Wiki:Werk ë deja Wiki

Wikipedia csbwiki https://csb.wikipedia.org/wiki/Prz%C3%A9dn%C3%B4_starna MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter Media Specjalnô Diskùsëjô Brëkòwnik Diskùsëjô brëkòwnika Wiki Diskùsëjô Wiki Òbrôzk Diskùsëjô òbrôzków MediaWiki Diskùsëjô MediaWiki Szablóna Diskùsëjô Szablónë Pòmòc Diskùsëjô Pòmòcë Kategòrëjô Diskùsëjô Kategòrëji TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia Wiki:Werk ë deja Wiki 4 18 202583 19126 2026-06-25T17:53:17Z Iketsi 3254 Encyklopedijô→Encyklopediô 202583 wikitext text/x-wiki = Co to je, ë jak fùnkcjonëje Wiki ? = Je to specjalnô [[soft-wôra|soft-wôra]], chtërnô ùmòżlëwiô w równo jaczim sztóce edicëjã zamkłoscë starnë przez kòżdégò internautã. Je to, tak tej, wëcmanowi dokôz wszëtczich òdwiôdnikôw naszi [[encyklopediô|encyklopedii]]. Kòżdi mòże zakładac ë editowac starnë encyklopediji. W stopce kòżdi starnë je [[lënk]] ''Edicëjô''. Pò klikniãcym na nim przechôdómë do starnë, na chtërny mòżemë dokònëwac edicëji. Czej nasze zmianë są parôt, klikómë na lënk '''Zapiszë''' ë hewò ùzdrzimë nã starnã ju z naszima zmianama. Gwësno, że tikô to téż ti starnë, chtërną prawie òbzérôsz. Mòżesz jã zacząć ju terô editowac, abò czësto '''bez sztrôfë''' mòżesz wéńc na [[Wiki:Zapisownik|starnã zapisownikòwą]]. Mòżesz nie le blós dopisëwac abò zmieniwac cosz na starnie, chtërną prawie òdwiadiwôsz. Mòżesz téż zakładac gwôsné starnë abò pòdstarnë ju jistniejącëch starnów. Skrodzenkòwą "receptã" na pisanié starnów w Wikipediji nalezc mòże w [[Wiki:Radzëszk aùtora Wikipediji|radzëszkù aùtora Wikipediji]]. Dokładniészé informacëje ò ùsadzanim starnów Wikipediji zamëkają w se nôslédné artikle: * [[Wiki:Ùsadzanié lënków na Wikipediji|Lënczi ë nowé starnë]] * [[Wiki:Fòrmatowanié tekstu na Wikipediji|Fòrmatowanié tekstu na Wikipediji]] '''Registracëjô w Wikipediji''' Eżle w ''Preferencëjach'' nie nadôsz so jaczégò identifikatora (nicka), tej starnë przez Ce dodóné abò editowóné jakno autora mdą miałë [[Wikipedia:IP adresa|IP adresã]] serwéra, ze chtërnégò Të môsz sã sparłãczóné. Eżle nadôsz so identifikator ë zapiszesz ''Preferencëje'', autorã mdzesz Të z gwôsnym identyfikatorã. Òkróm te, registracëjô na Wikipediji automaticzno prowadzy do dopisaniégò do [[Specjalnô:Listusers|lëstë brëkòwników]] ë òtemkniãcégò òsobisti starnë. [[Kategòrëjô:Meta-starnë Wikipediji]] rcvqdumasf25gyfmb4n4x7k41cqc19u Wiôlgô Wies 0 28 202741 200197 2026-06-26T04:31:52Z Iketsi 3254 garc→gard 202741 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Władysławowo Dom Rybaka.jpg|mały|left|Rëbôcczi dodóm]] [[Òbrôzk:POL Władysławowo COA.svg|mały|120px|right|Wiôlgòwiesczi herb]] [[Òbrôzk:POL Władysławowo flag.svg|mały|120px|right|Wiôlgòwieskô fana]] [[Òbrôzk:Wiolgo_Wies_1.jpg|mały|Wiôlgô Wies - Widzënk na hôwingã ë Bôłt]] '''Wiôlgô Wies''' (we zdrojach: ''Velaves'' 1284, ''Grosdorf'' 1407, ''Grosdorff'' 1414-1438, ''Grozdorf'' 1534, ''Wielkauieś'' 1565, ''Wielgawiesz'' 1570, ''Grossendorf'' 1583, ''Wielka Wieś'' 1598, ''Wielgawies'' 1599, ''Wielga Wies'' 1627, ''Grassdorf'' 1659, ''Wielka Wieś'' 1664, ''Grossendorf'' 1796, ''Wielgô Wies'' (Lorentz), Wiôlgô Wies (Treder); pòl. ''Władysławowo'', miem. ''Großendorf'') – gard ë kùrort nad [[Bôłt|Bôłtã]], w pòrénkòwi [[Pòmòrskô|Pòmòrsce]]. Administracëjnô słëchô [[Pùcczi kréz|pùcczimù krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.wladyslawowo.com.pl www.wladyslawowo.com.pl] * [https://web.archive.org/web/20181216210905/https://wladyslawowonocleg.pl/ Władysławowo] * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XIII/336 Wielka Wieś w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] * [http://www.psur.pl/a.aspx?id=90 tu òb zëmã] * [http://www.armia24.pl/aero/120-aero-31/604-kaszubski-pogromca-luftwaffe-jozef-jeka-19171958 Józef Jeka] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] [[Kategòrëjô:Wiôlgô Wies| ]] 0vap06p06vjyyzk5g77yyszswlyso67 Wikipedia 0 39 202579 6657 2026-06-25T17:48:30Z Iketsi 3254 #TAM [[Wikipediô]] 202579 wikitext text/x-wiki #TAM [[Wikipediô]] 7s7yymvufx2qip2j7kx7bwuowok2vsa Wikipediô 0 1075 202574 200509 2026-06-25T17:44:17Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Wikipedijô]] do [[Wikipediô]]: Wikipediô 195019 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Wikipedia-logo-v2.svg|mały|Logò Wikipediji]] Ùdba '''Wikipediji''' (http://www.wikipedia.org) òsta zrëszónô w [[stëcznik|stëcznikù]] [[2001]] rokù. Jé zgrôwã je ùsôdzenié [[wòlnô dokùmentacjô|wòlny]], [[Internet|internetowi]] [[encyklopedijô|encyklopediji]]. [[Przédnô starna|Kaszëbskô Wikipedijô]] je partã ny ùdbë w [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczim jãzëkù]]. == Sosterné ùdbë == * [http://www.wiktionary.org '''Wikisłowôrz'''] - ''Wielejãzëkòwi słowôrz'' ''([http://pl.wiktionary.org/wiki/Kategoria:Język_kaszubski Kaszëbsczi jãzëk w pl.wiktionary.org])'' * '''[http://www.wikiquote.org Wikicëtaty]''' - ''Zbiérk cëtatów'' * '''[http://www.wikinews.org Wikinews]''' - ''Wiki-nowinë'' * [[commons:Main Page|'''Wikimedia Commons''']] - ''Repòzytorium mediów'' * [[wikisource:pl:Strona główna|'''Wikisources''']] - ''Zdrojowé dokùmentë'' * '''[http://www.wikibooks.org Wikibooks]''' - ''Darmòwé ùczbòwniczi'' * [[wikispecies:Main Page|'''Wikispecies''']] - ''Zortownik gatënków'' * [[m:Main Page|'''Meta-Wiki''']] - ''Kòòrdinacëjô projektów'' == Òbaczë téż == * [[Kiwix]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.wikipedia.org/ Wikipedia w anielsczim jãzëkù] * [https://web.archive.org/web/20031203221040/http://en2.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Multilingual_coordination Zestôwk Wikipediji w jińszëch mòwach] * [http://meta.wikipedia.org/ Artikle ë diskùsëje ò wszelejaczich sprawach sparłãczonëch z ùdbama Wikipediji] [[Kategòrëjô:Encyklopedije]] [[Kategòrëjô:Wikimedia]] 60zb5zmmt2ft6shc8eitrma9qtml6ka 202576 202574 2026-06-25T17:44:50Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] 202576 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Wikipedia-logo-v2.svg|mały|Logò Wikipediji]] Ùdba '''Wikipediji''' (http://www.wikipedia.org) òsta zrëszónô w [[stëcznik|stëcznikù]] [[2001]] rokù. Jé zgrôwã je ùsôdzenié [[wòlnô dokùmentacjô|wòlny]], [[Internet|internetowi]] [[encyklopedijô|encyklopediji]]. [[Przédnô starna|Kaszëbskô Wikipedijô]] je partã ny ùdbë w [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczim jãzëkù]]. == Sosterné ùdbë == * [http://www.wiktionary.org '''Wikisłowôrz'''] - ''Wielejãzëkòwi słowôrz'' ''([http://pl.wiktionary.org/wiki/Kategoria:Język_kaszubski Kaszëbsczi jãzëk w pl.wiktionary.org])'' * '''[http://www.wikiquote.org Wikicëtaty]''' - ''Zbiérk cëtatów'' * '''[http://www.wikinews.org Wikinews]''' - ''Wiki-nowinë'' * [[commons:Main Page|'''Wikimedia Commons''']] - ''Repòzytorium mediów'' * [[wikisource:pl:Strona główna|'''Wikisources''']] - ''Zdrojowé dokùmentë'' * '''[http://www.wikibooks.org Wikibooks]''' - ''Darmòwé ùczbòwniczi'' * [[wikispecies:Main Page|'''Wikispecies''']] - ''Zortownik gatënków'' * [[m:Main Page|'''Meta-Wiki''']] - ''Kòòrdinacëjô projektów'' == Òbaczë téż == * [[Kiwix]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.wikipedia.org/ Wikipedia w anielsczim jãzëkù] * [https://web.archive.org/web/20031203221040/http://en2.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Multilingual_coordination Zestôwk Wikipediji w jińszëch mòwach] * [http://meta.wikipedia.org/ Artikle ë diskùsëje ò wszelejaczich sprawach sparłãczonëch z ùdbama Wikipediji] [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] [[Kategòrëjô:Wikimedia]] gxf9qm3g1zwm423691hmf9fh1drs4bx 202582 202576 2026-06-25T17:52:28Z Iketsi 3254 Encyklopedijô→Encyklopediô 202582 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Wikipedia-logo-v2.svg|mały|Logò Wikipediji]] Ùdba '''Wikipediji''' (http://www.wikipedia.org) òsta zrëszónô w [[stëcznik|stëcznikù]] [[2001]] rokù. Jé zgrôwã je ùsôdzenié [[wòlnô dokùmentacjô|wòlny]], [[Internet|internetowi]] [[encyklopediô|encyklopedii]]. [[Przédnô starna|Kaszëbskô Wikipedijô]] je partã ny ùdbë w [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczim jãzëkù]]. == Sosterné ùdbë == * [http://www.wiktionary.org '''Wikisłowôrz'''] - ''Wielejãzëkòwi słowôrz'' ''([http://pl.wiktionary.org/wiki/Kategoria:Język_kaszubski Kaszëbsczi jãzëk w pl.wiktionary.org])'' * '''[http://www.wikiquote.org Wikicëtaty]''' - ''Zbiérk cëtatów'' * '''[http://www.wikinews.org Wikinews]''' - ''Wiki-nowinë'' * [[commons:Main Page|'''Wikimedia Commons''']] - ''Repòzytorium mediów'' * [[wikisource:pl:Strona główna|'''Wikisources''']] - ''Zdrojowé dokùmentë'' * '''[http://www.wikibooks.org Wikibooks]''' - ''Darmòwé ùczbòwniczi'' * [[wikispecies:Main Page|'''Wikispecies''']] - ''Zortownik gatënków'' * [[m:Main Page|'''Meta-Wiki''']] - ''Kòòrdinacëjô projektów'' == Òbaczë téż == * [[Kiwix]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.wikipedia.org/ Wikipedia w anielsczim jãzëkù] * [https://web.archive.org/web/20031203221040/http://en2.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Multilingual_coordination Zestôwk Wikipediji w jińszëch mòwach] * [http://meta.wikipedia.org/ Artikle ë diskùsëje ò wszelejaczich sprawach sparłãczonëch z ùdbama Wikipediji] [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] [[Kategòrëjô:Wikimedia]] bgi0oout4k1onfzj1qg3glj5yqm1syo Jastarniô 0 1444 202742 195784 2026-06-26T04:32:13Z Iketsi 3254 garc→gard 202742 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox| Gard=Jastarniô| dopełniacz=Jastarni| adjektiw_mask=Jastarnëjsczi| adjektiw_fem=Jastarnëjskô| céch=POL_Jastarnia_COA.svg| fana=POL Jastarnia flag.svg| karta=Pucki_Jastarnia.png| wòjewództwò=Pòmòrsczé| kréz= Pùcczi| grodzki=| rodzaj_gminy=gardnô -wieskô| gmina= Jastarniô| miejska=| bùrméster= Tyberiusz Zygmunt Narkowicz| adres_um= Pòrtowô 24| kod_poczt_um= 84-140| tel_um=| fax_um=| mail_um=| wiéchrzëzna= 4,31 km²| stopniN=5x|minutN=1x|stopniE=1x|minutE=2x| wysokość=| rok=| lëdztwò= 2734| gęstość= 634,3 òs./km²| aglomeracja=| czerënkòwi numer=(+48) 58 | pòcztowi kòd= 84-140| registracëjné tôfle= GPU| TERYT=| SIMC=| www=http://www.jastarnia.pl| commons=Jastarnia| }} '''Jastarniô''' (téż '''Jastarnëjô, Jastarna''', '''Pùckô Jastarniô''', '''Sroczé Gniôzdo''', we zdrojach: ''Osternäs'' 1378, ''Zesterna'' 1570, ''Axternis'' (mapë), ''Hesternia'' 1627, ''Heisternest'' 1655, ''Jasternia'' 1664, ''Jastarnia'' 1678, ''Niasturnia'' kòl. 1700, ''Pùckô Jastarniô'' (Cenôwa), ''Jastarniô'' (Lorentz), ''Sroczé Gniôzdo'' (Lorentz), ''Jastarna'' (Treder); pl: ''Jastarnia'', de: ''Putziger Heisternest'') – gard ë kùrort na [[Hélskô Sztremlëzna|Hélsczi Sztremlëznie]] w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]] w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. Tu w szkòle dzece ùczą sã [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]]. Jastarniô mô rëbacczi pòrt na [[Pùckô Hôwinga|Pùcczi Hôwindze]]. W XX wiekù miôł plac baro dinamiczny rozwij gardu dzãka turistice. Administracëjno Jastarni słëchają téż: [[Kùzwelt]] ë [[Jurata]]. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:ChatkaRybackaJastarnia.jpg|Stôrô rëbackô chëcz Òbrôzk:Kosciol-jastarnia.jpg|Jastarnicczi kòscół Òbrôzk:Jastarnio_1a.jpg|Jastarnicczi rôtësz Òbrôzk:Jastarnio_2a.jpg|Jastarnickô hôwinga Òbrôzk:Jastarnio_3.jpg|Dëbeltné miona ùlëców </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * {{YouTube|CjO90XCIzOE|Historie w sieci zaplątane — Fundacja Aby chciało się chcieć}} * http://www.jastarnia.pl/ * [https://web.archive.org/web/20260416195823/https://radiokaszebe.pl/news/dwujezyczne-tablice-w-jastarni-i-kuznicy-wypelnij-ankiete-806 Dwujęzyczne tablice w Jastarni i Kuźnicy. Wypełnij ankietę] + [https://web.archive.org/web/20260416195826/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_konsultacje_gmina_jastrania.mp3 .mp3] * [https://web.archive.org/web/20260416195853/https://radiokaszebe.pl/news/burmistrz-selin-o-dwujezycznych-tablicach-w-jastarni-792 Burmistrz Selin o dwujęzycznych tablicach w Jastarni] + [https://web.archive.org/web/20260416195907/https://media.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/kleka_news_jastarnia_konsultacje.mp3 .mp3] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] 52mqhmy9dt710wyzuxfudt0hxvm0s06 Krôjna (región) 0 1900 202435 202235 2026-06-25T12:51:53Z Iketsi 3254 ' '→' ' 202435 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Polska-woj-krajna.png|mały]] '''Krôjna''' (''pol.'' Krajna, w historëcznëch dokùmeńtach téż jakno: Croja, Kroja, Crayen, Kraine i Kraina) je dzélã [[Pòmòrskô|Pòmòrsczi]] na grańcë z [[Wiôlgòpòlskô|Wiôlgòpòlską]]. Je zamkłô midzë rzekama: [[Dobrzinka|Dobrzinką]] ë [[Kamionka|Kamionką]] na północë, [[Niéc|Niecą]] na pôłnim, [[Brda|Brdą]] na pòrénkù ë [[Gwda|Gwdą]] na zôpadze. Nôstarszim znónym zdrojã w jaczim pòjôwiô sã miono "Krôjna" je ùkłôd midzë [[Mestwin II|Mestwinã II]] a [[Przemisław II|Przemisławã II]] z 1282 rokù, równak historicë ùznôwają, że no miono bëło brëkòwóné ju wiele wczasni. Słowò "Krôjna" òznôczało przëgrańczną òbéńdã, w tim przëtrôfkù midzë [[Pòlskô|Pòlską]] a [[Pòmòrskô|Pòmòrską]] (przër. pôłniowòsłowiańsczé "Krajina"). Przed [[II swiatowô wòjna|drëgą swiatową wòjną]] dzél Krôjnë (ze [[Złotowò|Złotowã]]) słëchôł do [[Miemieckô|miemiecczégò państwa]] ë béł wôżnym òstrzódkã pòlsczi mniészëznë, aktiwno dzejôł tam Związk Pòlôchów w Miemiecce. Na kònferencje w [[Jałta|Jałce]] Krôjna òsta przëznónô pòlsczémù państwù. Pò ùpôdkù kòmùnizmù w 1989 rokù w Krôjnie zaczãła òrganizowac sã miemieckô mniészëzna a dosc tëli mieszkańców wëjachało do Miemiecczi. Krôjna mô swój apartny, dżinący dialekt [[pòlsczi jãzëk|pòlaszëznë]], na jaczi w ùszłoce zacht cësk miôł [[pòmòrsczi jãzëk]]. == Geògrafiô ë historiô == [[Òbrôzk:Krajna landscape Poland.jpg|mały|Krôjna]] Krôjna leżi midzë rzékama Kamionką ë Dobrzinką òd północë, Niecą òd pôłniégò ë Gwdą òd zapôdu. Pòrénkòwą grańcã wëznacziwô dzél Brdë ë lëniô midzë Kòronowã a Nakłã (chòc w: ''Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich'' wëdónym w 1883 rokù ksądz Frydrychowicz (pelplińsczi dzejopisôrz) jakno pòrénkòwą grańcã Krôjnë pòkôzywô Wisłã). Dlôte, co Krôjna leża na zemiach wëstôwiónëch na czãsté wòjnë, nie rozwinãłë sã tuwò wikszé miastowé òstrzódczi. Miasta bëłë môłé, òsoblëwie gbùrskò-rzemiãsniczé. Nôbarżi znóné gardë to [[Nakło]] (''pòl.'' Nakło nad Notecią) ë [[Złotowò]] (''pòl.'' Złotów), Krajeńsczé Sãpólno, Łobżenica. Stolemną rolã do XIX st. miôł Krajeńsczi Kamiéń, co słëchôł gnieznieńsczim arcëbiskùpóm. Béł òn òstrzódkã tzw. Kamiéńsczégò Klucza, to je arcëbiskùpich dobrów na Krôjnie. No miasto bëło téż grańcowim gardã, w jaczim òstôł wëbùdowóny zatôrczny zómk. Czedës dało tuwò Dëchòwné Seminarium, jaczé miało przëszëkòwac ksãżi do robòtë na przëgrańcznëch zemiach. Òsoblëwi znaczënk mia téż Nakło, dze miałë plac biôtczi midzë Pòmòrzanama a Pòlôchama. Pòłożenié ny zemi na kraju Pòmòrsczi, abò w pózniészich stalatach na kraju pòlsczégò państwa prowadzył prawie do te, co òsoblëwie mòckò bëła òna wëstawionô na znikwienia ë nôpadë sąsadnëch państwów. Nôleżą do nich ataczi [[Bòlesłôw Krzëwògãbny|Bòlesława Krzëwògãbnégò]] (1121 – sparłãczenié Krôjnë z Pòlską), a w pózniészim czasu [[Krzëżacczi zôkón|Krzëżôków]] (w 1339 r. Krzëżôcë mielë swòjégò kòmtura w kamiéńsczim gardze). Krôjna ùcerpia téż òbczas "szwédzczégò pòtopù" ë napòléóńsczich wòjnów. Wszëtczé ne dzejowé wëdarzenia prowadzëłë do zachtnégò nikwieniégò lëdowi kùlturë Krôjnë. == Merczi lokalny kùlturë == [[Òbrôzk:PL Złotów Muzeum.JPG|mały|[[Złotowò]] - Mùzeùm Złotowsczi Zemi]] Nôbarżi dokôzónym dzélã lëdowi kùlturë Krôjnë je wieskô bùdowizna ë wëkùstrzenié krajeńsczi chëcze. Ùchowôł sã blós môłi (10 cm x 30 cm) dzélëk krajeńsczégò wësziwkù, jaczi przedstôwiô mòdré tëlpónë przeplotłé czôrnym òrnamentã. Je òn datowóny na dwadzesté lata XIX st. Gwësné wątplëwótë są wkół te, dlôcz krajińsczi wësziwk mô leno dwie farwë. Òdpòwiesce mòże tuwò szëkac w wëkùstrzenim krajeńsczi chëczë. A hewòtno w kòfrach ë skrzëniach. Bëłë òne tim spòsobã jaczi białka wnôsza do domù swòjégò chłopa. Bëłë òne tej, tak jak sã le dało, bòkadno zdobioné. I co je czekawé, farwë, jaczima òbstrojiwelë kòfrë zanôlégałë òd dostónkù, gwôscëcélów bòkadnotë, òd jegò spòlëznowégò stónu. Nôbòkadniészi stón (szlachta) miôł czerwioné skrzënie, mieszczani ë biédniészô szlachta czerwioné ë zeloné, a nôbiédniészi lud przëstrojiwôł kòfrë mòdrą farwą. Bëło tej tuwò gwësné stónowé wëapartnienié. Nie dzywi tej, że zachòwóné krajińsczé wësziwczi znankùją sã mòdrim (cemnym ë widnym) przëstrojã. Ni mòże dozdrzec na Krôjnie kaszëbsczégò baro farwnégò wësziwkù. Jistné zortowanié farwów bëło téż w krajińsczim òbleczënkù. Pisôł ò tim Òskar Kolberg: w krajińsczi "sëkni" zachòwôł sã nôdłëżi domôcy krój – doch, jak wiémë – sëknia bëła òdbicym przënôleżnotë ji gwôscëcéla do jaczégò spòlëznowégò stónu. Mòckò mòrzczoné sëknie gbùrów pòkôzywałë bòkadnotã, a „jasné”, „mòdré” młodëch chłopów jesz nieżeniałëch. Cemny mòdri òznôcziwôł chłopa żeniałégò w òstatnym rokù. Jasnô mòdrô farwa sëkni dôwa młodim chłopóm prawò do sedzeniégò w karczmie na ławie nieżeniałëch. Òstôwô pëtanié dlôcze nôwôżniészim przëstrojã na Krôjnie bëł tëlpón? Hewò w XVII st. tëlpón chùtkò rozkòscérził sã w Pòmòrsce dzãka nalecałémù lëdztwù z Niderlandów, jaczé przëbëło na Żuławë. Béł to kwiôt mało spòtikóny ë dlôte stôł sã znanką bòkadnotë. == Znóny lëdze pòchôdający z Krôjnë abò z nią zrzeszony == * [[Stanisław Staszic]] – pòlitikôrz * [[Rafał Blechacz]] – pianista == Òbaczë téż == * [[Wiôlgòpòlsczé wòjewództwò]] * [[Pòmòrskô]] == Lëteratura == * Artikle Maceja Stanke tikającé sã Krôjnë, "Zwónk Kaszëbsczi" nr. 2/2004 ë 3/2005 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20060924231523/http://www.kamienkrajenski.pl/html/krajna.htm Artikel ò historie ë tradicjach Krôjnë] * [https://web.archive.org/web/20060208234814/http://wdp.blox.pl/html Wojowie Gardu Welesa – blog pòmòrsczich ricerzów z Krôjnë] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Krajnô| ]] 4c376jcnpzvutuhbytu8f6zhzlsvfbi 202493 202435 2026-06-25T13:28:51Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Krajnô]] do [[Krôjna (región)]] 202435 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Polska-woj-krajna.png|mały]] '''Krôjna''' (''pol.'' Krajna, w historëcznëch dokùmeńtach téż jakno: Croja, Kroja, Crayen, Kraine i Kraina) je dzélã [[Pòmòrskô|Pòmòrsczi]] na grańcë z [[Wiôlgòpòlskô|Wiôlgòpòlską]]. Je zamkłô midzë rzekama: [[Dobrzinka|Dobrzinką]] ë [[Kamionka|Kamionką]] na północë, [[Niéc|Niecą]] na pôłnim, [[Brda|Brdą]] na pòrénkù ë [[Gwda|Gwdą]] na zôpadze. Nôstarszim znónym zdrojã w jaczim pòjôwiô sã miono "Krôjna" je ùkłôd midzë [[Mestwin II|Mestwinã II]] a [[Przemisław II|Przemisławã II]] z 1282 rokù, równak historicë ùznôwają, że no miono bëło brëkòwóné ju wiele wczasni. Słowò "Krôjna" òznôczało przëgrańczną òbéńdã, w tim przëtrôfkù midzë [[Pòlskô|Pòlską]] a [[Pòmòrskô|Pòmòrską]] (przër. pôłniowòsłowiańsczé "Krajina"). Przed [[II swiatowô wòjna|drëgą swiatową wòjną]] dzél Krôjnë (ze [[Złotowò|Złotowã]]) słëchôł do [[Miemieckô|miemiecczégò państwa]] ë béł wôżnym òstrzódkã pòlsczi mniészëznë, aktiwno dzejôł tam Związk Pòlôchów w Miemiecce. Na kònferencje w [[Jałta|Jałce]] Krôjna òsta przëznónô pòlsczémù państwù. Pò ùpôdkù kòmùnizmù w 1989 rokù w Krôjnie zaczãła òrganizowac sã miemieckô mniészëzna a dosc tëli mieszkańców wëjachało do Miemiecczi. Krôjna mô swój apartny, dżinący dialekt [[pòlsczi jãzëk|pòlaszëznë]], na jaczi w ùszłoce zacht cësk miôł [[pòmòrsczi jãzëk]]. == Geògrafiô ë historiô == [[Òbrôzk:Krajna landscape Poland.jpg|mały|Krôjna]] Krôjna leżi midzë rzékama Kamionką ë Dobrzinką òd północë, Niecą òd pôłniégò ë Gwdą òd zapôdu. Pòrénkòwą grańcã wëznacziwô dzél Brdë ë lëniô midzë Kòronowã a Nakłã (chòc w: ''Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich'' wëdónym w 1883 rokù ksądz Frydrychowicz (pelplińsczi dzejopisôrz) jakno pòrénkòwą grańcã Krôjnë pòkôzywô Wisłã). Dlôte, co Krôjna leża na zemiach wëstôwiónëch na czãsté wòjnë, nie rozwinãłë sã tuwò wikszé miastowé òstrzódczi. Miasta bëłë môłé, òsoblëwie gbùrskò-rzemiãsniczé. Nôbarżi znóné gardë to [[Nakło]] (''pòl.'' Nakło nad Notecią) ë [[Złotowò]] (''pòl.'' Złotów), Krajeńsczé Sãpólno, Łobżenica. Stolemną rolã do XIX st. miôł Krajeńsczi Kamiéń, co słëchôł gnieznieńsczim arcëbiskùpóm. Béł òn òstrzódkã tzw. Kamiéńsczégò Klucza, to je arcëbiskùpich dobrów na Krôjnie. No miasto bëło téż grańcowim gardã, w jaczim òstôł wëbùdowóny zatôrczny zómk. Czedës dało tuwò Dëchòwné Seminarium, jaczé miało przëszëkòwac ksãżi do robòtë na przëgrańcznëch zemiach. Òsoblëwi znaczënk mia téż Nakło, dze miałë plac biôtczi midzë Pòmòrzanama a Pòlôchama. Pòłożenié ny zemi na kraju Pòmòrsczi, abò w pózniészich stalatach na kraju pòlsczégò państwa prowadzył prawie do te, co òsoblëwie mòckò bëła òna wëstawionô na znikwienia ë nôpadë sąsadnëch państwów. Nôleżą do nich ataczi [[Bòlesłôw Krzëwògãbny|Bòlesława Krzëwògãbnégò]] (1121 – sparłãczenié Krôjnë z Pòlską), a w pózniészim czasu [[Krzëżacczi zôkón|Krzëżôków]] (w 1339 r. Krzëżôcë mielë swòjégò kòmtura w kamiéńsczim gardze). Krôjna ùcerpia téż òbczas "szwédzczégò pòtopù" ë napòléóńsczich wòjnów. Wszëtczé ne dzejowé wëdarzenia prowadzëłë do zachtnégò nikwieniégò lëdowi kùlturë Krôjnë. == Merczi lokalny kùlturë == [[Òbrôzk:PL Złotów Muzeum.JPG|mały|[[Złotowò]] - Mùzeùm Złotowsczi Zemi]] Nôbarżi dokôzónym dzélã lëdowi kùlturë Krôjnë je wieskô bùdowizna ë wëkùstrzenié krajeńsczi chëcze. Ùchowôł sã blós môłi (10 cm x 30 cm) dzélëk krajeńsczégò wësziwkù, jaczi przedstôwiô mòdré tëlpónë przeplotłé czôrnym òrnamentã. Je òn datowóny na dwadzesté lata XIX st. Gwësné wątplëwótë są wkół te, dlôcz krajińsczi wësziwk mô leno dwie farwë. Òdpòwiesce mòże tuwò szëkac w wëkùstrzenim krajeńsczi chëczë. A hewòtno w kòfrach ë skrzëniach. Bëłë òne tim spòsobã jaczi białka wnôsza do domù swòjégò chłopa. Bëłë òne tej, tak jak sã le dało, bòkadno zdobioné. I co je czekawé, farwë, jaczima òbstrojiwelë kòfrë zanôlégałë òd dostónkù, gwôscëcélów bòkadnotë, òd jegò spòlëznowégò stónu. Nôbòkadniészi stón (szlachta) miôł czerwioné skrzënie, mieszczani ë biédniészô szlachta czerwioné ë zeloné, a nôbiédniészi lud przëstrojiwôł kòfrë mòdrą farwą. Bëło tej tuwò gwësné stónowé wëapartnienié. Nie dzywi tej, że zachòwóné krajińsczé wësziwczi znankùją sã mòdrim (cemnym ë widnym) przëstrojã. Ni mòże dozdrzec na Krôjnie kaszëbsczégò baro farwnégò wësziwkù. Jistné zortowanié farwów bëło téż w krajińsczim òbleczënkù. Pisôł ò tim Òskar Kolberg: w krajińsczi "sëkni" zachòwôł sã nôdłëżi domôcy krój – doch, jak wiémë – sëknia bëła òdbicym przënôleżnotë ji gwôscëcéla do jaczégò spòlëznowégò stónu. Mòckò mòrzczoné sëknie gbùrów pòkôzywałë bòkadnotã, a „jasné”, „mòdré” młodëch chłopów jesz nieżeniałëch. Cemny mòdri òznôcziwôł chłopa żeniałégò w òstatnym rokù. Jasnô mòdrô farwa sëkni dôwa młodim chłopóm prawò do sedzeniégò w karczmie na ławie nieżeniałëch. Òstôwô pëtanié dlôcze nôwôżniészim przëstrojã na Krôjnie bëł tëlpón? Hewò w XVII st. tëlpón chùtkò rozkòscérził sã w Pòmòrsce dzãka nalecałémù lëdztwù z Niderlandów, jaczé przëbëło na Żuławë. Béł to kwiôt mało spòtikóny ë dlôte stôł sã znanką bòkadnotë. == Znóny lëdze pòchôdający z Krôjnë abò z nią zrzeszony == * [[Stanisław Staszic]] – pòlitikôrz * [[Rafał Blechacz]] – pianista == Òbaczë téż == * [[Wiôlgòpòlsczé wòjewództwò]] * [[Pòmòrskô]] == Lëteratura == * Artikle Maceja Stanke tikającé sã Krôjnë, "Zwónk Kaszëbsczi" nr. 2/2004 ë 3/2005 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20060924231523/http://www.kamienkrajenski.pl/html/krajna.htm Artikel ò historie ë tradicjach Krôjnë] * [https://web.archive.org/web/20060208234814/http://wdp.blox.pl/html Wojowie Gardu Welesa – blog pòmòrsczich ricerzów z Krôjnë] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Krajnô| ]] 4c376jcnpzvutuhbytu8f6zhzlsvfbi Kategòrëjô:Fizyka 14 2440 202699 159512 2026-06-25T21:14:12Z Iketsi 3254 {{Commons}} 202699 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Nôtërné ùczbë]] 0pq5cfbc4683iaf1iysu6dgtzjo6mla Wiki:Karczma 4 2499 202497 202370 2026-06-25T13:29:13Z MediaWiki message delivery 6827 /* Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki */ nowa sekcja 202497 wikitext text/x-wiki {{Archiwum-Karczma}} __NEWSECTIONLINK__ == Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 == Dear Wikimedia communities, We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year. ''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.'' In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects. We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community. 📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]] If you have questions about the project, please refer to the FAQs: * [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]] * [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]] ''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]''''' ''Stay connected and receive updates:'' * [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel] * [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list] We look forward to collaborating with you and your community. '''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 20:45, 16 stë 2026 (CET)  == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]  [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> [[Brëkòwnik:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:MediaWiki message delivery|diskùsëjô]]) 14:20, 18 stë 2026 (CET)  == Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]]. The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]]. Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])<section end="announcement-content" /> </div> 22:01, 19 stë 2026 (CET)  == IMPORTANT: Admin activity review == Hello. A policy regarding the removal of "advanced rights" (administrator, bureaucrat, interface administrator, etc.) was adopted by [[:m:Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders|global community consensus]] in 2013. According to this policy, the [[:m:stewards|stewards]] are reviewing administrators' activity on all Wikimedia Foundation wikis with no inactivity policy. To the best of our knowledge, your wiki does not have a formal process for removing "advanced rights" from inactive accounts. This means that the stewards will take care of this according to the [[:m:Admin activity review|admin activity review]]. We have determined that the following users meet the inactivity criteria (no edits and no logged actions for more than 2 years): # [[User:Kirsan]] (administrator) These users will receive a notification soon, asking them to start a community discussion if they want to retain some or all of their rights. If the users do not respond, then their advanced rights will be removed by the stewards. However, if you as a community would like to create your own activity review process superseding the global one, want to make another decision about these inactive rights holders, or already have a policy that we missed, then please notify the [[:m:Stewards' noticeboard|stewards on Meta-Wiki]] so that we know not to proceed with the rights review on your wiki. Thanks, [[Brëkòwnik:EPIC|EPIC]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:EPIC|diskùsëjô]]) 18:23, 14 gro 2026 (CET) == [[Szari zelińt]] = [[Szarô foka]]? == [[Szari zelińt]] = [[Szarô foka]]? [[Brëkòwnik:Iketsi|Iketsi]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Iketsi|diskùsëjô]]) 16:17, 18 str 2026 (CET) :Jo, to je to samò, a miôłbë bëc le "Szari zélińt" (z'''é'''lińt, nié tak jak terô: z'''e'''lińt) [[Brëkòwnik:Terrus38|Terrus38]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Terrus38|diskùsëjô]]) 17:57, 15 cze 2026 (CEST) == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div>  == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:''' Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:''' To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:''' We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Brëkòwnik:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:MediaWiki message delivery|diskùsëjô]]) 19:11, 3 łżë 2026 (CEST)  :👍—[[Brëkòwnik:Iketsi|Iketsi]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Iketsi|diskùsëjô]]) 19:38, 3 łżë 2026 (CEST) == Jô jem Kaszëba z Warszawë. == [[Brëkòwnik:LuciusVarenus|LuciusVarenus]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:LuciusVarenus|diskùsëjô]]) 22:11, 24 łżë 2026 (CEST) :Witôj! –[[Brëkòwnik:Iketsi|Iketsi]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Iketsi|diskùsëjô]]) 01:39, 25 łżë 2026 (CEST) == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Brëkòwnik:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:MediaWiki message delivery|diskùsëjô]]) 02:57, 26 łżë 2026 (CEST) </bdi>  == Dolmaczënk interfejsu MediaWiki == Mòjn wszëtczich! Dzys wedle statisticzi [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special:LanguageStats&suppresscomplete=1 TranslateWiki] jeno 4% cygów òstałë zdolmaczoné na kaszëbsczi, le wiãkszosc z nich są pò pòlskù. Wëdôwô mi sã, że nicht ni chcą zdolmaczëc wszëtczich cygów na kaszëbsczi, z przëczënã niaktiwnëch sprôwników/brëkòwników abò nicht ni chcą pòswiãcëc bëlno czasu na editowanié kaszëbsczich dolmaczënków w TranslateWiki. Czejbë chcesz stwòrzëc dolmaczënków w TranslateWiki, kliknij [https://translatewiki.net/ tuwò]! Dzãka za bôczënk. Pòzdrôwióm, [[Brëkòwnik:Orbitminis|Orbitminis]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Orbitminis|diskùsëjô]]) 08:25, 1 môj 2026 (CEST) == Vote now in the 2026 U4C election == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 19:14, 27 môj 2026 (CEST)  == Zmiana nazwy z ''Wikipedijô'' na ''Wikipediô'' == Z uwagi na [https://rjk.org.pl/resolutions/uchwaly-2007/ uchwałę nr 3/2007 dn. 26-06-2007 r. Rady Języka Kaszubskiego w sprawie zakończeń typu –cjô || -cëjô, -fiô ||- fijô w wyrazach pochodzenia obcego] zgłoszony został wniosek techniczny o zmianę nazwy projektu z ''Wikipedijô'' na ''Wikipediô'' (zob. [[phab:T429126]]). Aby zmiana doszła do skutku, wymagane jest poparcie społeczności – proszę o opinie poniżej. [[Brëkòwnik:Tsca|tsca]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Tsca|diskùsëjô]]) 14:10, 15 cze 2026 (CEST) :[[Òbrôzk:Symbol_support_vote.svg|link=|15x15px]] '''jem za tim'''; bë csbwiki bëła jak nôbarżi dostãpnô dlô lëdzy mùszi bëc pisónô w sztandardze // popieram; żeby csbwiki była jak najbardziej dostępna dla ludzi musi być pisana w standardzie. [[Brëkòwnik:Rzadtymczasowy|Rzadtymczasowy]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Rzadtymczasowy|diskùsëjô]]) 14:54, 15 cze 2026 (CEST) :[[Òbrôzk:Symbol_oppose_vote.svg|link=|15x15px]] '''Barżi procem jak za'''- Jô rzeknã wprost. Na nen sztót jô jem barżi procëm taczémù bédënkòwi, jak za nim. Mòjé stanowiszcze je pòdparté òbawą, eż mdze to dołożeniém cedżełczi do szkòdlëwégò zjawiszcza, jaczim je za wiôldżé zblëżanié Wikipedëjë do pòlaszëznë. Z ti lëżnoscë jô jem baro scepticzny do tégò a wielu jinszich BÉDËNKÓW RKJ. Jô jem dbë, eż abë naji jãzëk béł pòwôżno traktowóny, wôrt je òpasowac z pòdjimiznama mającyma zblëżëc gò do pòlsczégò, chòcbë nawetka wëchôdałë z RKJ. Òczëwidno jô jem òtëmkłi na diskùsëjã a jeżlë chtos mô bëlné argumeńtë za tim, eż taczé dzejania pòmògą kaszëbiznie, a nie mdą ze szkòdą dlô ji apartnotë, to jô jem fardich zmienic zdanié. Jô żëczã bëlnégò dnia. Òstanita z Bògã! :) [[Brëkòwnik:RemusWej|RemusWej]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:RemusWej|diskùsëjô]]) 15:04, 15 cze 2026 (CEST) ::[[Òbrôzk:Symbol_support_vote.svg|link=|15x15px]] '''Pòpiarcé''' | CSB: Jô téż jem za! Dlôczegò? Bò przez 20 lat anonimòwi lëdze znikwilë encyklopedie kaszëbiznë z zmiłkòwyma articzlama z trzë zdań, co spòwòdowało spôdk kwalitetë. Dlôtegò mùszimë zlepszac i zbògacëc kaszëbską Wiczipediã! ::PL: Ja też jestem za! Dlaczego? Ponieważ przez 20 lat anonimowi ludzie zniszczyli encyklopedie kaszubszczyzny z błędnymi artykułami z trzech zdań, co spowodowało obniżenie jakości. Dlatego musimy ulepszyć i zbogacić kaszubską Wikipedię! Pòzdrówczi, [[Brëkòwnik:Orbitminis|Orbitminis]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Orbitminis|diskùsëjô]]) 15:24, 15 cze 2026 (CEST) :::Jô nié do kùńca rozmiejã. Të jes za, doch jo. Le za czim:za bédowóną pòzmianą, czë mòjim stanowiszczã w ti sprawie? [[Brëkòwnik:RemusWej|RemusWej]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:RemusWej|diskùsëjô]]) 15:35, 15 cze 2026 (CEST) ::Mòże sã persónalno nie zgadzac z bédënkama RKJ, mie téż sã wiele òd nich nie widzy – wôrt je ale dodac, że: ::a) nawetka najbarżi radzëznowô kaszëbizna je wcyg kaszëbską kaszëbizną, a nié pòlaszëzną, ::b) traktowanié apartnotë kaszëbsczégò òd pòlsczégò jakno przédną wôrtnotã to je szkòda dlô kaszëbiznë. ::Kaszëbizna ni mia bë sã zdrzec na pòlsczi, czasã mdze za nim szlachòwa (doch to są dwa lechicczé jãzëczi), czasã sã apartnia, a paranojidalné ùcékanié òd pòdobieństwów z pòlsczim nie prowadzy do wikszégò achtnieniô przez òsobë nastawioné procëm kaszëbstwù, za to czini z ne jãzëka jegò gwôsną, niepòwôżną a niezrozmiałą placama karikaturã. Wikipediô mô bëc przëstãpnym bezstronnym zdrzódłã, a nié pòkôzkã apartnëch persónalnëch jãzëkòwëch preferencjów. Stądka wëchôdô brëkòwnota, cobë bëła pisónô w sztandardze, jaczi doch jistnieje. Jak móm rzekłé, czasã ten sztandard je słabi, ale lepszi słabi sztandard jak niżóden – strach ó to, że zmiana -ijô w -jô pòprowadzy do zrównaniô kaszëbiznë z pòlaszëzną je nieracjonalny, tak jak strach pòlsczich nacjonalistów, że wëwiészanié kaszëbsczi fanë prowadzy do separatizmù i rozpadu państwa. ::[[Òbrôzk:Symbol_support_vote.svg|link=|15x15px]] Co do mie, pòpiéróm wniosk ò zmianã -ijô na -jô. [[Brëkòwnik:Terrus38|Terrus38]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Terrus38|diskùsëjô]]) 15:47, 15 cze 2026 (CEST) ::[[Òbrôzk:Symbol_support_vote.svg|link=|15x15px]]'''Jem za zmianą pòzwë z ''Wikipedijô'' na ''Wikipediô''.''' Nót je, co bë Wikipediô bëła reprezentatiwnym przëmiarã jãzëka. W dzysdniowi kaszëbiznie kùnôszczi ''-ijô, -ëjô'' są ju archaiczné i nie są brëkòwóné w knéżkach, pismionach i szkólny didaktice. [[Brëkòwnik:Jakkonles12|Jakkonles12]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Jakkonles12|diskùsëjô]]) 15:36, 15 cze 2026 (CEST) ::Òne nie tëli są archajiczné, co òbstawiónô bez derdistów RKJ ùdba so je remnąc, bò "më mùszimë òpasowac z apartnotą, bò jesz Warszawa pòmëszli, eż më jesmë separatistama",a Zrzeszenié, jaczi wëdôwô wnetka wszëtczé ùczbòwniczi do kaszëbiznë a stolëmny dzél knéżków nie pòzwôlô wëdawac jinaczi, jak w spòlaszałim pisënkù. Taczé krótkòzdroczné pòstãpòwanié to Pùstô Noc spiéwónô naji lubòtni kaszëbiznie! Nôrôdnicë to w pòrã zrozmielë, a derdiscë dërch nie chcą. Biôtka ò jãzëk to téż biôtka ò jegò czëstotã a wòlnotã òd cësków, jaczi w za wiôldżi wielnocë mògą gò zabic. [[Brëkòwnik:RemusWej|RemusWej]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:RemusWej|diskùsëjô]]) 16:08, 15 cze 2026 (CEST) :::Bédëjã równak brëkòwac meritoricznëch argùmentów, tikającëch sã lingwisticzi. [[Brëkòwnik:Jakkonles12|Jakkonles12]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Jakkonles12|diskùsëjô]]) 16:43, 15 cze 2026 (CEST) ::::A jaczé są meritoricznë argùmentë za decizëją, abë mòdło kònùszków i wiele jinszich zachów zmieniwôc na mòdło pòlaszëznë? [[Brëkòwnik:RemusWej|RemusWej]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:RemusWej|diskùsëjô]]) 17:15, 15 cze 2026 (CEST) :::::[https://rjk.org.pl/resolutions/uchwaly-2007/ Uchwała nr 3 2007 z dn. 26-06-2007 r. w sprawie zakończeń typu –cjô || -cëjô, -fiô ||- fijô w wyrazach pochodzenia obcego]. To nie je pòlaszenié. [[Brëkòwnik:Rzadtymczasowy|Rzadtymczasowy]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Rzadtymczasowy|diskùsëjô]]) 17:16, 15 cze 2026 (CEST) :::::Prôwdą je, że ùchwôlenk RKJ je jedurnym spòdlim, jaczé mómë (i jesz ùzus, jaczi słëchô RKJ), a wszëskò co piszesz je priwatną òpinią, nié jãzëkòwim faktã. Diskùsjô ò sztandardze kaszëbsczégò jãzëka nie miałabë miec placu na csbwiki, bò to nie je jaczés lingwisticzné karno a starna, na jaczi mô bëc prosti dostãp do jinfòrmacjów pò kaszëbskù i mùszą bëc òne pisóné tak, bë bëłë dostãpné dlô kòżdégò – tej pòdług wërobionym przez wnetka 2 dekadë sztandardã w karnie ekspertów, dochtorów, profesorów i kògòlebądz. Twój strach przed znikwienim kaszëbiznë i jinô òpiniô òd RKJ nie je niżódnym spòdlim przë pisënkù. [[Brëkòwnik:Rzadtymczasowy|Rzadtymczasowy]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Rzadtymczasowy|diskùsëjô]]) 17:24, 15 cze 2026 (CEST) :::''më mùszimë òpasowac z apartnotą, bò jesz Warszawa pòmëszli, eż më jesmë separatistama'' – skądka je ten cytat? [[Brëkòwnik:Rzadtymczasowy|Rzadtymczasowy]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Rzadtymczasowy|diskùsëjô]]) 17:00, 15 cze 2026 (CEST) ::::Hewò nie je bezpòstrzédny citat, le skòndensowanié mòtiwacëjë lëdzy, jaczi na mòc chcą rëmniwac apartnotë midzë kaszëbsczim a pòlsczim. [[Brëkòwnik:RemusWej|RemusWej]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:RemusWej|diskùsëjô]]) 17:13, 15 cze 2026 (CEST) :::::tej dlô jakòscë diskùsje jô bë prosył nie zapisëwac czegòs, co nie je cytatã, jakno cytat. bò to je Twòja òpiniô, a nié fakt. [[Brëkòwnik:Rzadtymczasowy|Rzadtymczasowy]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Rzadtymczasowy|diskùsëjô]]) 17:15, 15 cze 2026 (CEST) :::Wëbôczë, le mùszã so òdniesc: pëtającë ò meritoriczné argùmeńtë sóm nie argùmentëjesz meritoriczno. Jes procëm -- twòje prawò, ni móm z tim jiwrë, za tim doch diskùtëjemë. Równak Twòja cawnô argùmentacjô je òpiartô na emòcjach: môsz strach dolożëc ceglã do procesu jaczi môsz widzóné; bùdëjesz sztrómana -- kò tak mùszi nazwac ôrt argùmentacje, dze pòdôwôsz ''swòją òpiniã'' jakno cytat -- a téż brëkùjesz nieadekwatno wiéldżi metafòrë ze spiéwanim pùsti nocë, w òglim je widzec kòle Ce emocjowi ton (np. 'naji lubòtni kaszëbiznie'). Rozmiejã -- to je dlô Cë baro wôżné, a dôj wiarã, że dlô mie téż, leno mùszã rzec ôpen że to nie je meritoriczny ôrt argùmentacje, nie slëchô so tak pisac bãdącë wikipedistą. [[Brëkòwnik:Kriegsfrettchen|Kriegsfrettchen]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Kriegsfrettchen|diskùsëjô]]) 18:23, 15 cze 2026 (CEST) :wôrt téż dodac, że kùnôszczi ''-ijô -ëjô'' nie są ju brëkòwóné w dzysdniowi kaszëbiznie a jãzëkòwi ùzus je zgódny ze sztandardã. ni ma niżódnégò pòwòdu, bë bëłë òne na kaszëbsczi wikipedie // warto też dodać, że końcówki ''-ijô -ëjô'' nie są już używane w dzisiejszej kaszubszczyźnie, a uzus językowy jest zgodny ze standardem. nie ma żadnego powodu, by były one na kaszubskiej wikipedii. [[Brëkòwnik:Rzadtymczasowy|Rzadtymczasowy]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Rzadtymczasowy|diskùsëjô]]) 15:42, 15 cze 2026 (CEST) :[[Òbrôzk:Symbol_support_vote.svg|link=|15x15px]] '''Jak nôbarżi ZA zmianą.''' Wikipediô, nie Wikipedijô, tak samò jak kategòriô nie kategòrëjô, diskùsjô nie diskùsëjô etc. Jãzëkòwi ùzus je klôr; móm swòje òpinie ò wiele ùdbach RKJ, jo, ale tuwò mómë zgòdã, ne kùnosczi nie są za baro notowóné a bëlë brëkòwóné przede wszëtczim dlô deje. Brëkòwanié jich nie pòmôgô na ergonomiã gôdaniégò, to je nôterné, że òdeszlë. Wikipediô mô téż bëc przëstãpnô dlô lëdzy, tak té chcemë téż tak pisac -- klôr a dlô lëdzy, a nie tak, jak më bë chcelë, cobë jãzëk wëzdrzôl a dzejôl. To nie je lëteracczi projecht le encyklopediô. :'''Jak najbardziej ZA zmianą.''' Wikipediô, kategòriô, diskùsjô etc, całościowo. Uzus językowy jest jasny; mogę mieć pewne opinie o wielu propozycjach RJK, ale tutaj się z nimi zgadzam, końcówki -ijô/-ëjô nie są za bardzo notowane w użyciu, zresztą korzystano z nich przede wszystkim dla idei. Pisanie w ten sposób nie pomaga na ergonomię języka, jest naturalnym, że odeszły. Wikipediô ma być dostępna dla ludzi, więc tak też powinniśmy pisać -- przystępnie i dla ludzi, nie tak jak chcielibyśmy, żeby język wyglądał i funkcjonował. To nie jest projekt literacki tylko encyklopedia. [[Brëkòwnik:Kriegsfrettchen|Kriegsfrettchen]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Kriegsfrettchen|diskùsëjô]]) 18:08, 15 cze 2026 (CEST) === Przestrzenie nazw === Przy okazji pytanie: czy zmianie powinny też podlegać słowa ''diskùsëjô'' i ''kategòrëjô'' w przestrzeniach nazw: 'Diskùsëjô', 'Diskùsëjô_brëkòwnika', 'Diskùsëjô_Wiki', 'Diskùsëjô_òbrôzków', 'Diskùsëjô_MediaWiki', 'Diskùsëjô_Szablónë', 'Diskùsëjô_Pòmòcë', 'Kategòrëjô', 'Diskùsëjô_Kategòrëji'? [[Brëkòwnik:Tsca|tsca]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Tsca|diskùsëjô]]) 15:59, 15 cze 2026 (CEST) :Jo, doch, ta zmiana miałabë zańc wszãdze (òkróm ewentualnëch sytuacjów jak cytatë ze starszëch lëteracczich dokazów, dze sóm aùtór pisôł -ëjô, ale to, mëszlã, na naju Wikipedie bëłëbë marginalné przëtrôfczi), tak tej diskùsjô, kategòriô, encyklopediô ëtd. [[Brëkòwnik:Terrus38|Terrus38]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Terrus38|diskùsëjô]]) 16:03, 15 cze 2026 (CEST) :Stanowiszcze jô môm taczé, jak wëżi.Le jak niestetë wszëtcë dobãdzë òpcëjô ùdżibniãcégò sã przed pòlaszącyma trendama, to je wiedzec, eż rëmë pòzwów mùszałë bë bëc zmiénióné, abë ni bëło disonansu. Pòsobicą je to pòstãpny argumeńt procëm pòzmianie, bò kòniecznota pòzmianë kònuszków w kôżdim rëmië pòzwów mòże sprawic niepòprôwné dzejanié dzélu dzélëczków kaszëbsczi Wikipedëjë. [[Brëkòwnik:RemusWej|RemusWej]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:RemusWej|diskùsëjô]]) 16:08, 15 cze 2026 (CEST) :: W razie zmiany stare nazwy pozostaną jako aliasy, więc wszelkie dotychczasowe linki będą nadal działały. [[Brëkòwnik:Tsca|tsca]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Tsca|diskùsëjô]]) 16:35, 15 cze 2026 (CEST) ::[[Òbrôzk:Symbol_support_vote.svg|link=|15x15px]]Jeżlë kaszébskô Wikipediô mô ambicjã bëc aùtoritatiwnym ë pòwôżno traktowónym zdrojã (za czim jak nôbarżi jem), to '''òczëwidno, że jo.''' [[Brëkòwnik:Jakkonles12|Jakkonles12]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Jakkonles12|diskùsëjô]]) 16:08, 15 cze 2026 (CEST) ::[[Òbrôzk:Symbol_support_vote.svg|link=|15x15px]] Pòwtórzã swòjã òpiniã, ale '''jo, jak nôbarżi më bë mielë zmienic téż te pòzwë'''. :Powtórzę się, ale '''tak, jak najbardziej mielibyśmy zmienić też te pisownie'''. [[Brëkòwnik:Kriegsfrettchen|Kriegsfrettchen]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Kriegsfrettchen|diskùsëjô]]) 18:10, 15 cze 2026 (CEST) == Szëk CSS (ëtd) == Mòjn 😄 robiã i ùlepszóm szalbón Infobox mùzyk i jô bë chcôł żebë lepi wëzdrzôł (jak normalné infoboxë na Wikipedie). Tôkel je taczi, że bez CSS wszëtkò dzejô, ale wëzdrzi môło czëtelno i nie je responsywné na mòbilkach (nawetka to je widzec na mòji starnie ò Chino Moreno). Czë chtos z administracje mòze dodac ten kòd do MediaWiki:Common.css? ------------------------------------ .infobox.muzyk { width: 100%; max-width: 320px; float: right; margin: 10px; border: 1px solid #aaa; border-radius: 10px; background: #f9f9f9; font-size: 14px; box-shadow: 0 2px 8px rgba(0,0,0,0.1); } .infobox.muzyk th { background: #222; color: #ffd400; padding: 6px; } .infobox.muzyk td { padding: 6px; } @media (max-width: 600px) { .infobox.muzyk { float: none; width: 100%; } } ------------------------------------ To bë ùprawiło pòzdrzatk i szëk na starnie, a w tim sztóce to drobkã wëzdrzi lëchò. Dzãka! [[Brëkòwnik:HaxelKaszëba|HaxelKaszëba]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:HaxelKaszëba|diskùsëjô]]) 16:22, 22 cze 2026 (CEST) : Dodane na próbę. [[Brëkòwnik:Tsca|tsca]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:Tsca|diskùsëjô]]) 21:52, 22 cze 2026 (CEST) ::Bóg zapłac i bëlnégò dnia :ppp [[Brëkòwnik:HaxelKaszëba|HaxelKaszëba]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:HaxelKaszëba|diskùsëjô]]) 22:09, 22 cze 2026 (CEST) == RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons == <bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|diskùsëjô]])</bdi> 19:11, 23 cze 2026 (CEST)  == Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="Message"/> '''Legal & Safety Contacts''' Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]]. <section end="Message"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 15:29, 25 cze 2026 (CEST)  e5slxgrl50evcf5vbkvs6ctii90el3i Encyklopediô 0 2655 202572 192164 2026-06-25T17:43:33Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] 202572 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Encyclopedie de D'Alembert et Diderot - Premiere Page - ENC 1-NA5.jpg|mały|220px|Pierszô starna Diderotowi encyklopedii z [[1751]] rokù]] '''Encyklopediô''' je [[kòmpendium]] wiedzbë, spisónym w hasłach ùpòrządkòwónëch [[Alfabét|alfabétno]], rzadzy wedle témów. Pòchwôt pòchôdô òd [[Stôrogrecczi jãzëk|grecczich]] słów: ἐγκύκλιος παιδεία ''(engkuklios paideia)'', jaczé dosłowno znaczą "zaòkrãglonô, całownô edukacjô". Pierszą wiôlgą mòderną, òglową encyklopedią bëła frańcëskô ''[[Encyclopédie]]'', skùńczonô w [[1772]] rokù. Ji editorama bëlë pisôrz ë filozófa [[Denis Diderot]] ôs jegò wespółrobòtnicë. Aktualno nôwikszą [[drëk|drëkòwóną]] encyklopedią je [[Wiôlgô Britanijô|brickô]] ''[[Encyclopædia Britannica]]'' z 32 tomama ë wicy jak 65.000 artiklów. W swiece [[Miemiecczi jãzëk|miemieckòjãzëkòwim]] baro achtnionô je encyklopediô wëdôwiznë [[Brockhaus]]. Wedle wielënë artiklów nôwikszą encyklopedią swiata je elektronicznô, [[Anielsczi jãzëk|anielskòjãzëkòwô]] [http://en.wikipedia.org Wikipedia] z wicy jak 725.000 artiklów, chtërnô równak w ùprocëmnienim do tradicëjnëch encyklopediów je tzw. wòlną encyklopedią ë mòże bëc editowónô przez kòżdégò. Hewòtny artikel je téż dzélã encyklopedii, w tim przëtrôfkù [[Przédnô starna|kaszëbsczi Wikipediji]]. == Historiô == Czãsto przińmùje sã, że ùdba ksãdżi skłôdającô sã z alfabétowi ułożonô lëstë artiklów razã z wëczerpny wëjasnienienié jich znaczënkù pòchòdzë òd [[John Harris|Johna Harrisa]], chtërny w 1704 rokù òpùblikòwôł swój ''Lexicon technicum'', co prôwda terminu ''encyklopediô'' w znaczënkù „całownota wiadë” pierszi rôz ùżił gò w 1532 rokù [[François Rabelais]]. W titlu dzeła słowò ''encyklopediô'' pòjawiło sã w 1559 r. w robòce chòrwacczégò hùmanistë Pavao Skalicia (''Encyclopaediae seu orbis disciplinarum tam sacrarum quam profanarum epistemon''). Robòtë ò charakterze encyklopedicznym pòjawiłë sã ju dwa tësące lat temù ë pòstôwałë w dalszich wiekach: * [[Mark Terencjusz Warron]] – ''Disciplinarum libri IX'' (kòle 50 r. p.n.e.) * [[Pliniusz Starszi]] – ''Naturalnô historiô (Historia naturalis)'' (I w.) * ''Cesarsczi panorama'' (皇覽 ''Huanglan'') (Chinë, kòle 220 r.) * Nonius Marcellus – ''De compendiosa doctrina'' (pierszô pòłowa IV w.) * [[Marcjanus Kapella]] – ''De nuptiis Philologiae et Mercuri'' (midzë 410 a 439 r.) * [[Izidór z Sewilli]] – ''Etymologiarum seu originum libri XX'' (pòczątk VII w.) * [[Al-Dżahiz]] – ''Ksãga zwierząt (Kitab al-chajwan)'' (arabsczé kraje, IX w.) * ''Semadewa'' (Indie, XII w.) * ''Hemadri'' (Indie, XIII w.) * [[Wincenty z Beauvais]] – ''Wiãkszé'' ''zdrzadło (Speculum maius)'', XIII w. * [[Brunetto Latini]] – ''Skarbc wiedzë (Li livres dou Tresor)'', XIII w. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] rtfdztazk3fdfbks25w97cdh50elfln 202580 202572 2026-06-25T17:51:37Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Encyklopedijô]] do [[Encyklopediô]]: Encyklopedijô→Encyklopediô 202572 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Encyclopedie de D'Alembert et Diderot - Premiere Page - ENC 1-NA5.jpg|mały|220px|Pierszô starna Diderotowi encyklopedii z [[1751]] rokù]] '''Encyklopediô''' je [[kòmpendium]] wiedzbë, spisónym w hasłach ùpòrządkòwónëch [[Alfabét|alfabétno]], rzadzy wedle témów. Pòchwôt pòchôdô òd [[Stôrogrecczi jãzëk|grecczich]] słów: ἐγκύκλιος παιδεία ''(engkuklios paideia)'', jaczé dosłowno znaczą "zaòkrãglonô, całownô edukacjô". Pierszą wiôlgą mòderną, òglową encyklopedią bëła frańcëskô ''[[Encyclopédie]]'', skùńczonô w [[1772]] rokù. Ji editorama bëlë pisôrz ë filozófa [[Denis Diderot]] ôs jegò wespółrobòtnicë. Aktualno nôwikszą [[drëk|drëkòwóną]] encyklopedią je [[Wiôlgô Britanijô|brickô]] ''[[Encyclopædia Britannica]]'' z 32 tomama ë wicy jak 65.000 artiklów. W swiece [[Miemiecczi jãzëk|miemieckòjãzëkòwim]] baro achtnionô je encyklopediô wëdôwiznë [[Brockhaus]]. Wedle wielënë artiklów nôwikszą encyklopedią swiata je elektronicznô, [[Anielsczi jãzëk|anielskòjãzëkòwô]] [http://en.wikipedia.org Wikipedia] z wicy jak 725.000 artiklów, chtërnô równak w ùprocëmnienim do tradicëjnëch encyklopediów je tzw. wòlną encyklopedią ë mòże bëc editowónô przez kòżdégò. Hewòtny artikel je téż dzélã encyklopedii, w tim przëtrôfkù [[Przédnô starna|kaszëbsczi Wikipediji]]. == Historiô == Czãsto przińmùje sã, że ùdba ksãdżi skłôdającô sã z alfabétowi ułożonô lëstë artiklów razã z wëczerpny wëjasnienienié jich znaczënkù pòchòdzë òd [[John Harris|Johna Harrisa]], chtërny w 1704 rokù òpùblikòwôł swój ''Lexicon technicum'', co prôwda terminu ''encyklopediô'' w znaczënkù „całownota wiadë” pierszi rôz ùżił gò w 1532 rokù [[François Rabelais]]. W titlu dzeła słowò ''encyklopediô'' pòjawiło sã w 1559 r. w robòce chòrwacczégò hùmanistë Pavao Skalicia (''Encyclopaediae seu orbis disciplinarum tam sacrarum quam profanarum epistemon''). Robòtë ò charakterze encyklopedicznym pòjawiłë sã ju dwa tësące lat temù ë pòstôwałë w dalszich wiekach: * [[Mark Terencjusz Warron]] – ''Disciplinarum libri IX'' (kòle 50 r. p.n.e.) * [[Pliniusz Starszi]] – ''Naturalnô historiô (Historia naturalis)'' (I w.) * ''Cesarsczi panorama'' (皇覽 ''Huanglan'') (Chinë, kòle 220 r.) * Nonius Marcellus – ''De compendiosa doctrina'' (pierszô pòłowa IV w.) * [[Marcjanus Kapella]] – ''De nuptiis Philologiae et Mercuri'' (midzë 410 a 439 r.) * [[Izidór z Sewilli]] – ''Etymologiarum seu originum libri XX'' (pòczątk VII w.) * [[Al-Dżahiz]] – ''Ksãga zwierząt (Kitab al-chajwan)'' (arabsczé kraje, IX w.) * ''Semadewa'' (Indie, XII w.) * ''Hemadri'' (Indie, XIII w.) * [[Wincenty z Beauvais]] – ''Wiãkszé'' ''zdrzadło (Speculum maius)'', XIII w. * [[Brunetto Latini]] – ''Skarbc wiedzë (Li livres dou Tresor)'', XIII w. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] rtfdztazk3fdfbks25w97cdh50elfln 202584 202580 2026-06-25T17:55:42Z Iketsi 3254 -' ' 202584 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Encyclopedie de D'Alembert et Diderot - Premiere Page - ENC 1-NA5.jpg|mały|220px|Pierszô starna Diderotowi encyklopedii z [[1751]] rokù]] '''Encyklopediô''' je [[kòmpendium]] wiedzbë, spisónym w hasłach ùpòrządkòwónëch [[Alfabét|alfabétno]], rzadzy wedle témów. Pòchwôt pòchôdô òd [[Stôrogrecczi jãzëk|grecczich]] słów: ἐγκύκλιος παιδεία ''(engkuklios paideia)'', jaczé dosłowno znaczą "zaòkrãglonô, całownô edukacjô". Pierszą wiôlgą mòderną, òglową encyklopedią bëła frańcëskô ''[[Encyclopédie]]'', skùńczonô w [[1772]] rokù. Ji editorama bëlë pisôrz ë filozófa [[Denis Diderot]] ôs jegò wespółrobòtnicë. Aktualno nôwikszą [[drëk|drëkòwóną]] encyklopedią je [[Wiôlgô Britanijô|brickô]] ''[[Encyclopædia Britannica]]'' z 32 tomama ë wicy jak 65.000 artiklów. W swiece [[Miemiecczi jãzëk|miemieckòjãzëkòwim]] baro achtnionô je encyklopediô wëdôwiznë [[Brockhaus]]. Wedle wielënë artiklów nôwikszą encyklopedią swiata je elektronicznô, [[Anielsczi jãzëk|anielskòjãzëkòwô]] [http://en.wikipedia.org Wikipedia] z wicy jak 725.000 artiklów, chtërnô równak w ùprocëmnienim do tradicëjnëch encyklopediów je tzw. wòlną encyklopedią ë mòże bëc editowónô przez kòżdégò. Hewòtny artikel je téż dzélã encyklopedii, w tim przëtrôfkù [[Przédnô starna|kaszëbsczi Wikipediji]]. == Historiô == Czãsto przińmùje sã, że ùdba ksãdżi skłôdającô sã z alfabétowi ułożonô lëstë artiklów razã z wëczerpny wëjasnienienié jich znaczënkù pòchòdzë òd [[John Harris|Johna Harrisa]], chtërny w 1704 rokù òpùblikòwôł swój ''Lexicon technicum'', co prôwda terminu ''encyklopediô'' w znaczënkù „całownota wiadë” pierszi rôz ùżił gò w 1532 rokù [[François Rabelais]]. W titlu dzeła słowò ''encyklopediô'' pòjawiło sã w 1559 r. w robòce chòrwacczégò hùmanistë Pavao Skalicia (''Encyclopaediae seu orbis disciplinarum tam sacrarum quam profanarum epistemon''). Robòtë ò charakterze encyklopedicznym pòjawiłë sã ju dwa tësące lat temù ë pòstôwałë w dalszich wiekach: * [[Mark Terencjusz Warron]] – ''Disciplinarum libri IX'' (kòle 50 r. p.n.e.) * [[Pliniusz Starszi]] – ''Naturalnô historiô (Historia naturalis)'' (I w.) * ''Cesarsczi panorama'' (皇覽 ''Huanglan'') (Chinë, kòle 220 r.) * Nonius Marcellus – ''De compendiosa doctrina'' (pierszô pòłowa IV w.) * [[Marcjanus Kapella]] – ''De nuptiis Philologiae et Mercuri'' (midzë 410 a 439 r.) * [[Izidór z Sewilli]] – ''Etymologiarum seu originum libri XX'' (pòczątk VII w.) * [[Al-Dżahiz]] – ''Ksãga zwierząt (Kitab al-chajwan)'' (arabsczé kraje, IX w.) * ''Semadewa'' (Indie, XII w.) * ''Hemadri'' (Indie, XIII w.) * [[Wincenty z Beauvais]] – ''Wiãkszé'' ''zdrzadło (Speculum maius)'', XIII w. * [[Brunetto Latini]] – ''Skarbc wiedzë (Li livres dou Tresor)'', XIII w. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] gky9wgj737qtf924nnx0xyvr7gqd513 Panóńsczi Słowianie 0 3080 202444 191938 2026-06-25T12:56:25Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202444 wikitext text/x-wiki '''Panóńsczi Słowiónie''' – [[Słowiónie|słowiańsczé]] plemiã, chtërne mieszkało w strzédnowiekù w [[Panóńskô Wlëga|Panóńsczi Wlëdze]]. Do kùńca VIII s. bële pòd panowanim [[Awarë|Awarów]], pòzdni zanôleżni òd [[Frankòwie|Franków]]. W latach 840-874 nad jezerem [[Balaton]] bëło [[Blateńsczie Ksyżestwò|Blateńsczé Ksyżestwò]], w chtërnym rządzëlë pòsobicą [[Pribina]] ë jegò syn [[Kocel]]. W przełomòwim cządze IX ë X s. Panóńską Wlëgã dobëlë Madżarzë ë założëlë w ni swòji państwò. Słowiónie panóńsczi mieszkającë w nordã òd [[Dunaj|Dunaju]], [[Drawa|Drawë]] ë [[Mùra|Mùrë]] do kùńca strzëdnowiekù òstale [[madżarëzacëjô|zmadżarowané]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Słowiónie]] qy2i6f4qlhd0cpvf3usar96snc8mm61 202513 202444 2026-06-25T14:19:54Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Panóńsczi Słowiónie]] do [[Panóńsczi Słowianie]]: Błędna pisownia tytułu 202444 wikitext text/x-wiki '''Panóńsczi Słowiónie''' – [[Słowiónie|słowiańsczé]] plemiã, chtërne mieszkało w strzédnowiekù w [[Panóńskô Wlëga|Panóńsczi Wlëdze]]. Do kùńca VIII s. bële pòd panowanim [[Awarë|Awarów]], pòzdni zanôleżni òd [[Frankòwie|Franków]]. W latach 840-874 nad jezerem [[Balaton]] bëło [[Blateńsczie Ksyżestwò|Blateńsczé Ksyżestwò]], w chtërnym rządzëlë pòsobicą [[Pribina]] ë jegò syn [[Kocel]]. W przełomòwim cządze IX ë X s. Panóńską Wlëgã dobëlë Madżarzë ë założëlë w ni swòji państwò. Słowiónie panóńsczi mieszkającë w nordã òd [[Dunaj|Dunaju]], [[Drawa|Drawë]] ë [[Mùra|Mùrë]] do kùńca strzëdnowiekù òstale [[madżarëzacëjô|zmadżarowané]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Słowiónie]] qy2i6f4qlhd0cpvf3usar96snc8mm61 Szpańskô 0 3183 202735 201139 2026-06-26T04:03:04Z Iketsi 3254 {{Jãz.|es}} 202735 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò| gwôsné miono = Reino de España | miono = Królestwò Szpańsczi | miono-genitiw = Szpańsczi | fana = Flag of Spain.svg| herb = Coat of Arms of Spain.svg | na karce = LocationSpain.png| mòtto = Plus Ultra (Wcąg dali) | jãzëk = [[Szpańsczi jãzëk|szpańsczi]], [[Katalońsczi jãzëk|katalońsczi]], [[Baskijsczi jãzëk|baskijsczi]], [[Oksitańsczi jãzëk|oksitańsczi]], [[Galicejsczi jãzëk|galicejsczi]], [[Aragońsczi jãzëk|aragońsczi]] | stolëca = Madrit | fòrma państwa = kònstitucyjna mònarchia | wiéchrzëzna = 505.990 | procent-wòdë = 0,6 | lëdztwò = 46.300.000 | rok = 2017 | dëtk = Euro € | kòd dëtka = EUR | czasowô cona = +0 | swiãto = 12 paźdzerzdnika | himn = La Marcha Real (Królewsczi Marsz) <center>[[Òbrôzk:Marcha Real-Royal March by US Navy Band.ogg]]</center> | kòd = ES, ESP | Internet = .es | telefón = 34 |Mònarcha=Filip VI|Premiéra=Pedro Sánchez|aùtowi kòd=E }} '''Szpańskô''' ({{Jãz.|es}} ''España'') je państwò w Zôpadny [[Eùropa|Eùropie]]. Je nôleżnikã [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]] ë [[NATO]]. Aùtonomicznëmi dzélami Szpańsczi są [[Aragoniô]], [[Galicëjô]], [[Katalońskô]], [[Kraj Basków]] i [[Kanarijné Òstrowë]]. Stolëcą Szpańsczi je [[Madrit]]. Szpańskô je kònstitucyjną mònarchią, ë królã je Filip VI z dinastii Bùrbònów. == Òbaczë téż == * [[Pòrtugalskô]] * [[Andorra]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.spain.info/ Official tourism portal for Spain] * [http://eltiempo.growiktionary.org Weather forecast for Spain] {{Eùropa}} {{Euro}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa]] [[Kategòrëjô:Szpańskô| ]] gjc6ty8wrg52w5syv6ctvw0qeqvv52l 202738 202735 2026-06-26T04:25:42Z Iketsi 3254 Galeriô 202738 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò| gwôsné miono = Reino de España | miono = Królestwò Szpańsczi | miono-genitiw = Szpańsczi | fana = Flag of Spain.svg| herb = Coat of Arms of Spain.svg | na karce = LocationSpain.png| mòtto = Plus Ultra (Wcąg dali) | jãzëk = [[Szpańsczi jãzëk|szpańsczi]], [[Katalońsczi jãzëk|katalońsczi]], [[Baskijsczi jãzëk|baskijsczi]], [[Oksitańsczi jãzëk|oksitańsczi]], [[Galicejsczi jãzëk|galicejsczi]], [[Aragońsczi jãzëk|aragońsczi]] | stolëca = Madrit | fòrma państwa = kònstitucyjna mònarchia | wiéchrzëzna = 505.990 | procent-wòdë = 0,6 | lëdztwò = 46.300.000 | rok = 2017 | dëtk = Euro € | kòd dëtka = EUR | czasowô cona = +0 | swiãto = 12 paźdzerzdnika | himn = La Marcha Real (Królewsczi Marsz) <center>[[Òbrôzk:Marcha Real-Royal March by US Navy Band.ogg]]</center> | kòd = ES, ESP | Internet = .es | telefón = 34 |Mònarcha=Filip VI|Premiéra=Pedro Sánchez|aùtowi kòd=E }} '''Szpańskô''' ({{Jãz.|es}} ''España'') je państwò w Zôpadny [[Eùropa|Eùropie]]. Je nôleżnikã [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]] ë [[NATO]]. Aùtonomicznëmi dzélami Szpańsczi są [[Aragoniô]], [[Galicëjô]], [[Katalońskô]], [[Kraj Basków]] i [[Kanarijné Òstrowë]]. Stolëcą Szpańsczi je [[Madrit]]. Szpańskô je kònstitucyjną mònarchią, ë królã je Filip VI z dinastii Bùrbònów. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Spain topo.jpg| Òbrôzk:Spain Köppen.svg| Òbrôzk:Population per km2 by municipality in Spain (2018).svg| Òbrôzk:Distribución de la población extranjera en España (2005).png| Òbrôzk:Spain languages-en.svg| </gallery> <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Sagrada Família. Façana del Naixement (cropped).jpg| Òbrôzk:01 Paella Valenciana original.jpg| Òbrôzk:Pablo picasso 1 (cuadrado).jpg|[[Pablo Picasso]] </gallery> == Òbaczë téż == * [[Pòrtugalskô]] * [[Andorra]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.spain.info/ Official tourism portal for Spain] * [http://eltiempo.growiktionary.org Weather forecast for Spain] {{Eùropa}} {{Euro}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa]] [[Kategòrëjô:Szpańskô| ]] f5rfiqgk2rofp6hx9qwwkhj1m3jb4rp Stołpsczi kréz 0 3294 202619 199469 2026-06-25T18:25:45Z Iketsi 3254 Stołpsczi kréz<ref>{{RKJ|2010|94}}</ref>, czasã Stôłpsczi kréz 202619 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL powiat słupski locator map (label-pl).svg|mały|]] '''Stołpsczi kréz'''<ref>{{RKJ|2010|94}}</ref>, czasã '''Stôłpsczi kréz''' ([[pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''powiat słupski'') – to je nôwikszim zemszczim krezã w zôpadnym parce [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]] z sedzbą w [[Stôłpsk]]u. * Wiéchrzëzna: 2303,98 km² * Lëdztwò: 92 200 == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Pòmòrsczé krézë}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz| ]] 57kzw5o0tz876adfy7d47abixi1466t 202631 202619 2026-06-25T18:27:16Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202631 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL powiat słupski locator map (label-pl).svg|mały|]] '''Stołpsczi kréz'''<ref>{{RKJ|2010|94}}</ref>, czasã '''Stôłpsczi kréz''' ([[pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''powiat słupski'') – to je nôwikszim zemszczim krezã w zôpadnym parce [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]] z sedzbą w [[Stôłpsk]]u. * Wiéchrzëzna: 2303,98 km² * Lëdztwò: 92 200 == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Pòmòrsczé krézë}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz| ]] 0p8jtj2mcfx6jhhjczl44kad0deqn29 202656 202631 2026-06-25T18:29:04Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Stôłpsczi kréz]] na [[Stołpsczi kréz]] w plac przeczérowaniô: RKJ 2010 s.94 202631 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL powiat słupski locator map (label-pl).svg|mały|]] '''Stołpsczi kréz'''<ref>{{RKJ|2010|94}}</ref>, czasã '''Stôłpsczi kréz''' ([[pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''powiat słupski'') – to je nôwikszim zemszczim krezã w zôpadnym parce [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]] z sedzbą w [[Stôłpsk]]u. * Wiéchrzëzna: 2303,98 km² * Lëdztwò: 92 200 == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Pòmòrsczé krézë}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz| ]] 0p8jtj2mcfx6jhhjczl44kad0deqn29 202659 202656 2026-06-25T18:34:37Z Iketsi 3254 <ref> 202659 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL powiat słupski locator map (label-pl).svg|mały|]] '''Stołpsczi kréz'''<ref>{{RKJ|2010|94}}</ref>, czasã '''Stôłpsczi kréz'''<ref>https://kaszebsko.com/wp-content/uploads/2023/01/xKorta-Kraju-Kaszebow-2-1-768x784.jpg.pagespeed.ic.USKLgK9GCc.jpg</ref> ([[pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''powiat słupski'') – to je nôwikszim zemszczim krezã w zôpadnym parce [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]] z sedzbą w [[Stôłpsk]]u. * Wiéchrzëzna: 2303,98 km² * Lëdztwò: 92 200 == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Pòmòrsczé krézë}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz| ]] pylywhwc8wspceuqlgcs4tu9jw08mpz Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz 14 3295 202586 159722 2026-06-25T18:08:12Z Iketsi 3254 {{Commons}} 202586 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wòjewództwò]] [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé krézë]] 21pz1y3rvc4rspai657odvzs0xkvuvn 202621 202586 2026-06-25T18:26:49Z Iketsi 3254 RKJ 2010 s.94 202621 wikitext text/x-wiki #TAM [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] pq3gtyydzzhg7uc58we9pox4g7qb5g3 Britney Spears 0 3683 202561 190009 2026-06-25T17:23:31Z Iketsi 3254 kat. 202561 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Britney Spears 2013 (Straighten Crop) (cropped).jpg|mały|Britney Spears (2009)]] '''Britney Jean Spears''' (ùr. [[2 gòdnika]] [[1981]]) je amerikańską spiéwôrką i aktórką. == Diskògrafijô == * [[...Baby One More Time]] ([[1999]]) * [[Oops!...I Did It Again]] ([[2000]]) * [[Britney]] ([[2001]]) * [[In the Zone]] ([[2003]]) * [[Greatest Hits: My Prerogative]] ([[2004]]) * [[B in the mix - The remixes]] ([[2005]]) * [[Blackout]] ([[2007]]) * [[Circus]] ([[2008]]) * [[Femme Fatale]] ([[2011]]) * [[Britney Jean]] ([[2013]]) * [[Glory]] ([[2016]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Spears, Britney}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] 3cv7vztjr74af7opquhmuef4qr58het 202562 202561 2026-06-25T17:23:52Z Iketsi 3254 2013 202562 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Britney Spears 2013 (Straighten Crop) (cropped).jpg|mały|Britney Spears (2013)]] '''Britney Jean Spears''' (ùr. [[2 gòdnika]] [[1981]]) je amerikańską spiéwôrką i aktórką. == Diskògrafijô == * [[...Baby One More Time]] ([[1999]]) * [[Oops!...I Did It Again]] ([[2000]]) * [[Britney]] ([[2001]]) * [[In the Zone]] ([[2003]]) * [[Greatest Hits: My Prerogative]] ([[2004]]) * [[B in the mix - The remixes]] ([[2005]]) * [[Blackout]] ([[2007]]) * [[Circus]] ([[2008]]) * [[Femme Fatale]] ([[2011]]) * [[Britney Jean]] ([[2013]]) * [[Glory]] ([[2016]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Spears, Britney}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] acf99rf6myknoq05eal9jaj7ruuok13 Pòrtugalskô 0 3686 202718 199511 2026-06-25T21:44:33Z DawnyTest 14843 202718 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono = República Portuguesa |miono = Pòrtugalskô Repùblika |miono-genitiw = Pòrtugalsczi |fana = Flag of Portugal.svg |herb = Coat of arms of Portugal.svg |na karce = EU-Portugal with islands circled.svg |mòtto = |jãzëk = pòrtugalsczi |stolëca = [[Lisabón]] |fòrma państwa = repùblika |wiéchrzëzna = 92 389 |procent-wòdë = 0,48 |lëdztwò = 10 566 212 | rok = 2004 |dëtk = Euro | kòd dëtka = EUR |czasowô cona = +0 |himn = A Portuguesa |kòd = PT |Internet = .pt |telefón = 351|Prezydeńt=António José Seguro|Premiéra=Luís Montenegro|aùtowi kòd=P}} '''Pòrtugalskô''' je państwã w Zôpadny [[Eùropa|Eùropie]], krôj [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Eùropa}} {{Euro}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa]] [[Kategòrëjô:Pòrtugalskô| ]] dnjvcwpz2snbkqzk5zmre1wnm40u1gm 202733 202718 2026-06-26T02:30:26Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Szpańskô]] * [[Brazylskô]] 202733 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono = República Portuguesa |miono = Pòrtugalskô Repùblika |miono-genitiw = Pòrtugalsczi |fana = Flag of Portugal.svg |herb = Coat of arms of Portugal.svg |na karce = EU-Portugal with islands circled.svg |mòtto = |jãzëk = pòrtugalsczi |stolëca = [[Lisabón]] |fòrma państwa = repùblika |wiéchrzëzna = 92 389 |procent-wòdë = 0,48 |lëdztwò = 10 566 212 | rok = 2004 |dëtk = Euro | kòd dëtka = EUR |czasowô cona = +0 |himn = A Portuguesa |kòd = PT |Internet = .pt |telefón = 351|Prezydeńt=António José Seguro|Premiéra=Luís Montenegro|aùtowi kòd=P}} '''Pòrtugalskô''' je państwã w Zôpadny [[Eùropa|Eùropie]], krôj [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]]. == Òbaczë téż == * [[Szpańskô]] * [[Brazylskô]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Eùropa}} {{Euro}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa]] [[Kategòrëjô:Pòrtugalskô| ]] 1j55ooynhtnowrirpwy13c2yeg2n36x 202736 202733 2026-06-26T04:15:12Z Iketsi 3254 Galeriô 202736 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono = República Portuguesa |miono = Pòrtugalskô Repùblika |miono-genitiw = Pòrtugalsczi |fana = Flag of Portugal.svg |herb = Coat of arms of Portugal.svg |na karce = EU-Portugal with islands circled.svg |mòtto = |jãzëk = pòrtugalsczi |stolëca = [[Lisabón]] |fòrma państwa = repùblika |wiéchrzëzna = 92 389 |procent-wòdë = 0,48 |lëdztwò = 10 566 212 | rok = 2004 |dëtk = Euro | kòd dëtka = EUR |czasowô cona = +0 |himn = A Portuguesa |kòd = PT |Internet = .pt |telefón = 351|Prezydeńt=António José Seguro|Premiéra=Luís Montenegro|aùtowi kòd=P}} '''Pòrtugalskô''' je państwã w Zôpadny [[Eùropa|Eùropie]], krôj [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]]. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Portugal topographic map-pt.svg| Òbrôzk:Portugal Köppen.svg| Òbrôzk:Cristiano Ronaldo Portugal.jpg|[[Cristiano Ronaldo]] Òbrôzk:Procissao em Figueiredo (38).JPG| Òbrôzk:MargaretCafe PasteisDeNata.JPG| Òbrôzk:PA2900302 galo emiliarocha medio.jpg| Òbrôzk:Portugal-Drinks01.jpg| Òbrôzk:Forcado numa Pega de Caras no Campo Pequeno.jpg| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Szpańskô]] * [[Brazylskô]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Eùropa}} {{Euro}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa]] [[Kategòrëjô:Pòrtugalskô| ]] e5up4qyzwam080e71to6t7yhmw7romq Kaszëbsczi alfabét 0 3775 202426 199963 2026-06-25T12:21:58Z Rzadtymczasowy 19437 zdebkò jem ùpòrządkòwôł zôczątk, dodôł jem klasiczni variant. dobrze bë bëło pò prôwdze napisac ten artikel na nowò, bò historie bë bëło wicy, a téż tu je niepòrządk 202426 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Alfabet kaszubski 1850.jpeg|mały|Abecadło z [[Xążeczka dlo Kaszebov|Xążeczczi dlo Kaszebov]] z 1850 rokù]] [[Òbrôzk:Kashubian keyboard layout.png|mały|Kaszëbskô kluczplata [http://kwidzinski.eu/komputrowe-pomoce/kaszebsko-klawiatura]]] '''Kaszëbsczi alfabét''' – alfabét, jaczi je brëkòwóny do zôpisu [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]]. Ùsadzony na spòdlim łacyńsczégò pisma. Dzysdniowé regle òstałë zapisóné w 1996 rokù<ref>Stanisław Janke, ''Kaszubska pisownia w nowym wyrazie'', „Pomerania” (6), czerwiec 1996, s. 43-44.</ref>, a sztandarizacją kaszëbsczégò jãzëka zajimô sã [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]]. Alfabét skłôdô sã z 34 lëtrów: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF; text-align:center" | style="width:3em"| A a | style="width:3em"| Ą ą | style="width:3em"| Ã ã | style="width:3em"| B b | style="width:3em"| C c | style="width:3em"| D d | style="width:3em"| E e |- | É é | Ë ë | F f | G g | H h | I i | J j |- | K k | L l | Ł ł | M m | Ń ń | O o | Ò ò |- | Ó ó | Ô ô | P p | R r | S s | T t | U u |- | Ù ù | W w | Y y | Z z |Ż ż | | |}Wôżné są téż taczé spółzwãczi jak: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF; text-align:center" | style="width:3em"| Cz cz | style="width:3em"| Dz dz | style="width:3em"| Dż dż | style="width:3em"| Ch ch | style="width:3em"| Rz rz | style="width:3em"| Sz sz |} Przed [[1997]] rokiem bëła rozmajitosc w krãgù kaszëbsczi òrtografie. Chùtkò stałë sã równak normą zapisënczi „ò” i „ù” w nagłosu i pò współzwãkach: p, b, m, w, f, a téż k, g, ch, h np. [[òrganë]], [[ùchódnik]], [[pòmùchla]], [[bùk]],[[mòra]], [[wòjewództwò]], [[fòtografiô]], [[kùropatka]] i jin. ÙCHWÔLËNK NR 7/RKJ/10 Z DNIA 06-07-2010 R. W SPRAWIE SZËKÙ KASZËBSCZÉGÒ ABÉCADŁA 1. [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]] ùstaliwô szëk kaszëbsczégò abécadła jakno: A, Ą, Ã, B, C, D, E, É, Ë, F, G, H, I, J, K, L, Ł, M, N, Ń, O, Ò, Ó, Ô, P, R, S, T, U, Ù, W, Y, Z, Ż. W słowach, w chtërnëch wëstãpiwają lëtrë z cëzëch alfabetów (np. ü, ê, à), lëtrë te są w szëkù zrównywóné z lëtrą bez diakriticznëch znaków, chòc same te diakriticzné znaczi są òbrzeszkòwé. 2. [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]] bédëje pòstãpné kaszëbsczé pòzwë znaków abécadła: A /a/, Ã /ã/, Ą /ą/, B /bé/, C /cé/, D /dé/, E /e/, É /é /, Ë /szwa/, F /éf /, G /gé/, H /ha/, I /i/, J /jot/, K /ka/, L /él/, Ł /éł/, M /ém/, N /én/, Ń /éń/, O /o/, Ò /ò /, Ó /ó/, Ô /ô/, P /pé/, R /ér/, S /és/, T /té/, U /u/, Ù /ù /, W /wé/, Y /igrek/, Z /zet/, Ż /żet /[https://web.archive.org/web/20151006034616/http://www.skarbnicakaszubska.pl/component/joomdoc/biuletyn/biuletyn_2010.pdf/detail] == Historiô == Pierszą wiôlgą próbã kòdifikacje òrtografie kaszëbsczégò etnolektu pòdjął [[Florión Cenôwa]]. W [[1850]] rokù zabédowôł òn dwadzestu-dzewiãcu-literowi alfabét w swòim dzele ''Xążeczka dlo Kaszebov''<ref name=":0">Mark Kwidzińsczi, [https://web.archive.org/web/20220331122458/http://pl.kaszubia.com/kultura/jezyk-kaszubski/alfabet-kaszubski/ ''Alfabet kaszubski'']. [online], Kaszëbskô Wëdowi''é''dnô Starna, 13 maja 2006. [przëstãp 2026-04-18] [skriwóné z [http://pl.kaszubia.com/kultura/jezyk-kaszubski/alfabet-kaszubski adresu] 2022-03-31]. (pòl.) </ref>. Skłôdôł sã z lëter [[Pòlsczi alfabét|pòlsczégò]] [[Pòlsczi alfabét|alfabétu]] króm spółzwãczi z céchã, le dofùlowóny ò [[V|''v'']] i [[X|''x'']]. W 1866 rokù rozszerzëł òn swój alfabét ò 12 nowich lëter, w tim lëter z „[[Hôczk|hôczkama]]”. W [[1919]] rokù [[Friedrich Lorentz]] zabédowôł zmòdifikòwóny kaszëbsczi alfabét ò pòsobnym składze<ref name=":0" />: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; text-align:center;" | style="width:3.5em;" |A a | style="width:3.5em;" |[[Ą|Ą ą]] | style="width:3.5em;" |B b | style="width:3.5em;" |C c | style="width:3.5em;" |[[Č|Č č]] | style="width:3.5em;" |D d | style="width:3.5em;" |E e |- |[[É|É é]] |[[Ë|Ë ë]] |F f |G g |H h |I i |J j |- |K k |L l |[[Ł|Ł ł]] |M m |N n |[[Ń|Ń ń]] |O o |- |[[Ó|Ó ó]] |[[Ô|Ô ô]] |[[Œ|Œ œ]] |[[Ǫ|Ǫ ǫ]] |P p |R r |[[Ř|Ř ř]] |- |S s |[[Š|Š š]] |T t |U u |V v |W w |Z z |- |[[Ž|Ž ž]] |} Lëterë z hôczkama mòże bëło zastãpòwac przez jich pòlsczé równoznaczëznë – ''[[cz]]'', ''[[rz]]'', ''[[sz]]'' i ''[[ż]]''<ref name=":0" />. === Klasiczni variańt === W òdpòwiedzë na pisowniã z 1996 rokù ''SKRA – pjismjono wo kùlturze'' zabédowała alternatiwny zapisënk. Pòdług Macéja Bańdura, je to kòntinuacjô grafie, jakô fónksnérowała òd czasów [[Florión Cenôwa|Floriana Cënôwë]], a téż Majkòwsczégò, Labùdë, Trepczika itd., a sztandard z 1996 rokù ùznôwô za ''zmòdifikòwóną pòlską òrtografiã''<ref>Dokładno Bańdur pisze: "(...) ostatecznie zarzucona [grafia Ceynowy, Majkowskiego i wiele innych – przyp.] na rzecz zmodyfikowanej ortografii polskiej z 1996 r.", kasz. tłóm.: "(...) òstateczno zastãpiónô [grafiô Cënôwë, Majkòwsczégò i wiele jinszëch – przëp.] na rzecz zmòdifikòwóny pòlsczi òrtografie z 1996 r.", za: M. Bańdur, ''Jak pisać w klasiczni grafji języka kaszubskiego?'', [w:] ''5xSKRA. Antologijô tekstóv z lat 2014–2019'', red. M. Bańdur, P. Szatkòvskji, Falkembórg 2021, s. 235-241.</ref>. Alfabét brëkùje w dodôtkù letrów Õõ, Úú i Vv, a nie ùżiwô lëtrë Ąą. {| class="wikitable" |+Przërównanié zapisënków kaszëbsczégò jãzëka<ref>M. Bańdur, ''Jak pisać w klasiczni grafji języka kaszubskiego?'', [w:] ''5xSKRA. Antologijô tekstóv z lat 2014–2019'', red. M. Bańdur, P. Szatkòvskji, Falkembórg 2021, s. 235-241.</ref> !Klasicznô pisowniô, ''Bënë ë buten'', 1930 r. !Pisowniô z 1996 r. !Klasiczni variańt, 2018 r. |- |Bëło to przed vjici jak sto lat. Żił ve Vejrovje chcëvi ë popędlëvi szevc. Bjałka jevo muszëła dzeń ë noc robjic ë dostała za to ''–'' nabjité''.'' |Bëło to przed wicy jak sto lat. Żił we Wejrowie chcëwi ë pòpãdlëwi szewc. Białka jegò mùszała dzéń ë noc robic ë dostała za to – nabité''.'' |Bëło to przed vjicé jak sto lat. Żił ve Vejrovje chcëvi ë pòpãdlëvi szevc. Bjałka jewo/jegò mùszëła dzénj ë noc robjic ë dostała za to – nabjité. |} == Òbaczë téż == * [[Szląsczi alfabét]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * J. Borzyszkowski, J. Mordawski, J. Treder: Historia, geografia, język i piśmiennictwo Kaszubów; J. Bòrzëszkòwsczi, J. Mòrdawsczi, J. Tréder: Historia, geògrafia, jãzëk i pismienizna Kaszëbów; pòd red. Jana Mòrdawsczégò, tołmaczënk [[Jerzi Tréder]], Wëdowizna M. Rôżok przë wespółrobòce z Institutã Kaszëbsczim, [[Gduńsk]] 1999, s. 143. * [[Eùgeniusz Gòłąbk]]: Wskôzë kaszëbsczégò pisënkù. Oficyna Czec [[1997]], s. 25. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://polona.pl/item/672376/3/ 1850] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi jãzëk]] [[Kategòrëjô:Alfabetë]] 2inp1bdzrfvza6dw1tgvaznc87wehq1 202427 202426 2026-06-25T12:30:09Z Rzadtymczasowy 19437 drobn. 202427 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Alfabet kaszubski 1850.jpeg|mały|Abecadło z [[Xążeczka dlo Kaszebov|Xążeczczi dlo Kaszebov]] z 1850 rokù]] [[Òbrôzk:Kashubian keyboard layout.png|mały|Kaszëbskô kluczplata [http://kwidzinski.eu/komputrowe-pomoce/kaszebsko-klawiatura]]] '''Kaszëbsczi alfabét''' – alfabét, jaczi je brëkòwóny do zôpisu [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]]. Ùsadzony na spòdlim łacyńsczégò pisma. Dzysdniowé regle òstałë zapisóné w 1996 rokù<ref>Stanisław Janke, ''Kaszubska pisownia w nowym wyrazie'', „Pomerania” (6), czerwiec 1996, s. 43-44.</ref>, a sztandarizacją kaszëbsczégò jãzëka zajimô sã [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]]. Alfabét skłôdô sã z 34 lëtrów: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF; text-align:center" | style="width:3em"| A a | style="width:3em"| Ą ą | style="width:3em"| Ã ã | style="width:3em"| B b | style="width:3em"| C c | style="width:3em"| D d | style="width:3em"| E e |- | É é | Ë ë | F f | G g | H h | I i | J j |- | K k | L l | Ł ł | M m | Ń ń | O o | Ò ò |- | Ó ó | Ô ô | P p | R r | S s | T t | U u |- | Ù ù | W w | Y y | Z z |Ż ż | | |}Wôżné są téż taczé spółzwãczi jak: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF; text-align:center" | style="width:3em"| Cz cz | style="width:3em"| Dz dz | style="width:3em"| Dż dż | style="width:3em"| Ch ch | style="width:3em"| Rz rz | style="width:3em"| Sz sz |} Przed [[1997]] rokiem bëła rozmajitosc w krãgù kaszëbsczi òrtografie. Chùtkò stałë sã równak normą zapisënczi „ò” i „ù” w nagłosu i pò współzwãkach: p, b, m, w, f, a téż k, g, ch, h np. [[òrganë]], [[ùchódnik]], [[pòmùchla]], [[bùk]],[[mòra]], [[wòjewództwò]], [[fòtografiô]], [[kùropatka]] i jin. ÙCHWÔLËNK NR 7/RKJ/10 Z DNIA 06-07-2010 R. W SPRAWIE SZËKÙ KASZËBSCZÉGÒ ABÉCADŁA 1. [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]] ùstaliwô szëk kaszëbsczégò abécadła jakno: A, Ą, Ã, B, C, D, E, É, Ë, F, G, H, I, J, K, L, Ł, M, N, Ń, O, Ò, Ó, Ô, P, R, S, T, U, Ù, W, Y, Z, Ż. W słowach, w chtërnëch wëstãpiwają lëtrë z cëzëch alfabetów (np. ü, ê, à), lëtrë te są w szëkù zrównywóné z lëtrą bez diakriticznëch znaków, chòc same te diakriticzné znaczi są òbrzeszkòwé. 2. [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]] bédëje pòstãpné kaszëbsczé pòzwë znaków abécadła: A /a/, Ã /ã/, Ą /ą/, B /bé/, C /cé/, D /dé/, E /e/, É /é /, Ë /szwa/, F /éf /, G /gé/, H /ha/, I /i/, J /jot/, K /ka/, L /él/, Ł /éł/, M /ém/, N /én/, Ń /éń/, O /o/, Ò /ò /, Ó /ó/, Ô /ô/, P /pé/, R /ér/, S /és/, T /té/, U /u/, Ù /ù /, W /wé/, Y /igrek/, Z /zet/, Ż /żet /[https://web.archive.org/web/20151006034616/http://www.skarbnicakaszubska.pl/component/joomdoc/biuletyn/biuletyn_2010.pdf/detail] == Historiô == Pierszą wiôlgą próbã kòdifikacje òrtografie kaszëbsczégò etnolektu pòdjął [[Florión Cenôwa]]. W [[1850]] rokù zabédowôł òn dwadzestu-dzewiãcu-literowi alfabét w swòim dzele ''Xążeczka dlo Kaszebov''<ref name=":0">Mark Kwidzińsczi, [https://web.archive.org/web/20220331122458/http://pl.kaszubia.com/kultura/jezyk-kaszubski/alfabet-kaszubski/ ''Alfabet kaszubski'']. [online], Kaszëbskô Wëdowi''é''dnô Starna, 13 maja 2006. [przëstãp 2026-04-18] [skriwóné z [http://pl.kaszubia.com/kultura/jezyk-kaszubski/alfabet-kaszubski adresu] 2022-03-31]. (pòl.) </ref>. Skłôdôł sã z lëter [[Pòlsczi alfabét|pòlsczégò]] [[Pòlsczi alfabét|alfabétu]] króm spółzwãczi z céchã, le dofùlowóny ò [[V|''v'']] i [[X|''x'']]. W 1866 rokù rozszerzëł òn swój alfabét ò 12 nowich lëter, w tim lëter z „[[Hôczk|hôczkama]]”. W [[1919]] rokù [[Friedrich Lorentz]] zabédowôł zmòdifikòwóny kaszëbsczi alfabét ò pòsobnym składze<ref name=":0" />: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; text-align:center;" | style="width:3.5em;" |A a | style="width:3.5em;" |[[Ą|Ą ą]] | style="width:3.5em;" |B b | style="width:3.5em;" |C c | style="width:3.5em;" |[[Č|Č č]] | style="width:3.5em;" |D d | style="width:3.5em;" |E e |- |[[É|É é]] |[[Ë|Ë ë]] |F f |G g |H h |I i |J j |- |K k |L l |[[Ł|Ł ł]] |M m |N n |[[Ń|Ń ń]] |O o |- |[[Ó|Ó ó]] |[[Ô|Ô ô]] |[[Œ|Œ œ]] |[[Ǫ|Ǫ ǫ]] |P p |R r |[[Ř|Ř ř]] |- |S s |[[Š|Š š]] |T t |U u |V v |W w |Z z |- |[[Ž|Ž ž]] |} Lëterë z hôczkama mòże bëło zastãpòwac przez jich pòlsczé równoznaczëznë – ''[[cz]]'', ''[[rz]]'', ''[[sz]]'' i ''[[ż]]''<ref name=":0" />. === Klasiczni variańt === W òdpòwiedzë na pisowniã z 1996 rokù ''SKRA – pjismjono wo kùlturze'' w 2018 rokù<ref>M. Bańdur, ''[https://web.archive.org/web/20210423165504/https://pismiono.com/jak-pjisac-ve-klasicznim-variance-klawiatura-do-pobrania/ Jak pjisac ve klasicznim variance?]'', [w:] SKRA – pjismjono wo kùlturze [online], 27 lëpińca 2018.</ref> zabédowała alternatiwny zapisënk. Pòdług Macéja Bańdura, je to kòntinuacjô grafie, jakô fónksnérowała òd czasów [[Florión Cenôwa|Floriana Cënôwë]], a téż Majkòwsczégò, Labùdë, Trepczika itd., a sztandard z 1996 rokù ùznôwô za ''zmòdifikòwóną pòlską òrtografiã''<ref>Dokładno Bańdur pisze: "(...) ostatecznie zarzucona [grafia Ceynowy, Majkowskiego i wiele innych – przyp.] na rzecz zmodyfikowanej ortografii polskiej z 1996 r.", kasz. tłóm.: "(...) òstateczno zastãpiónô [grafiô Cënôwë, Majkòwsczégò i wiele jinszëch – przëp.] na rzecz zmòdifikòwóny pòlsczi òrtografie z 1996 r.", za: M. Bańdur, ''Jak pisać w klasiczni grafji języka kaszubskiego?'', [w:] ''5xSKRA. Antologijô tekstóv z lat 2014–2019'', red. M. Bańdur, P. Szatkòvskji, Falkembórg 2021, s. 235-241.</ref>. Alfabét brëkùje w dodôtkù letrów Õõ, Úú i Vv, a nie ùżiwô lëtrë Ąą. {| class="wikitable" |+Przërównanié zapisënków kaszëbsczégò jãzëka<ref>M. Bańdur, ''Jak pisać w klasiczni grafji języka kaszubskiego?'', [w:] ''5xSKRA. Antologijô tekstóv z lat 2014–2019'', red. M. Bańdur, P. Szatkòvskji, Falkembórg 2021, s. 235-241.</ref> !Klasicznô pisowniô, ''Bënë ë buten'', 1930 r. !Pisowniô z 1996 r. !Klasiczni variańt, 2018 r. |- |''Bëło to przed vjici jak sto lat. Żił ve Vejrovje chcëvi ë popędlëvi szevc. Bjałka jevo muszëła dzeń ë noc robjic ë dostała za to – nabjité. Żądôł wod svojich môłëch dzeci, żebë so na chléb samë zarôbjałë. V młodim vjeku muszëłë bótë ë skorznje flekovac. Nji mogłë mu dosc narobjic, njerôz zabjerałë so njezręcznje do robotë ë tedë won je bjił (…)'' |''Bëło to przed wicy jak sto lat. Żił we Wejrowie chcëwi ë pòpãdlëwi szewc. Białka jegò mùszała dzéń ë noc robic ë dostała za to – nabité. Żądôł òd swòjich môłëch dzecy, żebë so na chléb same zarôbiałë. W młodim wiekù mùszałë bótë ë skòrznie flekòwac. Ni mògłë mù dosc narobic, nierôz zabiérałë so niezrãcznie do robòtë ë tedë òn je bił (…)'' |''Bëło to przed vjicé jak sto lat. Żił ve Vejrovje chcëvi ë pòpãdlëvi szevc. Bjałka jewo/jegò mùszëła dzénj ë noc robjic ë dostała za to – nabjité. Żõdôł wod svòjich môłëch dzeci, że bë so na chléb samë zarôbjałë. V młodim vjekú mùszëłë bótë ë skòrznje flekòvac. Nji mògłë mù dosc narobjic, njerôz zabjérałë so njezrãcznje do robòtë ë tedë won je bjił (…)'' |} == Òbaczë téż == * [[Szląsczi alfabét]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * J. Borzyszkowski, J. Mordawski, J. Treder: Historia, geografia, język i piśmiennictwo Kaszubów; J. Bòrzëszkòwsczi, J. Mòrdawsczi, J. Tréder: Historia, geògrafia, jãzëk i pismienizna Kaszëbów; pòd red. Jana Mòrdawsczégò, tołmaczënk [[Jerzi Tréder]], Wëdowizna M. Rôżok przë wespółrobòce z Institutã Kaszëbsczim, [[Gduńsk]] 1999, s. 143. * [[Eùgeniusz Gòłąbk]]: Wskôzë kaszëbsczégò pisënkù. Oficyna Czec [[1997]], s. 25. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://polona.pl/item/672376/3/ 1850] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi jãzëk]] [[Kategòrëjô:Alfabetë]] s2k5y34gk5gdkb2ruem4e90ch8rva80 202473 202427 2026-06-25T13:16:34Z Terrus38 14026 /* Historiô */ wizualné 202473 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Alfabet kaszubski 1850.jpeg|mały|Abecadło z [[Xążeczka dlo Kaszebov|Xążeczczi dlo Kaszebov]] z 1850 rokù]] [[Òbrôzk:Kashubian keyboard layout.png|mały|Kaszëbskô kluczplata [http://kwidzinski.eu/komputrowe-pomoce/kaszebsko-klawiatura]]] '''Kaszëbsczi alfabét''' – alfabét, jaczi je brëkòwóny do zôpisu [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]]. Ùsadzony na spòdlim łacyńsczégò pisma. Dzysdniowé regle òstałë zapisóné w 1996 rokù<ref>Stanisław Janke, ''Kaszubska pisownia w nowym wyrazie'', „Pomerania” (6), czerwiec 1996, s. 43-44.</ref>, a sztandarizacją kaszëbsczégò jãzëka zajimô sã [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]]. Alfabét skłôdô sã z 34 lëtrów: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF; text-align:center" | style="width:3em"| A a | style="width:3em"| Ą ą | style="width:3em"| Ã ã | style="width:3em"| B b | style="width:3em"| C c | style="width:3em"| D d | style="width:3em"| E e |- | É é | Ë ë | F f | G g | H h | I i | J j |- | K k | L l | Ł ł | M m | Ń ń | O o | Ò ò |- | Ó ó | Ô ô | P p | R r | S s | T t | U u |- | Ù ù | W w | Y y | Z z |Ż ż | | |}Wôżné są téż taczé spółzwãczi jak: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF; text-align:center" | style="width:3em"| Cz cz | style="width:3em"| Dz dz | style="width:3em"| Dż dż | style="width:3em"| Ch ch | style="width:3em"| Rz rz | style="width:3em"| Sz sz |} Przed [[1997]] rokiem bëła rozmajitosc w krãgù kaszëbsczi òrtografie. Chùtkò stałë sã równak normą zapisënczi „ò” i „ù” w nagłosu i pò współzwãkach: p, b, m, w, f, a téż k, g, ch, h np. [[òrganë]], [[ùchódnik]], [[pòmùchla]], [[bùk]],[[mòra]], [[wòjewództwò]], [[fòtografiô]], [[kùropatka]] i jin. ÙCHWÔLËNK NR 7/RKJ/10 Z DNIA 06-07-2010 R. W SPRAWIE SZËKÙ KASZËBSCZÉGÒ ABÉCADŁA 1. [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]] ùstaliwô szëk kaszëbsczégò abécadła jakno: A, Ą, Ã, B, C, D, E, É, Ë, F, G, H, I, J, K, L, Ł, M, N, Ń, O, Ò, Ó, Ô, P, R, S, T, U, Ù, W, Y, Z, Ż. W słowach, w chtërnëch wëstãpiwają lëtrë z cëzëch alfabetów (np. ü, ê, à), lëtrë te są w szëkù zrównywóné z lëtrą bez diakriticznëch znaków, chòc same te diakriticzné znaczi są òbrzeszkòwé. 2. [[Radzëzna Kaszëbsczégò Jãzëka]] bédëje pòstãpné kaszëbsczé pòzwë znaków abécadła: A /a/, Ã /ã/, Ą /ą/, B /bé/, C /cé/, D /dé/, E /e/, É /é /, Ë /szwa/, F /éf /, G /gé/, H /ha/, I /i/, J /jot/, K /ka/, L /él/, Ł /éł/, M /ém/, N /én/, Ń /éń/, O /o/, Ò /ò /, Ó /ó/, Ô /ô/, P /pé/, R /ér/, S /és/, T /té/, U /u/, Ù /ù /, W /wé/, Y /igrek/, Z /zet/, Ż /żet /[https://web.archive.org/web/20151006034616/http://www.skarbnicakaszubska.pl/component/joomdoc/biuletyn/biuletyn_2010.pdf/detail] == Historiô == Pierszą wiôlgą próbã kòdifikacje òrtografie kaszëbsczégò etnolektu pòdjął [[Florión Cenôwa]]. W [[1850]] rokù zabédowôł òn dwadzestu-dzewiãcu-literowi alfabét w swòim dzele ''Xążeczka dlo Kaszebov''<ref name=":0">Mark Kwidzińsczi, [https://web.archive.org/web/20220331122458/http://pl.kaszubia.com/kultura/jezyk-kaszubski/alfabet-kaszubski/ ''Alfabet kaszubski'']. [online], Kaszëbskô Wëdowi''é''dnô Starna, 13 maja 2006. [przëstãp 2026-04-18] [skriwóné z [http://pl.kaszubia.com/kultura/jezyk-kaszubski/alfabet-kaszubski adresu] 2022-03-31]. (pòl.) </ref>. Skłôdôł sã z lëter [[Pòlsczi alfabét|pòlsczégò]] [[Pòlsczi alfabét|alfabétu]] króm spółzwãczi z céchã, le dofùlowóny ò [[V|''v'']] i [[X|''x'']]. W 1866 rokù rozszerzëł òn swój alfabét ò 12 nowich lëter, w tim lëter z „[[Hôczk|hôczkama]]”. W [[1919]] rokù [[Friedrich Lorentz]] zabédowôł zmòdifikòwóny kaszëbsczi alfabét ò pòsobnym składze<ref name=":0" />: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; text-align:center;" | style="width:3.5em;" |A a | style="width:3.5em;" |[[Ą|Ą ą]] | style="width:3.5em;" |B b | style="width:3.5em;" |C c | style="width:3.5em;" |[[Č|Č č]] | style="width:3.5em;" |D d | style="width:3.5em;" |E e |- |[[É|É é]] |[[Ë|Ë ë]] |F f |G g |H h |I i |J j |- |K k |L l |[[Ł|Ł ł]] |M m |N n |[[Ń|Ń ń]] |O o |- |[[Ó|Ó ó]] |[[Ô|Ô ô]] |[[Œ|Œ œ]] |[[Ǫ|Ǫ ǫ]] |P p |R r |[[Ř|Ř ř]] |- |S s |[[Š|Š š]] |T t |U u |V v |W w |Z z |- |[[Ž|Ž ž]] | | | | | | |} Lëterë z hôczkama mòże bëło zastãpòwac przez jich pòlsczé równoznaczëznë – ''[[cz]]'', ''[[rz]]'', ''[[sz]]'' i ''[[ż]]''<ref name=":0" />. === Klasiczni variańt === W òdpòwiedzë na pisowniã z 1996 rokù ''SKRA – pjismjono wo kùlturze'' w 2018 rokù<ref>M. Bańdur, ''[https://web.archive.org/web/20210423165504/https://pismiono.com/jak-pjisac-ve-klasicznim-variance-klawiatura-do-pobrania/ Jak pjisac ve klasicznim variance?]'', [w:] SKRA – pjismjono wo kùlturze [online], 27 lëpińca 2018.</ref> zabédowała alternatiwny zapisënk. Pòdług Macéja Bańdura, je to kòntinuacjô grafie, jakô fónksnérowała òd czasów [[Florión Cenôwa|Floriana Cënôwë]], a téż Majkòwsczégò, Labùdë, Trepczika itd., a sztandard z 1996 rokù ùznôwô za ''zmòdifikòwóną pòlską òrtografiã''<ref>Dokładno Bańdur pisze: "(...) ostatecznie zarzucona [grafia Ceynowy, Majkowskiego i wiele innych – przyp.] na rzecz zmodyfikowanej ortografii polskiej z 1996 r.", kasz. tłóm.: "(...) òstateczno zastãpiónô [grafiô Cënôwë, Majkòwsczégò i wiele jinszëch – przëp.] na rzecz zmòdifikòwóny pòlsczi òrtografie z 1996 r.", za: M. Bańdur, ''Jak pisać w klasiczni grafji języka kaszubskiego?'', [w:] ''5xSKRA. Antologijô tekstóv z lat 2014–2019'', red. M. Bańdur, P. Szatkòvskji, Falkembórg 2021, s. 235-241.</ref>. Alfabét brëkùje w dodôtkù letrów Õõ, Úú i Vv, a nie ùżiwô lëtrë Ąą. {| class="wikitable" |+Przërównanié zapisënków kaszëbsczégò jãzëka<ref>M. Bańdur, ''Jak pisać w klasiczni grafji języka kaszubskiego?'', [w:] ''5xSKRA. Antologijô tekstóv z lat 2014–2019'', red. M. Bańdur, P. Szatkòvskji, Falkembórg 2021, s. 235-241.</ref> !Klasicznô pisowniô, ''Bënë ë buten'', 1930 r. !Pisowniô z 1996 r. !Klasiczni variańt, 2018 r. |- |''Bëło to przed vjici jak sto lat. Żił ve Vejrovje chcëvi ë popędlëvi szevc. Bjałka jevo muszëła dzeń ë noc robjic ë dostała za to – nabjité. Żądôł wod svojich môłëch dzeci, żebë so na chléb samë zarôbjałë. V młodim vjeku muszëłë bótë ë skorznje flekovac. Nji mogłë mu dosc narobjic, njerôz zabjerałë so njezręcznje do robotë ë tedë won je bjił (…)'' |''Bëło to przed wicy jak sto lat. Żił we Wejrowie chcëwi ë pòpãdlëwi szewc. Białka jegò mùszała dzéń ë noc robic ë dostała za to – nabité. Żądôł òd swòjich môłëch dzecy, żebë so na chléb same zarôbiałë. W młodim wiekù mùszałë bótë ë skòrznie flekòwac. Ni mògłë mù dosc narobic, nierôz zabiérałë so niezrãcznie do robòtë ë tedë òn je bił (…)'' |''Bëło to przed vjicé jak sto lat. Żił ve Vejrovje chcëvi ë pòpãdlëvi szevc. Bjałka jewo/jegò mùszëła dzénj ë noc robjic ë dostała za to – nabjité. Żõdôł wod svòjich môłëch dzeci, że bë so na chléb samë zarôbjałë. V młodim vjekú mùszëłë bótë ë skòrznje flekòvac. Nji mògłë mù dosc narobjic, njerôz zabjérałë so njezrãcznje do robòtë ë tedë won je bjił (…)'' |} == Òbaczë téż == * [[Szląsczi alfabét]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * J. Borzyszkowski, J. Mordawski, J. Treder: Historia, geografia, język i piśmiennictwo Kaszubów; J. Bòrzëszkòwsczi, J. Mòrdawsczi, J. Tréder: Historia, geògrafia, jãzëk i pismienizna Kaszëbów; pòd red. Jana Mòrdawsczégò, tołmaczënk [[Jerzi Tréder]], Wëdowizna M. Rôżok przë wespółrobòce z Institutã Kaszëbsczim, [[Gduńsk]] 1999, s. 143. * [[Eùgeniusz Gòłąbk]]: Wskôzë kaszëbsczégò pisënkù. Oficyna Czec [[1997]], s. 25. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://polona.pl/item/672376/3/ 1850] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi jãzëk]] [[Kategòrëjô:Alfabetë]] p9s924qeyrpi9pvmg0e4owxnitde51w Tarnów 0 3806 202441 192508 2026-06-25T12:55:22Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202441 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox| Gard=Tarnów| dopełniacz=Tarnowa| céch=POL Tarnów COA.svg| fana=POL Tarnów flag.svg| karta=POL Tarnów map.svg| wòjewództwò=małopòlsczé| kréz=| grodzki=tak| rodzaj_gminy=miejska| gmina=| miejska=tak| zarządzający=Prezydent miasta| bùrméster=Jakub Kwaśny| mail=| adres_um=| kod_poczt_um=| tel_um=| fax_um=| mail_um=| wiéchrzëzna=72,4| stopniN=50|minutN=02|stopniE=21|minutE=00| wysokość=| rok=2005| lëdztwò=117 560| gęstość=1623,76| aglomeracja=| czerënkòwi numer=(+48) 14| pòcztowi kòd=33-100 do 33-110| registracëjné tôfle=KT| TERYT=| SIMC=| miasta_partnerskie=| www=http://www.tarnow.pl/| założone=| prawa_miejskie=1330 }} [[Òbrôzk:V LO w Tarnowie - elewacja do 2011 r..jpg|mały|left]] '''Tarnów''' – gard na prawach krezu w [[Małopòlsczé wòjewództwò|małopòlsczim wòjewództwie]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Małopòlsczé wòjewództwò]] [[Kategòrëjô:Gardë w Pòlsce]] sjajufcdwwje1ik5tiffy6nzln1fnm0 Oświęcim 0 3808 202442 193912 2026-06-25T12:55:43Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202442 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox| Gard=Oświęcim| dopełniacz=Oświęcimia| céch=POL Oświęcim COA.svg| fana=POL Oświęcim flag.svg| karta=POL Oświęcim map.svg| wòjewództwò=małopòlsczé| kréz=oświęcimsczi| grodzki=| rodzaj_gminy=miejska| gmina=| miejska=tak| zarządzający=Prezydent miasta| bùrméster=Janusz Chwierut| mail=prezydent@um.oswiecim.pl| adres_um=Zaborska 2| kod_poczt_um=32-600| tel_um=33 842-27-66| fax_um=33 842-33-12| mail_um=| wiéchrzëzna=30,03| stopniN=50|minutN=03|stopniE=19|minutE=14| wysokość=| rok=2004| lëdztwò=41 382| gęstość=1365,7| aglomeracja=| czerënkòwi numer=(+48) 33| pòcztowi kòd=32-600, 32-601, 32-602, 32-603, 32-606, 32-610| registracëjné tôfle=KOS| TERYT=2121513011| SIMC=| miasta_partnerskie=| www=http://www.um.oswiecim.pl/| założone=XII w.| prawa_miejskie=[[1 séwnika]] [[1291]] }} '''Oświęcim''' – gard w [[Małopòlsczé wòjewództwò|małopòlsczim wòjewództwie]]. Oświęcim je stolëcą [[Oświęcimsczi kréz|oświęcimsczégò krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Małopòlsczé wòjewództwò]] [[Kategòrëjô:Gardë w Pòlsce]] 7flahldgufgi7o3ddc2983c3lj8orpo Jaworzno 0 3854 202439 192511 2026-06-25T12:54:25Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202439 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox| Gard=Jaworzno| dopełniacz=Jaworzna| céch=Coat_of_Jaworzno_POL.gif| fana=POL Jaworzno flag.svg| karta=POL Jaworzno map.svg| wòjewództwò=szląsczé| kréz=| grodzki=tak| rodzaj_gminy=miejska| gmina=| miejska=tak| zarządzający=Prezydent miasta| bùrméster=Paweł Silbert| mail=| adres_um=Ul. Grunwaldzka 33| kod_poczt_um=43-600| tel_um=(+48 32) 618-15-00| fax_um=(+48 32) 618-15-01| mail_um=jaworzno@um.jaworzno.pl| wiéchrzëzna=65,57| stopniN=50|minutN=08|stopniE=19|minutE=16| wysokość=| rok=2005| lëdztwò=96 606| gęstość=632| aglomeracja=3 487 000| czerënkòwi numer=(+48) 32| pòcztowi kòd=43-600 do 43-618| registracëjné tôfle=SJ| TERYT=| SIMC=| miasta_partnerskie={{Flaga|CZE}} [[Karvina]]{{Flaga|HUN}} [[Szigethalom]]| www=http://www.jaworzno.pl/| założone=[[1229]]| prawa_miejskie=[[1901]]| }} '''Jaworzno''' – to je gard na prawach krézu w [[Szląsczé wòjewództwò|szląsczim wòjewództwie]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Szląsczé wòjewództwò]] 7a1bgi4qkspw8usz2iaf75u3o8rassq Belgijskô 0 3929 202679 200269 2026-06-25T20:53:58Z Iketsi 3254 color:gold 202679 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò| gwôsné miono = Royaume de Belgique, <center>''Koninkrijk België'',</center> <center>''Königreich Belgien| miono = Królestwò Belgijsczi | miono-genitiw = Belgijsczi | fana = Flag of Belgium.svg| herb = Great_coat_of_arms_of_Belgium.svg | na karce = EU-Belgium.svg| mòtto = "Eendracht maakt macht" "L'union fait la force" "Einigkeit macht stark"| jãzëk = [[Francësczi_jãzëk|francësczi]], néderlandzczi, miemiecczi | stolëca = [[Bruksela]] | fòrma państwa = [[kònstitucyjna mònarchia]] | wiéchrzëzna = 30.528 | procent-wòdë = | lëdztwò = 11,960,170 | rok = 2025 | dëtk = Eùro | kòd dëtka = EUR | czasowô cona = +0 | swiãto = [[21 lëpińca]] | himn = "La Brabançonne" (Brabanckô) <center>[[Òbrôzk:La Brabançonne.oga]]</center> | kòd = BE| Internet = .be | telefón = 32|Mònarcha=Filip I|Premiéra=Bart De Wever |aùtowi kòd=B}} '''Belgijskô''' je państwã w Zôpadny [[Eùropa|Eùropie]], krôj [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]], [[federacjô]], chtërną twòrzą trzë regionë. Stolëca Belgijsczi je sedzëbą [[NATO]] ë [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]]. Belgijskô zwëskała samòstójnota òd [[Néderlandzkô|Néderlandsczi]] 4 pazdzérznika 1830. 21 lëpińca 1831 pierszi król Belgijsczi – Léópóld I zasadł na trónie<ref>''[https://www.belgium.be/en/about_belgium/country/belgium_in_nutshell/symbols/national_holiday National Day and feast days of Communities and Regions | Belgium.be]'' [online], www.belgium.be [dost. 2026-05-10] (an.).</ref>. Belgijskô je kònstitucyjną mònarchią, dzysdnia mònarchą je Filip I z dinastie Kobùrgów. == Geògrafiô == === Pòłożenié === Leżi w Zôpadny Eùropie, nad Nordowim Mòrzã, midze Francëją a [[Néderlandzkô|Nédérlandzką]]. === Wiéchrzëzna === * całownô: 30,528 km² * wiéchrzëzna lądu: 30,278 km² * wiéchrzëzna wòdów: 250 km² [[Òbrôzk:Belgium_-_Location_Map_(2013)_-_BEL_-_UNOCHA.svg|mały]] === Lądowé grańce === * òglowô długòsc wszëtczich grańców: 1,297 km * państwa, z jaczima mô grańce: [[Francëjô]] 556 km; [[Niemieckô]] 133 km; [[Luksembùrg]] 130 km; [[Néderlandzkô]] 478 km === Brzegòwô liniô === 66.5 km === Klimat === Umiarkowany, łagódné zëme, chłodné lata, deszczowi, mòkry, pòbiegłi. === Ùsztôłcenié terenu === Płasczé nôdbrzeżné rówiznë, strzódnô dzél ùrzemkowata, sërowe górë Ardeńsczégò Lasu na pôłniowim pòrënku. === Wësokòsc terenu === * strzédnô wësokòsc: 181 m. n.r.m. * nôniższô wësokòsc: 0 m. n.r.m. (Nordowe Mòrze) * nôwëższi czëp: 694 m. n.r.m. (Botrange) === Gruńtë wedle ùżiwaniô === * rolné gruńtë 44,4% (w tim 28,3% òrnëch gruńtów) * lasë 22% (w 2023) == Sprôwné pòdzelenié == W Belgijsczi je sprôwné pòdzelenié na regionë. {| class="wikitable" |+ ! colspan="2" |Belgijsczé regionë na karce |- |[[Òbrôzk:Gewestenkaart.svg|bezramki|centruj]] | * żôłti – Flamandzczi Region * czerwòny – Walońsczi Region * niebiesczi – Stolëczny Region Brukseli |} == Lëdze i spòlëzna == === Pòpùlacjô === * wielëna lëdztwa: 11,960,170 (2025) * białczi: 6,052,672 * chłopë: 5,907,498 === Etniczné karna === Belgòwie 75.2%, Włosi 4.1%, Marokańczicë 3.7%, Francuzë 2.4%, Tërcë 2%, Òlendrzë 2%, jinsi 10.6% (wôrtosc szacowónô na 2012) === Jãzëczi === [[Néderlandczi jãzëk|Néderlandczi]] (państwòwi) 60%, [[Francësczi jãzëk|francësczi ]](państwòwi) 40%, [[Miemiecczi jãzëk|miemiecczi]] (państwòwi) mni niż 1%. Belgijskô dzélë sã na trzë jãzëkowe wspólnotë. {| class="wikitable" |+ ! colspan="2" |Jãzëkowe wspólnotë |- |[[Òbrôzk:BelgieGemeenschappenkaart.svg|centruj|bezramki]] | * żôłti – flamandzkô wspólnota * czerwòny – francëskô wspólnota * niebiesczi – niemieckô wspólnota |} === Religijné karna === [[Katolëcczi Kòscół|Katolëcë]] 57.1%, protestancë 2.3%, jinsi chrzescëjanie, 2.8%, [[Islam|mùzułmanie]] 6.8%, jinsi 1.7%, bezbòżnicë 9.1%, niewierzący/agnosticë 20.2% (wôrtosc szacowónô 2018) === Ùrbanizacjô === * mieskô pòpùlacjô: 98.2% * wikszé miesczé westrzódczi: [[Bruksela]] (stolëca) – 2,122 milionów mieszkańców; Antwerpiô – 1,057 milionów (pòdôwczi òglowégò spisënkù z 2023) == Pòliticzny system == * òficjalnô pòzwa: Królestwò Belgijsczi * pòliticzny ùstôw: kònstitucyjna mònarchia * stolëca: Bruksela * czasowô cona: UTC +0 === Wëkònôwczô władza === * król Filip I (òd 21 lëpińca 2013) * premier Bart De Wever (òd 3 gromicznika 2025) === Ùstawòdôwczô władza === Dwùjizbowi parlament, w skłôd jaczégò wchôdô Jizba Reprezentantów (fr. Chambre des Représentants; 150 nôleżników na piãcolatną kadencjã) i Senate (fr. Sénat; 60 nôleżników na piãcolatną kadencjã). == Òbaczë téż == * [[Eùropejskô Ùnijô]] * [[Francëjô]] == Bibliografiô == * [https://web.archive.org/web/20260203225006/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/#government Belgijskô w „The World Factbook”] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Euro}} {{Eùropa}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Belgijskô| ]] [[Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa]] d832xubnwmos6yl2xdr20qegpbpw7h7 Courtney Love 0 4289 202518 201024 2026-06-25T15:05:32Z Iketsi 3254 meritoriczné, jãzëkòwé, kat. 202518 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Courtneylovecarnegiehall2009 crop.jpg|mały|Love, [[2009]]]] '''Courtney Love''' (ùr. [[9 lëpinca]] [[1964]]) – amerikańska spiéwôrka a aktórka. == Filmògrafijô == * ''[[Sid And Nancy]]'' - Gretchen * ''[[Straight to Hell]]'' - Velma * ''[[Tapeheads]]'' * ''[[Feeling Minnesota]]'' - Rhonda * ''[[Basquiat]]'' - Big Pink * ''[[Not Bad for a Girl]]'' - ''Straight to Hell'' * ''[[The People vs. Larry Flynt]]'' - Althea Leasure * ''[[Clara Bow: Discovering the It Girl]]'' - Lektor * ''[[200 Cigarettes]] - Lucy * ''[[Man on the Moon]]'' - Lynn Margulies * ''[[Beat (film)]]'' - Joan Vollmer * ''[[Man on the Moon: Behind the Moonlight]]'' - Courtney Love * ''[[Bounce: Behind the Velvet Rope]]'' * ''[[Last Party 2000]]'' - Courtney Love * ''[[Julie Johnson]]'' - Claire * ''[[Trapped]]'' - Cheryl Hickey * ''[[Back to Hell]]'' - Courtney Love * ''[[Miss June]]'' - Lady Macbeth * ''[[Lovelace]]'' - Linda Lovelace == Diskògrafijô == * 2004 – ''America's Sweetheart'' == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Love, Courtney}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] ttkeeb3jxkpztuzak25a1yunub82hno Ashanti Douglas 0 4290 202532 189012 2026-06-25T15:35:28Z Iketsi 3254 Òbrôzk; kat. 202532 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Ashanti Shequoiya Douglas, 2023 (cropped).jpg|mały|Ashanti Douglas (2023)]] '''Ashanti Shaquoya Douglas''' (ùr. [[13 rujana]] [[1980]]) – amerikańskô spiéwôrka a aktórka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Douglas, Ashanti}} [[Kategòrëjô:Mùzycë]] [[Kategòrëjô:Aktórczi]] cvhmx1wgyhg9n31kapyxs2xzh6ifws9 202533 202532 2026-06-25T15:36:26Z Iketsi 3254 kat. 202533 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Ashanti Shequoiya Douglas, 2023 (cropped).jpg|mały|Ashanti Douglas (2023)]] '''Ashanti Shaquoya Douglas''' (ùr. [[13 rujana]] [[1980]]) – amerikańskô spiéwôrka a aktórka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Douglas, Ashanti}} [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] [[Kategòrëjô:Aktórczi]] nvqc8l7zrj0hgakkpbwuup0k2scnv82 Joanna Brodzik 0 4321 202552 201887 2026-06-25T17:01:58Z Iketsi 3254 aktórka 202552 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Joanna Brodzik 2019 (cropped).jpg|mały|Brodzik w 2019 rokù]] '''Joanna Brodzik''' (ùr. [[11 stëcznika]] [[1973]]) je pòlskô aktórka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Brodzik, Joanna}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] 28t3w9g4rako0plzgmalqqaaojvtb0i Wiôlgô Britanijô 0 4340 202730 200266 2026-06-25T23:07:01Z DawnyTest 14843 202730 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Infobox-państwò| gwôsné miono = United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland | miono = Wiôlgô Britanijô | miono-genitiw = Wiôldżi Britanji | fana = Flag of the United Kingdom.svg| herb = Royal coat of arms of the United Kingdom (St. Edward's Crown).svg | na karce = Europe-UK.svg| mòtto = Dieu et mon droit (Bóg i mòje prawò)| jãzëk = [[Anielsczi jãzëk|anielsczi]] | stolëca = [[Londin]] | fòrma państwa = [[mònarchiô]] | wiéchrzëzna = 244.820 | lëdztwò = 67 791 400 | rok = 2021 | dëtk = Anielsczi funt szterling ₤ | kòd dëtka = GBP | czasowô cona = +0 | himn = God Save the King (Bòże chroń Króla) <center>[[Òbrôzk:United States Navy Band - God Save the Queen.oga]]</center> | kòd = GB | Internet = .uk | telefón = 44 |Mònarcha=Karól III|Premiéra=Keir Starmer|aùtowi kòd=UK|data ùsôdzenia=1 stëcznika 1801}} [[Òbrôzk:Map of the countries of the United Kingdom.svg|mały|lewo|Krôje Wiôldżi Britanji: niebiesczi - [[Szkòckô]] czerwòny - [[Anielskô]] zelony - [[Walijô]] żôłti - [[Nordowô Irlandëjô]]]] '''Wiôlgô Britanijô''' ([[anielsczi jãzëk|anielsczi]]: ''Great Britain, United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland'') je państwã w [[Eùropa|Eùropie]], a do [[31 stëcznika]] 2020 rokù òna bëła dzélã [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]]. Dzysdniowò, wedle kònstitucëji Wiôldżi Britaniji w ji skłôd wchôdają 4 krôje: [[Walijô]], [[Szkòckô]], [[Anielskô]], [[Nordowô Irlandëjô]]. Wiôlgô Britanijô mô kòl cesnôscë zależnëch teritoriów, chtërne nie są fòrmalno partã państwa, ale są z nim kònstitucjonalno pòwiązóné ë administracyjno pòdległé. Należą do nich dependencje Britijsczi Kòrónë ([[Guernsey]], [[Jersey]] ë [[Man|Òstrów Man]]) ë britijsczé zamòrzsczé teritoria: Akrotiri, Anguilla, Bermuda, Britijsczé Antarkticczé Teritorium, Britijsczé Teritorium Indiancczégo Òceanu, Britijsczé Dzewicczé Òstrowë, Dhekelia, Kajmane, Falklandë, Pôłniowô Georgia ë Pôłniowi Sandwich, Gibraltar, Montserrat, Pitcairn, Turks ë Caicos ë Òstrów Swiãti Heleny, Òstrów Wniebowstąpienia ë Tristan da Cunha. Wiôlgô Britanijô je załóżcą [[Wspólnotô Nôrodów|Wspólnotë Nôrodów]], chtërna zrzesziwô bëłé kòlonie, dominia ë jinszé britijsczé włôsnoscë. Òd 1 stëcznika 1973 do 31 stëcznika 2020 rokù bëła człónkã nôprzód Eùropejsczi Wspólnotë, a pòzni [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]] (EÙ). Je stałim człónkã Radzë Bezpieczeństwa ÒNZ òd czasu ji pierszi sesji w 1946 rokù, mô prawo weta. Wchôdô téż w skłôd Radzë Eùropë, G7, G20, NATO, OECD ë WTO. Wiôlgô Britanijô je krôjã rozwiniãtym, stanowi szóstą gòspòdarkã swiata pòdle PKB nòminalnégò ë osmą gòspòdarkã swiata pòdle paritetu sëłë nabëwczi. Bëło to pierszé na swiece w pełni zindustrializowóné państwò ë nôwikszé mocarstwo swiatowé w XIX ë na pòczątkù XX wiekù. Wiôlgô Britanijô òstôwô dali mocarstwã ze znacznyma wpływami ekònomicznyma, kulturalnyma, militarnëma, naùkòwima ë pòliticznëma na midzënarodowi arenie. Britijsczé zbrojné sëłë stacjonują w 80 krôjach swiata (nôwikszé stałé garnizony są w [[Miemieckô|Miemczech]], na [[Cyper|Cyperze]], na Falklandach, w Gibraltarze ë w [[Kanada|Kanadze]]). Wësoczoscë wëdatków na wòjskòwòsc dają Wiôldżi Britaniji ósme plac na swiece (2019). Posiadô równak kòl 200 głowiców atómowëch. Wiôlgo Britanijô je kònstitucyjną mònarchią. Głową państwa je mònarcha (òd 8 séwnika 2022 na trónie zasôdô król Karól III). * stoleczny gard: [[Londin]] * lëdztwò: 67 791 400 mieszkańców ([[2021]]) * wiéchrzëzna: 244.820 km² == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Silbury_1.jpg|Ùrzma Silbury Òbrôzk:The_Shard_London_(32330527315).jpg|Londin, widoczny je chmùrnik Shard Òbrôzk:Sutton_Hoo_helmet_2016.png|Anglosasczi paradny chełm z Sutton Hoo Òbrôzk:Yalta_summit_1945_with_Churchill,_Roosevelt,_Stalin.jpg|Britijsczi premiér Winston Churchill na kònferencje Jałce Òbrôzk:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|Isaac Newton, britijsczi fizyk </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Eùropa}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Wiôlgô Britanijô| ]] rodmdmqdgd6dfe8h2djfc2a3dxrnq5y 202731 202730 2026-06-25T23:10:15Z DawnyTest 14843 dłudżé miono 202731 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Infobox-państwò| gwôsné miono = United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland | miono = Zjednóne Królestwò Wiôldżi Britanji ë Nordowi Irlandie | miono-genitiw = Wiôldżi Britanji | fana = Flag of the United Kingdom.svg| herb = Royal coat of arms of the United Kingdom (St. Edward's Crown).svg | na karce = Europe-UK.svg| mòtto = Dieu et mon droit (Bóg i mòje prawò)| jãzëk = [[Anielsczi jãzëk|anielsczi]] | stolëca = [[Londin]] | fòrma państwa = [[mònarchiô]] | wiéchrzëzna = 244.820 | lëdztwò = 67 791 400 | rok = 2021 | dëtk = Anielsczi funt szterling ₤ | kòd dëtka = GBP | czasowô cona = +0 | himn = God Save the King (Bòże chroń Króla) <center>[[Òbrôzk:United States Navy Band - God Save the Queen.oga]]</center> | kòd = GB | Internet = .uk | telefón = +44 |Mònarcha=Karól III|Premiéra=Keir Starmer|aùtowi kòd=UK|data ùsôdzenia=1 stëcznika 1801}} [[Òbrôzk:Map of the countries of the United Kingdom.svg|mały|lewo|Krôje Wiôldżi Britanji: niebiesczi - [[Szkòckô]] czerwòny - [[Anielskô]] zelony - [[Walijô]] żôłti - [[Nordowô Irlandëjô]]]] '''Wiôlgô Britanijô''' ([[anielsczi jãzëk|anielsczi]]: ''Great Britain, United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland'') je państwã w [[Eùropa|Eùropie]], a do [[31 stëcznika]] 2020 rokù òna bëła dzélã [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]]. Dzysdniowò, wedle kònstitucëji Wiôldżi Britaniji w ji skłôd wchôdają 4 krôje: [[Walijô]], [[Szkòckô]], [[Anielskô]], [[Nordowô Irlandëjô]]. Wiôlgô Britanijô mô kòl cesnôscë zależnëch teritoriów, chtërne nie są fòrmalno partã państwa, ale są z nim kònstitucjonalno pòwiązóné ë administracyjno pòdległé. Należą do nich dependencje Britijsczi Kòrónë ([[Guernsey]], [[Jersey]] ë [[Man|Òstrów Man]]) ë britijsczé zamòrzsczé teritoria: Akrotiri, Anguilla, Bermuda, Britijsczé Antarkticczé Teritorium, Britijsczé Teritorium Indiancczégo Òceanu, Britijsczé Dzewicczé Òstrowë, Dhekelia, Kajmane, Falklandë, Pôłniowô Georgia ë Pôłniowi Sandwich, Gibraltar, Montserrat, Pitcairn, Turks ë Caicos ë Òstrów Swiãti Heleny, Òstrów Wniebowstąpienia ë Tristan da Cunha. Wiôlgô Britanijô je załóżcą [[Wspólnotô Nôrodów|Wspólnotë Nôrodów]], chtërna zrzesziwô bëłé kòlonie, dominia ë jinszé britijsczé włôsnoscë. Òd 1 stëcznika 1973 do 31 stëcznika 2020 rokù bëła człónkã nôprzód Eùropejsczi Wspólnotë, a pòzni [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]] (EÙ). Je stałim człónkã Radzë Bezpieczeństwa ÒNZ òd czasu ji pierszi sesji w 1946 rokù, mô prawo weta. Wchôdô téż w skłôd Radzë Eùropë, G7, G20, NATO, OECD ë WTO. Wiôlgô Britanijô je krôjã rozwiniãtym, stanowi szóstą gòspòdarkã swiata pòdle PKB nòminalnégò ë osmą gòspòdarkã swiata pòdle paritetu sëłë nabëwczi. Bëło to pierszé na swiece w pełni zindustrializowóné państwò ë nôwikszé mocarstwo swiatowé w XIX ë na pòczątkù XX wiekù. Wiôlgô Britanijô òstôwô dali mocarstwã ze znacznyma wpływami ekònomicznyma, kulturalnyma, militarnëma, naùkòwima ë pòliticznëma na midzënarodowi arenie. Britijsczé zbrojné sëłë stacjonują w 80 krôjach swiata (nôwikszé stałé garnizony są w [[Miemieckô|Miemczech]], na [[Cyper|Cyperze]], na Falklandach, w Gibraltarze ë w [[Kanada|Kanadze]]). Wësoczoscë wëdatków na wòjskòwòsc dają Wiôldżi Britaniji ósme plac na swiece (2019). Posiadô równak kòl 200 głowiców atómowëch. Wiôlgo Britanijô je kònstitucyjną mònarchią. Głową państwa je mònarcha (òd 8 séwnika 2022 na trónie zasôdô król Karól III). * stoleczny gard: [[Londin]] * lëdztwò: 67 791 400 mieszkańców ([[2021]]) * wiéchrzëzna: 244.820 km² == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Silbury_1.jpg|Ùrzma Silbury Òbrôzk:The_Shard_London_(32330527315).jpg|Londin, widoczny je chmùrnik Shard Òbrôzk:Sutton_Hoo_helmet_2016.png|Anglosasczi paradny chełm z Sutton Hoo Òbrôzk:Yalta_summit_1945_with_Churchill,_Roosevelt,_Stalin.jpg|Britijsczi premiér Winston Churchill na kònferencje Jałce Òbrôzk:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|Isaac Newton, britijsczi fizyk </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Eùropa}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Wiôlgô Britanijô| ]] 1w66ikrnbr4jixp1rc821ubw35585sj 202732 202731 2026-06-25T23:11:09Z DawnyTest 14843 202732 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Infobox-państwò| gwôsné miono = United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland | miono = Zjednóne Królestwò Wiôldżi Britanji ë Nordowi Irlandie | miono-genitiw = Wiôldżi Britanji | fana = Flag of the United Kingdom.svg| herb = Royal coat of arms of the United Kingdom (St. Edward's Crown).svg | na karce = Europe-UK.svg| mòtto = Dieu et mon droit (Bóg i mòje prawò)| jãzëk = [[Anielsczi jãzëk|anielsczi]] | stolëca = [[Londin]] | fòrma państwa = [[mònarchiô]] | wiéchrzëzna = 244.820 | lëdztwò = 67 791 400 | rok = 2021 | dëtk = Anielsczi funt szterling ₤ | kòd dëtka = GBP | czasowô cona = +0 | himn = God Save the King (Bòże chroń Króla) <center>[[Òbrôzk:United States Navy Band - God Save the Queen.oga]]</center> | kòd = GB | Internet = .uk | telefón = +44 |Mònarcha=Karól III|Premiéra=Keir Starmer|aùtowi kòd=UK|data ùsôdzenia=1 stëcznika 1801}} [[Òbrôzk:Map of the countries of the United Kingdom.svg|mały|lewo|Krôje Wiôldżi Britanji: niebiesczi - [[Szkòckô]] czerwòny - [[Anielskô]] zelony - [[Walijô]] żôłti - [[Nordowô Irlandëjô]]]] '''Wiôlgô Britanijô''', '''Zjednóne Królestwò Wiôldżi Britanji ë Nordowi Irlandie''' ([[anielsczi jãzëk|anielsczi]]: ''Great Britain, United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland'') je państwã w [[Eùropa|Eùropie]], a do [[31 stëcznika]] 2020 rokù òna bëła dzélã [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]]. Dzysdniowò, wedle kònstitucëji Wiôldżi Britaniji w ji skłôd wchôdają 4 krôje: [[Walijô]], [[Szkòckô]], [[Anielskô]], [[Nordowô Irlandëjô]]. Wiôlgô Britanijô mô kòl cesnôscë zależnëch teritoriów, chtërne nie są fòrmalno partã państwa, ale są z nim kònstitucjonalno pòwiązóné ë administracyjno pòdległé. Należą do nich dependencje Britijsczi Kòrónë ([[Guernsey]], [[Jersey]] ë [[Man|Òstrów Man]]) ë britijsczé zamòrzsczé teritoria: Akrotiri, Anguilla, Bermuda, Britijsczé Antarkticczé Teritorium, Britijsczé Teritorium Indiancczégo Òceanu, Britijsczé Dzewicczé Òstrowë, Dhekelia, Kajmane, Falklandë, Pôłniowô Georgia ë Pôłniowi Sandwich, Gibraltar, Montserrat, Pitcairn, Turks ë Caicos ë Òstrów Swiãti Heleny, Òstrów Wniebowstąpienia ë Tristan da Cunha. Wiôlgô Britanijô je załóżcą [[Wspólnotô Nôrodów|Wspólnotë Nôrodów]], chtërna zrzesziwô bëłé kòlonie, dominia ë jinszé britijsczé włôsnoscë. Òd 1 stëcznika 1973 do 31 stëcznika 2020 rokù bëła człónkã nôprzód Eùropejsczi Wspólnotë, a pòzni [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùniji]] (EÙ). Je stałim człónkã Radzë Bezpieczeństwa ÒNZ òd czasu ji pierszi sesji w 1946 rokù, mô prawo weta. Wchôdô téż w skłôd Radzë Eùropë, G7, G20, NATO, OECD ë WTO. Wiôlgô Britanijô je krôjã rozwiniãtym, stanowi szóstą gòspòdarkã swiata pòdle PKB nòminalnégò ë osmą gòspòdarkã swiata pòdle paritetu sëłë nabëwczi. Bëło to pierszé na swiece w pełni zindustrializowóné państwò ë nôwikszé mocarstwo swiatowé w XIX ë na pòczątkù XX wiekù. Wiôlgô Britanijô òstôwô dali mocarstwã ze znacznyma wpływami ekònomicznyma, kulturalnyma, militarnëma, naùkòwima ë pòliticznëma na midzënarodowi arenie. Britijsczé zbrojné sëłë stacjonują w 80 krôjach swiata (nôwikszé stałé garnizony są w [[Miemieckô|Miemczech]], na [[Cyper|Cyperze]], na Falklandach, w Gibraltarze ë w [[Kanada|Kanadze]]). Wësoczoscë wëdatków na wòjskòwòsc dają Wiôldżi Britaniji ósme plac na swiece (2019). Posiadô równak kòl 200 głowiców atómowëch. Wiôlgo Britanijô je kònstitucyjną mònarchią. Głową państwa je mònarcha (òd 8 séwnika 2022 na trónie zasôdô król Karól III). * stoleczny gard: [[Londin]] * lëdztwò: 67 791 400 mieszkańców ([[2021]]) * wiéchrzëzna: 244.820 km² == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Silbury_1.jpg|Ùrzma Silbury Òbrôzk:The_Shard_London_(32330527315).jpg|Londin, widoczny je chmùrnik Shard Òbrôzk:Sutton_Hoo_helmet_2016.png|Anglosasczi paradny chełm z Sutton Hoo Òbrôzk:Yalta_summit_1945_with_Churchill,_Roosevelt,_Stalin.jpg|Britijsczi premiér Winston Churchill na kònferencje Jałce Òbrôzk:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|Isaac Newton, britijsczi fizyk </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Eùropa}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Wiôlgô Britanijô| ]] bp669rdjdp4fsyq0q1b7flnicfx0g03 Diskùsëjô:Krôjna (región) 1 4722 202495 45256 2026-06-25T13:28:51Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Diskùsëjô:Krajnô]] do [[Diskùsëjô:Krôjna (región)]] 45256 wikitext text/x-wiki A jak się nazywa WIĘCBORK po kaszubsku? Pojedynczych słów się kaszubskich tam używa ale skoro Sępólno i Nakło mają swoje nazwy to i Więcbork powinien chyba mieć. ck6z9klx0wllu0h1q8290f265mrlxjr Mila Kunis 0 4794 202469 161785 2026-06-25T13:14:57Z Iketsi 3254 kat. 202469 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Mila Kunis by Gage Skidmore 3.jpg|mały|Mila Kunis (2012)]] '''Milena Markovna Kunis''', (ùr. [[14 zélnika]] [[1983]]) je amerikańską teatrownicą. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Kunis, Mila}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] eiag2ar23oi4cqn9og5yasecgaylqyu 202509 202469 2026-06-25T14:14:02Z Terrus38 14026 202509 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Mila Kunis by Gage Skidmore 3.jpg|mały|Mila Kunis (2012)]] '''Milena Kunis''' (ùr. [[14 zélnika]] [[1983]]) – ùkrajińskò-amerikańskô aktorka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Kunis, Mila}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] 8d6usj858x9mtwjgd54ray2thiz7t3g 202523 202509 2026-06-25T15:11:48Z Iketsi 3254 aktorka → aktórka — https://sloworz.org/word/17293/meaning/19705 202523 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Mila Kunis by Gage Skidmore 3.jpg|mały|Mila Kunis (2012)]] '''Milena Kunis''' (ùr. [[14 zélnika]] [[1983]]) – ùkrajińskò-amerikańskô aktórka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Kunis, Mila}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] jdbrhxd47pym9ftfncpeensj5f2rpe4 Rodnô mòwa 0 4854 202712 201386 2026-06-25T21:39:04Z Iketsi 3254 Òbrôzk 202712 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Int-mother-lang-day-monument.jpg|mały|]] '''Rodnô mòwa''' (pierszi jãzëk) – [[jãzëk]], jaczégò człowiek sã ùczi wprzód. Jegò przëswòjenié mô swój plac, na naturalny ôrt, w dzectwie, w òkrãżu zajimùjącym sã w przédnym dzélu dozéraniém môlegò człowieka. Colemało je to òkrãże [[Rodzëzna|rodzëznë]]. == Òbaczë téż == * [[Rodnô mòwa (kònkùrs)]] * [[Drëdżi jãzëk]] * [[Jãzëczi Eùropejsczi Ùniji]] * [[Jãzëczi swiata]] * [[Òbéndowi jãzëk]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Lingwistika]] h6yaohkoofb3v2dqtod7blg58jsehph Lucy Lawless 0 4856 202457 188408 2026-06-25T13:04:56Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202457 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:20120713 Lucy Lawless @ Comic-con cropped.jpg|mały|]] '''Lucille Frances Ryan''', (ùr. [[29 strëmiannika]] [[1968]]) je amerikańską spiéwôrką ë teatrownicą. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Lawless, Lucy}} [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] [[Kategòrëjô:Aktórczi]] qsxcuv1u22wr9zqe0a66gvpkj0dmhf8 202508 202457 2026-06-25T14:12:31Z Terrus38 14026 meritoriczné, jãzëkòwé 202508 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:20120713 Lucy Lawless @ Comic-con cropped.jpg|mały|]] '''Lucille Frances Ryan''' (ùr. [[29 strëmiannika]] [[1968]]) – nowòzélandzkô aktorka a spiéwôrka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Lawless, Lucy}} [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] [[Kategòrëjô:Aktórczi]] pz72l393vv6ysoy732l3ksx1xaq9hs5 202517 202508 2026-06-25T15:02:56Z Iketsi 3254 aktorka → aktórka — https://sloworz.org/word/17293/meaning/19705 202517 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:20120713 Lucy Lawless @ Comic-con cropped.jpg|mały|]] '''Lucille Frances Ryan''' (ùr. [[29 strëmiannika]] [[1968]]) – [[Nowô Zelandzkô|nowòzélandzkô]] aktórka a spiéwôrka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Lawless, Lucy}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] 4smqbbtn5jzbgs4yea4i1fkaz78dw27 Renee O'Connor 0 4880 202458 185561 2026-06-25T13:07:13Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202458 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Renee_O%27Connor_Xena_Con_2007.jpg|mały|Renee O'Connor (2007)]] '''Renee O'Connor''' (ùr. [[15 gromicznika]] [[1971]]) je amerikańską spiéwôrką ë teatrownicą. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:O'Connor Renee}} [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] [[Kategòrëjô:Aktórczi]] 7oubmdtk89382otsggoxy6comdvqogr 202515 202458 2026-06-25T14:22:16Z Terrus38 14026 202515 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Renee_O%27Connor_Xena_Con_2007.jpg|mały|Renee O'Connor (2007)]] '''Renee O'Connor''' (ùr. [[15 gromicznika]] [[1971]]) – amerikańskô spiéwôrka, aktorka a reżiserka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:O'Connor Renee}} [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] [[Kategòrëjô:Aktórczi]] ksz4t24rzhkp4zv7fqi3b893ottl5a4 202522 202515 2026-06-25T15:11:46Z Iketsi 3254 aktorka → aktórka — https://sloworz.org/word/17293/meaning/19705 202522 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Renee_O%27Connor_Xena_Con_2007.jpg|mały|Renee O'Connor (2007)]] '''Renee O'Connor''' (ùr. [[15 gromicznika]] [[1971]]) – amerikańskô spiéwôrka, aktórka a reżiserka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:O'Connor Renee}} [[Kategòrëjô:Spiéwôrczi]] [[Kategòrëjô:Aktórczi]] 2727f9du9nxycie23v7ft043bin5ars Marian Majkòwsczi 0 5076 202658 198425 2026-06-25T18:32:23Z Iketsi 3254 {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} 202658 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} '''Marión Majkòwsczi''' (ùr. [[1926]] – ùm. 6 [[gromicznik]]a [[2012]]) doktor jinżëniéra, kaszëbsczi i pòlsczi pisôrz. Przëszedł na swiat [[5 rujana]] [[1926]] r. w [[Skrzeszewò|Skrzeszewie]], jakno gbùrsczi syn. Jegò starszi gôdelë do niégò pò kaszëbskù i wszëtcë kòl nie doma tak gôdelë. W jãzëkù kaszëbsczim òpùblikòwôł: "Jesénnô droga" ([[1996]]) ë "Na robòtach" ([[1996]]). Przed wòjną skùńczëł spòdlecznô szkòłã, a pò wòjnie Òglowòsztołcący Liceùm w [[Lãbórg|Lãbòrgù]] ë architekturã na Pòlitechnice w [[Gduńsk]]ù (1955). W 1961 rokù, ùkùńczëł Pòdiplomòwi Studium Planowoniô i Architekturë Wsë. W 1975 rokù òbronił doktorat na Pòlitechnice w Warszawie. Robił w Bëdgòszczë ([[nôkôz robòtë]]), [[Grëdządz]]u i Pòznaniu, gdze téż prowadzył wëkładë na w Pòlitechnice w Pòznaniu. W 1981 zamieszkôł w Ustce i tam béł na penzji. Pisôł òpòwiôdania. Pierszi tekst "W lagrze" ùkôzôł sã w Pòmeranii, nr 12 z 1979 i 1 z 1980 rokù. Ten sóm tekst, napisóny lëterackò leno ò jinszim titlu "Na robòtach" a téż "Jesénnô droga" òstałë ògłoszony w antologii dzysdniowi prozë kaszëbsczi "Dërchôj królewiónkò" (1996). To pòdskacało Majkòwsczégò do napisaniô wspòminków. Pierszi tom "Na kaszëbsczich pùstkach" ùkôzôł sã w 2000 rokù. W rokù 2002 ùkôzôł sã drëdżi tom " Z pùstków w swiat"[http://bibliotekacyfrowa.eu/dlibra/doccontent?id=8&from=FBC]. Trzecy "Na skraju Pòmòrza" béł wëdóny w 2006 rokù. == Òbaczë téż == * [[Aleksander Majkòwsczi]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.europeana.eu/portal/record/09404/D8C2EE586001B6997386A6823AC818F253BB7E8E.html Europeana] * [https://web.archive.org/web/20131006094749/http://www.inmemoriam.architektsarp.pl/pokaz/marian_majkowski,766 SARP (pl)] * [http://www.worldcat.org/search?q=Majkowski%2C+Marian+&qt=results_page Worldcat] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Majkòwsczi Marian}} [[Kategòrëjô:Kaszëbsczi pisarze]] [[Kategòrëjô:Architektura]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] 38swgpbtlq40vacxvk78kdnb1dz3isn Ùskô 0 5104 202652 196385 2026-06-25T18:27:21Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202652 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox| Gard=Ùskô| dopełniacz=Ùsczi| adjektiw_mask=Ùsczi| adjektiw_fem=Ùskô| céch=POL Ustka COA.svg| fana=POL Ustka flag.svg| karta=POL_Ustka_map.svg| wòjewództwò=Pòmòrsczé| kréz=stôłpsczi| grodzki=| rodzaj_gminy=gardnô -wieskô| gmina=| miejska=| bùrméster=Jacek Maniszewski | adres_um=| kod_poczt_um=| tel_um=| fax_um=| mail_um=| wiéchrzëzna=| stopniN=54|minutN=10|stopniE=17|minutE=29| wysokość=| rok=2017| lëdztwò=15.709| gęstość=1541,6| aglomeracja=| czerënkòwi numer=(+48) 59| pòcztowi kòd=76-270| registracëjné tôfle=GSL| TERYT=| SIMC=| www=http://www.ustka.pl| }} '''Ùskô''' (téż '''Ùszcz''', we zdrojach: ''Stolpmünde'' 1628, ''Stolpmunde'' 1760, ''Wuskô'' (Lorentz), ''Vûskà'' (Lorentz), ''Wuszcz'' (XIX w., Cenôwa), ''Ujść'' (XIX w.), ''Wuść'' (Kętrzyński), ''Ùszcz'' (Ramułt); pl: ''Ustka'', de: ''Stolpmünde'') - garc ë kùrort w [[Stôłpsczi kréz|stôłpsczim krézu]], w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|Pòmòrsczim wòjewództwie]]. Òd X - XII stalata bëła w tich stronach wnożëna i mieszkelë w ni [[Kaszëbi]]. Tu mieszkôł [[Marian Majkòwsczi|Marión Majkòwsczi]]. == Lëteratura == * Czesław Piskorski. Pomorze Zachodnie, mały przewodnik, Wyd. "Sport i Turystyka" Warszawa, 1980, ss. 298 - 299. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://trojmiasto.wyborcza.pl/trojmiasto/7,35612,27260717,jacek-maniszewski-nowym-burmistrzem-ustki-frekwencja-wyborcza.html?disableRedirects=true Maciej Sandecki, Wyborcza, 28.06.2021 r., dostãp z 30.09.2022 r. [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 8k6hnr18isinjt8mkirg6mr0onav8q0 202744 202652 2026-06-26T04:33:26Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202744 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox| Gard=Ùskô| dopełniacz=Ùsczi| adjektiw_mask=Ùsczi| adjektiw_fem=Ùskô| céch=POL Ustka COA.svg| fana=POL Ustka flag.svg| karta=POL_Ustka_map.svg| wòjewództwò=Pòmòrsczé| kréz=stôłpsczi| grodzki=| rodzaj_gminy=gardnô -wieskô| gmina=| miejska=| bùrméster=Jacek Maniszewski | adres_um=| kod_poczt_um=| tel_um=| fax_um=| mail_um=| wiéchrzëzna=| stopniN=54|minutN=10|stopniE=17|minutE=29| wysokość=| rok=2017| lëdztwò=15.709| gęstość=1541,6| aglomeracja=| czerënkòwi numer=(+48) 59| pòcztowi kòd=76-270| registracëjné tôfle=GSL| TERYT=| SIMC=| www=http://www.ustka.pl| }} '''Ùskô''' (téż '''Ùszcz''', we zdrojach: ''Stolpmünde'' 1628, ''Stolpmunde'' 1760, ''Wuskô'' (Lorentz), ''Vûskà'' (Lorentz), ''Wuszcz'' (XIX w., Cenôwa), ''Ujść'' (XIX w.), ''Wuść'' (Kętrzyński), ''Ùszcz'' (Ramułt); pl: ''Ustka'', de: ''Stolpmünde'') – gard ë kùrort w [[Stôłpsczi kréz|stôłpsczim krézu]], w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|Pòmòrsczim wòjewództwie]]. Òd X - XII stalata bëła w tich stronach wnożëna i mieszkelë w ni [[Kaszëbi]]. Tu mieszkôł [[Marian Majkòwsczi|Marión Majkòwsczi]]. == Lëteratura == * Czesław Piskorski. Pomorze Zachodnie, mały przewodnik, Wyd. "Sport i Turystyka" Warszawa, 1980, ss. 298–299. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://trojmiasto.wyborcza.pl/trojmiasto/7,35612,27260717,jacek-maniszewski-nowym-burmistrzem-ustki-frekwencja-wyborcza.html?disableRedirects=true Maciej Sandecki, Wyborcza, 28.06.2021 r., dostãp z 30.09.2022 r. {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] amleamtlf4osm4bhzsgi26dtbr0rd9e Karol Krefft 0 5211 202739 197791 2026-06-26T04:26:16Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202739 wikitext text/x-wiki {{Bez òdjimka}} '''Karol Józef Krefft''' ([[1907]]–[[1995]]) béł kaszëbsczim spòlëznowim dzejôrzã. Òn béł w [[kartësczi kréz|kartësczim pòwiace]] starostą w [[1946]] rokù. Mòckò gò bòlało czej kaszëbizna bëła w pòniżenim. Béł nôleżnikiem [[Kaszëbsczé Zrzeszenié|''Zrzeszenia Kaszubskiego'' (Kaszëbsczégò Zrzeszeniô)]], ale tu miôł procëmników. W centróm [[Żukòwò|Żukòwa]] je òkrãgłi plac (rondo) miona ''Karola Kreffty'' (Karola Krefftë). == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.archiwumkorporacyjne.pl/index.php/muzeum-korporacyjne/warszawa/k-cassubia/ k-cassubia] * [https://web.archive.org/web/20160626122332/http://kafo.pl/viewtopic.php?id=11476 m. jin. òdjimk nôleżników "Cassubia"] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Krefft Karol}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] rsglseezbgpkttorsltjb937gun8hy2 Wieżëca 0 5258 202567 201089 2026-06-25T17:30:56Z Iketsi 3254 [[]] 202567 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Wieżëca | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=kartësczi | gmina=Stãżëca | szôłtëstwò=[[Szimbark]] | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=14 | sekùndëN=03 | gradëE=18 | minutëE=07 | sekùndëE=40 | wiżô= | rok= | lëdztwò= | gãscëzna= | nr_czér=58 | pòcztowi_kòd=83-316 | reg_tôfla=GKA | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk= | galerëjô_commons= |}} [[Òbrôzk:Wieżëca - Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet.JPG|mały|left|[[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]]]] [[Òbrôzk:Wiezyca limit signs.JPG|mały|left|Wieżëca]] '''Wieżëca''' – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[Pòlskô|Pòlsce]] pòłożonô w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w [[gmina Stãżëca|gminie Stãżëca]] w òbéńdze [[szołtëstwò|szôłtëstwa]] [[Szimbark]]. Tu je [[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20160302080449/http://kul.org.pl/PlenerXXXI/ KLÙ] * [https://web.archive.org/web/20150720081634/http://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=PLH220095 PLH220095] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Gmina Stãżëca]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] 69o61es8es73ogdf0ksk33f9gdcw3pa 202568 202567 2026-06-25T17:31:22Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]] 202568 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Wieżëca | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=kartësczi | gmina=Stãżëca | szôłtëstwò=[[Szimbark]] | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=14 | sekùndëN=03 | gradëE=18 | minutëE=07 | sekùndëE=40 | wiżô= | rok= | lëdztwò= | gãscëzna= | nr_czér=58 | pòcztowi_kòd=83-316 | reg_tôfla=GKA | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk= | galerëjô_commons= |}} [[Òbrôzk:Wieżëca - Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet.JPG|mały|left|[[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]]]] [[Òbrôzk:Wiezyca limit signs.JPG|mały|left|Wieżëca]] '''Wieżëca''' – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[Pòlskô|Pòlsce]] pòłożonô w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w [[gmina Stãżëca|gminie Stãżëca]] w òbéńdze [[szołtëstwò|szôłtëstwa]] [[Szimbark]]. Tu je [[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]]. == Òbaczë téż == * [[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20160302080449/http://kul.org.pl/PlenerXXXI/ KLÙ] * [https://web.archive.org/web/20150720081634/http://natura2000.eea.europa.eu/Natura2000/SDF.aspx?site=PLH220095 PLH220095] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Gmina Stãżëca]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] ts8bkhrogq7s49nsfw46kme19akyi6x Mùzeùm Pùcczi Zemi miona Floriana Cenôwë 0 5268 202717 197731 2026-06-25T21:43:09Z Iketsi 3254 VIAF→{{Kòntrola}} 202717 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:PuckU.jpg|mały]] [[Òbrôzk:PuckMuseum3.JPG|mały|W Mùzeum]] '''Mùzeùm Pùcczi Zemi miona Floriana Cenôwë''' ({{Jãz.|pl}} ''Muzeum Ziemi Puckiej im. Floriana Ceynowy'') w [[Pùck|Pùcku]] je jinstitucją kùlturë, chtërna pòwsta w 1980 rokù. Jegò robota polégô na rozkoscérzanim kùlturë [[Kaszëbi|Kaszëbów]] w kraju ë za grańcą. Do niégò słëchô téż môłi [[skansen]] w [[Nôdolé|Nadolu]]. == Òbaczë téż == * [[Florión Cenôwa]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.museo.pl/content/view/413/321/ Starna ò Mùzeùm Pùcczi Zemi] * https://muzeumpuck.pl/wp-content/uploads/2025/06/SLOWNIK-RYBACKI-WERSJA-UPROSZCZONA-1.pdf {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Mùzea]] e3nqgscienmb69mup2uyr7t89iuu3jv Friedrich Lorentz 0 5315 202749 195059 2026-06-26T09:51:03Z Orbitminis 18250 red., pisënk, tôfla kaszëbsczégò alfabétu, dofùlowanié òd pòlsczi Wiczipedie 202749 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kaszuby - dialekty wg F.Lorentza.png|mały|Kaszëbsczé dialektë pg Friedricha Lorentza (pòczątk XX w.)]] '''Friedrich Lorentz''' (ùr. [[18 gòdnika]] [[1870]] rokù w [[Güstrow]] w [[Meczelbòrskô|Meczelbòrsce]], ùm. [[29 strëmiannika]] [[1937]] rokù w [[Sopòt|Sopòce]]) – miemiecczi [[Slawistika|slawista]] i [[Historiô|dzejopisôrz]], wôżny badéra [[Kaszëbsczi jãzëk|jãzëka]], materialny kùlturë i historie [[Kaszëbi|Kaszëbów]] òrôz jich [[Lëterstwò|lëterańsczégò]] rozstajënkù z [[Zôpadnô Pòmòrskô|Zôpadnégò]] [[Zôpadnô Pòmòrskô|Pòmòrzô]] tzw. [[Słowińcë|Słowińców]]. == Żëcòrës == Òd 1894 rokù doktor, chtëren kaszëbiznã rozdzelił wedle 21 dialektalnëch gromadów z 76 gwarama. Mieszkôł w: [[Gduńsk]]ù, [[Wejrowò|Wejrowie]], [[Kartuzë|Kartuzach]] i [[Sopòt|Sopòce]]. W 1907 rokù założëlë w Kartuzach, m.jin [[Izydor Gùlgòwsczi]] ë òn [[Kaszëbsczé Lëdoznawczé Zrzeszenié]] ''Verein für kaschubische Volkskunde'', chtërno wëdôwało pismiono ''Mitteilungen des Vereins für Kaschubische Volkskunde''. Lorentz je ùsôdzcą: ''Die kaschubischen Ortsnamen nebst Ableitungen, Slovinizische Grammatik, Slovinizische Texte, Slovinizisches Wörterbuch, Teksty pomorskie, Zarys ogólnej pisowni i składni pomorsko-kaszubskiej, Zarys etnografii kaszubskiej, Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskim, Kaschubische Grammatik, Gramatyka pomorska'' i jin., a wespółautorã ''Kaszubi : kultura ludowa i język''. Nôùkòwé dzejanié tegò meklembùrzczégò lingwistë miało znaczënk dlô szerszégò pòdjimniãcô przez młodą inteligencjã deji [[Florian Cenôwa|F. Cenôwë]]. Pòchòwóny na [[Kòmùnalny smãtôrz w Sopòce|Kòmùnalnym Smãtôrzu]] w Sopòce (kwatéra L2-7-2)<ref>[https://sopot.grobonet.com/grobonet/start.php?id=detale&idg=8092&inni=0&cinki=1 ''GROBONET 2.6 – wyszukiwarka osób pochowanych – Cmentarz komunalny w Sopocie''] (pòl.) [online], sopot.grobonet.com [przëstãp 2020-02-07].</ref>. W 1919 rokù jegò [[kaszëbsczi alfabét]] béł taczi: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; text-align:center;" | style="width:3.5em;" |A a | style="width:3.5em;" |[[Ą|Ą ą]] | style="width:3.5em;" |B b | style="width:3.5em;" |C c | style="width:3.5em;" |[[Č|Č č]] | style="width:3.5em;" |D d | style="width:3.5em;" |E e |- |[[É|É é]] |[[Ë|Ë ë]] |F f |G g |H h |I i |J j |- |K k |L l |[[Ł|Ł ł]] |M m |N n |[[Ń|Ń ń]] |O o |- |[[Ó|Ó ó]] |[[Ô|Ô ô]] |[[Œ|Œ œ]] |[[Ǫ|Ǫ ǫ]] |P p |R r |[[Ř|Ř ř]] |- |S s |[[Š|Š š]] |T t |U u |V v |W w |Z z |- |[[Ž|Ž ž]] | | | | | | |} == Dzeła == * 1903, [[Slovinzische Grammatik]] (''Słowińskô òrtografiô'') * 1905, Slovinzische Texte (''Słowińsczé tekstë'') * 1908-12, Slovinzisches Wörterbuch (''Słowińsczi słowôrz'') * 1911, Zarys ogólnej pisowni i składni pomorsko-kaszubskiej (''Zôrzk òglowié pisënkù i karna kaszëbsczégò jãzëka'') * 1919, Kaschubische Grammatik (''Kaszëbskô'' ''òrtografiô'') * 1923, [https://polona.pl/item-view/65b44fc8-ee45-447a-a5e1-10d34c30b21c?page=4 Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem] (''Pòlsczé i kaszëbsczé miona môlëznów na Kaszëbsczi Pòmòrsce'') ({{ISBN|83-60437-22-X}}) ({{ISBN|978-83-60437-22-3}}) * 1924, Teksty pomorskie (''Pòmòrsczé'' ''tekstë'') * 1925, Geschichte der pomeranischen Sprache (''Historiô pòmòrsczégò jãzëka'') * 1926, Geschichte der Kaschuben (''Historiô Kaszëbów'') * 1934, Kaszubi – kultura ludowa i język (''Kaszëbi'' ''– lëdowô kùltura i jãzëk'') [z: [[Adam Fischer]], [[Tadeusz Lehr-Spławiński]] * Gramatyka pomorska, t. 1-3, [[Wrocław]] 1958-1962 == Lëteratura == * [[Jerzi Tréder]]: Spòdlowô wiédzô ò kaszëbiznie - [[Gduńsk]] 2014, s. 35 == Przëpisë == <references /> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.archive.org/stream/archivfrslavis20berluoft#page/556/mode/2up ''Archiv für slavische Philologie''] * [http://biblioteka.wejherowo.pl/dlibra/dlibra/docmetadata?id=2801 Kaszubi : kultura ludowa i język] * [https://archive.org/details/bub_gb_-ZEWAAAAYAAJ ''Mitteilungen des Vereins für Kaschubische Volkskunde'' 1908] * [http://pbc.gda.pl/dlibra/docmetadata?id=4791 Teksty pomorskie czyli słowińsko-kaszubskie. Z. 2, Pomorszczyzna południowa: A. Kaszubszczyzna Południowa, B. Dyalekty przejściowe kaszubsko-zaborskie / zebrał F. Lorentz, 1914] * https://archive.org/details/SlovinzischeGrammatik {{DEFAULTSORT:Lorentz Friedrich}} [[Kategòrëjô:Lingwistika]] r1h076dpn3orzbopmk9lthcohrk1mov 202750 202749 2026-06-26T10:17:08Z Orbitminis 18250 òdjimk, môłé dofùlowanié òd pòlsczi Wiczipedie 202750 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kaszuby - dialekty wg F.Lorentza.png|mały|Kaszëbsczé dialektë pg Friedricha Lorentza (pòczątk XX w.)]] '''Friedrich Lorentz''' (ùr. [[18 gòdnika]] [[1870]] rokù w [[Güstrow]] w [[Meczelbòrskô|Meczelbòrsce]], ùm. [[29 strëmiannika]] [[1937]] rokù w [[Sopòt|Sopòce]]) – miemiecczi [[Slawistika|slawista]] i [[Historiô|dzejopisôrz]], wôżny badéra [[Kaszëbsczi jãzëk|jãzëka]], materialny kùlturë i historie [[Kaszëbi|Kaszëbów]] òrôz jich [[Lëterstwò|lëterańsczégò]] rozstajënkù z [[Zôpadnô Pòmòrskô|Zôpadnégò]] [[Zôpadnô Pòmòrskô|Pòmòrzô]] tzw. [[Słowińcë|Słowińców]]. == Żëcòrës == [[Òbrôzk:Grób Friedricha Lorentza.jpg|mały|Grób Friedricha Lorentza na Kòmùnalnym Smãtôrzu w Sopòce]] Ùrodzony w [[Güstrow]] w Meczelbòrsce. Gimnazjô dokùńczył w 1890 r. w Wismarze. [[Lingwistika|Mòwnoznajemnotë]] i slawistikã sztudérowôł w [[Heidelberg|Heidelbergù]] i w [[Lipskò|Lipskù]]. Doktorat zdobéł w 1894. Òd 1894 rokù dochtór, chtëren kaszëbiznã rozdzelił wedle 21 dialektalnëch gromadów z 76 gwarama. Mieszkôł w: [[Gduńsk]]ù, [[Wejrowò|Wejrowie]], [[Kartuzë|Kartuzach]] i [[Sopòt|Sopòce]]. W 1907 rokù założëlë w Kartuzach, m.jin [[Izydor Gùlgòwsczi]] ë òn [[Kaszëbsczé Lëdoznawczé Zrzeszenié]] ''Verein für kaschubische Volkskunde'', chtërno wëdôwało pismiono ''Mitteilungen des Vereins für Kaschubische Volkskunde''. Lorentz je ùsôdzcą: ''Die kaschubischen Ortsnamen nebst Ableitungen, Slovinizische Grammatik, Slovinizische Texte, Slovinizisches Wörterbuch, Teksty pomorskie, Zarys ogólnej pisowni i składni pomorsko-kaszubskiej, Zarys etnografii kaszubskiej, Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskim, Kaschubische Grammatik, Gramatyka pomorska'' i jin., a wespółautorã ''Kaszubi : kultura ludowa i język''. Nôùkòwé dzejanié tegò meklembùrzczégò lingwistë miało znaczënk dlô szerszégò pòdjimniãcô przez młodą inteligencjã deji [[Florian Cenôwa|F. Cenôwë]]. Pòchòwóny na [[Kòmùnalny smãtôrz w Sopòce|Kòmùnalnym Smãtôrzu]] w Sopòce (kwatéra L2-7-2)<ref>[https://sopot.grobonet.com/grobonet/start.php?id=detale&idg=8092&inni=0&cinki=1 ''GROBONET 2.6 – wyszukiwarka osób pochowanych – Cmentarz komunalny w Sopocie''] (pòl.) [online], sopot.grobonet.com [przëstãp 2020-02-07].</ref>. W 1919 rokù jegò [[kaszëbsczi alfabét]] béł taczi: {| style="font-family:Microsoft Sans Serif; font-size:1.4em; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; text-align:center;" | style="width:3.5em;" |A a | style="width:3.5em;" |[[Ą|Ą ą]] | style="width:3.5em;" |B b | style="width:3.5em;" |C c | style="width:3.5em;" |[[Č|Č č]] | style="width:3.5em;" |D d | style="width:3.5em;" |E e |- |[[É|É é]] |[[Ë|Ë ë]] |F f |G g |H h |I i |J j |- |K k |L l |[[Ł|Ł ł]] |M m |N n |[[Ń|Ń ń]] |O o |- |[[Ó|Ó ó]] |[[Ô|Ô ô]] |[[Œ|Œ œ]] |[[Ǫ|Ǫ ǫ]] |P p |R r |[[Ř|Ř ř]] |- |S s |[[Š|Š š]] |T t |U u |V v |W w |Z z |- |[[Ž|Ž ž]] | | | | | | |} == Dzeła == * 1903, [[Slovinzische Grammatik]] (''Słowińskô òrtografiô'') * 1905, Slovinzische Texte (''Słowińsczé tekstë'') * 1908-12, Slovinzisches Wörterbuch (''Słowińsczi słowôrz'') * 1911, Zarys ogólnej pisowni i składni pomorsko-kaszubskiej (''Zôrzk òglowié pisënkù i karna kaszëbsczégò jãzëka'') * 1919, Kaschubische Grammatik (''Kaszëbskô'' ''òrtografiô'') * 1923, [https://polona.pl/item-view/65b44fc8-ee45-447a-a5e1-10d34c30b21c?page=4 Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem] (''Pòlsczé i kaszëbsczé miona môlëznów na Kaszëbsczi Pòmòrsce'') ({{ISBN|83-60437-22-X}}) ({{ISBN|978-83-60437-22-3}}) * 1924, Teksty pomorskie (''Pòmòrsczé'' ''tekstë'') * 1925, Geschichte der pomeranischen Sprache (''Historiô pòmòrsczégò jãzëka'') * 1926, Geschichte der Kaschuben (''Historiô Kaszëbów'') * 1934, Kaszubi – kultura ludowa i język (''Kaszëbi'' ''– lëdowô kùltura i jãzëk'') [z: [[Adam Fischer]], [[Tadeusz Lehr-Spławiński]] * Gramatyka pomorska, t. 1-3, [[Wrocław]] 1958-1962 == Lëteratura == * [[Jerzi Tréder]]: Spòdlowô wiédzô ò kaszëbiznie - [[Gduńsk]] 2014, s. 35 == Przëpisë == <references /> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.archive.org/stream/archivfrslavis20berluoft#page/556/mode/2up ''Archiv für slavische Philologie''] * [http://biblioteka.wejherowo.pl/dlibra/dlibra/docmetadata?id=2801 Kaszubi : kultura ludowa i język] * [https://archive.org/details/bub_gb_-ZEWAAAAYAAJ ''Mitteilungen des Vereins für Kaschubische Volkskunde'' 1908] * [http://pbc.gda.pl/dlibra/docmetadata?id=4791 Teksty pomorskie czyli słowińsko-kaszubskie. Z. 2, Pomorszczyzna południowa: A. Kaszubszczyzna Południowa, B. Dyalekty przejściowe kaszubsko-zaborskie / zebrał F. Lorentz, 1914] * https://archive.org/details/SlovinzischeGrammatik {{DEFAULTSORT:Lorentz Friedrich}} [[Kategòrëjô:Lingwistika]] dgcjjyx4kojl49liaavaljjka968625 Cecenowò 0 5320 202633 200863 2026-06-25T18:27:16Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202633 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Cecenowò | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Główczëce | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=38 | sekùndëN=34 | gradëE=17 | minutëE=32 | sekùndëE=31 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=426 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-220 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk= | galerëjô_commons=Category:Cecenowo |}} [[Òbrôzk:Cecenowo-kosciol NMP.jpg|mały|Kòscół w Cecenowie]] '''Cecenowò''' to je stôrô wies kaszëbskô w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]]. Tu bëlë zjinaczony jãzëkòwò i kùlturowò [[Kaszëbi]] - Kabôtkòwie. Òni w parafiach: Cecenowò i [[Główczëce]] gôdalë gwarą kabôcką. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_I/528 ''Cecenowo'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce]] gdw808yt5ojzhvol302lghw0n60mdnr Jizbica 0 5349 202611 160816 2026-06-25T18:19:11Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202611 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Jizbica | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Główczëce | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=40 | sekùndëN=41 | gradëE=17 | minutëE=25 | sekùndëE=28 | wiżô= | rok= | lëdztwò=299 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-220 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Pomorskie Izbica 14 06 2010 P6141706.JPG | galerëjô_commons=Category:Izbica (gmina Główczyce) |}} '''Jizbica''' to je wies w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. [[Aleksander Hilferding]] pisôł, że tu bëło gôdónë gwarą pòmerańsczich Kaszëbów. {{stub}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] l87i7r6drijwqd6itloir3qnql9ze2r 202646 202611 2026-06-25T18:27:19Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202646 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Jizbica | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Główczëce | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=40 | sekùndëN=41 | gradëE=17 | minutëE=25 | sekùndëE=28 | wiżô= | rok= | lëdztwò=299 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-220 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Pomorskie Izbica 14 06 2010 P6141706.JPG | galerëjô_commons=Category:Izbica (gmina Główczyce) |}} '''Jizbica''' to je wies w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. [[Aleksander Hilferding]] pisôł, że tu bëło gôdónë gwarą pòmerańsczich Kaszëbów. {{stub}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 9i1thu33nd28iuo4wlxy7uvl37jy419 Łëpawa 0 5361 202618 199702 2026-06-25T18:19:13Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202618 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Łëpawa | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stołpsczi | gmina=Pòtãgòwò | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=25 | sekùndëN=07 | gradëE=17 | minutëE=24 | sekùndëE=51 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=730 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-242 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk= | galerëjô_commons= |}} [[Òbrôzk:Łëpôwô - kościół Matki Boskiej Częstochowskiej (3).JPG|mały|left|Kòscół]] '''Łëpawa''' to wies w [[gmina Pòtãgòwò|gminie Pòtãgòwò]], w [[stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. Tu je kòscół z kòńca XVIII stalata, a w parkù rosła swiniô wesz (''Myrrhis odorata''). W Łëpawie dzece w szkòle są ùczoné [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégó jãzëka]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://pomorskieparki.pl/files/site-pzpk/download/563/Gawron-2_2016.pdf s. 13 ''Myrrhis odorata''] * [http://splupawa.pl/nauczyciele/ szkòła] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] ator2u759rct8slc9oka5148sjogsmw 202655 202618 2026-06-25T18:27:21Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202655 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Łëpawa | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stołpsczi | gmina=Pòtãgòwò | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=25 | sekùndëN=07 | gradëE=17 | minutëE=24 | sekùndëE=51 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=730 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-242 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk= | galerëjô_commons= |}} [[Òbrôzk:Łëpôwô - kościół Matki Boskiej Częstochowskiej (3).JPG|mały|left|Kòscół]] '''Łëpawa''' to wies w [[gmina Pòtãgòwò|gminie Pòtãgòwò]], w [[stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. Tu je kòscół z kòńca XVIII stalata, a w parkù rosła swiniô wesz (''Myrrhis odorata''). W Łëpawie dzece w szkòle są ùczoné [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégó jãzëka]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://pomorskieparki.pl/files/site-pzpk/download/563/Gawron-2_2016.pdf s. 13 ''Myrrhis odorata''] * [http://splupawa.pl/nauczyciele/ szkòła] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 1k4ewugua2nj20rtqshlcf50z2kdxoe Stowicëno 0 5362 202615 201015 2026-06-25T18:19:12Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202615 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Stowicëno | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Główczëce | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=33 | sekùndëN=48 | gradëE=17 | minutëE=29 | sekùndëE=03 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=416 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-223 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Stowecino700.JPG | galerëjô_commons=Category:Stowięcino |}} '''Stowicëno''' – to je wies w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. To je parafialnô wies. Tu w szkòle dzece ùczą sã [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XI/355 Stójcino w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce]] cxpjkr4ul6jqpw8iy8s783snlekkz76 202650 202615 2026-06-25T18:27:20Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202650 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Stowicëno | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Główczëce | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=33 | sekùndëN=48 | gradëE=17 | minutëE=29 | sekùndëE=03 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=416 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-223 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Stowecino700.JPG | galerëjô_commons=Category:Stowięcino |}} '''Stowicëno''' – to je wies w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. To je parafialnô wies. Tu w szkòle dzece ùczą sã [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XI/355 Stójcino w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce]] 9xk8pk6sz3bgi8jd4l897qvhq43adiw Rómno 0 5363 202614 160825 2026-06-25T18:19:12Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202614 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Rómno | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Główczëce | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=37 | sekùndëN=11 | gradëE=17 | minutëE=19 | sekùndëE=28 | wiżô= | rok= | lëdztwò= | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-220 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Rowno43.JPG | galerëjô_commons=Category:Równo (Pomeranian Voivodeship) |}} '''Rómno''' - to je wies w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. {{stub}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] 0u49d6qrt39j04x8slselxhgmx436w1 202651 202614 2026-06-25T18:27:21Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202651 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Rómno | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Główczëce | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=37 | sekùndëN=11 | gradëE=17 | minutëE=19 | sekùndëE=28 | wiżô= | rok= | lëdztwò= | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-220 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Rowno43.JPG | galerëjô_commons=Category:Równo (Pomeranian Voivodeship) |}} '''Rómno''' - to je wies w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. {{stub}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] i2djt62w4nch8btscljkoppt1f3qu8v Skórowò 0 5365 202616 201910 2026-06-25T18:19:13Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202616 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Skórowò | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stołpsczi | gmina=Pòtãgòwò | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=30 | sekùndëN=14 | gradëE=17 | minutëE=31 | sekùndëE=44 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=253 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-230 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Skorowo82.JPG | galerëjô_commons=Category:Skórowo |}} '''Skórowò''' to je stôrô [[Kaszëbë|kaszëbskô]] wies w [[gmina Pòtãgòwò|gminie Pòtãgòwò]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. Tu je kòscół. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò]] 2i4loako26wgmlpm0x22smdcjrlsjau 202649 202616 2026-06-25T18:27:20Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202649 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Skórowò | rodzôcz_wsë= | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stołpsczi | gmina=Pòtãgòwò | szôłtëstwò= | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=30 | sekùndëN=14 | gradëE=17 | minutëE=31 | sekùndëE=44 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=253 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76-230 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës= | www= | òdjimk=Skorowo82.JPG | galerëjô_commons=Category:Skórowo |}} '''Skórowò''' to je stôrô [[Kaszëbë|kaszëbskô]] wies w [[gmina Pòtãgòwò|gminie Pòtãgòwò]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. Tu je kòscół. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò]] fp7iqrxsayd1fmwhp68qxqoxq0fzegw Izydor Gùlgòwsczi 0 5378 202751 200599 2026-06-26T10:47:46Z Orbitminis 18250 co to za dzywny i pòmieszóny articzel? 202751 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Teodora Izydor Gulgowski.jpg|mały|Z slëbną - Tédorą]] '''Jizydór Gùlgòwsczi''', téż '''Érnest Seefried-Gùlgòwsczi''' (ùr. [[4 łżëkwiata]] [[1874]] w [[Iwiczno|Iwicznie]], ùm. [[22 séwnika]] [[1925]], pòchòwóny we [[Wdzydze|Wdzydzach]]) – szkólny, etnografa. Założëł, do grëpë z białką, we Wdzydzach pierszi na òdzwëskónëch pòlsczich zemiach, skansen. W 1907 rokù m.jin I. Gùlgòwsczi ë [[Friedrich Lorentz]] założëlë w [[Kartuzë|Kartuzach]] ''Verein für kaschubische Volkskunde'' (Kaszëbsczé Lëdoznawczé Zrzeszenié). Gùlgòwsczi napisôł m. jin. ksążeczkã ''Kaszubi'' (1924). == Ùsôdztwò (wëjimk) == [[Òbrôzk:Gulgowsczi grob.jpg|mały|Grób Izydora Gulgòwsczégò ë jegò białczi najdiwôjący sã w skansenie we Wdzydzach]] * Ernst Seefried-Gulgowski, Von einem unbekannten Volke in Deutschland. Ein Beitrag zur Volks- und Landeskunde der Kaschubei, Berlin 1911 == Òbaczë téż == * [[Teodora Gulgowska]] * [[Mùzeùm - Kaszëbsczi Etnograficzny Park miona Téòdorë i Izydora Gùlgòwsczich we Wdzydzach]] == Lëteratura == * G. Stone, ''Slav outposts in Central European history : the Wends, Sorbs and Kashubs, London'', UK : Bloomsbury Academic, an imprint of Bloomsbury Publishing Plc, 2016, s. 286. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{DEFAULTSORT:Gùlgòwsczi Izydor}} [[Kategòrëjô:Etnografòwie]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] 1g4rq3v3v3nl2hzsvfxjsfq8p5itju6 Pólny skòwrónk 0 5414 202471 183717 2026-06-25T13:16:08Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202471 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Alauda arvensis 2.jpg|mały|Pólny skòwrónk]] '''Pólny skòwrónk''' (''Alauda arvensis'') – to je môłi ptôch z rodzëznë skòwrónków (''Alaudidae''). Czëdes bëło jich wiele na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. Pólny skòwrónk spiéwô tak: [[Òbrôzk:Eurasian Skylark (Alauda arvensis) (W1CDR0001421 BD2).ogg|Eurasian Skylark (Alauda arvensis) (W1CDR0001421 BD2).ogg]] == Lëteratura == * Przewodnik do rozpoznawania roślin i zwierząt na wycieczce / tekst Ute E. Zimmer, Alfred Handel ; oprac. całości Wilhelm i Dorothee Eisenreich ; [przekł. Ewa Rachańska, Piotr Kreyser] Warszawa : Multico, 1996, s. 334. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Ptôchë]] f89ss2hp3xwg5frcngvopq2vawx6o0y Òstropùs 0 5447 202677 202077 2026-06-25T20:47:21Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202677 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Eryngium bourgatii (Umbelliferae) flower HDR.jpg|mały|''Eryngium bourgatii'']] '''Òstropùs''' (''Eryngium'') – to je szlach roscënów z rodzëznë zelerowatëch. Òne roscą m.jin. w [[Pôłniowô Amerika|Pôłniowi Americe]]. Na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] rosce [[kòlmòrsczi òstropùs]]. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] [[Kategòrëjô:Artikle, jaczé nót je napisac òd nowa]] [[Kategòrëjô:Roscënë]] o7u0a0gqvkwofnts863zp6a8ey0ghkw Kategòrëjô:Wiôlgô Wies 14 5529 202661 165670 2026-06-25T18:38:26Z Iketsi 3254 -interwiki 202661 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] czxr7iwbrij68hlnt5j3ikdof37bwhe 202662 202661 2026-06-25T18:39:16Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Gmina Wiôlgô Wies]] 202662 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Wiôlgô Wies]] lj2qunyb2rpfi6cxyanwxynrcjly4h8 Ògniowô 0 5593 202487 160960 2026-06-25T13:21:12Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202487 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Herik 17-10-2005 13.59.40.JPG|mały|Ògniowô]] '''Ògniowô''' abò '''ògniszka''' (''Sinapis arvensis'') – to je roscëna z rodzëznë krziżowëch. Òna je zelëskiem na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] l3n7m1dd85hjd3er9ena13tngd0gsnc Zwónk 0 5603 202443 161793 2026-06-25T12:56:03Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202443 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Campanula persicifolia 002.JPG|mały|''Campanula persicifolia'']] '''Zwónk''' (''Campanula'') – to je szlach roscënów z rodzëznë zwónkòwatëch. Òne roscą m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] np. [[òkrãgłolëstny zwónk]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] gi51kzaom036f440y0a8el0q7xmzlcp Biedrzón 0 5627 202681 197417 2026-06-25T20:55:22Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202681 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Pimpinella saxifraga - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-241.jpg|mały]] '''Biedrzón''' (''Pimpinella'' L.) – to je szlach dwalatnëch abò wielelatnëch roscënów z rodzëznë zelerowatëch. Òne roscą m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. Tu słëchô [[anëż]] abò biedrzón anys. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] ecbxjo6ddv3tgxl0fia3vj50rd3724u Smarlëna 0 5638 202455 179510 2026-06-25T13:03:52Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202455 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|mały|Brzôd smarlënë]] [[Òbrôzk:Synanthedon tipuliformis 01.jpg|mały|Szkódnik smarlënë ''Synanthedon tipuliformis'' na lësce]] '''Smarlëna''' (''Ribes nigrum'' L.) – to je roscëna z rodzëznë kòsmatkòwatëch (''Grossulariaceae''). Òna rosce m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. Ten czerz to je wielelatnô roscëna drzewòwi ze zdrewniałim chłądã, chtërna sã nie pnie, a òd nôsôdu je rozwietwionô na wiele taczich samëch zdrewniałëch chłądów. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 34bek79hekj7odsr25ib2be01bw7hu6 202456 202455 2026-06-25T13:04:12Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202456 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Schwarze Johannisbeeren Makro.jpg|mały|Brzôd smarlënë]] [[Òbrôzk:Synanthedon tipuliformis 01.jpg|mały|Szkódnik smarlënë ''Synanthedon tipuliformis'' na lësce]] '''Smarlëna''' (''Ribes nigrum'' L.) – to je roscëna z rodzëznë kòsmatkòwatëch (''Grossulariaceae''). Òna rosce m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. Ten czerz to je wielelatnô roscëna drzewòwi ze zdrewniałim chłądã, chtërna sã nie pnie, a òd nôsôdu je rozwietwionô na wiele taczich samëch zdrewniałëch chłądów. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 75gdjjgqo61ol9v7n96j6ib74foaxxv Kaszëbsczé nótë 0 5669 202539 197821 2026-06-25T16:05:58Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ +1 202539 wikitext text/x-wiki '''Kaszëbsczé nótë''' – jedna òd nôbarżi znónëch kaszëbsczich frantówków, zwónô téż „Kaszëbsczim alfabétã”. Dlô wëkònaniô ti frantówczi pòtrzébnô je charakteristicznô plansza z òbrôzkama. Piesniô je baro pòpùlarnô i w całi [[Pòlskô|Pòlsce]] kòjarzonô z kaszëbską kùlturą i ùznôwónô za ikonã kaszëbsczégò fòlkloru. Temù je czãsto wëzwëskiwónô do promòcje [[Kaszëbë|Kaszub]]. Za nôbarżi znóną spòdlëczną wersjã (wariant bez pòwtórzeniów) ùznôwô sã taczi tekst<ref name="Drzéżdżón"/>: [[Òbrôzk:CEPR Kaszubskie Nuty.jpg|mały|330px|Plansza z òbrôzkama („heroglifama”) pòtrzébnô do wëkònaniô frantówczi]] [[Òbrôzk:Kaszubskie nuty.ogg|prawo]] ::''To je krótczé, to je dłudżé, to kaszëbskô stolëca,'' ::''to są basë, to są skrzëpczi, to òznôczô Kaszëba.'' ::''To je ridel, to je ticz, to są chòjnë, widłë gnojné.'' ::''To je prosté, to je krzëwé, to je slédné kòło wòzné.'' ::''To są hôczi, to są ptôczi, to są prësczé półtorôczi.'' ::''To je klëka, to je wół, to je całé, a to pół.'' ::''To je môłé, a to wiôldżé, to są jinstrumenta wszelczé.'' Trzeba równak zmerkac, że tak pò prôwdze jistnieje wiele wariantów „Kaszëbsczich nótów”, jaczé apartnią sã kąsk tekstã, chòc spiéwô sã je na nã samą melodiã. W niechtërnëch môlach na Kaszëbach miast ''kaszëbskô stolëca'' spiéwô sã ''cesarza stolëca''; miast ''skrzëpczi'' je: ''skrzëpce''; miast ''Kaszëba'' je: ''szlachcëca'' abò ''rëbôka''; miast ''ridel'' je: ''ridla''; miast ''slédné kòło wòzné'' je: ''tilné kòło wòzné'' abò ''lózné kòło wòzné''; miast ''półtrojôczi'' je: ''półtorôczi''. W bëtowsczi òbéńdze znónô je wersjô, w jaczi dwa slédné wersë brzëmią tak<ref name="Drzéżdżón"/>: ::''To je całé, to je pół, to je òseł, a to wół,'' ::''To są bùlwë, to są wrëczi, to je nasza biôłô marchew.'' == Pòchòdzenié frantówczi == „Kaszëbsczé nótë” wëwòdzą sã prôwdopòdobnie òd miemiecczi rozegracje znóny jakò ''[[Schnitzelbank]]'' abò ''Hobelbank''. Zabawã tã znają òsoblëwie mieszkańcë Badenii-Wirtembergii, zôpadny [[Aùstriô|Aùstrie]] i nordowi [[Szwajcarskô|Szwajcarie]]. Ju w 1911 [[Izydor Gùlgòwsczi]] pisôł (w mònograficznym dokazu „Von einem unbekannten Volke in Deutschland”), że znaje aùtora, jaczi przełożił pierwòszny niemiecczi tekst rozegracje na [[kaszëbsczi jãzëk]]. Béł to Wilem Langòwsczi, brat szôłtësa Gòłunia, Jakùba. Jakùb Langòwsczi òpòwiedzôł Gùlgòwsczémù, że jaczes 35 lat przódë (to je w 70. latach 19 stolatégò) pòznôł tã frantówkã nã zabawie w òkòlim Wislanëch Żuławów<ref>Jerzy Łukaszewski, ''Przyszły z Niemiec i Szwajcarii'', „Pomerania” 2012, nr 3, s. 39-41.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20170119173529/http://odroda.kaszubia.com/05-01/kaszebscze.htm Stanisłôw Geppert, ''Gdze je czëc Kaszëbsczé Nótë'']</ref>. == Kaszëbsczé nótë jakò turisticzny produkt == Lëdze, jaczi zajimają sã produkcją kaszëbsczich pamiątków, baro rôd wëzwëskiwùją planszã do „Kaszëbsczich nótów”, widzącë w ni bëlny, òsoblëwi i apartny turisticzny produkt, chtëren dobrze sã sprzedôwô. Kò prawie temù „Kaszëbsczé nótë” mòże nalezc na taskach, pòcztowëch kôrtkach, nalépkach, tédrach do mòbilków, kòszulkach czë téż na internetowëch starnach i fòlderach. Róman Drzéżdżón dôwô bôczënk na pòwôżny problem z bëlnym pisënkã tekstu frantówczi. Czãsto ju titël je zapisóny z felama, diakriticznëch znaków ni ma wcale abò są lëchò pòstawióné, a nie jedné słowa ùżëté są w niepòprawny gramaticzny fòrmie. W niechtërnëch przëtrôfkach mòże nalezc nawetka czilenôsce felów<ref name="Drzéżdżón">[[Róman Drzéżdżón]], ''Kaszëbsczé nótë – pamiątka z Kaszub z felama'', „Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka” 2009, s. 273-277.</ref>. == Òbaczë téż == * [[Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://www.kartuzy.pl/strona/2007-kaszebscze-note-kaszubskie-nuty-abecadlo-kaszubskie * [https://mojestrone.com/galerie/kamw-quotkaszbscz-g468681 Zdjęcia Kamòwé "Kaszëbsczé nótë" - fotorelacja] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] kd8s8hghzs8rbmhi4b6c1oh90y7kca8 Dil 0 5682 202682 197435 2026-06-25T20:55:31Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202682 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Dill Anethum graveolens.jpg|mały|Kòper]] '''Dil''' abò '''kòper''' (''Anethum graveolens'' L.) – to je roscëna z rodzëznë zelerowatëch. Òn rosce m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] w ògródkach. == Òbaczë téż == * [[Kòper]] {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] t1x2xbudpcsmqa697jxewn7mzl3p3qd Anëż 0 5686 202680 201627 2026-06-25T20:55:12Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202680 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Illustration_Pimpinella_anisum0.jpg|mały|Biedrzón anys]] '''Anëż''' abò '''[[biedrzón]] anys''' (''Pimpinella anisum'' L.) – to je roscëna z rodzëznë zelerowatëch. [[Kaszëbi]] achtnąle anëż. Z jegò semionów sã robi [[anisowi òléjk]]. == Òbaczë téż == * [[Anisowi òléjk]] * [[Zelé]] {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] 1ctgbylvw2uxp9cootu4ch9zgjkhokv Rąkla 0 5748 202529 171374 2026-06-25T15:27:31Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202529 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Beets produce-1.jpg|mały|Czwikła]] '''Rąkla''' (''Beta vulgaris'' L.) – to je jednorocznô abò dwalatnô roscëna z rodzëznë łapùchòwatëch. Tu słëchają: [[cëkrowô rąkla]], [[czwikła]], [[pôsnô rąkla]] i jin. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] ned2tsko55di0cqqkjo1o4m3bh2510k Wisznia 0 5759 202436 183573 2026-06-25T12:53:00Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202436 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Flowering cherry.jpg|mały|Łutówka w sadze]] [[Òbrôzk:Sauerkirschen.jpg|mały|Wisznia – pestkówce]] '''Wisznia''' (''Cerasus vulgaris'' Mill.) – czierz abò drzéwiã z rodzëznë różowatëch. Ji brzadem są pestkówce. [[Kaszëbi]] mają wisznie, a w tim wiele łutówków, colemało w ògródkach. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] ikas4ykymf41myfbh2bwl0cbcj1ifbn Zwëczajnô bania 0 5844 202431 184173 2026-06-25T12:48:45Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202431 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kuerbispflanze Patisson.jpg|mały]] '''Zwëczajnô bania''' (''Cucurbita pepo'' L.) – to je jednorocznô roscëna z rodzëznë baniowatëch. Òna rosce m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] w ògródkach. Ù ti roscënë chłądë są ùległé i òne chùtczi ukłôdają sã na zemi – rozrôstają są na wikszi wiéchrzëznie, jak roscą w górã. Òna kwitnie òd [[czerwińc]]a do [[séwnik]]a. Na jedny bani są kwiatë dwùch szlachów – abò chłopsczé, abò białgowsczé. Wiele razy chłopsczé kwiatë kwitną pierszé. Ta roscëna całi swój rozwijowi cykel (òd pùszczaniô kłów do wëdaniô nowëch semionów) przechôdô òb jeden wegetacyjny sezon (òd zymkù do jeseni). Pòtemù òna dżinie. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] [[Kategòrëjô:Ògardowizna]] mprlzcpcjih7rgzbklhchuaq2azs0qh Piotrëszka 0 5849 202687 197429 2026-06-25T20:57:05Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202687 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Wurzelpetersilie Wurzel.jpg|mały|Piotrëszka]] '''Piotrëszka''' (''Petroselinum crispum'') – dwalatnô roscëna z rodzëznë zelerowatëch. Òna rosce m.jin. w ògródkach na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] [[Kategòrëjô:Ògardowizna]] 8z4lccawhivu1c1bgwsab0qfko32gbr Kategòrëjô:Òwadë 14 5859 202520 164439 2026-06-25T15:06:40Z Iketsi 3254 {{Commons}} 202520 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Przedżiblënodżi]] i2nghgwf6nbw4ckt9r11kveqzseb1d9 Dãbnica Kaszëbskô 0 5870 202634 200657 2026-06-25T18:27:17Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202634 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Dãbnica Kaszëbskô | rodzôcz_wsë= | céch_wsë=Òbrôzk:POL gmina Dębnica Kaszubska COA.svg | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Dãbnica | szôłtëstwò=Dãbnica | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=22 | sekùndëN=26 | gradëE=17 | minutëE=09 | sekùndëE=38 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=3220 szôłtëstwò 3333 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=76–248 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës=Janusz Świerczek | www= | òdjimk= | galerëjô_commons= |}} [[Òbrôzk:Dãbnica Kaszëbskô - kòscół.JPG|mały|left|Kòscół]] '''Dãbnica Kaszëbskô''' ([[pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Dębnica Kaszubska'', [[miemiecczi jãzëk|miem.]] ''Rathsdamnitz'') – to je starô [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożonô w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[stołpsczi kréz|stôłpsczim krézu]], w [[gmina Dãbnica|gminie Dãbnica]]. W òbéńdze [[szołtëstwò|szôłtëstwa]] pòłożoné sã wse ë mniészé kòlonie Dargaczewò (lëdztwò: 7), Ùlrichòwò (lëdztwò: 10), Filipinof (lëdztwò: 8), [[Krzëniô]] (lëdztwò: 44), Łësomce (lëdztwò: 29), Łësomicczi Mòst (lëdztwò: 15). Tu je znóny kòscół. Wies je na szlachù wòjewódzczi dardżi [[Òbrôzk:Tabliczka DW210.svg|25px]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_I/898 2.) ''Damnica kaszubska'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] kq9csb9s2m7t9hdu6re28p115xds1b1 Bùdowò 0 5871 202632 200662 2026-06-25T18:27:16Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202632 wikitext text/x-wiki {{Wies infobox | Wies=Bùdowò | rodzôcz_wsë=Bùdowa | céch_wsë= | ôrt_gminë= | fana_wsë= | kôrta_wsë= | wòjewództwò=pòmòrsczé | kréz=stôłpsczi | gmina=Dãbnica | szôłtëstwò=Bùdowò | miejskô= | wiechrzëzna= | gradëN=54 | minutëN=19 | sekùndëN=19 | gradëE=17 | minutëE=23 | sekùndëE=34 | wiżô= | rok=2006 | lëdztwò=829 | gãscëzna= | nr_czér=59 | pòcztowi_kòd=77-113 | reg_tôfla=GSL | SIMC= | szôłtës=Zofia Skwierz | www= | òdjimk= | galerëjô_commons= |}} [[Òbrôzk:Bùdowò - kościół NMP Królowej Polski.JPG|mały|left|Kòscół]] '''Bùdowò''' ([[pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Budowo'') to je starô [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[Pòlskô|Pòlsce]], pòłożonô w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[stôłpsczi kréz|stôłpsczim krézu]], w [[Gmina Dãbnica|gminie Dãbnica]]. W òbéńdze [[szołtëstwò|szôłtëstwa]] pòłożonô je mniészô kòloniô Bùdówkò. Tu je kòscół. Wies je na szlachù wòjewódzczi dardżi [[Òbrôzk:Tabliczka DW210.svg|25px]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] qw3864ucjlfshnbtt59b6s90onet0x7 Lëbiszk 0 5888 202686 197422 2026-06-25T20:56:54Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202686 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Levisticum officinale-planto.jpg|mały|Lëbiszk]] '''Lëbiszk''' (''Levisticum officinale'') – wielelatnô roscëna z rodzëznë zelerowatëch. Òn rosce m.jin. w ògródkach na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] gut8tq71i9zo95odf6yb0os375u3ki1 Włochôcz 0 5930 202480 181311 2026-06-25T13:18:51Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; {{Kòntrola}} 202480 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Lycopodium annotinum a2.jpg|mały|Włochôcz]] '''Włochôcz''' (''Lycopodium annotinum'' L.) – to je wielelatnô roscëna z rodzëznë włochôczowatëch (''Lycopodiaceae''). On rosce m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] g9ohtgyx8ek7qkb0fa9hpgbsxi7p7lg Lesny dzãdżiel 0 5937 202684 197431 2026-06-25T20:56:39Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202684 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Gewone engwortel R0012880 Plant.JPG|mały|Lesny dzãdżiel]] '''Lesny dzãdżel''' (''Angelica sylvestris'' L.) – wielelatnô roscëna z rodzëznë zelerowatëch (''Apiaceae''). Òn rosce m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] 2g4yerpcw3b8pfuh6cf0ne5le2pnzy7 Psónka 0 5962 202549 181090 2026-06-25T16:55:51Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202549 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Closeup of blackthorn aka sloe aka prunus spinosa sweden 20050924.jpg|mały|Psónka]] '''Psónka''' (''Prunus spinosa'' L.) – czierz z rodzëznë różowatëch (''Rosaceae''). Òna rosce m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Lëteratura == * Przewodnik do rozpoznawania roślin i zwierząt na wycieczce / tekst Ute E. Zimmer, Alfred Handel ; oprac. całości Wilhelm i Dorothee Eisenreich ; [przekł. Ewa Rachańska, Piotr Kreyser] Warszawa : Multico, 1996, s. 58. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 1vmhvd5zk8f0b0ld0gtwxqcbjayfpzd Eùropejsczi skòwrónk 0 5990 202479 181092 2026-06-25T13:18:31Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202479 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Larix decidua Winter.jpg|mały|Eùropejsczi skòwrónczi òb zëmā]] '''Eùropejsczi skòwrónk''' (''Larix decidua'' Mill.) – to je jiglënowé drzéwiā z rodzëznë sosnowatëch (''Pinaceae''). Na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] gò czasã sadzëlë razã z [[Sosna|chójkama]] - miészóne bòrë. == Lëteratura == * Przewodnik do rozpoznawania roślin i zwierząt na wycieczce / tekst Ute E. Zimmer, Alfred Handel ; oprac. całości Wilhelm i Dorothee Eisenreich ; [przekł. Ewa Rachańska, Piotr Kreyser] Warszawa : Multico, 1996, s. 46. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 1p6lz8ggqxe10kb6l7kwwxncl32itg9 Kategòrëjô:Gadzënë 14 6044 202660 167367 2026-06-25T18:37:32Z Iketsi 3254 -interwiki 202660 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Krzélôczi]] 3ji00mwhwon0a5dzly08y5w5jvr8ay0 Kazachsczi jãzëk 0 6118 202490 161205 2026-06-25T13:21:26Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202490 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kzkzkz.jpg|mały|Nôpismo w kazachsczi mòwie]] '''Kazachsczi jãzëk''' (''қазақ тілі'', ''қазақша'') je [[jãzëk]] słëchający pòdkarnu kipczacko-nogajsczémù, kipczacczémù karnu [[tërecczé jãzëczi|tërecczich jãzëków]]<ref>Баскаков, Николай Александрович, ''Тюркские языки'', [[Mòskwa|Москва]] [[1960]].</ref> (razã z [[karakałpacczi jãzëk|karakałpacczim]], [[nogajsczi jãzëk|nogajsczim]] ë nordowima dialektama [[ùzbecczi jãzëk|ùzbecczégò]]<ref name="labenda">[[Michał Łabenda]], ''Język kazachski'', Wydawnictwo Akademickie DIALOG, [[Warszawa]] [[2000]].</ref>). Je to [[rodnô mòwa]] dlô kòl 12 milijónów lëdzy. Bùten Kazachstanu je ùżëwóny midzë jinima w [[Chińsko Lëdowô Repùblika|Chińsczi Lëdowi Republice]], [[Ùzbeczistan]]ie, [[Ruskô|Rusczi]] ë [[Mòngolskô|Mòngolsczi]]. Miészé karna [[Kazachë|Kazachów]] są téż w [[Afganistan]]ie, [[Iran]]ie, [[Tëreckô|Tërecczi]] ë [[Miemieckô|Miemiecczi]]. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kazachsczi jãzëk]] 2bplci97ufe5zlwnj9ix0g4o45afind 202491 202490 2026-06-25T13:22:05Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Jãzëczi swiata]] 202491 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kzkzkz.jpg|mały|Nôpismo w kazachsczi mòwie]] '''Kazachsczi jãzëk''' (''қазақ тілі'', ''қазақша'') je [[jãzëk]] słëchający pòdkarnu kipczacko-nogajsczémù, kipczacczémù karnu [[tërecczé jãzëczi|tërecczich jãzëków]]<ref>Баскаков, Николай Александрович, ''Тюркские языки'', [[Mòskwa|Москва]] [[1960]].</ref> (razã z [[karakałpacczi jãzëk|karakałpacczim]], [[nogajsczi jãzëk|nogajsczim]] ë nordowima dialektama [[ùzbecczi jãzëk|ùzbecczégò]]<ref name="labenda">[[Michał Łabenda]], ''Język kazachski'', Wydawnictwo Akademickie DIALOG, [[Warszawa]] [[2000]].</ref>). Je to [[rodnô mòwa]] dlô kòl 12 milijónów lëdzy. Bùten Kazachstanu je ùżëwóny midzë jinima w [[Chińsko Lëdowô Repùblika|Chińsczi Lëdowi Republice]], [[Ùzbeczistan]]ie, [[Ruskô|Rusczi]] ë [[Mòngolskô|Mòngolsczi]]. Miészé karna [[Kazachë|Kazachów]] są téż w [[Afganistan]]ie, [[Iran]]ie, [[Tëreckô|Tërecczi]] ë [[Miemieckô|Miemiecczi]]. == Òbaczë téż == * [[Jãzëczi swiata]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kazachsczi jãzëk| ]] ly5fvukzs3o5fer4xrd4j7diqjgds55 Szopa 0 6183 202667 199700 2026-06-25T19:38:49Z Iketsi 3254 Galeriô 202667 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Szopa_3969.jpg|mały|]] '''Szopa''' – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w òbéńdze [[Kaszëbsczé Pòjezerzé|Kaszëbsczégò Pòjezerzô]], w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w [[gmina Srôkòjce|gminie Srôkòjce]] w òbéńdze [[Kaszëbsczi Krôjòbrazny Park|Kaszëbsczégò Krôjòbraznégò Parkù]]. Wies je òbéńdze [[szołtëstwò|szôłtëstwa]] [[Bąckô Hëta]]. Tu w szkòle dzece i młodzëzna ùczą sã [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégò jãzëka]]. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Szopa, school.jpg|Szkòła Òbrôzk:Szopa, krzyż przydrożny 8374.jpg| </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://malaszkola.eu/szkola/nauczyciele/ Szkòła] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Srôkòjce]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] 7y95dh0egt4gjinnq2ndu7yo3hts1m9 Brazylskô 0 6201 202728 193671 2026-06-25T22:56:08Z DawnyTest 14843 miono 202728 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono = República Federativa do Brasil |miono = Federacëjnô Repùblika Brazylsczi |miono-genitiw = Brazylsczi |fana = Flag_of_Brazil.svg |herb = Coat_of_arms_of_Brazil.svg |na karce = LocationBrazil.svg |mòtto = Ordem e Progresso |jãzëk = [[Pòrtugalsczi_jãzëk|Pòrtugalsczi]], guarani |stolëca = Brasilia |fòrma państwa = repùblika |wiéchrzëzna = 8.511.965 |procent-wòdë = |lëdztwò = 196.343.000 | rok = 2018 |dëtk = Brazilsczi real R$ | kòd dëtka = BRL |czasowô cona = -2 -5 |swiãto = |himn = Hino à Bandeira Nacional |kòd = BR |Internet = .br |telefón = +55|Mònarcha=|Premiéra=|Prezydeńt=Luiz Inácio Lula da Silva |aùtowi kòd=BR}} '''Brazylskô''' abò '''Brazylëjô''' (''Brasil, República Federativa do Brasil'') – je nôwikszim państwã w [[Pôłniowô Amerika|Pôłniowi Americe]]. Dzys stolëca to [[Brasilia]], a dôwndôw stolëca to [[Rio de Janeiro]]. Nôwikszi gard to [[São Paulo]]. Dzysdniowò Brazylskô skłôdô z wiele krôjów. Je piątim co do wiôlgòscë państwã swiata. Tu je stolemnô rzeka Amazonka i stolemnô Amazonskô Pùszczô, dze żëją jagùarë, papùgë, ocelotë, pancernikë, tapirë, zgniłozwiérzë, môłpczi, pirane i jine apartne zwiérzãta. * stoleczny gard: Brasilia * lëdztwò: 196.343.000 mieszkańców * wiéchrzëzna: 8.511.965 km² Dzél òtroków [[Kaszëbi|Kaszëbów]] mieszkô w Brazylsczi na emigracëji m.jin. w gardze Kùritiba ([[Curitiba]]). <gallery mode="packed" caption="Galeriô"> Lear's_Macaw_Anodorhynchus_leari_(cropped).jpg|Papùgë ara Abismo_Anhumas,_Bonito,_MS.JPG|Abismo Anhumas </gallery> <gallery mode="packed"> Vista_do_Morro_Dona_Marta.jpg|Rio de Janeiro Amanhecer_no_Hercules_--.jpg|Amanhecer no Hercules </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Amerika}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Pôłniowô Amerika]] [[Kategòrëjô:Brazylskô]] oqkrlf2xid7ko4gpwkfb2edwol4exjh 202729 202728 2026-06-25T22:59:11Z DawnyTest 14843 202729 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono = República Federativa do Brasil |miono = Federacëjnô Repùblika Brazylsczi |miono-genitiw = Brazylsczi |fana = Flag_of_Brazil.svg |herb = Coat_of_arms_of_Brazil.svg |na karce = LocationBrazil.svg |mòtto = Ordem e Progresso (Łôd ë pòkrok) |jãzëk = [[Pòrtugalsczi_jãzëk|Pòrtugalsczi]], guarani |stolëca = Brasilia |fòrma państwa = repùblika |wiéchrzëzna = 8.511.965 |procent-wòdë = |lëdztwò = 196.343.000 | rok = 2018 |dëtk = Brazilsczi real R$ | kòd dëtka = BRL |czasowô cona = -2 -5 |swiãto = |himn = Hino à Bandeira Nacional (Nôrodny himn Brazylsczi) <center>[[File:Hino Nacional Brasileiro instrumental.ogg]]</center> |kòd = BR |Internet = .br |telefón = +55|Mònarcha=|Premiéra=|Prezydeńt=Luiz Inácio Lula da Silva |aùtowi kòd=BR}} '''Brazylskô''' abò '''Brazylëjô''' (''Brasil, República Federativa do Brasil'') – je nôwikszim państwã w [[Pôłniowô Amerika|Pôłniowi Americe]]. Dzys stolëca to [[Brasilia]], a dôwndôw stolëca to [[Rio de Janeiro]]. Nôwikszi gard to [[São Paulo]]. Dzysdniowò Brazylskô skłôdô z wiele krôjów. Je piątim co do wiôlgòscë państwã swiata. Tu je stolemnô rzeka Amazonka i stolemnô Amazonskô Pùszczô, dze żëją jagùarë, papùgë, ocelotë, pancernikë, tapirë, zgniłozwiérzë, môłpczi, pirane i jine apartne zwiérzãta. * stoleczny gard: Brasilia * lëdztwò: 196.343.000 mieszkańców * wiéchrzëzna: 8.511.965 km² Dzél òtroków [[Kaszëbi|Kaszëbów]] mieszkô w Brazylsczi na emigracëji m.jin. w gardze Kùritiba ([[Curitiba]]). <gallery mode="packed" caption="Galeriô"> Lear's_Macaw_Anodorhynchus_leari_(cropped).jpg|Papùgë ara Abismo_Anhumas,_Bonito,_MS.JPG|Abismo Anhumas </gallery> <gallery mode="packed"> Vista_do_Morro_Dona_Marta.jpg|Rio de Janeiro Amanhecer_no_Hercules_--.jpg|Amanhecer no Hercules </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Amerika}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Pôłniowô Amerika]] [[Kategòrëjô:Brazylskô]] 20e1r5w74ir12af3poivph0ykzgrdt9 202737 202729 2026-06-26T04:19:23Z Iketsi 3254 {{Jãz.|pt}} 202737 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono = República Federativa do Brasil |miono = Federacëjnô Repùblika Brazylsczi |miono-genitiw = Brazylsczi |fana = Flag_of_Brazil.svg |herb = Coat_of_arms_of_Brazil.svg |na karce = LocationBrazil.svg |mòtto = Ordem e Progresso (Łôd ë pòkrok) |jãzëk = [[Pòrtugalsczi_jãzëk|Pòrtugalsczi]], guarani |stolëca = Brasilia |fòrma państwa = repùblika |wiéchrzëzna = 8.511.965 |procent-wòdë = |lëdztwò = 196.343.000 | rok = 2018 |dëtk = Brazilsczi real R$ | kòd dëtka = BRL |czasowô cona = -2 -5 |swiãto = |himn = Hino à Bandeira Nacional (Nôrodny himn Brazylsczi) <center>[[Òbrôzk:Hino Nacional Brasileiro instrumental.ogg]]</center> |kòd = BR |Internet = .br |telefón = +55|Mònarcha=|Premiéra=|Prezydeńt=Luiz Inácio Lula da Silva |aùtowi kòd=BR }} '''Brazylskô''' abò '''Brazylëjô''' ({{Jãz.|pt}} ''Brasil, República Federativa do Brasil'') – je nôwikszim państwã w [[Pôłniowô Amerika|Pôłniowi Americe]]. Dzys stolëca to [[Brasilia]], a dôwndôw stolëca to [[Rio de Janeiro]]. Nôwikszi gard to [[São Paulo]]. Dzysdniowò Brazylskô skłôdô z wiele krôjów. Je piątim co do wiôlgòscë państwã swiata. Tu je stolemnô rzeka Amazonka i stolemnô Amazonskô Pùszczô, dze żëją jagùarë, papùgë, ocelotë, pancernikë, tapirë, zgniłozwiérzë, môłpczi, pirane i jine apartne zwiérzãta. * stoleczny gard: Brasilia * lëdztwò: 196.343.000 mieszkańców * wiéchrzëzna: 8.511.965 km² Dzél òtroków [[Kaszëbi|Kaszëbów]] mieszkô w Brazylsczi na emigracëji m.jin. w gardze Kùritiba ([[Curitiba]]). == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Lear's_Macaw_Anodorhynchus_leari_(cropped).jpg|Papùgë ara Òbrôzk:Abismo_Anhumas,_Bonito,_MS.JPG|Abismo Anhumas Òbrôzk:Vista_do_Morro_Dona_Marta.jpg|Rio de Janeiro Òbrôzk:Amanhecer_no_Hercules_--.jpg|Amanhecer no Hercules </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Amerika}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pôłniowô Amerika]] [[Kategòrëjô:Brazylskô| ]] g3em1z4elkzjl4nlkhuhzvdmmbevt7j Wilczé zelé 0 6257 202467 162179 2026-06-25T13:12:09Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202467 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Euphorbia helioscopia flowers.jpg|mały|Wilczé zelé]] '''Wilczé zelé''' (''Euphorbia peplus'' L.) – to je jednorocznô roscëna z rodzëznë psotnikòwatëch. To je zelëskò m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 04qelfxraxqe8m7e99buaekajavq99q Gmina Krokòwò 0 6279 202505 201538 2026-06-25T14:09:04Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Gmina Krokòwa]] do [[Gmina Krokòwò]]: Błędna pisownia tytułu 201538 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Krokowa COA.svg|mały|Herb gminë Krokòwa]] '''Gmina Krokòwa''' – wieskô gmina w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]], w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] b8lnvcwiywdm49bbyien368jpgyyk68 202507 202505 2026-06-25T14:09:19Z Terrus38 14026 202507 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Krokowa COA.svg|mały|Herb gminë Krokòwò]] '''Gmina Krokòwò''' – wieskô gmina w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]], w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] ef90k5xej9qzq5d8331fznc1jeo1ni7 Vera Fischer 0 6393 202530 188453 2026-06-25T15:29:08Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202530 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:VeraFischerPorAndreaFarias (cropped).jpg|mały|Vera Fischer]] '''Vera Lúcia Fische''' (ùr. [[27 lëstopadnika]] [[1951]]) – [[Brazylskô|brazylijskô]] aktórka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Fischer, Vera}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] tjtt3eot8zmqyxw5dcf8610xgi6oh1v 202531 202530 2026-06-25T15:32:27Z Iketsi 3254 (2004) 202531 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:VeraFischerPorAndreaFarias (cropped).jpg|mały|Vera Fischer (2004)]] '''Vera Lúcia Fische''' (ùr. [[27 lëstopadnika]] [[1951]]) – [[Brazylskô|brazylijskô]] aktórka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Fischer, Vera}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] e0gq83qz3y18fxz7sua8kvpvy5wk8ds Krokòwò 0 6417 202434 193428 2026-06-25T12:51:16Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi <> Òbaczë téż; {{Kòntrola}} 202434 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Krokowa - church 04.jpg|mały|Kòscół w Krokòwie]] '''Krokòwa''' – je wiôlgą [[Kaszëbë|kaszëbską]] wsą w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]], w [[Gmina Krokòwa|gminie Krokòwa]]. Do òbéńdë wsë rëchòwóné są téż: Minkòwice i Gòszczëno, przez to òna mô charakter môłégò gardu. Tu je skrzëżowanié dróg i są dwie wojewódzczi drodżi. Téż tu je sedzba gminë Krokòwò. == Historëjô == Pierszé wiadło ò Krokòwi je zapisóné w 1288 rokù. Wies dłudżi lata słëcha do familëji Krokòwsczich (von Krockow). == Òbaczë téż == * [[Wiôlgô Piôsznica]] * [[Żarnówc]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.youtube.com/watch?v=iTwCSlBbPUI 2010] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Krokòwa]] [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] b3hmqgbn4iauwuq1nni01issrr2l9i5 202500 202434 2026-06-25T14:06:41Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Krokòwa]] na [[Krokòwò]] w plac przeczérowaniô: Błędna pisownia tytułu 202434 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Krokowa - church 04.jpg|mały|Kòscół w Krokòwie]] '''Krokòwa''' – je wiôlgą [[Kaszëbë|kaszëbską]] wsą w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]], w [[Gmina Krokòwa|gminie Krokòwa]]. Do òbéńdë wsë rëchòwóné są téż: Minkòwice i Gòszczëno, przez to òna mô charakter môłégò gardu. Tu je skrzëżowanié dróg i są dwie wojewódzczi drodżi. Téż tu je sedzba gminë Krokòwò. == Historëjô == Pierszé wiadło ò Krokòwi je zapisóné w 1288 rokù. Wies dłudżi lata słëcha do familëji Krokòwsczich (von Krockow). == Òbaczë téż == * [[Wiôlgô Piôsznica]] * [[Żarnówc]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.youtube.com/watch?v=iTwCSlBbPUI 2010] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Krokòwa]] [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] b3hmqgbn4iauwuq1nni01issrr2l9i5 202504 202500 2026-06-25T14:08:18Z Terrus38 14026 202504 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Krokowa - church 04.jpg|mały|Kòscół w Krokòwie]] '''Krokòwò''' – je wiôlgą [[Kaszëbë|kaszëbską]] wsą w [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]], w [[Gmina Krokòwa|gminie Krokòwò]]. Przez wsã przechôdają dwie wojewódzczi drodżi. Sedzba gminë Krokòwò. == Historëjô == Pierszé wiadło ò Krokòwie òstało zapisóné w 1288 rokù. Wsa dłudżé lata słëcha do familie von Krockow. == Òbaczë téż == * [[Wiôlgô Piôsznica]] * [[Żarnówc]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.youtube.com/watch?v=iTwCSlBbPUI 2010] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Krokòwa]] [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] afowutkums3mngeobnlw9p3yajvb6q1 Diskùsëjô:Krokòwò 1 6422 202502 106552 2026-06-25T14:06:41Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Diskùsëjô:Krokòwa]] do [[Diskùsëjô:Krokòwò]]: Błędna pisownia tytułu 106552 wikitext text/x-wiki == Krokòwa czë Krokòwò == ''' Anonimòwi brëkòwnik ''(77.253.30.37)'' pòdôł za zdrój do wersëji '''Krokòwò''': ''"Chludziński A. (red.): Polsko-kaszubski słownik nazw miejscowych i fizjograficznych/Pòlskò-kaszëbsczi słowôrz miestnëch ë fizjografnëch mión. Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie, Gdańsk 2006 (Krokòwò)."'' : Nie rozmiã tegò, skądka sã na wersëjô wza, pòdle mie je òna falszëwô. :1. Przëmiôrë z òkrãżô - Sygnie doch zwëczajno póńc na wse wkół Krokòwë, żebë ùczëc, że tak nicht nie gôdô. Jô tam móm we dwóch wsach półbracy ë nigdë ni móm czëté ''Krokòwò'', le '''Krokòwa'''. :"'''Òd Żarnówca do Krokòwë'''" - jeżlë bë miało bëc Krokòwò, to bë szło ùczëc "Òd Żarnówca do Krokòwa" - chto tak gôdô????? :''Przëmiôr "Òd Żarnówca do Krokòwë" wzãti z: Kaszëbsczé Abecadło, W. Bòbrowsczi i K. Kwiatkòwskô, Gduńsk 2002, starna 153'' :2. '''Krokòwa''' - S. Ramułt, Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego, Gduńsk 2003, starna 139 :3. '''Krokòwa''' - F. Lorentz, Die kaschubischen Ortsnamen nebst Ableitungen, Berlëno 1933, strana 19 ë 53 :To tëli, dali mie sã nie chce szëkac, chòc jeżlë je to mało to to zrobiã, le dlôcze? Pòdle mie wersëjô pòdónô przez Anonimùsa je z felą, chtërnô mòże bëc zwëczajna felą w drëkù, felą zecera, czë téż fela ùsôdzającegò, co wszëtkò w przëtrôfkù ksążków zamëkającyma w se kaszëbsczé lëterë nie je niczim nowim :Pòzdrówczi Mark --[[Brëkòwnik:Kaszeba|Kaszeba]] 20:27, 25 séwnika 2010 (CEST) 6f57ij8e37uhf73flq31pt85s5lgoda Dobrô 0 6660 202454 164027 2026-06-25T13:03:28Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202454 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL_Dobra_(powiat_łobeski)_COA.svg|mały|Herb Dobri]] '''Dobrô''' (we zdrojach: ''Dober'', ''Daber''; pòl. ''Dobra'', miem. ''Daber'') - garc w [[łobezczi kréz|łobesczim krézu]] w [[Zôpadnopòmòrsczé wòjewództwò|Zôpadnopòmòrsczim wòjewództwie]] nad jezorã [[Tëczno]]. * Lëdztwò gardu: 2.336 ([[2009]]) * Wiéchrzëzna gardu: 2,37 km2 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Gardë w Pòlsce]] [[Kategòrëjô:Zôpadnopòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Zôpadnopòmòrsczé wòjewództwò]] jdw5lcs1m2q7h3nyqfdfzujwuzgka0v 202516 202454 2026-06-25T14:23:17Z Terrus38 14026 202516 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL_Dobra_(powiat_łobeski)_COA.svg|mały|Herb Dobri]] '''Dobrô''' (we zdrojach: ''Dober'', ''Daber''; pòl. ''Dobra'', miem. ''Daber'') - gard w [[łobezczi kréz|łobesczim krézu]] w [[Zôpadnopòmòrsczé wòjewództwò|zôpadnopòmòrsczim wòjewództwie]]. Leżi nad jezorã [[Tëczno]]. * Lëdztwò gardu: 2.336 ([[2009]]) * Wiéchrzëzna gardu: 2,37 km2 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Gardë w Pòlsce]] [[Kategòrëjô:Zôpadnopòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Zôpadnopòmòrsczé wòjewództwò]] pid80iw6ddgub8vcnk4dxuns1ulfagg Płota 0 6706 202745 170571 2026-06-26T04:35:13Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202745 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL Płoty COA.svg|mały|Płocczi herb]] '''Płota''' (we zdrojach: ''*Płota'', ''Plote'' 1277, ''Plate'', ''Plathe'', ''Platow'' 1632; pòl. ''Płoty'', miem. ''Plathe an der Rega'') – gard w [[grifiôgórsczi kréz|grifiôgórsczim krézu]] w [[Zôpadnopòmòrsczé wòjewództwò|Zôpadnopòmòrsczim wòjewództwie]] nad [[Rega|Regą]]. * Lëdztwò gardu: 4.070 ([[2009]]) * Wiéchrzëzna gardu: 4,12 km2 {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Gardë w Pòlsce]] [[Kategòrëjô:Zôpadnopòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Zôpadnopòmòrsczé wòjewództwò]] c3zh9u1mgopfdxzcu0m7pmnirihs4kr Skansen 0 6730 202714 199059 2026-06-25T21:40:21Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ {{#categorytree:Skansenë|hideroot=on|mode=pages}} 202714 wikitext text/x-wiki '''Skansen''' – pòtocznie pòzwa [[mùzeùm]] na wòlnym lëfcë, chtërnégò célem je zaprezentowanié kùlturë [[ludowô]] dóné òkòlë abò téż ekspozycëjô òbiektów stôrodôwnych (archeologowich, bùdownych, etnografnych). Pòlsczi mùzea skansenowsczi zrzeszają sã w ''Zrzeszeniu Mùzeów na Wòlnym Lëfcë''. Nôstarszim skansenem w Pòlsce je '''''Kaszëbsczi [[Park]] Etnografny we [[Wdzydze Kiszewsczi|Wdzydzach Kiszewsczich]]'''''. Pòzwa tego tipù mùzeów pòchòdzy òd szwedzczi pòzwë własnô, parkù Skansen, ùżëtô dlô òdemkłi w 1891 przez Artura Hazeliusa ekspozycëji 150 przëkłôdów architekturë drewnionô z môlu całégò kraju, na wyspie Djurgården na terenie Sztokhòlmù, gdze pò rôz pierwszi przëgòtowano tego tipù zbiér stôrodôwnotów. Przeniesono tam z rozmajitich môlów kraju apartny dlô nich bùdynczi wiejsczi. == Ôrte skansenów == [[Òbrôzk:Skansen.jpg|mały|Kaszëbsczi Park Etnografny we Wdzydzach]] *'''Skansenë etnografny''': Przenôszi sã do nich tipòwé abò nadzwëkòwé przëkłôdë nôczãscô architekturë ludowô z dóné òkòlë, a wraz z bùdinkama jich wëpòsażenié, statczi, nôrzãdza, wëstrojenié, òbleczënk ludowé i jinszi elementë fòlkloru. *'''Skansenë techniczi''': pòzwë ti terô ùżiwô sã téż dlô zebrónych pòd gòłim niebem stôrodôwnych òbiektów technicznych. *'''Skansen przerobinë''': stôré czerpiskò i przëgòtowóné do zwanożënié fòrtyfikacëji np. Skansen Fòrtyfikacëjny – Oderstellung – Lesnô Góra, Skansen fòrtyfikacëjny w Dobieszowicach. *'''Skansen górowny''': w Zabrzu (ùl. Wòlnoscë) – na môlu założoné w 1791 r. czerpiska kamianégò wãdżiela, w jegò skłôd wchôdają m.jin. dôwné wërobiska Königin Luise Grube (Pò II wòjnie swiatowé i pò zmianie państwowiznë Zabrza pòzwano "Luizã" KWK "Zabrze") *'''Skansen pòdzemny''': Stôrodôwny Czerpiskò Kamianégò Wãdżiela "Guido" zrobionô na terenie Zabrza == Òbaczë téż == * [[Mùzeùm]] {{#categorytree:Skansenë|hideroot=on|mode=pages}} == Lëteratura == * Małô Encyklopedia Pòwszechnô PWN == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * http://www.muzeum-wdzydze.gda.pl/ {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Skansenë| ]] 1k1aez0euqd1qr0d24e4jfq3q0mysgy Kaszëbsczé malarstwò na szkle 0 6771 202542 167355 2026-06-25T16:21:27Z Iketsi 3254 kat. 202542 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} Tradicjô òbazów swiãtëch malowónëch na òpaczny stronie szkła datëje sã na Kaszëbach òd wieków XVII-XVIII. Lëdowi artiscë kaszëbsczi, jak swiôdczą ò tim zachòwóné malowidła, z wikszim zamiłowaniém twòrzelë ornamentë niglë mòtiwë figùralné. Czãsto téż miast malowac swiãtëch, pòdklejiwelë dostãpné jima drzewòritowé òbrôzczi pòstaców abò twarzów swiãtich. Zôz òrnamentë ùtwórcë malowelë z wiôldżim pietizmã, p=ùziwając przede wszëtczim charakteristicznyma, kwiatowima mòtiwama, znónyma i w jinszich dzélach kùńsztu kaszëbsczégò zdobnictwa. Dzysô taczé òbrazë i jich ùtwórców rzôdkò mòże ju spòtkac. Równak kùńszt malowaniô na szkle czësto jesz nie wëgasł. Dzysô òżiwô dzãka dzejalnoscë mùzeów (dnt. Muzeùm Etnograficzné w Gduńskù-Oléwie), Kaszëbsczégò Ùniwersytetu Lëdowégò itp. Dopùszcziwô sã téż swiécką tematika. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kùńszt]] 6lidgqehu6hb9ko0gskn7hhfghs6fpt 202543 202542 2026-06-25T16:26:12Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ + 202543 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} Tradicjô òbazów swiãtëch malowónëch na òpaczny stronie szkła datëje sã na Kaszëbach òd wieków XVII-XVIII. Lëdowi artiscë kaszëbsczi, jak swiôdczą ò tim zachòwóné malowidła, z wikszim zamiłowaniém twòrzelë ornamentë niglë mòtiwë figùralné. Czãsto téż miast malowac swiãtëch, pòdklejiwelë dostãpné jima drzewòritowé òbrôzczi pòstaców abò twarzów swiãtich. Zôz òrnamentë ùtwórcë malowelë z wiôldżim pietizmã, p=ùziwając przede wszëtczim charakteristicznyma, kwiatowima mòtiwama, znónyma i w jinszich dzélach kùńsztu kaszëbsczégò zdobnictwa. Dzysô taczé òbrazë i jich ùtwórców rzôdkò mòże ju spòtkac. Równak kùńszt malowaniô na szkle czësto jesz nie wëgasł. Dzysô òżiwô dzãka dzejalnoscë mùzeów (dnt. Muzeùm Etnograficzné w Gduńskù-Oléwie), Kaszëbsczégò Ùniwersytetu Lëdowégò itp. Dopùszcziwô sã téż swiécką tematika. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/malarstwo-na-szkle/ * https://szwajcariakaszubska.com/malartswo * {{YouTube|FYnc-MvwoWw|Kaszubskie ludowe malarstwo na szkle - film instruktażowy — Kaszubski Uniwersytet Ludowy Wieżyca}} * {{YouTube|fGXALqWOzmY|Mistrz tradycji 2023 - Malarstwo na szkle — Kaszubi PL (ZKP)}} * https://www.biblioteka.lebork.pl/oferta/konkursy/konkurs-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * https://www.szkolagarczegorze.nwl.pl/jezyk-kaszubski-3/warsztaty-malowania-na-szkle/ * http://zsdamnica.pl/jezyk-kaszubski-malarstwo-na-szkle/ * https://kul.org.pl/warsztaty-kaszubskiego-ludowego-malarstwa-na-szkle/ * https://www.szkolneblogi.pl/blogi/sp-kozyczkowo-1/tradycyjne-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * http://snauka.pl/kaszubskie-malarstwo-na-szkle.html {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kùńszt]] mxgi7jwv8m0c8olfx8dzrg17fdi2hv7 202544 202543 2026-06-25T16:28:08Z Iketsi 3254 +- 202544 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} Tradicjô òbazów swiãtëch malowónëch na òpaczny stronie szkła datëje sã na Kaszëbach òd wieków XVII-XVIII. Lëdowi artiscë kaszëbsczi, jak swiôdczą ò tim zachòwóné malowidła, z wikszim zamiłowaniém twòrzelë ornamentë niglë mòtiwë figùralné. Czãsto téż miast malowac swiãtëch, pòdklejiwelë dostãpné jima drzewòritowé òbrôzczi pòstaców abò twarzów swiãtich. Zôz òrnamentë ùtwórcë malowelë z wiôldżim pietizmã, p=ùziwając przede wszëtczim charakteristicznyma, kwiatowima mòtiwama, znónyma i w jinszich dzélach kùńsztu kaszëbsczégò zdobnictwa. Dzysô taczé òbrazë i jich ùtwórców rzôdkò mòże ju spòtkac. Równak kùńszt malowaniô na szkle czësto jesz nie wëgasł. Dzysô òżiwô dzãka dzejalnoscë mùzeów (dnt. Muzeùm Etnograficzné w Gduńskù-Oléwie), Kaszëbsczégò Ùniwersytetu Lëdowégò itp. Dopùszcziwô sã téż swiécką tematika. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/malarstwo-na-szkle/ * https://szwajcariakaszubska.com/malartswo * {{YouTube|FYnc-MvwoWw|Kaszubskie ludowe malarstwo na szkle - film instruktażowy — Kaszubski Uniwersytet Ludowy Wieżyca}} * {{YouTube|fGXALqWOzmY|Mistrz tradycji 2023 - Malarstwo na szkle — Kaszubi PL (ZKP)}} * https://www.biblioteka.lebork.pl/oferta/konkursy/konkurs-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * https://www.szkolagarczegorze.nwl.pl/jezyk-kaszubski-3/warsztaty-malowania-na-szkle/ * http://zsdamnica.pl/jezyk-kaszubski-malarstwo-na-szkle/ * https://kul.org.pl/warsztaty-kaszubskiego-ludowego-malarstwa-na-szkle/ * https://www.szkolneblogi.pl/blogi/sp-kozyczkowo-1/tradycyjne-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * http://snauka.pl/kaszubskie-malarstwo-na-szkle.html {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kùńszt]] fjova57dlq6que9atad98cv7wktznwq 202545 202544 2026-06-25T16:28:42Z Iketsi 3254 [[]] 202545 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} Tradicjô òbazów swiãtëch malowónëch na òpaczny stronie szkła datëje sã na Kaszëbach òd wieków XVII–XVIII. Lëdowi artiscë kaszëbsczi, jak swiôdczą ò tim zachòwóné malowidła, z wikszim zamiłowaniém twòrzelë ornamentë niglë mòtiwë figùralné. Czãsto téż miast malowac swiãtëch, pòdklejiwelë dostãpné jima drzewòritowé òbrôzczi pòstaców abò twarzów swiãtich. Zôz òrnamentë ùtwórcë malowelë z wiôldżim pietizmã, p=ùziwając przede wszëtczim charakteristicznyma, kwiatowima mòtiwama, znónyma i w jinszich dzélach kùńsztu kaszëbsczégò zdobnictwa. Dzysô taczé òbrazë i jich ùtwórców rzôdkò mòże ju spòtkac. Równak kùńszt malowaniô na szkle czësto jesz nie wëgasł. Dzysô òżiwô dzãka dzejalnoscë mùzeów (dnt. [[Muzeùm Etnograficzné w Gduńskù-Oléwie]]), Kaszëbsczégò Ùniwersytetu Lëdowégò itp. Dopùszcziwô sã téż swiécką tematika. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/malarstwo-na-szkle/ * https://szwajcariakaszubska.com/malartswo * {{YouTube|FYnc-MvwoWw|Kaszubskie ludowe malarstwo na szkle - film instruktażowy — Kaszubski Uniwersytet Ludowy Wieżyca}} * {{YouTube|fGXALqWOzmY|Mistrz tradycji 2023 - Malarstwo na szkle — Kaszubi PL (ZKP)}} * https://www.biblioteka.lebork.pl/oferta/konkursy/konkurs-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * https://www.szkolagarczegorze.nwl.pl/jezyk-kaszubski-3/warsztaty-malowania-na-szkle/ * http://zsdamnica.pl/jezyk-kaszubski-malarstwo-na-szkle/ * https://kul.org.pl/warsztaty-kaszubskiego-ludowego-malarstwa-na-szkle/ * https://www.szkolneblogi.pl/blogi/sp-kozyczkowo-1/tradycyjne-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * http://snauka.pl/kaszubskie-malarstwo-na-szkle.html {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kùńszt]] nxhtgc1qphil5nkyr19egxgjd2xk3di 202547 202545 2026-06-25T16:32:24Z Iketsi 3254 {{Bez òdjimka}} 202547 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} Tradicjô òbazów swiãtëch malowónëch na òpaczny stronie szkła datëje sã na Kaszëbach òd wieków XVII–XVIII. Lëdowi artiscë kaszëbsczi, jak swiôdczą ò tim zachòwóné malowidła, z wikszim zamiłowaniém twòrzelë ornamentë niglë mòtiwë figùralné. Czãsto téż miast malowac swiãtëch, pòdklejiwelë dostãpné jima drzewòritowé òbrôzczi pòstaców abò twarzów swiãtich. Zôz òrnamentë ùtwórcë malowelë z wiôldżim pietizmã, p=ùziwając przede wszëtczim charakteristicznyma, kwiatowima mòtiwama, znónyma i w jinszich dzélach kùńsztu kaszëbsczégò zdobnictwa. Dzysô taczé òbrazë i jich ùtwórców rzôdkò mòże ju spòtkac. Równak kùńszt malowaniô na szkle czësto jesz nie wëgasł. Dzysô òżiwô dzãka dzejalnoscë mùzeów (dnt. [[Muzeùm Etnograficzné w Gduńskù-Oléwie]]), Kaszëbsczégò Ùniwersytetu Lëdowégò itp. Dopùszcziwô sã téż swiécką tematika. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/malarstwo-na-szkle/ * https://szwajcariakaszubska.com/malartswo * {{YouTube|FYnc-MvwoWw|Kaszubskie ludowe malarstwo na szkle - film instruktażowy — Kaszubski Uniwersytet Ludowy Wieżyca}} * {{YouTube|fGXALqWOzmY|Mistrz tradycji 2023 - Malarstwo na szkle — Kaszubi PL (ZKP)}} * https://www.biblioteka.lebork.pl/oferta/konkursy/konkurs-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * https://www.szkolagarczegorze.nwl.pl/jezyk-kaszubski-3/warsztaty-malowania-na-szkle/ * http://zsdamnica.pl/jezyk-kaszubski-malarstwo-na-szkle/ * https://kul.org.pl/warsztaty-kaszubskiego-ludowego-malarstwa-na-szkle/ * https://www.szkolneblogi.pl/blogi/sp-kozyczkowo-1/tradycyjne-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * http://snauka.pl/kaszubskie-malarstwo-na-szkle.html {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kùńszt]] rj01g017bsqpnacxhaf94x34pw6gx8t 202563 202547 2026-06-25T17:26:31Z Iketsi 3254 [[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]] 202563 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} Tradicjô òbazów swiãtëch malowónëch na òpaczny stronie szkła datëje sã na Kaszëbach òd wieków XVII–XVIII. Lëdowi artiscë kaszëbsczi, jak swiôdczą ò tim zachòwóné malowidła, z wikszim zamiłowaniém twòrzelë ornamentë niglë mòtiwë figùralné. Czãsto téż miast malowac swiãtëch, pòdklejiwelë dostãpné jima drzewòritowé òbrôzczi pòstaców abò twarzów swiãtich. Zôz òrnamentë ùtwórcë malowelë z wiôldżim pietizmã, p=ùziwając przede wszëtczim charakteristicznyma, kwiatowima mòtiwama, znónyma i w jinszich dzélach kùńsztu kaszëbsczégò zdobnictwa. Dzysô taczé òbrazë i jich ùtwórców rzôdkò mòże ju spòtkac. Równak kùńszt malowaniô na szkle czësto jesz nie wëgasł. Dzysô òżiwô dzãka dzejalnoscë mùzeów (dnt. [[Muzeùm Etnograficzné w Gduńskù-Oléwie]]), [[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet|Kaszëbsczégò Ùniwersytetu Lëdowégò]] itp. Dopùszcziwô sã téż swiécką tematika. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/malarstwo-na-szkle/ * https://szwajcariakaszubska.com/malartswo * {{YouTube|FYnc-MvwoWw|Kaszubskie ludowe malarstwo na szkle - film instruktażowy — Kaszubski Uniwersytet Ludowy Wieżyca}} * {{YouTube|fGXALqWOzmY|Mistrz tradycji 2023 - Malarstwo na szkle — Kaszubi PL (ZKP)}} * https://www.biblioteka.lebork.pl/oferta/konkursy/konkurs-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * https://www.szkolagarczegorze.nwl.pl/jezyk-kaszubski-3/warsztaty-malowania-na-szkle/ * http://zsdamnica.pl/jezyk-kaszubski-malarstwo-na-szkle/ * https://kul.org.pl/warsztaty-kaszubskiego-ludowego-malarstwa-na-szkle/ * https://www.szkolneblogi.pl/blogi/sp-kozyczkowo-1/tradycyjne-kaszubskie-malarstwo-na-szkle/ * http://snauka.pl/kaszubskie-malarstwo-na-szkle.html {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] [[Kategòrëjô:Kùńszt]] ctq7kcgsipento8gi5xjf9g35j6s1n4 Krziż 0 6841 202743 202079 2026-06-26T04:32:55Z Iketsi 3254 garc→gard 202743 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL Krzyż Wielkopolski COA.svg|mały|Krziżewi herb]] '''Krziż''' (we zdrojach: ''Kreuz''; pòl. ''Krzyż Wielkopolski'', miem. ''Kreuz'') – gard w [[czôrnkòwskò-trzcanecczi kréz|czôrnkòwskò-trzcanecczim krézu]] we [[Wiôlgòpòlsczé wòjewództwò|Wiôlgòpòlsczim wòjewództwie]] nad [[Drawa|Drawą]] ë [[Notec|Notecą]]. * Lëdztwò gardu: 6.300 ([[2009]]) * Wiéchrzëzna gardu: 5,83 km2 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Gardë w Pòlsce]] [[Kategòrëjô:Wiôlgòpòlsczé wòjewództwò]] [[Kategòrëjô:Artikle, jaczé nót je napisac òd nowa]] 89rzr7ix42bgajiungu8a63qdstf8jx Lëcëper 0 6925 202485 171360 2026-06-25T13:20:25Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202485 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Lucifer Liege Luc Viatour.jpg|mały|Lëcyper (kùńszt z [[Belgijskô|Belgijsczi]])]] '''Lëcyper''' – to je ùpadłi [[Janiół|aniół]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Religijô]] lnqp6hkkc98p26qz0ljakpsucm4dc7y 202510 202485 2026-06-25T14:16:32Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Lëcyper]] do [[Lëcëper]]: Błędna pisownia tytułu 202485 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Lucifer Liege Luc Viatour.jpg|mały|Lëcyper (kùńszt z [[Belgijskô|Belgijsczi]])]] '''Lëcyper''' – to je ùpadłi [[Janiół|aniół]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Religijô]] lnqp6hkkc98p26qz0ljakpsucm4dc7y 202512 202510 2026-06-25T14:17:24Z Terrus38 14026 202512 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Lucifer Liege Luc Viatour.jpg|mały|Lëcyper (kùńszt z [[Belgijskô|Belgijsczi]])]] '''Lëcëper''' – jeden òd ùpadłëch [[Janiół|aniołów]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Religijô]] bkhg64lor4ttrcwldhnmxreuda9qxby Pùstczi 0 7009 202446 193815 2026-06-25T12:58:19Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202446 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Bocage boulonnais.jpg|mały|Pùstczi]] '''Pùstczi'''<ref>hasło òprôcowóné na spòdlim ''Słowarza pòlskò-kaszëbsczégò'' E. Gòłąbka</ref> – môl zamieszkóny przez mało lëdzy np. gbùrów za wsą. Niejedny gódają, że to mòże bëc môl nijak nie zamieszkóny, jinaczi: bezlëdzé, pùstkòwié, pùstkòwizna, głëszëzna, głëszô dzëwizna. Szpôsowno abò zgardlëwie mòże rzec na nie: barabónë, përdëgónë, pùtawë, jôchë, pajączi (pajądżi), pajiczënë, pajónë, pòjéwczi (pòjówczi, pùjawë), wëgwizdowò, zarzëcé, dzura, òsék, sowińc (tzn. tam, gdze le sowë knipią); „zapadłô” wies, zapadłé (dzëczé) stronë. Pùstczi mògą òznôczac téż òkòlé dalek w kraju. Dzys czãsto zastãpiwô sã 'pùstczi' słowã 'wëbùdowanié' (pòlsczi: 'przysiółek', 'wybudowanie za wsią'). [[Òbrôzk:Habitat sur pilotis au Bénin.jpg|mały|Pùstczi]] Pòjãcé "Pùstków" stało sã wôżną figùrą w ùtwórstwie [[Jan Drzeżdżon|Jana Drzeżdżona]], òsoblëwie w [[Twôrz Smãtka|''Twarzë Smãtka'']]. Przëkładë zdaniów: "Mieszkac w pajiczënach"<ref> B. Sychta, ''Słownik gwar kaszubskich''</ref>. "Głëszô, jakbë chto òczarził"<ref> S. Ramułt, ''Słownik języka pomorskiego, czyli kaszubskiego''</ref>. "Nie wiém, jak ti lëdzë na taczim bezludkòwim mògą mieszkac?"<ref>E. Gòłąbk, ''Słowôrz pòlskò-kaszëbsczi''</ref>. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] mkou3j59tcfbetsfcwmkwnv9n6f1mnd 202447 202446 2026-06-25T12:58:59Z Iketsi 3254 [[Jón Drzéżdżón]] 202447 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Bocage boulonnais.jpg|mały|Pùstczi]] '''Pùstczi'''<ref>hasło òprôcowóné na spòdlim ''Słowarza pòlskò-kaszëbsczégò'' E. Gòłąbka</ref> – môl zamieszkóny przez mało lëdzy np. gbùrów za wsą. Niejedny gódają, że to mòże bëc môl nijak nie zamieszkóny, jinaczi: bezlëdzé, pùstkòwié, pùstkòwizna, głëszëzna, głëszô dzëwizna. Szpôsowno abò zgardlëwie mòże rzec na nie: barabónë, përdëgónë, pùtawë, jôchë, pajączi (pajądżi), pajiczënë, pajónë, pòjéwczi (pòjówczi, pùjawë), wëgwizdowò, zarzëcé, dzura, òsék, sowińc (tzn. tam, gdze le sowë knipią); „zapadłô” wies, zapadłé (dzëczé) stronë. Pùstczi mògą òznôczac téż òkòlé dalek w kraju. Dzys czãsto zastãpiwô sã 'pùstczi' słowã 'wëbùdowanié' (pòlsczi: 'przysiółek', 'wybudowanie za wsią'). [[Òbrôzk:Habitat sur pilotis au Bénin.jpg|mały|Pùstczi]] Pòjãcé "Pùstków" stało sã wôżną figùrą w ùtwórstwie [[Jón Drzéżdżón|Jana Drzeżdżona]], òsoblëwie w [[Twôrz Smãtka|''Twarzë Smãtka'']]. Przëkładë zdaniów: "Mieszkac w pajiczënach"<ref> B. Sychta, ''Słownik gwar kaszubskich''</ref>. "Głëszô, jakbë chto òczarził"<ref> S. Ramułt, ''Słownik języka pomorskiego, czyli kaszubskiego''</ref>. "Nie wiém, jak ti lëdzë na taczim bezludkòwim mògą mieszkac?"<ref>E. Gòłąbk, ''Słowôrz pòlskò-kaszëbsczi''</ref>. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] niz9iv0kpeiz6d7fq0aoyyrw80qebw8 Kaszëbskô Karznica 0 7092 202612 199726 2026-06-25T18:19:12Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202612 wikitext text/x-wiki '''Kaszëbskô Karznica''' – to je wies w [[gmina Pòtãgòwò|gminie Pòtãgòwò]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. To pò [[Miemiecczi jãzëk|miemieckù]] bëła ''Wendisch Karstnitz'', ale ju w latach 1938–1945 ''Ramnitz''. == Òbaczë téż == * [[Wendowie]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XIII/208 4.) ''Wendisch Karstnitz - Kaszubska Karznica'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò]] 0po5tyo4h9j28so54h732i0fr7o97d2 202648 202612 2026-06-25T18:27:20Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202648 wikitext text/x-wiki '''Kaszëbskô Karznica''' – to je wies w [[gmina Pòtãgòwò|gminie Pòtãgòwò]], w [[stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. To pò [[Miemiecczi jãzëk|miemieckù]] bëła ''Wendisch Karstnitz'', ale ju w latach 1938–1945 ''Ramnitz''. == Òbaczë téż == * [[Wendowie]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_XIII/208 4.) ''Wendisch Karstnitz - Kaszubska Karznica'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wsë]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò]] kpmwhoan2gscqyin4apx9jhoum3nrkv Joanna Krupa 0 7094 202477 196999 2026-06-25T13:17:48Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202477 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Joanna Krupa Benchwarmer 2008.jpg|mały|Krupa w 2008 rokù]] '''Joanna Krupa''' (ùr. 1979 rokù) – pòlskò-amerikańskô teatrownica. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Krupa Joanna}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Pòlôszë]] [[Kategòrëjô:Amerikanowie]] r13v2w06yxqjl00fd1j7kg2x5kvms7x 202492 202477 2026-06-25T13:22:43Z Terrus38 14026 202492 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Joanna Krupa Benchwarmer 2008.jpg|mały|Krupa w 2008 rokù]] '''Joanna Krupa''' (ùr. 1979 rokù) – pòlskò-amerikańskô mòdelka, aktorka, telewizyjnô prezenterka a celebritka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Krupa Joanna}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Pòlôszë]] [[Kategòrëjô:Amerikanowie]] dc8knkndue2xhtj9nbz3pixd1l56fyc 202524 202492 2026-06-25T15:12:34Z Iketsi 3254 aktorka → aktórka — https://sloworz.org/word/17293/meaning/19705 202524 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Joanna Krupa Benchwarmer 2008.jpg|mały|Krupa w 2008 rokù]] '''Joanna Krupa''' (ùr. 1979 rokù) – pòlskò-amerikańskô mòdelka, aktórka, telewizyjnô prezenterka a celebritka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Krupa Joanna}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Pòlôszë]] [[Kategòrëjô:Amerikanowie]] 9md5sbwzwogwgbvvcltizu9vfelddl0 Gmina Kòbëlnica 0 7160 202604 198766 2026-06-25T18:19:09Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202604 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Kobylnica COA.svg|mały|Herb gminë]] [[Òbrôzk:Wiatraki widoczne z trasy z Kwakowa do Zajączkowa - panoramio.jpg|mały|Elektrowniô na wiater w [[Zajączkòwò|Zajączkòwie]]]] '''Gmina Kòbëlnica''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Kobylnica'') – to je wsowô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. W ti gminie wiôlgô elektrowniô na wiater je w [[Zajączkòwò|Zajączkòwie]]. == Lëteratura == * [[Jan Mòrdawsczi]] : ''Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb''; dolmaczënk: [[Ida Czajinô]], [[Róman Drzéżdżón]], [[Marian Jelińsczi]], [[Karól Rhode]], [[Gduńsk]] [[2008]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Kòbëlnica| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] h5eipxsp5hnvu5d5xpecgg8td9ap5a7 202641 202604 2026-06-25T18:27:18Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202641 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Kobylnica COA.svg|mały|Herb gminë]] [[Òbrôzk:Wiatraki widoczne z trasy z Kwakowa do Zajączkowa - panoramio.jpg|mały|Elektrowniô na wiater w [[Zajączkòwò|Zajączkòwie]]]] '''Gmina Kòbëlnica''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Kobylnica'') – to je wsowô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. W ti gminie wiôlgô elektrowniô na wiater je w [[Zajączkòwò|Zajączkòwie]]. == Lëteratura == * [[Jan Mòrdawsczi]] : ''Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb''; dolmaczënk: [[Ida Czajinô]], [[Róman Drzéżdżón]], [[Marian Jelińsczi]], [[Karól Rhode]], [[Gduńsk]] [[2008]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Kòbëlnica| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 8x4tfqbqqo13d16eqmgzqouib37s01g Lëbùń 0 7161 202613 182752 2026-06-25T18:19:12Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202613 wikitext text/x-wiki [[File:Lubuń, cmentarz - panoramio (11).jpg|thumb|Krziże z grôpòwinë na smãtôrzu w Lëbùniù]] '''Lëbùń''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Lubuń'') - to je wies w [[Gmina Kòbëlnica|gminie Kòbëlnica]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. {{stub}} [[Kategòrëjô:Gmina Kòbëlnica]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] sec6kk9w9uy6275wqm7fmjzqu2m7w85 202647 202613 2026-06-25T18:27:20Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202647 wikitext text/x-wiki [[File:Lubuń, cmentarz - panoramio (11).jpg|thumb|Krziże z grôpòwinë na smãtôrzu w Lëbùniù]] '''Lëbùń''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Lubuń'') - to je wies w [[Gmina Kòbëlnica|gminie Kòbëlnica]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. {{stub}} [[Kategòrëjô:Gmina Kòbëlnica]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 78y53jy668uvz0on4timus5zp039ovc Gmina Dãbnica 0 7162 202602 200203 2026-06-25T18:19:09Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202602 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Dębnica Kaszubska COA.svg|mały|Herb gminë]] '''Gmina Dãbnica''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Dębnica Kaszubska'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Dãbnica| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] qzu32pr2gg45szaf4uvxa1s7fkokob1 202638 202602 2026-06-25T18:27:18Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202638 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Dębnica Kaszubska COA.svg|mały|Herb gminë]] '''Gmina Dãbnica''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Dębnica Kaszubska'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Dãbnica| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] beeo9ua1579y57srx9rh36xcx5zkmw4 Gmina Główczëce 0 7163 202603 200194 2026-06-25T18:19:09Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202603 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Główczyce COA.svg|mały|Herb Gminë Główczëce]] '''Gmina Główczëce''' ([[Pòlsczi jãzëk|pol]] ''Gmina Główczyce'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] llp4hzviydmu6046c11ulewuxq141sk 202639 202603 2026-06-25T18:27:18Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202639 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Główczyce COA.svg|mały|Herb Gminë Główczëce]] '''Gmina Główczëce''' ([[Pòlsczi jãzëk|pol]] ''Gmina Główczyce'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] boq77suhd1uu70xrw1f9rszqkkoekzp Gmina Pòtãgòwò 0 7164 202608 200264 2026-06-25T18:19:10Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202608 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Potęgowo COA.svg|mały|Herb]] '''Gmina Pòtãgòwò''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Potęgowo'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] ozqyengkf0l49qryg1685d79xnahjo3 202654 202608 2026-06-25T18:27:21Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202654 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Potęgowo COA.svg|mały|Herb]] '''Gmina Pòtãgòwò''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Potęgowo'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] i6vaj2hv0y1i6ormohafllkzljn5xge Gmina Smôłdzëno 0 7165 202606 200198 2026-06-25T18:19:10Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202606 wikitext text/x-wiki '''Gmina Smôłdzëno''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Smołdzino'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Smôłdzëno| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] n8w5sd40opsy3ol3jomw17tspzo6imn 202642 202606 2026-06-25T18:27:19Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202642 wikitext text/x-wiki '''Gmina Smôłdzëno''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Smołdzino'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Smôłdzëno| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] cwiywlymxqej2ar5risfgf5em3laxyr Gmina Damnica 0 7166 202599 199489 2026-06-25T18:19:08Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202599 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Damnica COA.svg|mały|Herb]] '''Gmina Damnica''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Damnica'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. W ti gminie je m. jin. wies [[Bòbrowniczi]]. == Lëteratura == * [[Jan Mòrdawsczi]] : ''Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb''; dolmaczënk: [[Ida Czajinô]], [[Róman Drzéżdżón]], [[Marian Jelińsczi]], [[Karól Rhode]], [[Gduńsk]] [[2008]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Damnica| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] to7tcbjr0pop2daw4cjjvhj8ggovpin 202637 202599 2026-06-25T18:27:18Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202637 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Damnica COA.svg|mały|Herb]] '''Gmina Damnica''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Damnica'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. W ti gminie je m. jin. wies [[Bòbrowniczi]]. == Lëteratura == * [[Jan Mòrdawsczi]] : ''Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb''; dolmaczënk: [[Ida Czajinô]], [[Róman Drzéżdżón]], [[Marian Jelińsczi]], [[Karól Rhode]], [[Gduńsk]] [[2008]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Damnica| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 90a09pcvfmg90srftsf8l69x79cfmqu Dąbrówka (Gmina Damnica) 0 7167 202601 200820 2026-06-25T18:19:09Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202601 wikitext text/x-wiki '''Dąbrówka''' – to je wies w [[Gmina Damnica|gminie Damnica]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Damnica]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] flseq8z7oy5kfdos73mgiunbgd9d92t 202635 202601 2026-06-25T18:27:17Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202635 wikitext text/x-wiki '''Dąbrówka''' – to je wies w [[Gmina Damnica|gminie Damnica]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Damnica]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 0obmoj2bis7py9wywvaq6fa0w2qp1jj Gmina Kãpice 0 7168 202605 199504 2026-06-25T18:19:10Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202605 wikitext text/x-wiki '''Gmina Kãpice''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Kępice'') – to je miastowò-wsowô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Kãpice| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] 0dnnewl33f2zhg71nkc3wjf3hi21q37 202640 202605 2026-06-25T18:27:18Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202640 wikitext text/x-wiki '''Gmina Kãpice''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Kępice'') – to je miastowò-wsowô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Kãpice| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] a4q99onvb1x6p5hag736leiiom176zl Gmina Stołpskò 0 7169 202609 199503 2026-06-25T18:19:11Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202609 wikitext text/x-wiki '''Gmina Stołpskò''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Słupsk'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Stołpskò| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] dfewmqguyass1l3bpxg15gzeb82ofpe 202643 202609 2026-06-25T18:27:19Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202643 wikitext text/x-wiki '''Gmina Stołpskò''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Słupsk'') – to je wieskô gmina w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Stołpskò| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 80ypu378b3lbn9p51ichb7hzl3mw96m Gmina Ùszcz 0 7170 202607 196552 2026-06-25T18:19:11Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202607 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Ustka COA.svg|mały|Herb gminë Ùszcz]] '''Gmina Ùszcz''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Ustka'') – to je wieskô gmina w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Gmina Ùszcz| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] on81arzqxoigg2re3phn1c3xwrx7t3h 202644 202607 2026-06-25T18:27:19Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202644 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Ustka COA.svg|mały|Herb gminë Ùszcz]] '''Gmina Ùszcz''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Ustka'') – to je wieskô gmina w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Gmina Ùszcz| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 7tjt4gug3biygpbr82ey0uvf1m99b45 202666 202644 2026-06-25T19:02:50Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202666 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL gmina Ustka COA.svg|mały|Herb gminë Ùszcz]] '''Gmina Ùszcz''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Ustka'') – to je wieskô gmina w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Ùszcz| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] n5rjgqvu048cg63or4i0jawhpeombte Kategòrëjô:Stołpsczi kréz 14 7171 202585 164787 2026-06-25T18:04:59Z Iketsi 3254 -interwiki 202585 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wòjewództwò]] [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé krézë]] 21pz1y3rvc4rspai657odvzs0xkvuvn 202587 202585 2026-06-25T18:08:35Z Iketsi 3254 #TAM [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] 202587 wikitext text/x-wiki #TAM [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] bdzyrrjmhi7swfqhigqolj53k0yj4sp 202620 202587 2026-06-25T18:26:36Z Iketsi 3254 RKJ 2010 s.94 202620 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wòjewództwò]] [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé krézë]] 21pz1y3rvc4rspai657odvzs0xkvuvn Szczëpkòjce 0 7173 202617 198321 2026-06-25T18:19:13Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202617 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Szczypkowice21.JPG|mały|]] '''Szczëpkòjce''' – to je stôrô wies w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]]. Tu béł w 1777 rokù i ò [[Kaszëbi|Kaszëbach]] pisôł J. Bernoùlli[http://books.google.pl/books?id=liIWAAAAYAAJ&pg=PA140&dq=cassuben&hl=pl&sa=X&ei=95t0VPXyJYi_ygOFu4LoBg&ved=0CFEQ6AEwBzge#v=onepage&q=cassuben&f=false]. == Lëteratura == * Gerald Stone, Slav outposts in Central European history : the Wends, Sorbs and Kashubs, London, UK : Bloomsbury Academic, an imprint of Bloomsbury Publishing Plc, 2016, p. 213. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] q163xry9emow703wlz8gq8p77n1y0h5 202653 202617 2026-06-25T18:27:21Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202653 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Szczypkowice21.JPG|mały|]] '''Szczëpkòjce''' – to je stôrô wies w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]]. Tu béł w 1777 rokù i ò [[Kaszëbi|Kaszëbach]] pisôł J. Bernoùlli[http://books.google.pl/books?id=liIWAAAAYAAJ&pg=PA140&dq=cassuben&hl=pl&sa=X&ei=95t0VPXyJYi_ygOFu4LoBg&ved=0CFEQ6AEwBzge#v=onepage&q=cassuben&f=false]. == Lëteratura == * Gerald Stone, Slav outposts in Central European history : the Wends, Sorbs and Kashubs, London, UK : Bloomsbury Academic, an imprint of Bloomsbury Publishing Plc, 2016, p. 213. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] crz904vxccibc9qp2asoh5apxhq9fzx Maniewid 0 7274 202448 161550 2026-06-25T12:59:46Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202448 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:TriangleBelgium1990.jpg|mały|Dzywné widë ([[Belgijskô]], 1990)]] '''Maniewid''' - cos nibë òdżin, chtëren sã sóm zapôliwô. [[Kaszëbi]] gôdalë: "Maniewid chòdzy pò łąkach". Cos nibë wiôldżi maniewid widzelë i cknąlë rëbôcë na [[Bôłt|Bôłce]] 24 [[zélnik]]a 1979 rokù i ò tim je dosc wiele napisóné pò pòlskù <ref>"Opowieść o trwaniu Kaszub" [wybór, układ i posł. Edmund Szczesiak]. Gdańsk : Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie, 1985, str. 155-160 (Ognista kula).</ref>. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Fizyka]] 0fx1l5j2gsyfdk2eobecmtompap0zlo 202678 202448 2026-06-25T20:50:38Z Iketsi 3254 Galeriô 202678 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:TriangleBelgium1990.jpg|mały|Dzywné widë ([[Belgijskô]], 1990)]] '''Maniewid''' – cos nibë òdżin, chtëren sã sóm zapôliwô. [[Kaszëbi]] gôdalë: "Maniewid chòdzy pò łąkach". Cos nibë wiôldżi maniewid widzelë i cknąlë rëbôcë na [[Bôłt|Bôłce]] 24 [[zélnik]]a 1979 rokù i ò tim je dosc wiele napisóné pò pòlskù <ref>"Opowieść o trwaniu Kaszub" [wybór, układ i posł. Edmund Szczesiak]. Gdańsk : Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie, 1985, str. 155–160 (Ognista kula).</ref>. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Supposed UFO, Passaic, New Jersey (cropped).jpg| Òbrôzk:Anomalia nad powierzchnią Księżyca.png| Òbrôzk:Gimbal The First Official UAP Footage from the USG for Public Release.webm| </gallery> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Fizyka]] c3e4zltuzdraomflkn46nll3ias3i6y Lugo 0 7285 202474 169922 2026-06-25T13:16:44Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202474 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:MurallaCatedralGenial.JPG|mały|Lugo]] '''Lugo''' je gardã w [[Galicia|Galicëji]], aùtonomiczny prowincëji w ([[Szpańskô|Szpańsce]]). Lëdztwò gardu: 100 000 mieszkańców ([[2010]]) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Szpańskô]] 9spyvfwloephr56p2vzh9kl72j4oicu Artur Jabłońsczi 0 7300 202746 201368 2026-06-26T09:11:04Z Orbitminis 18250 pisënk 202746 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Artur Jabłońsczi òb galë wrãczeniô Medalu Stolema (2026).jpg|mały|Artur Jabłońsczi òb galë wrãczeniô Medalu Stolema (2026)]] '''Artur Jabłońsczi''', spòtikô sã téź pisënk ''Artur Jablonsczi'' i ''Artúr Jablonskji'' ([[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]] pisënk: '''Artur Jabłoński''', ùr. [[16 zélnika]] [[1970]] w [[Pùck|Pùckù]]) – [[Kaszëbi|kaszëbsczi]] gazétnik, samòrządówc, spòlëznowi ë òswiatòwi dzejôrz, w latach 2004–2010 przédnik [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczi Zrzeszeniô]], pùcczi starosta (1999–2009). == Żëcòrës == Skùńcził historiã na [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczim Ùniwersytece]]. W latach 1991–1998 béł redachtorã „Panoramë” ë kaszëbsczégò programù „Rodnô Zemia” w [[TVP3 Gdańsk|gduńsczim parce TVP S.A.]] Òd 1998 do 2009 r. A. Jabłońsczi béł [[Pùck|pùcczim]] starostą. Òd rujana 2009, mô swòją pòdjimiznã. W cządze 1990-1995 béł nôleżnikã, a w latach 1992-94 wiceprzédnikã Karna Sztudérów Pomorania. W 1990 r. nalôzł sã w cządnikù „Tatczëzna” ë dzejôł w nim do likwidacje pismiona w 1991 r. Òd 1997 r. je w [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczim Zrzeszenim]], jaczémù przédnikòwôł òd 2004 do 2010 r. Przënôleżi téż do Stowôrë Rozwiju [[Norda|Nordowëch Kaszëb]] „Norda” – Òbéńdowi Turisticzny Òrganizacji, chtërną prowadzył w latach 2000-2007. W latach 2002–2004 béł przédnym redaktorã „Pòmeranii”<ref name="Pomerania 6/13">''Redaktór na krizys'', „Pomerania” 2013 nr 6, s. 8-9.</ref>. Je wespółzałóżcą ë przédnikã dzejający òd 2003 r. Stowôrë „Ziemia Pucka”, jakô pòwòła do jistnienia [[Radio Kaszëbë]] (nadôwô òd 2004 r.), a téż wespółzałóżcą niejistniejący ju telewizje [[CSB TV]]<ref name="Pomerania">''Swiat bez CSBTV'', Pomerania 2012, nr 3, s. 13-15.</ref>. Òd 2005 r. ùtwórca dzejô w Pòspólny Kòmisji Rządu a Nôrodnëch i Etnicznëch Miészëznów, jaczi òd łżekwiôta 2008 r. je wespółprzédnikã. Zajimô sã téż ùsôdzanim prowadników. Mô jich wëdónëch pôrã: ''Na nordzie. Przewodnik po osobliwościach Ziemi Puckiej'' (1996), ''Wędrówki po Kaszubach. Opowieści o miejscach i ludziach'' (1997, 2. wëd. 1998 ), ''Norda na wakacje'' (2003; wespółùtwórstwò Jarosław Éllwart), ''Odkrywamy Nordę. Gmina Krokowa. Turystyczne przeboje gminy Krokowa'' (2004). Prócz tegò razã z Tadeùszã Stankewiczã przërëchtowôł albùm stôrich òdjimków ''Pozdrowienia z Pucka. Gruesse aus Putzig'' (1997), a z Mariuszã Szmëdką ùsôdzył dokôz ''Kaszubi w Ziemi Świętej. Niech sã swiãcy Twòje miono'' (2000). W 2009 r. w serie ''Biblioteka Jastarniańska'' ukôzôł sã repòrtôż ''Bóg z nami'', jaczi òpisëjë zetkónié Òjca Swiãtégò [[Jan Paweł II|Jana Pawła II]] z kaszëbsczima rëbôkama w [[Sopòt|Sopòtach]]. W 2013 wëszła drëkã jegò pòwiésc „Namerkôny”<ref>ArturJablonsczi, ''Namerkôny'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2013</ref>, pózdni – „Smùgã”<ref>Artur Jablonsczi, ''Smùgã'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2013.</ref>, a w 2015 – „Fényks”<ref>Artur Jablonsczi, ''Fényks'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2015.</ref>. == Òdznaczeniô ë wëapartnieniô == A. Jabłońsczi òstôł ùtczony m.jin. nôdgrodą mn. Rómana Wróblewsczégò (1997) ë wëprzednieniony bez Polcul Foundation (1998 r.). Prezydeńt [[Barnisłôw Komorowsczi|Bronisław Komorowski]] nadôł mù Strzébrzny Krziż Zawdzãczi za dzejanié dlô [[Nôrodné i etniczné miészëznë w Pòlsce|nôrodnëch ë etnicznych miészëznów w Pòlsce]] (2011 r.). == Filantropiô == * [[Sloworz.org]]<ref>[https://archive.li/Pwklz https://zrzutka.pl/mretr4]</ref> * [[FOSTERLANG]]<ref>https://web.archive.org/web/20251016042856/https://cordis.europa.eu/project/id/101178387/pl</ref> == Òbaczë téż == * [[Medal Stolema]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/artykul/artur-jablonsczi-debrl-n2247243 * [https://web.archive.org/web/20151017060215/http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/mne/mniejszosci/charakterystyka-mniejs/6480%2CCharakterystyka-mniejszosci-narodowych-i-etnicznych-w-Polsce.html#kaszubski Ùdzél Kaszëbów w miészëznowi ë regionalny pòliticzi Pòlsczi Repùbliczi] * [https://web.archive.org/web/20160415122454/http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/mne/komisja-wspolna/sklad-i-regulamin/6831,Sklad-Komisji-Wspolnej-Rzadu-i-Mniejszosci-Narodowych-i-Etnicznych.html Terôczasni nôleżnicë Pòspólny Kòmisëji Rządu a Nôrodnëch i Etnicznëch Miészëznów] * https://radiokaszebe.pl/news/pomorancy-przyznali-medal-stolema-arturowi-jablonskiemu-csb-383 ([https://web.archive.org/web/20260327042138/https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2026/01/artur-jablonski-medal-.mp3 audio]) * [https://www.youtube.com/playlist?list=PLIiO0K_ItzXGgf2q7XozSFP2PTqQGl8Gp Perspectiva Kaszëbskô – Artur Jabłońsczi] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] mxhccnx6k63z3au4bpnho9bw82v78sb 202747 202746 2026-06-26T09:12:40Z Orbitminis 18250 Orbitminis przeniós starnã [[Artur Jablonsczi]] do [[Artur Jabłońsczi]]: chtos zwëczajno pòmieszôł z pisënkã 202746 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Artur Jabłońsczi òb galë wrãczeniô Medalu Stolema (2026).jpg|mały|Artur Jabłońsczi òb galë wrãczeniô Medalu Stolema (2026)]] '''Artur Jabłońsczi''', spòtikô sã téź pisënk ''Artur Jablonsczi'' i ''Artúr Jablonskji'' ([[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]] pisënk: '''Artur Jabłoński''', ùr. [[16 zélnika]] [[1970]] w [[Pùck|Pùckù]]) – [[Kaszëbi|kaszëbsczi]] gazétnik, samòrządówc, spòlëznowi ë òswiatòwi dzejôrz, w latach 2004–2010 przédnik [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczi Zrzeszeniô]], pùcczi starosta (1999–2009). == Żëcòrës == Skùńcził historiã na [[Gduńsczi Ùniwersytet|Gduńsczim Ùniwersytece]]. W latach 1991–1998 béł redachtorã „Panoramë” ë kaszëbsczégò programù „Rodnô Zemia” w [[TVP3 Gdańsk|gduńsczim parce TVP S.A.]] Òd 1998 do 2009 r. A. Jabłońsczi béł [[Pùck|pùcczim]] starostą. Òd rujana 2009, mô swòją pòdjimiznã. W cządze 1990-1995 béł nôleżnikã, a w latach 1992-94 wiceprzédnikã Karna Sztudérów Pomorania. W 1990 r. nalôzł sã w cządnikù „Tatczëzna” ë dzejôł w nim do likwidacje pismiona w 1991 r. Òd 1997 r. je w [[Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié|Kaszëbskò-Pòmòrsczim Zrzeszenim]], jaczémù przédnikòwôł òd 2004 do 2010 r. Przënôleżi téż do Stowôrë Rozwiju [[Norda|Nordowëch Kaszëb]] „Norda” – Òbéńdowi Turisticzny Òrganizacji, chtërną prowadzył w latach 2000-2007. W latach 2002–2004 béł przédnym redaktorã „Pòmeranii”<ref name="Pomerania 6/13">''Redaktór na krizys'', „Pomerania” 2013 nr 6, s. 8-9.</ref>. Je wespółzałóżcą ë przédnikã dzejający òd 2003 r. Stowôrë „Ziemia Pucka”, jakô pòwòła do jistnienia [[Radio Kaszëbë]] (nadôwô òd 2004 r.), a téż wespółzałóżcą niejistniejący ju telewizje [[CSB TV]]<ref name="Pomerania">''Swiat bez CSBTV'', Pomerania 2012, nr 3, s. 13-15.</ref>. Òd 2005 r. ùtwórca dzejô w Pòspólny Kòmisji Rządu a Nôrodnëch i Etnicznëch Miészëznów, jaczi òd łżekwiôta 2008 r. je wespółprzédnikã. Zajimô sã téż ùsôdzanim prowadników. Mô jich wëdónëch pôrã: ''Na nordzie. Przewodnik po osobliwościach Ziemi Puckiej'' (1996), ''Wędrówki po Kaszubach. Opowieści o miejscach i ludziach'' (1997, 2. wëd. 1998 ), ''Norda na wakacje'' (2003; wespółùtwórstwò Jarosław Éllwart), ''Odkrywamy Nordę. Gmina Krokowa. Turystyczne przeboje gminy Krokowa'' (2004). Prócz tegò razã z Tadeùszã Stankewiczã przërëchtowôł albùm stôrich òdjimków ''Pozdrowienia z Pucka. Gruesse aus Putzig'' (1997), a z Mariuszã Szmëdką ùsôdzył dokôz ''Kaszubi w Ziemi Świętej. Niech sã swiãcy Twòje miono'' (2000). W 2009 r. w serie ''Biblioteka Jastarniańska'' ukôzôł sã repòrtôż ''Bóg z nami'', jaczi òpisëjë zetkónié Òjca Swiãtégò [[Jan Paweł II|Jana Pawła II]] z kaszëbsczima rëbôkama w [[Sopòt|Sopòtach]]. W 2013 wëszła drëkã jegò pòwiésc „Namerkôny”<ref>ArturJablonsczi, ''Namerkôny'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2013</ref>, pózdni – „Smùgã”<ref>Artur Jablonsczi, ''Smùgã'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2013.</ref>, a w 2015 – „Fényks”<ref>Artur Jablonsczi, ''Fényks'', Wydawnictwo Region, Gdiniô 2015.</ref>. == Òdznaczeniô ë wëapartnieniô == A. Jabłońsczi òstôł ùtczony m.jin. nôdgrodą mn. Rómana Wróblewsczégò (1997) ë wëprzednieniony bez Polcul Foundation (1998 r.). Prezydeńt [[Barnisłôw Komorowsczi|Bronisław Komorowski]] nadôł mù Strzébrzny Krziż Zawdzãczi za dzejanié dlô [[Nôrodné i etniczné miészëznë w Pòlsce|nôrodnëch ë etnicznych miészëznów w Pòlsce]] (2011 r.). == Filantropiô == * [[Sloworz.org]]<ref>[https://archive.li/Pwklz https://zrzutka.pl/mretr4]</ref> * [[FOSTERLANG]]<ref>https://web.archive.org/web/20251016042856/https://cordis.europa.eu/project/id/101178387/pl</ref> == Òbaczë téż == * [[Medal Stolema]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/artykul/artur-jablonsczi-debrl-n2247243 * [https://web.archive.org/web/20151017060215/http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/mne/mniejszosci/charakterystyka-mniejs/6480%2CCharakterystyka-mniejszosci-narodowych-i-etnicznych-w-Polsce.html#kaszubski Ùdzél Kaszëbów w miészëznowi ë regionalny pòliticzi Pòlsczi Repùbliczi] * [https://web.archive.org/web/20160415122454/http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/mne/komisja-wspolna/sklad-i-regulamin/6831,Sklad-Komisji-Wspolnej-Rzadu-i-Mniejszosci-Narodowych-i-Etnicznych.html Terôczasni nôleżnicë Pòspólny Kòmisëji Rządu a Nôrodnëch i Etnicznëch Miészëznów] * https://radiokaszebe.pl/news/pomorancy-przyznali-medal-stolema-arturowi-jablonskiemu-csb-383 ([https://web.archive.org/web/20260327042138/https://archiwum.radiokaszebe.pl/wp-content/uploads/2026/01/artur-jablonski-medal-.mp3 audio]) * [https://www.youtube.com/playlist?list=PLIiO0K_ItzXGgf2q7XozSFP2PTqQGl8Gp Perspectiva Kaszëbskô – Artur Jabłońsczi] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] mxhccnx6k63z3au4bpnho9bw82v78sb Kategòrëjô:Gmina Główczëce 14 7515 202594 185943 2026-06-25T18:19:08Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202594 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Gmina Główczyce}} [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] 20i0tzn39l2e22h99qvi8lwk3ns3ydg 202630 202594 2026-06-25T18:27:15Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202630 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Gmina Główczyce}} [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] 9mmyg2rxccne9veecli1ulodmzoxjih Główczëce 0 7516 202610 199683 2026-06-25T18:19:11Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202610 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Główczyce (województwo pomorskie) 1.jpg|mały|Kòscół]] '''Główczëce''' ([[Pòlsczi jãzëk|pol]] ''Główczyce'') – są [[Kaszëbë|kaszëbską]] wsą w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. Tu je kòscół zbùdowóny w 1891 rokù i przez stalata mieszkelë [[Kaszëbi]]. == Rozmajitoscë == [[Aleksander Majkòwsczi]] napisôł, że Remùs béł w Główczëcach jak piorën spôlił swiątiniã, "w chtërny zgasëlë mòwã tich, co jã zbùdowelë (...)." == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_II/609 ''Główczyce'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] * [http://gok-glowczyce.pl/ kùltura] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce| ]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] 06syifita7qgk26pkjb5wc2yoyej00p 202645 202610 2026-06-25T18:27:19Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202645 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Główczyce (województwo pomorskie) 1.jpg|mały|Kòscół]] '''Główczëce''' ([[Pòlsczi jãzëk|pol]] ''Główczyce'') – są [[Kaszëbë|kaszëbską]] wsą w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. Tu je kòscół zbùdowóny w 1891 rokù i przez stalata mieszkelë [[Kaszëbi]]. == Rozmajitoscë == [[Aleksander Majkòwsczi]] napisôł, że Remùs béł w Główczëcach jak piorën spôlił swiątiniã, "w chtërny zgasëlë mòwã tich, co jã zbùdowelë (...)." == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_II/609 ''Główczyce'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] * [http://gok-glowczyce.pl/ kùltura] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce| ]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] jfvum8nteidx7d0p811n4szalz9aypa Hòmònim 0 7711 202475 187528 2026-06-25T13:16:54Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202475 wikitext text/x-wiki '''Hòmònim''' – to je słowò, słownô zdrëszëna, a nawetka całé zdanié ò tim samim brzëmienim abò [[pisënk]]ù, ale ò rozmajitim znaczeniu, np. Danka (małô Danuta) - danka ([[gòdowé drzéwkò]]). == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Semantika]] 82598hij1t9hp80mhi0m986n8yigads Smólno 0 7805 202449 181283 2026-06-25T13:00:19Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202449 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Smolno16.JPG|mały|Smólno]] '''Smólno'''<ref>Biuletin Radzëznë Kaszëbszégò Jãzëka 2010, K-PZ Gduńsk 2010, s. 92</ref> – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] wies w [[Gmina Pùck|gminie Pùck]], w [[Pùcczi kréz|pùcczim krézu]] [[Pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. Béł taczi czas w XIII wiekù, czedë ta wies słëchała białce ksyżëca [[Swiãtopôłk II|Swiãtopôłka II]]. Tu je stôri młin nad [[Jizdebka|Jizdebką]]. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] [[Kategòrëjô:Pùcczi kréz]] [[Kategòrëjô:Gmina Pùck]] e87g92h35b2h640hoj80i1ige6l5ibq Mòra 0 7850 202453 163031 2026-06-25T13:02:21Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202453 wikitext text/x-wiki '''Mòra''' – jak wierzele [[Kaszëbi]] to je dësza, chtërna wëszła z cała człowieka w spikù i òbróca sã w jabkò, krëszkã, kòta, mësz, nocną mòrówkã abò jesz co jinégò, a pòtemù dłôwi lëdzy, jezdzy do ùpadłégò na kòniu abò młodim bëdle, wëpijô soczi z drzéwiãt, dëszi drëżónë i wòdã. Mòra wlôżô w jizbã dzurką òd klucza i kładze sã na człowieka jak miészk piôsku. Òna zaczinô mòrzëc òd nogów jaż pò gardło, do môłkù, a przë tim mrëczi: mër, mër, mër. Jak napisôł ks. Szulist téż Kaszëbi w [[Kanada|Kanadze]] wiedzele, że mòra wlôżô w jizbã dzurką òd klucza. == Lëteratura == * Sychta B.: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1969, tom III, ss. 102-105 * [[Władisłôw Szulëst|Szulist W]].: Kaszubi kanadyjscy : okres pionierski i dzień dzisiejszy, „Arkun” Gdańsk 1992, s. 61 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Etnologiô]] 12eejyvatk3eoom5oa54pq32iol7lrn Gmina Serakòjce 0 7970 202537 198978 2026-06-25T16:03:30Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ +1 202537 wikitext text/x-wiki '''Gmina Serakòjce''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Sierakowice'') - wieskô gmina w [[Kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. Do ùrzãdu gminë w Serakòjcach mòże pisac pò kaszëbskù. Tu dzece w szkòłach są ùczoné [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégó jãzëka]]. W ti gminie są taczé wse jak: [[Gòwidlëno]], [[Jelónkò]], [[Kamińca Królewskô]], [[Mòjsz]], [[Mòjszewskô Hëta]], [[Pùzdrowò]], [[Skrzeszewò]], [[Stôrô Hëta (Gmina Serakòjce)|Stôrô Hëta]], [[Tëchlëno]], [[Załôkòwò]] i jiné. == Jinszô wëdowiédzô == * Partnerską gminą je Saint-Ghislain [http://www.saint-ghislain.be] == Lëteratura == * [[Jan Mòrdawsczi]] : ''Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb''; tłómaczëlë: [[Ida Czajinô]], [[Róman Drzéżdżón]], [[Marian Jelińsczi]], [[Karól Rhode]], [[Gduńsk]] [[2008]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://mojestrone.com/artykul/mieszkanc-rzekl-n2212675 {{Kartësczi kréz}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Serakòjce| ]] [[Kategòrëjô:Kartësczi kréz]] qqjc1yk6vropesyt7ti47f2mcrw031t 202538 202537 2026-06-25T16:03:57Z Iketsi 3254 Mieszkańcë rzeklë swòje, wësłëchają jesz socjologa 202538 wikitext text/x-wiki '''Gmina Serakòjce''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Gmina Sierakowice'') - wieskô gmina w [[Kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]]. Do ùrzãdu gminë w Serakòjcach mòże pisac pò kaszëbskù. Tu dzece w szkòłach są ùczoné [[kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczégó jãzëka]]. W ti gminie są taczé wse jak: [[Gòwidlëno]], [[Jelónkò]], [[Kamińca Królewskô]], [[Mòjsz]], [[Mòjszewskô Hëta]], [[Pùzdrowò]], [[Skrzeszewò]], [[Stôrô Hëta (Gmina Serakòjce)|Stôrô Hëta]], [[Tëchlëno]], [[Załôkòwò]] i jiné. == Jinszô wëdowiédzô == * Partnerską gminą je Saint-Ghislain [http://www.saint-ghislain.be] == Lëteratura == * [[Jan Mòrdawsczi]] : ''Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb''; tłómaczëlë: [[Ida Czajinô]], [[Róman Drzéżdżón]], [[Marian Jelińsczi]], [[Karól Rhode]], [[Gduńsk]] [[2008]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://mojestrone.com/artykul/mieszkanc-rzekl-n2212675 Mieszkańcë rzeklë swòje, wësłëchają jesz socjologa] {{Kartësczi kréz}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Serakòjce| ]] [[Kategòrëjô:Kartësczi kréz]] 6fjfff5dqd4qyho4nuky5h89v76a9w4 Dzãdżelnik Sosnowsczégò 0 8046 202676 197426 2026-06-25T20:46:47Z Iketsi 3254 ..→. 202676 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Борщевик Сосновского.jpg|mały|Dzãdżelnik Sosnowsczégò]] '''Dzãdżelnik Sosnowsczégò''' (''Heracleum sosnowskyi'' Manden.) – to je roscëna z rodzëznë zelerowatëch. Òn mòże rosc m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]], bò téż tu je przëwlokłi. Zlikwidowac gò je cãżkò, a pòdłùg prawa òn w Pòlsce ni mô rosnąc. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://weekendfm.pl/?n=54787 ''Barszcz Sosnowskiego pojawił się w Chojnicach!''] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] 96hpkg4ba83d9ljl3gy7jiz1nh9vjyy Dekalog 0 8062 202720 179097 2026-06-25T21:55:10Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202720 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Rembrandt Harmensz. van Rijn 079.jpg|mały|[[Mòjżesz]] i Dzesãc Bòsczich Przëkôzaniów]] '''Dekalog''' abò '''Dzesãc Bòsczich Przëkôzaniów''' - mòralne normë òd czasów [[Mòjżesz]]a. Jô jem twój Pón Bóg, co ce wëprowadzył z egipsczi zemi, z kraju pòjmaniô. *1. Nie mdzesz miôł cëzëch bògów przede mną. *2. Nie mdzesz na darmò brôł miona Pana Bòga twégò. *3. Pamiãtôj, żëbës swiãcył dzéń swiãti. *4. Tczë swòjégò òjca i swòjã matkã. *5. Nie zabijôj. *6. Nie cëzołożë. *7. Nie kradnij. *8. Nie swiadczë falszëwie procëm swòjémù blëznémù. *9. Nie pòżãdôj białczi swòjégò blëznégò. *10. Ani dëcht niczegò, co jegò je. == Lëteratura == * Knéga Wińdzeniô, Exodus z hebrajsczégò jãzëka na [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]] przełożił ò [[Adam Riszard Sykòra|Adam Ryszard Sikora OFM]], Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie Zarząd Główny, Gduńsk 2016, ss. 83 - 84 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://www.dekalog.pl {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Religijô]] fbrnaql3uqfqpzsixogmz9hh7i3ijn7 202721 202720 2026-06-25T21:55:35Z Iketsi 3254 -' ' 202721 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Rembrandt Harmensz. van Rijn 079.jpg|mały|[[Mòjżesz]] i Dzesãc Bòsczich Przëkôzaniów]] '''Dekalog''' abò '''Dzesãc Bòsczich Przëkôzaniów''' - mòralne normë òd czasów [[Mòjżesz]]a. Jô jem twój Pón Bóg, co ce wëprowadzył z egipsczi zemi, z kraju pòjmaniô. * 1. Nie mdzesz miôł cëzëch bògów przede mną. * 2. Nie mdzesz na darmò brôł miona Pana Bòga twégò. * 3. Pamiãtôj, żëbës swiãcył dzéń swiãti. * 4. Tczë swòjégò òjca i swòjã matkã. * 5. Nie zabijôj. * 6. Nie cëzołożë. * 7. Nie kradnij. * 8. Nie swiadczë falszëwie procëm swòjémù blëznémù. * 9. Nie pòżãdôj białczi swòjégò blëznégò. * 10. Ani dëcht niczegò, co jegò je. == Lëteratura == * Knéga Wińdzeniô, Exodus z hebrajsczégò jãzëka na [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]] przełożił ò [[Adam Riszard Sykòra|Adam Ryszard Sikora OFM]], Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie Zarząd Główny, Gduńsk 2016, ss. 83 - 84 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://www.dekalog.pl {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Religijô]] ia119lj2qf5j8zk839qniqsms26av7u Stãpa 0 8072 202481 163635 2026-06-25T13:19:23Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202481 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Stepamwl.jpg|mały]] '''Stãpa''' – przërëchtënk do rãcznégò wërôbianiô krëpów z zôrna. Do tłëczeniô w stãpie béł sztãpòr. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gbùrzëzna]] b4zdx8836masgqgjn49zw4swmg09lxx Kaczô 0 8100 202670 163686 2026-06-25T20:22:05Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Akwenë]] 202670 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kacza2.ws.jpg|mały|Kaczô]] '''Kaczô''' – to je wòdny rów dłużawë 14,8 km. Òn wpłiwô do [[Gduńskô Hôwinga|Gduńsczi Roztoczi]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] [[Kategòrëjô:Akwenë]] ktjb95go5wv1h8aqmmd0c1f5gnmxuub 202671 202670 2026-06-25T20:25:57Z Iketsi 3254 {{Przëpisë}} 202671 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kacza2.ws.jpg|mały|Kaczô]] '''Kaczô''' – to je wòdny rów dłużawë 14,8 km. Òn wpłiwô do [[Gduńskô Hôwinga|Gduńsczi Roztoczi]]<ref>https://www.gdynia.pl/dla-mediow/komunikaty,4100/wielka-woda-na-wielkim-kacku-i-nie-tylko-juz-niegrozna,447816</ref><ref>https://www.gov.pl/attachment/2bd6c2a9-8236-48e7-bf63-bb8550b774e3</ref>. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Kacza river - 017.JPG| Òbrôzk:Kacza river - 029.JPG| Òbrôzk:Kacza3.ws.jpg| Òbrôzk:Ústí řeky Kacza, Orlowo, Gdyně, Pomořské vojvodství, Polsko.jpg| </gallery> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] [[Kategòrëjô:Akwenë]] 70rha3we78ggny6eom6zfrwvp91snvx Wãbórk do smieców 0 8167 202450 192945 2026-06-25T13:00:56Z Iketsi 3254 - → – 202450 wikitext text/x-wiki '''Wãbórk do smieców''' – zabiérnik zrobiony wikszim dzélã z metalu abò plasticzëznë, chtëren je brëkòwóny do timczasowégò zbiéraniô smieców. Smiecë nie zbiéróné mògą lôtac pò òkòlim, a nôbarżi fòlie, papiorë a jiné papiórczi. Wiele z nich trzeba wëwiezc na wësëpiskò. W swiece je równak jiwer z Wiôldżim Plachcem Smiecy na Pacyfikù, w chtërnym je baro wiele plasticzëznë.<ref>Tomasz Ulanowski, ''Wielka Pacyficzna Wyspa Śmieci jeszcze większa, niż myślano'' –[http://wyborcza.pl/7,75400,23169673,wielka-pacyficzna-wyspa-smieci-jeszcze-wieksza-niz-myslano.html?utm_source=SARE&utm_medium=email&utm_campaign=wieczorny wyborcza.pl 14.05.2018]</ref> == Farwné wãbórczi do smieców == [[Òbrôzk:Lixo-reciclável-UFRN.jpg|mały|]] * czerwiony na metal * żôłti na plasticzëznã (np. [[pòlipropëlen]] – tutë i bùdlë) * niebiesczi na papiórë * zelony na szkło * bruny mòże bëc na òrganiczné òdpôdczi == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20170000019/O/D20170019.pdf Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 29 grudnia 2016 r. w sprawie szczegółowego sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów (pl)] * [http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20210000906 ''Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 10 maja 2021 r. w sprawie sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów'' (pl)] [[Kategòrëjô:Òdpôdczi]] o4tpchr28ldhzvxc2k9g1t8htr2qeot Lubòmir Szopińsczi 0 8196 202558 198988 2026-06-25T17:13:16Z Iketsi 3254 {{Bez òdjimka}} 202558 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} '''Lubòmir Szopińsczi''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Lubomir Szopiński'') – ùr. [[1913]] rokù w [[Kòscérzna|Kòscérznie]] – ùm. 1961 rokù) béł kòmpòzytorą i dirigentã<ref>https://web.archive.org/web/20160404154208/http://koscierzyna.naszemiasto.pl/tag/lubomir-szopinski.html</ref>, a téż dzejôrzã kùlturalny rësznotë. Òn béł w m. jin. w kòncentracyjnym lagrze [[Stutthof]]. Jaczis czas w jinym lagrze òn mógł bëc dirigentą òd chùru<ref>http://pl.wikipedia.org/wiki/Konstanty_%C4%86wierk</ref>. W 1947 rokù béł dirigentą òd chùru [[Swiãtô Cecyliô|Swiãti Cecylie]] w Kòscérznie, chtëren miôł kaszëbsczé òbleczénczi, sekcjã kaszébsczégò tuńca i kaszëbską kapelą. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Szopińsczi, Lubòmir}} [[Kategòrëjô:Pòlsczi mùzycë]] [[Kategòrëjô:Stutthof]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] 4zcra4h106eewj4r2ar5b3vl55mq55a Cemino (stołpsczi kréz) 0 8248 202589 200159 2026-06-25T18:13:00Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202589 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Ciemino07.JPG|mały|Cemino]] '''Cemino''' – to je wies w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_I/687 ''Ciemino'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce]] [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] fsvk56montq7gx6wr5ffjaop532ytae 202636 202589 2026-06-25T18:27:17Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202636 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Ciemino07.JPG|mały|Cemino]] '''Cemino''' – to je wies w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[Gmina Główczëce|gminie Główczëce]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://dir.icm.edu.pl/pl/Slownik_geograficzny/Tom_I/687 ''Ciemino'' w „Geògraficznym słowôrzu Pòlsczégò Królestwa i jinëch słowiańsczich krajów”] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Główczëce]] [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] px69lnoef5r6k9nmlof0lx25i76gj5p Roczicëna 0 8277 202536 165448 2026-06-25T16:00:18Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202536 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Salix repens ssp dunensis detail.jpeg|mały|]] '''Roczicëna''' (''Salix repens'' L.) – to je roscëna z rodzëznë wierzbòwatëch. Ten czerz mòże rosc m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 6ecikadjvcua64hs5x2bioiwtwd6v7u Kategòrëjô:Gmina Smôłdzëno 14 8291 202597 165607 2026-06-25T18:19:08Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202597 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] mvdkgzqokpjfheaqqj8qtpki40clmlw 202628 202597 2026-06-25T18:27:15Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202628 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] mcvs7g1lwk8jebjifvhhaeg477b19sf Kònstantin Krefft 0 8299 202428 177451 2026-06-25T12:46:56Z Iketsi 3254 == Przëpisczi→== Przëpisë 202428 wikitext text/x-wiki '''Kónstantin Krefft''' (''Konstantyn Krefft'' ùr. [[7 strëmiannika]] [[1867]] w [[Lubniô|Lubni]] - ùm. [[11 czerwińca]] [[1940]] w lagrze [[Stutthof|Stutthof]]) – pòlsczi ksądz, Słëga Bòżi [[Katolëcczi Kòscół|Katolëcczégò Kòscoła]]. Sztudérowôł w Dëchòwny Seminarëji w [[Pelplin|Pelplinie]]. Tùwò pò pôrã latach dożdôł sã ksãżëch swiãceniów, chtërne przëjimnął [[12 séwnika]] [[1893]]. Jakno ksądz béł nôprzód w [[Grëdządz]]u, a pózni w [[Gduńsk]]ù, a téż w [[Sopòt|Sopòce]] ë jinëch placach. Zbùdowôł kòscołë w Piecach (1911-1914) i [[Tëchòlô|Tëchòli]] (1935-1939)<ref>[http://www.bozecialo.tuchola.pl/nowa/index.php?option=com_content&view=article&id=1:krefft&catid=1:proboszczowie ''Ks. dr Konstantyn Krefft'']</ref>. W [[II swiatowi wòjnie]] wëwiozle gò Miemcë [[15 gòdnika]] [[1939]] rokù do lagru Stutthof i tam òn ùmarł [[11 czerwińca]] [[1940]] rokù. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{SORTUJ:Kreft Kònstantin}} [[Kategòrëjô:Katolëcczi Kòscół]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Stutthof]] etm9u6nyifycp7fn9gptymcwa4flkaz 202429 202428 2026-06-25T12:47:36Z Iketsi 3254 - → – 202429 wikitext text/x-wiki '''Kónstantin Krefft''' (''Konstantyn Krefft'' ùr. [[7 strëmiannika]] [[1867]] w [[Lubniô|Lubni]] – ùm. [[11 czerwińca]] [[1940]] w lagrze [[Stutthof|Stutthof]]) – pòlsczi ksądz, Słëga Bòżi [[Katolëcczi Kòscół|Katolëcczégò Kòscoła]]. Sztudérowôł w Dëchòwny Seminarëji w [[Pelplin|Pelplinie]]. Tùwò pò pôrã latach dożdôł sã ksãżëch swiãceniów, chtërne przëjimnął [[12 séwnika]] [[1893]]. Jakno ksądz béł nôprzód w [[Grëdządz]]u, a pózni w [[Gduńsk]]ù, a téż w [[Sopòt|Sopòce]] ë jinëch placach. Zbùdowôł kòscołë w Piecach (1911–1914) i [[Tëchòlô|Tëchòli]] (1935–1939)<ref>[http://www.bozecialo.tuchola.pl/nowa/index.php?option=com_content&view=article&id=1:krefft&catid=1:proboszczowie ''Ks. dr Konstantyn Krefft'']</ref>. W [[II swiatowi wòjnie]] wëwiozle gò Miemcë [[15 gòdnika]] [[1939]] rokù do lagru Stutthof i tam òn ùmarł [[11 czerwińca]] [[1940]] rokù. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{SORTUJ:Kreft Kònstantin}} [[Kategòrëjô:Katolëcczi Kòscół]] [[Kategòrëjô:Kaszëbi]] [[Kategòrëjô:Stutthof]] ljhupxksldkbom6mb4472huj09tedkp Wòdny karëséwc 0 8325 202519 165523 2026-06-25T15:06:08Z Iketsi 3254 ' - òn'→' – òn'; ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202519 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Dytiscus marginalis male-female.png|mały|Wòdny karëséwc òn – òna]] '''Wòdny karëséwc''' abò '''Wòdnô krowa''' (''Dytiscus marginalis'') – to je wiôldżi bączk z rodzëznë karëséwcowatëch. Òn żëje w wòdach np. w błotkach m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Òwadë]] klwhg203djeo2xwccz30laxmhensnd9 Torfkùla 0 8332 202459 165496 2026-06-25T13:07:47Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202459 wikitext text/x-wiki '''Torfkùla''' – to je dosc môłi (mòże bëc głãbòczi, z przitczéma brzegama i niebezpieczny dlô żëcégò) wòdny zbiérnik. Òna je na placu gdze béł kòpóny [[torf]], pò nim òna òstôwała. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gòspòdarzënk]] 8t8cufl3hw6d87nh697ox9q1zhz4rna 202460 202459 2026-06-25T13:08:23Z Iketsi 3254 Òbrôzk 202460 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Barycz stawy.jpg|mały|]] '''Torfkùla''' – to je dosc môłi (mòże bëc głãbòczi, z przitczéma brzegama i niebezpieczny dlô żëcégò) wòdny zbiérnik. Òna je na placu gdze béł kòpóny [[torf]], pò nim òna òstôwała. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gòspòdarzënk]] qnoyr2ez2074c379fac8g3j83278qum Archeologòwi Skansen ''Zómkòwiszcze w Sopòce'' 0 8353 202713 199061 2026-06-25T21:40:03Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == {{#categorytree:Skansenë|hideroot=on|mode=pages}} 202713 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Sopot Grodzisko (1).JPG|mały|Zómkòwiszcze w Sopòce]] '''Archeologòwi Skansen ''Zómkòwiszcze w Sopòce''''' je jinstitucją kùlturë. Jegò robota polégô na rozkoscérzanim kùlturë w kraju. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Skansenë|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.archeologia.pl/grodziskosopot/index.html Starna Skansenu] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Skansenë]] [[Kategòrëjô:Sopòt]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] gdmnnuzx1bijht9k6x2wv9p5t5cz6s4 Redkòjce 0 8416 202521 165441 2026-06-25T15:07:42Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202521 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Redkowice90.JPG|mały|]] '''Redkòjce''' – to je [[wies]] w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Lãbòrsczi kréz|lãbòrsczim krézu]], w [[Gmina Nowô Wies|gminie Nowô Wies]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Nowô Wies]] c16q3q4dtfkgke6kbht0ohwf092wgqq Kategòrëjô:Gmina Dãbnica 14 8424 202593 165599 2026-06-25T18:19:07Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202593 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] mvdkgzqokpjfheaqqj8qtpki40clmlw 202623 202593 2026-06-25T18:27:14Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202623 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] mcvs7g1lwk8jebjifvhhaeg477b19sf Kategòrëjô:Gmina Stołpskò 14 8426 202600 165608 2026-06-25T18:19:09Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202600 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] mvdkgzqokpjfheaqqj8qtpki40clmlw 202627 202600 2026-06-25T18:27:15Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202627 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] mcvs7g1lwk8jebjifvhhaeg477b19sf Kategòrëjô:Gmina Damnica 14 8428 202591 175915 2026-06-25T18:19:07Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202591 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Gmina Damnica}} [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] 400gbl5l5gq5xep8t4hcpylk4n0hh2c 202622 202591 2026-06-25T18:27:14Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202622 wikitext text/x-wiki {{Commons|Category:Gmina Damnica}} [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] hk25oeuygzq18zrwm5vv9bp0p8re1va Ramleje 0 8433 202462 165440 2026-06-25T13:09:16Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202462 wikitext text/x-wiki '''Ramleje''' – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w òbéńdze [[gmina Somònino|gminë Somònino]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Somònino]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] klh493pjq5ifw9qjfmwxz848b1zp7z6 202463 202462 2026-06-25T13:09:47Z Iketsi 3254 Òbrôzk 202463 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Ramleje - krzyż (1).jpg|mały|]] '''Ramleje''' – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w òbéńdze [[gmina Somònino|gminë Somònino]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Somònino]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] 4yq00ra5xpdzl9k3hu5nbwvjqxdrvi9 202464 202463 2026-06-25T13:10:22Z Iketsi 3254 Ramleje 1.jpg 202464 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Ramleje 1.jpg|mały|]] '''Ramleje''' – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wies]] w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w òbéńdze [[gmina Somònino|gminë Somònino]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Somònino]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] dj26gez03a43436xsdu0ok3pqa00rb2 Kategòrëjô:Gmina Pòtãgòwò 14 8437 202596 165605 2026-06-25T18:19:08Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202596 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] mvdkgzqokpjfheaqqj8qtpki40clmlw 202626 202596 2026-06-25T18:27:14Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202626 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] mcvs7g1lwk8jebjifvhhaeg477b19sf Kategòrëjô:Gmina Ùszcz 14 8466 202598 200248 2026-06-25T18:19:08Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202598 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] i0crm8w1n13zmzq9v0wx28ie45q15ei 202629 202598 2026-06-25T18:27:15Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202629 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] dpqahjyx9qx53jzdd731k3wnz02wlwx Warcëno 0 8472 202668 165505 2026-06-25T20:06:30Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202668 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Warcino pałacyk Bismarcka 29.12.09 p.jpg|mały|]] '''Warcëno''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Warcino'') – wies w [[Gmina Kãpice|gminie Kãpice]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Kãpice]] 9h1m6ympdt4k2zr851255k61vtmfgf3 202669 202668 2026-06-25T20:06:41Z Iketsi 3254 -' ' 202669 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Warcino pałacyk Bismarcka 29.12.09 p.jpg|mały|]] '''Warcëno''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Warcino'') – wies w [[Gmina Kãpice|gminie Kãpice]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Kãpice]] cvivh2pkly6dkt4jmhtwkaq82i5xifj Kategòrëjô:Gmina Kãpice 14 8473 202592 165600 2026-06-25T18:19:07Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202592 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] mvdkgzqokpjfheaqqj8qtpki40clmlw 202624 202592 2026-06-25T18:27:14Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202624 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] mcvs7g1lwk8jebjifvhhaeg477b19sf Ùniwersytet w Heidelbergù 0 8494 202466 192417 2026-06-25T13:11:29Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202466 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Logo University of Heidelberg.svg|mały|]] '''Ùniwersytet Heidelberg''' je ùniwersytet Miemiecczi, założonô w 1386 rokù, z sedzbą rektora w [[Heidelberg|Heidelbergu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Miemieckô]] [[Kategòrëjô:Ùniwersytetë]] os2xd7p971705oqia8fcywwnlapfzh4 202488 202466 2026-06-25T13:21:12Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Ùniwersytet Heidelberg]] do [[Ùniwersytet w Heidelbergù]]: Błędna pisownia tytułu 202466 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Logo University of Heidelberg.svg|mały|]] '''Ùniwersytet Heidelberg''' je ùniwersytet Miemiecczi, założonô w 1386 rokù, z sedzbą rektora w [[Heidelberg|Heidelbergu]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Miemieckô]] [[Kategòrëjô:Ùniwersytetë]] os2xd7p971705oqia8fcywwnlapfzh4 Kategòrëjô:Gmina Kòbëlnica 14 8503 202595 165601 2026-06-25T18:19:08Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stołpsczi kréz]] to [[Category:Stôłpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202595 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stôłpsczi kréz]] mvdkgzqokpjfheaqqj8qtpki40clmlw 202625 202595 2026-06-25T18:27:14Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Stôłpsczi kréz]] to [[Category:Stołpsczi kréz]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202625 wikitext text/x-wiki [[Kategòrëjô:Stołpsczi kréz]] mcvs7g1lwk8jebjifvhhaeg477b19sf Lewańda 0 8568 202483 165393 2026-06-25T13:19:45Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202483 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Lavandula angustifolia - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-087.jpg|mały|Kwiatë lewańdë]] '''Lewańda''' (''Lavandula'' L.) – to je szlach roscënów z rodzëznë głëszkòwatëch (''Lamiaceae''). == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] ddgji7wmcofssqvsloixskxrcnfm0pa Zwëczajny pasternôk 0 8592 202690 197425 2026-06-25T20:57:41Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202690 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Pastinake-2.jpg|mały|Zwëczajny pasternôk]] '''Zwëczajny pasternôk''' (''Pastinaca sativa'' L.) – ôrt roscënë z rodzëznë zelerowatëch (''Apiaceae'' Lindl.). [[Kaszëbi]] gôdelë, czej mòcno zmiôrzł: "zmiarzłi jak pasternôk". == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] o2hv4lt1jd4z9jywstiu8dl0fiqofxv Carol Castro 0 8671 202468 188438 2026-06-25T13:12:45Z Iketsi 3254 kat. 202468 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Carol Castro, 2012 cropped 1.jpg|mały|Carol Castro]] '''Carolina Osório de Castro''', (ùr. [[10 strëmiannika]] [[1984]]) je [[Brazylskô|brazylską]] teatrownicą. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Castro, Carol}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Brazylskô]] nk34vp8uqfu1gydiun4t4uq02wyhbh2 202482 202468 2026-06-25T13:19:31Z Terrus38 14026 202482 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Carol Castro, 2012 cropped 1.jpg|mały|Carol Castro]] '''Carolina Osório de Castro''' (ùr. [[10 strëmiannika]] [[1984]]) – [[Brazylskô|brazylijskô]] aktorka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Castro, Carol}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Brazylskô]] a6por5j4utjthfumim67fxt9832vioc 202525 202482 2026-06-25T15:12:46Z Iketsi 3254 aktorka → aktórka — https://sloworz.org/word/17293/meaning/19705 202525 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Carol Castro, 2012 cropped 1.jpg|mały|Carol Castro]] '''Carolina Osório de Castro''' (ùr. [[10 strëmiannika]] [[1984]]) – [[Brazylskô|brazylijskô]] aktórka. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Castro, Carol}} [[Kategòrëjô:Aktórczi]] [[Kategòrëjô:Brazylskô]] bzxcsvlw0zj0nn60o8bjio09q4ql029 Maks 0 8801 202451 169047 2026-06-25T13:01:23Z Iketsi 3254 {{Commons}}; {{Kòntrola}} 202451 wikitext text/x-wiki '''Maks'''<ref>http://bip.chmielno.pl/upload/12302/UCHWALA_Nr_IV_popr_wniosek_o_wpis_do_rejestru.doc Uchwała nr IV/44/2007 Rady Gminy Chmielno z dnia 27.02.2007 roku zmieniająca uchwałę w sprawie wniosku o wpisanie Gminy Chmielno do rejestru gmin, na których obszarze używane są nazwy w języku mniejszości </ref> ([[pòlsczi jãzëk|pl.]] ''Maks'') – to je [[Kaszëbë|kaszëbskô]] [[wnożëna]] w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[kartësczi kréz|kartësczim krézu]], w [[gmina Chmielno|gminie Chmielno]]. Tu dlô turistów je "Kaszëbskô chëcz"[http://www.kaszuby-checz.pl/]. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Chmielno]] [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] r9759f7s8cghd0whlnbvlglcvzi397k Pòdwilczëno 0 8883 202535 169139 2026-06-25T15:59:59Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202535 wikitext text/x-wiki '''Pòdwilczëno''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Podwilczyn'') – wies w [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczim wòjewództwie]], w [[Stołpsczi kréz|stołpsczim krézu]], w [[gmina Dãbnica|gminie Dãbnica]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Dãbnica]] ag55q17i210jz0r3jux1xmvofgrrbk9 Przezdrzélnikòwaté 0 9026 202674 193745 2026-06-25T20:42:47Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ * [[Mëga]] 202674 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Platetrum depressum 1 Luc Viatour.JPG|mały|]] '''Przezdrzélnikòwaté''' (''Libellulidae'') – to je rodzëzna òwadów z rzãdu przezdrzélników (''Odonata''). Òne żëją m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]], == Òbaczë téż == * [[Kòlibrë]] * [[Mëga]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://tpkgdansk.pl/files/site-tpk/download/2003/doliny_TPK.pdf s. 88 ''Odonata''] [[Kategòrëjô:Òwadë]] 6yjwjvhea80n3foqh2ri035hyqkt0uk Matczi Bòsczi Zélny 0 9062 202437 183296 2026-06-25T12:53:35Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202437 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:The Assumption of Virgin Mary by Guido Reni (1638-9) - Alte Pinakothek - Munich - Germany 2017.jpg|mały|]] '''Matczi Bòsczi Zélny''' – to je swiãto, chtërno wëpôdô [[15 zélnika]] w [[Katolëcczi Kòscół|katolëcczim kòscele]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Chrzescëjaństwò]] [[Kategòrëjô:Zélnik]] [[Kategòrëjô:Marija Panna‎]] hb3367bm83du1sh4jhdkl0vkbtsytpe 202438 202437 2026-06-25T12:53:58Z Iketsi 3254 ' '→' ' 202438 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:The Assumption of Virgin Mary by Guido Reni (1638-9) - Alte Pinakothek - Munich - Germany 2017.jpg|mały|]] '''Matczi Bòsczi Zélny''' – to je swiãto, chtërno wëpôdô [[15 zélnika]] w [[Katolëcczi Kòscół|katolëcczim kòscele]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Chrzescëjaństwò]] [[Kategòrëjô:Zélnik]] [[Kategòrëjô:Marija Panna‎]] 3dvzbwnyp8qly0f18gybwlb30jud3qo Pańsczé Wniebòwstąpienié 0 9225 202461 172527 2026-06-25T13:08:52Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202461 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:AscensionofChrist2.jpg|mały|Pańsczé Wniebòwstąpienié – òbrôz]] '''Pańsczé Wniebòwstąpienié''' – to je swiãto, chtërno wëpôdô 40. dnia òd [[Jastrë|Jastrów]] (czwiôrtk) w christianiznie. W [[Katolëcczi Kòscół|katolëcczim kòscele]] òno je w VII Wiôlgònocną Niedzelã. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Chrzescëjaństwò]] 1yvedpl07ey1eee0u43jqajwsp87mxy Piedżi 0 9255 202465 169119 2026-06-25T13:10:38Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202465 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Vesnuschki.jpg|mały|Piedżi]] '''Piedżi''' (łac. ''ephelides'') – to są môłé cemné plamë na skórze lëdzy o jasny farbistoscë cała. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Antropòlogijô]] 8icfyx516e4waldue1njhh97th2mner Sklep 0 9256 202486 176050 2026-06-25T13:20:37Z Iketsi 3254 ' - to '→' – to '; == Bùtnowé lënczi == 202486 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Sklep cejkovice.JPG|mały|Sklep]] '''Sklep''' – to je nôniższi [[szos]] [[bùdink]]ù. Òn je dzélowò abò czësto pòdzemny. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Architektura]] nyrcvigv3zfor7h6xb58dt5sf13wpbj Zemnowòdny kôrczownik 0 9313 202470 177461 2026-06-25T13:15:46Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202470 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Water.vole.arp.jpg|mały|Zemnowòdny kôrczownik]] '''Zemnowòdny kôrczownik''' (''Arvicola amphibius'') – to je susk i grëzôk z rodzëznë skrzeczkòwatëch. Òn mòże żëc m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Susczi]] fcs9j9ljznd1v1us7ujn8m3icqupkv4 Tiłkòwi gnôt 0 9324 202484 187504 2026-06-25T13:20:11Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202484 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Gray131.png|mały|Tiłkòwô gnôt - pòzdrzatk z górë]] '''Tiłkòwô gnôt''' (łac. ''os occipitale'') – je w szkelece [[czërzep]]ù, a dzeli są na: pòdstawny dzél, dwa bòczné dzéle i tiłkòwą łëzgã. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Czërzep]] s8suzxmh67t331pvqykftran13t2ds8 202498 202484 2026-06-25T13:41:46Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Tiłkòwô gnôt]] do [[Tiłkòwi gnôt]]: Błędna pisownia tytułu 202484 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Gray131.png|mały|Tiłkòwô gnôt - pòzdrzatk z górë]] '''Tiłkòwô gnôt''' (łac. ''os occipitale'') – je w szkelece [[czërzep]]ù, a dzeli są na: pòdstawny dzél, dwa bòczné dzéle i tiłkòwą łëzgã. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Czërzep]] s8suzxmh67t331pvqykftran13t2ds8 Asturijsczi jãzëk 0 9372 202528 197830 2026-06-25T15:26:37Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202528 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Mapa de la estensión de la llingua asturiana-lleonesa.png|330px|mały|Òbéńda asturijsczégò jãzëka]] [[Òbrôzk:Map Iberian Peninsula 910-es.svg|330px|mały|Asturiô kòl 910 rokù]] '''Asturijsczi jãzëk''' (''asturianu'') – je brëkòwóny w nordowim dzélu [[Szpańskô|Szpańsczi]]. Òn dłudżi lata béł ùznówóny za dialekt szpańsczegò jãzëka. XVIII stalata béł ùsadzony słowôrz i gramatika tegò jãzëka. Jegò rewitalizacjô zaczãła sã w latach 70. XX stalatégò. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://www.academiadelallingua.com/diccionariu/index.php Asturijsczi słowôrz] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Romańsczé jãzëczi]] i1wnvj7t1tqlx4ogv3h4m3jjdltbozi Rechòwnica 0 9493 202476 168563 2026-06-25T13:17:16Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202476 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kugleramme.jpg|mały|Rechòwnica]] '''Rechòwnica''' pòmôga czedës przë rechòwaniu. Dzysô w szkòle ju mało chto wié, jak ne gùzë przesëwac, bë na przëmiôr cos òbrachòwac, bierze sã chòcbë kalkùlator. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Matematika]] 0ukz9c3hrtsl4tpxx2us2r39gpdaq3o Katalońsczi jãzëk 0 9555 202527 194791 2026-06-25T15:17:13Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}}; <ref> 202527 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Interdiction officielle de la langue catalana 2 avril 1700.jpg|mały|[[Frańcësczi jãzëk|Frańcësczi]] dekret, chtëren zakôzëje katalońską mòwã]] '''Katalońsczi jãzëk'''<ref>{{sloworz.org|29325|34356}}</ref> (kat. ''català'') – to je jeden z romańsczich jãzëków. Pierszim katalońsczim pisôrzã béł Ramon Llull (1232–1315), chtëren w tim jãzëkù pisôł ju w 13. stalatim teologòwé knédżi i romanë. Wiôldżi rozwij katalońsczi lëteraturë béł w 14. i 15. stalatim, czéj zawita ricerskô epika. W 18. stalatim katalońskô mòwa bëła zakôzóny, ale w 19. stalatim ùrosło nowé pòkòlenié, a z nim òdroda, chtërna dostała katalońską kùlturã zôs na eùropejską rówiznã. Òd 1940 rokù katalońskô mòwa bëła znôwù zakôzóny, a gôdóné miało bëc pò szpańskù. Pò latach 1975–1982 przëszła zmiana i katalońsczi jãzëk w [[Katalońskô|Katalońsce]] miéwô sã dobrze. Tu je jegò òbrzészkòwô ùczba. == Òbaczë téż == * [[Jãzëczi swiata]] * [[Francësczi jãzëk]] * [[Szpańsczi jãzëk]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Romańsczé jãzëczi]] led6ssjp8sv0l43ebcb75n68mh105w5 Chirurgiczny wãzeł 0 9691 202472 171009 2026-06-25T13:16:21Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202472 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Surgeon's knot (tying).jpg|mały|Chirurgiczny wãzeł]] '''Chirurgiczny wãzeł''' – to je apartny wãzeł, chtëren robią np. chirurdzë. Na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] mògą gò téż wądkôrze robic. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Medicyna]] 0deq2lxevnvvk4h5q5lo9hqlr4yf9kf Redłowskô Kãpa 0 9888 202452 171055 2026-06-25T13:02:02Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202452 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Rezerwat przyrody Kępa Redłowska, Gdynia.jpg|mały|Redłowskô Kãpa – rezerwat]] '''Redłowskô Kãpa''' to je dzél [[Kaszëbsczi Ùbrzég|Kaszëbsczégò Ùbrzégù]]. Òna je w całoscë w [[Gdiniô|Gdinie]] == Lëteratura == * [[Jan Mòrdawsczi]] : ''Geografia Kaszub/Geògrafia Kaszëb''; dolmaczënk: [[Ida Czajinô]], [[Róman Drzéżdżón]], [[Marian Jelińsczi]], [[Karól Rhode]], [[Gduńsk]] [[2008]], s. 49 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbë]] 0g9fy45jq3bryfu3lmm61hdzldponok Dakôrz 0 9924 202445 187401 2026-06-25T12:57:42Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202445 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Reetdach P7040055.JPG|mały|Dakôrz]] '''Dakôrz''' - rzemiãsnik, chteren zajimô sã robieniém abò ùprôwianiém daków. == Rozmajitoscë == Czedës m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]] bëłë bùdowóné bùdinczi z dakama ze słomë. == Lëteratura == Ernst Seefried-Gulgowski, Von einem unbekannten Volke in Deutschland. Ein Beitrag zur Volks- und Landeskunde der Kaschubei /Izydor Gulgowski, O nieznanym ludzie w Niemczech. Przyczynek do ludoznawstwa i krajoznawstwa Kaszub, przekład M. Darska-Łogin, red. naukowa i wstęp J. Borzyszkowski, Berlin 1911 – Gdańsk 2012, ss. 57–58. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Warczi]] gtcotbeze5638h50td3f6mc9k7f60g2 Lechicczé jãzëczi 0 9980 202432 195049 2026-06-25T12:49:43Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202432 wikitext text/x-wiki '''Lechicczé jãzëczi''' – to je jedna z gromadów [[Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi|zôchódnosłowiańsczich jãzëków]]. Do ni słëchają: * [[pòłabsczi jãzëk]] † * [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]] (kòl 100 tës) * [[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]] (kòl 44 mln) Pòdzél ti gromadë biwô czasã jinszi. == Òbaczë téż == * [[Słowiańsczé jãzëczi]] * [[Jãzëczi swiata]] == Lëteratura == [[Òbrôzk:Slavic languages 2000s.png|mały|]] * [[Jerzi Tréder]]: Spòdlowô wiédzô ò kaszëbiznie, [[Gduńsk]] [[2014]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi]] 69xvmqtd2bnzi7q59hqyxt77gs21sxa 202433 202432 2026-06-25T12:49:59Z Iketsi 3254 Òbrôzk 202433 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Slavic languages 2000s.png|mały|]] '''Lechicczé jãzëczi''' – to je jedna z gromadów [[Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi|zôchódnosłowiańsczich jãzëków]]. Do ni słëchają: * [[pòłabsczi jãzëk]] † * [[Kaszëbsczi jãzëk|kaszëbsczi]] (kòl 100 tës) * [[Pòlsczi jãzëk|pòlsczi]] (kòl 44 mln) Pòdzél ti gromadë biwô czasã jinszi. == Òbaczë téż == * [[Słowiańsczé jãzëczi]] * [[Jãzëczi swiata]] == Lëteratura == * [[Jerzi Tréder]]: Spòdlowô wiédzô ò kaszëbiznie, [[Gduńsk]] [[2014]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zôpadnosłowiańsczé jãzëczi]] 8zti7vin7p8nwv7lh31obutbspyrapf Wiôldżi drop 0 9984 202478 187625 2026-06-25T13:18:11Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202478 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Drop fúzatý (Otis tarda) (2416576086).jpg|mały|Wiôldżi drop ''Otis tarda'']] [[Òbrôzk:Otis tarda MHNT.ZOO.2010.11.71.4.jpg|mały|Jaja wiôldżégò dropa ''Otis tarda'']] '''Wiôldżi drop''' (''Otis tarda'') – to je ôrt wiôldżégò ptôcha z rodzëznë ''Otididae''. Te ptôchë jesz żëją m. jin. w [[Szpańskô|Szpańsce]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Ptôchë]] b75jhjg632dtwjlj0fxrfpmrx091isc Szôlińc 0 10060 202688 197427 2026-06-25T20:57:15Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202688 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Illustration Cicuta virosa0.jpg|mały|''Cicuta virosa'']] '''Szôlińc''' (''Cicuta'' L.) – szlach baro trëjącëch roscënów z rodzëznë zelerowatëch. Tu słëchô np. ''Cicuta virosa''. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] tu6b430zo4daj2ehvgbwt9sv7b69moc Zwëczajny kmink 0 10146 202689 197424 2026-06-25T20:57:34Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202689 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Pink Caraway Carum carvi H5255 VI08 C.jpg|mały|Zwëczajny kmink]] '''Zwëczajny kmink''' (''Carum carvi'') – dwalatnô roscëna z rodzëznë zelerowatëch (''Apiaceae''). [[Kaszëbi]] mògą na niego gadac kmink. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Lëteratura == * [[Adam Riszard Sykòra|Adam Ryszard Sikora]].: Nowi Testameńt : Ewanielie pò kaszëbskù / z greczi na kaszëbsczi jãzëk przeł. ò Adam Ryszard Sikora OFM, Gduńsk : Polskapresse. Oddział Prasa Bałtycka, 2014, s. 79 ISBN 978-83-60203-24-8[http://alpha.bn.org.pl/search~S5*pol/?searchtype=i&searcharg=9788360203248&searchscope=5&sortdropdown=-&SORT=D&extended=0&SUBMIT=Szukaj&searchlimits=&searchorigarg=i8391280934] * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1968, tom II, s. 176. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] [[Kategòrëjô:Bibliowé roscënë]] q5fgtz8l8bpbf52lpt8mcsbggw7shvb Séwny kòlãder 0 10147 202692 197430 2026-06-25T21:05:24Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}}; ' - to '→' – to ' 202692 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Coriandrum sativum 003.JPG|mały|Kwiatë séwnégò kòlãdra]] [[Òbrôzk:Biene auf Koriander 001.jpg|mały|]] '''Séwny kòlãder''' (''Coriandrum sativum'') – ôrt roscënë z rodzëznë zelerowatëch (''Apiaceae''). [[Kaszëbi]] mògą na niego gadac kòlãder. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1968, tom II, ss. 178 - 187 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] [[Kategòrëjô:Léczné roscënë]] qu1kuce0u6ivecgg7m6n4927n6dvfvi Dzërzgóń 0 10157 202440 192523 2026-06-25T12:54:56Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202440 wikitext text/x-wiki {{Gard-infobox| Gard= Dzërzgòń| dopełniacz=Dzërzgòńa| adjektiw_mask=Dzërzgòńsczi| adjektiw_fem=Dzërzgòńskô| céch=POL Dzierzgoń COA.svg| fana=F1_white_flag.svg| karta=Dzierzgoń_location_map.svg| wòjewództwò=pòmòrsczé| kréz=sztumsczi| grodzki=| rodzaj_gminy=miejska| gmina=| miejska=tak| bùrméster=Jolanta Szewczun| adres_um=pl. Wolności 1| kod_poczt_um=82-440| tel_um=| fax_um=| mail_um=| wiéchrzëzna=3,90| stopniN=53|minutN=55|stopniE=19|minutE=05| wysokość=| rok=2018| lëdztwò=5.413| gęstość=1387,9| aglomeracja=| czerënkòwi numer=(+48) 55| pòcztowi kòd=82-440| registracëjné tôfle=GSZ| TERYT=2216014| SIMC=0932726| www=http://www.dzierzgon.pl| commons=Dzierzgoń| }} '''Dzërzgóń''' abò téż: '''Cziszpórg''' (gw. ''Kisźpórk''; pòl. ''Dzierzgoń'', miem. ''Christburg'') - gard w pòmòrsczim wòjewództwie w sztëmsczim krézu nad rzéką ò jistnym mionie. * Lëdztwò gardu: 5.564 ([[2010]]) * Wiéchrzëzna gardu: 3,90 km2 == Miona gardu w zdrojach == Jinsze miona gardu we zdrojach to téż: ''*Zirgūns'' (Górnowicz), ''in novo Christiborc'' 1249, ''Cristiburg'' 1250, ''Cristburg'' 1251, ''Christpurch'' 1254, ''Cristburg'' 1258, ''Christpurch'' 1285, ''Cristburg'' 1316, ''Christburgk'' 1335, ''Cristburg'' 1346, ''Kirsburg'' 1347, ''Kristborg'' 1348, ''Kirsburg'' 1355, ''Cristburg'' 1382, ''Kirsburg'' 1392, ''Cristburg'' 1445, ''Dzy(r)gon'' <1454, ''Dzierzgon'' 1466, ''Kyerschpurgk alias Cristpurgk'' 1508, ''do Kisporku'' 1565, ''do Kiszporku'' 1570, ''Kiszpork'' 1641, ''Kiszburg'' 1647, ''Kiszpork'' 1682, ''Christburg'' kòl 1790, ''Kiszpork'' 1883, ''Dzierzgoń'' 1881, 1936. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé gardë]] [[Kategòrëjô:Gardë w Pòlsce]] [[Kategòrëjô:Pòmòrsczé wòjewództwò]] 8yo0eayg2hynk851zkfzuvyi6f1msx7 Tanzaniô 0 10163 202526 193654 2026-06-25T15:13:56Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202526 wikitext text/x-wiki {{Infobox-państwò |gwôsné miono = Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Tanzania |miono = Zjednóna Repùblika Tanzanëji |miono-genitiw = Tanzanëji |fana = Flag of Tanzania.svg |herb = Coat_of_arms_of_Tanzania.svg |na karce = LocationTanzania.svg |mòtto = "Uhuru na Umoja" (Wolnota i Zjedniene) |jãzëk = swahili, anielsczi, arabsczi (Zanzibar), Hadzane |stolëca = Dodoma |fòrma państwa = repùblika |Prezydeńt=Samia Hassan Suluhu |Premiéra=Mwigulu Nchemba |wiéchrzëzna = 945,000<ref>[https://2009-2017.state.gov/outofdate/bgn/tanzania/37660.htm Tanzania (11/03)] US Department of State</ref> |procent-wòdë = |lëdztwò = 72,563,780<ref>[https://www.worldometers.info/world-population/tanzania-population/ Tanzania Population] Worldometer</ref>| rok = 2026 |dëtk = Tanzanejsczi szeling | kòd dëtka = TZS |czasowô cona = +3 |swiãto = |himn = Mungu ibariki Afrika |kòd = TZ |Internet = .tz |telefón = 255 }} '''Tanzaniô''' – to je państwò w pòrenkòwi [[Afrika|Africe]], chtërne pòwstôło ze sparłãczenia państwa Tanganika i państwa na òstrowie [[Zanzibar|Zanzibaru]] w 1964 rokù dzãka Juliuszowi Nyerere. Tu je [[Kilimandżaro]], nôwëszô wëszawa Africzi, co ma 5895 m. W Tanzaneji je téż baro wôżny, nôtërny rezerwat Serengeti. Stolëcą je [[Dodoma]], a nôwikszim gardã [[Dar es Salaam]], dôwnô stolëca i pòrt. <gallery mode="packed" caption="Galeriô Tanzanie"> Mount_Kilimanjaro.jpg|Kilimanjaro, nôwëszô wëszawa Africzi Serengeti_sunset-1001.jpg|Zôchòd słuńca nad Serengeti </gallery> <gallery mode="packed"> Giraffes_Arusha_Tanzania.jpg|Nôrodne zwierzãta - żirafë Elephant_and_Kilimanjaro.jpg|Słóń kòl Kilimanjaro </gallery> <gallery mode="packed"> Lioness-in-the-Serengeti.JPG|Lwica Flickr_-_usaid.africa_-_Maza_Wanawake_Kwanza_Growers_Association_(1).jpg|Białczi gburzą </gallery> <gallery mode="packed"> Hadza_montage.png|Lëd Hadza Arusha_Declaration_Monument.jpg|Mònument Arusha Datoga_Children.jpg|Dzecë lëdu Datoga </gallery> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Afrika}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Afrika]] eaydaa6h1iqvhpvq3pw3yn6bion822y Blészcz 0 10180 202560 193039 2026-06-25T17:16:57Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202560 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Cataracts due to Congenital Rubella Syndrome (CRS) PHIL 4284 lores.jpg|mały|Blészcz ù dzecka]] '''Blészcz''' (''cataracta'') – je chòroscą òczów ù lëdzy. Òn mòże bëc na stôré lata. Ta chòrosc je m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Medicyna]] kh9zni9nwlnoop563zia7xy8mhjs1e4 Ewanieliô wedle swiãtégò Łukôsza 0 10511 202430 200136 2026-06-25T12:48:21Z Iketsi 3254 Bùtnowé lënczi 202430 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Karolingischer Buchmaler um 820 001.jpg|mały]] '''Ewanieliô Łukasza''' (Łk abò Łuk) – [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?title=Ewanieli%C3%B4&action=edit&redlink=1 Ewanieliô] (z gr. Ευαγγελιον dobrô nowina) tradycyjno ùmieszczonô w [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?title=Nowi_Testame%C5%84t&action=edit&redlink=1 kanonie Nowégò testamentu] jakò trzecô. Ji aùtorã – pòdług tradicjë [[Łukôsz Ewanielista]], lékôrz i towarzisz [[:pl:Paweł_z_Tarsu|swiãtégò Pawła]] – je téż aùtorã [[:pl:Dzieje_Apostolskie|Dzejów Apòstolsczich]]. Je jedną z ewanieliów synopticznych. Ewanieliã rozpòczinô zwrócenié sã do dostojnégò Teòfila”<ref>[https://web.archive.org/web/20201128052419/https://biblia.apologetyka.com/read?num=0&strongs=1&fmt=1&q=%C5%81k+1%2C3%0D%0A&bible%5B%5D=bg&bible%5B%5D=bp&bible%5B%5D=bt&bible%5B%5D=bw&bible%5B%5D=br&bible%5B%5D=bgn&bible%5B%5D=kow&bible%5B%5D=bpd&bible%5B%5D=nwt-pl&bible%5B%5D=bug&showrefs=1&polish=1&footnotes=1 Łk 1,3 w przekładach Biblii.]</ref> – gr. Theophilos òznôczô przëjacela Bòga<ref>[https://www.blueletterbible.org/lang/lexicon/lexicon.cfm?Strongs=G2321&Version=KJV G2321 Stronga]</ref> i niekònieczno mùsy òznaczac miono, ale mòże bëc téż òglowimòkreslenim chrzescëjanina. == Problem aùtorstwa == [[Òbrôzk:Rogier van der Weyden 014.jpg|left|mały]] Aùtor Ewanieli Łukôsza je twż aùtorã jiny KnédżiNowégò Testamentu – Dzejów Apòstlosczich. Òbie te knédżi dedikòwóné są ti sami òsobie, łączi je pòdobieństwò stilu i pòglądë teòlogiczné. W ti kwestiëpanëje pòwszechnò zgòda ùczałich.<ref>Udo Schnelle “The History and Theology of the New Testament Writings”, p. 259</ref> Tradicjò chrzescëjańskô sygającô pòłowë II wiekù n.e. przëpisëje aùtorstwò trzecy Ewanielië i Dzejów Apòstolsczich Łukaszowi, towarzëszowi misyjnych wanogów sw. Pawła, chtërnégò Paweł wëmieniô w lësce do zbòru w Kòlossach jakò ùkòchónégò lékarza. Głownym argùmentã przemawiającym za susznoscą ùtożsômianiô aùtorstwa Trzecy Ewanielië i Dzejów Apòstolsczich z Łukasz, towarziszã Pawła, są czëre fragnentë w Dzejach Apòstolsczich: Dz. Ap. 16,10-17; 20,5-15; 21,1-18; rozdzałë 27 i 28. W tëch fragmentach narrator przëmôwiô w pierszi òsibie wielny lëczbë, co sugerëje, że pòdróżowôł z Pawłã. == Data pòwstaniô == Wedle wszelczégò prôwdopòdowieństwa Ewanieliô Łukasza i [[:pl:Dzieje_Apostolskie|Dzeje Apòstolsczi]] pówstałë w tim samim czase, w datowaniu Ewanielië Łukasza wëzwëskùje sã argùmentë zaczerpniãté z tekstu Dzejów i òdwrotno.. W ti kwëstië są różńé òpinie ùczałich, w chtënëch mòżna wëróżniec trzë główné stanowiska. Data wczesnô – przed rokã 70 Data strzódkòwô – kòl 80 – 85 Data póznô – pò 125 == Stil i jãzëk == Łukaszowi przëpisëje sã wësoczé wëkształcenié z resztë ewanielistów. Jegò stil pisarsczi wëróżniwô sã wiôldżim piãknã i elegancją grecczégò dialektu. Bògactwò słowiznë dorównëje starożitnym pisôrzom. Pisôrz trzecy ewanielië je nôlepi òbeznóny z fachòwą terminologią z zakresu sądownictwa, pòliticzi czë administracjë. Badania nad tekstã Łukasza pòkazëją, że prawie 90% jegò słowiznë (razã z tekstã znajdëjącym sã blós w jegò dzele) wëstapùje w Septuagince, a ósoblëwie w tekstach historicznych [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?title=St%C3%B4ri_Testame%C5%84t&action=edit&redlink=1 Stôrégò Testamentu]. == Zdrzódła Ewanielië == W prologù Ewanielië czëtómë, że ji aùtor òpierôł sã na jinëch Ewanieliach i na jinfòrmacjach zaczëtich ò “Naòcznych swiôdków” i “sługów słowa”. Na pòdstawie bënowi analize tekstu Ewanielię Łukasza uczałi sciwerdzëlë, że òpierôł sq na trzech zdrzódłąch: [https://csb.wikipedia.org/w/index.php?title=Ewanieli%C3%B4_wedle_swi%C3%A3t%C3%A9g%C3%B2_Marka&action=edit&redlink=1 Ewanielië Marka], zdrzódle grecczim i na gwësnym materiale ò chratkterze pisónym abò gãbnym. == Adresacë == Liczné szczegółë w Ewanielië Łikasza sugerëją, że ji aùtor pisôł dla ôòtrzeb chrzescyjańsczi gimë złożony z wiernëch nawróconych z pògaństwa. Zarówno w prologù do Ewanielië Łukasza jak i w prologù do Dzejów Apòstolsczich mómë dedikacjã do “dostojnégò Teòfila. Òkreslenié to nie mùszi óznaczac miona. Teòfil gr. Theophilos òznôczô przëjacela Bòga, co pedług ùniwersalizmù ddwù-dzeła – pisôł do kòżdégò, chto chcôł bëc prëjacelã Bòga. == Ùkłôd == Ewanieliô Łukasza mô ùkłôd pòdobny do Ewanielië Marka, z tim,że zawiérô dodatkòwò czãsc wstãpną – narodzenié i żëcé ùkrité Jana Chrzcëcela i Jezësa (,5-2,52). Kòlejné dzeła to: Szczególné akcenta W Ewanielië Łukasza wiele placu pòswiãcywô sã na: Przekôzanié prôwdë ò Bòżim miłoserdzu Uôzanié roli białków w ewanielizacjë, a òsoblëwie rolë Marië Szczegółowi òpis narodzeniô Jezësa == Òbezdrzë téż == * [[Ewanielëjô Jana|Ewanieliô Jana]] * [[Ewanieliô wedle swiãtégò Mateùsza|Ewanieliô Matéùsza]] * [[:pl:Warianty_tekstowe_Nowego_Testamentu#Ewangelia_.C5.81ukasza|Tekstowé wariantë Ewanielië Łukasza]] * [[:pl:Zwiastowanie_Pańskie|Zwiastowanié]] (1,26-38) == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bibliografiô == * J. B. Tyson "Marcion and Luke-Acts: A Defining Struggle" The University of South Carolina Press. * red. ks. J. Szlaga „Wstęp ogólny do Pisma Świętego" Pallotinum, Poznań - Warszawa 1986. [[:pl:Specjalna:Książki/837014036X|ISBN 83-7014-036-X]] * Ks. J. Kudasiewicz „Ewangelie synoptyczne dzisiaj" Warszawa 1986, [[:pl:Specjalna:Książki/8370060986|ISBN 83-7006-098-6]] * [https://web.archive.org/web/20160331124311/http://www.biblia.info.pl/biblia.php Ewangelia Łukasza] - internetowa Biblia 2000 (Biblia Tysiąclecia) * [https://web.archive.org/web/20160307024051/http://www.fbiblos.org/Ewangeliarz/Wed%C5%82ugEwangelii/Ewangeliawed%C5%82ug%C5%9Bw%C5%81ukasza/tabid/82/idkom/42/Default.aspx Ewangelia Łukasza] - Fundacja Biblos == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Bibliô]] ge47cb532vh2uczn3ac36boawceuzzq Lékarsczi dzãdżel 0 10675 202685 197432 2026-06-25T20:56:45Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202685 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Angelica archangelica (1118596627).jpg|mały|Lékarsczi dzãdżel]] '''Lékarsczi dzãdżel''' (''Angelica archangelica'' L.) – to je dwalatnô roscëna z rodzëznë zelerowatëch (''Apiaceae''). ''Angelica archangelica subsp. litoralis'' rosce m. jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]]. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20160304213840/http://www2.abc.biology.ug.edu.pl/wp-content/uploads/2014/05/abc79_03.pdf] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] 6lp43faxgssuna6lh99pjtj5ka1pzkk Krabë 0 10678 202673 193731 2026-06-25T20:41:01Z Iketsi 3254 {{Przëpisë}} 202673 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:EriocheirSinensis1.jpg|mały|''Eriocheir sinensis'']] '''Krabë''' (''Brachyura'') – to je grëpa [[Mùszlôczi|mùszlôków]] z rzãdu ''Decapoda''. Jich ôrt ''Eriocheir sinensis'' wierã<ref>https://web.archive.org/web/20220404172658/http://www.zso8gdansk.pl/rok-szkolny-2012-2013,s,124.html</ref> nie żëje jesz na [[Kaszëbë|Kaszëbach]], ale w [[Bôłt|Bôłce]] krótkò [[Szczecëno|Szczecëna]] òn je. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * Czerniejewski P., Filipiak J. 2001. Krab wełnistoszczypcy Eriocheir Sinensis (Milne-Edwards 1853) z Zalewu Szczecińskiego Komunikaty Rybackie 60: 28-32. Instytut Rybactwa Śródlądowego w Olsztynie. == Òbaczë téż == * [[Mùrowi wątornik]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùszlôczi]] 58dzjxe4xi05yc65v5u6ewz2tgtrurl Kategòrëjô:Ògrództwò 14 10817 202663 175842 2026-06-25T18:40:45Z Iketsi 3254 {{Commons}} 202663 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] 9hawj27nvged8cip3zrbxcpli4rk3sp 202664 202663 2026-06-25T18:41:54Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Hobby]] 202664 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Bòtanika]] [[Kategòrëjô:Hobby]] lcvlbrtnsj4gwavh0wpa16uvsxhizc4 Mòżdżónowò 0 10841 202548 175969 2026-06-25T16:35:51Z Iketsi 3254 - → – 202548 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:POL MOŻDŻANOWO 004 (10).jpg|mały|Kòscół w Mòżdżónowie]] '''Mòżdżónowò''' ([[Pòlsczi jãzëk|pòl.]] ''Możdżanowo'') – wies w [[Gmina Ùszcz|Gminie Ùszcz]], w [[Stôłpsczi kréz|stołpsczim krézu]] [[pòmòrsczé wòjewództwò|pòmòrsczégò wòjewództwa]]. Tu je kòscół. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Gmina Ùszcz]] 3d8p9eb0wsx9pypffdfkotq8y6x32br Kòlmòrsczi òstropùs 0 10875 202683 197433 2026-06-25T20:55:49Z Iketsi 3254 {{Kòntrola}} 202683 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Eryngium maritimum Mikołajek nadmorski RB1.jpg|mały|Kòlmòrsczi òstropùs]] [[Òbrôzk:Eryngium maritimum - Mikolajek nadmorski R51 ubt.jpg|mały|Kòlmòrsczi òstropùs z Réwë, 2005 rokù]] [[Òbrôzk:Eryngium maritimum MHNT.BOT.2008.1.8.jpg|mały|Kòlmòrsczi òstropùs]] '''Kòlmòrsczi òstropùs''' (''Eryngium maritimum'') – to je wielelatnô roscëna z rodzëznë zelerowatëch. Òn rosce na dunach m.jin. na [[Kaszëbë|Kaszëbach]], ale je gò mało i òn tu je òbjimniãti akùrôtną òchrónią. [[Kaszëbi]] w [[Réwa|Réwie]] mògą na niégò gadac [[òstropùs]]. == Òbaczë téż == {{#categorytree:Zelerowaté|hideroot=on|mode=pages}} == Lëteratura == * [[Bernard Zëchta|B. Sychta]]: Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej, Ossolineum, Wrocław - Warszawa - Kraków 1969, tom III, s. 344. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20140001409 ''Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin'', s.10 - ''Eryngium maritimum''] {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Zelerowaté]] 6fn2ywrbrwsnnkfyfvqneuq1flid0w3 Môrcën Kromer 0 11279 202675 195416 2026-06-25T20:45:49Z Iketsi 3254 VIAF→{{Kòntrola}}; {{Przëpisë}} 202675 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kromer.jpg|mały|Biskùp Môrcën Kromer]] '''Môrcën Kromer''' ({{Jãz.|la}} ''Martinus Cromerus''; ùm. 1589 rokù) – to béł biskùp warmińsczi, sekretôra króla Zygmùnda I Stôrégò. Òn béł biskùp warmińsczi òd 1579 rokù, a ùrodzył sã 1512 rokù w Pòlsce i temù ni miôł prawa indigenatu w [[Królewsczé Prësë|Królewsczich Prësach]], ale gò dostôł, bò tak chcôł papiéż. Òn w 1577 rokù pisôł m.jin. ò [[Kaszëbi|Kaszëbach]]<ref>https://books.google.pl/books?id=s-IcCgAAQBAJ&pg=PA230&lpg=PA230&dq=Marcin+Kromer+kaszubi&source=bl&ots=UD_ONlw_sx&sig=M86wEKu-CDaDS5kq5fGPUqi5cmE&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjylNaZ_NDUAhUSJVAKHa0lB4sQ6AEIWDAF#v=onepage&q=Marcin%20Kromer%20kaszubi&f=false</ref>. == Òbaczë téż == * [[Kònstantin Dominik]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Lëteratura == * G. Stone: Slav outposts in Central European history : the Wends, Sorbs and Kashubs, London, UK : Bloomsbury Academic, an imprint of Bloomsbury Publishing Plc, 2016, s. 121 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Kromer Môrcën}} [[Kategòrëjô:Biskùpi]] 92vms51gxaeaiqjd3zcrefd6d0vjqgu 1. Lëst do Tesaloniczanów 0 11708 202550 199789 2026-06-25T16:58:16Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ +1 202550 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Bartolomeo Montagna - Saint Paul - Google Art Project.jpg|mały|Swiãti Paweł]] '''1. Lëst do Tesaloniczanów (''1Tes'')''' – béł bodôj napisóny kòle 50/51 rokù pò Chr. przez [[Swiãti Paweł|swiãtégò Pawła]]. Na ten czas wëznôczô sã cząd drëdżi apòstolsczi rézë. Lëst je wierã nôstarszim pismiona Nowégo Testameńtu, a napisóny je do wierzącëch w Tesalonice. M. jin. są w nim widzec taczi sprawë: Pòdzãkòwanié za łasczi (1,2–5). Nawrócenié òd bóżków do Bòga (1,9). Brzadné dzejanié Apòsztoła (2,7–12). Doprowadzenié do sztabilizacji chrzescëjańszi gminë (3,8). Drëdżé przińdzenié Christusa na slédny sąd (4,13-17). == Òbaczë téż == * [[Biblëjô]] == Lëteratura == * "Swięté Pismiona Nowégo Testameńtu", Gduńsk-Pelplin 1993, ss. 376 - 381. [[Eùgeniusz Gòłąbk|Eugeniusz Gołąbk]] (skaszëbił) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://biblia.deon.pl/ksiega.php?id=59 1 List do Tesaloniczan w tłumaczeniu Biblii Tysiąclecia] [[Kategòrëjô:Bibliô]] 2q0vkllnkpgrekqdp52stzx5mfadwya 202551 202550 2026-06-25T16:58:48Z Iketsi 3254 - → – 202551 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Bartolomeo Montagna - Saint Paul - Google Art Project.jpg|mały|Swiãti Paweł]] '''1. Lëst do Tesaloniczanów (''1Tes'')''' – béł bodôj napisóny kòle 50/51 rokù pò Chr. przez [[Swiãti Paweł|swiãtégò Pawła]]. Na ten czas wëznôczô sã cząd drëdżi apòstolsczi rézë. Lëst je wierã nôstarszim pismiona Nowégo Testameńtu, a napisóny je do wierzącëch w Tesalonice. M. jin. są w nim widzec taczi sprawë: Pòdzãkòwanié za łasczi (1,2–5). Nawrócenié òd bóżków do Bòga (1,9). Brzadné dzejanié Apòsztoła (2,7–12). Doprowadzenié do sztabilizacji chrzescëjańszi gminë (3,8). Drëdżé przińdzenié Christusa na slédny sąd (4,13-17). == Òbaczë téż == * [[Biblëjô]] == Lëteratura == * "Swięté Pismiona Nowégo Testameńtu", Gduńsk-Pelplin 1993, ss. 376–381. [[Eùgeniusz Gòłąbk|Eugeniusz Gołąbk]] (skaszëbił) == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [http://biblia.deon.pl/ksiega.php?id=59 1 List do Tesaloniczan w tłumaczeniu Biblii Tysiąclecia] [[Kategòrëjô:Bibliô]] gx7wji9pp62mqhvxstn24dljqm41g17 Witosława Frankòwskô 0 11878 202665 200521 2026-06-25T18:49:27Z Iketsi 3254 VIAF→{{Kòntrola}}; {{Bez òdjimka}} 202665 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} {{Bez òdjimka}} '''Wiesława Witosława Frankòwskô''' (pòl. ''Witosława Frankowska'') – kameralistka, etnomùzykòlożka, szkólna na Mùzyczny Akademie w Gduńskù, aütoritet kaszëbsczi mùzyczi. == Biografiô == Wechòwónô òsta we familie ò wióldżich kaszëbsczich i mùzycznëch tradicjach (je wnuczką [[Léòkadia Trepczik|Léòkadii]] i [[Jan Trepczik|Jana Trepczików]], a ji òjcã je kaszëbsczi dzejôrz [[Édmùnd Kamińsczi]]<ref>[https://web.archive.org/web/20211020214145/https://wejherowo.naszemiasto.pl/wejherowo-witoslawa-frankowska-otrzymala-medal-stolema/ar/c13-6400329 ''Wejherowo. Witosława Frankowska otrzymała Medal Stolema'']</ref>). Ùkùńcziła z wëprzédnienim Fakùltet Teorii i Kómpòzycje gduńsczi Mùzyczny Akademie. W latach 1982-1992 robiła jakò mùzyk kameralista w karnie Cappella Gedanensis. Òd 1993 związónô z Wòkalno-Aktorsczim Fakùltetã Mùzyczny Akademie w Gduńskù. Jakò achtniony realizatora ''basso continuo'' kòncertowa w całi Eùropie i Zjednónëch Stanach. Òd 2013 mô nadóny nôùkòwi stãpiéń doktora hùmanisticzny nôùk, a òd 2018 – doktora habilitowanégò mùzycznëch kùńsztów. == Dzejanié dlô kaszëbsczi kùlturë == Z ji inicjatiwë na zôczątku lat 90. na Kaszëbach pòjawił sã cyczel kòncertów òpiartich ò kómpòzycje i tekstë pisarzów i kómpòzytorów z tegò regionu (przede wszëtczim [[Jan Trepczik]], [[ Alojzy Nôgel]], [[Marión Selin]]). Òd 2002 cyczel kòncertów pòd pòzwą „Pòtkania z mùzyką Kaszëb” òdbiwô sã w [[Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi]] w Wejrowie. Pòd ji redakcją wëszłë ksążczi: * leksykón ''Muzyka Kaszub. Materiały encyklopedyczne'' (2005); * zbiérk ''Melodie z Kaszub'' (2014); * ''Kaszubski śpiewnik domowy'' (2014); * ''Kaszubski śpiewnik bożonarodzeniowy'' (2015); * mònografiô '' Kolędowanie na Kaszubach: Dzieje kolęd na Pomorzu od XVI do XXI wieku'' (2015); * ''Kaszubski śpiewnik szkolny'' (2016); * wëdowniczô seria ''Biblioteka Orkiestrowa Kaszub, Kociewia i Powiśla'' (2014-2016). Witosława Frankòwskô przëczëniła sã téż do òpracowaniô i wëdaniô rédżi kaszëbsczich platków: *''Mòrze'' 2004; *''Ptôszkòwie na lëpie'' 2006; *''Gdze mòja chëcz'' 2006; *''Kaszuby w pieśni artystycznej'', 2015 (razã z [[Aleksandra Kùcharskô-Szefler|Aleksandrą Kùcharską-Szefler]]). W 2006 wëprzédnionô [[Medal Stolema|Medalã Stolema]] za zasłudżi dlô rozwiju profesjonalny kaszëbsczi mùzyczi. == Òbaczë téż == * [[Kaszëbòpediô]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bibliografiô == * [https://web.archive.org/web/20210629052009/http://www2.amuz.gda.pl/witoslawa-frankowska/ ''Dr hab. Witosława FRANKOWSKA''] * Adam Hintzka, ''Z miłotë do mùzyczi'', „Pomerania” 2006 nr 6, s. 41. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} {{SORTUJ:Frankòwskô, Witosława}} [[Kategòrëjô:Laùreacë Medalu Stolema]] 9hs3livhr1zk31dgth00wo2eswxkrrp Wszëtkò dlô Gduńska 0 11957 202672 199741 2026-06-25T20:34:51Z Iketsi 3254 - → – 202672 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Paweł Adamowicz prezydent miasta 2018.jpg|mały|Paweł Adamowicz – bùrméster Gduńska 1998–2019 (z WdG 2018–2019)]] '''Wszëtkò dlô Gduńska (WdG)''' (pòl. ''Wszystko dla Gdańska'') – pòliticzné karno z sëdzëbą we Gduńskù. == Historjô == Karno Wszëtkò dlô Gduńska mióło ùsôdzënié w 2018 przez bùrméstera Paweła Adamowicza. W tim samim rokù òdczas samòrządnich wëbòrów 2018 karno wëstôwiło kandidatów do gardowéj radzëznë ë Paweła Adamowicza na bùrméstera. Òbczas drëdżij tërë nen kandidat miół dobëté z 64,8%. 22 stëcznika 2019 pò zabójstwié bùrméstera Adamowicza ògłoszono kandydaturã Aleksanrdë Dulkiewicz w wëbòrach 3 stëmiannika 2019 chtëra mióła dobëté z 82,2% pòparcé. == Strukturô ë aktiwistë == === Òrganizacjô === [[Òbrôzk:Piotr Grzelak.JPG|mały|Piotr Grzelak – przédnik WdG]] W skład władz karna wchodzą 3 òrganë: Zarząd (reprézénatcjô), Radzëznô (nadzór), ë Komisjô Réwizijnô (nadzór), na czele stoji Przédnik. === Władze gardu === ==== Bùrméstrë ==== {| class="wikitable" |+ !Miono Nôzwëskò !òd !do |- |[[Paweł Adamòwicz|Paweł Adamowicz]] |26 rujana 1998 |14 stëcznika 2019 |- |[[Aleksandra Dulkiewicz]] |11 marca 2019 |pełni fùnkcjã |} ==== Vicebùrméstrë ==== {| class="wikitable" |+ !Miono Nôzwëskò !òd !do |- |[[Aleksandra Dulkiewicz]] |20 strëmiannika 2017 |14 stëcznika 2019 |- |[[Piotr Kowalczuk]] |11 gòdnika 2014 |9 smùtana 2020 |- |[[Piotr Grzelak]] |1 stëcznika 2015 |pełni fùnkcjã |} ==== Radzëni ==== {| class="wikitable" |+ !Miono Nôzwëskò !òd !do |- |Beata Dunajewska |2 grudnia 2010 |pełni fùnkcjã |- |Teresa Wasilewska |29 stycznia 2015 |pełni fùnkcjã |- |Andrzej Stelmasiewicz |19 listopada 2018 |pełni fùnkcjã |- |Piotr Dzik |2002 |pełni fùnkcjã |- |Wojciech Błaszkowski |2006 |pełni fùnkcjã |- |Katarzyna Czerniewska |22 listopada 2018 |pełni fùnkcjã |- |Bogdan Oleszek |1998 |pełni fùnkcjã |} == Koalicjô w Radzëznié Gardu Gduńska == [[Òbrôzk:Poland Gdansk Parliament 2018.svg|mały|Skład Radzëznë 2018–2023 KO – żółti PiS – mòdri WdG – czerwòni]] 17 gòdnika 2018 w Ùrzãdzé Gardu Gduńska mióła pòdpisône "Deklaracjô ò koòpòracji dlô miészczanék ë miészkańców Gduńska" (pòl. ''„Deklaracji o współpracy dla mieszkanek i mieszkańców Gdańska”''), midzë karnã Wszëtkò dlô Gduńska ë Òbòwôtélską Koalicją (KO). Deklaracjô je céchã midzë karnã WdG ë KO w Radzëznié. Na céch koòpòracji Paweł Adamowicz pòwółał na sztelã vicebùrméstra Piotra Borawsczégò, radzëzniégò KO. == Politëczné mëslë == Wiele nôleżników karna bëło czëdës nôleżnikamë PO. Karno pòarło kandidatów Eùropejsczéj Koalicji w wëbòrach do Eùropejsczégò Parlamentù 2019, w tim kandidaturã Magdaleny Admowicz. Pòparcé òtrzimôł téż Piotr Adamowicz w wëbòrach do pòlsczégò parlamentù 2019. Òdczas czérwcòwich wëbòrrów prezidencczich 2020 karno zbierało pòdpisë dlô Rafała Trzaskowsczégò. == Pòparcé w wëbòrach == [[Òbrôzk:Aleksandra Dulkiewicz.JPG|mały|120px|Aleksandra Dulkiewicz – bùrméstrzëni Gduńska òd 2019]] === Radzëznô === {| class="wikitable" |+ ! rowspan="2" |Wëbòrë ! colspan="2" |Głosë ! rowspan="2" |mandatë |- |'''Lëczbô''' |'''%''' |- |2018 |39 612 |19.13% |6/43 |} === Bùrméster === {| class="wikitable" |+ ! rowspan="2" |Wëbòrë ! rowspan="2" |Kandidat ! colspan="2" |I tëra ! colspan="2" |II tëra ! rowspan="2" |Mandat ! rowspan="2" |Bôczënczi |- |'''Głosów''' |% |'''Głosów''' |% |- |2018 |[[Paweł Adamòwicz|Paweł Bogdan Adamowicz]] |77966 |36.97% |129683 |64.80% |Jo |Dobëta z Kacprã Płażyńsczim (PiS) |- |2019 |[[Aleksandra Dulkiewicz|Aleksandra Maria Dulkiewicz]] |139 790 |82,22% | colspan="2" |'''fëlenk''' |Jo |Dobëta z Grzegorzã Braunã i Markã Skibą |} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòliticzné partie]] qawgj31k65ytz49pgk2iqm3qp96zhou Szablóna:Infobox-państwò/prezydeńt 10 12404 202715 196470 2026-06-25T21:40:33Z DawnyTest 14843 202715 wikitext text/x-wiki {{#switch:{{SUBPAGENAME}} |Wòlny Gard Gduńsk = [[Senat Wòlnego Gardu Gduńska|Prezes Senatu]] |Wòlny Gard Krakòwò = [[Senat Wòlnego Gardu Krakòwa|Prezes Senatu]] |San Marino = [[Kapitón regent San Marino|Kapitón regent]] |Bòsniô i Hercegòwina = [[Przédnictwò Bòsnie i Hercegòwinë]] |Chińskô Lëdowô Repùblika = [[Prowôdnik ChLR|Prowôdnik]] |Kòrejańskô Lëdowò-Demokratnô Repùblika = Nôweższi Wódca |Antigua i Barbuda = Gùbernatór |Aùstralëjô = Gùbernatór |Bahamë = Gùbernatór |Belize = Gùbernatór |Grenada = Gùbernatór |Jamajka = Gùbernatór |Kanada = Gùbernatór |Nowô Zelandzkô = Gùbernatór |Papùa-Nowô Gwinejô = Gùbernatór |Saint Kitts i Nevis = Gùbernatór |Saint Lucia = Gùbernatór |Saint Vincent i Grenadyny = Gùbernatór |Tuvalu = Gùbernatór |Òstrowë Salomóna = Gùbernatór |Eùropejskô Ùniô = Przédnik [[Eùropejskô Kòmisjô|Eùropejsczi Kòmisje]] |NATO = [[Sekretarz generalny]] |#default = [[Prezydeńt]] }}<noinclude>{{Dokumentacja|zawartość = Szablon pomocniczy dla {{s|państwo infobox}}, umożliwia zdefiniowanie szczególnego opisu pola {{{Prezydeńt}}}}}</noinclude> 863g3vderpshz2qgl7xsqq3zc8e9s3k Kòsowò je serbsczé 0 12432 202740 202324 2026-06-26T04:27:57Z Iketsi 3254 /* Òbaczë téż */ [[Kòsowò]] 202740 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Kosovo is Serbia in Slovakia.JPG|mały|[[Preszów]], [[Słowackô]]]] '''Kòsowò je serbsczé''' ([[Serbsczi jãzëk|serb]]. ''Косово је Србија'' [[Albańsczi jãzëk|alb]]: ''Kosova është Serbi'') – slogan, chtëren fùncjonëje òd [[2004]] rokù, òd czasu rozruchów w [[Kòsowò|Kòsowie]]. Pòpùlarnota zëskôł w [[2008]] rokù. Je brëkòwóny bez Serbów ë jinszé słowiańsczé nôrodë. Wedle nich [[Samòstójnota|samòstójnotã]] Kòsowa z 2008 rokù je nielegalnô. == Òbaczë téż == * [[Kòsowò]] * [[Serbiô]] * [[Albańskô]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} [[Kategòrëjô:Serbskô nacjonalëzna]] 7ibdhgmkyby34hw423rgkx4ozg2sigk Szablóna:Infobox-państwò/mònarcha 10 12439 202716 196468 2026-06-25T21:40:44Z DawnyTest 14843 202716 wikitext text/x-wiki {{#switch:{{SUBPAGENAME}} |Iran = [[Nôweższi Wódca Iranu|Nôweższi Wódca]] |Afganistón = Nôweższi Wódca |Eùropejskô Ùniô = Przédnik [[Eùropejskô Radzëzna|Eùropejsczi Radzëznë]] |#default = [[Mònarcha]] }}<noinclude>{{Dokumentacja|zawartość = Szablon pomocniczy dla {{s|państwo infobox}}, umożliwia zdefiniowanie szczególnego opisu pola {{{Mònarcha}}}}}</noinclude> krlqk5y3up1xqrogkiwpi5az8kx3pdl Szablóna:Jãz. 10 12522 202734 200980 2026-06-26T02:51:09Z Iketsi 3254 + 202734 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#switch: {{{1|}}} |csb|kaszëbsczi=kasz. |be=biôłor. |bg=bùłg. |de|niemiecczi=niem. |en=an. |es=szp. |fr=fr. |it=ital. |la=łac. |mk=mac. |nl=hòl. |pl=pòl. |pt=pòrt. |ru=rus. |#default={{{1|}}} }}</includeonly><noinclude> <pre> {{Jãz. |1|jãzëk = XX ← kod ISO 639 }} </pre> ---- <code><nowiki>{{Jãz.|csb}}</nowiki></code> :{{Jãz.|csb}} ---- <code><nowiki>{{Jãz.|pl}}</nowiki></code> :{{Jãz.|pl}} ---- <code><nowiki>{{Jãz.|de}}</nowiki></code> :{{Jãz.|de}} ---- <code><nowiki>{{Jãz.|en}}</nowiki></code> :{{Jãz.|en}} ---- <code><nowiki>{{Jãz.|es}}</nowiki></code> :{{Jãz.|es}} ---- <code><nowiki>{{Jãz.|la}}</nowiki></code> :{{Jãz.|la}} ---- </noinclude> jspodr59v0oddxq33zrqxl9k60nwtlu Kaszëbòpediô 0 12534 202565 193003 2026-06-25T17:28:35Z Iketsi 3254 [[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]] 202565 wikitext text/x-wiki '''Kaszëbòpediô''' – je encyklopediô kaszëbsczich symbòlów, pamiãcë i tradicje [[Kùltura|kùlturë]]<ref>https://kaszubopedia.pl/index.php/czym-jest-kaszubopedia/?lang=kk</ref>. == Zéwiszcza == {| class="wikitable" |+ Zéwiszcza ({{Jãz.|csb}}) |- ! ! Kaszëbòpediô !Wikipedijô |- | rowspan="3" |A | [https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/alkohol-i-pijacy/?lang=kk Alkòhól i pijôcë] | |- | [https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/aniol-kaszeb/?lang=kk Aniół Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/arkona/?lang=kk Arkóna] | |- | rowspan="12" |B |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bemblowanie/?lang=kk Bãblowanié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/baszka/?lang=kk Baszka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bylacy-bylaczenie/?lang=kk Bëlôcë i bëlaczenié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bene-e-buten-oraz-vjerni-naszinc/?lang=kk Bënë ë buten i Vjérni Naszińc] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biblioteka-pisarzy-kaszubskich/?lang=kk Biblioteka Kaszëbsczich Pisarzów] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bieszk-stefan/?lang=kk Bieszk Sztefón] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biuletyn-rady-jezyka-kaszubskiego/?lang=kk Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka] |[[Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bosy-antek/?lang=kk Bòsy Antk] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bowka/?lang=kk Bówka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bruski-jozef/?lang=kk Brusczi Józef] |[[Józef Brusczi]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bruse/?lang=kk Brusë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bukowski-andrzej/?lang=kk Bùkòwsczi Andrzéj] | |- | rowspan="5" |C |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/centrum-edukacji-i-promocji-regionu-w-szymbarku/?lang=kk Centrum Edukacji i Promòcji Regionu w Szimbarkù] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/chelmowski-jozef/?lang=kk Chełmòwsczi Józef] |[[Józef Chełmòwsczi]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/csb/?lang=kk csb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czesi-i-kaszubi/?lang=kk Czechòwie i Kaszëbi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czorlinsczi/?lang=kk Czôrlińsczi] | |- | rowspan="3" |D |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/darlowo/?lang=kk Darłowò] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/dobrogost-i-miloslawa/?lang=kk Dobrogòst i Miłosława] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/druzba/?lang=kk Drużba] | |- |F |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/fenikowski-franciszek/?lang=kk Fenikòwsczi Frãcëszk] | |- | rowspan="2" |G |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/gasawa/?lang=kk Gąsawa] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/gryf-pismo/?lang=kk Gryf - pismiono] |[[Gryf (cządnik)]] |- |H |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/huta/?lang=kk Hëta] | |- | rowspan="3" |J |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jasiek-z-knieji/?lang=kk Jasiek z Knieji] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jasnoch-kazimierz/?lang=kk Jasnoch Kazmiérz] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jan-z-kolna/?lang=kk Jón z Czelna] | |- | rowspan="17" |K |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kabarety/?lang=kk Kabaretë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kamienne-kregi/?lang=kk Kamiané krãdżi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/mapy-kaszub/?lang=kk Kartë Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubi-gina/?lang=kk Kaszëbi dżiną] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubienie-konstytutywna-cecha-kaszubszczyzny/?lang=kk Kaszëbienié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czasopisma-kaszubskie-w-ameryce/?lang=kk Kaszëbsczé cządniczi w Americe] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/dyktando-kaszubskie-krolewionka-w-palacu/?lang=kk Kaszëbsczé diktando Królewiónka w pałacu] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/koledy-kaszubskie/?lang=kk Kaszëbsczé kòlãdë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biskupi-kaszubscy/?lang=kk Kaszëbsczi biskùpòwie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet] |[[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/haft-kaszubski/?lang=kk Kaszëbsczi wësziw] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/droga-kaszubska/?lang=kk Kaszëbskô droga] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/katylina/?lang=kk Katilina] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/klabaternik/?lang=kk Klabaternik] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kolibki/?lang=kk Kòlibczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/krofey-szemon/?lang=kk Krofey Szëmón] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/krol-kaszubow/?lang=kk Król Kaszëbów] | |- | rowspan="3" |L |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kapele-ludowe/?lang=kk Lëdowé kapele] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/legendaa-baltyku/?lang=kk Legenda Bałtyku] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/lemani/?lang=kk Lemanowie] | |- | rowspan="5" |M |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/nitka-glodkowski-mack-nitka-glodkowsczi-z-glodnice/?lang=kk Mack Nitka Głódkowsczi z Głodnicë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/merki/?lang=kk Merczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/mlyny-i-wiatraki/?lang=kk Młënë i wietrzniczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/muzeum-pismiennictwa-i-muzyki-kaszubsko-pomorskiej-w-wejherowie/?lang=kk Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi we Wejrowie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/muzeum-hymnu-narodowego-w-bedominie/?lang=kk Mùzeùm Nôrodnégò Himnu w Bãdominie] | |- |N |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/neureiter-ferdinand/?lang=kk Neùreiter Ferdinand] | |- |Ô |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/abraham-antoni/?lang=kk Ôbram Tóna] | |- |Ò |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/skra-ormuzdowa/?lang=kk Òrmùzdowô Skra] | |- | rowspan="7" |P |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pankowie/?lang=kk Pankòwie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/papiernie/?lang=kk Papiérnie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pielgrzym/?lang=kk Pielgrzym] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/truskawka-kaszebsko-malena/?lang=kk Pòtrôwnica (malëna)] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/premier-z-kaszub/?lang=kk Premiéra z Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/przydomki/?lang=kk Przëtómczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pusto-noc/?lang=kk Pùstô noc] | |- | rowspan="3" |R |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/radio-po-kaszubsku-radia-kaszubskie/?lang=kk Radio pò kaszëbskù / Kaszëbsczé radia] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rodlo/?lang=kk Rodło] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rozewie/?lang=kk Rozewié] | |- | rowspan="5" |S |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/sanktuaria-na-kaszubach/?lang=kk Sanktuaria na Kaszëbach] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/sculteti-bernard/?lang=kk Sculteti Bernat] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/swietopelk-ii-wielki/?lang=kk Swiãtopôłk Wiôldżi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/syberia/?lang=kk Syberiô] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/slazacy-a-kaszubi/?lang=kk Szlązôcë a Kaszëbi] | |- |T |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/trojanowska-izabella/?lang=kk Trojanowskô Izabella] | |- |V |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/verba-sacra/?lang=kk Verba Sacra] | |- | rowspan="2" |W |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/organizacja-wojskowa-pomorza/?lang=kk Wòjskòwô Òrganizacjô Pòmòrzô] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/worzala-augustyn/?lang=kk Wôrzałła Aùgùst] | |- | rowspan="2" |Z |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/zabytki-jezyka-kaszubskiego/?lang=kk Zabëtczi kaszëbsczégò jãzëka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/spotkania-z-muzyka-kaszub/?lang=kk Zéńdzenia z mùzyką Kaszëb] | |} == Ùtwórcë kaszëbòpedie == <ref>https://web.archive.org/web/20260330132512/https://kaszubopedia.pl/index.php/tworcy-kaszubopedii/?lang=kk</ref> * [[Agniészka Bednark-Bòhdzewicz]] * [[Miłosława Bòrzëszkòwskô-Szewczik]] * [[Józef Bòrzëszkòwsczi]] * [[Bògùsłôw Breza]] * [[Witosława Frankòwskô]] * [[Joana Ginter]] * [[Michôł Hinc]] * [[Daniél Kalinowsczi]] * [[Katarzëna Kùlikòwskô]] * [[Aleksandra Kùrowskô-Susdorf]] * [[Ana Kwasniewskô]] * [[Magdaléna Lemańczik]] * [[Dark Majkòwsczi]] * [[Cezari Òbracht-Prondzyńsczi]] * [[Justina Pòmierskô]] * [[Tomôsz Rembalsczi]] * [[Miloš Řezník]] * [[Magdaléna Sacha]] * [[Danuta Stanulewicz]] == Òbaczë téż == * [[Wikipedia]] * [[Gedanopedia]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/?lang=kk kaszubopedia.pl – Zéwiszcza] {{Jãz.|csb}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/ kaszubopedia.pl – Hasła] {{Jãz.|pl}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/ kaszubopedia.pl – Entries] {{Jãz.|en}} {{Ùzémk artikla}} [[Kategòrëjô:Encyklopedije]] 3w1sss5meg9tfciktggkth5b9ehv9r2 202573 202565 2026-06-25T17:43:50Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] 202573 wikitext text/x-wiki '''Kaszëbòpediô''' – je encyklopediô kaszëbsczich symbòlów, pamiãcë i tradicje [[Kùltura|kùlturë]]<ref>https://kaszubopedia.pl/index.php/czym-jest-kaszubopedia/?lang=kk</ref>. == Zéwiszcza == {| class="wikitable" |+ Zéwiszcza ({{Jãz.|csb}}) |- ! ! Kaszëbòpediô !Wikipedijô |- | rowspan="3" |A | [https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/alkohol-i-pijacy/?lang=kk Alkòhól i pijôcë] | |- | [https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/aniol-kaszeb/?lang=kk Aniół Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/arkona/?lang=kk Arkóna] | |- | rowspan="12" |B |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bemblowanie/?lang=kk Bãblowanié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/baszka/?lang=kk Baszka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bylacy-bylaczenie/?lang=kk Bëlôcë i bëlaczenié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bene-e-buten-oraz-vjerni-naszinc/?lang=kk Bënë ë buten i Vjérni Naszińc] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biblioteka-pisarzy-kaszubskich/?lang=kk Biblioteka Kaszëbsczich Pisarzów] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bieszk-stefan/?lang=kk Bieszk Sztefón] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biuletyn-rady-jezyka-kaszubskiego/?lang=kk Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka] |[[Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bosy-antek/?lang=kk Bòsy Antk] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bowka/?lang=kk Bówka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bruski-jozef/?lang=kk Brusczi Józef] |[[Józef Brusczi]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bruse/?lang=kk Brusë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bukowski-andrzej/?lang=kk Bùkòwsczi Andrzéj] | |- | rowspan="5" |C |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/centrum-edukacji-i-promocji-regionu-w-szymbarku/?lang=kk Centrum Edukacji i Promòcji Regionu w Szimbarkù] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/chelmowski-jozef/?lang=kk Chełmòwsczi Józef] |[[Józef Chełmòwsczi]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/csb/?lang=kk csb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czesi-i-kaszubi/?lang=kk Czechòwie i Kaszëbi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czorlinsczi/?lang=kk Czôrlińsczi] | |- | rowspan="3" |D |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/darlowo/?lang=kk Darłowò] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/dobrogost-i-miloslawa/?lang=kk Dobrogòst i Miłosława] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/druzba/?lang=kk Drużba] | |- |F |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/fenikowski-franciszek/?lang=kk Fenikòwsczi Frãcëszk] | |- | rowspan="2" |G |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/gasawa/?lang=kk Gąsawa] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/gryf-pismo/?lang=kk Gryf - pismiono] |[[Gryf (cządnik)]] |- |H |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/huta/?lang=kk Hëta] | |- | rowspan="3" |J |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jasiek-z-knieji/?lang=kk Jasiek z Knieji] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jasnoch-kazimierz/?lang=kk Jasnoch Kazmiérz] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jan-z-kolna/?lang=kk Jón z Czelna] | |- | rowspan="17" |K |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kabarety/?lang=kk Kabaretë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kamienne-kregi/?lang=kk Kamiané krãdżi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/mapy-kaszub/?lang=kk Kartë Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubi-gina/?lang=kk Kaszëbi dżiną] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubienie-konstytutywna-cecha-kaszubszczyzny/?lang=kk Kaszëbienié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czasopisma-kaszubskie-w-ameryce/?lang=kk Kaszëbsczé cządniczi w Americe] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/dyktando-kaszubskie-krolewionka-w-palacu/?lang=kk Kaszëbsczé diktando Królewiónka w pałacu] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/koledy-kaszubskie/?lang=kk Kaszëbsczé kòlãdë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biskupi-kaszubscy/?lang=kk Kaszëbsczi biskùpòwie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet] |[[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/haft-kaszubski/?lang=kk Kaszëbsczi wësziw] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/droga-kaszubska/?lang=kk Kaszëbskô droga] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/katylina/?lang=kk Katilina] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/klabaternik/?lang=kk Klabaternik] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kolibki/?lang=kk Kòlibczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/krofey-szemon/?lang=kk Krofey Szëmón] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/krol-kaszubow/?lang=kk Król Kaszëbów] | |- | rowspan="3" |L |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kapele-ludowe/?lang=kk Lëdowé kapele] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/legendaa-baltyku/?lang=kk Legenda Bałtyku] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/lemani/?lang=kk Lemanowie] | |- | rowspan="5" |M |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/nitka-glodkowski-mack-nitka-glodkowsczi-z-glodnice/?lang=kk Mack Nitka Głódkowsczi z Głodnicë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/merki/?lang=kk Merczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/mlyny-i-wiatraki/?lang=kk Młënë i wietrzniczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/muzeum-pismiennictwa-i-muzyki-kaszubsko-pomorskiej-w-wejherowie/?lang=kk Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi we Wejrowie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/muzeum-hymnu-narodowego-w-bedominie/?lang=kk Mùzeùm Nôrodnégò Himnu w Bãdominie] | |- |N |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/neureiter-ferdinand/?lang=kk Neùreiter Ferdinand] | |- |Ô |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/abraham-antoni/?lang=kk Ôbram Tóna] | |- |Ò |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/skra-ormuzdowa/?lang=kk Òrmùzdowô Skra] | |- | rowspan="7" |P |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pankowie/?lang=kk Pankòwie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/papiernie/?lang=kk Papiérnie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pielgrzym/?lang=kk Pielgrzym] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/truskawka-kaszebsko-malena/?lang=kk Pòtrôwnica (malëna)] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/premier-z-kaszub/?lang=kk Premiéra z Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/przydomki/?lang=kk Przëtómczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pusto-noc/?lang=kk Pùstô noc] | |- | rowspan="3" |R |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/radio-po-kaszubsku-radia-kaszubskie/?lang=kk Radio pò kaszëbskù / Kaszëbsczé radia] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rodlo/?lang=kk Rodło] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rozewie/?lang=kk Rozewié] | |- | rowspan="5" |S |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/sanktuaria-na-kaszubach/?lang=kk Sanktuaria na Kaszëbach] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/sculteti-bernard/?lang=kk Sculteti Bernat] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/swietopelk-ii-wielki/?lang=kk Swiãtopôłk Wiôldżi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/syberia/?lang=kk Syberiô] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/slazacy-a-kaszubi/?lang=kk Szlązôcë a Kaszëbi] | |- |T |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/trojanowska-izabella/?lang=kk Trojanowskô Izabella] | |- |V |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/verba-sacra/?lang=kk Verba Sacra] | |- | rowspan="2" |W |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/organizacja-wojskowa-pomorza/?lang=kk Wòjskòwô Òrganizacjô Pòmòrzô] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/worzala-augustyn/?lang=kk Wôrzałła Aùgùst] | |- | rowspan="2" |Z |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/zabytki-jezyka-kaszubskiego/?lang=kk Zabëtczi kaszëbsczégò jãzëka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/spotkania-z-muzyka-kaszub/?lang=kk Zéńdzenia z mùzyką Kaszëb] | |} == Ùtwórcë kaszëbòpedie == <ref>https://web.archive.org/web/20260330132512/https://kaszubopedia.pl/index.php/tworcy-kaszubopedii/?lang=kk</ref> * [[Agniészka Bednark-Bòhdzewicz]] * [[Miłosława Bòrzëszkòwskô-Szewczik]] * [[Józef Bòrzëszkòwsczi]] * [[Bògùsłôw Breza]] * [[Witosława Frankòwskô]] * [[Joana Ginter]] * [[Michôł Hinc]] * [[Daniél Kalinowsczi]] * [[Katarzëna Kùlikòwskô]] * [[Aleksandra Kùrowskô-Susdorf]] * [[Ana Kwasniewskô]] * [[Magdaléna Lemańczik]] * [[Dark Majkòwsczi]] * [[Cezari Òbracht-Prondzyńsczi]] * [[Justina Pòmierskô]] * [[Tomôsz Rembalsczi]] * [[Miloš Řezník]] * [[Magdaléna Sacha]] * [[Danuta Stanulewicz]] == Òbaczë téż == * [[Wikipedia]] * [[Gedanopedia]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/?lang=kk kaszubopedia.pl – Zéwiszcza] {{Jãz.|csb}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/ kaszubopedia.pl – Hasła] {{Jãz.|pl}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/ kaszubopedia.pl – Entries] {{Jãz.|en}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] gkukngtok08zei5y3844f5a7qqpiwvm 202578 202573 2026-06-25T17:46:27Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Kaszëbskô lëteratura]] 202578 wikitext text/x-wiki '''Kaszëbòpediô''' – je encyklopediô kaszëbsczich symbòlów, pamiãcë i tradicje [[Kùltura|kùlturë]]<ref>https://kaszubopedia.pl/index.php/czym-jest-kaszubopedia/?lang=kk</ref>. == Zéwiszcza == {| class="wikitable" |+ Zéwiszcza ({{Jãz.|csb}}) |- ! ! Kaszëbòpediô !Wikipedijô |- | rowspan="3" |A | [https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/alkohol-i-pijacy/?lang=kk Alkòhól i pijôcë] | |- | [https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/aniol-kaszeb/?lang=kk Aniół Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/arkona/?lang=kk Arkóna] | |- | rowspan="12" |B |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bemblowanie/?lang=kk Bãblowanié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/baszka/?lang=kk Baszka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bylacy-bylaczenie/?lang=kk Bëlôcë i bëlaczenié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bene-e-buten-oraz-vjerni-naszinc/?lang=kk Bënë ë buten i Vjérni Naszińc] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biblioteka-pisarzy-kaszubskich/?lang=kk Biblioteka Kaszëbsczich Pisarzów] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bieszk-stefan/?lang=kk Bieszk Sztefón] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biuletyn-rady-jezyka-kaszubskiego/?lang=kk Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka] |[[Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bosy-antek/?lang=kk Bòsy Antk] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bowka/?lang=kk Bówka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bruski-jozef/?lang=kk Brusczi Józef] |[[Józef Brusczi]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bruse/?lang=kk Brusë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/bukowski-andrzej/?lang=kk Bùkòwsczi Andrzéj] | |- | rowspan="5" |C |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/centrum-edukacji-i-promocji-regionu-w-szymbarku/?lang=kk Centrum Edukacji i Promòcji Regionu w Szimbarkù] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/chelmowski-jozef/?lang=kk Chełmòwsczi Józef] |[[Józef Chełmòwsczi]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/csb/?lang=kk csb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czesi-i-kaszubi/?lang=kk Czechòwie i Kaszëbi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czorlinsczi/?lang=kk Czôrlińsczi] | |- | rowspan="3" |D |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/darlowo/?lang=kk Darłowò] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/dobrogost-i-miloslawa/?lang=kk Dobrogòst i Miłosława] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/druzba/?lang=kk Drużba] | |- |F |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/fenikowski-franciszek/?lang=kk Fenikòwsczi Frãcëszk] | |- | rowspan="2" |G |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/gasawa/?lang=kk Gąsawa] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/gryf-pismo/?lang=kk Gryf - pismiono] |[[Gryf (cządnik)]] |- |H |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/huta/?lang=kk Hëta] | |- | rowspan="3" |J |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jasiek-z-knieji/?lang=kk Jasiek z Knieji] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jasnoch-kazimierz/?lang=kk Jasnoch Kazmiérz] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jan-z-kolna/?lang=kk Jón z Czelna] | |- | rowspan="17" |K |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kabarety/?lang=kk Kabaretë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kamienne-kregi/?lang=kk Kamiané krãdżi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/mapy-kaszub/?lang=kk Kartë Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubi-gina/?lang=kk Kaszëbi dżiną] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubienie-konstytutywna-cecha-kaszubszczyzny/?lang=kk Kaszëbienié] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/czasopisma-kaszubskie-w-ameryce/?lang=kk Kaszëbsczé cządniczi w Americe] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/dyktando-kaszubskie-krolewionka-w-palacu/?lang=kk Kaszëbsczé diktando Królewiónka w pałacu] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/koledy-kaszubskie/?lang=kk Kaszëbsczé kòlãdë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/biskupi-kaszubscy/?lang=kk Kaszëbsczi biskùpòwie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet] |[[Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet]] |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/haft-kaszubski/?lang=kk Kaszëbsczi wësziw] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/droga-kaszubska/?lang=kk Kaszëbskô droga] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/katylina/?lang=kk Katilina] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/klabaternik/?lang=kk Klabaternik] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kolibki/?lang=kk Kòlibczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/krofey-szemon/?lang=kk Krofey Szëmón] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/krol-kaszubow/?lang=kk Król Kaszëbów] | |- | rowspan="3" |L |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kapele-ludowe/?lang=kk Lëdowé kapele] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/legendaa-baltyku/?lang=kk Legenda Bałtyku] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/lemani/?lang=kk Lemanowie] | |- | rowspan="5" |M |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/nitka-glodkowski-mack-nitka-glodkowsczi-z-glodnice/?lang=kk Mack Nitka Głódkowsczi z Głodnicë] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/merki/?lang=kk Merczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/mlyny-i-wiatraki/?lang=kk Młënë i wietrzniczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/muzeum-pismiennictwa-i-muzyki-kaszubsko-pomorskiej-w-wejherowie/?lang=kk Mùzeùm Kaszëbskò-Pòmòrsczi Pismieniznë i Mùzyczi we Wejrowie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/muzeum-hymnu-narodowego-w-bedominie/?lang=kk Mùzeùm Nôrodnégò Himnu w Bãdominie] | |- |N |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/neureiter-ferdinand/?lang=kk Neùreiter Ferdinand] | |- |Ô |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/abraham-antoni/?lang=kk Ôbram Tóna] | |- |Ò |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/skra-ormuzdowa/?lang=kk Òrmùzdowô Skra] | |- | rowspan="7" |P |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pankowie/?lang=kk Pankòwie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/papiernie/?lang=kk Papiérnie] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pielgrzym/?lang=kk Pielgrzym] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/truskawka-kaszebsko-malena/?lang=kk Pòtrôwnica (malëna)] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/premier-z-kaszub/?lang=kk Premiéra z Kaszëb] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/przydomki/?lang=kk Przëtómczi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/pusto-noc/?lang=kk Pùstô noc] | |- | rowspan="3" |R |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/radio-po-kaszubsku-radia-kaszubskie/?lang=kk Radio pò kaszëbskù / Kaszëbsczé radia] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rodlo/?lang=kk Rodło] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/rozewie/?lang=kk Rozewié] | |- | rowspan="5" |S |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/sanktuaria-na-kaszubach/?lang=kk Sanktuaria na Kaszëbach] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/sculteti-bernard/?lang=kk Sculteti Bernat] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/swietopelk-ii-wielki/?lang=kk Swiãtopôłk Wiôldżi] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/syberia/?lang=kk Syberiô] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/slazacy-a-kaszubi/?lang=kk Szlązôcë a Kaszëbi] | |- |T |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/trojanowska-izabella/?lang=kk Trojanowskô Izabella] | |- |V |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/verba-sacra/?lang=kk Verba Sacra] | |- | rowspan="2" |W |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/organizacja-wojskowa-pomorza/?lang=kk Wòjskòwô Òrganizacjô Pòmòrzô] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/worzala-augustyn/?lang=kk Wôrzałła Aùgùst] | |- | rowspan="2" |Z |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/zabytki-jezyka-kaszubskiego/?lang=kk Zabëtczi kaszëbsczégò jãzëka] | |- |[https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/spotkania-z-muzyka-kaszub/?lang=kk Zéńdzenia z mùzyką Kaszëb] | |} == Ùtwórcë kaszëbòpedie == <ref>https://web.archive.org/web/20260330132512/https://kaszubopedia.pl/index.php/tworcy-kaszubopedii/?lang=kk</ref> * [[Agniészka Bednark-Bòhdzewicz]] * [[Miłosława Bòrzëszkòwskô-Szewczik]] * [[Józef Bòrzëszkòwsczi]] * [[Bògùsłôw Breza]] * [[Witosława Frankòwskô]] * [[Joana Ginter]] * [[Michôł Hinc]] * [[Daniél Kalinowsczi]] * [[Katarzëna Kùlikòwskô]] * [[Aleksandra Kùrowskô-Susdorf]] * [[Ana Kwasniewskô]] * [[Magdaléna Lemańczik]] * [[Dark Majkòwsczi]] * [[Cezari Òbracht-Prondzyńsczi]] * [[Justina Pòmierskô]] * [[Tomôsz Rembalsczi]] * [[Miloš Řezník]] * [[Magdaléna Sacha]] * [[Danuta Stanulewicz]] == Òbaczë téż == * [[Wikipedia]] * [[Gedanopedia]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/?lang=kk kaszubopedia.pl – Zéwiszcza] {{Jãz.|csb}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/ kaszubopedia.pl – Hasła] {{Jãz.|pl}} * [https://kaszubopedia.pl/index.php/hasla/ kaszubopedia.pl – Entries] {{Jãz.|en}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Encyklopedie]] [[Kategòrëjô:Kaszëbskô lëteratura]] 4fo9108yqw58nxq0snasgm8953czfhz Szablóna:YouTube 10 12556 202546 196328 2026-06-25T16:29:45Z Iketsi 3254 [[YouTube]] 202546 wikitext text/x-wiki <includeonly>[[Òbrôzk:YouTube full-color icon (2024).svg|14px|link=]] [https://www.youtube.com/{{#switch:{{{typ}}} | u | user | użytkownik = user/{{{id|}}} | c | channel | kanał = {{{id|}}} | p | playlist | lista = playlist?list={{{id|}}} | v | video | film | #default = watch?v={{{id|{{{1|}}}}}}{{#if: {{{t|{{{3|}}}}}} | &t={{{t|{{{3|}}}}}} | }} }} {{{tituł|{{{titel|{{{2|{{{typ|Film}}}}}}}}}}}}] na [[YouTube]]</includeonly><noinclude> {{Szablóna szëkba}} <code><nowiki>{{YouTube|uqdmmC3YX08|Òbraznicë - òbrôz sã kłóniô|archive=https://web.archive.org/web/20140307174041/http://www.youtube.com/watch?v=uqdmmC3YX08}}</nowiki></code> :{{YouTube|uqdmmC3YX08|Òbraznicë - òbrôz sã kłóniô|archive=https://web.archive.org/web/20140307174041/http://www.youtube.com/watch?v=uqdmmC3YX08}} ---- </noinclude> 9tpju34nm8i3sy9wkkfaq99gkfjbsuu Brëkòwnik:Iketsi/2 2 12576 202691 200224 2026-06-25T21:01:17Z Iketsi 3254 + 202691 wikitext text/x-wiki == [[Special:SpecialPages]] == {| class="mw-collapsible mw-collapsed wikitable sortable" |+ !# ! ! ! |- | align="right" |1 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AncientPages|{{int:ancientpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |2 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:BrokenRedirects|{{int:brokenredirects/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |3 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:DeadendPages|{{int:deadendpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |4 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:DoubleRedirects|{{int:doubleredirects/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |5 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:FewestRevisions|{{int:fewestrevisions/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |6 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:LintErrors|{{int:linterrors/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |7 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:LonelyPages|{{int:lonelypages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |8 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:LongPages|{{int:longpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |9 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ProtectedPages|{{int:protectedpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |10 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ProtectedTitles|{{int:protectedtitles/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |11 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ShortPages|{{int:shortpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |12 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UncategorizedCategories|{{int:uncategorizedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |13 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UncategorizedFiles|{{int:uncategorizedimages/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |14 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UncategorizedPages|{{int:uncategorizedpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |15 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UncategorizedTemplates|{{int:uncategorizedtemplates/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |16 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UnconnectedPages|{{int:unconnectedpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |17 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UnusedCategories|{{int:unusedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |18 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UnusedFiles|{{int:unusedimages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |19 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UnusedTemplates|{{int:unusedtemplates/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |20 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:WantedCategories|{{int:wantedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |21 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:WantedFiles|{{int:wantedfiles/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |22 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:WantedPages|{{int:wantedpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |23 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:WantedTemplates|{{int:wantedtemplates/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |24 |{{int:specialpages-group-maintenance/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:WithoutInterwiki|{{int:withoutinterwiki/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |25 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AllPages|{{int:allpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |26 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Categories|{{int:categories/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |27 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:CategoryTree|{{int:categorytree/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |28 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:DisambiguationPageLinks|{{int:disambiguationpagelinks/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |29 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:DisambiguationPages|{{int:disambiguationpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |30 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:EntityUsage|{{int:entityusage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |31 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:LinkSearch|{{int:linksearch/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |32 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ListRedirects|{{int:listredirects/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |33 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Nearby|{{int:nearby/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |34 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PagesWithBadges|{{int:pageswithbadges/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |35 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PagesWithProp|{{int:pageswithprop/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |36 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PrefixIndex|{{int:prefixindex/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |37 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Search|{{int:search/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |38 |{{int:specialpages-group-pages/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:TrackingCategories|{{int:trackingcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |39 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AccountSecurity|{{int:accountsecurity/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |40 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:BotPasswords|{{int:botpasswords/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |41 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ChangeCredentials|{{int:changecredentials/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |42 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ChangeEmail|{{int:changeemail/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |43 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:TopicSubscriptions|{{int:discussiontools-topicsubscription-special-title/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |44 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalPreferences|{{int:globalpreferences/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |45 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalRenameRequest|{{int:globalrenamerequest/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |46 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalVanishRequest|{{int:globalvanishrequest/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |47 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UserLogin|{{int:login/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |48 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MergeAccount|{{int:mergeaccount/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |49 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Notifications|{{int:notifications/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |50 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:OAuthManageMyGrants|{{int:oauthmanagemygrants/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |51 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PasswordReset|{{int:passwordreset/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |52 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Preferences|{{int:preferences/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |53 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RemoveCredentials|{{int:removecredentials/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |54 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ResetTokens|{{int:resettokens/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |55 |{{int:specialpages-group-login/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UserLogout|{{int:userlogout/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |56 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ActiveUsers|{{int:activeusers/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |57 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AutoblockList|{{int:autoblocklist/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |58 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:BlockList|{{int:blocklist/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |59 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:CentralAuth|{{int:centralauth/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |60 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalContributions|{{int:checkuser-global-contributions/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |61 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Contributions|{{int:contributions/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |62 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:CreateAccount|{{int:createaccount/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |63 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:EmailUser|{{int:emailuser-title-notarget/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |64 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalBlockList|{{int:globalblocking-list/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |65 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalUserRights|{{int:globalgroupmembership/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |66 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalGroupPermissions|{{int:globalgrouppermissions/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |67 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalUsers|{{int:globalusers/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |68 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ListGrants|{{int:listgrants/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |69 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ListGroupRights|{{int:listgrouprights/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |70 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ListUsers|{{int:listusers/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |71 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:OAuthConsumerRegistration|{{int:oauthconsumerregistration/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |72 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:OAuthListConsumers|{{int:oauthlistconsumers/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |73 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PasswordPolicies|{{int:passwordpolicies/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |74 |{{int:specialpages-group-users/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UserRights|{{int:userrights/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |75 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AbuseLog|{{int:abuselog/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |76 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:EditRecovery|{{int:editrecovery/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |77 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Log|{{int:log/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |78 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:NewFiles|{{int:newimages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |79 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:NewPages|{{int:newpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |80 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:NewPagesFeed|{{int:newpagesfeed/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |81 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RecentChanges|{{int:recentchanges/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |82 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RecentChangesLinked|{{int:recentchangeslinked/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |83 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Tags|{{int:tags/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |84 |{{int:specialpages-group-changes/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Watchlist|{{int:watchlist/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |85 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:FileDuplicateSearch|{{int:fileduplicatesearch/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |86 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalJsonLinks|{{int:globaljsonlinks/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |87 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalUsage|{{int:globalusage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |88 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ListDuplicatedFiles|{{int:listduplicatedfiles/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |89 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ListFiles|{{int:listfiles/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |90 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MediaStatistics|{{int:mediastatistics/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |91 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MIMESearch|{{int:mimesearch/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |92 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:OrphanedTimedText|{{int:orphanedtimedtext/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |93 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Transcode_statistics|{{int:transcodestatistics/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |94 |{{int:specialpages-group-media/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Upload|{{int:upload/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |95 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AbuseFilter|{{int:abusefilter/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |96 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AllMessages|{{int:allmessages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |97 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ApiFeatureUsage|{{int:apifeatureusage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |98 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ApiSandbox|{{int:apisandbox/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |99 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:BookSources|{{int:booksources/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |100 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:WikiSets|{{int:centralauth-editset/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |11 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:EditChecks|{{int:editchecks/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |12 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ExpandTemplates|{{int:expandtemplates/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |13 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GadgetUsage|{{int:gadgetusage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |14 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Hieroglyphs|{{int:hieroglyphs/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |15 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Interwiki|{{int:interwiki-title-norights/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |16 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:NamespaceInfo|{{int:namespaceinfo/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |17 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RestSandbox|{{int:restsandbox/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |18 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:SiteMatrix|{{int:sitematrix/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |19 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Gadgets|{{int:special-gadgets/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |110 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Statistics|{{int:statistics/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |111 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:TemplateSandbox|{{int:templatesandbox/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |112 |{{int:specialpages-group-wiki/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Version|{{int:version/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |113 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:DeletePage|{{int:deletepage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |114 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Diff|{{int:diff-form/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |115 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:EditPage|{{int:editpage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |116 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:NewSection|{{int:newsection/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |117 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PageHistory|{{int:pagehistory/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |118 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PageInfo|{{int:pageinfo/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |119 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PermanentLink|{{int:permanentlink/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |120 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ProtectPage|{{int:protectpage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |121 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Purge|{{int:purge/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |122 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RandomInCategory|{{int:randomincategory/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |123 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Random|{{int:randompage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |124 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RandomRedirect|{{int:randomredirect/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |125 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RandomRootpage|{{int:randomrootpage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |126 |{{int:specialpages-group-redirects/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Redirect|{{int:redirect/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |127 |{{int:specialpages-group-highuse/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MostCategories|{{int:mostcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |128 |{{int:specialpages-group-highuse/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MostLinkedFiles|{{int:mostimages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |129 |{{int:specialpages-group-highuse/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MostInterwikis|{{int:mostinterwikis/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |130 |{{int:specialpages-group-highuse/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MostLinkedPages|{{int:mostlinked/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |131 |{{int:specialpages-group-highuse/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MostLinkedCategories|{{int:mostlinkedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] |C |- | align="right" |132 |{{int:specialpages-group-highuse/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MostTranscludedPages|{{int:mostlinkedtemplates/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |133 |{{int:specialpages-group-highuse/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MostRevisions|{{int:mostrevisions/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |134 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:CiteThisPage|{{int:citethispage/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |135 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Book|{{int:coll-collection/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |136 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ComparePages|{{int:comparepages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |137 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Export|{{int:export/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |138 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Nuke|{{int:nuke/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |139 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PageAssessments|{{int:pageassessments-special/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |140 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:UrlShortener|{{int:urlshortener/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |141 |{{int:specialpages-group-pagetools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:WhatLinksHere|{{int:whatlinkshere/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |142 |{{int:specialpages-group-spam/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:BlockedExternalDomains|{{int:blockedexternaldomains/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |143 |{{int:specialpages-group-growth-tools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ManageMentors|{{int:growthexperiments-manage-mentors-title/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |144 |{{int:specialpages-group-growth-tools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MentorDashboard|{{int:growthexperiments-mentor-dashboard-title/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |145 |{{int:specialpages-group-growth-tools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Impact|{{int:growthexperiments-specialimpact-title/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |146 |{{int:specialpages-group-growth-tools/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:NewcomerTasksInfo|{{int:newcomertasksinfo/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |147 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AllEvents|{{int:allevents/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |148 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:CancelEventRegistration|{{int:canceleventregistration/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |149 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:DeleteEventRegistration|{{int:deleteeventregistration/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |150 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:EditEventRegistration|{{int:editeventregistration/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |151 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:EventDetails|{{int:eventdetails/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |152 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GenerateInvitationList|{{int:generateinvitationlist/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |153 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:InvitationList|{{int:invitationlist/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |154 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MyEvents|{{int:myevents/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |155 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MyInvitationLists|{{int:myinvitationlists/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |156 |{{int:specialpages-group-campaignevents/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:RegisterForEvent|{{int:registerforevent/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |157 |{{int:specialpages-group-quality/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:PendingChanges|{{int:pendingchanges/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |158 |{{int:specialpages-group-quality/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:StablePages|{{int:stablepages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |159 |{{int:specialpages-group-quality/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ValidationStatistics|{{int:validationstatistics/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |160 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:AutomaticTranslation|{{int:automatic-translation-special-page-description/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |161 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:CommunityConfiguration|{{int:communityconfiguration/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |162 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:Contribute|{{int:contribute/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |163 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ContentTranslation|{{int:cx/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |164 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:FindComment|{{int:discussiontools-findcomment-title/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |165 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:DiscussionToolsDebug|{{int:discussiontoolsdebug-title/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |166 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:GlobalRenameProgress|{{int:globalrenameprogress/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |167 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:LintTemplateErrors|{{int:linttemplateerrors/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |168 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:MathWikibase|{{int:mathwikibase/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |169 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:ORESModels|{{int:oresmodels/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- | align="right" |170 |{{int:specialpages-group-other/{{USERLANGUAGE}}}} |[[Special:SecurePoll|{{int:securepoll/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |} == C == {| class="wikitable" |+ ! ! |- |[[Special:AncientPages|{{int:ancientpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:UncategorizedCategories|{{int:uncategorizedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:UncategorizedFiles|{{int:uncategorizedimages/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:UncategorizedPages|{{int:uncategorizedpages/{{USERLANGUAGE}}}}]] |2026-05-11 3.02% (138) 2026-05-15 2.24% (125) |- |[[Special:UncategorizedTemplates|{{int:uncategorizedtemplates/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:UnusedCategories|{{int:unusedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:WantedCategories|{{int:wantedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:Categories|{{int:categories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:CategoryTree|{{int:categorytree/{{USERLANGUAGE}}}}]] |<code><nowiki><categorytree mode="categories">Fùńdamentné kategòrëje</categorytree></nowiki></code> <categorytree mode="categories">Fùńdamentné kategòrëje</categorytree> |- |[[Special:TrackingCategories|{{int:trackingcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:RandomInCategory|{{int:randomincategory/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:MostCategories|{{int:mostcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |- |[[Special:MostLinkedCategories|{{int:mostlinkedcategories/{{USERLANGUAGE}}}}]] | |+ ! ! |- |[[:Kategòrëjô:Strony z zepsutymi przypisami]] | |- |[[:Kategòrëjô:Starnë lënkùjącé do nieegzystëjących lopków]] | |- |[[:Kategòrëjô:Pages lacking a References section heading]] | rowspan="2" |[[Moduł:RefCheck]] |- |[[:Kategòrëjô:Pages lacking inline references]] |- |[[:Kategòrëjô:Strony używające rozszerzenia EasyTimeline]] [[:Kategòrëjô:Strony używające rozszerzenia Kartographer]] ...[https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ASearchTranslations&query=Strony+u%C5%BCywaj%C4%85ce+rozszerzenia&language=pl translatewiki.net] | |- |[[:Kategòrëjô:Strony używające rozszerzenia Kartographer]] | |- |[[:Kategòrëjô:Inconsistent wikidata for Commons category]] | |- |[[:Kategòrëjô:Strony używające magicznych linków ISBN]] | |- |[[:Kategòrëjô:Strony zawierające dwie wartości dla tego samego argumentu wywołania szablonu]] | |- |[[:Kategòrëjô:Zataconé kategòrëje]] |<categorytree mode="categories">Zataconé kategòrëje</categorytree> |- |[[:Kategòrëjô:Strony z błędami skryptów]] | |- |[[:Kategòrëjô:Starnë bez òdjimka]] – {{PAGESINCATEGORY:Starnë bez òdjimka|pages}} |[[Szablóna:Bez òdjimka]] |- |[[:Kategòrëjô:Starnë z òbrôzkã/dodac òpisënk òdjimka]] | rowspan="2" |[[Szablóna:AùtokatRegex]] |- |Kategòrëjô:Starnë jaczé mają spacje ([[:Kategòrëjô:Starnë jaczé mają spacje/2|2]]; [[:Kategòrëjô:Starnë jaczé mają spacje/3|3]]) |- |Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi ([[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/1|1]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/2|2]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/3|3]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/4|4]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/5|5]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/6|6]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/7|7]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/8|8]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/9|9]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/10|10]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/11|11]]/[[:Kategòrëjô:Bùtnowé lënczi/12+|12+]]) |[[Szablóna:CountExtLinks]] |- |[[:Kategòrëjô:Przekierowania połączone z elementem Wikidanych]] | |- |[[:Kategòrëjô:Artikle, jaczé nót je napisac òd nowa]] | |} == OK? == {| class="wikitable" |+ ! ! !Desktop Web !Mobile Web !App !Kiwix ! |- | |Audio | | |OK | - |[[Łobéz]]; |- | |[[:Kategòrëjô:Strony używające rozszerzenia EasyTimeline|EasyTimeline]] | | | |OK |[[Łobéz]]; [[Linuksowô distribùcëjô]] |} == csbwp == * [[:Òbrôzk:Wikipedie w 'małych' językach Polski.pdf]] * {{RKJ|2023|190}} 2mq5io5ikhe1swvcvpbezpwh4aad52u Kategòrëjô:Pòlsczé mùzyczné karna 14 12963 202708 198897 2026-06-25T21:18:45Z Iketsi 3254 Moving from [[Category:Pòlôszë]] to [[Category:Pòlsczi kùńsztôrze]] using [[c:Help:Cat-a-lot|Cat-a-lot]] 202708 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné karna]] [[Kategòrëjô:Pòlsczi kùńsztôrze]] qwpc5ie35ytyordwrucx6iuh472p0jc Nôrodny symból 0 13014 202590 200990 2026-06-25T18:17:39Z Iketsi 3254 https://kaszebsko.com/symbole-narodowe 202590 wikitext text/x-wiki Nôrodny [[symból]] – == Eùropa == === Pòlskô === <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Haliaeetus albicilla - Head.jpg|''Haliaeetus albicilla'' Òbrôzk:European bison (Bison bonasus) male Białowieza.jpg|''Bison bonasus'' Òbrôzk:Papaver rhoeas - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-101.jpg|[[Pólny mak]] </gallery> == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://zpe.gov.pl/a/polskie-symbole-narodowe/DYsZTMZx8 * https://kaszebsko.com/symbole-narodowe {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kùltura]] qdbtt2489w8ni4lca5t2plvj66lwuxd Kaszubi wczoraj i dziś (wëstawa) 0 13050 202709 201589 2026-06-25T21:19:49Z Iketsi 3254 [[wëstawa]] 202709 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Kaszubi wczoraj i dziś''' – [[wëstawa]] (2014–2015). == Òbaczë téż == * [[Serbski muzej]] ([[:pl:Muzeum Łużyckie w Budziszynie]]) * [[Kaszubi wczoraj i dziś (kònkùrs)]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://dziennikbaltycki.pl/kaszubi-wczoraj-i-dzis/ar/3611399 * https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/17612_wystawa-kaszubi-wczoraj-i-dzis-w-budziszynie.html * https://kartuzy.naszemiasto.pl/kaszubska-wystawa-w-budziszynie-w-niemczech-zdjecia/ar/c13-2459513 === Szëkba === {{Szëkba|Wystawa Kaszubi wczoraj i dziś}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] if541c199ikdsl41872hto9ggn2rx7f 202711 202709 2026-06-25T21:35:30Z Iketsi 3254 w [[Serbski muzej|Sorbisches Museum]] 202711 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} '''Kaszubi wczoraj i dziś''' – [[wëstawa]] (2014–2015) w [[Serbski muzej|Sorbisches Museum]]. == Òbaczë téż == * [[Serbski muzej]] * [[Kaszubi wczoraj i dziś (kònkùrs)]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://dziennikbaltycki.pl/kaszubi-wczoraj-i-dzis/ar/3611399 * https://expresskaszubski.pl/pl/14_kultura/17612_wystawa-kaszubi-wczoraj-i-dzis-w-budziszynie.html * https://kartuzy.naszemiasto.pl/kaszubska-wystawa-w-budziszynie-w-niemczech-zdjecia/ar/c13-2459513 === Szëkba === {{Szëkba|Wystawa Kaszubi wczoraj i dziś}} {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Kaszëbskô kùltura]] 4zccjouh6ocpgdo6dor6cfskz9i4i2r Deftones 0 13075 202707 202260 2026-06-25T21:18:15Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzyczné karna]] 202707 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} [[Òbrôzk:Deftones live brixton academy 2007.jpg|mały|Kòncert karna Deftones w Brixton Academy w [[Londin|Londinie]], 14.04.2007 r.]] '''Deftones''' je amerikańsczim karnã grającym [[alternatiwny metal]], jaczé pòwstało w [[Sacramento]] w [[Kaliforniô|Kalifornie]] w 1988 rokù. Załóżcama karna bëlë wòkalista [[Chino Moreno]], prowadzący gitarzista [[Stephen Carpenter]] a perkùsysta [[Abe Cunningham]], z basystą [[Chi Cheng|Chim Chengã]] mët. Do karna pózni doparłãcził w 1999 rokù [[Frank Delgado]], jaczi je DJã a klawiszówcã kapelë. Pò ùstabilizowanim sã sytuacje karna w 1994, Deftones pòdpisało kòntrakt z wëtwórnią [[Maverick Records]]. Pòtemù karno wëdało swój debiutowi albùm ''[[:en:Adrenaline_(album)|Adrenaline]]'' w 1995. Kòncertowé turë a promòcjô albùmù przez gãbny przekôz pòmògłë Deftones dobëc wikszą pòpùlarnotã. Jejich drëdżi albùm, ''[[:en:Around_the_Fur|Around the Fur]]'' (1997), zwëskôł status platinowi platczi w Zjednónëch Krajach. Karno òdniosło pòstãpny sukces wëdôwającë trzecy albùm ''[[:en:White_Pony|White Pony]]'' (2000), jaczi òznôczôł przéńsce òd rëchlészégò, barżi agresywnégò brzëmieniô w eksperimentalną starnã; ùsôdzk ''Elite'' dobéł [[Nôdgroda Grammy|nôdgrodã Grammy]] w kategòrie ''Best Metal Performance''. Jejich czwiôrti albùm, pòzwóny "Deftones", ùkôzôł sã w 2003 rokù i òsygnął 2. plac na amerikańsczi lësce [[Billboard 200]]. W piątim studijnym albùmie Deftones, ''[[:en:Saturday_Night_Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006) pòmiónëją ùtwórczé napiãca a òsobisté tôkle w karnie. W 2008, czej Deftones robił nad albùmã pòd robòcą pòzwą ''[[:en:Eros_(Deftones_album)|Eros]]'', Cheng miôł drogòwi wëpôdk. Pò nym zdarzenim òstôwôł w stónie minimalny swiądë jaż do swòji smiercë w 2013 na skùtk ataczi serca. Pò wëpôdkù Chenga karno òprzestało robòtã nad albùmã ''Eros,'' a na plac Chenga wszedł basysta z karna [[:en:Quicksand_(American_band)|Quicksand]], [[:en:Sergio_Vega_(bassist)|Sergio Vega]], jaczi òstôł w kapelë do zôczątkù 2021 rokù. Òd 2010 karno wëdało piãc albùmów, ''[[:en:Diamond_Eyes|Diamond Eyes]]'' (2010), ''[[:en:Koi_No_Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012), ''[[:en:Gore_(Deftones_album)|Gore]]'' (2016), ''[[:en:Ohms_(album)|Ohms]]'' (2020), a téż ''[[:en:Private_Music_(album)|Private Music]]'' (2025), jaczé pòtkałë sã z achtnienim kritików. == Nôleżnicë karna == Terôczasny nôleżnicë: * Chino Moreno – przédny wòkalista (1988–do terô); ritmicznô gitara (1999–do terô) * Stephen Carpenter – prowadzącô gitara (1988–do terô); ritmicznô gitara (1988–1999) * Abe Cunningham – perkùsysta (1988–1990, 1993–do terô) * Frank Delgado – klawiszówc, DJ, sampléra (1999–do terô; kòncertowi mùzyk 1996-1999) Ùszłi nôleżnicë: * Dominic Garcia – basysta (1988–1990), perkùsysta (1990–1991) * Chi Cheng – basysta, dodôwkòwi wòkalista (1990–2008; zamiarł w 2013) * John Taylor – perkùsysta (1991–1993) * Sergio Vega – basysta, dodôwkòwi wòkalista (2009–2021) == Diskògrafiô == * ''[[:en:Adrenaline_(album)|Adrenaline]]'' (1995) * ''[[:en:Around_the_Fur|Around the Fur]]'' (1997) * ''[[:en:White_Pony|White Pony]]'' (2000) * ''[[:en:Deftones_(album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[:en:Saturday_Night_Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006) * ''[[:en:Diamond_Eyes|Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[:en:Koi_No_Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[:en:Gore_(Deftones_album)|Gore]]'' (2016) * ''[[:en:Ohms_(album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[:en:Private_Music_(album)|Private Music]]'' (2025) == Bibliografiô == * Deftones. ''Official Website'': https://www.deftones.com/ * ''GRAMMY.com''. „Deftones”: https://www.grammy.com/artists/deftones/1574 * ''Encyclopaedia Britannica''. „Deftones”: https://www.britannica.com/topic/Deftones == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné karna]] iht32y5le73up06o8qes0ov8jekt7ow 202723 202707 2026-06-25T21:59:24Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Deftones| ]] 202723 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} [[Òbrôzk:Deftones live brixton academy 2007.jpg|mały|Kòncert karna Deftones w Brixton Academy w [[Londin|Londinie]], 14.04.2007 r.]] '''Deftones''' je amerikańsczim karnã grającym [[alternatiwny metal]], jaczé pòwstało w [[Sacramento]] w [[Kaliforniô|Kalifornie]] w 1988 rokù. Załóżcama karna bëlë wòkalista [[Chino Moreno]], prowadzący gitarzista [[Stephen Carpenter]] a perkùsysta [[Abe Cunningham]], z basystą [[Chi Cheng|Chim Chengã]] mët. Do karna pózni doparłãcził w 1999 rokù [[Frank Delgado]], jaczi je DJã a klawiszówcã kapelë. Pò ùstabilizowanim sã sytuacje karna w 1994, Deftones pòdpisało kòntrakt z wëtwórnią [[Maverick Records]]. Pòtemù karno wëdało swój debiutowi albùm ''[[:en:Adrenaline_(album)|Adrenaline]]'' w 1995. Kòncertowé turë a promòcjô albùmù przez gãbny przekôz pòmògłë Deftones dobëc wikszą pòpùlarnotã. Jejich drëdżi albùm, ''[[:en:Around_the_Fur|Around the Fur]]'' (1997), zwëskôł status platinowi platczi w Zjednónëch Krajach. Karno òdniosło pòstãpny sukces wëdôwającë trzecy albùm ''[[:en:White_Pony|White Pony]]'' (2000), jaczi òznôczôł przéńsce òd rëchlészégò, barżi agresywnégò brzëmieniô w eksperimentalną starnã; ùsôdzk ''Elite'' dobéł [[Nôdgroda Grammy|nôdgrodã Grammy]] w kategòrie ''Best Metal Performance''. Jejich czwiôrti albùm, pòzwóny "Deftones", ùkôzôł sã w 2003 rokù i òsygnął 2. plac na amerikańsczi lësce [[Billboard 200]]. W piątim studijnym albùmie Deftones, ''[[:en:Saturday_Night_Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006) pòmiónëją ùtwórczé napiãca a òsobisté tôkle w karnie. W 2008, czej Deftones robił nad albùmã pòd robòcą pòzwą ''[[:en:Eros_(Deftones_album)|Eros]]'', Cheng miôł drogòwi wëpôdk. Pò nym zdarzenim òstôwôł w stónie minimalny swiądë jaż do swòji smiercë w 2013 na skùtk ataczi serca. Pò wëpôdkù Chenga karno òprzestało robòtã nad albùmã ''Eros,'' a na plac Chenga wszedł basysta z karna [[:en:Quicksand_(American_band)|Quicksand]], [[:en:Sergio_Vega_(bassist)|Sergio Vega]], jaczi òstôł w kapelë do zôczątkù 2021 rokù. Òd 2010 karno wëdało piãc albùmów, ''[[:en:Diamond_Eyes|Diamond Eyes]]'' (2010), ''[[:en:Koi_No_Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012), ''[[:en:Gore_(Deftones_album)|Gore]]'' (2016), ''[[:en:Ohms_(album)|Ohms]]'' (2020), a téż ''[[:en:Private_Music_(album)|Private Music]]'' (2025), jaczé pòtkałë sã z achtnienim kritików. == Nôleżnicë karna == Terôczasny nôleżnicë: * Chino Moreno – przédny wòkalista (1988–do terô); ritmicznô gitara (1999–do terô) * Stephen Carpenter – prowadzącô gitara (1988–do terô); ritmicznô gitara (1988–1999) * Abe Cunningham – perkùsysta (1988–1990, 1993–do terô) * Frank Delgado – klawiszówc, DJ, sampléra (1999–do terô; kòncertowi mùzyk 1996-1999) Ùszłi nôleżnicë: * Dominic Garcia – basysta (1988–1990), perkùsysta (1990–1991) * Chi Cheng – basysta, dodôwkòwi wòkalista (1990–2008; zamiarł w 2013) * John Taylor – perkùsysta (1991–1993) * Sergio Vega – basysta, dodôwkòwi wòkalista (2009–2021) == Diskògrafiô == * ''[[:en:Adrenaline_(album)|Adrenaline]]'' (1995) * ''[[:en:Around_the_Fur|Around the Fur]]'' (1997) * ''[[:en:White_Pony|White Pony]]'' (2000) * ''[[:en:Deftones_(album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[:en:Saturday_Night_Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006) * ''[[:en:Diamond_Eyes|Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[:en:Koi_No_Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[:en:Gore_(Deftones_album)|Gore]]'' (2016) * ''[[:en:Ohms_(album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[:en:Private_Music_(album)|Private Music]]'' (2025) == Bibliografiô == * Deftones. ''Official Website'': https://www.deftones.com/ * ''GRAMMY.com''. „Deftones”: https://www.grammy.com/artists/deftones/1574 * ''Encyclopaedia Britannica''. „Deftones”: https://www.britannica.com/topic/Deftones == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Deftones| ]] 2yfm6sl54l0zbrmy47lx08rns69w0su Plan Schumana 0 13078 202706 202091 2026-06-25T21:17:06Z Iketsi 3254 {{Commons}} {{Kòntrola}} 202706 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Schuman Plan Meeting - DPLA - 3e99610dcd547e30c6838abbd8e11999.jpg|mały|Pòtkanié, gdze Schuman ògłosył swój plan]] '''Plan Schumana''' – plan pierszi eùropejsczi integracje, ùsadzony przez minystra zagrańcowëch zachów Francësczi [[Robert Schuman|Roberta Schumana]], w wëspółrobòce z [[Jean Monnet|Jeanã Monnetã]]. Przedstawiony 9 maja 1950 rokù w Pariżu. Plan béł ùdbą jintegracje wëróbkù wãgla i stalë w [[Niemieckô|Federalny Repùblice Niemiecczi]] i [[Francëjô|Francësczi]]. Plan miôł zrzeszëc te dwa kraje ekònomiczno i zjintegrowac przemësł Zôpôdny Niemiecczi z jinszima gòspòdarkama Eùropë, co miało chronic przed wòjną. Plan miôł téż pòprawic jakòsc żëcégò. Plan Schumana béł pòczątkã eùropejsczi integracje i pòzwòlił na ùsadzenié [[Eùropejskô Wspólnota Wãgla i Stalë|Eùropejsczi Wspólnotë Wãgla i Stalë]], co pózni dało [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejską Ùniã]]. == Historiô == [[Òbrôzk:Robert Schuman 1958 Portrait.jpg|mały|Robert Schuman (1958)]] W 1950 rokù państwa [[Eùropa|Eùropë]] wcyg czëłë skùtczi [[II swiatowô wòjna|II Swiatowi Wòjnë]], a na swiece zôs pòwstawałë nowé sztridë. Karno eùropejsczich pòlitików, chcącë òchronic eùropejsczé państwa przed nastãpnyma zwadama, naczãło twòrzëc wizjã zjednóny Eùropë, pòdług jaczi państwa miałë pòspólno zarzãdzac nôwôżniészima partama gòspòdarczi. Dzãka temù wòjna mia bëc prosto niemòżebnô. Przédno mia to bëc wspólnota wëróbkù wãgla i stalë. Dba mia ùwôżanié w rządach [[Francëjô|Francje]], [[Niemieckô|Zôpôdny Niemiecczi]], [[Italskô|Italsczi]], [[Néderlandzkô|Néderlandzczi]], [[Belgijskô|Belgie]] i [[Luksembùrg|Luksembùrga]]. 9 maja 1950 rokù minyster zagrańcowëch zachów Francje, [[Robert Schuman]], w swòji deklaracje zapòwiôdô ùsadzenié Wspólnotë Wãgla i Stalë<ref>[https://www.consilium.europa.eu/pl/schuman-declaration/ Deklaracja Schumana. Początki Unii], consilium.europa.eu.</ref>. 18 łżëkwiata 1951 rokù pòdpisónô je Pariskô Ùgòda (ò ùsadzenim [[Eùropejskô Wspólnota Wãgla i Stalë|EWWiS]]) przez szesc państw na 50 lat<ref>[https://www.europarl.europa.eu/about-parliament/pl/in-the-past/the-parliament-and-the-treaties/treaty-of-paris Traktat paryski], europarl.europa.eu.</ref>. Na mòcë ùgòdë pòwstałë: Wësokô Wëszëzna, Pòspólnô Gromada, Specjalnô Radzëzna Minystrów i Tribùnôł Sprawiedlëwòtë. W roczëznã przedstawieniô planu Schumana, 9 maja, w [[Eùropejskô Ùniô|Eùropejsczi Ùnie]] fejrëje sã Dzéń Eùropë. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bibliografiô == * [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/history-eu/1945-59/schuman-declaration-may-1950_pl ''Deklaracja Schumana – maj 1950 r.''], european-union.europa.eu. * [https://www.consilium.europa.eu/pl/schuman-declaration/ ''Deklaracja Schumana. Początki Unii''], consilium.europa.eu. == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejskô Ùniô]] kpy77mdii12qhzwzvmfv4rf1va8yvb0 Eùroband 0 13081 202705 202046 2026-06-25T21:16:23Z Iketsi 3254 {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} 202705 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Tablica_rejestracyjna_samochodu_w_Polsce_DSC03374.jpg|mały|Pòlskô rejestracjowô tôfla z eùrobandã.]] [[Òbrôzk:VW Golf Belgium plate European institutions (45230290431).jpg|mały|Belgijskô rejestracjowô tôfla z eùrobandã.]] [[Òbrôzk:Arthur, Busworld Europe 2023, Brussels (P1140422).jpg|mały|Niemiecczi aùtobùs z tôflą z eùrobandã.]] [[Òbrôzk:Mapa-euproplates.png|mały|Kôrta tôflów z eùrobandã.]] '''Eùroband''' – mòdri pas z eùropejską faną i céchã państwa, jaczi je pò lewi starnie rejestracjowi tôflë. Fónksnérëje w państwach [[Eùropejskô Ùnijô|Eùropejsczi Ùnie]], je na tôflach w kòżdim nôleżnikòwim państwie (deade nie je òbrzészkòwi w [[Dëńskô|Dëńsce]] i [[Fińskô|Fińsce]]). Wprowadzony rozpòrzãdzenim Radzëznë EÙ nr 2411/98 z 3 smùtana 1998 rokù<ref>[https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=CELEX%3A31998R2411 Council Regulation (EC) No 2411/98 of 3 November 1998 on the recognition in intra-Community traffic of the distinguishing sign of the Member State in which motor vehicles and their trailers are registered], eur-lex.europa.eu, 3 smùtana 1998.</ref>, zaprojektowóny na spòdlim wëzdrzatkù tôflów m.jin. w [[Niemieckô|Niemiecczi]]<ref>[https://web.archive.org/web/20070213201150/http://www.worldlicenseplates.com/world/EU_D6XX.html GERMANY. 1994 series], worldlicenseplates.com.</ref>. {| class="wikitable" style="width:50%" |+Eùroband w państwach EÙ !Państwò !Eùroband !Przëkłôd |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Belgium_(civil).svg|tło|20x20px]][[Belgijskô|Belgiô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-B.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Belgium_taxi_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_France.svg|tło|20x20px]][[Francëjô|Francëskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-F.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_France_04.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_the_Netherlands.svg|tło|20x20px]][[Néderlandzkô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-NL.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:46-GZB-8_license_plate_of_the_Netherlands.JPG|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Luxembourg.svg|tło|20x20px]][[Luksembùrg]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-L.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Government_license_plate_Luxembourg.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Germany.svg|tło|20x20px]][[Niemieckô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-D.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Bundesfinanzverwaltung_license_plate_of_Germany.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Italy.svg|tło|20x20px]][[Italskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-I.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Italian_license_plate_current_series.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Denmark.svg|tło|20x20px]][[Dëńskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-DK.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Danish_Parrot_License_Plate_EU.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Ireland.svg|tło|20x20px]][[Irlandiô|Irlandzkô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-IRL.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:2020_Irish_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Greece.svg|tło|20x20px]][[Greckô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-GR.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_Greece_trailer_EU.JPG|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Spain.svg|tło|20x20px]][[Szpańskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-E.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Spain,_Taxi_license_plate_front.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Portugal.svg|tło|20x20px]][[Pòrtugalskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-P.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:2020_Portugal_license_plate_example.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Austria.svg|tło|20x20px]][[Aùstriô|Óstriackô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-A.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:DSC05448_BH-68330_Austrian_License_Plate,_Bundesheer,_2023-10.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Finland.svg|tło|20x20px]][[Fińskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-FIN.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Finland_registration_plate_2007.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Sweden.svg|tło|20x20px]][[Szwedzkô|Szwédzkô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-S.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_Sweden_HKA_002_(2023).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Cyprus.svg|tło|20x20px]][[Cyper]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-CY.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Cyprus_truck_plate_NPZ621_(2).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Czech_Republic.svg|tło|20x20px]][[Czeskô Repùblika|Czeskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-CZ.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Czech_plate_1UN8518.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Estonia.svg|tło|20x20px]][[Estoniô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-EST.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Estonia_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Lithuania.svg|tło|20x20px]][[Lëtwa|Lëtewskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-LT.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Lithuania_license_plate_transit.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Latvia.svg|tło|20x20px]][[Łotwa]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-LV.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_Latvia_ND-3881_(2023).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Malta.svg|tło|20x20px]][[Malta]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-M.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Current_Malta_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Poland.svg|tło|20x20px]][[Pòlskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-PL.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Poland_(PL)_European_Union_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Slovakia.svg|tło|20x20px]][[Słowackô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-SK.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:AE-ZAKMI_(Slovak_personalized_car_registration_plate_2023).jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Slovenia.svg|tło|20x20px]][[Słoweniô|Słoweńskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-SLO.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:License_plate_of_Slovenia.JPG|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Hungary.svg|tło|20x20px]][[Madżarskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-H.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:HU_normal_AABP022.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Bulgaria.svg|tło|20x20px]][[Bùłgariô|Bùłgarskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-BG.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Bulgaria_new_vehicle_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Romania.svg|tło|20x20px]][[Rumùńskô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-RO.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Romania_police_license_plate.jpg|tło|150x150px]] |- |[[Òbrôzk:Flag_of_Croatia.svg|tło|20x20px]][[Chòrwackô]] | align="center" |[[Òbrôzk:EU-section-with-HR.svg|tło|44x44px]] | align="center" |[[Òbrôzk:Registration-plate_zagreb.jpg|tło|150x150px]] |} == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejskô Ùniô]] 4gsd9pzja6d135ojdnydmd5i7pj94nu Kategòrëjô:Eùropejskô Ùniô 14 13088 202694 202044 2026-06-25T21:08:59Z Iketsi 3254 {{Commons}} 202694 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Eùropa]] 3w3cxmkk0k1d9p8oqwfx4gmc2vcgvp0 Che Guevara 0 13089 202703 202413 2026-06-25T21:15:35Z Iketsi 3254 {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} 202703 wikitext text/x-wiki {{Infobox pòlitik |jimiã = Che Guevara |gwôsné jimiã = Comandante |Òbrôzk = Che Guevara - Guerrillero Heroico by Alberto Korda.jpg |òpis = Guerillero Heroico, Alberto Korda, 1960 |Data_ùrodzeniô = 14 maja abò 14 czerwińca 1928 |Môl_ùrodzeniô = Rosario, Argentina |Data_smierci = 9 rujana 1967 |Mol_smierci = La Higuera, Bòliwiô |1. fónkcjô = Minyster Jindustrie Kùbë |1. Òd = 11 gromnicznika 1961 |1. Do = 1 łżëkwiata 1965 |1. Pòprzédca = ùsadzenié ùrzãdu |1. Nastãpnik = Joel Domenech Benítez |2. fónkcjô = Przédnik Narodowégò Bankù Kùbë |2. Òd = 16 lëstopadnika 1961 |2. Do = 23 gromnicznika 1961 |2. Pòprzédca = Felipe Pazos |2. Nastãpnik = Raúl Cepero Bonilla }} Che Guevara, pò prôwdze Ernesto "Che" Guevara de la Serna ([[14 maja]] abò [[14 czerwińca]]<ref>[https://snl.no/Che_Guevara] Sandvik, Underlid, E., Che Guevara w: Store norske leksikon. [online] [przëstãp: 2026-06-11].</ref><ref>[https://www.britannica.com/biography/Che-Guevara] Che Guevara w: Encyclopaedia Britannica [online] [przëstãp: 2026-06-11].</ref> [[1928]] w [[Rosario]] – [[9 rujana]] [[1967]]<ref>[https://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/guevara_che.shtml] Che Guevara, w: BBC History [online] [przëstãp: 2026-06-11].</ref> w [[La Higuera]]) – rewòlucjonista, pòliticzéra, pisôrz, warkòwi lékôrz z [[Łacëznowô Amerika|Łacëznowi Americzi]]. Jeden z przédników [[Kùbańskô Rewòlucjô|Kùbańsczi Rewòlucje]]. Ùrodzóny w [[Argentina|Argentinie]]. Pò sukcesu rewòlucje béł nôleżnikã kùbańsczégò rządu. Biôtkòwôł sã téż w [[Kòngò]] w [[1965]] r. a òd [[1966]] r. w [[Bòliwiô|Bòliwsce]], dze òrganizowôł partizantów a òstôł schwëtóny a ùbiti. Militarny teòretik, [[Kòntrkùltura|kòntrkùlturowi]] symbòl rewòlucje a bùntownictwa, jegò lëco przëszło do masowi kùlturë dzãka [[Fòtografijô|òdjimkòwi]] Guerillero Heroico jaczi zrobił w [[1960]] r. Alberto Korda. == Wczesné żëcé == Ernesto ùrodzył sã jakno nôstarszé z piãc dzecy w strzédnoklasowi familii ò [[Szpańskô|szpańskò]]-[[Irlandiô|jirsczim]] pòchòdzenim a lewiznowëch pòzdrzatkach. Nimò że za dzecka chòrzôł na [[Dichawica|dichawicã]], miôł atleticzné sukcesë a béł òglowò dobrim szkòlôkã. Chòdzył do spòdlowi szkòłë w gardze [[San Martín (Mendoza)|San Martín]] w prowincji [[Mendoza_(Argentina)|Mendoza]] òd [[1937]] rokù, a do liceùm do [[1942]]. W [[1943]] rokù Guevarowie przëcygnãlë do [[Córdoba_(Argentina)|Córdobë]]. Chòdzącë do liceùm, Ernesto sóm ùcził sã [[Filozofijô|filozofii]]<ref>Anderson J.L., Che Guevara, Warszawa 2008, s. 37.</ref>. Rôd czetôł [[Karól Marks|Marksa]], [[William Faulkner|Faulknera]]<ref>Rich, H., Sanchez, C., The Legend of Cuba’s Revolutionary Heart, New York 2005, s. 164.</ref>, [[John Keats|Keatsa]], [[Federico García Lorca|Federico García Lorcã]], [[Walt Whitman|Walta Whitmana]]<ref>Hart, J., Che: The Life, Death, and Afterlife of a Revolutionary, New York 2004, s. 98.</ref>, a téż [[Franz Kafka|Kafkã]], [[Albert Camus|Camusa]], [[Włodzmiérz Lenin|Lenina]] a [[Jean-Paul Sartre|Sartre'a]]<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary life, New York 1997, s. 37-38.</ref>. Bãdącë òsmënôsce lat stôri, Ernesto robił w labòratorium, pùzdni dostôł sã na wëdzél medicinë na ùniwersytece w [[Buenos Aires]]. Ju za młodoscë miôł lewiznowé pòzdrzatczi, w wiéldżim dzélu wëniosłé z dodomù, a béł w òpòzycji do [[Juan Perón|Juana Peróna]]. == Mòtocyklowô réza a emigracjô == W [[1951]] rokù Ernesto a jegò drëch Alberto Granado, òb czas rokù paùzë òd ùniwersytetu, pòjachalë na mòtocyklu w rézã przez [[Pôłniowô Amerika|Pôłniową Amerikã]]. Pòjachalë na [[Pôłnié|pôłnié]] przez Argentinã, a dali do [[Chile]], [[Peru]], [[Ekwador|Ekwadoru]], [[Kòlumbiô|Kòlumbii]], jaż do [[Wenezuelskô|Wenezueli]], skądka Guevara pòjachôł sóm przez [[Panama|Panamã]] do [[Miami]] a wrócył do Argentinë fligrã. Che òb czas ti rézë prowadzył dzénnik, jaczi òstôł pòsmiertno wëdóny jakno Mòtocyklowé dzénniczi ([[Szpańsczi jãzëk|szp.]] Diarios de motocicleta). Rézującë, Guevara a Granado ùzdrzëlë biédã a nãdzã lëdzy w prakticzno cawny Łacëznowi Americe: w Chile warënczi robòtë w kòpalni [[Kòper|kòpru]] a pôrã kòmùnistów na [[Pùstiniô Atacama|Pùstini Atacama]], jaczi nawetka nie mielë deczi<ref>Ibidem, s. 75-76.</ref>, pò dardze do [[Machu Picchu]] bëła to biéda wsowi lëdnoscë pòdległi czile bòkadnëch zemianów <ref>Kellner, D., Ernesto "Che" Guevara (World Leaders Past & Present), New York 1989, s. 27.</ref>. Guevara skùńcził mediczné sztudia w [[1953]] rokù a rézowôł jesz co, a pòtkôł sã z dzejanim [[United Fruit Company]]<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 126</ref>. W lëscë do swòji cotczi przësãgł na òdjimk niedôwno zmarłégò [[Józef Stalin|Józefa Stalina]], że nie pòcznie jaż te "òsmiornicë [nie] òstaną znikwióné"<ref>Taibo, P. I., II, Guevara, Also Known as Che, 2-é wëd., New York 1999, s. 31.</ref>. Pòd kùńc 1953 rokù Ernesto Guevara przëcygnął do [[Gwatemala|Gwatemali]], w jaczi niedôwno prezydencczé welacje dobéł [[Jacobo Árbenz]], lewiznowi pòliticzéra, jaczi chcôł przeprowadzëc m. jin. rolną refòrmã a skùńczëc wëzësk Gwatemalczików przez [[Kapitalizm|kapitalëstów]]. Árbenz òstôł równak rëchło òbalóny przë wspiarcym [[CIA]]<ref>Gleijeses, P., Shattered Hope: The Guatemalan Revolution and the United States, 1944-1954, Princeton 1991, s. 345-349; 354-357. </ref>, a Guevara, jaczi biôtkòwôł sã pò starnie rządu, mùszôł skrëc sã w argentińsczim kònsulace jaż nie pòzwòlono mù bespieczno wëjachac do [[Meksyk|Meksykù]]<ref>Taibo, P. I., II, op. cit., s. 39.</ref>. Òbalenié Árbenza ùgwësniło Guevarã w jegò pòzdrzatkach na [[Zjednóné Kraje Americzi|ZSA]] a jich [[Imperializm|jimperialëznã]]<ref>Kellner, D., op. cit., s. 31.</ref>. Guevara docarł do Meksykù w [[1954]] rokù a robił w bòlëcë dlô dzëcy, wëkłôdôł na wëdzélu medicynë [[Nôrodny Aùtonomiczny Ùniwersitet Meksykù|UNAMù]] a béł fòtorepòrtérą<ref>Ibidem, s. 33.</ref>. Jegò pierszô białka, Hilda Gadea, wspòminała w swòji biografie Mòje żëcé z Che ([[Anielsczi jãzëk|ang.]] My Life with Che), że Guevara mëslôł ò òstanim dochtorã w [[Afrika|Africe]] a wcyg miôł kòle serca a jiwrowôł sã biédą naòkòle<ref>Za: Gjelten, T., Rebel Wife, A Review of My Life With Che: The Making of a Revolutionary by Hilda Gadea, "The Washington post, 12 rujana 2008.</ref>. W [[1955]] rokù Che Guevara pòznôł bracy [[Raúl Castro|Raúla]] a [[Fidel Castro|Fidela Castro]], jaczi stwòrził [[Rëch 26-égò Lëpińca]], chtëren planowôł òbalëc diktaturã [[Fulgencio Batista|Fùlgencia Batistë]]. Guevara jesz ti sami nocë doparłãcził sã do òrganizacje a deje jich biôtczi<ref>Taibo, P. I., II, op. cit., s. 55.</ref>. == Kùbańskô Rewòlucjô == [[25 lëstopadnika]] [[1956]] rokù Castro, Che a jiny biôtkarze Rëchù 26-égò Lëpińca rëszilë na [[Jacht|jachce]] Granma na [[Kùba|Kùbã]]. Niedługò pò dojachanim, armiô Batistë zaatakòwała rewòlucjonistów, zabijającë wiele z 82 lëdzy – òdnalazło sã nawzajemno leno 22<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 213</ref>. Òb czas pierszi biôtczi Che miôł òdłożëc swój mediczny sprzãt a wząc barń nëkającégò towarzësza, chterën to mòment mòże czëtac jakno symbòliczny<ref>Ibidem, s. 211.</ref>. Guevara flot òstôł drëdżim pò Fidelu wódcą rewòlucji. Òrganizowôł fabriczi granatów, ale téż piéce do pieczeniégò chleba, szkòłë, bòlëcë, gazéta a militarné warkòwnie<ref>Kellner, D., op. cit. s. 45.</ref>. Cządnik [[Time]] w [[1960]] rokù nazwôł Che Guevarã "mùskã Castro"<ref>Castro's brain, "Time", 8 zélnika 1960 r.</ref>. [[Òbrôzk:ChePipe.jpg|mały|Che Guevara kùrzi pipã w baze guerilleros w [[Górë Escambray|Górach Escambray]], 1958 rok.]] Che Guevara béł dowódcą ò cwiardi rãce, nie miôł strachù ani jiwru strzelac do dezerterów, szpiégów a zdrôjców, czasã słôł za taczimë swòjich guerilleros<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 269-270.</ref>, równak widzôł w se równak téż szkólnégò, jaczi rôd swòjim soldatóm czëtôł [[Robert Lous Stevenson|Roberta Louisa Stevensona]], [[Miguel de Cervantes|Cervantesa]] a szpańsczich pòétów <ref>Sandison, D., The Life & Times of Che Guevara, Bath 1996, s. 35.</ref>. Guevara flot òstôł ekspertã òd partizancczi wòjnë<ref>Kellner, D., op. cit., s. 40.</ref>, a òdegrôł fùndamentalną rolã w [[Biôtka ò Las Mercedes|biôtce ò Las Mercedes]] w czerwińcu 1958 rokù ë w [[Biôtka ò Santa Clara|biôtce ò Santa Clara]], dobëcé w chtërny, nimò że na jednégò rewòlucjonistã przëpôdało dzesãc soldatów Batistë<ref>Sandison, D., op. cit., s. 39.</ref>, prakticzno òznôczało dobëcé rewòlucje, kò czilenôsce gòdzënów pùzdni Fùlgencio Batista, biorącë ze sobą "majątk wikszi jak 300 000 000 [[Dolar|dolarów]]"<ref> Kellner, D., op. cit., s. 48.</ref>, ùcekł z Kùbë do [[Dominikańskô Repùblika|Dominikanë]]. [[2 stëcznika]] [[1959]] rokù Che Guevara wjachôł do [[Hawana|Hawanë]], a Fidel Castro dojachôł [[8 stëcznika]] negò rokù, kùńczącë Kùbańską Rewòlucjã. == Kùbańsczi pòliticzéra == Pierszé pòliticzné dzejanié Che pò dobëcym rewòlucje to bëła kwestiô karaniégò ùrzãdników administracji Batistë, jaczi represjonowalë lëdzy Kùbë. Fidel Castro zrobił Che przédnikã prizë w La Cabana, czim Guevara zajimôł sã przez pierszé piãc miesãców 1959 rokù. Do ny prizë trafialë dezerterowie, zdrôjcowie, jinfòrmatorzë reżimù a wòjnowi zbrodniarze<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 372, 475.</ref>. Niejeden rôz sztrofą bëła smierc przez rozstrzelanié, chòc historicë są dbë, że kùbańskô spòlëzna w tamtim czasu bëła chãtnô do linczowaniégò<ref>Taibo, P. I., II, op. cit, s. 267.</ref>. Je czile pòdrechòwaniów wëroków tamtégò czasë, le w prize La Cabana wëdano 55 do 105<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 387.</ref>, a je téż wiedzec, że wiele lëdzy òstało òbjãtëch amnestią abò òczëszczónëch z zarzutów bezpòstrzédno przez Che<ref>Castañeda J.G., Companero. The Life and Death of Che Guevara, New York 1998, s. 143-144.</ref>. Fidel Castro wësłôł Che w trzëmiesãczną trasã diplomaticzną do [[Marokò]], [[Sudan|Sudanu]], [[Egipt|Egiptu]], [[Syrëjô|Syrie]], [[Pakistan|Pakistanu]], [[Indie|Indiów]], [[Sri Lanka|Sri Lanczi]], [[Myanmar|Myanmë]], [[Tajlandiô|Tajlandie]], [[Indonezjô|Indonezje]], [[Japòńskô|Japònie]], [[Jugòsławiô|Jugòsławie]], [[Greckô|Grecje]], [[Singapùr|Singapùru]] a [[Hong Kòng|Hong Kòngù]]<ref>Taiblo, P. I., II, op. cit., s. 282-285.</ref>. Bãdącë w Japòńsce, Guevara òdmówił òdwiedzeniégò tamtészégò Grobù Nieznónégò Soldata, co tłómacził tim, że "japòńscy jimperialëscë zabilë mëljónë Azjatów", za to òdwiedzył [[Hiroszima|Hiroszimã]], dze 14 lat chùdzy ZSA zrzucëło [[Little Boy|atomòwą bómbã]]<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 431.</ref>. <gallery> Tito sa Ernestom Če Gevarom, 1959. godina.jpg|Che z [[Josip Broz Tito|Josipã Brozã Tito]] Che Guevara in Gaza.jpg|Che w [[Gaza|Gaze]] </gallery> Jakno przédnik narodnégò bankù a minyster finansów ë jindustrie, Che nalôzł sã na wierzchù swòji pòliticzny karierë, chòc rôd òkazywôł swòją niechãc do kapitalëznë a klasowëch pòdzélów, jaczé przënosy dëtk, pòdpisującë sã prosto "Che" na banknotach <ref>Crompton, S., Che Guevara: The Making of a Revolutionary, Milwaukee 2009, s. 71</ref>. Przeprowadzył agrarną refòrmã, znacjonalizowôł fabriczi a banczi. Wcyg biôtkòwôł téż z analfabetizną, dzãka Guevarze kùbańsczi rząd ògłosył rok [[1961]] "rokã edukacji" a zmòbilizowôł 100 000 wòlontariuszów, zebrónëch w "brigadë alfabetizacji", a pòdjął akcjã, dzëka chtërny analfabetizna na Kùbie spôdła z 40-34% do 4%<ref>Kellner, D., op. cit., s. 61.</ref>. Przez ùpôdk hańdlu z zôpadnyma krajama Guevara kòntinuòwôł swòje diplomaticzné misje, òdwiedzającë w 1960 rokù [[Czechòsłowackô|Czechòsłowacjã]], [[Związk Socjalisticznëch Sowiecczich Repùblików|ZSSR]], [[Kòrejańskô Lëdowò-Demokratnô Repùblika|Nordową Kòreã]], [[Madżarskô|Madżarskã]] a [[Niemieckô Demòkratycznô Repùblika|NDR]]. [[17 łżëkwiata]] [[1961]] rokù 1400 lëdzy wëszkòlónëch przez CIA wëlądowało na sztrądze Kùbë w [[Inwazjô w Hôwindze Swiniów|inwazje w Hôwindze Swiniów]]. Sóm Guevara nie brôł ùdzélu w òbarnie przed tim atakã, kò wòjska, jaczé prowadzył, òstałë òdcygniãté przez ùdôwóną inwazjã, równak historicë przëpisëją Che tëli zasłëgów, że szefòwôł nad szkòlenim kùbańsczi armii<ref> Kellner, D., op. cit., s. 69-70.</ref>. W strëmiannikù [[1962]] rokù Guevara przëznôł w przemówienim, że jegò ekònomiczny plón béł pòrażką<ref>Farber, S., The politics of Che Guevara: theory and practice, Chicago 2016, s. 20-25.</ref>. Kùbańsczi rząd sprowadzył [[Marksyzna|marksystowsczich]] ekonomów abë pòmóc w przeńcym òd kapitalëznë do kòmùnisticzny gòspòdarczi. W [[1963]] rokù, wstrzód spôdający produkcji [[Cëczer|cëkru]], Che Guevara zrezygnowôł ze stanowiszcza Minystra Jindustrie<ref>Encyclopedia of Politics: The Left and the Right, Carlisle, R. P. (red), t. I, Thousand Oaks-London-New Delhi 2005, s. 204.</ref>. Che Guevara béł jednym z przédnëch architektów kùbańskò-sowiecczi drëszbë<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 492.</ref>, a człowiekã òsoblëwie zaangażowónym w [[Kùbańsczi Raczetowi Krizys|sprowadzenié sowiecczich nuklearnëch raczetów na Kùbã]]<ref>Ibidem, s. 530.</ref>, sóm pòdpisôł dogadënk midzë òbadwùma krajama<ref> Abrams, D., Ernesto "Che" Guevara, New York 2013, s.</ref>, równak béł dbë, że dogadënk nen mùszi bëc znóny swiatowi, jinaczi jak [[Niczita Chruszczow|Chruszczow]]<ref>Luther, E., Henken, T., Che Guevara, Indianapolis 2001, s. 165.</ref>. Guevara miôł pùzdni tã sytuacjã za sowiecką zdradã, béł dbë, że Sowiecë pòtraktowalë Kùbã jakno nôrzãdło swòji globalny pòliticzi<ref>Kellner, D., op. cit., s. 73.</ref>. Midzë [[1964]] a [[1965]] Che Guevara zajimôł sã przede wszëtczim diplomacją, le w strëmiannikù 1965 rokù zniknął z pùblicznégò żëcégò. [[16 czerwińca]] 1965 rokù Fidel Castro ògłosył, że Guevara zrezygnowôł z wszëtczich pùblicznëch fónksjów, a [[3 rujana]] pùbliczno òdczëtôł lëst, w jaczim Che deklarëje swòją solidarnotã z kùbańską rewòlucją, le równoczasno òpùszczô òstrów bë szerzëc rewòlucjã, a jednoczasno rezygnëje z nôleżnictwa w partie a kùbańsczégò òbëwatelstwa<ref>Guevara, E. "Che", Guevara's Farewell Letter.</ref>. == Rewòlucje w Kòngò a Bòliwii == === Kòngò === Guevara wëjachôł do Kòngò, bë wspierac wiédzą a doswiadczenim marksystowską òrganizacjã "Simba", chtërnô brała ùdzél w [[Kòngijsczi krizys|kòngijsczim krizysu]]. Brëkòwôł tedë pseùdonimù Ramón Benítez<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 629.</ref>. Biôtkòwôł sã pò starnie tëch, jaczi bëlë za zamòrdowónym czile lat chùdzy premierã [[Patrice Lumumba|Patrice'a Lumumbë]]<ref>Kellner, D., op. cit., s. 86.</ref>. Midzë lëchą discypliną partizańtów<ref>Villafana, F., Cold War in the Congo: The Confrontation of Cuban Military Forces, 1960-1967, New York 2017, s. 158, 160.</ref> a wspiarcym CIA dlô procëmników Simbë<ref>Ibidem, s. 153, 161.</ref>, rebeliô zaczãła ùpadac, a sóm Guevara, chòc krótkò nie zdżinął<ref>Ibidem, s. 164.</ref>, w kùńcu dôł sã przekònac a wëcmanim z zaòstałima lëdzama ze swòjégò kùbańsczégò regimeńtu ewakùòwôł sã do Tanzanie<ref>Kellner, D., op. cit., s. 87.</ref>. Przez jaczis czas Guevara żił w [[Dar es Salaam]] a kòle [[Praga|Pradżi]]. W 1966 slédny rôz òdwiedzył Kùbã, bë pòtkac sã z Fidelã Castro, swòją białką a dzecama. === Bòliwiô === W Bòliwie Che Guevara prowadzył ELN, Ejército de Liberación Nacional de Bolivia, Armijã Nôrodnégò Wëzwòleniégò Bòliwii, dobrze ùzbrojóną jednostkã, chtërna òdnosyła dosc sukcesów, bë rządowô armiô Bòliwii mëslała, że naprocëm ni je wikszô armiô jak pò prôwdze bëła<ref>Ibidem, s. 97.</ref> – w ELN bëło kòle 50 lëdzy<ref>[https://www.latinamericanstudies.org/che/bolivia-guerrillas.htm]Members of Che Guevara's Guerilla Movement in Bolivia [online] [przëstãp na 2026-06-11].</ref>. Kònfrontacjowô nôtera Che Guevarë przëczëniła sã do tegò, że drãgò bëło mù stwòrzëc dobré relacje z jinyma liderama rebelie, co òb czas kùbańsczi rewòlucje rozmiôł rozrzeszac Fidel Castro<ref>Castañeda J.G., op. cit., s. 107-112, 131-132.</ref>. Niewiele lokalnëch lëdzy dôwało sã na pòmòc ELN-owi, colemało donosylë òni rządowi dze partizańcë są a co robią<ref>Wright, T. C., Latin America in the Era of the Cuban Revolution, 2-é pòprawióné wëdanié, 2008, s. 68.</ref>. Prawie dzãka jednémù infòrmańtowi Bòliwijsczé Specjalné Sëłë òkrążiłë jednostkã Guevarë 8 rujana 1967. Na skùtk biôtczi Guevara òstôł reniony a pòjmóny<ref> Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 733.</ref>. Òb czas, jaczi béł przetrzimiwóny w szkòle w La Higuera Che pòtkôł sã z lokalną szkólną, a pòwiedzôł ji, że rëjina jaką béł bùdink je "antipedagògiczny"; że jak mają sã dzece ùczëc w taczich warënkach, czé "nôleżnicë rządu jeżdżą Mercedesama"<ref>Ray, M., In Cold Blood: The Execution of Che by the CIA, "Ramparts" strëmiannik 1968, s. 21-37.</ref>. == Smierc == 9 rujana 1967 bòliwijsczi prezydeńt [[René Barrientos]] kôzôł zabic Che Guevarã, abë nie mógł ùcec, a téż dlôte, bë ùniknąc sądowégò procesu, jaczi nie bëło gwës wiedzec, jak bë béł òdebróny przez lëdzy<ref>Almudevar, L., Bolivia marks capture, execution of 'Che' Guevara 40 years ago, "San Francisco Chronicle" 9 rujana 2007.</ref>. Do wëkònaniégò wërokù zgłosył sã Mario Terán, 27 lat stôri sarżeńt<ref>Taibo, P. I., II, op. cit., s. 267</ref>. Slédné słowa Che Guevarë bëłë adresowóné do Terána, a brzëmiałë: "Wiém, że jes przëszedł mie zabic. Strzelôj, tchórzu! Zabijesz leno człowieka!"<ref>"I know you've come to kill me. Shoot, coward! You are only going to kill a man!", za: [https://nsarchive2.gwu.edu/NSAEBB/NSAEBB5/] The Death of Che Guevara: Declassified, The National Security Archive [online] [przëstãp na 2026-06-11].</ref>. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòliticë]] [[Kategòrëjô:Marksyzna]] [[Kategòrëjô:Kùba]] [[Kategòrëjô:Argentina]] [[Kategòrëjô:Pôłniowô Amerika]] fzem2hxkgbdppeuvija59ti62t5woti 202704 202703 2026-06-25T21:16:03Z Iketsi 3254 {{Do werifikacëji}} 202704 wikitext text/x-wiki {{Do werifikacëji}} {{Infobox pòlitik |jimiã = Che Guevara |gwôsné jimiã = Comandante |Òbrôzk = Che Guevara - Guerrillero Heroico by Alberto Korda.jpg |òpis = Guerillero Heroico, Alberto Korda, 1960 |Data_ùrodzeniô = 14 maja abò 14 czerwińca 1928 |Môl_ùrodzeniô = Rosario, Argentina |Data_smierci = 9 rujana 1967 |Mol_smierci = La Higuera, Bòliwiô |1. fónkcjô = Minyster Jindustrie Kùbë |1. Òd = 11 gromnicznika 1961 |1. Do = 1 łżëkwiata 1965 |1. Pòprzédca = ùsadzenié ùrzãdu |1. Nastãpnik = Joel Domenech Benítez |2. fónkcjô = Przédnik Narodowégò Bankù Kùbë |2. Òd = 16 lëstopadnika 1961 |2. Do = 23 gromnicznika 1961 |2. Pòprzédca = Felipe Pazos |2. Nastãpnik = Raúl Cepero Bonilla }} Che Guevara, pò prôwdze Ernesto "Che" Guevara de la Serna ([[14 maja]] abò [[14 czerwińca]]<ref>[https://snl.no/Che_Guevara] Sandvik, Underlid, E., Che Guevara w: Store norske leksikon. [online] [przëstãp: 2026-06-11].</ref><ref>[https://www.britannica.com/biography/Che-Guevara] Che Guevara w: Encyclopaedia Britannica [online] [przëstãp: 2026-06-11].</ref> [[1928]] w [[Rosario]] – [[9 rujana]] [[1967]]<ref>[https://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/guevara_che.shtml] Che Guevara, w: BBC History [online] [przëstãp: 2026-06-11].</ref> w [[La Higuera]]) – rewòlucjonista, pòliticzéra, pisôrz, warkòwi lékôrz z [[Łacëznowô Amerika|Łacëznowi Americzi]]. Jeden z przédników [[Kùbańskô Rewòlucjô|Kùbańsczi Rewòlucje]]. Ùrodzóny w [[Argentina|Argentinie]]. Pò sukcesu rewòlucje béł nôleżnikã kùbańsczégò rządu. Biôtkòwôł sã téż w [[Kòngò]] w [[1965]] r. a òd [[1966]] r. w [[Bòliwiô|Bòliwsce]], dze òrganizowôł partizantów a òstôł schwëtóny a ùbiti. Militarny teòretik, [[Kòntrkùltura|kòntrkùlturowi]] symbòl rewòlucje a bùntownictwa, jegò lëco przëszło do masowi kùlturë dzãka [[Fòtografijô|òdjimkòwi]] Guerillero Heroico jaczi zrobił w [[1960]] r. Alberto Korda. == Wczesné żëcé == Ernesto ùrodzył sã jakno nôstarszé z piãc dzecy w strzédnoklasowi familii ò [[Szpańskô|szpańskò]]-[[Irlandiô|jirsczim]] pòchòdzenim a lewiznowëch pòzdrzatkach. Nimò że za dzecka chòrzôł na [[Dichawica|dichawicã]], miôł atleticzné sukcesë a béł òglowò dobrim szkòlôkã. Chòdzył do spòdlowi szkòłë w gardze [[San Martín (Mendoza)|San Martín]] w prowincji [[Mendoza_(Argentina)|Mendoza]] òd [[1937]] rokù, a do liceùm do [[1942]]. W [[1943]] rokù Guevarowie przëcygnãlë do [[Córdoba_(Argentina)|Córdobë]]. Chòdzącë do liceùm, Ernesto sóm ùcził sã [[Filozofijô|filozofii]]<ref>Anderson J.L., Che Guevara, Warszawa 2008, s. 37.</ref>. Rôd czetôł [[Karól Marks|Marksa]], [[William Faulkner|Faulknera]]<ref>Rich, H., Sanchez, C., The Legend of Cuba’s Revolutionary Heart, New York 2005, s. 164.</ref>, [[John Keats|Keatsa]], [[Federico García Lorca|Federico García Lorcã]], [[Walt Whitman|Walta Whitmana]]<ref>Hart, J., Che: The Life, Death, and Afterlife of a Revolutionary, New York 2004, s. 98.</ref>, a téż [[Franz Kafka|Kafkã]], [[Albert Camus|Camusa]], [[Włodzmiérz Lenin|Lenina]] a [[Jean-Paul Sartre|Sartre'a]]<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary life, New York 1997, s. 37-38.</ref>. Bãdącë òsmënôsce lat stôri, Ernesto robił w labòratorium, pùzdni dostôł sã na wëdzél medicinë na ùniwersytece w [[Buenos Aires]]. Ju za młodoscë miôł lewiznowé pòzdrzatczi, w wiéldżim dzélu wëniosłé z dodomù, a béł w òpòzycji do [[Juan Perón|Juana Peróna]]. == Mòtocyklowô réza a emigracjô == W [[1951]] rokù Ernesto a jegò drëch Alberto Granado, òb czas rokù paùzë òd ùniwersytetu, pòjachalë na mòtocyklu w rézã przez [[Pôłniowô Amerika|Pôłniową Amerikã]]. Pòjachalë na [[Pôłnié|pôłnié]] przez Argentinã, a dali do [[Chile]], [[Peru]], [[Ekwador|Ekwadoru]], [[Kòlumbiô|Kòlumbii]], jaż do [[Wenezuelskô|Wenezueli]], skądka Guevara pòjachôł sóm przez [[Panama|Panamã]] do [[Miami]] a wrócył do Argentinë fligrã. Che òb czas ti rézë prowadzył dzénnik, jaczi òstôł pòsmiertno wëdóny jakno Mòtocyklowé dzénniczi ([[Szpańsczi jãzëk|szp.]] Diarios de motocicleta). Rézującë, Guevara a Granado ùzdrzëlë biédã a nãdzã lëdzy w prakticzno cawny Łacëznowi Americe: w Chile warënczi robòtë w kòpalni [[Kòper|kòpru]] a pôrã kòmùnistów na [[Pùstiniô Atacama|Pùstini Atacama]], jaczi nawetka nie mielë deczi<ref>Ibidem, s. 75-76.</ref>, pò dardze do [[Machu Picchu]] bëła to biéda wsowi lëdnoscë pòdległi czile bòkadnëch zemianów <ref>Kellner, D., Ernesto "Che" Guevara (World Leaders Past & Present), New York 1989, s. 27.</ref>. Guevara skùńcził mediczné sztudia w [[1953]] rokù a rézowôł jesz co, a pòtkôł sã z dzejanim [[United Fruit Company]]<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 126</ref>. W lëscë do swòji cotczi przësãgł na òdjimk niedôwno zmarłégò [[Józef Stalin|Józefa Stalina]], że nie pòcznie jaż te "òsmiornicë [nie] òstaną znikwióné"<ref>Taibo, P. I., II, Guevara, Also Known as Che, 2-é wëd., New York 1999, s. 31.</ref>. Pòd kùńc 1953 rokù Ernesto Guevara przëcygnął do [[Gwatemala|Gwatemali]], w jaczi niedôwno prezydencczé welacje dobéł [[Jacobo Árbenz]], lewiznowi pòliticzéra, jaczi chcôł przeprowadzëc m. jin. rolną refòrmã a skùńczëc wëzësk Gwatemalczików przez [[Kapitalizm|kapitalëstów]]. Árbenz òstôł równak rëchło òbalóny przë wspiarcym [[CIA]]<ref>Gleijeses, P., Shattered Hope: The Guatemalan Revolution and the United States, 1944-1954, Princeton 1991, s. 345-349; 354-357. </ref>, a Guevara, jaczi biôtkòwôł sã pò starnie rządu, mùszôł skrëc sã w argentińsczim kònsulace jaż nie pòzwòlono mù bespieczno wëjachac do [[Meksyk|Meksykù]]<ref>Taibo, P. I., II, op. cit., s. 39.</ref>. Òbalenié Árbenza ùgwësniło Guevarã w jegò pòzdrzatkach na [[Zjednóné Kraje Americzi|ZSA]] a jich [[Imperializm|jimperialëznã]]<ref>Kellner, D., op. cit., s. 31.</ref>. Guevara docarł do Meksykù w [[1954]] rokù a robił w bòlëcë dlô dzëcy, wëkłôdôł na wëdzélu medicynë [[Nôrodny Aùtonomiczny Ùniwersitet Meksykù|UNAMù]] a béł fòtorepòrtérą<ref>Ibidem, s. 33.</ref>. Jegò pierszô białka, Hilda Gadea, wspòminała w swòji biografie Mòje żëcé z Che ([[Anielsczi jãzëk|ang.]] My Life with Che), że Guevara mëslôł ò òstanim dochtorã w [[Afrika|Africe]] a wcyg miôł kòle serca a jiwrowôł sã biédą naòkòle<ref>Za: Gjelten, T., Rebel Wife, A Review of My Life With Che: The Making of a Revolutionary by Hilda Gadea, "The Washington post, 12 rujana 2008.</ref>. W [[1955]] rokù Che Guevara pòznôł bracy [[Raúl Castro|Raúla]] a [[Fidel Castro|Fidela Castro]], jaczi stwòrził [[Rëch 26-égò Lëpińca]], chtëren planowôł òbalëc diktaturã [[Fulgencio Batista|Fùlgencia Batistë]]. Guevara jesz ti sami nocë doparłãcził sã do òrganizacje a deje jich biôtczi<ref>Taibo, P. I., II, op. cit., s. 55.</ref>. == Kùbańskô Rewòlucjô == [[25 lëstopadnika]] [[1956]] rokù Castro, Che a jiny biôtkarze Rëchù 26-égò Lëpińca rëszilë na [[Jacht|jachce]] Granma na [[Kùba|Kùbã]]. Niedługò pò dojachanim, armiô Batistë zaatakòwała rewòlucjonistów, zabijającë wiele z 82 lëdzy – òdnalazło sã nawzajemno leno 22<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 213</ref>. Òb czas pierszi biôtczi Che miôł òdłożëc swój mediczny sprzãt a wząc barń nëkającégò towarzësza, chterën to mòment mòże czëtac jakno symbòliczny<ref>Ibidem, s. 211.</ref>. Guevara flot òstôł drëdżim pò Fidelu wódcą rewòlucji. Òrganizowôł fabriczi granatów, ale téż piéce do pieczeniégò chleba, szkòłë, bòlëcë, gazéta a militarné warkòwnie<ref>Kellner, D., op. cit. s. 45.</ref>. Cządnik [[Time]] w [[1960]] rokù nazwôł Che Guevarã "mùskã Castro"<ref>Castro's brain, "Time", 8 zélnika 1960 r.</ref>. [[Òbrôzk:ChePipe.jpg|mały|Che Guevara kùrzi pipã w baze guerilleros w [[Górë Escambray|Górach Escambray]], 1958 rok.]] Che Guevara béł dowódcą ò cwiardi rãce, nie miôł strachù ani jiwru strzelac do dezerterów, szpiégów a zdrôjców, czasã słôł za taczimë swòjich guerilleros<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 269-270.</ref>, równak widzôł w se równak téż szkólnégò, jaczi rôd swòjim soldatóm czëtôł [[Robert Lous Stevenson|Roberta Louisa Stevensona]], [[Miguel de Cervantes|Cervantesa]] a szpańsczich pòétów <ref>Sandison, D., The Life & Times of Che Guevara, Bath 1996, s. 35.</ref>. Guevara flot òstôł ekspertã òd partizancczi wòjnë<ref>Kellner, D., op. cit., s. 40.</ref>, a òdegrôł fùndamentalną rolã w [[Biôtka ò Las Mercedes|biôtce ò Las Mercedes]] w czerwińcu 1958 rokù ë w [[Biôtka ò Santa Clara|biôtce ò Santa Clara]], dobëcé w chtërny, nimò że na jednégò rewòlucjonistã przëpôdało dzesãc soldatów Batistë<ref>Sandison, D., op. cit., s. 39.</ref>, prakticzno òznôczało dobëcé rewòlucje, kò czilenôsce gòdzënów pùzdni Fùlgencio Batista, biorącë ze sobą "majątk wikszi jak 300 000 000 [[Dolar|dolarów]]"<ref> Kellner, D., op. cit., s. 48.</ref>, ùcekł z Kùbë do [[Dominikańskô Repùblika|Dominikanë]]. [[2 stëcznika]] [[1959]] rokù Che Guevara wjachôł do [[Hawana|Hawanë]], a Fidel Castro dojachôł [[8 stëcznika]] negò rokù, kùńczącë Kùbańską Rewòlucjã. == Kùbańsczi pòliticzéra == Pierszé pòliticzné dzejanié Che pò dobëcym rewòlucje to bëła kwestiô karaniégò ùrzãdników administracji Batistë, jaczi represjonowalë lëdzy Kùbë. Fidel Castro zrobił Che przédnikã prizë w La Cabana, czim Guevara zajimôł sã przez pierszé piãc miesãców 1959 rokù. Do ny prizë trafialë dezerterowie, zdrôjcowie, jinfòrmatorzë reżimù a wòjnowi zbrodniarze<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 372, 475.</ref>. Niejeden rôz sztrofą bëła smierc przez rozstrzelanié, chòc historicë są dbë, że kùbańskô spòlëzna w tamtim czasu bëła chãtnô do linczowaniégò<ref>Taibo, P. I., II, op. cit, s. 267.</ref>. Je czile pòdrechòwaniów wëroków tamtégò czasë, le w prize La Cabana wëdano 55 do 105<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 387.</ref>, a je téż wiedzec, że wiele lëdzy òstało òbjãtëch amnestią abò òczëszczónëch z zarzutów bezpòstrzédno przez Che<ref>Castañeda J.G., Companero. The Life and Death of Che Guevara, New York 1998, s. 143-144.</ref>. Fidel Castro wësłôł Che w trzëmiesãczną trasã diplomaticzną do [[Marokò]], [[Sudan|Sudanu]], [[Egipt|Egiptu]], [[Syrëjô|Syrie]], [[Pakistan|Pakistanu]], [[Indie|Indiów]], [[Sri Lanka|Sri Lanczi]], [[Myanmar|Myanmë]], [[Tajlandiô|Tajlandie]], [[Indonezjô|Indonezje]], [[Japòńskô|Japònie]], [[Jugòsławiô|Jugòsławie]], [[Greckô|Grecje]], [[Singapùr|Singapùru]] a [[Hong Kòng|Hong Kòngù]]<ref>Taiblo, P. I., II, op. cit., s. 282-285.</ref>. Bãdącë w Japòńsce, Guevara òdmówił òdwiedzeniégò tamtészégò Grobù Nieznónégò Soldata, co tłómacził tim, że "japòńscy jimperialëscë zabilë mëljónë Azjatów", za to òdwiedzył [[Hiroszima|Hiroszimã]], dze 14 lat chùdzy ZSA zrzucëło [[Little Boy|atomòwą bómbã]]<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 431.</ref>. <gallery> Tito sa Ernestom Če Gevarom, 1959. godina.jpg|Che z [[Josip Broz Tito|Josipã Brozã Tito]] Che Guevara in Gaza.jpg|Che w [[Gaza|Gaze]] </gallery> Jakno przédnik narodnégò bankù a minyster finansów ë jindustrie, Che nalôzł sã na wierzchù swòji pòliticzny karierë, chòc rôd òkazywôł swòją niechãc do kapitalëznë a klasowëch pòdzélów, jaczé przënosy dëtk, pòdpisującë sã prosto "Che" na banknotach <ref>Crompton, S., Che Guevara: The Making of a Revolutionary, Milwaukee 2009, s. 71</ref>. Przeprowadzył agrarną refòrmã, znacjonalizowôł fabriczi a banczi. Wcyg biôtkòwôł téż z analfabetizną, dzãka Guevarze kùbańsczi rząd ògłosył rok [[1961]] "rokã edukacji" a zmòbilizowôł 100 000 wòlontariuszów, zebrónëch w "brigadë alfabetizacji", a pòdjął akcjã, dzëka chtërny analfabetizna na Kùbie spôdła z 40-34% do 4%<ref>Kellner, D., op. cit., s. 61.</ref>. Przez ùpôdk hańdlu z zôpadnyma krajama Guevara kòntinuòwôł swòje diplomaticzné misje, òdwiedzającë w 1960 rokù [[Czechòsłowackô|Czechòsłowacjã]], [[Związk Socjalisticznëch Sowiecczich Repùblików|ZSSR]], [[Kòrejańskô Lëdowò-Demokratnô Repùblika|Nordową Kòreã]], [[Madżarskô|Madżarskã]] a [[Niemieckô Demòkratycznô Repùblika|NDR]]. [[17 łżëkwiata]] [[1961]] rokù 1400 lëdzy wëszkòlónëch przez CIA wëlądowało na sztrądze Kùbë w [[Inwazjô w Hôwindze Swiniów|inwazje w Hôwindze Swiniów]]. Sóm Guevara nie brôł ùdzélu w òbarnie przed tim atakã, kò wòjska, jaczé prowadzył, òstałë òdcygniãté przez ùdôwóną inwazjã, równak historicë przëpisëją Che tëli zasłëgów, że szefòwôł nad szkòlenim kùbańsczi armii<ref> Kellner, D., op. cit., s. 69-70.</ref>. W strëmiannikù [[1962]] rokù Guevara przëznôł w przemówienim, że jegò ekònomiczny plón béł pòrażką<ref>Farber, S., The politics of Che Guevara: theory and practice, Chicago 2016, s. 20-25.</ref>. Kùbańsczi rząd sprowadzył [[Marksyzna|marksystowsczich]] ekonomów abë pòmóc w przeńcym òd kapitalëznë do kòmùnisticzny gòspòdarczi. W [[1963]] rokù, wstrzód spôdający produkcji [[Cëczer|cëkru]], Che Guevara zrezygnowôł ze stanowiszcza Minystra Jindustrie<ref>Encyclopedia of Politics: The Left and the Right, Carlisle, R. P. (red), t. I, Thousand Oaks-London-New Delhi 2005, s. 204.</ref>. Che Guevara béł jednym z przédnëch architektów kùbańskò-sowiecczi drëszbë<ref>Anderson, J. L., Che Guevara: a revolutionary..., s. 492.</ref>, a człowiekã òsoblëwie zaangażowónym w [[Kùbańsczi Raczetowi Krizys|sprowadzenié sowiecczich nuklearnëch raczetów na Kùbã]]<ref>Ibidem, s. 530.</ref>, sóm pòdpisôł dogadënk midzë òbadwùma krajama<ref> Abrams, D., Ernesto "Che" Guevara, New York 2013, s.</ref>, równak béł dbë, że dogadënk nen mùszi bëc znóny swiatowi, jinaczi jak [[Niczita Chruszczow|Chruszczow]]<ref>Luther, E., Henken, T., Che Guevara, Indianapolis 2001, s. 165.</ref>. Guevara miôł pùzdni tã sytuacjã za sowiecką zdradã, béł dbë, że Sowiecë pòtraktowalë Kùbã jakno nôrzãdło swòji globalny pòliticzi<ref>Kellner, D., op. cit., s. 73.</ref>. Midzë [[1964]] a [[1965]] Che Guevara zajimôł sã przede wszëtczim diplomacją, le w strëmiannikù 1965 rokù zniknął z pùblicznégò żëcégò. [[16 czerwińca]] 1965 rokù Fidel Castro ògłosył, że Guevara zrezygnowôł z wszëtczich pùblicznëch fónksjów, a [[3 rujana]] pùbliczno òdczëtôł lëst, w jaczim Che deklarëje swòją solidarnotã z kùbańską rewòlucją, le równoczasno òpùszczô òstrów bë szerzëc rewòlucjã, a jednoczasno rezygnëje z nôleżnictwa w partie a kùbańsczégò òbëwatelstwa<ref>Guevara, E. "Che", Guevara's Farewell Letter.</ref>. == Rewòlucje w Kòngò a Bòliwii == === Kòngò === Guevara wëjachôł do Kòngò, bë wspierac wiédzą a doswiadczenim marksystowską òrganizacjã "Simba", chtërnô brała ùdzél w [[Kòngijsczi krizys|kòngijsczim krizysu]]. Brëkòwôł tedë pseùdonimù Ramón Benítez<ref>Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 629.</ref>. Biôtkòwôł sã pò starnie tëch, jaczi bëlë za zamòrdowónym czile lat chùdzy premierã [[Patrice Lumumba|Patrice'a Lumumbë]]<ref>Kellner, D., op. cit., s. 86.</ref>. Midzë lëchą discypliną partizańtów<ref>Villafana, F., Cold War in the Congo: The Confrontation of Cuban Military Forces, 1960-1967, New York 2017, s. 158, 160.</ref> a wspiarcym CIA dlô procëmników Simbë<ref>Ibidem, s. 153, 161.</ref>, rebeliô zaczãła ùpadac, a sóm Guevara, chòc krótkò nie zdżinął<ref>Ibidem, s. 164.</ref>, w kùńcu dôł sã przekònac a wëcmanim z zaòstałima lëdzama ze swòjégò kùbańsczégò regimeńtu ewakùòwôł sã do Tanzanie<ref>Kellner, D., op. cit., s. 87.</ref>. Przez jaczis czas Guevara żił w [[Dar es Salaam]] a kòle [[Praga|Pradżi]]. W 1966 slédny rôz òdwiedzył Kùbã, bë pòtkac sã z Fidelã Castro, swòją białką a dzecama. === Bòliwiô === W Bòliwie Che Guevara prowadzył ELN, Ejército de Liberación Nacional de Bolivia, Armijã Nôrodnégò Wëzwòleniégò Bòliwii, dobrze ùzbrojóną jednostkã, chtërna òdnosyła dosc sukcesów, bë rządowô armiô Bòliwii mëslała, że naprocëm ni je wikszô armiô jak pò prôwdze bëła<ref>Ibidem, s. 97.</ref> – w ELN bëło kòle 50 lëdzy<ref>[https://www.latinamericanstudies.org/che/bolivia-guerrillas.htm]Members of Che Guevara's Guerilla Movement in Bolivia [online] [przëstãp na 2026-06-11].</ref>. Kònfrontacjowô nôtera Che Guevarë przëczëniła sã do tegò, że drãgò bëło mù stwòrzëc dobré relacje z jinyma liderama rebelie, co òb czas kùbańsczi rewòlucje rozmiôł rozrzeszac Fidel Castro<ref>Castañeda J.G., op. cit., s. 107-112, 131-132.</ref>. Niewiele lokalnëch lëdzy dôwało sã na pòmòc ELN-owi, colemało donosylë òni rządowi dze partizańcë są a co robią<ref>Wright, T. C., Latin America in the Era of the Cuban Revolution, 2-é pòprawióné wëdanié, 2008, s. 68.</ref>. Prawie dzãka jednémù infòrmańtowi Bòliwijsczé Specjalné Sëłë òkrążiłë jednostkã Guevarë 8 rujana 1967. Na skùtk biôtczi Guevara òstôł reniony a pòjmóny<ref> Anderson, J. L., Che Guevara. A revolutionary..., s. 733.</ref>. Òb czas, jaczi béł przetrzimiwóny w szkòle w La Higuera Che pòtkôł sã z lokalną szkólną, a pòwiedzôł ji, że rëjina jaką béł bùdink je "antipedagògiczny"; że jak mają sã dzece ùczëc w taczich warënkach, czé "nôleżnicë rządu jeżdżą Mercedesama"<ref>Ray, M., In Cold Blood: The Execution of Che by the CIA, "Ramparts" strëmiannik 1968, s. 21-37.</ref>. == Smierc == 9 rujana 1967 bòliwijsczi prezydeńt [[René Barrientos]] kôzôł zabic Che Guevarã, abë nie mógł ùcec, a téż dlôte, bë ùniknąc sądowégò procesu, jaczi nie bëło gwës wiedzec, jak bë béł òdebróny przez lëdzy<ref>Almudevar, L., Bolivia marks capture, execution of 'Che' Guevara 40 years ago, "San Francisco Chronicle" 9 rujana 2007.</ref>. Do wëkònaniégò wërokù zgłosył sã Mario Terán, 27 lat stôri sarżeńt<ref>Taibo, P. I., II, op. cit., s. 267</ref>. Slédné słowa Che Guevarë bëłë adresowóné do Terána, a brzëmiałë: "Wiém, że jes przëszedł mie zabic. Strzelôj, tchórzu! Zabijesz leno człowieka!"<ref>"I know you've come to kill me. Shoot, coward! You are only going to kill a man!", za: [https://nsarchive2.gwu.edu/NSAEBB/NSAEBB5/] The Death of Che Guevara: Declassified, The National Security Archive [online] [przëstãp na 2026-06-11].</ref>. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòliticë]] [[Kategòrëjô:Marksyzna]] [[Kategòrëjô:Kùba]] [[Kategòrëjô:Argentina]] [[Kategòrëjô:Pôłniowô Amerika]] qa750d7b1ew4qdqle9ieo09za1rb7d6 Bernie Sanders 0 13092 202702 202121 2026-06-25T21:15:14Z Iketsi 3254 == Bùtnowé lënczi == {{Commons}}; {{Kòntrola}} 202702 wikitext text/x-wiki {{Infobox pòlitik |jimiã= Bernard Sanders |gwôsné jimiã= |Òbrôzk= Bernie Sanders February 2026 (cropped).jpg |òpis= Bernie Sanders (gromicznik 2026) |Data_ùrodzeniô= 8 séwnika 1941 |Môl_ùrodzeniô= [[Nowi Jork]], [[Zjednóné Kraje Americzi|USA]] |Data_smierci= |Mol_smierci= |1. fónkcjô= Senatór USA z Vermont |1. Òd= 4 stëcznika 2007<ref>[https://www.congress.gov/member/bernie-sanders/S000033 Senator Bernard Sanders], congress.gov.</ref> |1. Do= |1. Pierszô_dama= |1. Pòprzédca= [[Jim Jeffords]] |1. Nastãpnik= |1. partiô= [[Partiô Demòkraticznô]] (2015–2016, òd 2019) ''Niezanôléżny'' (2007–2015, 2016–2019) |2. fónkcjô= Nôleżnik Jizbë Reprezentantów USA |2. Òd=3 stëcznika 1991 |2. Do=4 stëcznika 2007 |2. Pierszô_dama= |2. Pòprzédca=Peter P. Smith |2. Nastãpnik=Peter Welch |2. partiô=[[Partiô Demòkraticznô]] |3. fónkcjô=Bùrméster Burlington |3. Òd=6 łżëkwiata 1981 |3. Do=4 łżëkwiata 1989 |3. Pierszô_dama= |3. Pòprzédca=Gordon Paquette |3. Nastãpnik=Peter Clavelle }} '''Bernie Sanders''', richtich '''Bernard Sanders''' (ùr. [[8 séwnika]] [[1941]] w [[Brooklyn|Brooklynie]] w [[Nowi Jork|Nowim Jorkù]]) – amerikańsczi pòlitik żëdowsczi rodowiznë, senatór ze stanu [[Vermont]] òd 2007 rokù, bùrméster [[Burlington]] (Vermont) w latach 1981–1989, nôleżnik [[Jizba Reprezentantów Zjednónych Stanów|Jizbë Reprezentantów Zjednónych Stanów]] w latach 1991–2007. Ùrodzył sã i dorôstôł w [[Nowi Jork|Nowim Jorkù]]. Chòdzył do James Madison High School, pózni do Brooklyn College i Ùniwersytetu w Chicago. Pò skùńczenim sztudiów przëcygnął do [[Vermont]], gdze robił jakno stolôrz i filmówc. W 1981 òstół wëbróny na bùrméstra nôwikszégò gardu w stanie, [[Burlington]]<ref>[https://berniesanders.com/about/ Meet Bernie], berniesanders.com.</ref>. Miôł starã òstac kandidatã [[Partiô Demòkraticznô|Demòkraticzny Partie]] na ùrząd prezydenta USA w 2016 i 2020 rokù. Za pierszim razã w prawelacje zajął 2. plac, a kandidatką òsta [[Hillary Clinton]]<ref>[https://edition.cnn.com/election/2016/primaries/parties/democrat CNN Delegate Estimate. Democratic Party], cnn.com.</ref>; za drëdżim razã òpùscył miónczi cwierdzącë, że ''this battle for the Democratic nomination will not be successful''<ref>"ta biôtka ò nominacjã Demòkraticzny Partie nie mdze zwënégą", za: [https://edition.cnn.com/2020/04/08/politics/bernie-sanders-drops-out Bernie Sanders drops out of the 2020 race, clearing Joe Biden’s path to the Democratic nomination], cnn.com, 8 łżëkwiata 2020.</ref>. == Galeriô == <gallery mode="nolines" widths="170" heights="100"> Òbrôzk:US Senator of Vermont Bernie Sanders in Littleton NH on August 24th, 2015 by Michael Vadon 07.jpg|Bernie Sanders òbczas kampanie w prawelacje Demòkratów (2016) Òbrôzk:Bernie Sanders Rally Durham NC Speaking Right.jpg|Bernie Sanders òbczas kampanie w prawelacje Demòkratów (2020) Òbrôzk:Bernie Sanders, Mamdani inauguration.png|Bernie Sanders na zaprzësëdze Zohrana Mamdaniégò (2026) </gallery> == Òbaczë téż == * [[Zohran Mamdani]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Pòliticë]] [[Kategòrëjô:Zjednóné Kraje Americzi]] nt1rsbn9rx0pnpz1s49ky3x0mc9xpy4 Sztróm 0 13106 202700 202225 2026-06-25T21:14:30Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Fizyka]] 202700 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Błyskawica.jpg|mały|274x274px|Przëmiarã sztrómù przewòdzonégò przez [[lëft]] jest [[piorën]]]] '''Sztróm''' – nasztelowóny rëch nosników elektricznégò ladënkù przez przewòdzącé cało, zachôdający pòd cëskã [[Elektriczné pòle|elektricznégò pòla]]<ref>''Stanisław Bolkowski, [https://books.google.pl/books?id=lC7rf7sgETsC Elektrotechnika],'' WSiP'', 2005,'' ISBN 978-83-02-09397-5 ''[prżëstãp 2024-11-02] (<abbr>pòl.</abbr>). pùb. abò wëd.''</ref><ref>Paul Horowitz, Winfield Hill'', [https://eclass.uniwa.gr/main/login_form.php?next=%2Fmodules%2Fdocument%2Findex.php%3Fcourse%3DEEE265%26download%3D%2F6218412aGLbn%2F5e6db8cd5KNP.pdf The Art of Electronics],'' [w:] ''UNIWA Open eClass,'' wëd. 3'','' Cambridge University Press'', 2015, s. 1-2,'' ISBN 978-0-521-80926-9 ''[przëstãp 2024-11-02] (<abbr>an.</abbr>)''</ref>. W nôtërze przëkładama wëstapòwaniégò sztrómù są [[Piorën|atmòsfericzné wëladowania]], [[słuńcewi wiater]] abò aktiwnosc [[Neùrón|nerwowëch kòmórków]]. W technice òbwòdë sztrómù są trójno brëkòwóné w elektrotechnice a elektronice. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Fizyka]] kz49cv1box8ulsrvs821koj6lso863z 202701 202700 2026-06-25T21:14:40Z Iketsi 3254 -' ' 202701 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Błyskawica.jpg|mały|274x274px|Przëmiarã sztrómù przewòdzonégò przez [[lëft]] jest [[piorën]]]] '''Sztróm''' – nasztelowóny rëch nosników elektricznégò ladënkù przez przewòdzącé cało, zachôdający pòd cëskã [[Elektriczné pòle|elektricznégò pòla]]<ref>''Stanisław Bolkowski, [https://books.google.pl/books?id=lC7rf7sgETsC Elektrotechnika],'' WSiP'', 2005,'' ISBN 978-83-02-09397-5 ''[prżëstãp 2024-11-02] (<abbr>pòl.</abbr>). pùb. abò wëd.''</ref><ref>Paul Horowitz, Winfield Hill'', [https://eclass.uniwa.gr/main/login_form.php?next=%2Fmodules%2Fdocument%2Findex.php%3Fcourse%3DEEE265%26download%3D%2F6218412aGLbn%2F5e6db8cd5KNP.pdf The Art of Electronics],'' [w:] ''UNIWA Open eClass,'' wëd. 3'','' Cambridge University Press'', 2015, s. 1-2,'' ISBN 978-0-521-80926-9 ''[przëstãp 2024-11-02] (<abbr>an.</abbr>)''</ref>. W nôtërze przëkładama wëstapòwaniégò sztrómù są [[Piorën|atmòsfericzné wëladowania]], [[słuńcewi wiater]] abò aktiwnosc [[Neùrón|nerwowëch kòmórków]]. W technice òbwòdë sztrómù są trójno brëkòwóné w elektrotechnice a elektronice. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Fizyka]] 80e763bkublmj64z1dghly6b0dd1gbv Chino Moreno 0 13108 202698 202406 2026-06-25T21:13:27Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzycë]] 202698 wikitext text/x-wiki {{Infobox mùzyk | miono = Chino Moreno | gwôsné miona = Camilo Wong Moreno | òbrôzk = Chino Moreno 2014.jpg | òpisënk = Chino Moreno z Deftones (2014) | data ùrodzeniô = 20 czerwińca 1973 | môl ùrodzeniô = Sacramento, Kalifòrniô, USA | wark = wòkalista, pisôrz tekstów do frańtówków, mùzyk | lata dzejaniô = 1988–do dzysô | mùzyczné ôrtë = alternatiwny metal, alternatiwny rock, eksperimentalny rock, elektronika | karno = Deftones, Team Sleep, Crosses, Palms | jinstrumentë = wòkal, gitara | wëtwórnia = Maverick, Reprise }} '''Chino Moreno''', w prôwdze '''Camilo Wong Moreno''' (ùr. 20 czerwińca 1973 w [[Sacramento]]) - [[Zjednóné Kraje Americzi|amerikańsczi]] wòkalista, pisôrz tekstów do frańtówków a mùzyk.<ref name="allmusic">https://www.allmusic.com/artist/chino-moreno-mn0000773804 AllMusic – Chino Moreno biography</ref> Nôwikszą pòpùlarnotã zwëskôł jakno wòkalista a wespółzałóżca karna [[Deftones]], jaczé sã rechùje do jednych wôżniészëch karnów alternatiwnégò metalu 90. lat a XXI stalata.<ref name="deftones_site">https://www.deftones.com Òficjalnô starna Deftones</ref> Znóny je téż z apartnégò ôrtu spiéwaniô, parłãczącégò melodijnosc, krzik a elementë eksperimentalny mùzyczi.<ref name="allmusic"/> == Zôczątk == Camilo Wong Moreno ùrodzył sã 20 czerwińca 1973 rokù w [[Sacramento]] w [[Kalifòrniô|Kalifòrnie]].<ref name="allmusic"/> Pòchòdzy z wielekùlturowi familie - jegò przódkòwie pòchôdalë midzë jinszima z [[Meksyk|Meksykù]], [[Chińskô Lëdowô Repùblika|Chińsczi]] a [[Szpańskô|Szpańsczi]].<ref name="bio_ethno">https://www.allmusic.com/artist/chino-moreno-mn0000773804/biography AllMusic – extended bio</ref> Ju òd młodëch lat jinteresowôł sã mùzyką i słëchôł wiele rozmajitëch mùzycznëch ôrtów, taczich jak alternatiwny rock, metal, post-punk, new wave abò hip-hop.<ref name="influences">https://www.musicradar.com/news/chino-moreno-interview MusicRadar interview</ref> Pòd kùńc 80. lat mët ze szkòłowima drëchama założëlë karno [[Deftones]]. W skłôd karna bëlë téż gitarzista [[Stephen Carpenter]], perkùsysta [[Abe Cunningham]] òrôz basysta [[Chi Cheng]].<ref name="deftones_site"/> Karno przez czile lat wëstãpòwało w klubach a na lokalnëch kòncertach, zwëskiwającë wiedno wikszą pòpùlarnotã.<ref name="wiki_deft">https://en.wikipedia.org/wiki/Deftones Deftones – Wikipedia</ref> == Mùzycznô kariera == W 1995 rokù [[Deftones]] wëdało debiutowi albùm ''[[:en:Adrenaline (album)|Adrenaline]]'', jaczi zwrócył bôczënk kritików a lubòtników cwiardëch brzëmieniów.<ref name="wiki_deft"/> Prôwdzëwi sukces zwëskôł równak drëdżi albùm, ''[[:en:Around the Fur|Around the Fur]]'' (1997), jaczi zamikô w se ùsôdzczi taczé jak ''My Own Summer (Shove It)'' a ''Be Quiet and Drive (Far Away)''.<ref name="singles">https://www.allmusic.com/album/around-the-fur-mw0000033486 AllMusic – Around the Fur</ref> Nôwikszą zwënégą w karierze karna òkôzôł sã albùm ''[[:en:White Pony|White Pony]]'' wëdóny w 2000 rokù. Platka òsta baro dobrze przëjãtô przez kritików.<ref name="whitepony">https://pitchfork.com/reviews/albums/deftones-white-pony Pitchfork – White Pony review</ref> Moreno eksperimentowôł na ni rozmajitima mùzycznyma szëkama, dodôjąc do ùtwórstwa karna elementë shoegaze'u, elektroniczi a alternatiwnégò rocka.<ref name="wiki_deft"/> W pòstãpnëch latach razã z [[Deftones]] wëdôł midzë jinszima albùmë ''[[:en:Deftones (album)|Deftones]]'' (2003), ''[[:en:Saturday Night Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006), ''[[:en:Diamond Eyes (album)|Diamond Eyes]]'' (2010), ''[[:en:Koi No Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012), ''[[:en:Gore (Deftones album)|Gore]]'' (2016), ''[[:en:Ohms (album)|Ohms]]'' (2020), a téż ''[[:en:Private Music|Private Music]]'' (2025).<ref name="wiki_deft"/> == Jinszé projechtë == [[Òbrôzk:Rock in Pott 2013 - Deftones 03.jpg|mały|left|upright|Moreno z gitarą w 2013]] Pòza dzejanim w [[Deftones]] Moreno béł téż we wiele jinszëch mùzycznëch projechtach. W 2005 rokù założił eksperimentalné karno Team Sleep, jaczégò mùzyka parłãczëła elementë alternatiwnégò rocka, elektroniczi a ambientu.<ref name="teamsleep">https://www.allmusic.com/artist/team-sleep-mn0000747566 AllMusic – Team Sleep</ref> W 2011 rokù òstôł nôleżnikã superkarna Palms.<ref name="palms">https://www.spin.com/2013/06/palms-interview-isis-chino-moreno Spin – Palms interview</ref> Równak rozwijôł projecht Crosses (†††), w jaczim eksperimentowôł z elektroniczną mùzyką, synth-pòpã a alternatiwnym rockã.<ref name="crosses">https://www.nme.com/news/music/crosses-chino-moreno-interview-2014 NME – Crosses</ref> Moreno gòscynno wëstãpòwôł téż na nagraniach wielnëch jinëch artistów reprezentëjącëch rozmajité mùzyczné ôrtë.<ref name="guest">https://www.allmusic.com/artist/chino-moreno-mn0000773804/credits AllMusic – credits</ref> Wespółrobił midzë jinszima z karnã [[Korn]] pòjawiając sã na ùsôdzkù „Wicked” z albùmù ''Life Is Peachy'' (1996).<ref>https://www.allmusic.com/album/life-is-peachy-mw0000189887 AllMusic – Korn „Life Is Peachy”</ref> Pòjawił sã téż w projechtach taczich jak [[Soulfly]], dze nagrôł gòscynno wòkal w ùsôdzkù „First Commandment”.<ref>https://www.allmusic.com/album/soulfly-mw0000039491 AllMusic – Soulfly</ref> Jegò gòscynné dzejanié gromadzy szeroczi sztilisticzny òbjim - òd metalu i nu metalu, przez alternatiwny rock, jaż pò elektroniczną a eksperimentalną mùzykã. == Diskògrafiô == === Z Deftones === * ''[[:en:Adrenaline (album)|Adrenaline]]'' (1995) * ''[[:en:Around the Fur|Around the Fur]]'' (1997) * ''[[:en:White Pony|White Pony]]'' (2000) * ''[[:en:Deftones (album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[:en:Saturday Night Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006) * ''[[:en:Diamond Eyes (album)|Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[:en:Koi No Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[:en:Gore (Deftones album)|Gore]]'' (2016) * ''[[:en:Ohms (album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[:en:Private Music|Private Music]]'' (2025) === Z Team Sleep === * ''[[:en:Team Sleep (album)|Team Sleep]]'' (2005) === Z Crosses === * ''[[:en:Crosses (album)|Crosses]]'' (2014) * ''[[:en:Goodnight, God Bless, I Love U, Delete.|Goodnight, God Bless, I Love U, Delete.]]'' (2023) === Z Palms === * ''[[:en:Palms (Palms album)|Palms]]'' (2013) == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzycë]] hz06uj9wdsrrsx3e9tc4ukl304u9pzj 202725 202698 2026-06-25T22:01:26Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Deftones]] 202725 wikitext text/x-wiki {{Infobox mùzyk | miono = Chino Moreno | gwôsné miona = Camilo Wong Moreno | òbrôzk = Chino Moreno 2014.jpg | òpisënk = Chino Moreno z Deftones (2014) | data ùrodzeniô = 20 czerwińca 1973 | môl ùrodzeniô = Sacramento, Kalifòrniô, USA | wark = wòkalista, pisôrz tekstów do frańtówków, mùzyk | lata dzejaniô = 1988–do dzysô | mùzyczné ôrtë = alternatiwny metal, alternatiwny rock, eksperimentalny rock, elektronika | karno = Deftones, Team Sleep, Crosses, Palms | jinstrumentë = wòkal, gitara | wëtwórnia = Maverick, Reprise }} '''Chino Moreno''', w prôwdze '''Camilo Wong Moreno''' (ùr. 20 czerwińca 1973 w [[Sacramento]]) - [[Zjednóné Kraje Americzi|amerikańsczi]] wòkalista, pisôrz tekstów do frańtówków a mùzyk.<ref name="allmusic">https://www.allmusic.com/artist/chino-moreno-mn0000773804 AllMusic – Chino Moreno biography</ref> Nôwikszą pòpùlarnotã zwëskôł jakno wòkalista a wespółzałóżca karna [[Deftones]], jaczé sã rechùje do jednych wôżniészëch karnów alternatiwnégò metalu 90. lat a XXI stalata.<ref name="deftones_site">https://www.deftones.com Òficjalnô starna Deftones</ref> Znóny je téż z apartnégò ôrtu spiéwaniô, parłãczącégò melodijnosc, krzik a elementë eksperimentalny mùzyczi.<ref name="allmusic"/> == Zôczątk == Camilo Wong Moreno ùrodzył sã 20 czerwińca 1973 rokù w [[Sacramento]] w [[Kalifòrniô|Kalifòrnie]].<ref name="allmusic"/> Pòchòdzy z wielekùlturowi familie - jegò przódkòwie pòchôdalë midzë jinszima z [[Meksyk|Meksykù]], [[Chińskô Lëdowô Repùblika|Chińsczi]] a [[Szpańskô|Szpańsczi]].<ref name="bio_ethno">https://www.allmusic.com/artist/chino-moreno-mn0000773804/biography AllMusic – extended bio</ref> Ju òd młodëch lat jinteresowôł sã mùzyką i słëchôł wiele rozmajitëch mùzycznëch ôrtów, taczich jak alternatiwny rock, metal, post-punk, new wave abò hip-hop.<ref name="influences">https://www.musicradar.com/news/chino-moreno-interview MusicRadar interview</ref> Pòd kùńc 80. lat mët ze szkòłowima drëchama założëlë karno [[Deftones]]. W skłôd karna bëlë téż gitarzista [[Stephen Carpenter]], perkùsysta [[Abe Cunningham]] òrôz basysta [[Chi Cheng]].<ref name="deftones_site"/> Karno przez czile lat wëstãpòwało w klubach a na lokalnëch kòncertach, zwëskiwającë wiedno wikszą pòpùlarnotã.<ref name="wiki_deft">https://en.wikipedia.org/wiki/Deftones Deftones – Wikipedia</ref> == Mùzycznô kariera == W 1995 rokù [[Deftones]] wëdało debiutowi albùm ''[[:en:Adrenaline (album)|Adrenaline]]'', jaczi zwrócył bôczënk kritików a lubòtników cwiardëch brzëmieniów.<ref name="wiki_deft"/> Prôwdzëwi sukces zwëskôł równak drëdżi albùm, ''[[:en:Around the Fur|Around the Fur]]'' (1997), jaczi zamikô w se ùsôdzczi taczé jak ''My Own Summer (Shove It)'' a ''Be Quiet and Drive (Far Away)''.<ref name="singles">https://www.allmusic.com/album/around-the-fur-mw0000033486 AllMusic – Around the Fur</ref> Nôwikszą zwënégą w karierze karna òkôzôł sã albùm ''[[:en:White Pony|White Pony]]'' wëdóny w 2000 rokù. Platka òsta baro dobrze przëjãtô przez kritików.<ref name="whitepony">https://pitchfork.com/reviews/albums/deftones-white-pony Pitchfork – White Pony review</ref> Moreno eksperimentowôł na ni rozmajitima mùzycznyma szëkama, dodôjąc do ùtwórstwa karna elementë shoegaze'u, elektroniczi a alternatiwnégò rocka.<ref name="wiki_deft"/> W pòstãpnëch latach razã z [[Deftones]] wëdôł midzë jinszima albùmë ''[[:en:Deftones (album)|Deftones]]'' (2003), ''[[:en:Saturday Night Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006), ''[[:en:Diamond Eyes (album)|Diamond Eyes]]'' (2010), ''[[:en:Koi No Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012), ''[[:en:Gore (Deftones album)|Gore]]'' (2016), ''[[:en:Ohms (album)|Ohms]]'' (2020), a téż ''[[:en:Private Music|Private Music]]'' (2025).<ref name="wiki_deft"/> == Jinszé projechtë == [[Òbrôzk:Rock in Pott 2013 - Deftones 03.jpg|mały|left|upright|Moreno z gitarą w 2013]] Pòza dzejanim w [[Deftones]] Moreno béł téż we wiele jinszëch mùzycznëch projechtach. W 2005 rokù założił eksperimentalné karno Team Sleep, jaczégò mùzyka parłãczëła elementë alternatiwnégò rocka, elektroniczi a ambientu.<ref name="teamsleep">https://www.allmusic.com/artist/team-sleep-mn0000747566 AllMusic – Team Sleep</ref> W 2011 rokù òstôł nôleżnikã superkarna Palms.<ref name="palms">https://www.spin.com/2013/06/palms-interview-isis-chino-moreno Spin – Palms interview</ref> Równak rozwijôł projecht Crosses (†††), w jaczim eksperimentowôł z elektroniczną mùzyką, synth-pòpã a alternatiwnym rockã.<ref name="crosses">https://www.nme.com/news/music/crosses-chino-moreno-interview-2014 NME – Crosses</ref> Moreno gòscynno wëstãpòwôł téż na nagraniach wielnëch jinëch artistów reprezentëjącëch rozmajité mùzyczné ôrtë.<ref name="guest">https://www.allmusic.com/artist/chino-moreno-mn0000773804/credits AllMusic – credits</ref> Wespółrobił midzë jinszima z karnã [[Korn]] pòjawiając sã na ùsôdzkù „Wicked” z albùmù ''Life Is Peachy'' (1996).<ref>https://www.allmusic.com/album/life-is-peachy-mw0000189887 AllMusic – Korn „Life Is Peachy”</ref> Pòjawił sã téż w projechtach taczich jak [[Soulfly]], dze nagrôł gòscynno wòkal w ùsôdzkù „First Commandment”.<ref>https://www.allmusic.com/album/soulfly-mw0000039491 AllMusic – Soulfly</ref> Jegò gòscynné dzejanié gromadzy szeroczi sztilisticzny òbjim - òd metalu i nu metalu, przez alternatiwny rock, jaż pò elektroniczną a eksperimentalną mùzykã. == Diskògrafiô == === Z Deftones === * ''[[:en:Adrenaline (album)|Adrenaline]]'' (1995) * ''[[:en:Around the Fur|Around the Fur]]'' (1997) * ''[[:en:White Pony|White Pony]]'' (2000) * ''[[:en:Deftones (album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[:en:Saturday Night Wrist|Saturday Night Wrist]]'' (2006) * ''[[:en:Diamond Eyes (album)|Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[:en:Koi No Yokan|Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[:en:Gore (Deftones album)|Gore]]'' (2016) * ''[[:en:Ohms (album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[:en:Private Music|Private Music]]'' (2025) === Z Team Sleep === * ''[[:en:Team Sleep (album)|Team Sleep]]'' (2005) === Z Crosses === * ''[[:en:Crosses (album)|Crosses]]'' (2014) * ''[[:en:Goodnight, God Bless, I Love U, Delete.|Goodnight, God Bless, I Love U, Delete.]]'' (2023) === Z Palms === * ''[[:en:Palms (Palms album)|Palms]]'' (2013) == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzycë]] [[Kategòrëjô:Deftones]] rxu54lctfpn5t6v7t7cw5utevlybfii Brainstorm (mùzyczné karno) 0 13111 202697 202323 2026-06-25T21:12:09Z Iketsi 3254 {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} 202697 wikitext text/x-wiki {{Mùzyczné karno infòbòks|pòzwa=Brainstorm|òriginalnô pòzwa=Prāta vētra|òdjimk=Brainstorm на карнавале BoogelWoogel 2017 10.jpg|òpisënk òbrôzka=Nôleżnicë karna (2017)|cząd aktiwnoscë=1989 – dzysdnia|môl pòchòdzeniégò=[[Jełgawa]], [[Łotwa]]|mùzyczny gatënk=[[rock]], pòp-rock, alternatiwnô mùzyka|mùzycznô wëtwórniô=* [[Mikrofona Ieraksti]] * Brainstorm Records|nôleżnicë=* [[Renārs Kaupers]] * [[Jānis Jubalts]] * [[Māris Mihelsons]] * [[Kaspars Roga]]|dôwny nôleżnicë=[[Gundars Mauševics|Gundars „Mumiņš” Mauševics]]|internetowô starna=https://pratavetra.lv/en}}'''Prāta Vētra''', znónô midzënôrodno jakno '''''Brainstorm''''', je [[Łotwa|łotewsczim]] pòp-rockòwim karnã. Grëpa òsta ùsadzonô w [[1989]] rokù w [[Jełgawa|Jełgawie]] na Łotwie. Karnu słëchają Renārs Kaupers (wòkal), Jānis Jubalts (gitara), Māris Mihelsons (klawisze) un Kaspars Roga (trądle). Piąti nôleżnik grëpë, Gundars Mauševics (basowô gitara) zamiarł w drogòwim wëpôdkù 23 maja [[2004]] r. Òd 2004 r. na basowi gitarze graje zdrëszony z karnã mùzyk Ingars Viļums.<ref>https://www.la.lv/es-neredzu-logisku-izskaidrojumu-ingars-vilums-skaidro-savas-emocijas-par-to-vai-jutas-prata-vetra-ka-piektais-ritenis Kokteilis.lv (łot.), przëstãp z 16.05.2025 r.</ref> Prāta Vētra dobëła razã 31 Nôdgrodów Rokù Nagraniów Łotewsczi Mùzyczi. W 2006 r. grëpa dosta nôdgrodã [[Eùropa|eùropejsczi]] MTV jakno nôlepszé karno z bôłtëcczich krajów.<ref>https://sejas.tvnet.lv/4787913/prata-vetra-iegust-mtv-europe-music-awards-balvu tvnet.lv, (łot.), przëstãp z 22.06.2026 r.</ref> Brainstorm bëło za pierszégò przedstôwcã Łotwë na [[Kònkùrs Frańtówczi Eùrowizje|Kònkùrsu Frańtówczi Eùrowizje]], w [[2000]] r. Wëkònëjącë ùsôdzk ''My Star'', òsygnãlë trzecy plac. W [[2013]] rokù Prāta Vētra wëstąpia na festiwalu Glastonbury, jednym òd nôwikszich mùzycznëch a artisticznëch wëdarzeniów na swiece.<ref>http://www.diena.lv/kd/muzika/prata-vetra-sodien-uzstasies-glastonberijas-festivala-14014131, diena.lv, przëstãp z 4.03.2026 r.</ref> == Historiô == === 1989—1994: założenié karna a jegò pierszé zwënédżi === Grëpa pòwsta w 1989 r. w [[Jełgawa|Jełgawie]]. W ji skłôd weszło piãc nôleżników, co ùczëlë sã razã we Strzédny Szkòle nr 1 w Jełgawie: Renārs Kaupers, Jānis Jubalts, Gundars Mauševics, Kaspars Roga a Māris Mihelsons. Na zôczątkù grëpa zwa sã ''The Best American Guys In Latvia'', równak prãdkò òsta zmienionô na ''Prāta vētra''.<ref>https://trojka.polskieradio.pl/artykul/3097770,przebojowy-pop-rock-prosto-z-lotwy-brainstorm-na-scenie-trojki-posluchaj Polskie Radio Trójka (pòl.), przëstãp z 22.06.2026 r.</ref> W 1992 r. karno wëdało swòjégò pierszégò syngla pt. ''Jo tu nāc'', jaczi w tim samim rokù zajimnął 9. plac w òglowòkrajewim kònkùrsu ''Mikrofona aptauja''. W 1993 r. wëszedł pierszi albùm Prāta Vētrë,''Vairāk nekā skaļi'' a teledisk do nôpòpùlarniészégò jegò sztëczka – ''Ziema''. W 1994 r. òstôł wëdóny syngel ''Vietu nav''. === 1995: "Lidmašīnas" a "Veronika" === W 1995 r. Prāta Vētra zdobëła szerszą pòpùlarnosc na Łotwie frańtówką <nowiki>Lidmašīnas</nowiki>, jakô sta sã nôlepi przedôwającym sã synglã w historie kraju, a téż zwëska titel frańtówczi rokù radia Super Fm. W 1995 r. grëpa wëstąpia téż w [[Niemieckô|Miemiecce]] a [[Wiôlgô Britanijô|Wiôldżi Britanie]]. Pò eksperimentach z [[Alternatiwnô mùzyka|alternatiwną mùzyką]] karno wrócëło do pierwòsznëch brzëmieniów a wëpùscëło pòsobny albùm pt. ''Veronika'', jaczi stôł sã òsoblëwie pòpùlarny westrzód nôscelatków. Nôpòpùlarniészé frańtówczi z albùmù to ''Dārznieks'', ''Apelsīns'' a ''Lidmašīnas''. === 1996—1998: "Viss ir tieši tā kā tu vēlies" === Nastãpną zwënégą bëło zawiarcé kòntraktu z mùzyczną wëtwórniąMikrofona Ieraksti, jedną z nôwikszich te zortu pòdjimiznów na Łotwie. W 1997 rokù wëdóny òstôł albùm ''Viss ir tieši tā kā tu vēlies'', dzãka chtërnëmù Prāta Vētra òsta nôpòpùlarniészim karnã w kraju. Albùm dobéł miono „złoti platczi”, a nôbarżi znónyma sztëczkama òstałë ''Mans draugs'', ''Neatgriešanās'' a ''Tavas mājas manā azotē'', co przez dzewiãc tidzeniów ùtrzëmiwôł sã na pierszim placu ''Airplay'' ë òstôł nôwikszim szlagrã 1996 rokù. W nym czasu karno w ramach wespółrobòtë z risczim téatrã Daile stwòrzëło mùzykã do musicalu ''Šveiks'', jaczi òstôł nôpòpùlarniészim te zortu mùzycznym wëstãpã na Łotwie. W 1998 r. Brainstorm we wespółrobòce z produceńtã karna ''Fool's Garden'', Volkerã Hinkelã, stwòrzëlë swòj pierszi syngel pò anielskù — ''Under My Wing''. Niedługò pózni Prāta Vētra wëbiôtkòwa nôdgrodã ''Grand Prix'' na festiwalu we [[Szwedzkô|szwédzczim]] [[Karlshamn]]. === 1999: "Starp divām saulēm" === W 1999 r. karno wëpùscëło swój czwiôrti albùm, ''Starp divām saulēm'' a téż swòjã pierszą midzënôrodną platkã ''Among The Suns'', co je anielską wersją albùmù ''Starp divām saulēm''. Platka òsta nagrónô we Szwédzce a Duńsce. Wszëtczé ji piãc synglów — ''Puse no sirds'', ''Starp divām saulēm'', ''Lec'' (''Try''), ''Prom uz siltajām salām'' (''Ain't It Funny'') a ''Tu izvēlējies palikt'' (''Welcome to my country'') òsygnãłë nôwëższë pòzycje łotewsczich lëstów szlagrów. Teledisczi do frańtówków ''Under My Wing'' ë ''Weekends Are Not My Happy Days'' òstałë włączoné do plejlistë francësczégò mùzycznégò karnalu MCM. === 2000: Eùrowizjô ë "Izlase 89-99" === 13 maja 2000 rokù karno wzãło ùdzél w 45. [[Kònkùrs Frańtówczi Eùrowizje|Kònkùrsu Frańtówczi Eùrowizje]], jaczi òdbiwôł sã we [[Szwedzkô|Szwédzce]]. Przedstawilë tam ùsôdzk ''My Star'' (w łotewsczi wersje — ''Īssavienojums'') napisóny przez Kaupersa z produceńtã [[A-ha]], [[Tony Mansfield|Tonym Mansfieldã]], mët. Frańtówka zdobëła trzecy plac. W zélnikù 2000 r. wëdóny òstôł albùm ''Izlase 89-99'', w jaczim nalazłë sã nôpòpùlarniészé ùsôdzczi karna, jak téż czile frańtówków niewëdónëch przódë. === 2001—2004 === W 2001 rokù òsta wëdónô pòsobnô platka, ''Kaķēns, kurš atteicās no jūrasskolas'', w anielsczi wersje: ''Online''. Za produceńta béł Tony Mansfield, a sóm albùm nagróny òstôł w Anielsce. Ti platce słëchô jedna òd nôbarżi ùdałëch frańtówków karna w òglim — ''Maybe''. Teledisk do ni òstôł nagróny w [[Praga|Pradze]]. W 2003 r. wëszedł pòsobny albùm Brainstorm – ''Dienās, kad lidlauks pārāk tāls'' ë jegò anielskô wersjô ''A Day Before Tomorrow''. Wëdóné òstałë syngle ''Colder'' a Plaukstas lieluma pavasaris – pò anielskù ''A Day Before Tomorrow''. Pò wëdanim albùmù grëpa zdobëła wielné mùzyczné nôdgrodë – za nôlepszi pòpòwi teledisk (frańtówczi ''A Day Before Tomorrow'' ë ''[[Colder]]''), jakno nôlepszé karno rokù, za nôlepszą rockòwą frańtówkã (''[[Colder]]''), jak téż za nôlepszi rockòwi albùm. W 2003 r. Prāta Vētra bëlë za support przed kòncertã ''The Rolling Stones'' w Pradze. [[Òbrôzk:Brainstorm_on_tour_2008.JPG|mały|250x250px|Kòncert Brainstorm w [[Jełgawa|Jełgawie]] w 2008 rokù]] W 2004 r. Brainstorm i [[Biôłorus|biôłorusczé]] karno ''[[Би-2]]'' wëdałë razã frańtówkã ''[[Скользкие улицы]]'', jakô weszła w skłôd albùmù ''Иномарки'' grëpë ''[[Би-2]]''. Frańtówka zdobëła pierszi plac na lëstach szlagrów na Łotwie, [[Ùkrajina|Ùkrajinie]] a w [[Ruskô|Rusce]]. === Smierc Gundarsa Mauševicsa === Òb noc z 22 na 23 maja 2004 r. w tragicznym wëpôdkù na turze Riga–Jełgawa zamiarł jeden òd nôleżników karna – basysta Gundars Mauševics, pòzéwóny Mumiņš. Nimò stratë, mùzycë pòstanowilë kòntinuòwac dzejalnosc, cobë ùtczëc pamiãc drëcha. === 2005—2007 === W 2005 r. Brainstorm wëdôł swój sódmi studijny albùm ''Četri krasti'' (''Four shores'' w anielsczi wersje), stwòrzony we wespółrobòce z produceńtã Alexã Silvą. To béł pierszi albùm wëszłi pò smiercë Mumiņša, równak dzél frańtówków béł nagróny jesz przed tragedią. Òb lato 2006 rokù Prāta Vētra da kòncertë na [[Lëtwa|Lëtwie]], Biôłorusë, Ùkrajinie, w Rusce, [[Pòlskô|Pòlsce]], [[Czeskô Repùblika|Czesce]], jak téż na Łotwie. Grëpa napisa dwie frańtówczi do animòwónégò filmù ''Lote no Izgudrotāju ciema''. W maju teledisk ''Thunder Without Rain'' weszedł w rotacjã ''[[MTV Europe]]'', a ju òb jeséń, czej pòwsta ''[[MTV Latvia]]'', teledisk do ''Lonely Feeling (To Be Lonely)'' trafił na bôłtëcczé lëstë szlagrów. Na Lëtwie nagróny òstôł téż teledisk do ùsôdzkù ''[[:lv:Tin_Drums|Tin Drums]]'', jaczégò reżisérą béł [[:lv:Kaspars_Roga|Kaspars Roga]]. Do nagriwaniô klipù przëłączëło sã tëż lëtewsczé karno lëdowégò tuńca „Lietuva”. W lëstopadnikù 2006 r., òb czas ceremónie wrãczeniô wëapartnieniów ''[[MTV Europe Music Awards]]'' w [[Kòpenhaga|Kòpenhadze]], Prāta Vētra dobëła nôdgrodã nôlepszégò wëkònôwcë z bôłtëcczich krajów. Béł to pierszi rok, w jaczim taczé wëapartnienié òstało w òglim przëznóné. [[Òbrôzk:Brainstorm_in_Mezaparks.jpg|mały|Kòncert Brainstorm w [[Riga|Ridze]] w 2008 rokù]] === 2008—2010 === 13 maja 2008 r. wëdóny òsta ósmi studijny albùm karna pò łotewskù, ''Tur kaut kam ir jābut'', jaczi pò dwùch miesącach zdobëła sztatus platinowi platczi. Za produceńta béł pòpùlarny na Łotwie rapéra [[Gustavo]]. Wëdaniémù albùmù towarza kòncertowô tura „Tur kaut kam ir jābūt”. Kòncertë, jaczé òdbëłë sã w piãc gardach — [[Jełgawa|Jełgawie]], [[Preiļi|Prelach]], [[Ventspils|Windawie]], [[Valmiera|Wolmarze]] a [[Riga|Ridze]] — scygnãłë razã 80 000 òsobów. Kòncert na Wiôldżi Estradze w risczim [[Mežaparks|Mežaparksu]] òbzérało narôz 45 000 sztëk lëdzy. Jesz w 2008 rokù wëdónô òsta platka DVD „Tur kaut kam ir jābūt koncerts Mežaparkā”. Zwëska òna sztatus platinowi platczi. Na kòncertowëch nagraniach to dało téż wëstãpë szpecjalnëch gòsców – [[Gustavo (mùzyk)|Gustavo]], gg choir, prezydent Łotwë [[Vaira Vīķe-Freiberga|Vairë Vīķe-Freiberdżi]] ë karna Би-2. 31 strëmiannika 2009 r. wëdóny òstôł albùm ''Шаг'', mdący ruską wersją ''Tur kaut kam ir jābūt, a'' 15 strëmiannika 2010 r. w bôłtëcczich krajach wëszła platka ''Years and Seconds'' – anielskô wersja ne albùmù. 21 pajicznika 2010 r., analogiczno do platczi ''Izlase 89-99'', wëdóny òstôł albùm ''Izlase 2000—2010'', skłôdający sã z nôbarzi znónëch frańtówków karna z miniony dekadë a téż nowégò ùsôdzkù – ''Gara diena''. W gòdnikù platka dobëła sztatus złotégò albùmù. Z lëżnoscë wëdaniô ''Izlase'', Brainstorm ògłosył kòncert w Ridze 10 gòdnika. Ze wzglãdu na wiôldże zainteresowanié ògłoszony òstôł ale dodôwkòwi kòncert 11 gòdnika. [[Òbrôzk:Brainstorm_2010_1.jpg|mały|Prāta Vētra w 2010 rokù]] === 2011—2013 === 28 maja 2011 rokù Prāta Vētra òdemkła XIV Midzënôrodny Mùzyczny Festiwal Maxidrom w rusczim Tuszinie. 3 czerwińca 2011 r. grëpa pòjôwia sã w [[Czijew|Czijewie]], w klubie ''Stereoplaza''. Na koncert doprzëszło wicy jak 4000 òsobów. 20 zélnika 2011 r. Brainstorm wzãło ùdzél w festiwalu ''Vabaduse laul'' ([[Angelsczi jãzëk|an.]] Songs of Freedom) w [[Tallinn|Tallënie]] z leżnoscë 20. roczëznë samòstójnotë [[Estoniô|Estonie]]. Zabrzëmiałë taczé szlagrë jak ''Maybe'' czë ''My star'', jak téż téż frańtówka ''In the End There’s Only Love'' razã z estońsczim karnã ''[[Ewert & The Two Dragons]].'' W 2012 rokù Prāta Vētra wëda w sëmie trzë albùmë. Nowô platka wëszła nôprzód w łotewsczi wersje: ''Vēl viena klusā daba'', pòtemù w anielsczi: ''Another Still Life'', a na kùńcu téż w rusczi: ''Чайки на крыша''. Premiéra rusczi wersje albùmù òdbëła sã 20 pajicznika w ''[[Arena Moscow|Arenie Moscow]].'' Szesc òd trzënôsce frańtówków weszło do rotacji rusczich radiostacjów. Ùsôdzk ''Чайки на крышах'' zajimnął 4. plac na lësce szlagrów stacje ''[[Наше радио]].'' Frańtówka „Гори, гори ясно” òsta wëbrónô jako titlowô frańtówka do animòwónégò filmu ''Снежная королева'' ([[Kaszëbsczi jãzëk|kasz]]. „Królewô Sniegù”), a anielsczi tekst frańtówczi „Flashlight” do midzënôrodny wersje filmù òstôł napisóny przez [[Francis Healy|Francisa Healégò]], drëcha karna a wòkalistã grëpë [[Travis]]. Na zôczątkù 2013 roku szósti ùsôdzk z albùmù ''Чайки на крышах'', pt. ''Кто-то живой'', trafił na lëstã szlagrów przebojów ''Наше радио'', a òb lato wëszedł teledisk do frańtówczi ''Europa'', nagróny w [[Berlëno|Berlënie]]. Òb jeséń mùzycë zaprezeńtowalë brzôd wespółrobòtë z produceńtã Davidã Fieldã – frańtówkã i teledisk ''Butterfly In A Bottle''. W pajicznikù 2012 rokù Brainstorm rëgnãło w swòjã nôwikszą kòncertową turã w òstatnëch latach, wëstãpiwającë w taczich gardach jak: [[Archangelsk]], [[Krasnojarsk]], [[Pietrozawodsk]], [[Mùrmańsk]], [[Krasnodar]], [[Ùfa]], [[Soczi]], [[Iżewsk]], [[Czelabińsk]], [[Rostowò nad Donã]], [[Wołgògrad]], [[Niżny Nowògard]], [[Tuła]] i [[Kòrolowò]], a téż we sztërzëch miastach we Wiôldżi Britanie, na festiwalu Music Matters w Singapùrze i jinëch placach. W 2013 rokù Prāta Vētra wëstąpia na [[Festiwal Glastonbury|festiwalu Glastonbury]]. Karno bëło pierszą grëpą z bôłtëcczich krajów, jaczé zagrało na nym wôżnym wëdarzenim. Pòtemù to dało jesz wëstãpë na taczich festiwalach jak Sziget ([[Madżarskô|Wãdżerskô]]), Rock For People ([[Czeskô]]), Summer Sound ([[Łotwa]]), Kubana, Крылья, Нашествие czë Red Rocks ([[Ruskô]]). Pòd kùńc turë Prata Vētra zagra czile kòncertów na Ùkrajinie, a téż dwa roczëznowé w [[Mòskwa|Mòskwie]] (Stadium Live) a [[Sankt Petersbórg|Sankt Petersbòrgù]] (A2), dze przedstôwia wëdóny z leżnoscë dzesãclecô kòncertowi dzejalnoscë w Ruscë zbiérk ''The Best Of'', zamikający w se ùsôdzczi pò anielskù a ruskù. Pòd kùńc rokù albùm ''Чайки на крышах'' ùkôzôł sã w nowim fòrmace 3plet, a frańtówka ''Years & Seconds,'' z platczi ò juwernym titlu, sta sã prowadnym mòtiwã ósmégò dzélëkù kriminału ''Нюхач'', jaczi béł emitowóny w rusczi telewizje na karnalu Первый канал. Brainstorm zakùńcził 2013 rok wëstãpã na festiwalu „Лучший город зимы” w Mòskwie. === 2014—2016 === W 2014 r. karno zaczãło robòtã nad nowim albùmã, jak téż pòjawiło sã na festiwalu Eurosonic w [[Néderlandzkô|Holandie]], w [[Soczi]], [[Mińsk|Mińskù]] a [[Niżny Nowògard|Niżnym Nowògardze]], dze bëlë przédnyma gòscama festiwalów ''[[Дикая мята]]'' a ''[[Lenovo VIBE Tour]]''. W tim samim rokù Renārs Kaupers òstôł włączony do lëstë 30 nôbarżi wpłëwòwëch lëdzy na Łotwie. W gromicznikù 2015 r. ùkôzôł sã nowi syngel karna ''Ziemu apēst'', jaczi trafił na radiowé lëstë szlagrów. Całi albùm ''7 soļi svaiga gaisa'' wëszedł 19 maja. ''Ziemu apēst'' òstało ùznóné za „Frańtówkã rokù” w plebiscyce przeprowadzonym przez Muzikāla banka. Albùm ''7 soļi svaiga gaisa'' pòwstôł w studiu nagraniów ''Hansa Studio'', w jaczim przódë nagriwało téż ''[[U2]]'', ''Depeche Mode'' czë [[David Bowie]]. Platka òsygnã sztatus złotégò albùmù. Anielskô wersjô albùmù, ''7 Steps of fresh air,'' bëła w pierszi òficjalny rundze nominacjów do nôdgrodów Grammy w 2015 rokù, riwaliszëjącë ò nominację w kategòrie „Nôlepszi pòpòwi albùm” z 300 jinyma albùmama jinszich artistów. Albùm ''7 Soļi Svaiga Gaisa'' stôł sã òficjalnô nôczãscy słëchónym albùmã na [[Spotify]] a [[Deezer|Deezerze]] w 2015 r. na Łotwie.<ref>http://www.runabildes.lv/video-prata-vetra-klausitakais-2015-gada-albums-spotify-un-deezer-latvija/, runabildes.lv, przëstãp z 22.06.2026 r.</ref> W 2016 r. w ramach kòncertowi turë „7 Steps of Fresh Air” tūres Brainstorm wëstąpiło we [[Wilno|Wilnie]], [[Londin|Londinie]], [[Birmingham]], [[Manchester|Manchesterze]], [[Nottingham]], [[Glasgow]], [[Tallinn|Tallënie]] a [[Dublëno|Dublënie]]. Karno òstało nôdgrodzoné w kategòrie „Przédny lidérzë” za frańtówkã ''Epoha'' òb czas 9. galë wrãczeniô mùzycznëch nôdgrodów radia Наше радио. Òb czas galë wrãczeniô nôdgrodów „Muzikālā banka” łotewsczégò Radia 2, jakô òdbëła sã pòd kùńc stëcznika, ùsôdzk ''Ziemu apēst'' òstôł ùznóny za nôwôrtniészą frańtówkã 2015 rokù. W gromicznikù ùkôzôł sã syngel ''Little Raindrops'' – anielskòjãzëkòwô wersjô ''Ziemu apēst,'' co pierszi rôz wëbrzëmia na finale lëtewsczégò ''X Faktorius''. Òb czas galë wrãczeniô Łotewsczi Mùzyczny Nôdgrodë Rokù „Zelta Mikrofons”, Brainstorm òtrzimało nôdgrodã za kòncertowé nagranié ''7 Soļi Svaiga Gaisa'' z finałowégò koncertu turë w Ridze a nôdgrodã hańdlowégò parkù Alfa za „Frańtówkã Rokù Alfë”. To je jedurnô nôdgrodã, jaczi dobiwcë są welowóny przez pùblikã – ùsôdzk ''Ziemu apēst'' òstôł wëbróny przez nôwikszą lëczbã słëchińców. Bëła to 31. nôdgroda „Zelta Mikrofons” dlô karna. Frańtówka ''Debesis iekrita Tevī'' ùkôza sã na zôczątkù lata. Ùsôdzk òstôł napisóny przez Maratsa Ogļezņevsa z karna Musiqq, a nagróny przez Prāta Vētrã ë Musiqq we wespółrobòce ze szwédzczim produceńtã Povelã Olssonã. Frańtówka trafia na łotewsczé lëstë szlagrów, a w 2016 rokù òsta uznónô za nôwôrtniészą frańtówkã 2016 r. òb czas galë wrãczeniô nôdgrodów „Muzikālā banka”. Òb lato karno wzãło ùdzél we wielnëch festiwalach, w tim ''Янтарный Пляж'' w [[Króléwc|Króléwcu]], ''A-Fest'' w Mińskù a ''Weekend Festival Baltic'' w [[Parnawa|Parnawie]]. 20 zélnika 2016. karno dało swój jedurny kòncert negò rokù na Łotwie, na stadionie Daugava w [[Lëpawa|Lëpawie]]. Na kòncert doprzëszło wicy jak 28 000 òsobów – fanowie z Łotwë, bôłtëcczich krajów, [[Zjednóné Kraje Americzi|USA]], [[Kanada|Kanadë]], [[Aùstralëjô|Aùstralie]], [[Ruskô|Rusczi]] a nawetka [[Japòńskô|Japóńsczi]]. Òdbët na bilietë béł tak stolëmny, co wszëtczé sã wëprzedałë przed rozpòczãcym kòncertu. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné karna]] [[Kategòrëjô:Łotwa]] [[Kategòrëjô:Eùropa]] [[Kategòrëjô:Rockòwé karna]] [[Kategòrëjô:Rock]] [[Kategòrëjô:Strony z nieprzejrzanymi tłumaczeniami]] tt7qq6x6o8iv6vwijq2jqtrudnygue9 Stephen Carpenter 0 13112 202696 202408 2026-06-25T21:11:24Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzycë]] 202696 wikitext text/x-wiki {{Infobox mùzyk | miono = Stephen Carpenter | gwôsné miona = Stephen Carpenter | òbrôzk = Stephen Carpenter Deftones Rock im Park 2016.jpg | òpisënk = Stephen Carpenter (2016) | data ùrodzeniô = 3 zélnika 1970 | môl ùrodzeniô = Sacramento, Kalifòrniô, USA | wark = gitarzista, pisôrz riffów | lata dzejaniô = 1988–do dzysô | mùzyczné ôrtë = alternatiwny metal, nu metal, eksperimentalny metal, progresywny metal | karno = Deftones | jinstrumentë = elektricznô gitara | wëtwórnia = Maverick, Reprise }} '''Stephen Carpenter''' (ùr. 3 zélnika 1970 w [[Sacramento]], [[Kalifòrniô|Kalifòrniô]], [[Zjednóné Kraje Americzi|USA]]) – amerikańsczi mùzyk, gitarzista karna [[Deftones]], wespółzałóżca karna a jeden z ji przédnëch kòmpòzytorów.<ref>[https://www.allmusic.com/artist/stephen-carpenter-mn0000747890 Stephen Carpenter Biography]. ''AllMusic''.</ref> Ùznôwóny je za jednégò z aùtorów charakteristicznégò brzëmieniô karna, parłãczącégò elementë alternatiwnégò metalu, eksperimentalnégò rocka a elektroniczny mùzyczi.<ref>[https://www.britannica.com/topic/Deftones Deftones]. ''Encyclopaedia Britannica''.</ref> == Zôczątk == Stephen Carpenter chòwôł sã w [[Sacramento]] w [[Kalifòrniô|Kalifòrnie]]. W młodoscë jinteresowôł sã skate'ã ë metalową mùzyką, òsoblëwie thrashmetalowima karnama. W szkòłowich latach pòtkôł przińdłich nôleżników karna [[Deftones]]: [[Chino Moreno]] a [[Abe Cunningham|Abe Cunninghama]].<ref>[https://www.allmusic.com/artist/deftones-mn0000208713 Deftones Biography]. ''AllMusic''.</ref> W 1988 rokù wespółzałożił karno [[Deftones]], jaczé zôczątkòwò dôwało lokalné kòncertë w [[Sacramento]]. Kapela pòmale zwëskała pòpùlarnotã, a jejich debiutowi albùm ''[[:en:Adrenaline (album)|Adrenaline]]'' (1995) zwrócył bôczënk na alternatiwny scenie.<ref>[https://www.allmusic.com/album/adrenaline-mw0000645108 Adrenaline]. ''AllMusic''.</ref> == Mùzycznô kariera == Stephen Carpenter je ritmicznym gitarzistą i przédnym aùtorã cwiardëch riffów w [[Deftones]]. Jegò sztil parłãczi elementë groovu i nu metalu, a téż cwiardé riffë z cëskama ambientowima i, w pózniészëch latach, elektronicznyma.<ref>[https://www.guitarworld.com/features/deftones-stephen-carpenter Stephen Carpenter Interview]. ''Guitar World''.</ref> W pòstãpnëch latach [[Deftones]] wëdało wiele achtnionëch przez kritików albùmów, m.jin.: * ''[[Around the Fur]]'' (1997) * ''[[White Pony]]'' (2000) * ''[[Deftones (album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[Ohms (album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[Private Music (album)|Private Music]]'' (2025) == Instrumentarium == [[Òbrôzk:Stephen Carpenter 2009.jpg|mały|Stephen Carpenter òb czas kòncertu karna [[Deftones]] (2009)]] Stephen Carpenter je znóny z brëkòwaniô mòdernëch gitar ò zwikszóny lëczbie strën. W swòji karierze nôczãscy grôł na jinstrumentach marczi [[ESP|ESP]], dlôte stôł sã jednym z nôbarżi rozpòznawónëch skrarni ti firmë.<ref name="gear">[https://www.uberproaudio.com/who-plays-what/183-deftones-stephen-carpenter-guitar-gear-rig-and-equipment Stephen Carpenter Guitar Gear and Equipment]. ''UberProAudio''.</ref> {| |valign="top"| ; Gitarë<ref name="gear"/> * ESP Stef-7 * ESP LTD SC-608B * ESP LTD SC-207 * ESP LTD SC-208 * ESP LTD SC-607B ; Wzmacniacze a głosnikòwé kòlumnë<ref name="gear"/> * Marshall JCM 800 Heads * Marshall 9200 Dual MonoBlock Power Amp * Marshall EL34 100/100 Power Amps * Marshall 1960B Straight Cabinets / 4×12 ; Strënë a akcesoriô<ref name="gear"/> * Ernie Ball .011–.059 Gauge Strings * Dunlop Tortex 1 mm Picks |width="10"| |valign="top"| ; Efektë<ref name="gear"/> * Zvex Machine Wah / Fuzz Factory * Digitech Whammy * Electro-Harmonix Bass Micro Synthesizer * Boss PS-5 Super Phase Shifter * Boss RV-3 Digital Reverb/Delay * Boss CE-5 Chorus Ensemble * Boss CH-1 Super Chorus * Boss DD-3 Digital Delay * Boss FL-2 Flanger * Whirlwind A/B Box * Boss FZ-2 Fuzz / Boost * Boss OC-2 Octave * Boss TR-2 Tremolo Pan * Rocktron All Access MIDI Foot Controller |} Carpenter béł jednym z pierszich gitarzistów alternatiwnégò metalu, jaczi regularno pòczął brëkòwac 7-, 8- a pòzdni téż 9-strënowich gitar. Mia to wiôldżi cësk na cãżczé brzëmienié karna [[Deftones]]. == Priwatné żëcé == Stephen Carpenter znóny je z zamiłowaniô do grów, technologie a téż alternatiwny kùlturë. W wòlnym czasu zajimô sã téż fizyczną aktiwnotą ë swòjima zajinteresowaniama niezrzeszonyma z mùzyką, taczima jak spiskòwé teòrie, paranormalné zjawiszcza abò kòsmòs.<ref>[https://www.loudersound.com/features/deftones-stephen-carpenter-interview Stephen Carpenter Interview]. ''Louder Sound''.</ref> Carpenter ùchilô sã wikszi medialny ekspòzycje. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzycë]] epd60qmkemt3oddkikglimmyged9z94 202726 202696 2026-06-25T22:01:31Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Deftones]] 202726 wikitext text/x-wiki {{Infobox mùzyk | miono = Stephen Carpenter | gwôsné miona = Stephen Carpenter | òbrôzk = Stephen Carpenter Deftones Rock im Park 2016.jpg | òpisënk = Stephen Carpenter (2016) | data ùrodzeniô = 3 zélnika 1970 | môl ùrodzeniô = Sacramento, Kalifòrniô, USA | wark = gitarzista, pisôrz riffów | lata dzejaniô = 1988–do dzysô | mùzyczné ôrtë = alternatiwny metal, nu metal, eksperimentalny metal, progresywny metal | karno = Deftones | jinstrumentë = elektricznô gitara | wëtwórnia = Maverick, Reprise }} '''Stephen Carpenter''' (ùr. 3 zélnika 1970 w [[Sacramento]], [[Kalifòrniô|Kalifòrniô]], [[Zjednóné Kraje Americzi|USA]]) – amerikańsczi mùzyk, gitarzista karna [[Deftones]], wespółzałóżca karna a jeden z ji przédnëch kòmpòzytorów.<ref>[https://www.allmusic.com/artist/stephen-carpenter-mn0000747890 Stephen Carpenter Biography]. ''AllMusic''.</ref> Ùznôwóny je za jednégò z aùtorów charakteristicznégò brzëmieniô karna, parłãczącégò elementë alternatiwnégò metalu, eksperimentalnégò rocka a elektroniczny mùzyczi.<ref>[https://www.britannica.com/topic/Deftones Deftones]. ''Encyclopaedia Britannica''.</ref> == Zôczątk == Stephen Carpenter chòwôł sã w [[Sacramento]] w [[Kalifòrniô|Kalifòrnie]]. W młodoscë jinteresowôł sã skate'ã ë metalową mùzyką, òsoblëwie thrashmetalowima karnama. W szkòłowich latach pòtkôł przińdłich nôleżników karna [[Deftones]]: [[Chino Moreno]] a [[Abe Cunningham|Abe Cunninghama]].<ref>[https://www.allmusic.com/artist/deftones-mn0000208713 Deftones Biography]. ''AllMusic''.</ref> W 1988 rokù wespółzałożił karno [[Deftones]], jaczé zôczątkòwò dôwało lokalné kòncertë w [[Sacramento]]. Kapela pòmale zwëskała pòpùlarnotã, a jejich debiutowi albùm ''[[:en:Adrenaline (album)|Adrenaline]]'' (1995) zwrócył bôczënk na alternatiwny scenie.<ref>[https://www.allmusic.com/album/adrenaline-mw0000645108 Adrenaline]. ''AllMusic''.</ref> == Mùzycznô kariera == Stephen Carpenter je ritmicznym gitarzistą i przédnym aùtorã cwiardëch riffów w [[Deftones]]. Jegò sztil parłãczi elementë groovu i nu metalu, a téż cwiardé riffë z cëskama ambientowima i, w pózniészëch latach, elektronicznyma.<ref>[https://www.guitarworld.com/features/deftones-stephen-carpenter Stephen Carpenter Interview]. ''Guitar World''.</ref> W pòstãpnëch latach [[Deftones]] wëdało wiele achtnionëch przez kritików albùmów, m.jin.: * ''[[Around the Fur]]'' (1997) * ''[[White Pony]]'' (2000) * ''[[Deftones (album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[Ohms (album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[Private Music (album)|Private Music]]'' (2025) == Instrumentarium == [[Òbrôzk:Stephen Carpenter 2009.jpg|mały|Stephen Carpenter òb czas kòncertu karna [[Deftones]] (2009)]] Stephen Carpenter je znóny z brëkòwaniô mòdernëch gitar ò zwikszóny lëczbie strën. W swòji karierze nôczãscy grôł na jinstrumentach marczi [[ESP|ESP]], dlôte stôł sã jednym z nôbarżi rozpòznawónëch skrarni ti firmë.<ref name="gear">[https://www.uberproaudio.com/who-plays-what/183-deftones-stephen-carpenter-guitar-gear-rig-and-equipment Stephen Carpenter Guitar Gear and Equipment]. ''UberProAudio''.</ref> {| |valign="top"| ; Gitarë<ref name="gear"/> * ESP Stef-7 * ESP LTD SC-608B * ESP LTD SC-207 * ESP LTD SC-208 * ESP LTD SC-607B ; Wzmacniacze a głosnikòwé kòlumnë<ref name="gear"/> * Marshall JCM 800 Heads * Marshall 9200 Dual MonoBlock Power Amp * Marshall EL34 100/100 Power Amps * Marshall 1960B Straight Cabinets / 4×12 ; Strënë a akcesoriô<ref name="gear"/> * Ernie Ball .011–.059 Gauge Strings * Dunlop Tortex 1 mm Picks |width="10"| |valign="top"| ; Efektë<ref name="gear"/> * Zvex Machine Wah / Fuzz Factory * Digitech Whammy * Electro-Harmonix Bass Micro Synthesizer * Boss PS-5 Super Phase Shifter * Boss RV-3 Digital Reverb/Delay * Boss CE-5 Chorus Ensemble * Boss CH-1 Super Chorus * Boss DD-3 Digital Delay * Boss FL-2 Flanger * Whirlwind A/B Box * Boss FZ-2 Fuzz / Boost * Boss OC-2 Octave * Boss TR-2 Tremolo Pan * Rocktron All Access MIDI Foot Controller |} Carpenter béł jednym z pierszich gitarzistów alternatiwnégò metalu, jaczi regularno pòczął brëkòwac 7-, 8- a pòzdni téż 9-strënowich gitar. Mia to wiôldżi cësk na cãżczé brzëmienié karna [[Deftones]]. == Priwatné żëcé == Stephen Carpenter znóny je z zamiłowaniô do grów, technologie a téż alternatiwny kùlturë. W wòlnym czasu zajimô sã téż fizyczną aktiwnotą ë swòjima zajinteresowaniama niezrzeszonyma z mùzyką, taczima jak spiskòwé teòrie, paranormalné zjawiszcza abò kòsmòs.<ref>[https://www.loudersound.com/features/deftones-stephen-carpenter-interview Stephen Carpenter Interview]. ''Louder Sound''.</ref> Carpenter ùchilô sã wikszi medialny ekspòzycje. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzycë]] [[Kategòrëjô:Deftones]] b0vii256f2ern7ap46xtszb4rklrjsq Abe Cunningham 0 13114 202695 202396 2026-06-25T21:10:48Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzycë]] 202695 wikitext text/x-wiki {{Infobox mùzyk | miono = Abe Cunningham | gwôsné miona = Abraham Benjamin Cunningham | òbrôzk = Deftones - Rock am Ring 2016 -2016156214257 2016-06-04 Rock am Ring - Sven - 1D X - 0105 - DV3P9764 mod.jpg | òpisënk = Abe Cunningham (2016) | data ùrodzeniô = 27 lëpińca 1973 | môl ùrodzeniô = Long Beach, Kalifòrniô, USA | wark = perkùsysta | lata dzejaniô = 1988–do dzysô | mùzyczné ôrtë = alternatiwny metal, nu metal, rock alternatiwny, eksperimentalny rock | karno = Deftones | jinstrumentë = perkùsjô | wëtwórnia = Maverick, Reprise }} '''Abe Cunningham''' (ùr. 27 lëpińca 1973 w [[Long Beach]]) - [[Zjednóné Kraje Americzi|amerikańsczi]] perkùsysta, nôbarżi znóny jakno bëtnik karna [[Deftones]], z jaczim graje òd zôczątkù karierë kapelë.<ref name="bio">https://www.allmusic.com/artist/deftones-mn0000134591 AllMusic – Deftones biography</ref> == Mùzycznô kariera == Abe Cunningham pòczął grã na perkùsje w młodim wiekù i w 80. latach doparłãcził do lokalni mùzyczny scenë w [[Kalifòrniô|Kalifòrnie]]. W 1988 rokù razã z [[Chino Moreno]] a [[Stephen Carpenter|Stephenã Carpenterã]] założëlë karno [[Deftones]]. <ref name="deftones">https://www.deftones.com Òficjalnô starna Deftones</ref> Karno zôczątkòwò grôło w môłich klubach, równak chùtkò zwëskôło pòpùlarnotã dzãka sparłãczëniu metalu, alternatiwnégò rocka a eksperimentalnégò brzëmieniô. <ref name="discog">https://en.wikipedia.org/wiki/Deftones_discography Deftones discography</ref> == Sztil grë == Cunningham je znóny z techniczny, dinamiczny grë na perkùsje, jakô parłãczi cãżczé ritmë z barżi eksperimentalnyma przeńscama. Jegò szëk je czãsto znankòwóny jakno kluczowi element brzëmieniô Deftones. <ref name="ohms">https://pitchfork.com/reviews/albums/deftones-ohms Pitchfork – review Ohms</ref> == Deftones == Abe Cunningham je jednym z filarów karna [[Deftones]]. Mët z karnã nagrôł wszëtczé studijné albùmë, w tim: * ''[[Adrenaline]]'' (1995) * ''[[Around the Fur]]'' (1997) * ''[[White Pony]]'' (2000) * ''[[Deftones (album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[Saturday Night Wrist]]'' (2006) * ''[[Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[Gore (album)|Gore]]'' (2016) * ''[[Ohms (album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[Private Music (album)|Private Music]]'' (2025) == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzycë]] fa874jyjavee2ijilsfleiwzf51t0fm 202727 202695 2026-06-25T22:01:43Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Deftones]] 202727 wikitext text/x-wiki {{Infobox mùzyk | miono = Abe Cunningham | gwôsné miona = Abraham Benjamin Cunningham | òbrôzk = Deftones - Rock am Ring 2016 -2016156214257 2016-06-04 Rock am Ring - Sven - 1D X - 0105 - DV3P9764 mod.jpg | òpisënk = Abe Cunningham (2016) | data ùrodzeniô = 27 lëpińca 1973 | môl ùrodzeniô = Long Beach, Kalifòrniô, USA | wark = perkùsysta | lata dzejaniô = 1988–do dzysô | mùzyczné ôrtë = alternatiwny metal, nu metal, rock alternatiwny, eksperimentalny rock | karno = Deftones | jinstrumentë = perkùsjô | wëtwórnia = Maverick, Reprise }} '''Abe Cunningham''' (ùr. 27 lëpińca 1973 w [[Long Beach]]) – [[Zjednóné Kraje Americzi|amerikańsczi]] perkùsysta, nôbarżi znóny jakno bëtnik karna [[Deftones]], z jaczim graje òd zôczątkù karierë kapelë.<ref name="bio">https://www.allmusic.com/artist/deftones-mn0000134591 AllMusic – Deftones biography</ref> == Mùzycznô kariera == Abe Cunningham pòczął grã na perkùsje w młodim wiekù i w 80. latach doparłãcził do lokalni mùzyczny scenë w [[Kalifòrniô|Kalifòrnie]]. W 1988 rokù razã z [[Chino Moreno]] a [[Stephen Carpenter|Stephenã Carpenterã]] założëlë karno [[Deftones]]. <ref name="deftones">https://www.deftones.com Òficjalnô starna Deftones</ref> Karno zôczątkòwò grôło w môłich klubach, równak chùtkò zwëskôło pòpùlarnotã dzãka sparłãczëniu metalu, alternatiwnégò rocka a eksperimentalnégò brzëmieniô. <ref name="discog">https://en.wikipedia.org/wiki/Deftones_discography Deftones discography</ref> == Sztil grë == Cunningham je znóny z techniczny, dinamiczny grë na perkùsje, jakô parłãczi cãżczé ritmë z barżi eksperimentalnyma przeńscama. Jegò szëk je czãsto znankòwóny jakno kluczowi element brzëmieniô Deftones. <ref name="ohms">https://pitchfork.com/reviews/albums/deftones-ohms Pitchfork – review Ohms</ref> == Deftones == Abe Cunningham je jednym z filarów karna [[Deftones]]. Mët z karnã nagrôł wszëtczé studijné albùmë, w tim: * ''[[Adrenaline]]'' (1995) * ''[[Around the Fur]]'' (1997) * ''[[White Pony]]'' (2000) * ''[[Deftones (album)|Deftones]]'' (2003) * ''[[Saturday Night Wrist]]'' (2006) * ''[[Diamond Eyes]]'' (2010) * ''[[Koi No Yokan]]'' (2012) * ''[[Gore (album)|Gore]]'' (2016) * ''[[Ohms (album)|Ohms]]'' (2020) * ''[[Private Music (album)|Private Music]]'' (2025) == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzycë]] [[Kategòrëjô:Deftones]] gtk72bjk2xrx4tnvjuwaxu5devt2rby Ùgòda z Maastricht 0 13115 202693 202424 2026-06-25T21:08:45Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Eùropejskô Ùniô]] 202693 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:GER — BY — Regensburg - Donaumarkt 1 (Museum der Bayerischen Geschichte; Vertrag von Maastricht) (cropped).JPG|mały|Ùgòda z Maastricht, egzemplôrz z mùzeùm w Regensbùrgù]] '''Ùgòda z Maastricht''', richtich '''Ùgòda ò fónksnérowanim Eùropejsczi Ùnie''' – dokùment, jaczi ùsadzył [[Eùropejskô Ùniô|Eùropejską Ùniã]]. Pòdpisóny w néderlandzczim [[Maastricht]] 7 gromicznika 1992, wszedł w żëcé 1 smùtana 1993 rokù<ref>[https://www.europarl.europa.eu/about-parliament/pl/in-the-past/the-parliament-and-the-treaties/maastricht-treaty Traktat o Unii Europejskiej (TUE) – traktat z Maastricht], europarl.europa.eu.</ref>. Strzód nôwôżniészëch rzeczë, jaczé ùgòda wprowadzëła, są: * stwòrzenié spòdlégò dlô gòspòdarczi i dëtkòwi ùnie, a téż pòspólnégò dëtka ([[eùro]]), * stwòrzenié prawnégò spòdlégò dlô pòliticzi Eùropejsczi Ùnie, * zwikszenié cëskù [[Eùropejsczi Parlament|Eùropejsczégò Parlamentu]], * ùsadzenié ùdbë eùropejsczégò òbëwatelstwa<ref name=":0">[https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=LEGISSUM%3Axy0026 Traktat z Maastricht o Unii Europejskiej], eur-lex.europa.eu.</ref>. == Filarë == Ùgòda skłôdô sã z trzech filarów: Eùropejsczé Wspólnotë, pòspólnô pòlitikô zagrańcowô i bezpiekù, wespółrobòta midzë rządama państw EÙ w òbrëmim sprawiedlëwòtë bënowëch zachów<ref name=":0" />. Pòwsta gòspòdarczô a dëtkòwô ùniô, spòdlé dlô pòspólnégò dëtka (pózni [[eùro]]). Zwikszoné òstało òbrëmié fónksnérowaniô ùnie a ji òbrzészczi. Pòwstało eùropejsczé òbëwatelstwò. Ùgòda zebrała mët czinnoscë i procedurë trzech pierwòsznych òrganizacjów: * [[Eùropejskô Gòspòdarczô Wspólnota|Eùropejsczi Gòspòdarczi Wspólnotë]], * [[Eùropejskô Wspólnota Wãgla i Stalë|Eùropejsczi Wspólnotë Wãgla i Stalë]], * [[Eùropejskô Wspólnota Atomòwi Energie|Eùroatomù]]. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Eùropejskô Ùniô]] 7hqxnxqy1vekax2induv9bsut99p3pz Ùniwersytet Heidelberg 0 13116 202489 2026-06-25T13:21:12Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Ùniwersytet Heidelberg]] do [[Ùniwersytet w Heidelbergù]]: Błędna pisownia tytułu 202489 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Ùniwersytet w Heidelbergù]] opa0hl0boebneeqetkci1tpo3h5per9 Krajnô 0 13117 202494 2026-06-25T13:28:51Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Krajnô]] do [[Krôjna (región)]] 202494 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Krôjna (región)]] 2bfigfqx3op4593t3sz2pz2tp7yjb75 Diskùsëjô:Krajnô 1 13118 202496 2026-06-25T13:28:51Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Diskùsëjô:Krajnô]] do [[Diskùsëjô:Krôjna (región)]] 202496 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Diskùsëjô:Krôjna (región)]] mg3762cdxdyww77b75qlodrs61ouh7k Tiłkòwô gnôt 0 13119 202499 2026-06-25T13:41:47Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Tiłkòwô gnôt]] do [[Tiłkòwi gnôt]]: Błędna pisownia tytułu 202499 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Tiłkòwi gnôt]] 352ctwaufm9qa0c97wy5x02noa2bp45 Krokòwa 0 13120 202501 2026-06-25T14:06:41Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Krokòwa]] na [[Krokòwò]] w plac przeczérowaniô: Błędna pisownia tytułu 202501 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Krokòwò]] m4cd3sb6e8xni5h9zfc2ab39fm8vx9r Diskùsëjô:Krokòwa 1 13121 202503 2026-06-25T14:06:41Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Diskùsëjô:Krokòwa]] do [[Diskùsëjô:Krokòwò]]: Błędna pisownia tytułu 202503 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Diskùsëjô:Krokòwò]] el1rvy43at7klcb40i3zvvcuysmnn1o Gmina Krokòwa 0 13122 202506 2026-06-25T14:09:04Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Gmina Krokòwa]] do [[Gmina Krokòwò]]: Błędna pisownia tytułu 202506 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Gmina Krokòwò]] 4cepnazqkhf2bidzffpmmpq2nawvsvp Lëcyper 0 13123 202511 2026-06-25T14:16:32Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Lëcyper]] do [[Lëcëper]]: Błędna pisownia tytułu 202511 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Lëcëper]] rlvia5y0zrg1go59fuvo32wn146nu7i Panóńsczi Słowiónie 0 13124 202514 2026-06-25T14:19:55Z Terrus38 14026 Terrus38 przeniós starnã [[Panóńsczi Słowiónie]] do [[Panóńsczi Słowianie]]: Błędna pisownia tytułu 202514 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Panóńsczi Słowianie]] 5dgzs2a9lnpmc18tr5w6geg3ugok32s Miecz 0 13125 202534 2026-06-25T15:47:35Z Iketsi 3254 N 202534 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Oakeshott types.png|mały|Miecze]] '''Miecz'''<ref>{{sloworz.org|3304|3767}}</ref> – bróń. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://mojestrone.com/artykul/miecz-z-epczi-bronksu-n2385013 Miecz z epòczi bronksu nalazłi pòd Gduńskã] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Bróń]] i7pvmvptxi47rediemlnzsd2ux57ata Wąsewnica 0 13126 202540 2026-06-25T16:14:26Z Iketsi 3254 N 202540 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Caterpillar_morphology_diagram.svg|mały|]] '''Wąsewnica'''<ref>{{sloworz.org|5458|6121}}</ref> – [[pònarwa]]. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://mojestrone.com/artykul/berlno-pd-atak-n2329364 Berlëno pòd atakã wąsewniców] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Òwadë]] kl4j8puevt4t533aqcdqin2779a6n3r 202541 202540 2026-06-25T16:18:17Z Iketsi 3254 == Galeriô ==<gallery mode="packed">Òbrôzk: 202541 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Caterpillar_morphology_diagram.svg|mały|]] '''Wąsewnica'''<ref>{{sloworz.org|5458|6121}}</ref> – [[pònarwa]]. == Galeriô == <gallery mode="packed"> Òbrôzk:Chenille de Grand porte queue (macaon) Fausses pattes.jpg| Òbrôzk:Procesionaria 01 (cropped).JPG| Òbrôzk:Geometrid caterpillar.jpg| Òbrôzk:Chenille 2-052006.JPG| </gallery> == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * [https://mojestrone.com/artykul/berlno-pd-atak-n2329364 Berlëno pòd atakã wąsewniców] {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Òwadë]] nz8dwgkrz2wywotww3ecgbwes846e0g Kategòrëjô:Pòlsczi kùńsztôrze 14 13127 202553 2026-06-25T17:08:46Z Iketsi 3254 N 202553 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòlôszë|Kùńsztôrze]] [[Kategòrëjô:Kùńsztôrze]] 558dcflda3ms9xdd1lfeeijaor9giqf Diskùsëjô brëkòwnika:Terrus38 3 13128 202554 2026-06-25T17:10:40Z HaxelKaszëba 17492 /* Rozbùdowanié artikla ò Deftones */ nowa sekcja 202554 wikitext text/x-wiki == Rozbùdowanié artikla ò Deftones == Mòjn Terrus :) Piszã, bò jem zmerkôł, że jes aktiwnym redaktorã na kaszëbsczi Wikipedie i môsz baro wiôldżi wkłôd w rozwij projechtu. Òd gwësnégò czasu robiã artikelë zrzeszoné z karnã Deftones. Jem zrobił ju artikle ò Chino Moreno, Stephenie Carpenterze i Abe Cunninghamie. Jô bë chcôł téż rozbùdowac artikel ò Deftones, kò na terny czas felëje tam wiele jinfòrmacje. Jem jesz zôczątkòwi w sprawach editowaniô Wikipedie a czãsto robiã w editorze zdrojowégò kòdu, przez co zdôrzô mie sã ùrobic wiele drobnëch edicje. Jem òtrzimôł téż czëdes bôczënk, że niejaczé mòje artikle bëłë zbët chaoticzné, dlôte jem bë chcôł lepi naszëkòwac pòstãpné projechtë. Jem pòmëslôł, że mòże bë sã ùdôło razã ùsadzëc, jak nôlepi zòrganizowac, bëlno napisóny a zgòdny z kaszëbsczim sztandarã. Żlë jes bë miôł òskòmã cos droadzëc abò pòmóc przë planowaniu taczégò artikla, jô bë béł baro rôd. 😄 Pòzdrôwióm ;pp [[Brëkòwnik:HaxelKaszëba|HaxelKaszëba]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:HaxelKaszëba|diskùsëjô]]) 19:10, 25 cze 2026 (CEST) rxhnc1vzawob9fls76wlki0nq7dv2qt 202559 202554 2026-06-25T17:14:56Z HaxelKaszëba 17492 /* Rozbùdowanié artikla ò Deftones */ Odpowiedź 202559 wikitext text/x-wiki == Rozbùdowanié artikla ò Deftones == Mòjn Terrus :) Piszã, bò jem zmerkôł, że jes aktiwnym redaktorã na kaszëbsczi Wikipedie i môsz baro wiôldżi wkłôd w rozwij projechtu. Òd gwësnégò czasu robiã artikelë zrzeszoné z karnã Deftones. Jem zrobił ju artikle ò Chino Moreno, Stephenie Carpenterze i Abe Cunninghamie. Jô bë chcôł téż rozbùdowac artikel ò Deftones, kò na terny czas felëje tam wiele jinfòrmacje. Jem jesz zôczątkòwi w sprawach editowaniô Wikipedie a czãsto robiã w editorze zdrojowégò kòdu, przez co zdôrzô mie sã ùrobic wiele drobnëch edicje. Jem òtrzimôł téż czëdes bôczënk, że niejaczé mòje artikle bëłë zbët chaoticzné, dlôte jem bë chcôł lepi naszëkòwac pòstãpné projechtë. Jem pòmëslôł, że mòże bë sã ùdôło razã ùsadzëc, jak nôlepi zòrganizowac, bëlno napisóny a zgòdny z kaszëbsczim sztandarã. Żlë jes bë miôł òskòmã cos droadzëc abò pòmóc przë planowaniu taczégò artikla, jô bë béł baro rôd. 😄 Pòzdrôwióm ;pp [[Brëkòwnik:HaxelKaszëba|HaxelKaszëba]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:HaxelKaszëba|diskùsëjô]]) 19:10, 25 cze 2026 (CEST) :*jak nôlepi zòrganizowac artikel ò Deftones, żebë béł rzetelny, bëlno napisóny... :(jem zabéł dopisac tej wëbaczë :pp) [[Brëkòwnik:HaxelKaszëba|HaxelKaszëba]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:HaxelKaszëba|diskùsëjô]]) 19:14, 25 cze 2026 (CEST) ts27zr8in20idlgx65v2jbnjnvmqwhe 202722 202559 2026-06-25T21:58:38Z Iketsi 3254 [[Chino Moreno|Chino Moreno]], [[Stephen Carpenter|Stephenie Carpenterze]] i [[Abe Cunningham|Abe Cunninghamie]] 202722 wikitext text/x-wiki == Rozbùdowanié artikla ò Deftones == Mòjn Terrus :) Piszã, bò jem zmerkôł, że jes aktiwnym redaktorã na kaszëbsczi Wikipedie i môsz baro wiôldżi wkłôd w rozwij projechtu. Òd gwësnégò czasu robiã artikelë zrzeszoné z karnã Deftones. Jem zrobił ju artikle ò [[Chino Moreno|Chino Moreno]], [[Stephen Carpenter|Stephenie Carpenterze]] i [[Abe Cunningham|Abe Cunninghamie]]. Jô bë chcôł téż rozbùdowac artikel ò Deftones, kò na terny czas felëje tam wiele jinfòrmacje. Jem jesz zôczątkòwi w sprawach editowaniô Wikipedie a czãsto robiã w editorze zdrojowégò kòdu, przez co zdôrzô mie sã ùrobic wiele drobnëch edicje. Jem òtrzimôł téż czëdes bôczënk, że niejaczé mòje artikle bëłë zbët chaoticzné, dlôte jem bë chcôł lepi naszëkòwac pòstãpné projechtë. Jem pòmëslôł, że mòże bë sã ùdôło razã ùsadzëc, jak nôlepi zòrganizowac, bëlno napisóny a zgòdny z kaszëbsczim sztandarã. Żlë jes bë miôł òskòmã cos droadzëc abò pòmóc przë planowaniu taczégò artikla, jô bë béł baro rôd. 😄 Pòzdrôwióm ;pp [[Brëkòwnik:HaxelKaszëba|HaxelKaszëba]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:HaxelKaszëba|diskùsëjô]]) 19:10, 25 cze 2026 (CEST) :*jak nôlepi zòrganizowac artikel ò Deftones, żebë béł rzetelny, bëlno napisóny... :(jem zabéł dopisac tej wëbaczë :pp) [[Brëkòwnik:HaxelKaszëba|HaxelKaszëba]] ([[Diskùsëjô brëkòwnika:HaxelKaszëba|diskùsëjô]]) 19:14, 25 cze 2026 (CEST) e88v1c9zpa2p5nhiem3yo0sg92htr8h Kategòrëjô:Pòlsczi mùzycë 14 13129 202555 2026-06-25T17:11:10Z Iketsi 3254 N 202555 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòlôszë]] [[Kategòrëjô:Mùzycë]] gg5rm565gmrwjr2a6jc9xk7btjd9rxv 202556 202555 2026-06-25T17:11:31Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Pòlsczi kùńsztôrze]] 202556 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòlsczi kùńsztôrze]] [[Kategòrëjô:Mùzycë]] jbcezpxrl2b4klpetxovu69ft7ep37h 202557 202556 2026-06-25T17:11:39Z Iketsi 3254 |Mùzycë 202557 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Pòlsczi kùńsztôrze|Mùzycë]] [[Kategòrëjô:Mùzycë]] lcef4abbplsco33lxslyugy2j3dgnb5 Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet 0 13130 202564 2026-06-25T17:27:48Z Iketsi 3254 N 202564 wikitext text/x-wiki '''Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet''' – Ùniwersytet na Kaszëbach. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Ùniwersytetë w Pòlsce]] 98cb15smr7oqi88339k4eefjjotc5au 202566 202564 2026-06-25T17:30:41Z Iketsi 3254 Òbrôzk 202566 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Wieżëca - Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet.JPG|mały|Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet, [[Wieżëca]]]] '''Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet''' ({{Jãz.|pl}} ''Kaszubski Uniwersytet Ludowy'') – Ùniwersytet na Kaszëbach. == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Ùniwersytetë w Pòlsce]] kuhnau65tg4ov1edp38dtguuxuhgg16 202569 202566 2026-06-25T17:31:36Z Iketsi 3254 == Òbaczë téż == * [[Wieżëca]] 202569 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Wieżëca - Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet.JPG|mały|Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet, [[Wieżëca]]]] '''Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet''' ({{Jãz.|pl}} ''Kaszubski Uniwersytet Ludowy'') – Ùniwersytet na Kaszëbach. == Òbaczë téż == * [[Wieżëca]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Ùniwersytetë w Pòlsce]] 3vpetn8u0axm4nrrymig3utbjkrt7ae 202570 202569 2026-06-25T17:32:34Z Iketsi 3254 {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} 202570 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} [[Òbrôzk:Wieżëca - Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet.JPG|mały|Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet, [[Wieżëca]]]] '''Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet''' ({{Jãz.|pl}} ''Kaszubski Uniwersytet Ludowy'') – Ùniwersytet na Kaszëbach. == Òbaczë téż == * [[Wieżëca]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Ùniwersytetë w Pòlsce]] 3lgd1ti33nnwlp0zhst2000t4fu3rbn 202571 202570 2026-06-25T17:37:45Z Iketsi 3254 /* Bùtnowé lënczi */ + 202571 wikitext text/x-wiki {{Nôpiérwi pò kaszëbskù}} [[Òbrôzk:Wieżëca - Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet.JPG|mały|Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet, [[Wieżëca]]]] '''Kaszëbsczi Lëdowi Ùniwersytet''' ({{Jãz.|pl}} ''Kaszubski Uniwersytet Ludowy'') – Ùniwersytet na Kaszëbach. == Òbaczë téż == * [[Wieżëca]] == Przëpisë == {{Przëpisë}} == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} * https://kul.org.pl/ * https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubski-uniwersytet-ludowy/?lang=kk * https://www.gowork.pl/blog/34-sroda-z-kaszubskim-uniwersytetem-ludowym-edukacja-kultura-i-ekologia/ {{Ùzémk artikla}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Ùniwersytetë w Pòlsce]] 68ozpvm7dou2oprx1s3njoumb7qmeqe Wikipedijô 0 13131 202575 2026-06-25T17:44:17Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Wikipedijô]] do [[Wikipediô]]: Wikipediô 202575 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Wikipediô]] j7dud3ct9njylkvkyd9742zy6ielhnn Kategòrëjô:Encyklopedie 14 13132 202577 2026-06-25T17:45:14Z Iketsi 3254 N 202577 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Lëteratura]] 9ndq3zis1gh6tv3v3wkmu7p3da1wza3 Encyklopedijô 0 13133 202581 2026-06-25T17:51:37Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Encyklopedijô]] do [[Encyklopediô]]: Encyklopedijô→Encyklopediô 202581 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Encyklopediô]] d1oszt2haz9er7hmtgxj1q9qs74zqvs Brëkòwnik:Iketsi/common.js 2 13134 202588 2026-06-25T18:12:28Z Iketsi 3254 N 202588 javascript text/javascript //<nowiki> /* Cat-a-lot */ mw.loader.using(['jquery.ui', 'mediawiki.util'], function(){ mw.loader.load('//commons.wikimedia.org/w/load.php?modules=ext.gadget.Cat-a-lot'); }); ////////// Cat-a-lot user preferences ////////// window.catALotPrefs = {"watchlist":"preferences","minor":true,"editpages":true,"docleanup":false,"subcatcount":10}; ////////////////////////////////////catALotEnd// //</nowiki> dxmq8la2c46bv24qnoqskxndzp8fxcl Stôłpsczi kréz 0 13135 202657 2026-06-25T18:29:04Z Iketsi 3254 Iketsi przeniós starnã [[Stôłpsczi kréz]] na [[Stołpsczi kréz]] w plac przeczérowaniô: RKJ 2010 s.94 202657 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Stołpsczi kréz]] ct0ttlipwr44qbg3515wjgs3gbydizp Serbski muzej 0 13136 202710 2026-06-25T21:34:04Z Iketsi 3254 N 202710 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Bautzen - Ortenburg - Sorbisches Museum 01 ies.jpg|mały]] '''Serbski muzej''' ({{Jãz.|de}} '''Sorbisches Museum''', {{Jãz.|en}} '''Sorbian Museum''') – [[mùzeùm]] w [[Niemieckô|Miemiecce]]. == Galeria == <gallery mode="packed" heights="130"> Òbrôzk:Budyšin Serbski Dom.JPG| Òbrôzk:Nowy zakoń Michał Frencel.jpg| Òbrôzk:Bautzen Sorbisches Museum Luthers Hauspostille 22.05.2012 p.jpg| Òbrôzk:Bundesarchiv Bild 183-1989-0529-020, Bautzen, sorbisches Museum (cropped).jpg| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Kaszubi wczoraj i dziś (wëstawa)]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzea]] fsl3wmo1spixpbq753b37uschv3k0ch 202719 202710 2026-06-25T21:45:21Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Słowiónie]] 202719 wikitext text/x-wiki [[Òbrôzk:Bautzen - Ortenburg - Sorbisches Museum 01 ies.jpg|mały]] '''Serbski muzej''' ({{Jãz.|de}} '''Sorbisches Museum''', {{Jãz.|en}} '''Sorbian Museum''') – [[mùzeùm]] w [[Niemieckô|Miemiecce]]. == Galeria == <gallery mode="packed" heights="130"> Òbrôzk:Budyšin Serbski Dom.JPG| Òbrôzk:Nowy zakoń Michał Frencel.jpg| Òbrôzk:Bautzen Sorbisches Museum Luthers Hauspostille 22.05.2012 p.jpg| Òbrôzk:Bundesarchiv Bild 183-1989-0529-020, Bautzen, sorbisches Museum (cropped).jpg| </gallery> == Òbaczë téż == * [[Kaszubi wczoraj i dziś (wëstawa)]] == Bùtnowé lënczi == {{Commons}} {{Kòntrola}} [[Kategòrëjô:Mùzea]] [[Kategòrëjô:Słowiónie]] h13zzz5u6efesirism5ij1vi17kz6xo Kategòrëjô:Deftones 14 13137 202724 2026-06-25T22:00:01Z Iketsi 3254 [[Kategòrëjô:Mùzyczné karna]] 202724 wikitext text/x-wiki {{Commons}} [[Kategòrëjô:Mùzyczné karna]] tu4g28ydg7snirgwpjv69i38q7yrrom Artur Jablonsczi 0 13138 202748 2026-06-26T09:12:40Z Orbitminis 18250 Orbitminis przeniós starnã [[Artur Jablonsczi]] do [[Artur Jabłońsczi]]: chtos zwëczajno pòmieszôł z pisënkã 202748 wikitext text/x-wiki #PATRZ [[Artur Jabłońsczi]] f9438lwvvf9p1476oyacajsz0vyvbfl