'''2012-08-02 20:00<ref name=":1" />''' * Na Kaszubach * Żukowo - sztandar * fragm. „Rodny Zemi" * Ryba Waldorffa |- !Dzéń 5 !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 |- |'''2012-08-09 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubska mowa, * 1995 * Abecadło kaszubskie |'''2012-08-16 20:00<ref name=":1" />''' * Pomiędzy narodami. Kaszubi, Niemcy, Polacy |'''2012-08-23 20:00<ref name=":1" />''' * Lekcja historii po kaszubsku, „Królewiónka je w pałacu" |'''2012-08-30 20:00<ref name=":1" />''' * Pamięć. Tajemnice Lasów Piaśnickich |} === 2013 (III) – 5 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="4" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- | | * Kaszëbskô malëna * Kaszubskie produkty regionalne * Dwa mùlczi * Miłość na Kaszubach<ref name=":2">https://web.archive.org/web/20210127195551/http://www.gazetakaszubska.pl/48414/kaszuby-w-kuchni-podczas-ii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> | * Kaszubi (1991)<ref name=":2" /> |'''25 lëpińca 2013 20:00<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20201127021622/http://www.gazetakaszubska.pl/48830/o-milosci-adelajdy-w-mulku</ref>''' * Adelajda |'''2013-08-01 20:00'''<ref name=":5">https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136</ref> * Magnificat Kaszubów w Ziemi Świętej<ref name=":0" /> |} === 2014 (IV) – 4 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | |- !Frekwencjô: | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- | | | | |} === 2015 (V) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2016 (VI) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2017 (VII) === === 2018 (VIII) === === 2019 (IX) === === 2020 (X) === === 2021 (XI) === === 2022 (XII) === === 2023 (XIII) === === 2024 (XIV) === === 2025 (XV) === {{Aktualizacjô|Òstatnô=2025-09-01|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://naszemiasto.pl/tag/festiwal-filmow-kaszubskich * http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/724-filmy-kaszubskie * 2011 ** https://chojnice.naszemiasto.pl/festiwal-kaszubskich-filmow-dobre-zrodlo-inspiracji/ar/c13-1085963 ** https://web.archive.org/web/20160911141741/http://www.gazetakaszubska.pl/17578/pierwszy-festiwal-kaszubskich-filmow-zakonczony ** https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich ** https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie * 2012 ** {{YouTube|9CX7ZFy-d_k|II FESTIWAL FILMÓW KASZUBSKICH 2012 — NowaTvGdynia}} ** https://web.archive.org/web/20201020062123/http://www.gazetakaszubska.pl/30759/festiwal-filmow-kaszubskich ** https://web.archive.org/web/20201201203211/http://www.gazetakaszubska.pl/31536/festiwal-kaszubskich-filmow-nabral-rozmachu * 2013 ** {{YouTube|RStKSCjV0pw|III Festiwal Filmów Kaszubskich w Miszewku — fotrehman}} ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136 * 2014 ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-2014-3-lipca-pierwsza-z/ar/c13-2344408 ** https://www.chwaszczyno.pl/relacja-z-iv-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewku/ * 2015 ** https://www.chwaszczyno.pl/v-festiwal-kaszubskich-filmow-zamkniety-historyczna-refleksja-ku-przyszlosci/ ** https://www.chwaszczyno.pl/kaszubska-mowa-i-50-lat-pomeranii-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** https://www.chwaszczyno.pl/uciekinier-z-auschwitz-na-v-festiwalu-kaszubskich-filmow/ ** https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=2992#sub_mid * 2016 ** https://www.chwaszczyno.pl/swionowsko-nasza-matinko-na-koniec-vi-festiwalu-filmow-kaszubskich-pokaz-o-naszi-matince/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/vi-festiwal-filmow-kaszubskich-zobacz-kiedy-beda-projekcje/ar/c13-3796553 ** https://www.chwaszczyno.pl/o-rebokach-i-lensczi-perle-na-festiwalu-filmowym-vi-kaszubki-festiwal-filmowy-otwarty/ * 2017 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/2017/08/01/VII-Festiwal-Film%C3%B3w-Kaszubskich-zako%C5%84czony * 2018 ** https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/26891_w-zukowie-po-raz-osmy-ruszyl-festiwal-filmow-kaszubskich.html ** https://www.zukowo.pl/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980#sub_mid ** https://zkaszub.info/filmowy-wieczor-mlodych/ ** https://www.radabanino.pl/kaszubskie-filmy-ruszyly/ ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/1715-kaszubskie-filmy-ruszyly ** https://www.zukowo.pl/bw/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980 ** http://skarbnicakaszubska.pl/viii-festiwal-filmow-kaszubskich/ * 2019 ** https://zkaszub.info/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-2019/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-w-gminie-zukowo-na-final/ar/c13-7264491 ** http://skarbnicakaszubska.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich/ ** https://gdansk.tvp.pl/43472264/dziewiaty-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.info/artykul/ix-festiwal-kaszubskich-n793556 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2022-ix-festiwal-kaszubski-filmow-zakonczony-mlodzi-sila-kaszubszczyzny * 2020 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/nagrody-filmowi-grif-przyznane-laureatami-kamerdyner-i/ar/c13-7797358 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/x-festiwal-filmow-kaszubskich-w-zukowie-odslona-druga/ar/c13-7776488 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/rozpoczal-sie-dziesiaty-jubileuszowy-festiwal-filmow/ar/c13-7767964 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2530-x-festiwal-filmow-kaszubskich * 2021 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3106-festiwal-filmow-kaszubskich-trafil-do-tuchomia * 2022 ** https://web.archive.org/web/20260505035428/http://szwajcaria-kaszubska.pl/media/k2/galleries/3236/FFK_wws.jpg ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3236-xii-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/19-czerwca-w-zukowie-inauguracja-xii-festiwalu-filmow/ar/c13-8858155 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/4057,filmowy-gryf-dla-eugeniusza-pryczkowskiego-na-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewie * 2023 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa/ar/c13-9379153 ** https://dziennikbaltycki.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa-zdobyl-palac-p-pastalenca-i-a-hebla/gh/c13-17686345 ** https://www.zukowo.pl/Zakonczyl_sie_XIII_Festiwal_Filmow_Kaszubskich_,10,7746#sub_mid ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/8884,bardzo-udana-inauguracja-xiii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2024 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14572,specyfika-nordowych-kaszub-w-filmie ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14606,filmowy-gryf-trafil-do-krakowa ** https://web.archive.org/web/20250714031601/https://radiokaszebe.pl/obejrzyj-film-i-naucz-sie-go-robic-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** {{YouTube|7uP75Dz04b4|Projekcja filmu KASZUBI podczas XIV FESTIWALU FILMÓW KASZUBSKICH — RTVG}} * 2025 ** https://static.wixstatic.com/media/c4dbd8_854339f0fb0e48bcae694bf82a8224ad~mv2.jpg ** https://kartuzy.info/artykul/stezyca-film-kaszubscy-n1664110 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/festiwalu-film%C3%B3w-kaszubskich ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/jubileuszowy-festiwal-film%C3%B3w-zako%C5%84czony ** https://kartuzy.info/artykul/xv-festiwal-filmow-kaszubskich-n1712642 ** https://web.archive.org/web/20250718035707/https://radiokaszebe.pl/15-odslona-festiwalu-filmow-kaszubskich/ === Szëkba === {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszubskich}} {{Szëkba|Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach}} {{Szëkba|Festiwal Kaszëbsczich Filmów}} {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszëbsczich}} [[Kategòrëjô:Film]] [[Kategòrëjô:Festiwale]] ckypgau8riwbi0qq299zn67hf8sd5k9 197556 197505 2026-05-06T18:23:11Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ +1 197556 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Festiwal Kaszëbsczich Filmów''' abò '''Festiwal Filmów Kaszëbsczich''' ({{Jãz.|pl}} '''Festiwal Filmów Kaszubskich''' abò '''Festiwal Kaszubskich Filmów'''<ref>https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=5585#sub_mid</ref> abò '''Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach'''<ref name=":6">https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie</ref>) – to je festiwal filmòwi na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Historiô == === 2011 (I) – 10 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |Centrum Kulturalno-Sportowe<ref name=":6" /><ref name=":1">[https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k]</ref> [[Môłkòwò]]<ref name=":3">https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |- !Frekwencjô: | colspan="4" |40–50<ref name=":4">https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s</ref>; 60–120 do 150 |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- |'''2011-06-30''' * ? |'''7 lëpińca''' * ? |'''14 lëpińca''' * ? |'''21 lëpińca''' * Marsz z Boga * Rodnô Mowa |'''28 lëpińca''' * ? |- !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 !Dzéń 9 !Dzéń 10 |- |'''2011-08-04''' * ? |'''2011-08-11''' * ? |'''2011-08-18''' * ? |'''2011-08-25''' * ? |'''2011-09-01''' * Blaszany bębenek |} === 2012 (II) – 8 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="3" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="3" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- |'''2012-07-12 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubi w Kanadzie (2008) * Wiedno Kaszëbë (2010) |'''2012-07-19 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszëbskô stegna * Od Pani Swarzewskiej do Lewoczy (Królowa Morza) |'''2012-07-26 20:00<ref name=":1" />''' * Miasto z morza |'''2012-08-02 20:00<ref name=":1" />''' * Na Kaszubach * Żukowo - sztandar * fragm. „Rodny Zemi" * Ryba Waldorffa |- !Dzéń 5 !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 |- |'''2012-08-09 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubska mowa, * 1995 * Abecadło kaszubskie |'''2012-08-16 20:00<ref name=":1" />''' * Pomiędzy narodami. Kaszubi, Niemcy, Polacy |'''2012-08-23 20:00<ref name=":1" />''' * Lekcja historii po kaszubsku, „Królewiónka je w pałacu" |'''2012-08-30 20:00<ref name=":1" />''' * Pamięć. Tajemnice Lasów Piaśnickich |} === 2013 (III) – 5 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="4" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- | | * Kaszëbskô malëna * Kaszubskie produkty regionalne * Dwa mùlczi * Miłość na Kaszubach<ref name=":2">https://web.archive.org/web/20210127195551/http://www.gazetakaszubska.pl/48414/kaszuby-w-kuchni-podczas-ii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> | * Kaszubi (1991)<ref name=":2" /> |'''25 lëpińca 2013 20:00<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20201127021622/http://www.gazetakaszubska.pl/48830/o-milosci-adelajdy-w-mulku</ref>''' * Adelajda |'''2013-08-01 20:00'''<ref name=":5">https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136</ref> * Magnificat Kaszubów w Ziemi Świętej<ref name=":0" /> |} === 2014 (IV) – 4 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | |- !Frekwencjô: | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- | | | | |} === 2015 (V) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2016 (VI) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2017 (VII) === === 2018 (VIII) === === 2019 (IX) === === 2020 (X) === === 2021 (XI) === === 2022 (XII) === === 2023 (XIII) === === 2024 (XIV) === === 2025 (XV) === {{Aktualizacjô|Òstatnô=2025-09-01|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://naszemiasto.pl/tag/festiwal-filmow-kaszubskich * http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/724-filmy-kaszubskie * 2011 ** https://chojnice.naszemiasto.pl/festiwal-kaszubskich-filmow-dobre-zrodlo-inspiracji/ar/c13-1085963 ** https://web.archive.org/web/20160911141741/http://www.gazetakaszubska.pl/17578/pierwszy-festiwal-kaszubskich-filmow-zakonczony ** https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich ** https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie * 2012 ** {{YouTube|9CX7ZFy-d_k|II FESTIWAL FILMÓW KASZUBSKICH 2012 — NowaTvGdynia}} ** https://web.archive.org/web/20201020062123/http://www.gazetakaszubska.pl/30759/festiwal-filmow-kaszubskich ** https://web.archive.org/web/20201201203211/http://www.gazetakaszubska.pl/31536/festiwal-kaszubskich-filmow-nabral-rozmachu * 2013 ** {{YouTube|RStKSCjV0pw|III Festiwal Filmów Kaszubskich w Miszewku — fotrehman}} ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136 ** https://web.archive.org/web/20230129222539/http://www.gazetakaszubska.pl/49115/kanadyjski-akcent-rozpoczal-i-zamknal-iii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2014 ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-2014-3-lipca-pierwsza-z/ar/c13-2344408 ** https://www.chwaszczyno.pl/relacja-z-iv-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewku/ * 2015 ** https://www.chwaszczyno.pl/v-festiwal-kaszubskich-filmow-zamkniety-historyczna-refleksja-ku-przyszlosci/ ** https://www.chwaszczyno.pl/kaszubska-mowa-i-50-lat-pomeranii-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** https://www.chwaszczyno.pl/uciekinier-z-auschwitz-na-v-festiwalu-kaszubskich-filmow/ ** https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=2992#sub_mid * 2016 ** https://www.chwaszczyno.pl/swionowsko-nasza-matinko-na-koniec-vi-festiwalu-filmow-kaszubskich-pokaz-o-naszi-matince/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/vi-festiwal-filmow-kaszubskich-zobacz-kiedy-beda-projekcje/ar/c13-3796553 ** https://www.chwaszczyno.pl/o-rebokach-i-lensczi-perle-na-festiwalu-filmowym-vi-kaszubki-festiwal-filmowy-otwarty/ * 2017 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/2017/08/01/VII-Festiwal-Film%C3%B3w-Kaszubskich-zako%C5%84czony * 2018 ** https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/26891_w-zukowie-po-raz-osmy-ruszyl-festiwal-filmow-kaszubskich.html ** https://www.zukowo.pl/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980#sub_mid ** https://zkaszub.info/filmowy-wieczor-mlodych/ ** https://www.radabanino.pl/kaszubskie-filmy-ruszyly/ ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/1715-kaszubskie-filmy-ruszyly ** https://www.zukowo.pl/bw/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980 ** http://skarbnicakaszubska.pl/viii-festiwal-filmow-kaszubskich/ * 2019 ** https://zkaszub.info/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-2019/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-w-gminie-zukowo-na-final/ar/c13-7264491 ** http://skarbnicakaszubska.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich/ ** https://gdansk.tvp.pl/43472264/dziewiaty-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.info/artykul/ix-festiwal-kaszubskich-n793556 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2022-ix-festiwal-kaszubski-filmow-zakonczony-mlodzi-sila-kaszubszczyzny * 2020 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/nagrody-filmowi-grif-przyznane-laureatami-kamerdyner-i/ar/c13-7797358 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/x-festiwal-filmow-kaszubskich-w-zukowie-odslona-druga/ar/c13-7776488 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/rozpoczal-sie-dziesiaty-jubileuszowy-festiwal-filmow/ar/c13-7767964 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2530-x-festiwal-filmow-kaszubskich * 2021 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3106-festiwal-filmow-kaszubskich-trafil-do-tuchomia * 2022 ** https://web.archive.org/web/20260505035428/http://szwajcaria-kaszubska.pl/media/k2/galleries/3236/FFK_wws.jpg ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3236-xii-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/19-czerwca-w-zukowie-inauguracja-xii-festiwalu-filmow/ar/c13-8858155 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/4057,filmowy-gryf-dla-eugeniusza-pryczkowskiego-na-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewie * 2023 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa/ar/c13-9379153 ** https://dziennikbaltycki.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa-zdobyl-palac-p-pastalenca-i-a-hebla/gh/c13-17686345 ** https://www.zukowo.pl/Zakonczyl_sie_XIII_Festiwal_Filmow_Kaszubskich_,10,7746#sub_mid ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/8884,bardzo-udana-inauguracja-xiii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2024 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14572,specyfika-nordowych-kaszub-w-filmie ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14606,filmowy-gryf-trafil-do-krakowa ** https://web.archive.org/web/20250714031601/https://radiokaszebe.pl/obejrzyj-film-i-naucz-sie-go-robic-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** {{YouTube|7uP75Dz04b4|Projekcja filmu KASZUBI podczas XIV FESTIWALU FILMÓW KASZUBSKICH — RTVG}} * 2025 ** https://static.wixstatic.com/media/c4dbd8_854339f0fb0e48bcae694bf82a8224ad~mv2.jpg ** https://kartuzy.info/artykul/stezyca-film-kaszubscy-n1664110 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/festiwalu-film%C3%B3w-kaszubskich ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/jubileuszowy-festiwal-film%C3%B3w-zako%C5%84czony ** https://kartuzy.info/artykul/xv-festiwal-filmow-kaszubskich-n1712642 ** https://web.archive.org/web/20250718035707/https://radiokaszebe.pl/15-odslona-festiwalu-filmow-kaszubskich/ === Szëkba === {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszubskich}} {{Szëkba|Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach}} {{Szëkba|Festiwal Kaszëbsczich Filmów}} {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszëbsczich}} [[Kategòrëjô:Film]] [[Kategòrëjô:Festiwale]] hor0tt0pn2i8obv6l2t8gewucvfx11r 197557 197556 2026-05-06T18:25:13Z Iketsi 3254 /* 2013 (III) – 5 dni */ [[Kaszubi u Ojca Świętego]] 197557 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Festiwal Kaszëbsczich Filmów''' abò '''Festiwal Filmów Kaszëbsczich''' ({{Jãz.|pl}} '''Festiwal Filmów Kaszubskich''' abò '''Festiwal Kaszubskich Filmów'''<ref>https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=5585#sub_mid</ref> abò '''Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach'''<ref name=":6">https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie</ref>) – to je festiwal filmòwi na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Historiô == === 2011 (I) – 10 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |Centrum Kulturalno-Sportowe<ref name=":6" /><ref name=":1">[https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k]</ref> [[Môłkòwò]]<ref name=":3">https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |- !Frekwencjô: | colspan="4" |40–50<ref name=":4">https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s</ref>; 60–120 do 150 |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- |'''2011-06-30''' * ? |'''7 lëpińca''' * ? |'''14 lëpińca''' * ? |'''21 lëpińca''' * Marsz z Boga * Rodnô Mowa |'''28 lëpińca''' * ? |- !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 !Dzéń 9 !Dzéń 10 |- |'''2011-08-04''' * ? |'''2011-08-11''' * ? |'''2011-08-18''' * ? |'''2011-08-25''' * ? |'''2011-09-01''' * Blaszany bębenek |} === 2012 (II) – 8 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="3" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="3" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- |'''2012-07-12 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubi w Kanadzie (2008) * Wiedno Kaszëbë (2010) |'''2012-07-19 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszëbskô stegna * Od Pani Swarzewskiej do Lewoczy (Królowa Morza) |'''2012-07-26 20:00<ref name=":1" />''' * Miasto z morza |'''2012-08-02 20:00<ref name=":1" />''' * Na Kaszubach * Żukowo - sztandar * fragm. „Rodny Zemi" * Ryba Waldorffa |- !Dzéń 5 !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 |- |'''2012-08-09 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubska mowa, * 1995 * Abecadło kaszubskie |'''2012-08-16 20:00<ref name=":1" />''' * Pomiędzy narodami. Kaszubi, Niemcy, Polacy |'''2012-08-23 20:00<ref name=":1" />''' * Lekcja historii po kaszubsku, „Królewiónka je w pałacu" |'''2012-08-30 20:00<ref name=":1" />''' * Pamięć. Tajemnice Lasów Piaśnickich |} === 2013 (III) – 5 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="4" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- | | * Kaszëbskô malëna * Kaszubskie produkty regionalne * Dwa mùlczi * Miłość na Kaszubach<ref name=":2">https://web.archive.org/web/20210127195551/http://www.gazetakaszubska.pl/48414/kaszuby-w-kuchni-podczas-ii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> | * Kaszubi (1991)<ref name=":2" /> |'''25 lëpińca 2013 20:00<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20201127021622/http://www.gazetakaszubska.pl/48830/o-milosci-adelajdy-w-mulku</ref>''' * Adelajda |'''2013-08-01 20:00'''<ref name=":5">https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136</ref> * <s>Magnificat Kaszubów w Ziemi Świętej</s><ref name=":0" /> * [[Kaszubi u Ojca Świętego]]<ref>https://web.archive.org/web/20230129222539/http://www.gazetakaszubska.pl/49115/kanadyjski-akcent-rozpoczal-i-zamknal-iii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |} === 2014 (IV) – 4 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | |- !Frekwencjô: | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- | | | | |} === 2015 (V) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2016 (VI) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2017 (VII) === === 2018 (VIII) === === 2019 (IX) === === 2020 (X) === === 2021 (XI) === === 2022 (XII) === === 2023 (XIII) === === 2024 (XIV) === === 2025 (XV) === {{Aktualizacjô|Òstatnô=2025-09-01|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://naszemiasto.pl/tag/festiwal-filmow-kaszubskich * http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/724-filmy-kaszubskie * 2011 ** https://chojnice.naszemiasto.pl/festiwal-kaszubskich-filmow-dobre-zrodlo-inspiracji/ar/c13-1085963 ** https://web.archive.org/web/20160911141741/http://www.gazetakaszubska.pl/17578/pierwszy-festiwal-kaszubskich-filmow-zakonczony ** https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich ** https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie * 2012 ** {{YouTube|9CX7ZFy-d_k|II FESTIWAL FILMÓW KASZUBSKICH 2012 — NowaTvGdynia}} ** https://web.archive.org/web/20201020062123/http://www.gazetakaszubska.pl/30759/festiwal-filmow-kaszubskich ** https://web.archive.org/web/20201201203211/http://www.gazetakaszubska.pl/31536/festiwal-kaszubskich-filmow-nabral-rozmachu * 2013 ** {{YouTube|RStKSCjV0pw|III Festiwal Filmów Kaszubskich w Miszewku — fotrehman}} ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136 ** https://web.archive.org/web/20230129222539/http://www.gazetakaszubska.pl/49115/kanadyjski-akcent-rozpoczal-i-zamknal-iii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2014 ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-2014-3-lipca-pierwsza-z/ar/c13-2344408 ** https://www.chwaszczyno.pl/relacja-z-iv-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewku/ * 2015 ** https://www.chwaszczyno.pl/v-festiwal-kaszubskich-filmow-zamkniety-historyczna-refleksja-ku-przyszlosci/ ** https://www.chwaszczyno.pl/kaszubska-mowa-i-50-lat-pomeranii-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** https://www.chwaszczyno.pl/uciekinier-z-auschwitz-na-v-festiwalu-kaszubskich-filmow/ ** https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=2992#sub_mid * 2016 ** https://www.chwaszczyno.pl/swionowsko-nasza-matinko-na-koniec-vi-festiwalu-filmow-kaszubskich-pokaz-o-naszi-matince/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/vi-festiwal-filmow-kaszubskich-zobacz-kiedy-beda-projekcje/ar/c13-3796553 ** https://www.chwaszczyno.pl/o-rebokach-i-lensczi-perle-na-festiwalu-filmowym-vi-kaszubki-festiwal-filmowy-otwarty/ * 2017 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/2017/08/01/VII-Festiwal-Film%C3%B3w-Kaszubskich-zako%C5%84czony * 2018 ** https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/26891_w-zukowie-po-raz-osmy-ruszyl-festiwal-filmow-kaszubskich.html ** https://www.zukowo.pl/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980#sub_mid ** https://zkaszub.info/filmowy-wieczor-mlodych/ ** https://www.radabanino.pl/kaszubskie-filmy-ruszyly/ ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/1715-kaszubskie-filmy-ruszyly ** https://www.zukowo.pl/bw/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980 ** http://skarbnicakaszubska.pl/viii-festiwal-filmow-kaszubskich/ * 2019 ** https://zkaszub.info/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-2019/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-w-gminie-zukowo-na-final/ar/c13-7264491 ** http://skarbnicakaszubska.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich/ ** https://gdansk.tvp.pl/43472264/dziewiaty-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.info/artykul/ix-festiwal-kaszubskich-n793556 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2022-ix-festiwal-kaszubski-filmow-zakonczony-mlodzi-sila-kaszubszczyzny * 2020 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/nagrody-filmowi-grif-przyznane-laureatami-kamerdyner-i/ar/c13-7797358 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/x-festiwal-filmow-kaszubskich-w-zukowie-odslona-druga/ar/c13-7776488 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/rozpoczal-sie-dziesiaty-jubileuszowy-festiwal-filmow/ar/c13-7767964 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2530-x-festiwal-filmow-kaszubskich * 2021 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3106-festiwal-filmow-kaszubskich-trafil-do-tuchomia * 2022 ** https://web.archive.org/web/20260505035428/http://szwajcaria-kaszubska.pl/media/k2/galleries/3236/FFK_wws.jpg ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3236-xii-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/19-czerwca-w-zukowie-inauguracja-xii-festiwalu-filmow/ar/c13-8858155 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/4057,filmowy-gryf-dla-eugeniusza-pryczkowskiego-na-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewie * 2023 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa/ar/c13-9379153 ** https://dziennikbaltycki.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa-zdobyl-palac-p-pastalenca-i-a-hebla/gh/c13-17686345 ** https://www.zukowo.pl/Zakonczyl_sie_XIII_Festiwal_Filmow_Kaszubskich_,10,7746#sub_mid ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/8884,bardzo-udana-inauguracja-xiii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2024 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14572,specyfika-nordowych-kaszub-w-filmie ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14606,filmowy-gryf-trafil-do-krakowa ** https://web.archive.org/web/20250714031601/https://radiokaszebe.pl/obejrzyj-film-i-naucz-sie-go-robic-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** {{YouTube|7uP75Dz04b4|Projekcja filmu KASZUBI podczas XIV FESTIWALU FILMÓW KASZUBSKICH — RTVG}} * 2025 ** https://static.wixstatic.com/media/c4dbd8_854339f0fb0e48bcae694bf82a8224ad~mv2.jpg ** https://kartuzy.info/artykul/stezyca-film-kaszubscy-n1664110 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/festiwalu-film%C3%B3w-kaszubskich ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/jubileuszowy-festiwal-film%C3%B3w-zako%C5%84czony ** https://kartuzy.info/artykul/xv-festiwal-filmow-kaszubskich-n1712642 ** https://web.archive.org/web/20250718035707/https://radiokaszebe.pl/15-odslona-festiwalu-filmow-kaszubskich/ === Szëkba === {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszubskich}} {{Szëkba|Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach}} {{Szëkba|Festiwal Kaszëbsczich Filmów}} {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszëbsczich}} [[Kategòrëjô:Film]] [[Kategòrëjô:Festiwale]] 0zj6x2rheda8zvhk8huuux9obynbpmq 197566 197557 2026-05-06T19:05:22Z Iketsi 3254 /* Szëkba */ Szëkba 197566 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Festiwal Kaszëbsczich Filmów''' abò '''Festiwal Filmów Kaszëbsczich''' ({{Jãz.|pl}} '''Festiwal Filmów Kaszubskich''' abò '''Festiwal Kaszubskich Filmów'''<ref>https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=5585#sub_mid</ref> abò '''Letni Festiwal Filmów Kaszubskich i o Kaszubach'''<ref name=":6">https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie</ref>) – to je festiwal filmòwi na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Historiô == === 2011 (I) – 10 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |Centrum Kulturalno-Sportowe<ref name=":6" /><ref name=":1">[https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k]</ref> [[Môłkòwò]]<ref name=":3">https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |- !Frekwencjô: | colspan="4" |40–50<ref name=":4">https://www.youtube.com/watch?v=9CX7ZFy-d_k&t=196s</ref>; 60–120 do 150 |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- |'''2011-06-30''' * ? |'''7 lëpińca''' * ? |'''14 lëpińca''' * ? |'''21 lëpińca''' * Marsz z Boga * Rodnô Mowa |'''28 lëpińca''' * ? |- !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 !Dzéń 9 !Dzéń 10 |- |'''2011-08-04''' * ? |'''2011-08-11''' * ? |'''2011-08-18''' * ? |'''2011-08-25''' * ? |'''2011-09-01''' * Blaszany bębenek |} === 2012 (II) – 8 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="3" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="3" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- |'''2012-07-12 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubi w Kanadzie (2008) * Wiedno Kaszëbë (2010) |'''2012-07-19 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszëbskô stegna * Od Pani Swarzewskiej do Lewoczy (Królowa Morza) |'''2012-07-26 20:00<ref name=":1" />''' * Miasto z morza |'''2012-08-02 20:00<ref name=":1" />''' * Na Kaszubach * Żukowo - sztandar * fragm. „Rodny Zemi" * Ryba Waldorffa |- !Dzéń 5 !Dzéń 6 !Dzéń 7 !Dzéń 8 |- |'''2012-08-09 20:00<ref name=":1" />''' * Kaszubska mowa, * 1995 * Abecadło kaszubskie |'''2012-08-16 20:00<ref name=":1" />''' * Pomiędzy narodami. Kaszubi, Niemcy, Polacy |'''2012-08-23 20:00<ref name=":1" />''' * Lekcja historii po kaszubsku, „Królewiónka je w pałacu" |'''2012-08-30 20:00<ref name=":1" />''' * Pamięć. Tajemnice Lasów Piaśnickich |} === 2013 (III) – 5 dni === {| class="wikitable" !Môl: | colspan="4" |restaùracjô Mùlk, przãter 2 [[Miszewkò]] |- !Frekwencjô: | colspan="4" | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 |- | | * Kaszëbskô malëna * Kaszubskie produkty regionalne * Dwa mùlczi * Miłość na Kaszubach<ref name=":2">https://web.archive.org/web/20210127195551/http://www.gazetakaszubska.pl/48414/kaszuby-w-kuchni-podczas-ii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> | * Kaszubi (1991)<ref name=":2" /> |'''25 lëpińca 2013 20:00<ref name=":0">https://web.archive.org/web/20201127021622/http://www.gazetakaszubska.pl/48830/o-milosci-adelajdy-w-mulku</ref>''' * Adelajda |'''2013-08-01 20:00'''<ref name=":5">https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136</ref> * <s>Magnificat Kaszubów w Ziemi Świętej</s><ref name=":0" /> * [[Kaszubi u Ojca Świętego]]<ref>https://web.archive.org/web/20230129222539/http://www.gazetakaszubska.pl/49115/kanadyjski-akcent-rozpoczal-i-zamknal-iii-festiwalu-filmow-kaszubskich</ref> |} === 2014 (IV) – 4 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | |- !Frekwencjô: | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 |- | | | | |} === 2015 (V) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2016 (VI) – 6 dni === {| class="wikitable" !Môl: | | | | | |- !Frekwencjô: | | | | | |- !Dzéń 1 !Dzéń 2 !Dzéń 3 !Dzéń 4 !Dzéń 5 !Dzéń 6 |- | | | | | | |} === 2017 (VII) === === 2018 (VIII) === === 2019 (IX) === === 2020 (X) === === 2021 (XI) === === 2022 (XII) === === 2023 (XIII) === === 2024 (XIV) === === 2025 (XV) === {{Aktualizacjô|Òstatnô=2025-09-01|Nastãpnô=+1 rok}} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://naszemiasto.pl/tag/festiwal-filmow-kaszubskich * http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/724-filmy-kaszubskie * 2011 ** https://chojnice.naszemiasto.pl/festiwal-kaszubskich-filmow-dobre-zrodlo-inspiracji/ar/c13-1085963 ** https://web.archive.org/web/20160911141741/http://www.gazetakaszubska.pl/17578/pierwszy-festiwal-kaszubskich-filmow-zakonczony ** https://web.archive.org/web/20201127061949/http://www.gazetakaszubska.pl/15545/kolejne-projekcje-letniego-festiwalu-filmow-kaszubskich ** https://nadmorski24.pl/aktualnosci/3681-filmy-po-kaszubsku-czyli-letni-festwal-filmow-w-zukowie * 2012 ** {{YouTube|9CX7ZFy-d_k|II FESTIWAL FILMÓW KASZUBSKICH 2012 — NowaTvGdynia}} ** https://web.archive.org/web/20201020062123/http://www.gazetakaszubska.pl/30759/festiwal-filmow-kaszubskich ** https://web.archive.org/web/20201201203211/http://www.gazetakaszubska.pl/31536/festiwal-kaszubskich-filmow-nabral-rozmachu * 2013 ** {{YouTube|RStKSCjV0pw|III Festiwal Filmów Kaszubskich w Miszewku — fotrehman}} ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-w-miszewku-magnificat-kaszubow/ar/c13-1950136 ** https://web.archive.org/web/20230129222539/http://www.gazetakaszubska.pl/49115/kanadyjski-akcent-rozpoczal-i-zamknal-iii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2014 ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/festiwal-filmow-kaszubskich-2014-3-lipca-pierwsza-z/ar/c13-2344408 ** https://www.chwaszczyno.pl/relacja-z-iv-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewku/ * 2015 ** https://www.chwaszczyno.pl/v-festiwal-kaszubskich-filmow-zamkniety-historyczna-refleksja-ku-przyszlosci/ ** https://www.chwaszczyno.pl/kaszubska-mowa-i-50-lat-pomeranii-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** https://www.chwaszczyno.pl/uciekinier-z-auschwitz-na-v-festiwalu-kaszubskich-filmow/ ** https://www.zukowo.pl/index.php?id=10&idd=2992#sub_mid * 2016 ** https://www.chwaszczyno.pl/swionowsko-nasza-matinko-na-koniec-vi-festiwalu-filmow-kaszubskich-pokaz-o-naszi-matince/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/vi-festiwal-filmow-kaszubskich-zobacz-kiedy-beda-projekcje/ar/c13-3796553 ** https://www.chwaszczyno.pl/o-rebokach-i-lensczi-perle-na-festiwalu-filmowym-vi-kaszubki-festiwal-filmowy-otwarty/ * 2017 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/2017/08/01/VII-Festiwal-Film%C3%B3w-Kaszubskich-zako%C5%84czony * 2018 ** https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/26891_w-zukowie-po-raz-osmy-ruszyl-festiwal-filmow-kaszubskich.html ** https://www.zukowo.pl/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980#sub_mid ** https://zkaszub.info/filmowy-wieczor-mlodych/ ** https://www.radabanino.pl/kaszubskie-filmy-ruszyly/ ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/1715-kaszubskie-filmy-ruszyly ** https://www.zukowo.pl/bw/Kaszubskie_filmy_ruszyly,10,4980 ** http://skarbnicakaszubska.pl/viii-festiwal-filmow-kaszubskich/ * 2019 ** https://zkaszub.info/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-2019/ ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich-w-gminie-zukowo-na-final/ar/c13-7264491 ** http://skarbnicakaszubska.pl/ix-festiwal-filmow-kaszubskich/ ** https://gdansk.tvp.pl/43472264/dziewiaty-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.info/artykul/ix-festiwal-kaszubskich-n793556 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2022-ix-festiwal-kaszubski-filmow-zakonczony-mlodzi-sila-kaszubszczyzny * 2020 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/nagrody-filmowi-grif-przyznane-laureatami-kamerdyner-i/ar/c13-7797358 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/x-festiwal-filmow-kaszubskich-w-zukowie-odslona-druga/ar/c13-7776488 ** https://pomorskie.naszemiasto.pl/rozpoczal-sie-dziesiaty-jubileuszowy-festiwal-filmow/ar/c13-7767964 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/2530-x-festiwal-filmow-kaszubskich * 2021 ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3106-festiwal-filmow-kaszubskich-trafil-do-tuchomia * 2022 ** https://web.archive.org/web/20260505035428/http://szwajcaria-kaszubska.pl/media/k2/galleries/3236/FFK_wws.jpg ** http://szwajcaria-kaszubska.pl/item/3236-xii-festiwal-filmow-kaszubskich ** https://kartuzy.naszemiasto.pl/19-czerwca-w-zukowie-inauguracja-xii-festiwalu-filmow/ar/c13-8858155 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/4057,filmowy-gryf-dla-eugeniusza-pryczkowskiego-na-festiwalu-filmow-kaszubskich-w-miszewie * 2023 ** https://zukowo.naszemiasto.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa/ar/c13-9379153 ** https://dziennikbaltycki.pl/xiii-festiwal-filmow-kaszubskich-za-nami-filmowego-gryfa-zdobyl-palac-p-pastalenca-i-a-hebla/gh/c13-17686345 ** https://www.zukowo.pl/Zakonczyl_sie_XIII_Festiwal_Filmow_Kaszubskich_,10,7746#sub_mid ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/8884,bardzo-udana-inauguracja-xiii-festiwalu-filmow-kaszubskich * 2024 ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14572,specyfika-nordowych-kaszub-w-filmie ** https://www.zawszepomorze.pl/artykul/14606,filmowy-gryf-trafil-do-krakowa ** https://web.archive.org/web/20250714031601/https://radiokaszebe.pl/obejrzyj-film-i-naucz-sie-go-robic-na-festiwalu-filmow-kaszubskich/ ** {{YouTube|7uP75Dz04b4|Projekcja filmu KASZUBI podczas XIV FESTIWALU FILMÓW KASZUBSKICH — RTVG}} * 2025 ** https://static.wixstatic.com/media/c4dbd8_854339f0fb0e48bcae694bf82a8224ad~mv2.jpg ** https://kartuzy.info/artykul/stezyca-film-kaszubscy-n1664110 ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/festiwalu-film%C3%B3w-kaszubskich ** https://www.akademiakaszubska.com/single-post/jubileuszowy-festiwal-film%C3%B3w-zako%C5%84czony ** https://kartuzy.info/artykul/xv-festiwal-filmow-kaszubskich-n1712642 ** https://web.archive.org/web/20250718035707/https://radiokaszebe.pl/15-odslona-festiwalu-filmow-kaszubskich/ === Szëkba === {{Szëkba|Festiwal Filmów Kaszubskich}} {{Szëkba|Festiwal Kaszëbsczich Filmów}} [[Kategòrëjô:Film]] [[Kategòrëjô:Festiwale]] 5ozp1z0xiw9ilr5q5t890x5pwqrcb73 10 12870 197506 197500 2026-05-06T14:16:00Z Iketsi 3254 +kaszubi.pl; telewizjabaltycka.pl; powiat.puck.pl; radiokaszebe.pl 197506 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chmielno.naszgok.pl = <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> 9qsi70k9tagf5v5gmnjhnvowk32i9ei 197511 197506 2026-05-06T14:40:13Z Iketsi 3254 kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> 197511 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chmielno.naszgok.pl = <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> 7s3yahiv0o5o9k6nl4j8qrsy2o2jg1c 197513 197511 2026-05-06T14:44:35Z Iketsi 3254 https://chmielno.naszgok.pl/#search-input 197513 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> izfuz3b5cjmfvhfgnf1sxqbhn7xavf1 197514 197513 2026-05-06T14:59:14Z Iketsi 3254 + radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= 197514 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> axpp78dpcv2ydpod9qr9g3i58q421im 197521 197514 2026-05-06T15:24:26Z Iketsi 3254 + mojestrone.com = https://mojestrone.com/szukaj?q= 197521 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | mojestrone.com = https://mojestrone.com/szukaj?q= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> bujo67es4knlpszgb1bgjbf9bkt5g85 197522 197521 2026-05-06T15:27:53Z Iketsi 3254 https://mojestrone.com/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= 197522 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | mojestrone.com = https://mojestrone.com/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> 5tlzninceufofyvidly1idlao0hgrr1 197530 197522 2026-05-06T15:52:54Z Iketsi 3254 +https://kaszebi.rastko.net/?s=; +https://pomorskie.travel/?s=; +https://szwajcariakaszubska.com/item/places?SearchItem%5Bquery%5D=; http://szwajcaria-kaszubska.pl/component/k2/itemlist/search?searchword=; +naszekaszuby.pl 197530 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | mojestrone.com = https://mojestrone.com/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | pomorskie.travel = https://pomorskie.travel/?s= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | kaszebi.rastko.net = https://kaszebi.rastko.net/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | szwajcariakaszubska.com = https://szwajcariakaszubska.com/item/places?SearchItem%5Bquery%5D= | szwajcaria-kaszubska.pl = http://szwajcaria-kaszubska.pl/component/k2/itemlist/search?searchword= | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= <!-- POST --> | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | naszekaszuby.pl = https://naszekaszuby.pl/search.php | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> a3pxzjuljlg1usmyho7to636z9h6ide 197539 197530 2026-05-06T16:22:49Z Iketsi 3254 +https://kaszebsko.com/?s=; +https://www.gdansk.pl/search?q=; +https://pomorskie.eu/szukaj/?szukaj=; https://kartuzy.info/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q=; +https://sp-lubno.pl/wyszukiwarka?phrase=; +http://www.tubawejherowa.pl/aktualnosci/wszystkie/fraza/ 197539 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gdansk.pl = https://www.gdansk.pl/search?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kartuzy.info = https://kartuzy.info/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | kaszebsko.com = https://kaszebsko.com/?s= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | mojestrone.com = https://mojestrone.com/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | pomorskie.travel = https://pomorskie.travel/?s= | pomorskie.eu = https://pomorskie.eu/szukaj/?szukaj= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | kaszebi.rastko.net = https://kaszebi.rastko.net/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | sp-lubno.pl = https://sp-lubno.pl/wyszukiwarka?phrase= | szwajcariakaszubska.com = https://szwajcariakaszubska.com/item/places?SearchItem%5Bquery%5D= | szwajcaria-kaszubska.pl = http://szwajcaria-kaszubska.pl/component/k2/itemlist/search?searchword= | tubawejherowa.pl = http://www.tubawejherowa.pl/aktualnosci/wszystkie/fraza/ | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= <!-- POST --> | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | naszekaszuby.pl = https://naszekaszuby.pl/search.php | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> n41b43r8y0jqrr5cgyfg72svafe7ynl 197541 197539 2026-05-06T16:47:56Z Iketsi 3254 +https://culture.pl; +https://web.archive.org/web/*/gazetakaszubska.pl* 197541 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gdansk.pl = https://www.gdansk.pl/search?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kartuzy.info = https://kartuzy.info/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | kaszebsko.com = https://kaszebsko.com/?s= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | mojestrone.com = https://mojestrone.com/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | pomorskie.travel = https://pomorskie.travel/?s= | pomorskie.eu = https://pomorskie.eu/szukaj/?szukaj= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | kaszebi.rastko.net = https://kaszebi.rastko.net/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | sp-lubno.pl = https://sp-lubno.pl/wyszukiwarka?phrase= | szwajcariakaszubska.com = https://szwajcariakaszubska.com/item/places?SearchItem%5Bquery%5D= | szwajcaria-kaszubska.pl = http://szwajcaria-kaszubska.pl/component/k2/itemlist/search?searchword= | tubawejherowa.pl = http://www.tubawejherowa.pl/aktualnosci/wszystkie/fraza/ | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= <!-- i18n --> | culture.pl/pl = https://culture.pl/pl/search/ | culture.pl/en = https://culture.pl/en/search/ | culture.pl/ua = https://culture.pl/ua/search/ | culture.pl/kr = https://culture.pl/kr/search/ | culture.pl/jp = https://culture.pl/jp/search/ | culture.pl/zhs = https://culture.pl/zhs/search/ | culture.pl/zht = https://culture.pl/zht/search/ | culture.pl/ru = https://culture.pl/ru/search/ <!-- wayback --> | gazetakaszubska.pl = https://web.archive.org/web/*/gazetakaszubska.pl* <!-- POST --> | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | naszekaszuby.pl = https://naszekaszuby.pl/search.php | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> 6timnjlqzp90sgxc3iunk3mfxvcg1kv 197543 197541 2026-05-06T16:59:10Z Iketsi 3254 https://naszekaszuby.pl/search.php?andor=AND&submit=Szukaj&action=results&query= 197543 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1}}} | chwaszczyno.pl = https://www.chwaszczyno.pl/?s= | ckgminapuck.pl = https://ckgminapuck.pl/?s= | dziennikbaltycki.pl = https://dziennikbaltycki.pl/szukaj?q= | dziennikpucki.pl = https://dziennikpucki.pl/?s= | expresskaszubski.pl = https://expresskaszubski.pl/pl/421_szukaj/?q= | gdansk.pl = https://www.gdansk.pl/search?q= | gok.luzino.eu = https://gok.luzino.eu/?s= | gp24.pl = https://gp24.pl/szukaj?q= | kartuzy.pl = https://www.kartuzy.pl/wyniki-wyszukiwania?search_api_fulltext= | kartuzy.info = https://kartuzy.info/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | kaszebsko.com = https://kaszebsko.com/?s= | kaszubi.pl = https://kaszubi.pl/search?q= | kaszuby24.pl = https://kaszuby24.pl/api/search/?q= <!-- API GET --> | kurierkaszubski.eu = http://kurierkaszubski.eu/?s= | mojestrone.com = https://mojestrone.com/szukaj?wts=news&sort=+score&when=&fuzzy=T&q= | nadmorski24.pl = https://nadmorski24.pl/szukaj?s= | naszemiasto.pl = https://naszemiasto.pl/szukaj?q= | pomorskie.naszemiasto.pl = https://pomorskie.naszemiasto.pl/szukaj?q= | bytow.naszemiasto.pl = https://bytow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | chojnice.naszemiasto.pl = https://chojnice.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czarne.naszemiasto.pl = https://czarne.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czersk.naszemiasto.pl = https://czersk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | czluchow.naszemiasto.pl = https://czluchow.naszemiasto.pl/szukaj?q= | dzierzgon.naszemiasto.pl = https://dzierzgon.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdansk.naszemiasto.pl = https://gdansk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gdynia.naszemiasto.pl = https://gdynia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | gniew.naszemiasto.pl = https://gniew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | hel.naszemiasto.pl = https://hel.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kartuzy.naszemiasto.pl = https://kartuzy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | koscierzyna.naszemiasto.pl = https://koscierzyna.naszemiasto.pl/szukaj?q= | krynicamorska.naszemiasto.pl = https://krynicamorska.naszemiasto.pl/szukaj?q= | kwidzyn.naszemiasto.pl = https://kwidzyn.naszemiasto.pl/szukaj?q= | leba.naszemiasto.pl = https://leba.naszemiasto.pl/szukaj?q= | lebork.naszemiasto.pl = https://lebork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | malbork.naszemiasto.pl = https://malbork.naszemiasto.pl/szukaj?q= | miastko.naszemiasto.pl = https://miastko.naszemiasto.pl/szukaj?q= | nowydworgdanski.naszemiasto.pl = https://nowydworgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pelplin.naszemiasto.pl = https://pelplin.naszemiasto.pl/szukaj?q= | prabuty.naszemiasto.pl = https://prabuty.naszemiasto.pl/szukaj?q= | pruszczgdanski.naszemiasto.pl = https://pruszczgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | puck.naszemiasto.pl = https://puck.naszemiasto.pl/szukaj?q= | reda.naszemiasto.pl = https://reda.naszemiasto.pl/szukaj?q= | rumia.naszemiasto.pl = https://rumia.naszemiasto.pl/szukaj?q= | skarszewy.naszemiasto.pl = https://skarszewy.naszemiasto.pl/szukaj?q= | slupsk.naszemiasto.pl = https://slupsk.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sopot.naszemiasto.pl = https://sopot.naszemiasto.pl/szukaj?q= | starogardgdanski.naszemiasto.pl = https://starogardgdanski.naszemiasto.pl/szukaj?q= | sztum.naszemiasto.pl = https://sztum.naszemiasto.pl/szukaj?q= | tczew.naszemiasto.pl = https://tczew.naszemiasto.pl/szukaj?q= | ustka.naszemiasto.pl = https://ustka.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wejherowo.naszemiasto.pl = https://wejherowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | wladyslawowo.naszemiasto.pl = https://wladyslawowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | zukowo.naszemiasto.pl = https://zukowo.naszemiasto.pl/szukaj?q= | odkryjpomorze.pl = https://odkryjpomorze.pl/wyszukaj?q= | pomorskie.travel = https://pomorskie.travel/?s= | pomorskie.eu = https://pomorskie.eu/szukaj/?szukaj= | powiat.puck.pl = https://powiat.puck.pl/szukaj/?search_lang=pl&search=all&string= | radiogdansk.pl = https://radiogdansk.pl/?s= | radiokaszebe.pl = https://radiokaszebe.pl/search/ | radabanino.pl = https://www.radabanino.pl/?s= | kaszebi.rastko.net = https://kaszebi.rastko.net/?s= | rynek-kolejowy.pl = https://www.rynek-kolejowy.pl/szukaj.html?searchVal= | skarbnicakaszubska.pl = http://skarbnicakaszubska.pl/?s= | sp-lubno.pl = https://sp-lubno.pl/wyszukiwarka?phrase= | szwajcariakaszubska.com = https://szwajcariakaszubska.com/item/places?SearchItem%5Bquery%5D= | szwajcaria-kaszubska.pl = http://szwajcaria-kaszubska.pl/component/k2/itemlist/search?searchword= | tubawejherowa.pl = http://www.tubawejherowa.pl/aktualnosci/wszystkie/fraza/ | zawszepomorze.pl = https://www.zawszepomorze.pl/szukaj?word= | zkaszub.info = https://www.zkaszub.info/?s= | zukowo.pl = https://www.zukowo.pl/index.php?search= <!-- Wideo --> | telewizjabaltycka.pl = https://telewizjabaltycka.pl/?s= | telewizjattm.pl = https://www.telewizjattm.pl/szukaj.html?search= | gdansk.tvp.pl = https://gdansk.tvp.pl/szukaj?query= <!-- i18n --> | culture.pl/pl = https://culture.pl/pl/search/ | culture.pl/en = https://culture.pl/en/search/ | culture.pl/ua = https://culture.pl/ua/search/ | culture.pl/kr = https://culture.pl/kr/search/ | culture.pl/jp = https://culture.pl/jp/search/ | culture.pl/zhs = https://culture.pl/zhs/search/ | culture.pl/zht = https://culture.pl/zht/search/ | culture.pl/ru = https://culture.pl/ru/search/ <!-- wayback --> | gazetakaszubska.pl = https://web.archive.org/web/*/gazetakaszubska.pl* <!-- POST --> | chmielno.naszgok.pl = https://chmielno.naszgok.pl/#search-input <!-- POST https://chmielno.naszgok.pl/n,rodno-mowa-program --> | naszekaszuby.pl = https://naszekaszuby.pl/search.php?andor=AND&submit=Szukaj&action=results&query= | #default = !!! }}{{urlencode:{{{2}}}|QUERY}}</includeonly><noinclude> * {{Szëkba/url|chmielno.naszgok.pl|chmielno.naszgok.pl}}<!--POST--> * {{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|gok.luzino.eu|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|kartuzy.pl|Kaszubski}} * {{Szëkba/url|nadmorski24.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|naszemiasto.pl|Transcassubia}} ** {{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|Festiwal filmów kaszubskich}} * {{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|Transcassubia}} * {{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|Rodnô mòwa}} * {{Szëkba/url|zkaszub.info|Wiater òd Mòrzô}} * {{Szëkba/url|zukowo.pl|Festiwal filmów}} <!-- Wideo --> * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|telewizjattm.pl|Transcassubia}} * [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]] {{Szëkba/url|gdansk.tvp.pl|Transcassubia}} </noinclude> 8xliy98wcwnpo5ujqp2ya47ps18kcqn 10 12871 197509 197501 2026-05-06T14:27:30Z Iketsi 3254 +kaszubi.pl; telewizjabaltycka.pl; powiat.puck.pl; radiokaszebe.pl 197509 wikitext text/x-wiki <includeonly> „'''{{{1|{{PAGENAME}}}}}'''” – '''C''': [{{Szëkba/url|chwaszczyno.pl|{{{1}}}}} chwaszczyno.pl]; [{{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|{{{1}}}}} ckgminapuck.pl]; '''D''': [{{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|{{{1}}}}} dziennikbaltycki.pl]; [{{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|{{{1}}}}} dziennikpucki.pl]; '''E''': [{{Szëkba/url|expresskaszubski.pl|{{{1}}}}} expresskaszubski.pl]; '''G''': [{{Szëkba/url|gok.luzino.eu|{{{1}}}}} gok.luzino.eu]; [{{Szëkba/url|gp24.pl|{{{1}}}}} gp24.pl]; '''K''': [{{Szëkba/url|kartuzy.pl|{{{1}}}}} kartuzy.pl]; [{{Szëkba/url|kaszubi.pl|{{{1}}}}} kaszubi.pl]; [{{Szëkba/url|kurierkaszubski.eu|{{{1}}}}} kurierkaszubski.eu]; '''N''': [{{Szëkba/url|nadmorski24.pl|{{{1}}}}} nadmorski24.pl]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} naszemiasto.pl]; <!--<small>([{{Szëkba/url|pomorskie.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pomorskie]; [{{Szëkba/url|bytow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} bytow]; [{{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} chojnice]; [{{Szëkba/url|czarne.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czarne]; [{{Szëkba/url|czersk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czersk]; [{{Szëkba/url|czluchow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czluchow]; [{{Szëkba/url|dzierzgon.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} dzierzgon]; [{{Szëkba/url|gdansk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk]; [{{Szëkba/url|gdynia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdynia]; [{{Szëkba/url|gniew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gniew]; [{{Szëkba/url|hel.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} hel]; [{{Szëkba/url|kartuzy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kartuzy]; [{{Szëkba/url|koscierzyna.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} koscierzyna]; [{{Szëkba/url|krynicamorska.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} krynicamorska]; [{{Szëkba/url|kwidzyn.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kwidzyn]; [{{Szëkba/url|leba.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} leba]; [{{Szëkba/url|lebork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} lebork]; [{{Szëkba/url|malbork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} malbork]; [{{Szëkba/url|miastko.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} miastko]; [{{Szëkba/url|nowydworgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} nowydworgdanski]; [{{Szëkba/url|pelplin.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pelplin]; [{{Szëkba/url|prabuty.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} prabuty]; [{{Szëkba/url|pruszczgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pruszczgdanski]; [{{Szëkba/url|puck.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} puck]; [{{Szëkba/url|reda.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} reda]; [{{Szëkba/url|rumia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} rumia]; [{{Szëkba/url|skarszewy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} skarszewy]; [{{Szëkba/url|slupsk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} slupsk]; [{{Szëkba/url|sopot.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sopot]; [{{Szëkba/url|starogardgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} starogardgdanski]; [{{Szëkba/url|sztum.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sztum]; [{{Szëkba/url|tczew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} tczew]; [{{Szëkba/url|ustka.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} ustka]; [{{Szëkba/url|wejherowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wejherowo]; [{{Szëkba/url|wladyslawowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wladyslawowo]; [{{Szëkba/url|zukowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} zukowo] )</small>--> '''O''': [{{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|{{{1}}}}} odkryjpomorze.pl]; '''P''': [{{Szëkba/url|powiat.puck.pl|{{{1}}}}} powiat.puck.pl]; '''R''': [{{Szëkba/url|radabanino.pl|{{{1}}}}} radabanino.pl]; [{{Szëkba/url|radiokaszebe.pl|{{{1}}}}} radiokaszebe.pl]; [{{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|{{{1}}}}} rynek-kolejowy.pl]; '''S''': [{{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|{{{1}}}}} skarbnicakaszubska.pl]; '''Z''': [{{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|{{{1}}}}} zawszepomorze.pl]; [{{Szëkba/url|zkaszub.info|{{{1}}}}} zkaszub.info]; [{{Szëkba/url|zukowo.pl|{{{1}}}}} zukowo.pl]; [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&numsp;[{{Szëkba/url|telewizjabaltycka.pl|{{{1}}}}} telewizjabaltycka.pl]; [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&numsp;[{{Szëkba/url|telewizjattm.pl|{{{1}}}}} telewizjattm.pl]; [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&numsp;[{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk.tvp.pl]<br></includeonly><noinclude> {{Szëkba|Festiwal}} </noinclude> 85ova72qgf4kdatwm7oxksq20z6w0hi 197510 197509 2026-05-06T14:28:47Z Iketsi 3254 <br> 197510 wikitext text/x-wiki <includeonly> „'''{{{1|{{PAGENAME}}}}}'''” –<br> '''C''': [{{Szëkba/url|chwaszczyno.pl|{{{1}}}}} chwaszczyno.pl]; [{{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|{{{1}}}}} ckgminapuck.pl]; '''D''': [{{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|{{{1}}}}} dziennikbaltycki.pl]; [{{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|{{{1}}}}} dziennikpucki.pl]; '''E''': [{{Szëkba/url|expresskaszubski.pl|{{{1}}}}} expresskaszubski.pl]; '''G''': [{{Szëkba/url|gok.luzino.eu|{{{1}}}}} gok.luzino.eu]; [{{Szëkba/url|gp24.pl|{{{1}}}}} gp24.pl]; '''K''': [{{Szëkba/url|kartuzy.pl|{{{1}}}}} kartuzy.pl]; [{{Szëkba/url|kaszubi.pl|{{{1}}}}} kaszubi.pl]; [{{Szëkba/url|kurierkaszubski.eu|{{{1}}}}} kurierkaszubski.eu]; '''N''': [{{Szëkba/url|nadmorski24.pl|{{{1}}}}} nadmorski24.pl]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} naszemiasto.pl]; <!--<small>([{{Szëkba/url|pomorskie.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pomorskie]; [{{Szëkba/url|bytow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} bytow]; [{{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} chojnice]; [{{Szëkba/url|czarne.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czarne]; [{{Szëkba/url|czersk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czersk]; [{{Szëkba/url|czluchow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czluchow]; [{{Szëkba/url|dzierzgon.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} dzierzgon]; [{{Szëkba/url|gdansk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk]; [{{Szëkba/url|gdynia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdynia]; [{{Szëkba/url|gniew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gniew]; [{{Szëkba/url|hel.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} hel]; [{{Szëkba/url|kartuzy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kartuzy]; [{{Szëkba/url|koscierzyna.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} koscierzyna]; [{{Szëkba/url|krynicamorska.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} krynicamorska]; [{{Szëkba/url|kwidzyn.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kwidzyn]; [{{Szëkba/url|leba.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} leba]; [{{Szëkba/url|lebork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} lebork]; [{{Szëkba/url|malbork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} malbork]; [{{Szëkba/url|miastko.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} miastko]; [{{Szëkba/url|nowydworgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} nowydworgdanski]; [{{Szëkba/url|pelplin.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pelplin]; [{{Szëkba/url|prabuty.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} prabuty]; [{{Szëkba/url|pruszczgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pruszczgdanski]; [{{Szëkba/url|puck.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} puck]; [{{Szëkba/url|reda.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} reda]; [{{Szëkba/url|rumia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} rumia]; [{{Szëkba/url|skarszewy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} skarszewy]; [{{Szëkba/url|slupsk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} slupsk]; [{{Szëkba/url|sopot.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sopot]; [{{Szëkba/url|starogardgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} starogardgdanski]; [{{Szëkba/url|sztum.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sztum]; [{{Szëkba/url|tczew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} tczew]; [{{Szëkba/url|ustka.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} ustka]; [{{Szëkba/url|wejherowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wejherowo]; [{{Szëkba/url|wladyslawowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wladyslawowo]; [{{Szëkba/url|zukowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} zukowo] )</small>--> '''O''': [{{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|{{{1}}}}} odkryjpomorze.pl]; '''P''': [{{Szëkba/url|powiat.puck.pl|{{{1}}}}} powiat.puck.pl]; '''R''': [{{Szëkba/url|radabanino.pl|{{{1}}}}} radabanino.pl]; [{{Szëkba/url|radiokaszebe.pl|{{{1}}}}} radiokaszebe.pl]; [{{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|{{{1}}}}} rynek-kolejowy.pl]; '''S''': [{{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|{{{1}}}}} skarbnicakaszubska.pl]; '''Z''': [{{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|{{{1}}}}} zawszepomorze.pl]; [{{Szëkba/url|zkaszub.info|{{{1}}}}} zkaszub.info]; [{{Szëkba/url|zukowo.pl|{{{1}}}}} zukowo.pl]; [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&numsp;[{{Szëkba/url|telewizjabaltycka.pl|{{{1}}}}} telewizjabaltycka.pl]; [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&numsp;[{{Szëkba/url|telewizjattm.pl|{{{1}}}}} telewizjattm.pl]; [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&numsp;[{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk.tvp.pl]<br></includeonly><noinclude> {{Szëkba|Festiwal}} </noinclude> 4jyvz4uax5don0ru1c790xlmc9s751j 197515 197510 2026-05-06T15:03:22Z Iketsi 3254 +kaszuby24.pl (ręcznie); +https://chmielno.naszgok.pl/#search-input (ręcznie); +radiogdansk.pl 197515 wikitext text/x-wiki <includeonly> „'''{{{1|{{PAGENAME}}}}}'''”:<br> <!-- C -->[{{Szëkba/url|chwaszczyno.pl|{{{1}}}}} '''C'''hwaszczyno.pl]; [{{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|{{{1}}}}} ckgminapuck.pl]; <!-- D -->[{{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|{{{1}}}}} '''D'''ziennikbaltycki.pl]; [{{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|{{{1}}}}} dziennikpucki.pl]; <!-- D -->[{{Szëkba/url|expresskaszubski.pl|{{{1}}}}} '''E'''xpresskaszubski.pl]; <!-- G -->[{{Szëkba/url|gok.luzino.eu|{{{1}}}}} '''G'''ok.luzino.eu]; [{{Szëkba/url|gp24.pl|{{{1}}}}} gp24.pl]; <!-- K -->[{{Szëkba/url|kartuzy.pl|{{{1}}}}} '''K'''artuzy.pl]; [{{Szëkba/url|kaszubi.pl|{{{1}}}}} kaszubi.pl]; [{{Szëkba/url|kurierkaszubski.eu|{{{1}}}}} kurierkaszubski.eu]; <!-- N -->[{{Szëkba/url|nadmorski24.pl|{{{1}}}}} '''N'''admorski24.pl]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} naszemiasto.pl]; <!--<small>([{{Szëkba/url|pomorskie.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pomorskie]; [{{Szëkba/url|bytow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} bytow]; [{{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} chojnice]; [{{Szëkba/url|czarne.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czarne]; [{{Szëkba/url|czersk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czersk]; [{{Szëkba/url|czluchow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czluchow]; [{{Szëkba/url|dzierzgon.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} dzierzgon]; [{{Szëkba/url|gdansk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk]; [{{Szëkba/url|gdynia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdynia]; [{{Szëkba/url|gniew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gniew]; [{{Szëkba/url|hel.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} hel]; [{{Szëkba/url|kartuzy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kartuzy]; [{{Szëkba/url|koscierzyna.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} koscierzyna]; [{{Szëkba/url|krynicamorska.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} krynicamorska]; [{{Szëkba/url|kwidzyn.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kwidzyn]; [{{Szëkba/url|leba.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} leba]; [{{Szëkba/url|lebork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} lebork]; [{{Szëkba/url|malbork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} malbork]; [{{Szëkba/url|miastko.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} miastko]; [{{Szëkba/url|nowydworgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} nowydworgdanski]; [{{Szëkba/url|pelplin.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pelplin]; [{{Szëkba/url|prabuty.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} prabuty]; [{{Szëkba/url|pruszczgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pruszczgdanski]; [{{Szëkba/url|puck.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} puck]; [{{Szëkba/url|reda.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} reda]; [{{Szëkba/url|rumia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} rumia]; [{{Szëkba/url|skarszewy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} skarszewy]; [{{Szëkba/url|slupsk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} slupsk]; [{{Szëkba/url|sopot.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sopot]; [{{Szëkba/url|starogardgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} starogardgdanski]; [{{Szëkba/url|sztum.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sztum]; [{{Szëkba/url|tczew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} tczew]; [{{Szëkba/url|ustka.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} ustka]; [{{Szëkba/url|wejherowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wejherowo]; [{{Szëkba/url|wladyslawowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wladyslawowo]; [{{Szëkba/url|zukowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} zukowo] )</small>--> <!-- O -->[{{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|{{{1}}}}} '''O'''dkryjpomorze.pl]; <!-- P -->[{{Szëkba/url|powiat.puck.pl|{{{1}}}}} '''P'''owiat.puck.pl]; <!-- R -->[{{Szëkba/url|radabanino.pl|{{{1}}}}} '''R'''adabanino.pl]; [{{Szëkba/url|radiogdansk.pl|{{{1}}}}} radiogdansk.pl]; [{{Szëkba/url|radiokaszebe.pl|{{{1}}}}} radiokaszebe.pl]; [{{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|{{{1}}}}} rynek-kolejowy.pl]; <!-- S -->[{{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|{{{1}}}}} '''S'''karbnicakaszubska.pl]; <!-- Z -->[{{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|{{{1}}}}} '''Z'''awszepomorze.pl]; [{{Szëkba/url|zkaszub.info|{{{1}}}}} zkaszub.info]; [{{Szëkba/url|zukowo.pl|{{{1}}}}} zukowo.pl]; '''Rãczno''': [https://kaszuby24.pl kaszuby24.pl]&#8239;^{[{{Szëkba/url|kaszuby24.pl|{{{1}}}}} API]}; [https://chmielno.naszgok.pl/#search-input chmielno.naszgok.pl]<br> [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&#8239;[{{Szëkba/url|telewizjabaltycka.pl|{{{1}}}}} telewizjabaltycka.pl]; [{{Szëkba/url|telewizjattm.pl|{{{1}}}}} telewizjattm.pl]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk.tvp.pl]<br></includeonly><noinclude> {{Szëkba|Festiwal}} </noinclude> k559m783wvk69bl61t5m358t5ocil7i 197525 197515 2026-05-06T15:33:09Z Iketsi 3254 +mojestrone.com 197525 wikitext text/x-wiki <includeonly> „'''{{{1|{{PAGENAME}}}}}'''”:<br> [[Òbrôzk:Icons-flag-csb.png|16px|link=]] [{{Szëkba/url|mojestrone.com|{{{1}}}}} mòjestronë.com]; [[Òbrôzk:Icons-flag-pl.png|16px|link=]] <!-- C -->[{{Szëkba/url|chwaszczyno.pl|{{{1}}}}} '''C'''hwaszczyno]; [{{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|{{{1}}}}} ckgminapuck]; <!-- D -->[{{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|{{{1}}}}} '''D'''ziennikbaltycki]; [{{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|{{{1}}}}} dziennikpucki]; <!-- D -->[{{Szëkba/url|expresskaszubski.pl|{{{1}}}}} '''E'''xpresskaszubski]; <!-- G -->[{{Szëkba/url|gok.luzino.eu|{{{1}}}}} '''G'''ok.luzino.eu]; [{{Szëkba/url|gp24.pl|{{{1}}}}} gp24]; <!-- K -->[{{Szëkba/url|kartuzy.pl|{{{1}}}}} '''K'''artuzy]; [{{Szëkba/url|kaszubi.pl|{{{1}}}}} kaszubi]; [{{Szëkba/url|kurierkaszubski.eu|{{{1}}}}} kurierkaszubski.eu]; <!-- N -->[{{Szëkba/url|nadmorski24.pl|{{{1}}}}} '''N'''admorski24]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} naszemiasto]; <!--<small>([{{Szëkba/url|pomorskie.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pomorskie]; [{{Szëkba/url|bytow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} bytow]; [{{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} chojnice]; [{{Szëkba/url|czarne.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czarne]; [{{Szëkba/url|czersk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czersk]; [{{Szëkba/url|czluchow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czluchow]; [{{Szëkba/url|dzierzgon.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} dzierzgon]; [{{Szëkba/url|gdansk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk]; [{{Szëkba/url|gdynia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdynia]; [{{Szëkba/url|gniew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gniew]; [{{Szëkba/url|hel.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} hel]; [{{Szëkba/url|kartuzy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kartuzy]; [{{Szëkba/url|koscierzyna.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} koscierzyna]; [{{Szëkba/url|krynicamorska.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} krynicamorska]; [{{Szëkba/url|kwidzyn.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kwidzyn]; [{{Szëkba/url|leba.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} leba]; [{{Szëkba/url|lebork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} lebork]; [{{Szëkba/url|malbork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} malbork]; [{{Szëkba/url|miastko.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} miastko]; [{{Szëkba/url|nowydworgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} nowydworgdanski]; [{{Szëkba/url|pelplin.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pelplin]; [{{Szëkba/url|prabuty.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} prabuty]; [{{Szëkba/url|pruszczgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pruszczgdanski]; [{{Szëkba/url|puck.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} puck]; [{{Szëkba/url|reda.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} reda]; [{{Szëkba/url|rumia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} rumia]; [{{Szëkba/url|skarszewy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} skarszewy]; [{{Szëkba/url|slupsk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} slupsk]; [{{Szëkba/url|sopot.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sopot]; [{{Szëkba/url|starogardgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} starogardgdanski]; [{{Szëkba/url|sztum.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sztum]; [{{Szëkba/url|tczew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} tczew]; [{{Szëkba/url|ustka.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} ustka]; [{{Szëkba/url|wejherowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wejherowo]; [{{Szëkba/url|wladyslawowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wladyslawowo]; [{{Szëkba/url|zukowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} zukowo] )</small>--> <!-- O -->[{{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|{{{1}}}}} '''O'''dkryjpomorze]; <!-- P -->[{{Szëkba/url|powiat.puck.pl|{{{1}}}}} '''P'''owiat.puck]; <!-- R -->[{{Szëkba/url|radabanino.pl|{{{1}}}}} '''R'''adabanino]; [{{Szëkba/url|radiogdansk.pl|{{{1}}}}} radiogdansk]; [{{Szëkba/url|radiokaszebe.pl|{{{1}}}}} radiokaszebe]; [{{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|{{{1}}}}} rynek-kolejowy]; <!-- S -->[{{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|{{{1}}}}} '''S'''karbnicakaszubska]; <!-- Z -->[{{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|{{{1}}}}} '''Z'''awszepomorze]; [{{Szëkba/url|zkaszub.info|{{{1}}}}} zkaszub.info]; [{{Szëkba/url|zukowo.pl|{{{1}}}}} zukowo]; '''Rãczno''':&#8239;[https://kaszuby24.pl kaszuby24]&#8239;^{[{{Szëkba/url|kaszuby24.pl|{{{1}}}}} API]}; [https://chmielno.naszgok.pl/#search-input chmielno.naszgok] [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&#8239;[{{Szëkba/url|telewizjabaltycka.pl|{{{1}}}}} telewizjabaltycka]; [{{Szëkba/url|telewizjattm.pl|{{{1}}}}} telewizjattm]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk.tvp]<br></includeonly><noinclude> {{Szëkba|Festiwal}} </noinclude> j9jicbe43h2ux1hz60y72aj9d8ns7kk 197542 197525 2026-05-06T16:58:00Z Iketsi 3254 https://naszekaszuby.pl/search.php?andor=AND&submit=Szukaj&action=results&query= 197542 wikitext text/x-wiki <includeonly> „'''{{{1|{{PAGENAME}}}}}'''”:<br> [[Òbrôzk:Icons-flag-csb.png|16px|link=]] [{{Szëkba/url|mojestrone.com|{{{1}}}}} mòjestronë.com]; [[Òbrôzk:Icons-flag-pl.png|16px|link=]] <!-- C -->[{{Szëkba/url|chwaszczyno.pl|{{{1}}}}} '''C'''hwaszczyno]; [{{Szëkba/url|ckgminapuck.pl|{{{1}}}}} ckgminapuck]; <!-- D -->[{{Szëkba/url|dziennikbaltycki.pl|{{{1}}}}} '''D'''ziennikbaltycki]; [{{Szëkba/url|dziennikpucki.pl|{{{1}}}}} dziennikpucki]; <!-- D -->[{{Szëkba/url|expresskaszubski.pl|{{{1}}}}} '''E'''xpresskaszubski]; <!-- G -->[{{Szëkba/url|gok.luzino.eu|{{{1}}}}} '''G'''ok.luzino.eu]; [{{Szëkba/url|gp24.pl|{{{1}}}}} gp24]; <!-- K -->[{{Szëkba/url|kartuzy.pl|{{{1}}}}} '''K'''artuzy]; [{{Szëkba/url|kaszubi.pl|{{{1}}}}} kaszubi]; [{{Szëkba/url|kurierkaszubski.eu|{{{1}}}}} kurierkaszubski.eu]; <!-- N -->[{{Szëkba/url|nadmorski24.pl|{{{1}}}}} '''N'''admorski24]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} naszemiasto]; <!--<small>([{{Szëkba/url|pomorskie.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pomorskie]; [{{Szëkba/url|bytow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} bytow]; [{{Szëkba/url|chojnice.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} chojnice]; [{{Szëkba/url|czarne.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czarne]; [{{Szëkba/url|czersk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czersk]; [{{Szëkba/url|czluchow.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} czluchow]; [{{Szëkba/url|dzierzgon.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} dzierzgon]; [{{Szëkba/url|gdansk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk]; [{{Szëkba/url|gdynia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdynia]; [{{Szëkba/url|gniew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gniew]; [{{Szëkba/url|hel.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} hel]; [{{Szëkba/url|kartuzy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kartuzy]; [{{Szëkba/url|koscierzyna.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} koscierzyna]; [{{Szëkba/url|krynicamorska.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} krynicamorska]; [{{Szëkba/url|kwidzyn.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} kwidzyn]; [{{Szëkba/url|leba.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} leba]; [{{Szëkba/url|lebork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} lebork]; [{{Szëkba/url|malbork.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} malbork]; [{{Szëkba/url|miastko.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} miastko]; [{{Szëkba/url|nowydworgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} nowydworgdanski]; [{{Szëkba/url|pelplin.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pelplin]; [{{Szëkba/url|prabuty.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} prabuty]; [{{Szëkba/url|pruszczgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} pruszczgdanski]; [{{Szëkba/url|puck.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} puck]; [{{Szëkba/url|reda.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} reda]; [{{Szëkba/url|rumia.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} rumia]; [{{Szëkba/url|skarszewy.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} skarszewy]; [{{Szëkba/url|slupsk.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} slupsk]; [{{Szëkba/url|sopot.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sopot]; [{{Szëkba/url|starogardgdanski.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} starogardgdanski]; [{{Szëkba/url|sztum.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} sztum]; [{{Szëkba/url|tczew.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} tczew]; [{{Szëkba/url|ustka.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} ustka]; [{{Szëkba/url|wejherowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wejherowo]; [{{Szëkba/url|wladyslawowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} wladyslawowo]; [{{Szëkba/url|zukowo.naszemiasto.pl|{{{1}}}}} zukowo] )</small>--> <!-- O -->[{{Szëkba/url|odkryjpomorze.pl|{{{1}}}}} '''O'''dkryjpomorze]; <!-- P -->[{{Szëkba/url|powiat.puck.pl|{{{1}}}}} '''P'''owiat.puck]; <!-- R -->[{{Szëkba/url|radabanino.pl|{{{1}}}}} '''R'''adabanino]; [{{Szëkba/url|radiogdansk.pl|{{{1}}}}} radiogdansk]; [{{Szëkba/url|radiokaszebe.pl|{{{1}}}}} radiokaszebe]; [{{Szëkba/url|rynek-kolejowy.pl|{{{1}}}}} rynek-kolejowy]; <!-- S -->[{{Szëkba/url|skarbnicakaszubska.pl|{{{1}}}}} '''S'''karbnicakaszubska]; <!-- Z -->[{{Szëkba/url|zawszepomorze.pl|{{{1}}}}} '''Z'''awszepomorze]; [{{Szëkba/url|zkaszub.info|{{{1}}}}} zkaszub.info]; [{{Szëkba/url|zukowo.pl|{{{1}}}}} zukowo]; '''+''': [{{Szëkba/url|kaszebi.rastko.net|{{{1}}}}} kaszebi.rastko.net]; [{{Szëkba/url|pomorskie.travel|{{{1}}}}} pomorskie.travel]; [{{Szëkba/url|szwajcariakaszubska.com|{{{1}}}}} szwajcariakaszubska.com]; [{{Szëkba/url|szwajcaria-kaszubska.pl|{{{1}}}}} szwajcaria-kaszubska.pl]; [{{Szëkba/url|naszekaszuby.pl|{{{1}}}}} naszekaszuby.pl]; [{{Szëkba/url|kaszebsko.com|{{{1}}}}} kaszebsko.com]; [{{Szëkba/url|gdansk.pl|{{{1}}}}} gdansk.pl]; [{{Szëkba/url|pomorskie.eu|{{{1}}}}} pomorskie.eu]; [{{Szëkba/url|kartuzy.info|{{{1}}}}} kartuzy.info]; [{{Szëkba/url|sp-lubno.pl|{{{1}}}}} sp-lubno.pl]; [{{Szëkba/url|tubawejherowa.pl|{{{1}}}}} tubawejherowa.pl]; [{{Szëkba/url|culture.pl/pl|{{{1}}}}} culture.pl]; '''Rãczno''':&#8239;[https://kaszuby24.pl kaszuby24]&#8239;^{[{{Szëkba/url|kaszuby24.pl|{{{1}}}}} API]}; [https://chmielno.naszgok.pl/#search-input chmielno.naszgok]; [https://web.archive.org/web/*/gazetakaszubska.pl* ''gazetakaszubska.''] [[Òbrôzk:35mm_film_frames.svg|16px|link=]]&#8239;[{{Szëkba/url|telewizjabaltycka.pl|{{{1}}}}} telewizjabaltycka]; [{{Szëkba/url|telewizjattm.pl|{{{1}}}}} telewizjattm]; [{{Szëkba/url|naszemiasto.pl|{{{1}}}}} gdansk.tvp]<br></includeonly><noinclude> {{Szëkba|Festiwal}} </noinclude> jvwhqdsl996qluv8vgf85y0bwb0elay 14 12872 197544 2026-05-06T18:03:13Z Iketsi 3254 N 197544 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] s47lya8oz2rs7lf8p7uiephfftlubr6 14 12873 197546 2026-05-06T18:07:17Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Kategòrëjô:Jinstrumeńta]] do [[Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]]: jinstrumeńta→mùzyczné instrumentë 197546 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[:Kategòrëjô:Mùzyczné instrumentë]] 652zszhwlpcr412r2onatuduk17odzn 14 12874 197563 2026-05-06T18:39:39Z Iketsi 3254 N 197563 wikitext text/x-wiki '''Festiwal'''<ref>{{sloworz.org|26037|30144}}</ref> – == Festiwale == * [[Kaszëbscze spiéwë]]<ref>https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/konkursy-i-festiwale-muzyczne/</ref> * [[Kaszëbsczé tónë nad Môłim Mòrzã]] * [[Jantarowi Bôt]] * [[Kaszëbsczé tónë nad Môłim Mòrzã]] * [[Festiwal Truskawek Kaszubskich]]<ref>http://www.festiwaltruskawekkaszubskich.pl/</ref> {{#categorytree:Festiwale|hideroot=on|mode=pages}} == Òbaczë téż == * [[Kònkùrs]] * [[Nôdgroda]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Festiwale| ]] 8x004bvyk6xsr6vy944c8ec1sgd972c 197565 197563 2026-05-06T18:41:38Z Iketsi 3254 #TAM [[Kategòrëjô:Festiwale]] 197565 wikitext text/x-wiki #TAM [[Kategòrëjô:Festiwale]] rniekmpwg5y0uodh83q4r5rw0ruucjd 0 12875 197564 2026-05-06T18:40:39Z Iketsi 3254 N 197564 wikitext text/x-wiki '''Festiwal'''<ref>{{sloworz.org|26037|30144}}</ref> – == Festiwale == * [[Kaszëbscze spiéwë]]<ref>https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/konkursy-i-festiwale-muzyczne/</ref> * [[Kaszëbsczé tónë nad Môłim Mòrzã]] * [[Jantarowi Bôt]] * [[Kaszëbsczé tónë nad Môłim Mòrzã]] * [[Festiwal Truskawek Kaszubskich]]<ref>http://www.festiwaltruskawekkaszubskich.pl/</ref> {{#categorytree:Festiwale|hideroot=on|mode=pages}} == Òbaczë téż == * [[Kònkùrs]] * [[Nôdgroda]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Festiwale| ]] 8x004bvyk6xsr6vy944c8ec1sgd972c 10 12876 197598 2026-05-07T04:49:17Z Iketsi 3254 N 197598 wikitext text/x-wiki <includeonly>https://filmpolski.pl/fp/index.php?kalendarium={{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = 01 | gromicznika = 02 | strëmiannika = 03 | łżëkwiata = 04 | maja = 05 | czerwińca = 06 | lëpińca = 07 | zélnika = 08 | séwnika = 09 | pazdzérznika = 10 | lëstopadnika = 11 | gòdnika = 12 | #default = !!! }}.{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}} ({{Jãz.|pl}})</includeonly><noinclude> * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/FilmPolski.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/FilmPolski.pl|31 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/FilmPolski.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/FilmPolski.pl|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/FilmPolski.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/FilmPolski.pl|24 gòdnika}} </noinclude> 4nx31ew1u0jo1zp0gf3rw271qsbvlqq 197599 197598 2026-05-07T04:56:15Z Iketsi 3254 {{padleft: 197599 wikitext text/x-wiki <includeonly>https://filmpolski.pl/fp/index.php?kalendarium={{#switch: {{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|2}} | stëcznika = 01 | gromicznika = 02 | strëmiannika = 03 | łżëkwiata = 04 | maja = 05 | czerwińca = 06 | lëpińca = 07 | zélnika = 08 | séwnika = 09 | pazdzérznika = 10 | lëstopadnika = 11 | gòdnika = 12 | #default = !!! }}.{{padleft:{{#invoke:string2|split|{{{1|{{PAGENAME}}}}}|" "|1}}|2}} ({{Jãz.|pl}})</includeonly><noinclude> * [[31 stëcznika|01-31]] <code><nowiki>{{Roczëzna/FilmPolski.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/FilmPolski.pl|31 stëcznika}} * [[2 gromicznika|02-02]] <code><nowiki>{{Roczëzna/FilmPolski.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/FilmPolski.pl|2 gromicznika}} * [[24 gòdnika|12-24]] <code><nowiki>{{Roczëzna/FilmPolski.pl}}</nowiki></code> → {{Roczëzna/FilmPolski.pl|24 gòdnika}} </noinclude> rb94gwsfoydz4cj9yvdbvz6f891tmec