Википеди cvwiki https://cv.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%C4%95%D0%BF_%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%86%D0%B0 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Медиа Ятарлă Сӳтсе явасси Хутшăнакан Хутшăнаканăн канашлу страници Википеди Википеди сӳтсе явмалли Ӳкерчĕк Ӳкерчĕке сӳтсе явмалли MediaWiki MediaWiki сӳтсе явмалли Шаблон Шаблона сӳтсе явмалли Пулăшу Пулăшăва сӳтсе явмалли Категори Категорине сӳтсе явмалли TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk 0 4474 878439 730228 2026-10-26T11:35:47Z Efistars 41282 Вăрманăн пĕлтерĕшĕ уйăрăмĕ, сноскăсем (FAO, Britannica), заповедник фразине тӳрлетрӗм 878439 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:Jyväskylä - forest in Haukkamäki.jpg|мини|справа]] '''Вăрман''', — Çĕр çинче йывăç майлă ӳсентăрансем йышăнакан лаптăк. Вăрманта тĕрлĕ [[чĕрчун]]сем, кайăксем пурăнаççĕ. Вăрман пуян. Каснă йываç çумĕнче çамрăкки ӳссех тăрать. Халӗ тӗнчере вӑрмансем ҫӗр лаптӑкӗн 31% яхӑн йышӑнаҫҫӗ<ref name="fao">[https://www.fao.org/forest-resources-assessment/en/ ''Global Forest Resources Assessment 2020'' — FAO]</ref>. == Вăрманăн пĕлтерĕшĕ == Вăрман климата, çĕре, шывсене сыхлать, чĕрчунсемпе ӳсентăрансен пурăнмалли тавралăхĕ пулать. Çынсем вăрманăн йывăçĕпе, çырлипе, кăмпипе, эмел курăкĕпе усă кураççӗ. Вăрмансене касса пĕтерни климат улшăнăвне вăйлатать<ref name="fao"/><ref name="brit">[https://www.britannica.com/science/forest ''Forest'' — Encyclopædia Britannica]</ref>. == Чăваш Ен вăрманĕсем == [[Чăваш Ен]]ри вăрман лаптăкĕсем 637,4 пин гектар. Ку вăл пĕтĕм республика территориĕн 32%. Кăнтăр Хĕвеланăç енчи вăрмансем çăрарах, çурçĕр енчисем сайрарах. Вăрман пуянлăхне ӳстерме тата пăхса тăмашкан пурĕ 17 вăрман хуçалăхĕ ĕçлет. Чăваш Енре тата çавăн пекех «[[Присурский (заповедник)|Присурский]]» патшалăх [[заповедник]]ӗ ĕçлет. Вăрманта [[çырла]], [[кăмпа]], [[эмел курăкĕ]] çитĕнет. == Вăрман тĕсĕсем == Мĕнле широтара вырнаçнинчен вăрмансем çаплисем пулаççĕ: * [[Йĕпе тропик вăрманĕсем]] * [[Каатинга]] * [[Автралин эквалипт катисем]] * [[Çулçă тăкакан вăрмансем]] * [[Тайга]] * [[Çамлăх]] — çулçăллă вăрман == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} [[Категори:Вăрман]] [[Категори:Çутçанталăк]] [[Категори:Географи]] 37jha88hnoud4myollaapg2yebgknc2 0 15135 878398 839787 2026-10-25T12:05:55Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878398 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:Coat_of_Arms_of_Maikop_(Adygea)_(1970).png|thumb|right|100px|Герб (1970)]] '''Майко́п''' ({{lang-ady|Мыекъуапэ}}) — [[Раççей]] хули, [[Адыгей]] тĕп хули. Хула [[Шурă (Кубань юппи)|Шурă]] шывĕн ([[Кубань (юханшыв)|Кубанĕн]] юппи) сылтăм çыранĕнче ларать. === Этимологи === «Мыекъуапэ» ячĕ [[адыг чĕлхи]]нче «улмуççи айлăмĕ» пĕлтерет. == Халăхĕ == Пурăнакансен йышĕ — 156689 çын ([[2007]]). Этнос йышĕсем ([[2002]]): [[вырăссем]] - 72,59%, [[адыгсем]] - 16,65%, [[армянсем]] - 2,99%, [[украинсем]] - 2,52%. == Истори == Хулана [[1857]] çулхи [[çу, 25]] [[Козловский Викентий Михайлович|Козловский]] генерал раççей çар хӳтлĕхĕ тĕллевĕпе никĕс хунă. == Транспорчĕ == Икĕ аэропорт: [[Майкоп (аэропорт)|«Майкоп»]] тата [[Ханская (аэропорт)|«Ханская»]]. == Каçăсем == {{commons|Category:Maikop}} * [http://www.maykop.ru/ Майкоп] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150211165205/http://www.maykop.ru/ |date=2015-02-11 }} * [http://www.maykop.narod.ru/ Майкоп хулин кун-çулĕ] * [http://www.maykop.ru/ Майкоп] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150211165205/http://www.maykop.ru/ |date=2015-02-11 }} * [http://adygaabaza.ru/ Пĕтĕм тĕнчери Абаз-Адыг (Черкес) сайчĕсем] * [https://web.archive.org/web/20070311141525/http://the-nickel.h1.ru/terr/maps/maykop.htm Майкоп картти] * [http://www.oil-industry.ru/history_print.asp?id=76 Майкоп таврашĕнче нефть тупăçланин историйĕ] * [http://maps.google.com/maps?f=q&hl=en&q=maykop&sll=37.0625,-95.677068&sspn=39.235538,70.488281&ie=UTF8&z=13&ll=44.604157,40.105076&spn=0.069053,0.137672&t=h&om=1 Майкоп maps.google.com çинче] * [http://www.kubtransport.info/maykop Майкопăн пĕрлĕ транспорчĕ] * [http://adygea.kubic.ru/territory/maykop/ «Майкоп» муниципаллă йĕркелӳлĕхĕ Адыгей республикин официаллă сайтĕнче]{{Ĕçлемен каçă|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Категори:Майкоп]] [[Категори:Адыгей]] bxon12jbeolphnnahjukij6qhydvvpw 0 19366 878411 877962 2026-10-25T16:35:46Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878411 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Паснапуç (пĕлтерĕшсем)}} {{ПВ-Раççей |статус = Ял |чăвашла çĕлĕк = Чăваш Паснапуç |тăван çĕлĕк = |герб = Coat of arms of Tatarstan.svg |ялав = Flag of Tatarstan.svg |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = |CoordAddon = type:city(100)_region:RU |CoordScale = |ЯндексКартти = |регион карттин пысăкăшĕ = |район карттин пысăкăшĕ = |регион = Тутарстан |регион тапăлра = Тутарстан |район тĕсĕ = Муниципаллă район |район = Çĕпрел районĕ |район тапăлра = Çĕпрел районĕ{{!}}Çĕпрел |пурăнан тăрăх тĕсĕ = Ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх = Паснапуç ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх тапăлра = Паснапуç ял тăрăхĕ{{!}}Паснапуç |шалти пайлану = |пуçлăх = |никĕсленĕ вăхăт = |пĕрремĕш асăну = |малтанхи ятсем = |статус = |лаптăк = |ПВ центрĕн çӳллĕшĕ = |пурăнан халăх = 498 |халăх çыравĕн çулĕ = 2002 |йышлăх = |агломераци = |наци йышĕ = чăвашсем |конфесси йышĕ = православсем |этнохороним = |вăхăт тăрăхĕ = |почтă индексĕ = 422491 |почтă индексĕсем = |телефон кочĕ = +7 843хх |автомобиль кочĕ = 16, 116 |цифрăллă идентификатор = |категори Commons-ра = |сайт = }} '''Чăваш Паснапуç''', '''Pаsnapuş''' — [[Тутарстан]]ăн [[Тутарстанăн Çĕпрел районĕ|Çĕпрел районĕнчи]] чăваш ялĕ. Çывăхрах [[Тутар Паснапуç]] ялĕ пур. Унччен [[Вырăс Паснапуç]] текен ял та пулнă<ref>[http://www.kremnik.ru/node/440404 Населенные пункты ТатАССР до 1941года. Дрожжановский район ТатАССР.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180124205120/http://www.kremnik.ru/node/440404 |date=2018-01-24 }}</ref> Кивĕ Çĕпрелтен 12 çухрăмра вырнаçнă. Ялта шкул ([[1892]]-мĕш çултан), ача сачĕ, культура çурчĕ, фельдшер пункчĕ пур. ==Тавралăхĕ== [[Пасна]] юханшывĕ хĕрринче вырнаçнă. Ялпа юнашар вăрман ӳсет. ==Халăх йышĕ, ял тытăмĕ== == Кун-çулĕ == Яла [[XII ĕмĕр|XII]] [[XIII ĕмĕр]]сенче никĕслени паллă. Ялта археологсем артефактсем тупнă. ==Паллă çынсем== * [[Кашкаров Василий Фёдорович]] — [[Яковлев Иван Яковлевич|И.Я.Яковлевăн]] чи малтанхи вĕренекенĕсенчен пĕри ([[XIX ĕмĕр]])<ref>Яковлев И.Я. Воспоминания. Чебоксары, 1982. — С.77, 263.</ref>. == Вуламалли == *[http://www.lib.cap.ru/pdf/grant.pdf Научный отчет по проекту "Чуваши Приволжского округа". Чебоксары, 2002. 192 с.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305005948/http://www.lib.cap.ru/pdf/grant.pdf |date=2016-03-05 }} * Макаров, Валентин Федорович (1941-). Прошлое нашего края и села Алёшкин-Саплык [Текст] : краткая история села Алёшкин-Саплык [Дрожжановского района Республики Татарстан] : историко-этнографические очерки : книги первая и вторая / Валентин Макаров. - Ульяновск : Печатный двор, 2012. - 527 с. : ил., портр., табл.; 22 см.; ISBN 978-5-7572-0317-1 (в пер.) * Гафаров, Иршад Ахметович. Городище [Текст] : [исследования по истории Юго-Западного региона РT и села Городище] / И. А. Гафаров, А. Н. Шихранов. - Казань : Идел-Пресс, 2012. - 167 с., [8] л. ил., портр., цв. ил., портр. : ил., табл., факс.; 25 см.; ISBN 978-5-85247-544-2 (в пер.) == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} ==Каçăсем== * [https://ok.ru/group/56728849940520 Чуваши Дрожжановского района РТ.] *[[http://edu.kzn.ru/russian/citylist/city/216{{Ĕçлемен каçă|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Паснапуç (вырăсла)]]{{ref-ru}} {{Çĕпрел районĕ}} {{Тутарстанри чăваш ялĕсем}} [[Категори:Тутарстан]] [[Категори:Тутарстанри Çĕпрел районĕн ялĕсем]] aclpbpupcgfhgvzx1xsugknhvpnfwm0 0 25793 878405 875836 2026-10-25T14:43:23Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878405 wikitext text/x-wiki {{Хими_элеменчĕ|Оганесон/ Oganesson(Og)<!--Ят-->|118<!--Атом номерĕ-->| <!-- Тулаш ĕлки-->|[293]<!--Атом йывăрăшĕ-->|<!--Атом радиусĕ-->|<!--Ионизаци хăвачĕ-->|5f¹⁴ 6d¹⁰ 7s²7p⁴<!--Электрон конфигурацийĕ-->|<!--Ковалент радиусĕ-->|<!--Ион радиусĕ-->|<!--Электроçуклăх-->|<!--Электрод потенциалĕ-->|4<!--Степени окисления-->|<!--Тачăлăх-->||<!--Теплопроводность-->|<!--Шăрану температури-->|<!--Теплота плавления-->|<!--Вĕрӳ температури-->|<!--Пăслану теплоти-->|<!--Моль калăпăшĕ-->|<!--Чĕнтĕр тытăмĕ-->|<!--Чĕнтĕр тапхăрĕ-->|n/a<!--Отношение c/a-->|<!--Дебай температури-->}} {{Элементсен периодикăллă системи2}} {| style="text-align: left; background-color: lightblue; width: 100px; height: 100px;" border="0" cellpadding="4" cellspacing="0" | style="width: 50%; color: rgb(255, 255, 255);" | <big><big>Og</big></big> | style="width: 50%; text-align: right; color: rgb(255, 255, 255);" | <big><big>118</big></big> |- style="color: rgb(255, 255, 255);" align="right" | colspan="2" | '''[294]''' |- style="color: rgb(255, 255, 255);" | colspan="2" | '''5f¹⁴6d¹⁰7s²7p⁴''' |- style="color: rgb(255, 255, 255);" align="center" | colspan="2" | <big>'''Оганесон'''</big> |} '''Оганесон''' ({{lang-la|Oganesson}}), '''Og''', е эка-радон – 118-мĕш [[хими элеменчĕ]]. Оганесон – питĕ радиохастар юрилле синтезленĕ элемент. 2016-мĕш çулхи чӳк уйăхĕн 28-мĕшĕнче ИЮПАК 118-мĕш элемента «оганесон» чт çирĕплетнĕ<ref name="UIPAC-281116">{{cite web | url = https://iupac.org/iupac-announces-the-names-of-the-elements-113-115-117-and-118/ | title = IUPAC Announces the Names of the Elements 113, 115, 117, and 118 | author = | date = 2016-11-30 | work = | publisher = ИЮПАК | accessdate = 2016-11-30 | lang = en }}</ref>. Тĕссĕр, йывăр газ пулма пултарать. == Кун-çулĕ == 116па 118-мĕш элементсене 1999-мĕш çулта Берклири Калифорни университечĕ синтезлани çинчен пĕлтерӳ <ref name="ninov1999">{{статья |автор = V. Ninov et al. |пуçелĕк = Observation of Superheavy Nuclei Produced in the Reaction of ⁸⁶Kr with ²⁰⁸Pb |оригинал = |каçă = http://link.aps.org/abstract/PRL/v83/p1104 |кăларăм = [[Physical Review Letters]] |тĕс = |вырăн = |çул = 1999|том = 83|номер = 6|страницы = 1104 - 1107 }}</ref> суя тата фальсификаци пулнă <ref name="false1999">{{cite web | author = Public Affairs Department | coauthors = | datepublished = 21 июля 2001 | url = http://enews.lbl.gov/Science-Articles/Archive/118-retraction.html | title = Results of element 118 experiment retracted | format = | work = | publisher = Berkeley Lab | accessdate = 25 июля 2007 | lang = en | description = }}</ref>. Палăртнă меслетпе раççей, нимĕç, япун, каярах американ тĕпчевçисем синтезлеймен. 118-мĕш элементăн пĕрремĕш арканăвне Дубнăри ОИЯИ тĕпчевçисем 2002-мĕш çулхи эксперименчĕсенче сăнанă. <ref name="pp2002">{{статья |автор = Yu. Ts. Oganessian et al. |пуçелĕк = Results from the first ²⁴⁹Cf+⁴⁸Ca experiment |оригинал = |каçă = http://www.jinr.ru/publish/Preprints/2002/287(D7-2002-287)e.pdf |кăларăм = JINR Communication|тĕс = Препринт D7-2002-287|вырăн = ОИЯИ, Дубна|çул = 2002 |том = |номер = |страницы = }}</ref>. 2005-мĕш çулта экспериментсене тепĕр хут иртернĕ. Калифорни мишенне кальци ионĕсемпе Дубнăри хăвăртлатаканта пенĕ хыççăн (²⁹⁴Og) изотопăн икĕ атомне синтезленĕ. 2006-мĕш çулхи юпан 17-мĕшĕнче раççей тата америка физикĕсем 118-мĕш элемента синтезлени пирки пĕлтернĕ. <ref name="uuo2006">{{статья |автор = Yu. Ts. Oganessian et al. |пуçелĕк = Synthesis of the isotopes of elements 118 and 116 in the ²⁴⁹Cf and ²⁴⁵Cm+⁴⁸Ca fusion reactions |оригинал =|каçă = http://link.aps.org/abstract/PRC/v74/e044602|кăларăм = Physical Review C|тĕс =|вырăн =|çул = 2006|том = 74|номер = 4|страницы = 044602}}</ref>. Унуноктие çак реакципе синтезленĕ: <math>\,^{249}_{98}\mathrm{Cf} + \,^{48}_{20}\mathrm{Ca} \, \to \,{}^{294}_{118}\mathrm{Og} + 3 \; ^1_0\mathrm{n} \; </math> <!-- ²⁴⁹Cf+⁴⁸Ca → ²⁹⁴Uuo + 3¹n --> == Усă курни == Çурма аркану тапхăрĕ питĕ пĕчĕк пулнипе ытти питĕ йывăр элементсем пекех тĕпчев еçĕсемсĕр пуçне ниçта та усă курма пулмасть. == Изотопĕсем == {{main|Оганесон изотопĕсем}} {| class="standard" |- ! Изотоп ! Масса ! [[Çурма аркану тапхăрĕ]] ! Аркану меслечĕ ! Çырса хунă пулăмсен шучĕ |- | ²⁹⁴Og | 294 | 0,89+1,07−0,31 мç<ref name="uuo2006" /> | α-аркану | 3 |} == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == {{Commons|Oganesson}} * [http://www.apsidium.com/elements/118.htm Apsidium — Унунокти] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080521120251/http://www.apsidium.com/elements/118.htm |date=2008-05-21 }} * [http://www.webelements.com/webelements/elements/text/Uuo/key.html Унунокти Webelements сайтра] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080509142347/http://www.webelements.com/webelements/elements/text/Uuo/key.html |date=2008-05-09 }} * [https://web.archive.org/web/20111112165705/http://www.den-za-dnem.ru/page.php?article=319 Унуноктий в журнале «Что нового в науке и технике»] * [http://www.minatom.ru/News/Main/view?id=38190&idChannel=73 Унунокти Минатом сайчĕнче] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201233639/http://www.minatom.ru/News/Main/view?id=38190&idChannel=73 |date=2014-02-01 }} * [http://www.inopressa.ru/nytimes/2006/10/17/12:17:55/element Унунокти в пресс-обзоре сайта «Инопресса»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080107161403/http://www.inopressa.ru/nytimes/2006/10/17/12:17:55/element |date=2008-01-07 }} * [http://flerovlab.jinr.ru/flnr/elm118.html ОИЯИ сайчĕнче элемента синтезлани çинчен] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061129112314/http://flerovlab.jinr.ru/flnr/elm118.html |date=2006-11-29 }} * [http://lenta.ru/news/2006/10/17/element/ Ученые из России и США получили два атома унуоктия (118 элемент)] {{stub}} <!--Categories--> [[Категори:Хими элеменчĕсем]] [[Категори:Радиохастар элементсем]] [[Категори:Синтезленĕ хими элеменчĕсем]] [[Категори:Трансактиноидсем]] [[Категори:Пархатарлă газсем]] swlkr70feq5u51bdxliirsjcb0untat 0 28694 878433 878393 2026-10-26T07:01:40Z Д.Ильин 10695 878433 wikitext text/x-wiki {| border="1" bgcolor="#ffffff" cellpadding="5" align="right" style="margin-left:10px" !bgcolor=#e7dcc3 colspan=2|Додекаэдр |- |align=center colspan=2|[[File:Dodecahedron.svg|200px|Dodecahedron]]<br />''Пысăклатас тесен, ӳкерчĕк çине шаклаттарăр.''<br />''Кĕлетке çаврăннине курас тесен [[:File:dodecahedron.gif|кунта]] шаклаттарăр.'' |- |bgcolor=#e7dcc3|Тĕс||[[Тĕрĕс нумайхысаклăх]] |- |bgcolor=#e7dcc3|Хысак||[[Тĕрĕс пилĕккĕтеслĕх]] |- |bgcolor=#e7dcc3|Хысак||12 |- |bgcolor=#e7dcc3|Аяк пĕрчи||30 |- |bgcolor=#e7dcc3|Тăрă||20 |- |bgcolor=#e7dcc3|Тăрă çумĕнчи хысак||3 |- |bgcolor=#e7dcc3|[[Симметри пăнчă ушкăнĕ|Симметри ушкăнĕ]]||Икосаэдр (''I''_''h'') |- |bgcolor=#e7dcc3|[[Иккĕлле нумайхысаклăх]]||[[икосаэдр]] |} '''Додека́эдр''' ({{lang-el|δώδεκα}} — вуниккĕ тата εδρον — хысак) - вуниккĕ [[тĕрĕс пилĕккĕтеслĕх]]рен тытăнса тăракан [[нумайхысаклăх|вуникхысаклăх]]. Додекаэдрăн кашни [[нумай кĕтеслĕх|тăрри]] тĕрĕс виççĕ пиллĕк-кĕтеслĕх тăрри шутланать. Çапла, додекаэдрăн 12 хысак (пиллĕк-кĕтеслĕ), 30 аяк пĕрчи тата 20 тăрă (кашнинче 3 аяк пĕрчи тĕл пулаççĕ). Кашни 20 тăрă çумĕнчи лаптак [[кĕтес]]сен сумми 324° тан пулать. Додекаэдрăн 3 [[çăлтăрлă нумайхысаклăх|çăлтăрлă ĕлке]]. [[File:Dodecahedron flat.svg|thumb|right|300px|<center>Додекаэдр [[салтăну|салтăнăвĕ]]</center>]] == Паллă формулăсем == Аяк пĕрчин тăршшĕ <math>a</math> пулсан, додекаэдр çийĕн лаптăкĕ: <math>S=3a^2\sqrt{5(5+2\sqrt{5})}</math> Додекаэдр калăпăшĕ: <math>V=\frac{a^3}{4}(15+7\sqrt{5})\approx 7.66a^3</math> Тулашĕпе çырнă сфера радиусĕ: <math>R=\frac{a}{4}(1+\sqrt{5})\sqrt{3}\approx 1.4a</math> Ăшне çырнă сфера радиусĕ: <math>r=\frac{a}{4}\sqrt{10+\frac{22}{\sqrt{5}}}\approx 1.11a</math> == Додекаэдр симметрин элеменчĕсем == * Додекаэдрăн симметри центрĕ, 15 симметри тĕнĕлĕ пур. Кашни тĕнĕлĕ хирĕçле выртакан аяк пĕрчин варрипе иртет. * Додекаэдрăн 15 симметри лаптакĕ. Симметрин кашни тикĕсĕ кашни хысака тăрри витĕр тата хирĕçле вырнаçнă аяк пĕрчи варрипе пырать. == Додекаэдр ĕлкиллĕ кĕлеткесем == * Додекаэдра [[рольсен сĕтел вăййи]]сенче ăнсăртран илев хисепсен генераторĕ вырăнне (урăх [[выляв шăмми|шăмăсемпе]] пĕрех) усă кураççĕ, кун чухне d12(dice — шăмăсем) пек палăртаççĕ. * [[Пентакор: хысаксен хуçисем|Пентакор]] вăйăра çак геометри фигури евĕр. ==Related polyhedra== {| class="wikitable" |- align=center !Picture |[[Image:Uniform polyhedron-53-t0.svg|100px]]<br>'''Dodecahedron''' |[[Image:Uniform polyhedron-53-t01.svg|100px]]<br>[[Truncated dodecahedron]] |[[Image:Uniform polyhedron-53-t1.svg|100px]]<br>[[Icosidodecahedron]] |[[Image:Uniform polyhedron-53-t12.svg|100px]]<br>[[Truncated icosahedron]] |[[Image:Uniform polyhedron-53-t2.svg|100px]]<br>[[Icosahedron]] |- align=center ![[Coxeter-Dynkin diagram|Coxeter–Dynkin]] |{{CDD|node_1|5|node|3|node}} |{{CDD|node_1|5|node_1|3|node}} |{{CDD|node|5|node_1|3|node}} |{{CDD|node|5|node_1|3|node_1}} |{{CDD|node|5|node|3|node_1}} |} {| class="wikitable" |[[Image:POV-Ray-Dodecahedron.svg|100px]]<br>V3.3.3.3.3<br>(332) and (532) |[[Image:Pentagonalicositetrahedroncw.jpg|100px]]<br>[[Pentagonal icositetrahedron|V3.3.3.3.4]]<br>(432) |[[Image:Pentagonalhexecontahedroncw.jpg|100px]]<br>[[Pentagonal hexecontahedron|V3.3.3.3.5]]<br>(532) |[[Image:Tiling Dual Semiregular V3-3-3-3-6 Floret Pentagonal.svg|100px]]<br>[[Floret pentagonal tiling|V3.3.3.3.6]]<br>(632) |[[Image:Ord7 3 floret penta til.png|100px]]<br>V3.3.3.3.7<br>(732) |} ===Vertex arrangement=== {| class="wikitable" width=500 | [[Image:Great stellated dodecahedron.png|125px]]<br>[[Great stellated dodecahedron]] | [[Image:Small ditrigonal icosidodecahedron.png|125px]]<br>[[Small ditrigonal icosidodecahedron]] | [[Image:Ditrigonal dodecadodecahedron.png|125px]]<br>[[Ditrigonal dodecadodecahedron]] | [[Image:Great ditrigonal icosidodecahedron.png|125px]]<br>[[Great ditrigonal icosidodecahedron]] |- | [[Image:Compound of five cubes.png|125px]]<br>[[Compound of five cubes]] | [[Image:Compound of five tetrahedra.png|125px]]<br>[[Compound of five tetrahedra]] | [[Image:Compound of ten tetrahedra.png|125px]]<br>[[Compound of ten tetrahedra]] |} ===Stellations=== {| class="wikitable" width=500 ! !0 !1 !2 !3 |- |Stellation | [[Image:Dodecahedron.png|125px]]<br>''Dodecahedron'' | [[Image:Small stellated dodecahedron.png|125px]]<br>[[Small stellated dodecahedron]] | [[Image:Great dodecahedron.png|125px]]<br>[[Great dodecahedron]] | [[Image:Great stellated dodecahedron.png|125px]]<br>[[Great stellated dodecahedron]] |- |Facet diagram |[[File:Zeroth stellation of dodecahedron facets.svg|125px]] |[[File:First stellation of dodecahedron facets.svg|125px]]<!--using WP but a more consistent alternative exists at commons--> |[[File:Second stellation of dodecahedron facets.svg|125px]]<!--using WP but a more consistent alternative exists at commons--> |[[File:Third stellation of dodecahedron facets.svg|125px]] |} == Кăсăк фактсем == * 2003 çулта çуралнă гипотезăпа Çут Тĕнче додекаэдр евĕр пулать<ref>{{cite web|url=http://galspace.spb.ru/index77.html|title=Вселенная - додекаэдр, WMAP (Wil-kinson Microwave Anisotropy Ргоbе)|author=Михаил Прохоров, ф-м. ă. т.|lang=ru|accessdate=2012-02-12}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.membrana.ru/particle/5941|title=Вселенная имеет форму додекаэдра|date=юпа, 9 - 2003|publisher=membrana.ru|lang=ru|accessdate=2012-02-12}}</ref>. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Çавăн пекех пăхăр == * [[Пентагондодекаэдр]] — тĕрĕc мар додекаэдр * [[Рим додекаэдрĕ]] * [[Мегаминкс]] * [[Ромбододекаэдр]] * [[Ромбоикосододекаэдр]] * [[Вуниккĕхысаклăхсем]] {{Нумайхысаклăхсем}} {{Каçă çук|вăхăт=çу, 13 - 2011}} [[Категори:Тĕрĕс нумайхысаклăхсем]] ayaz860j5if6zhf332hv6307ardmj6u 0 71276 878410 876621 2026-10-25T16:32:30Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878410 wikitext text/x-wiki {{Администрациллĕ виçе |Тĕс1 = {{Тĕс|Раççей}} |Тĕс2 = |Чăвашла ячĕ = Пасарлӑ Карабулак районӗ |Тăван ячĕ = [[File:Церковь_в_с._Алексеевка.JPG|300px]] |Герб = Coat_of_Arms_of_Bazarny_Karabulak_rayon_(Saratov_oblast).png |Ялав = |Ялава ăнлантарни = |Герба ăнлантарни = Пасарлӑ Карабулак районӗн гербӗ |Патшалăх = {{RUS}} |lat_dir = N |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = E |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = |Гимн = |Статус = [[муниципаллӑ район]] |Кĕрет = [[Сарӑту облаҫӗ]] |Тытăмĕ = {{nobr|13 муниципаллӑ йӗркеленӳ}} |Тĕп хула = [[Пасарлӑ Карабулак]] [[хеп|хула евӗр посёлокӗ]] |Вăхăт = [[1928]], [[утӑ, 23]] |Пуçлăх = Кушнарев Андрей Сергеевич<ref name=puclox>[https://admbk.ru/administration/staff/ Глава Официальный сайт администрации Базарно-Карабулакского муниципального района | Глава Базарно-Карабулакского муниципального района]</ref> |Пуçлăх тĕсĕ = Муниципаллӑ район пуҫлӑхӗ |Пуçлăх2 = |Пуçлăх тĕсĕ2 = |ШВП = |ШВП çулĕ = |ШВП вырăнĕ = |ШВП пурăнан кашни çынна = |ШВП пурăнан кашни çынна вырăнĕ = |Чĕлхе = [[вырӑс чӗлхи|вырӑс]] |Чĕлхесем = |Пурăнан халăх = {{ Пурăнан халăх | Базарно-Карабулакский район | тс }} |Çырав çулĕ = {{ Пурăнан халăх | Базарно-Карабулакский район | г }} |Пурăнан халăх проценчĕ = {{ #expr: ( {{ Пурăнан халăх | Базарно-Карабулакский район | ч }} * 100 / {{ Пурăнан халăх | Саратовская область | ч }} round 2 ) }} |Пурăнан халăх вырăнĕ = |Йышлăх = {{ formatnum: {{ #expr: ( {{ Пурăнан халăх | Татищевский район | ч }} / 2293.83 round 2 ) }} }} |Йышлăх вырăнĕ = |Наци йышĕ = [[вырӑссем]], [[чӑвашсем]], [[тутарсем]], [[мордвасем]] |Конфесси йышĕ = |Лаптăк = 2293,83<ref name="63_8006001">{{Cite web |url=https://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst63/DBInet.cgi?pl=8006001 |title=Саратовская область. Общая площадь земель муниципального образования |access-date=2019-11-28 |archive-date=2020-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200803092744/https://www.gks.ru/dbscripts/munst/munst63/DBInet.cgi?pl=8006001 |url-status=live }}</ref> |Лаптăк проценчĕ = |Лаптăк вырăнĕ = |Максималлă çӳллĕш = |Вăтам çӳллĕшĕ = |Минималлă çӳллĕш = |Карттă = Bazarno-Karabulaksky_locator_map.svg |Администрациллĕ виçен картти = |АВ карттин пысăкăшĕ = 500px |ВăхăтТăрăхĕ = [[Самар вӑхӑчӗ]] |Аббревиатура = |ISO = |FIPS = |Телефон кочĕ = |Почтă индексĕсем = |Тетел-домен = |Автомобиль номерĕсен кочĕсем = 64, 164 |Сайт = https://admbk.ru/ |Commons-ри категори = |Асăрхавсем = }} '''Пасарлӑ Карабулак районӗ''' ({{lang-ru|Базарно-Карабулакский район}}, {{lang-tt|Базарлы Караболак районы}})— [[Сарӑту облаҫӗ]]н ([[РФ]]) [[Сарӑту облаҫӗн администрациллӗ-территориллӗ пайланӑвӗ|администрациллӗ-территориллӗ виҫи]] ([[Раҫҫейӗн субъекчӗсен районӗсем|район]]) тата [[муниципаллӑ йӗркеленӳ|муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] ([[Муниципаллӑ район (Раҫҫей)|муниципаллӑ район]]). [[Администраци центрӗ|Администраци тӗпӗ]] — [[Пасарлӑ Карабулак]] [[хула евӗр посёлок]]ӗ. == Географи == Район [[Атӑл]]ӑн ҫурҫӗр пайӗнчи сылтӑм ҫыран енче, [[Атӑлҫи сӑртлӑхӗ]]нче вырнаҫнӑ. Татнӑ рельефпе нумай вӑрмансем пур. Район лаптӑкӗ — 2,3 пин км². Пӗтӗм усӑ курнин [[Автомагистраль|автоҫулӗсен]] вӑрӑмӑшӗ — 324,0 км. === Чикӗсем === {| class="wikitable" ! Ен ! Район е облаҫ |- |Ҫурҫӗр | [[Пенза облаҫӗ]]н [[Лопатино районӗ|Лопатино]] тата [[Ҫӑрттанлӑ районӗ]]сем |- |Ҫурҫӗр-Тухӑҫ | [[Балтай районӗ]] |- |Тухӑҫ | [[Мӑлккав районӗ]] |- |Кӑнтӑр | [[Воскресенское районӗ (Сарӑту облаҫӗ)|Воскресенское районӗ]] |- |Кӑнтӑр-Анӑҫ | [[Ҫӗнӗ Бурасы районӗ]] |} == Истори == Пасарлӑ Карабулак районӗн ҫӗрне ҫынсем 13 пин каялла пурӑнма килме пуҫланӑ, кун ҫинчен [[Ӗшнеуй]] сали патӗнчи тупнӑ [[хӗҫ]]семпе [[шӗвӗрӗш]]сем палӑртаҫҫӗ<ref name="ком">[https://1kommunist.ru/2020/07/19/bazarno-karabulakskij-rajon/ Базарно-Карабулакский район] ГАЗЕТА «КОММУНИСТ»</ref>. [[XVII ӗмӗр]]чченхи район ҫӗрӗнче йышлӑ мар [[ирҫесем]] тата [[тутарсем]] пурӑннӑ. Вырӑнти лӑсӑ вӑрмансенче ирҫесем [[сунар|сунарланӑ]], [[пулӑ тытни|пулӑ тытнӑ]] тата [[ҫӑлӑ]] [[пыл]]и татнӑ. Хирте тутарсем выльӑхсене кӗтнӗ тата юханшывсен хӗрринче пӗрремӗш пурӑнмалли вырӑнсем тунӑ<ref name="ком"/><ref name="дип">[https://dipkurier.narod.ru/dip69/mordva.htm ЭТНОСЫ] МОРДВА, ЧУВАШИ – ЛЮДИ НАШИ</ref>. [[XVII]]-[[XVIII ӗмӗр]]сенче района [[вырӑссем|вырӑс]] [[хресчен]]ӗсемпе пӗрле ҫар ҫыннисем пурӑнма килнӗ. [[Раҫҫей империйӗ|Раҫҫей патшалӑхӗн]] хӗсметӗнчи тутарсем, [[чӑвашсем]], ирҫесем пулнӑ. Вырӑнти вырӑс мар пурӑнакансем ятарлӑ [[ясак]] ятлӑ налук тӳленӗ. Нумай чӑваш тата тутар кил-йышӗсем вӑйпа христианлантаруран сыхланас тесе карабулак ҫӗрне пурӑнма килнӗ, мӗншӗн тесен кунта тӗн ирӗклӗхӗ пурнӑҫлама пулать пулнӑ<ref name="сад">[http://sadservie.ru/history/before18th/399 Сад Сервье] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260812220132/http://sadservie.ru/history/before18th/399 |date=2026-08-12 }} Саратовский край в XVII веке</ref>. Ҫав вӑхӑтра район ҫӗрӗнче тутар ([[Янкка]]), чӑваш ([[Ӗшнеуй]], [[Касанла]]), ирҫе ([[Сухой Карабулак (сала)|Сухой Карабулак]], [[Рязайкино]]) тата ку халӑхсемпе пурӑнакан хутӑшнӑ ([[Ӑвӑс (сала)|Ӑвӑс]], [[Шурту]] — чӑвашсемпе тутарсем) пурӑнан вырӑнӗсем никӗсленӗ. {{Тулли дата|1928|07|23}} [[Анатри Атӑл крайӗ]]н [[Мӑлккав округӗ]]нче Пасарлӑ Карабулак районӗ йӗркеленӗ. Унӑн йышне [[Сарӑту кӗпӗрни]]н [[Сарӑту уесӗ]]н ӗлӗкхи ''Пасарлӑ Карабулак вулӑсӗн'' ҫӗрӗ кӗртнӗ. [[1934]] ҫултан район [[Сарӑту крайӗ]]н пайӗ, [[1936]] ҫултан — [[Сарӑту облаҫӗ]]н пайӗ пулса тӑнӑ. [[1958]] ҫулта район йышне пӑрахӑҫланӑ [[Куриловка районӗ]]н пайӗ (район центрӗпе — [[Вязовка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Вязовкӑпа]]) кӗртнӗ<ref>{{cite web |url = http://wwhp.ru/sarat.htm |title = Саратовская область на сайте «Всемирный исторический проект» |archiveurl = https://web.archive.org/web/20101203192830/http://wwhp.ru/sarat.htm |archivedate = 2010-12-03 }}</ref>. == Халӑх йышӗ == {{ Население | Базарно-Карабулакский район | Столбцов=8 }} === Урбанизаци === Хулари ([[Пасарлӑ Карабулак]]ра тата [[Свободный (Сарӑту облаҫӗ)|Свободныйра]]) районӑн халӑх йышӗн {{ #expr: ( ( {{ Население | Базарный Карабулак | ч }} + {{ Население | Свободный (Саратовская область) | ч }} ) * 100 / {{ Население | Базарно-Карабулакский район | ч }} round 2 ) }}% пурӑнать. === Наци йышӗ === [[2010]] ҫулхи ҫырса тухупа: [[вырӑссем]] — 79,6%, [[тутарсем]] — 8,9%, [[чӑвашсем]] — 6,7%, [[мордвасем]], [[украинсем]] тата ыттисем<ref>{{cite web |url=https://srtv.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/srtv/ru/census_and_researching/census/national_census_2010/ |title=Всероссийская перепись населения 2010::Саратовстат |accessdate=2013-07-13 |archiveurl=https://www.webcitation.org/5zkxwkUEt?url=https://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls |archivedate=2011-06-27 |deadlink=yes }}</ref>. === Диаспорӑсем === Ку пурӑнан вырӑнсенчи халӑхсен диаспорисем пур: * [[Ӑвӑс (сала)|Ӑвӑс]] ялӗ — чӑвашсемпе тутарсем; * [[Ӗшнеуй]] сали — чӑвашсем; * [[Касанла]] сали — чӑвашсем; * [[Рязайкино]] сали — ирҫесем; * [[Сухой Карабулак (сала)|Сухой Карабулак]] сали — ирҫесем; * [[Шурту]] сали — чӑвашсемпе тутарсем; * [[Янкка]] сали — тутарсем. == Муниципаллӑ-территориллӗ тытӑмлӑх == Пасарлӑ Карабулак [[Муниципаллӑ район (Раҫҫей)|муниципаллӑ районне]] 10 [[муниципаллӑ йӗркеленӳ]] кӗрет, вӗсенчен 2 [[хула тӑрӑхӗ]] тата 8 [[ял тӑрӑхӗ]]:<ref name="МО">{{Cite web |url=https://docs.cntd.ru/document/933006758 |title=Закон Саратовской области от 29 декабря 2004 года № 111-ЗСО «О муниципальных образованиях, входящих в состав Базарно-Карабулакского муниципального района» |access-date=2022-03-17 |archive-date=2022-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220317154021/https://docs.cntd.ru/document/933006758 |url-status=live }}</ref> {{Автонумераци | Оформление = standard sortable | Столбцов = 6 | Заголовок2 = Муниципаллӑ йӗркеленӳ | Заголовок3 = Администраци центрӗ | Заголовок4 = Пурӑнан<br>вырӑнсен<br>йышӗ | Заголовок5 = Халӑх йышӗ | Заголовок6 = Лаптӑк,<br>км² | Выравнивание4 = right | Выравнивание5 = right | Выравнивание6 = right | Сортировка4 = число | Сортировка5 = число | Сортировка6 = число |A-%| '''Хула тӑрӑхӗсем:''' | | | | |А|[[Пасарлӑ Карабулак|Пасарлӑ Карабулак муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Пасарлӑ Карабулак]] хеп | 1 | {{ Население | Базарно-Карабулакское муниципальное образование | тс }} | 9,98<ref name="63_8006001"/> |А|[[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Свободный (Сарӑту облаҫӗ)|Свободный]] хеп | 12 | {{ Население | Свободинское муниципальное образование | тс }} | 399,24<ref name="63_8006001"/> |Б-%| '''Ял тӑрӑхӗсем:''' | | | | |Б|[[Алексеевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Алексеевка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка]] сали | 5 | {{ Население | Алексеевское муниципальное образование (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | 312,67<ref name="63_8006001"/> |Б|[[Ӗшнеуй муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Ӗшнеуй]] сали | 2 | {{ Население | Шняевское муниципальное образование | тс }} | 73,07<ref name="63_8006001"/> |Б|[[Кивӗ Бурасы муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Кивӗ Бурасы]] сали | 3 | {{ Население | Старобурасское муниципальное образование | тс }} | 130,21<ref name="63_8006001"/> |Б|[[Кивӗ Жуковка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Кивӗ Жуковка]] сали | 3 | {{ Население | Старожуковское муниципальное образование | тс }} | 384,45<ref name="63_8006001"/> |Б|[[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Липовка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка]] сали | 9 | {{ Население | Липовское муниципальное образование (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | 422,07<ref name="63_8006001"/> |Б|[[Максимовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Максимовка (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка]] сали | 5 | {{ Население | Максимовское муниципальное образование (Саратовская область) | тс }} | 314,11<ref name="63_8006001"/> |Б|[[Мӑн Чечуйка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Мӑн Чечуйка]] сали | 3 | {{ Население | Большечечуйское муниципальное образование | тс }} | 117,20<ref name="63_8006001"/> |Б|[[Янкка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ]] | [[Янкка]] сали | 4 | {{ Население | Яковлевское муниципальное образование (Саратовская область) | тс }} | 130,83<ref name="63_8006001"/> }} === Муниципаллӑ пайланӑвӑн историйӗ === [[2005|2005 ҫулта]] [[вырӑнти хӑйтытӑмлӑх]] тӑвас тесе ҫӗнетсе туса хунӑ [[муниципаллӑ район]]та 2 [[хула тӑрӑхӗ|хула]] тата 11 [[ял тӑрӑхӗ]]сем йӗркеленӗ<ref name="МО"/><ref>{{Cite web |url=https://docs.cntd.ru/document/933006678 |title=Закон Саратовской области от 23 декабря 2004 года № 78-ЗСО «О муниципальных районах» |access-date=2022-03-17 |archive-date=2022-01-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220103083156/https://docs.cntd.ru/document/933006678 |url-status=live }}</ref>. [[2018|2018 ҫулта]] малалла муниципаллӑ йӗркеленӳсем (МЙ) пӑрахӑҫланӑ: [[Вязовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Вязовка МЙ]] ([[Кивӗ Жуковка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Кивӗ Жуковка МЙ-н]] йышне кӗртнӗ)<ref>{{Cite web |url=https://docs.cntd.ru/document/467717619 |title=Закон Саратовской области от 20 апреля 2018 г. N 36-ЗСО «О преобразовании Вязовского и Старожуковского муниципальных образований Базарно-Карабулакского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области "О муниципальных образованиях, входящих в состав Базарно-Карабулакского муниципального района"» |access-date=2022-03-17 |archive-date=2022-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220317154028/https://docs.cntd.ru/document/467717619 |url-status=live }}</ref>, [[Тепляковка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Тепляковка МЙ]] ([[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ-н]] йышне кӗртнӗ)<ref>{{Cite web |url=https://docs.cntd.ru/document/467717626 |title=Закон Саратовской области от 20 апреля 2018 г. N 43-ЗСО «О преобразовании Липовского и Тепляковского муниципальных образований Базарно-Карабулакского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области "О муниципальных образованиях, входящих в состав Базарно-Карабулакского муниципального района"» |access-date=2022-03-17 |archive-date=2022-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220317154023/https://docs.cntd.ru/document/467717626 |url-status=live }}</ref>, [[Хватовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Хватовка МЙ]] ([[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободка МЙ-н]] йышне кӗртнӗ)<ref>{{Cite web |url=https://docs.cntd.ru/document/467717630 |title=Закон Саратовской области от 20 апреля 2018 г. N 47-ЗСО «О преобразовании Свободинского и Хватовского муниципальных образований Базарно-Карабулакского муниципального района Саратовской области и внесении изменений в Закон Саратовской области "О муниципальных образованиях, входящих в состав Базарно-Карабулакского муниципального района"» |access-date=2022-03-17 |archive-date=2022-03-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220317154019/https://docs.cntd.ru/document/467717630 |url-status=live }}</ref>. == Пурӑнан вырӑнсем == Пасарлӑ Карабулак районӗнче 47 пурӑнан вырӑн пур: 45 [[ял]] (ял пурӑнан вырӑнӗ) тата 2 икӗ [[хула]] ([[хеп]]). {{Автонумераци | Оформление = standard sortable collapsible collapsed | Название = Районти пурӑнан вырӑнсен йышӗ | Столбцов = 5 | Заголовок2 = Пурӑнан вырӑн | Заголовок3 = Тӗс | Заголовок4 = Халӑх йышӗ | Заголовок5 = Муниципаллӑ<br> йӗркеленӳ | Выравнивание4 = right | Сортировка4 = число | | [[1-мӗш Ханенёвка]] | сала | {{ Население | Ханеневка 1-я | тс }} | [[Мӑн Чечуйка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Мӑн Чечуйка МЙ]] | | [[2-мӗш Ханеневка]] | сала | {{ Население | Ханеневка 2-я | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Адоевщина (Сарӑту облаҫӗ)|Адоевщина]] | сала | {{ Население | Адоевщина (Саратовская область) | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Алексеевка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка]] | сала | {{ Население | Алексеевка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Алексеевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка МЙ]] | | [[Анютино (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Анютино]] | сала | {{ Население | Анютино (Саратовская область) | тс }} | [[Максимовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка МЙ]] | | [[Арбузовка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Арбузовка]] | сала | {{ Население | Арбузовка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Ӑвӑс (сала)|Ӑвӑс]] | ял | {{ Население | Абдуловка | тс }} | [[Янкка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Янкка МЙ]] | | [[Берёзовка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Березовка]] | сала | {{ Население | Березовка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Борисовка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Борисовка]] | сала | {{ Население | Борисовка (Саратовская область) | тс }} | [[Кивӗ Бурасы муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Кивӗ Бурасы МЙ]] | | [[Вязовка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Вязовка]] | сала | {{ Население | Вязовка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Кивӗ Жуковка муниципалӑ йӗркеленӗвӗ|Кивӗ Жуковка]] | | [[Ӗшнеуй]] | сала | {{ Население | Шняево | тс }} | [[Ӗшнеуй муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Ӗшнеуй МЙ]] | | [[Землянки (Сарӑту облаҫӗ)|Землянки]] | сала | {{ Население | Землянки (Саратовская область) | тс }} | [[Янкка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Янкка МЙ]] | | [[Ивановка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Ивановка]] | сала | {{ Население | Ивановка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Алексеевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка МЙ]] | | [[Касанла]] | сала | {{ Население | Казанла (село) | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Кӗҫӗн Гусиха (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Кӗҫӗн Гусиха]] | сала | {{ Население | Малая Гусиха| тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Кӗҫӗн Озёрки (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Кӗҫӗн Озёрки]] | сала | {{ Население | Малые Озерки (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Кивӗ Жуковка]] | сала | {{ Население | Старая Жуковка | тс }} | [[Кивӗ Жуковка муниципалӑ йӗркеленӗвӗ|Кивӗ Жуковка]] | | [[Кивӗ Бурасы]] | сала | {{ Население | Старые Бурасы | тс }} | [[Кивӗ Бурасы муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Кивӗ Бурасы МЙ]] | | [[Ключи (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Ключи]] | сала | {{ Население | Ключи (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Максимовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка МЙ]] | | [[Комсомольский (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Комсомольский]] | посёлок | {{ Население | Комсомольский (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Максимовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка МЙ]] | | [[Лесная Неёловка]] | сала | {{ Население | Лесная Нееловка | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Липовка (Сарӑту облаҫӗ)|Липовка]] | сала | {{ Население | Липовка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Максимовка (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка]] | сала | {{ Население | Максимовка (Саратовская область) | тс }} | [[Максимовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка МЙ]] | | [[Марьино (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Марьино]] | сала | {{ Население | Марьино (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Мӑн Чечуйка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Мӑн Чечуйка МЙ]] | | [[Мӑн Гусиха]] | сала | {{ Население | Большая Гусиха | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Мӑн Чечуйка]] | сала | {{ Население | Большая Чечуйка | тс }} | [[Мӑн Чечуйка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Мӑн Чечуйка МЙ]] | | [[Нечаевка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Нечаевка]] | ял | {{ Население | Нечаевка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Алексеевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка МЙ]] | | [[Никольское (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Никольское]] | сала | {{ Население | Никольское (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Кивӗ Бурасы муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Кивӗ Бурасы МЙ]] | | [[Новиковка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Новиковка]] | ял | {{ Население | Новиковка (Саратовская область) | тс }} | [[Алексеевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка МЙ]] | | [[Ольгино (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Ольгино]] | сала | {{ Население | Ольгино (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Алексеевка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Алексеевка МЙ]] |%| [[Пасарлӑ Карабулак]] | хеп | {{ Население | Базарный Карабулак | тс }} | [[Пасарлӑ Карабулак|Пасарлӑ Карабулак МЙ]] | | [[Равнинный (Сарӑту облаҫӗ)|Равнинный]] | посёлок | {{ Население | Равнинный (Саратовская область) | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Репьёвка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Репьёвка]] | сала | {{ Население | Репьевка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Янкка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Янкка МЙ]] | | [[Рязайкино]] | сала | {{ Население | Рязайкино | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] |%| [[Свободный (Сарӑту облаҫӗ)|Свободный]] | хеп | {{ Население | Свободный (Саратовская область) | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Содом (Сарӑту облаҫӗ)|Содом]] | сала | {{ Население | Содом (Саратовская область) | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Степная Неёловка]] | сала | {{ Население | Степная Нееловка | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Стригай]] | сала | {{ Население | Стригай | тс }} | [[Кивӗ Жуковка муниципалӑ йӗркеленӗвӗ|Кивӗ Жуковка]] | | [[Сухой Карабулак (село)|Сухой Карабулак]] | сала | {{ Население | Сухой Карабулак (село) | тс }} | [[Максимовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Сарӑту облаҫӗ)|Максимовка МЙ]] | | [[Ҫӗнӗ Жуковка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Ҫӗнӗ Жуковка]] | сала | {{ Население | Новая Жуковка | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Тепляковка]] | сала | {{ Население | Тепляковка | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Толстовка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Толстовка]] | сала | {{ Население | Толстовка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Хватовка (Сарӑту облаҫӗ)|Хватовка]] | сала | {{ Население | Хватовка (Саратовская область) | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Хмелевка (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Хмелевка]] | ял | {{ Население | Хмелевка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Свободный муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Свободный МЙ]] | | [[Шурӑ Ключ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Шурӑ Ключ]] | сала | {{ Население | Белый Ключ (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Липовка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ (Пасарлӑ Карабулак районӗ)|Липовка МЙ]] | | [[Шурту]] | сала | {{ Население | Белая Гора (Саратовская область) | тс }} | [[Ӗшнеуй муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Ӗшнеуй МЙ]] | | [[Янкка]] | сала | {{ Население | Яковлевка (Базарно-Карабулакский район) | тс }} | [[Янкка муниципаллӑ йӗркеленӗвӗ|Янкка МЙ]] }} === Пӑрахӑҫланӑ пурӑнан вырӑнсем === * 2001 ҫул — Мӑн Гусиха округӗн [[Биклей]] сали тата Ханенёвка округӗн [[Надеждино (Сарӑту облаҫӗ)|Надеждино]] сали пӑрахӑҫланӑ пулнӑ<ref>{{Cite web|url=https://docs.cntd.ru/document/933005315|title=Об исключении из учетных данных объединенного муниципального образования Базарно-Карабулакского района сел Биклей Больше-Гусихинского округа и Надеждино Ханеневского округа}}</ref>. == Экономика == Районти [[ял хуҫалӑхӗ]]н экономики сарӑлнӑ. Вырӑнти уйсенче [[Хӗвелҫаврӑнӑш йышшисем|хӗвелҫаврӑнӑшсем]], [[тырпул|тырӑсем]] ӳсеҫҫӗ. [[Сӗт]]-[[аш-какай|аш]] [[выльӑх-чӗрлӗх ӗрчетни|выльӑх-чӗрлӗхӗн ӗрчетни]] пур. Ял хуҫалӑхӗпе ҫыхӑннӑ промышленӑҫ савучӗсем: [[консервӑсем|консерва]] тата сӗт савучӗ, [[ашкомбинат]]. Кунсӑр пуҫне, районта [[мебель]] фабрики тата [[кӗленче]] савучӗ пур. == Транспорт == Район ҫӗрӗ урлӑ «[[Сарӑту]] — [[Пасарлӑ Карабулак]] — [[Балтай]]» [[автомобиль]] трасси тата «[[Аткарск]] — [[Сенная (станци)|Сенная]]» пӗр енне ҫуллӑ электрофикацилемен [[чукунҫул]] линийӗ иртеҫҫӗ, иккӗмӗшӗн икӗ станцийӗ пур: [[Свободный (Сарӑту облаҫӗ)|Свободный]] посёлокӗнче [[Карабулак (станци)|Карабулак]] тата [[Хватовка (Сарӑту облаҫӗ)|Хватовка]] салинче [[Высотная (станци)|Высотная]]. [[Пасарлӑ Карабулак|Райцентрти]] аэропорт (вырӑнти сывлӑш линийӗн тӗсӗлли) [[1992]]-[[1993|1993 ҫулсемччен]] ӗҫленӗ, анчах хальхи вӑхӑтра ӗҫлемест<ref>[https://geocaching.su/cache/9488/ Саратовский аэропорт "Саратов-Центральный" [VI/9488]]</ref>. == Паллӑ вырӑнсем == Пасарлӑ Карабулак районӗнче ача-пӑча лагерӗсем, спорт вырӑнӗсем, таса шыв ҫӑлкуҫӗсем пур. Районти [[Лесная Неёловка]] салинче питӗ паллӑ тата [[Сарӑту облаҫӗ]]нчи чи киввисенчен пӗри [[вӑрманҫӑлӑх]] вырнаҫнӑ: Пасарлӑ Карабулак вӑрман хуҫалӑхӗ<ref>[https://www.tursar.ru/page-joy.php?j=69 Старовозрастные насаждения сосны] Туристический Саратов</ref>. == Паллӑ ҫынсем == * [[Кудашев Идрис Моисеевич]] (1914-1970) — Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ, сержант<ref name=":0">{{Cite web|url=https://tatarica.org/ru/razdely/istoriya/novejshee-vremya/personalii/kudashev-idris-moiseevich|title=Кудашев Идрис Моисеевич|lang=ru|website=tatarica. Татарская энциклопедия|date=2025|access-date=2025-06-15}}</ref>. * [[Ласса Хӗлипӗ]] (ҫур. ят Аникин Филипп Лазаревич) (1881-1974) — чӑваш сӑвӑҫи<ref>[https://www.chuvash.org/lib/author/1011.html Ласса Хӗлипӗ]</ref>. * [[Любомиров Павел Григорьевич]] (1885-1935) — совет историкӗ, этнографӗ, педагогӗ, профессорӗ<ref>Любомиров Павел Григорьевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.</ref>. * [[Мурзакова Мария Егоровна]] (1945 ҫур.) — Чӑваш Енӗн тава тивӗҫлӗ артисчӗ<ref>[https://xn--80aafhebudawu3c5a9cs.xn--p1ai/russian/%D0%BC%D1%83%D1%80%D0%B7%D0%B0%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%BC%D0%B0%D1%80%D0%B8%D1%8F-%D0%B5%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D0%B0-%D0%BF%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%86%D0%B0-10-06-1945-%D0%BD%D0%B5/ Мурзакова, Мария Егоровна (певица; 10.06.1945-неизв.)] Наследие Чувашии</ref><ref>Заломнов, Пётр. [http://opera21.ru/page.php?id=2014 Мария Мурзакова.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160816134916/http://opera21.ru/page.php?id=2014 |date=2016-08-16 }}</ref>. * [[Симановская Марина Игоревна]] (1978-2002) — раҫҫей хип-хоп юрӑҫӗ<ref name="found">{{Cite web |url=http://www.liveinternet.ru/community/1512936/post35482334/ |title=Группа «Белый шоколад»: о Марусе в Интернете |access-date=2013-07-10 |archive-date=2013-03-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130321073328/http://www.liveinternet.ru/community/1512936/post35482334/ |url-status=live }}</ref>. * [[Сытов Иван Никитович]] (1916-1943) — Совет Пӗрлешӗвӗн Паттӑрӗ, гварди лейтенанчӗ, лётчик-ас<ref name = "enciklop2007">{{кĕнеке|пай=Сытов Иван Никитович|пуçелĕк=Авиационная энциклопедия в лицах|автор=Отв. [[Ефимов Александр Николаевич|А. Н. Ефимов]]|вырăн=Мускав|кăларăм=Барс|çул=2007|страницăсем=588|isbn=978-5-85914-075-6}}</ref>. * [[Тишин Аркадий Петрович]] (1914-1995) — Совет театр актёрӗ, РСФСР халӑх артисчӗ<ref>{{cite web|url=http://irkipedia.ru/content/tishin_arkadiy_petrovich|title=Тишин, Аркадий Петрович|lang=ru|publisher=Иркипедия. Энциклопедия и новости Приангарья|archive-url=https://web.archive.org/web/20241214191633/http://irkipedia.ru/content/tishin_arkadiy_petrovich|archive-date=2024-12-14|access-date=|url-status=live|ref=Иркипедия}}</ref>. == Вуламалли == * Атлас автомобильных дорог Саратовской области. Саратов, 2000. == Асӑрхавсем == {{асӑрхавсем|2}} == Каҫӑсем == * [http://saratov.gov.ru/region/municipal_areas/bazarnokarabulak.php Сведения на сайте областной администрации] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120325233940/http://saratov.gov.ru/region/municipal_areas/bazarnokarabulak.php |date=2012-03-25 }} * [http://region.sgu.ru/oblast/index.htm О районе] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140812095833/http://region.sgu.ru/oblast/index.htm |date=2014-08-12 }} {{Пасарлӑ Карабулак районӗн муниципаллӑ йӗркеленӗвӗсем}} {{Пасарлӑ Карабулак районӗ}} {{Сарӑту облаҫӗ}} [[Категори:Пасарлӑ Карабулак районӗ| ]] [[Категори:Алфавите кура администрациллӗ виҫесем|Пасарлӑ]] f6k767kn6tin2mj4ao0tiw0slqwixkr 0 73291 878420 871507 2026-10-25T22:36:37Z Kwamikagami 1639 878420 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(19308) 1996 TO₆₆}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (19308) 1996 TO₆₆ |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | [[Ӳкерчĕк:(19308)_1996_TO66_imaged_by_NTT_cut_out.jpg|200px]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | Чад А. Трухильо, Дэвид Джевитт, Джейн Лю. |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | [[авăн, 12]] [[1996]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 7 251 168 000 км (48,471 а.е.) |- | [[Перигели]] | 5 677 589 000 км (37,952 а.е.) |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 6 464 378 000 км (43,212 а.е.) |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,122 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | 103 752,953 кун (284,06 çул) |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | 4.51 км/ç |- | [[Вăтам аномали]] | 124,299° |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 27,460° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 355,236° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |182 км <ref name="мкб">Michael E. Brown. [http://www.gps.caltech.edu/~mbrown/dps.html "How many dwarf planets are there in the outer solar system? (updates daily)"]. California Institute of Technology</ref>, 200 км<ref>Assuming a [[Haumea (dwarf planet)|Haumea]]-like albedo of 0.7</ref><ref name="bruton">{{cite web | title = Conversion of Absolute Magnitude to Diameter for Minor Planets | publisher = Department of Physics & Astronomy (Stephen F. Austin State University) | author = Dan Bruton | url = http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | accessdate = 2009-12-27 | archiveurl = http://www.webcitation.org/696RaFuUd?url=http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | archivedate = 2012-07-12 | deadurl = yes }}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | 3,8-44×10¹⁹? кг |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | 2,0? |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | 0,2604 кун (6,250 ч) |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,7 (предположительно) |- | align="center" colspan="2" | |} '''(19308) 1996 TO₆₆''' — [[Хĕвел системи]]нчи астероид. [[1996]]-мĕш çулхи [[авăн, 12]] Чад А. Трухильо, Дэвид Джевитт, Джейн Лю. уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 4.8, 4,56. [[(24835) 1995 SM55|(24835) 1995 SM₅₅]], [[(55636) 2002 TX300|(55636) 2002 TX₃₀₀]], [[(120178) 2003 OP32|(120178) 2003 OP₃₂]] тата [[(145453) 2005 RR43|(145453) 2005 RR₄₃]] объектсемпе [[Хаумеа (карлик планета)|Хаумеа]] çапăннин ушкăнне кĕрет. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|19308}} * {{IAU|19308}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:19308}} [[Категори:Кьюбивано]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] 3g9j3vcla86cf1gywok7jmqvcasnzcg 878427 878420 2026-10-25T22:41:42Z Kwamikagami 1639 878427 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(19308) 1996 TO₆₆}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (19308) 1996 TO₆₆ [[file:TO66 symbol (fixed width).svg|20px]] |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | [[Ӳкерчĕк:(19308)_1996_TO66_imaged_by_NTT_cut_out.jpg|200px]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | Чад А. Трухильо, Дэвид Джевитт, Джейн Лю. |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | [[авăн, 12]] [[1996]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 7 251 168 000 км (48,471 а.е.) |- | [[Перигели]] | 5 677 589 000 км (37,952 а.е.) |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 6 464 378 000 км (43,212 а.е.) |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,122 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | 103 752,953 кун (284,06 çул) |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | 4.51 км/ç |- | [[Вăтам аномали]] | 124,299° |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 27,460° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 355,236° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |182 км <ref name="мкб">Michael E. Brown. [http://www.gps.caltech.edu/~mbrown/dps.html "How many dwarf planets are there in the outer solar system? (updates daily)"]. California Institute of Technology</ref>, 200 км<ref>Assuming a [[Haumea (dwarf planet)|Haumea]]-like albedo of 0.7</ref><ref name="bruton">{{cite web | title = Conversion of Absolute Magnitude to Diameter for Minor Planets | publisher = Department of Physics & Astronomy (Stephen F. Austin State University) | author = Dan Bruton | url = http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | accessdate = 2009-12-27 | archiveurl = http://www.webcitation.org/696RaFuUd?url=http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | archivedate = 2012-07-12 | deadurl = yes }}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | 3,8-44×10¹⁹? кг |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | 2,0? |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | 0,2604 кун (6,250 ч) |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,7 (предположительно) |- | align="center" colspan="2" | |} '''(19308) 1996 TO₆₆''' — [[Хĕвел системи]]нчи астероид. [[1996]]-мĕш çулхи [[авăн, 12]] Чад А. Трухильо, Дэвид Джевитт, Джейн Лю. уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 4.8, 4,56. [[(24835) 1995 SM55|(24835) 1995 SM₅₅]], [[(55636) 2002 TX300|(55636) 2002 TX₃₀₀]], [[(120178) 2003 OP32|(120178) 2003 OP₃₂]] тата [[(145453) 2005 RR43|(145453) 2005 RR₄₃]] объектсемпе [[Хаумеа (карлик планета)|Хаумеа]] çапăннин ушкăнне кĕрет. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|19308}} * {{IAU|19308}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:19308}} [[Категори:Кьюбивано]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] mb3xj590wyl61f7c3auqnyzcp50x077 0 73298 878421 871505 2026-10-25T22:37:03Z Kwamikagami 1639 878421 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(24835) 1995 SM₅₅}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (24835) 1995 SM₅₅ |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | Николай М. Данзл<ref>[http://cfa-www.harvard.edu/iau/lists/TNOs.html List Of Transneptunian Objects<!-- Bot generated title -->] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081015120730/http://cfa-www.harvard.edu/iau/lists/TNOs.html |date=2008-10-15 }}</ref> |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | [[1995]] [[авăн, 19]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 6 867 313 000 км (45,905 а.е.) |- | [[Перигели]] | 5 595 012 000 км (37,400 а.е.) |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 6 231 162 000 км (41,653 а.е.) |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,102 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | 98 189,245 кун (268,83 çул) |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | 4,60 км/ç |- | [[Вăтам аномали]] | 315,427° |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 27,092° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 21,067° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |174 км<ref>Assuming a [[Haumea (dwarf planet)|Haumea]]-like albedo of 0.7</ref><ref name="bruton">{{Cite web | title = Conversion of Absolute Magnitude to Diameter for Minor Planets | publisher = Department of Physics & Astronomy (Stephen F. Austin State University) | author = Dan Bruton | url = http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | accessdate = 2009-12-27 | archiveurl = http://www.webcitation.org/696RaFuUd?url=http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | archivedate = 2012-07-12 | deadurl = yes }}</ref><br /><704 км<ref name="spitzer">{{Cite web |title=Physical Properties of Kuiper Belt and Centaur Objects: Constraints from Spitzer Space Telescope |author=John Stansberry, Will Grundy, Mike Brown, Dale Cruikshank, John Spencer, David Trilling, Jean-Luc Margot |work=University of Arizona, Lowell Observatory, California Institute of Technology, NASA Ames Research Center, Southwest Research Institute, Cornell University |url=http://arxiv.org/abs/astro-ph/0702538v2 |year=2007 |accessdate=2009-01-20}}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | 2,0? |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | 8,08 ч |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,7 (предположительно) |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | ~43 K (-230°С) |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''(24835) 1995 SM₅₅''' — [[Хĕвел системи]]нчи Койпер таврашĕнчи транснептун объект<ref name="MPEC 2009-R09">{{Cite web | title = MPEC 2009-R09 :Distant Minor Planets (2009 SEPT. 16.0 TT) | date = 2009-09-04 | publisher = IAU Minor Planet Center | url = http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K09/K09R09.html | accessdate = 2009-10-04 | archiveurl = http://www.webcitation.org/699AHYx1e?url=http://www.minorplanetcenter.net/iau/mpec/K09/K09R09.html | archivedate = 2012-07-14 | deadurl = yes }}</ref><ref name=Buie>{{Cite web | author = [[Буйе, Марк Виллиам|Марк Буйе]] | date = 2004-11-02 using 119 of 123 observations | title = Orbit Fit and Astrometric record for 24835 | publisher = SwRI (Space Science Department) | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/24835.html | accessdate = 2009-10-04 | archiveurl = http://www.webcitation.org/699AHzQKX?url=http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/24835.html | archivedate = 2012-07-14 | deadurl = yes }}</ref>.. [[1995]]-мĕш çулхи [[авăн, 19]] Николай М. Данзл уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 4,8. [[(19308) 1996 TO66|(19308) 1996 TO₆₆]], [[(55636) 2002 TX300|(55636) 2002 TX₃₀₀]], [[(120178) 2003 OP32|(120178) 2003 OP₃₂]] тата [[(145453) 2005 RR43|(145453) 2005 RR₄₃]] обектсемпе Койпер таврашĕнчи ушкăна кĕрет. == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|24835}} * {{IAU|24835}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:24835}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Кьюбивано]] [[Категори:1995-мĕш çулта уçнă астериоидсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] gf1wix1yav77hk6gnr4nfyf14z26kl7 878429 878421 2026-10-25T22:42:21Z Kwamikagami 1639 878429 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(24835) 1995 SM₅₅}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (24835) 1995 SM₅₅ [[file:SM55 symbol (fixed width).svg|20px]] |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | Николай М. Данзл<ref>[http://cfa-www.harvard.edu/iau/lists/TNOs.html List Of Transneptunian Objects<!-- Bot generated title -->] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081015120730/http://cfa-www.harvard.edu/iau/lists/TNOs.html |date=2008-10-15 }}</ref> |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | [[1995]] [[авăн, 19]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 6 867 313 000 км (45,905 а.е.) |- | [[Перигели]] | 5 595 012 000 км (37,400 а.е.) |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 6 231 162 000 км (41,653 а.е.) |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,102 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | 98 189,245 кун (268,83 çул) |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | 4,60 км/ç |- | [[Вăтам аномали]] | 315,427° |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 27,092° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 21,067° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |174 км<ref>Assuming a [[Haumea (dwarf planet)|Haumea]]-like albedo of 0.7</ref><ref name="bruton">{{Cite web | title = Conversion of Absolute Magnitude to Diameter for Minor Planets | publisher = Department of Physics & Astronomy (Stephen F. Austin State University) | author = Dan Bruton | url = http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | accessdate = 2009-12-27 | archiveurl = http://www.webcitation.org/696RaFuUd?url=http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | archivedate = 2012-07-12 | deadurl = yes }}</ref><br /><704 км<ref name="spitzer">{{Cite web |title=Physical Properties of Kuiper Belt and Centaur Objects: Constraints from Spitzer Space Telescope |author=John Stansberry, Will Grundy, Mike Brown, Dale Cruikshank, John Spencer, David Trilling, Jean-Luc Margot |work=University of Arizona, Lowell Observatory, California Institute of Technology, NASA Ames Research Center, Southwest Research Institute, Cornell University |url=http://arxiv.org/abs/astro-ph/0702538v2 |year=2007 |accessdate=2009-01-20}}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | 2,0? |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | 8,08 ч |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,7 (предположительно) |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | ~43 K (-230°С) |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''(24835) 1995 SM₅₅''' — [[Хĕвел системи]]нчи Койпер таврашĕнчи транснептун объект<ref name="MPEC 2009-R09">{{Cite web | title = MPEC 2009-R09 :Distant Minor Planets (2009 SEPT. 16.0 TT) | date = 2009-09-04 | publisher = IAU Minor Planet Center | url = http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K09/K09R09.html | accessdate = 2009-10-04 | archiveurl = http://www.webcitation.org/699AHYx1e?url=http://www.minorplanetcenter.net/iau/mpec/K09/K09R09.html | archivedate = 2012-07-14 | deadurl = yes }}</ref><ref name=Buie>{{Cite web | author = [[Буйе, Марк Виллиам|Марк Буйе]] | date = 2004-11-02 using 119 of 123 observations | title = Orbit Fit and Astrometric record for 24835 | publisher = SwRI (Space Science Department) | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/24835.html | accessdate = 2009-10-04 | archiveurl = http://www.webcitation.org/699AHzQKX?url=http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/24835.html | archivedate = 2012-07-14 | deadurl = yes }}</ref>.. [[1995]]-мĕш çулхи [[авăн, 19]] Николай М. Данзл уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 4,8. [[(19308) 1996 TO66|(19308) 1996 TO₆₆]], [[(55636) 2002 TX300|(55636) 2002 TX₃₀₀]], [[(120178) 2003 OP32|(120178) 2003 OP₃₂]] тата [[(145453) 2005 RR43|(145453) 2005 RR₄₃]] обектсемпе Койпер таврашĕнчи ушкăна кĕрет. == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|24835}} * {{IAU|24835}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:24835}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Кьюбивано]] [[Категори:1995-мĕш çулта уçнă астериоидсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] bwk7t9ddyvsi4d61qqo2547879hvln2 0 73306 878422 871509 2026-10-25T22:37:26Z Kwamikagami 1639 878422 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (308193) 2005 CB₇₉ |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | [[Кьюбивано]] ([[Пĕчĕк планĕтăсен центрĕ]])<ref name=MPEC2010-A05>{{Cite web |title=MPEC 2010-A05 :Distant Minor Planets (14 января 2010.0 TT) |date=2010-01-02 |publisher=IAU Minor Planet Center |url=http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K10/K10A05.html |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100114044305/http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K10/K10A05.html |archivedate=2010-01-14 |deadurl=no }}</ref><br/>[[Обособленный транснептуновый объект|Обособленный]] ([[Глубокий обзор эклиптики|DES]])<ref name=Buie>{{Cite web | author = [[Буйе, Марк Виллиам|Марк Буйе]] | date = 2008-12-20 using 24 of 24 observations | title = Orbit Fit and Astrometric record for 05CB79 | publisher = SwRI (Space Science Department) | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/05CB79.html | accessdate = 2010-01-10 | deadlink = 404 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20100818132740/http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/05CB79.html | archivedate = 2010-08-18 | deadurl = yes }}</ref> |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | [[Браун Майкл (астроном)|Майкл Браун]], [[Трухильо, Чедвик|Чедвик Трухильо]], [[Рабиновиц, Дэвид|Дэвид Рабиновиц]] |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 49,178 а.е. |- | [[Перигели]] | 37,133 а.е. |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 43,155 а.е. |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,1395 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Вăтам аномали]] | 309,19° |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 28,675° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 112,86° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | 92,738° |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |158 км<ref>Assuming a [[Haumea (dwarf planet)|Haumea]]-like albedo of 0.7</ref><ref name="bruton">{{Cite web | title = Conversion of Absolute Magnitude to Diameter for Minor Planets | publisher = Department of Physics & Astronomy (Stephen F. Austin State University) | author = Dan Bruton | url = http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | accessdate = 2009-12-27 | archiveurl = http://www.webcitation.org/696RaFuUd?url=http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | archivedate = 2012-07-12 | deadurl = yes }}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,7 (предполагаемое) |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''(308193) {{mp|2005 CB|79}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи астероид Хаумеа йышне кĕрекен транснептун объект. [[Браун Майкл (астроном)|Майкл Браун]], [[Трухильо, Чедвик|Чедвик Трухильо]], [[Рабиновиц, Дэвид|Дэвид Рабиновиц]] уçнă. Курăнакан çăлтăр виçи - 21,1{{Cite web | title = AstDys 2005CB79 Ephemerides | publisher = Department of Mathematics, University of Pisa, Italy | url = http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=1.1.3.0&n=2005CB79 | accessdate = 2010-01-10 | archiveurl = http://www.webcitation.org/6AjhEivg7 | archivedate = 2012-09-17}}, абсолютлă çăлтăр виçи 5. ХХĕвел тавра çăврăнать. [[Ӳкерчĕк:TheTransneptunians Color Distribution-2005RR43.png|500px|left|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR₄₃]] (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB₇₉: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]] == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|308193}} * {{IAU|308193}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:308193}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] [[Категори:Кьюбивано]] rd3xscc93spbocp5z26akqug014o76x 878424 878422 2026-10-25T22:38:18Z Kwamikagami 1639 878424 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(308193) 2005 CB₇₉}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (308193) 2005 CB₇₉ |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | [[Кьюбивано]] ([[Пĕчĕк планĕтăсен центрĕ]])<ref name=MPEC2010-A05>{{Cite web |title=MPEC 2010-A05 :Distant Minor Planets (14 января 2010.0 TT) |date=2010-01-02 |publisher=IAU Minor Planet Center |url=http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K10/K10A05.html |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100114044305/http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K10/K10A05.html |archivedate=2010-01-14 |deadurl=no }}</ref><br/>[[Обособленный транснептуновый объект|Обособленный]] ([[Глубокий обзор эклиптики|DES]])<ref name=Buie>{{Cite web | author = [[Буйе, Марк Виллиам|Марк Буйе]] | date = 2008-12-20 using 24 of 24 observations | title = Orbit Fit and Astrometric record for 05CB79 | publisher = SwRI (Space Science Department) | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/05CB79.html | accessdate = 2010-01-10 | deadlink = 404 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20100818132740/http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/05CB79.html | archivedate = 2010-08-18 | deadurl = yes }}</ref> |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | [[Браун Майкл (астроном)|Майкл Браун]], [[Трухильо, Чедвик|Чедвик Трухильо]], [[Рабиновиц, Дэвид|Дэвид Рабиновиц]] |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 49,178 а.е. |- | [[Перигели]] | 37,133 а.е. |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 43,155 а.е. |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,1395 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Вăтам аномали]] | 309,19° |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 28,675° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 112,86° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | 92,738° |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |158 км<ref>Assuming a [[Haumea (dwarf planet)|Haumea]]-like albedo of 0.7</ref><ref name="bruton">{{Cite web | title = Conversion of Absolute Magnitude to Diameter for Minor Planets | publisher = Department of Physics & Astronomy (Stephen F. Austin State University) | author = Dan Bruton | url = http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | accessdate = 2009-12-27 | archiveurl = http://www.webcitation.org/696RaFuUd?url=http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | archivedate = 2012-07-12 | deadurl = yes }}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,7 (предполагаемое) |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''(308193) {{mp|2005 CB|79}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи астероид Хаумеа йышне кĕрекен транснептун объект. [[Браун Майкл (астроном)|Майкл Браун]], [[Трухильо, Чедвик|Чедвик Трухильо]], [[Рабиновиц, Дэвид|Дэвид Рабиновиц]] уçнă. Курăнакан çăлтăр виçи - 21,1{{Cite web | title = AstDys 2005CB79 Ephemerides | publisher = Department of Mathematics, University of Pisa, Italy | url = http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=1.1.3.0&n=2005CB79 | accessdate = 2010-01-10 | archiveurl = http://www.webcitation.org/6AjhEivg7 | archivedate = 2012-09-17}}, абсолютлă çăлтăр виçи 5. ХХĕвел тавра çăврăнать. [[Ӳкерчĕк:TheTransneptunians Color Distribution-2005RR43.png|500px|left|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR₄₃]] (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB₇₉: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]] == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|308193}} * {{IAU|308193}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:308193}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] [[Категори:Кьюбивано]] hpl86mxf3pv6yea7k5kbpg10e5c40zu 878430 878424 2026-10-25T22:42:42Z Kwamikagami 1639 878430 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(308193) 2005 CB₇₉}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (308193) 2005 CB₇₉ [[file:CB79 symbol (fixed width).svg|20px]] |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | [[Кьюбивано]] ([[Пĕчĕк планĕтăсен центрĕ]])<ref name=MPEC2010-A05>{{Cite web |title=MPEC 2010-A05 :Distant Minor Planets (14 января 2010.0 TT) |date=2010-01-02 |publisher=IAU Minor Planet Center |url=http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K10/K10A05.html |accessdate=2010-01-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100114044305/http://www.cfa.harvard.edu/mpec/K10/K10A05.html |archivedate=2010-01-14 |deadurl=no }}</ref><br/>[[Обособленный транснептуновый объект|Обособленный]] ([[Глубокий обзор эклиптики|DES]])<ref name=Buie>{{Cite web | author = [[Буйе, Марк Виллиам|Марк Буйе]] | date = 2008-12-20 using 24 of 24 observations | title = Orbit Fit and Astrometric record for 05CB79 | publisher = SwRI (Space Science Department) | url = http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/05CB79.html | accessdate = 2010-01-10 | deadlink = 404 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20100818132740/http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/05CB79.html | archivedate = 2010-08-18 | deadurl = yes }}</ref> |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | [[Браун Майкл (астроном)|Майкл Браун]], [[Трухильо, Чедвик|Чедвик Трухильо]], [[Рабиновиц, Дэвид|Дэвид Рабиновиц]] |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 49,178 а.е. |- | [[Перигели]] | 37,133 а.е. |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 43,155 а.е. |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,1395 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Вăтам аномали]] | 309,19° |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 28,675° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 112,86° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | 92,738° |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |158 км<ref>Assuming a [[Haumea (dwarf planet)|Haumea]]-like albedo of 0.7</ref><ref name="bruton">{{Cite web | title = Conversion of Absolute Magnitude to Diameter for Minor Planets | publisher = Department of Physics & Astronomy (Stephen F. Austin State University) | author = Dan Bruton | url = http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | accessdate = 2009-12-27 | archiveurl = http://www.webcitation.org/696RaFuUd?url=http://www.physics.sfasu.edu/astro/asteroids/sizemagnitude.html | archivedate = 2012-07-12 | deadurl = yes }}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,7 (предполагаемое) |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''(308193) {{mp|2005 CB|79}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи астероид Хаумеа йышне кĕрекен транснептун объект. [[Браун Майкл (астроном)|Майкл Браун]], [[Трухильо, Чедвик|Чедвик Трухильо]], [[Рабиновиц, Дэвид|Дэвид Рабиновиц]] уçнă. Курăнакан çăлтăр виçи - 21,1{{Cite web | title = AstDys 2005CB79 Ephemerides | publisher = Department of Mathematics, University of Pisa, Italy | url = http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=1.1.3.0&n=2005CB79 | accessdate = 2010-01-10 | archiveurl = http://www.webcitation.org/6AjhEivg7 | archivedate = 2012-09-17}}, абсолютлă çăлтăр виçи 5. ХХĕвел тавра çăврăнать. [[Ӳкерчĕк:TheTransneptunians Color Distribution-2005RR43.png|500px|left|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR₄₃]] (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB₇₉: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]] == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|308193}} * {{IAU|308193}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:308193}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] [[Категори:Кьюбивано]] 50du570syim89rw8mcuycpvda0rps30 0 73307 878423 871511 2026-10-25T22:37:45Z Kwamikagami 1639 878423 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(416400) 2003 UZ₁₁₇}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (416400) 2003 UZ₁₁₇ |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | [[Ӳкерчĕк:]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | кьюбиано |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | [[Spacewatch]] (А. Э. Глисон, Дж. А. Ларсен, Р. C. Макмиллан){{sfn|Kirsti's Web Page|name="kirsti"}} |- | уçнă вырăн | [[Китт-Пик наци обсерваторийĕ|KPNO]] (Аризона, АПШ) |- | уçнă вăхăт | {{date|24|10|2003|2}} 08:36:31 [[UTC]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 38,384 а. е |- | [[Перигели]] | 38,39 [[Астрономи виçи|а. е]]{{sfn|Астрономический журнал Азербайджана 1|2012|с=8|name="aga"}} |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 44,1716989 а. е |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,131671 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | 282,3 [[Юлиан çулĕ (астрономи)|ю. çулĕ]] |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | 140—150 м/ç |- | [[Вăтам аномали]] | |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 27.46404° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 204,67160° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | 246,63424 |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |140—524 км |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''{{mp|(416400) 2003 UZ|117}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи астероид, транснептун объектсен шутĕнчи [[кьюбивано]]. {{date|24|10|2003|2}} 08:36:31 [[UTC]] [[Spacewatch]] (А. Э. Глисон, Дж. А. Ларсен, Р. C. Макмиллан){{sfn|Kirsti's Web Page|name="kirsti"}} [[Китт-Пик наци обсерваторийĕ|KPNO]] (Аризона, АПШ) уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 5,2. Хаумеа йышне кĕрет. [[Ӳкерчĕк:TheTransneptunians Color Distribution-2005RR43.png|500px|left|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR₄₃]] (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB₇₉: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]] == Статьясем == * {{source|Q20816450}} <!-- Карликовая планета Хаумеа и её спутники --> * {{source|Q20808553|ref=Астрономический журнал Азербайджана 1}} <!-- К вопросу о связи комет с копейровыми телами --> * {{source|Q20829400|ref=doi:10.1051/0004-6361:20077294}} <!-- The water ice rich surface of (145453) 2005 RR43: a case for a carbon-depleted population of TNOs? --> * {{Cite web|author= [[Буйе, Марк Виллиам|Марк Буйе]]|date= 2005-09-03 using 41 of 42 observations|title= Orbit Fit and Astrometric record for 120178|publisher= SwRI (Space Science Department)|url= http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/120178.html|accessdate= 2009-10-04|archiveurl= http://www.webcitation.org/69A2jhHwR?url=http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/120178.html|archivedate= 2012-07-14|deadurl= yes}} * {{source|Q20829642}} <!-- Detection of additional members of the 2003 EL61 collisional family via near-infrared spectroscopy --> * {{source|Q20829679}} <!-- Characterisation of candidate members of (136108) Haumea’s family: II. Follow-up observations --> * {{source|Q20829976}} <!-- Rotations and densities of trans-Neptunian objects --> * {{source|Q20873236}} <!-- Visible and near-infrared colors of Transneptunian objects and Centaurs from the second ESO large program --> * {{source|Q20873331}} <!-- Candidate Members and Age Estimate of the Family of Kuiper Belt Object 2003 EL61 --> * {{source|Q20890592}} <!-- U-band photometry of Kuiper belt objects --> * {{статья |автор= {{nobr|O. R. Hainaut}}|заглавие= Colours of Minor Bodies in the Outer Solar System|оригинал= |ссылка= http://www.eso.org/~ohainaut/MBOSS/MBOSSeverything.pdf|автор издания= |издание= Astronomy & Astrophysics|тип= |место= |издательство= |год= 2012|выпуск= 11 сентября|том= |номер= |страницы= |isbn= |issn= |doi= |bibcode= |arxiv= |pmid= |язык= en|ref= Astronomy & Astrophysics, September 11, 2012|archiveurl= |archivedate=}} * {{статья |автор= {{nobr|ason C. Cook, Steven J. Desch, and Mark Rubin}}|заглавие= The black sheep of Haumea's collisional family|оригинал= |ссылка= http://www.lpi.usra.edu/meetings/lpsc2011/pdf/2503.pdf|автор издания= |издание= 42nd Lunar and Planetary Science Conference|тип= конференция|место= |издательство= |год= 2011|выпуск= |том= |номер= |страницы= 1—2|isbn= |issn= |doi= |bibcode= |arxiv= |pmid= |язык= en|ref= 42nd Lunar and Planetary Science Conference|archiveurl= |archivedate=}} * {{статья |автор= {{nobr|C. Snodgrass, B. Carry, C. Dumas and O. Hainau}}|заглавие= Characterising the family of TNO 136108 Haumea|оригинал= |ссылка= http://meetingorganizer.copernicus.org/EPSC2010/EPSC2010-423.pdf|автор издания= |издание= European Planetary Science Congress 2010|тип= конференция|место= |издательство= |год= 2010|выпуск= |том= 5|номер= |страницы= 423|isbn= |issn= |doi= |bibcode= |arxiv= |pmid= |язык= en|ref= Vol. 5, EPSC2010-423, 2010|archiveurl= |archivedate=}} * {{source|Q20894900}} <!-- Size and albedo of Kuiper belt object 55636 from a stellar occultation --> == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{cite web|url= http://www.minorplanetcenter.net/iau/lists/TNOs.html|title= List Of Transneptunian Objects|author= |date=|work=|publisher=IAU MPC|accessdate=2013-05-03|ref= List Of Transneptunian Objects|lang=en}} * {{cite web|url= http://sphinx.planetwaves.net/2003uz117.htm|title= 2003 UZ117|author= |date=|work=|publisher=Kirsti's Web Page|accessdate=2013-05-03|ref= Kirsti's Web Page|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.solstation.com/stars/el61fam.htm|title= Haumea (2003 EL61) Family|author= |date=|work=|publisher=SolStation.com|accessdate=2013-05-03|ref= Haumea (2003 EL61) Family|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.physics.nau.edu/~tegler/research/survey.htm|title= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|author= |date=|work=|publisher=Nothern Arizona University / Physics and Astronomy|accessdate=2013-05-03|ref= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|lang=en}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:416400}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] [[Категори:Кьюбивано]] arr5yvo9ihjvp0fiaq5ympj2pu3c6to 878425 878423 2026-10-25T22:40:42Z Kwamikagami 1639 878425 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(416400) 2003 UZ₁₁₇}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | (416400) 2003 UZ₁₁₇ [[file:UZ117 symbol (fixed width).svg|20px]] |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | [[Ӳкерчĕк:]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | кьюбиано |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | [[Spacewatch]] (А. Э. Глисон, Дж. А. Ларсен, Р. C. Макмиллан){{sfn|Kirsti's Web Page|name="kirsti"}} |- | уçнă вырăн | [[Китт-Пик наци обсерваторийĕ|KPNO]] (Аризона, АПШ) |- | уçнă вăхăт | {{date|24|10|2003|2}} 08:36:31 [[UTC]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 38,384 а. е |- | [[Перигели]] | 38,39 [[Астрономи виçи|а. е]]{{sfn|Астрономический журнал Азербайджана 1|2012|с=8|name="aga"}} |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 44,1716989 а. е |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,131671 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | 282,3 [[Юлиан çулĕ (астрономи)|ю. çулĕ]] |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | 140—150 м/ç |- | [[Вăтам аномали]] | |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 27.46404° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 204,67160° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | 246,63424 |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |140—524 км |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''{{mp|(416400) 2003 UZ|117}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи астероид, транснептун объектсен шутĕнчи [[кьюбивано]]. {{date|24|10|2003|2}} 08:36:31 [[UTC]] [[Spacewatch]] (А. Э. Глисон, Дж. А. Ларсен, Р. C. Макмиллан){{sfn|Kirsti's Web Page|name="kirsti"}} [[Китт-Пик наци обсерваторийĕ|KPNO]] (Аризона, АПШ) уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 5,2. Хаумеа йышне кĕрет. [[Ӳкерчĕк:TheTransneptunians Color Distribution-2005RR43.png|500px|left|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR₄₃]] (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB₇₉: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]] == Статьясем == * {{source|Q20816450}} <!-- Карликовая планета Хаумеа и её спутники --> * {{source|Q20808553|ref=Астрономический журнал Азербайджана 1}} <!-- К вопросу о связи комет с копейровыми телами --> * {{source|Q20829400|ref=doi:10.1051/0004-6361:20077294}} <!-- The water ice rich surface of (145453) 2005 RR43: a case for a carbon-depleted population of TNOs? --> * {{Cite web|author= [[Буйе, Марк Виллиам|Марк Буйе]]|date= 2005-09-03 using 41 of 42 observations|title= Orbit Fit and Astrometric record for 120178|publisher= SwRI (Space Science Department)|url= http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/120178.html|accessdate= 2009-10-04|archiveurl= http://www.webcitation.org/69A2jhHwR?url=http://www.boulder.swri.edu/~buie/kbo/astrom/120178.html|archivedate= 2012-07-14|deadurl= yes}} * {{source|Q20829642}} <!-- Detection of additional members of the 2003 EL61 collisional family via near-infrared spectroscopy --> * {{source|Q20829679}} <!-- Characterisation of candidate members of (136108) Haumea’s family: II. Follow-up observations --> * {{source|Q20829976}} <!-- Rotations and densities of trans-Neptunian objects --> * {{source|Q20873236}} <!-- Visible and near-infrared colors of Transneptunian objects and Centaurs from the second ESO large program --> * {{source|Q20873331}} <!-- Candidate Members and Age Estimate of the Family of Kuiper Belt Object 2003 EL61 --> * {{source|Q20890592}} <!-- U-band photometry of Kuiper belt objects --> * {{статья |автор= {{nobr|O. R. Hainaut}}|заглавие= Colours of Minor Bodies in the Outer Solar System|оригинал= |ссылка= http://www.eso.org/~ohainaut/MBOSS/MBOSSeverything.pdf|автор издания= |издание= Astronomy & Astrophysics|тип= |место= |издательство= |год= 2012|выпуск= 11 сентября|том= |номер= |страницы= |isbn= |issn= |doi= |bibcode= |arxiv= |pmid= |язык= en|ref= Astronomy & Astrophysics, September 11, 2012|archiveurl= |archivedate=}} * {{статья |автор= {{nobr|ason C. Cook, Steven J. Desch, and Mark Rubin}}|заглавие= The black sheep of Haumea's collisional family|оригинал= |ссылка= http://www.lpi.usra.edu/meetings/lpsc2011/pdf/2503.pdf|автор издания= |издание= 42nd Lunar and Planetary Science Conference|тип= конференция|место= |издательство= |год= 2011|выпуск= |том= |номер= |страницы= 1—2|isbn= |issn= |doi= |bibcode= |arxiv= |pmid= |язык= en|ref= 42nd Lunar and Planetary Science Conference|archiveurl= |archivedate=}} * {{статья |автор= {{nobr|C. Snodgrass, B. Carry, C. Dumas and O. Hainau}}|заглавие= Characterising the family of TNO 136108 Haumea|оригинал= |ссылка= http://meetingorganizer.copernicus.org/EPSC2010/EPSC2010-423.pdf|автор издания= |издание= European Planetary Science Congress 2010|тип= конференция|место= |издательство= |год= 2010|выпуск= |том= 5|номер= |страницы= 423|isbn= |issn= |doi= |bibcode= |arxiv= |pmid= |язык= en|ref= Vol. 5, EPSC2010-423, 2010|archiveurl= |archivedate=}} * {{source|Q20894900}} <!-- Size and albedo of Kuiper belt object 55636 from a stellar occultation --> == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{cite web|url= http://www.minorplanetcenter.net/iau/lists/TNOs.html|title= List Of Transneptunian Objects|author= |date=|work=|publisher=IAU MPC|accessdate=2013-05-03|ref= List Of Transneptunian Objects|lang=en}} * {{cite web|url= http://sphinx.planetwaves.net/2003uz117.htm|title= 2003 UZ117|author= |date=|work=|publisher=Kirsti's Web Page|accessdate=2013-05-03|ref= Kirsti's Web Page|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.solstation.com/stars/el61fam.htm|title= Haumea (2003 EL61) Family|author= |date=|work=|publisher=SolStation.com|accessdate=2013-05-03|ref= Haumea (2003 EL61) Family|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.physics.nau.edu/~tegler/research/survey.htm|title= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|author= |date=|work=|publisher=Nothern Arizona University / Physics and Astronomy|accessdate=2013-05-03|ref= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|lang=en}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:416400}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] [[Категори:Кьюбивано]] lar9dneka6qblsau778e08k35t1euba 0 73323 878428 876818 2026-10-25T22:42:04Z Kwamikagami 1639 878428 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:(55636) {{mp|2002 TX|300}}}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ (55636) {{mp|2002 TX|300}} [[file:TX300 symbol (fixed width).svg|20px]] |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #999;" | [[Ӳкерчĕк:TX300-2009Nov16-04UT.jpg|frameless|center]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | астероид |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | |- | уçнă вырăн | Паломар обсерваторийĕ |- | уçнă вăхăт |[[2002]] [[юпа, 15]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;"|[[Афели]] | 7.252.615.000 км (48,481 а.е.) |- | [[Перигели]] | 5.654.528.000 км (37,798 а.е.) |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 6.453.572.000 км (43,139 а.е.) |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0.124 |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | 283,35 çул |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | 4,52 км/ç |- | [[Вăтам аномали]] | |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 17,2° |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 97,303° |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2"| '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер |286 км<ref name=Elliot2010>{{Cite journal|last=Elliot |first=J. L.|coauthors=Person, M. J.; Zuluaga, C. A. ''et al.''|title=Size and albedo of Kuiper belt object 55636 from a stellar occultation |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2010-06-17_465_7300/page/897 |year=2010 |journal=Nature |volume=465 |pages=897–900 |doi=10.1038/nature09109|pmid=20559381|issue=7300}}</ref> |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | ~1,2×10¹⁹ |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | 1,0 (предположительно) |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | ~0,04 м/с2 |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] | ~0,11 км/ç |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | 12,101 ч |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | 0,88 {{±|0.15|0.06}} |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | <41 (-232°С) |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |} '''{{mp|2002 TX|300}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи Койпер таврашĕнчи çутă астероид. [[2002]]-мĕш çулхи [[юпа, 15]] Паломар обсерваторийĕ уçнă. Курăнакан çăлтăр виçи - 19,4, абсолютлă çăлтăр виçи 3,2. Хĕвел тавра çăврăнать. [[Ӳкерчĕк:TX300-year2010.jpg|thumb|left|[[(50000) Квавар]] тата {{mp|2002 TX|300}} танлаштарни]] == Орбита == [[Ӳкерчĕк:TheKuiperBelt Orbits 2002TX300 2003EL61-ru.svg|left|thumb|{{mp|2002 TX|300}} (кăвак), Хаумеа (симĕс), и Нептун (сăрă) орбитисем]] [[Ӳкерчĕк:TheKuiperBelt Orbits 2002TX300 2003EL61 PolarView-ru.svg|left|thumb|{{mp|2002 TX|300}} (кăвак), Хаумеа (симĕс), и Нептун (сăрă) орбитисем]] Ӳкерчĕксен архивенче 1954-мĕш çултан 303 хут тупнă<ref name="jpldata"/>. [[Ӳкерчĕк:Iau dozen.jpg|thumb|left|Объект размерĕ Кваварăнни пекех пулма пултарать]] 2004-мĕш çулта, ИК ăшă кăларнине курмасăр [[диаметр]]ăн çӳлти чиккине 709 км, [[альбедо]]альбедо аялти чиккине 0,19 тесе шутланă<ref name="Grundy2005">{{Cite journal |author=Grundy, W. M |title=Diverse albedos of small trans-neptunian objects |journal=Icarus |volume=176 |issue=1 |pages=184–191 |year=2005 |doi=10.1016/j.icarus.2005.01.007 |accessdate=2006-10-22 |last2=Noll |first2=K |last3=Stephens |first3=D}} ([http://arxiv.org/abs/astro-ph/0502229 Preprint on arXiv.])</ref>. [[2006 çул]]та диаграмăна тĕпчени TX₃₀₀ [[(50000) Квавар]] пысăккăшах пулма пултарнă тенĕ<ref name=IAU-draft2006>{{Cite web | title = The Path to Defining Planets | author = O. Gingerich | work = Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics and IAU EC Planet Definition Committee chair | year = 2006 | url = http://astro.cas.cz/nuncius/nsiii_03.pdf | accessdate = 2007-03-13 | format = PDF | archiveurl = https://www.webcitation.org/615U8Fq8P?url=http://astro.cas.cz/nuncius/nsiii_03.pdf | archivedate = 2011-08-20 | deadurl = yes }}</ref>. == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * [http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=1.1.0&n=2002TX300 AstDys] элементы орбиты * [http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=2002TX300;orb=1;view=Far Orbital simulation] from JPL (Java) / [http://ssd.jpl.nasa.gov/horizons.cgi?find_body=1&body_group=sb&sstr=2002TX300 Ephemeris] {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} {{DEFAULTSORT:55636}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Кьюбивано]] [[Категори:Хаумеа йышĕ|2002 TX300]] mb1o33barhvzcinpupkylyvd04oghkv 0 73334 878419 874087 2026-10-25T22:35:38Z Kwamikagami 1639 878419 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:{{mp|(612620) 2003 SQ|317}}}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | '''{{mp|2003 SQ|317}}''' |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | [[Кьюбивано]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 46,146{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Перигели]] | 39,240{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 42,693{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,081{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Вăтам аномали]] | |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 28,6{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 176,3{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | 194,7{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер | |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''(612620) {{mp|2003 SQ|317}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи Койпер таврашĕнчи транснептун объект, Кьюбивано, Хамуеа йышне кĕрет. Абсолютлă çăлтăр виçи 6,1{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}}. тавра çăврăнать. [[Ӳкерчĕк:TheTransneptunians Color Distribution-2005RR43.png|thumb|center|upright=2|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR₄₃]] (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB₇₉: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]] == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|2003 SQ317}} * {{IAU|2003 SQ317}} * {{cite web|url= http://www.minorplanetcenter.net/iau/lists/TNOs.html|title= List Of Transneptunian Objects|author= |date=|work=|publisher=IAU MPC|accessdate=2013-05-03|ref= List Of Transneptunian Objects|lang=en}} * {{cite web|url= http://chibis.cosmos.ru/index.php?id=1671&tx_ttnews%5Btt_news%5D=5288&cHash=909818f32afc3c1019bc1c7f3a2215fb|title= Необычный объект 2003 SQ317|author= |date=|work=|publisher=Чибис-М|accessdate=2013-05-03|ref= Чибис-М|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.solstation.com/stars/el61fam.htm|title= Haumea (2003 EL61) Family|author= |date=|work=|publisher=SolStation.com|accessdate=2013-05-03|ref= Haumea (2003 EL61) Family|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.physics.nau.edu/~tegler/research/survey.htm|title= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|author= |date=|work=|publisher=Nothern Arizona University / Physics and Astronomy|accessdate=2013-05-03|ref= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|lang=en}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] [[Категори:Кьюбивано]] qv5dolfhgtv8gvdxxcrab7mwdacr2hy 878426 878419 2026-10-25T22:41:23Z Kwamikagami 1639 878426 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:{{mp|(612620) 2003 SQ|317}}}} {| class="infobox" style="width: 18em;" |+ style="font-size:larger;" | {{mp|2003 SQ|317}} [[file:SQ317 symbol (fixed width).svg|20px]] |- | colspan="2" style="text-align:center; background: #E8AB79;" | | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | категори | [[Кьюбивано]] |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Уçни''' |- | уçакан | |- | уçнă вырăн | |- | уçнă вăхăт | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Орбита|Орбита пахалăхĕсем]]''' |- | style="vertical-align:top;" |[[Афели]] | 46,146{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Перигели]] | 39,240{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Мăн çуртĕнĕл]] | 42,693{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Орбитăллă эксцентриситет]] | 0,081{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Орбитăллă тапхăрĕ]] | |- | [[Сидери тапхăрĕ]] | |- | [[Орбитăллă хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Вăтам аномали]] | |- | [[Тайăм (астрономи)|Тайăмĕ]] | 28,6{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Хăпаракан çыххин долготти]] | 176,3{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Перицентрăн аргуменчĕ]] | 194,7{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}} |- | [[Планета спутникĕсем|Спутниксем]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''Физика пахалăхĕсем''' |- | Размер | |- | Экваториаллă радиус | |- | Полярлă радиус | |- | style="vertical-align:top;" | [[Çаврăну эллипсоичĕ|Планета пичĕн лаптăкĕ]] | |- | Хĕсĕнни | |- | style="vertical-align:top;" | [[Калăпăшĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | [[Йывăрăшĕ]] | |- | Вăтам [[тачăлăх]]ĕ | |- | Экватăрти йывăрăшăн вăйĕ | |- | [[Иккĕмĕш космос хăвăртлăхĕ]] |- | Сидерлĕ çаврăнăвăн тапхăрĕ | |- | [[Çаврăну хăвăртлăхĕ|Эквтăрти çаврăну йĕрлĕ хăвăртлăхĕ]] | |- | [[Планетăн çаврăну тĕнĕлĕн тайăмĕ|Çаврăну тĕнĕлĕ эклиптика тайăмĕ]] | |- | style="vertical-align:top;" | çурçĕр полюсĕнче [[Тӳррĕн хăпарни]] | |- | Тайăнни | |- | [[Альбедо]] | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" |'''Планета пичĕн температури''' |- | Чи сивĕ | |- | Вăтам | |- | Чи вĕри | |- ! bgcolor="#E8AB79" colspan="2" | '''[[Атмосфера|атмосферăн]] йышĕ''' |- | Планета питĕнчи пусăмĕ | |- | align="center" colspan="2" | |} '''(612620) {{mp|2003 SQ|317}}''' — [[Хĕвел системи]]нчи Койпер таврашĕнчи транснептун объект, Кьюбивано, Хамуеа йышне кĕрет. Абсолютлă çăлтăр виçи 6,1{{sfn|List Of Transneptunian Objects|name="MPC"}}. тавра çăврăнать. [[Ӳкерчĕк:TheTransneptunians Color Distribution-2005RR43.png|thumb|center|upright=2|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR₄₃]] (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB₇₉: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]] == Çавăн пекех пăхăр == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{Sbdb|2003 SQ317}} * {{IAU|2003 SQ317}} * {{cite web|url= http://www.minorplanetcenter.net/iau/lists/TNOs.html|title= List Of Transneptunian Objects|author= |date=|work=|publisher=IAU MPC|accessdate=2013-05-03|ref= List Of Transneptunian Objects|lang=en}} * {{cite web|url= http://chibis.cosmos.ru/index.php?id=1671&tx_ttnews%5Btt_news%5D=5288&cHash=909818f32afc3c1019bc1c7f3a2215fb|title= Необычный объект 2003 SQ317|author= |date=|work=|publisher=Чибис-М|accessdate=2013-05-03|ref= Чибис-М|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.solstation.com/stars/el61fam.htm|title= Haumea (2003 EL61) Family|author= |date=|work=|publisher=SolStation.com|accessdate=2013-05-03|ref= Haumea (2003 EL61) Family|lang=en}} * {{cite web|url= http://www.physics.nau.edu/~tegler/research/survey.htm|title= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|author= |date=|work=|publisher=Nothern Arizona University / Physics and Astronomy|accessdate=2013-05-03|ref= Kuiper Belt Object Magnitudes and Surface Colors|lang=en}} {{TNO-stub}} {{ТНО}} {{Хĕвел системи}} [[Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем]] [[Категори:Хаумеа йышĕ]] [[Категори:Кьюбивано]] 9dz8tjhddefdqg6heiewrmner5ylx4c 0 77656 878408 786098 2026-10-25T15:33:38Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878408 wikitext text/x-wiki [[File:Artisan en cuivre.jpg|thumb|]] {{Пĕлтерĕшсем|Пăхăрçă (пĕлтерĕшсем)}} '''Пăхарçă''' — пăхăрпа тата ытти металсемпе ĕçлекен çын, професси ячĕ. {{Cleanup}} {{ПВ-Раççей |статус = Ял |чăвашла çĕлĕк = Пăхăрçă |тăван çĕлĕк = |герб = Coat of arms of Tatarstan.svg |ялав = Flag of Tatarstan.svg |lat_deg = |lat_min =49 |lat_sec = |lon_deg = |lon_min =28 |lon_sec = |CoordAddon = type:city(100)_region:RU |CoordScale = |ЯндексКартти = |регион карттин пысăкăшĕ = |район карттин пысăкăшĕ = |регион = Тутарстан |регион тапăлра = Тутарстан |район тĕсĕ = Муниципаллă район |район = Теччĕ районĕ |район тапăлра = Теччĕ районĕ{{!}}Теччĕ |пурăнан тăрăх тĕсĕ = Ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх = Пăхăрçă ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх тапăлра = Пăхăрçă ял тăрăхĕ{{!}}Пăхăрçă |шалти пайлану = |пуçлăх = |никĕсленĕ вăхăт = |пĕрремĕш асăну = |малтанхи ятсем = |статус = |лаптăк = |ПВ центрĕн çӳллĕшĕ = |пурăнан халăх = |халăх çыравĕн çулĕ = |йышлăх = |агломераци = |наци йышĕ = тутарсем |конфесси йышĕ = мăссăльмансем |этнохороним = пăхăрçăсем |вăхăт тăрăхĕ = |почтă индексĕ = 422383 |почтă индексĕсем = |телефон кочĕ = 84373 |автомобиль кочĕ = 16, 116 |цифрăллă идентификатор = 92255000072 |категори Commons-ра = |сайт = }} '''Пăхăрçă''' — [[Тутарстан]]ти [[Теччĕ районĕ]]нчи [[ял]]<ref>[http://www.kremnik.ru/node/440260 Населенные пункты ТатАССР до 1941года. Больше-Тарханский район ТатАССР.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170709045941/http://www.kremnik.ru/node/440260 |date=2017-07-09 }}</ref>. == Тавралăх == ==Вуламалли== * Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ. ==Асăрхавсем== {{асăрхавсем}} ==Каçăсем== {{Теччĕ районĕ}} [[Категори:Тутарстан]] [[Категори:Тутарстанри Теччĕ районĕн ялĕсем]] 6vab34vhod2kuhjsvuf05pwnqvzcuny 0 85033 878407 718395 2026-10-25T15:27:20Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878407 wikitext text/x-wiki '''Пăркаланмилĕх''' — анлăн пăхсан, мĕнле те пулин парăма татмалли нуша пуррине пĕлтерет. == Вуламалли == * {{ВТ-ЭСБЕ|Право обязательственное}} == Каçăсем == * [https://web.archive.org/web/20160730040550/http://cyclop.com.ua/content/view/1099/58/1/8/#16471 Зобов'язальне право] // Юридична енциклопедія * [http://leksika.com.ua/11751012/legal/mnozhinnist_osib_u_zobovyazanni Множинність осіб у зобов'язанні] // Юридична енциклопедія * [http://leksika.com.ua/12110725/legal/pozadogovirni_zobovyazannya Позадоговірні зобов'язання] // Юридична енциклопедія * [https://web.archive.org/web/20170605103038/http://cyclop.com.ua/content/view/1290/58/1/1#69 Регресне зобов'язання] // Юридична енциклопедія *[https://www.bank.gov.ua/doccatalog/document?id=112997 Фінансове зобов’язання] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190330120555/https://www.bank.gov.ua/doccatalog/document?id=112997 |date=2019-03-30 }} // Банківська енциклопедія [[Категори:Гражданла тивĕç-ирĕк]] [[Категори:Тивĕç-ирĕк| ]] {{Тивĕç-ирĕк}} 8f2ge7lkq3m0htzjv6odupd3n69gzq8 0 88719 878401 831846 2026-10-25T12:28:39Z Ellodanis5 17302 Ellodanis5 [[Статистикăллă механика]] страницӑн ятне [[Статистикăлла механика]] ҫине улӑштарчӗ 831846 wikitext text/x-wiki [[File:Gibbs-Elementary principles in statistical mechanics.png|thumb|left|Дж. Гиббс кĕнекин ([[1902]] хуплашки]] {{Статфизика}} '''Статистикăлла механика''', çавăн пекех ăна ''статистикăлла термодинамика'' та теççĕ, [[Статистика|статистикăлла меслетсене]] термодинамикăлла шайлашура тăракан [[Макроскопла масштаб|макроскопла]] физикăлла тытăмсен палăрăмĕсепе «хăтланăвĕсене» палăртма усă курни. Статистикăлла меслетсем макроскоплă объектсен микроскопла тытăмне тишкернĕ май тухса тăраççĕ. [[Максвелл, Джеймс Клерк|Максвелл]] çырнă статьясем (1860—1879) тата [[Больцман, Людвиг|Больцман]] çырнă статьясем (1870—1884) кунашкал меслетсене никĕсленĕ, [[Молекула-кинетика теорийĕ|газсен кинетикăлла теорине]] пуçласа янă. Классикăлла статистикăлла механикăна вара [[Гиббс, Джозайя Уиллард|Гиббс]] никĕсленĕ (1902); каярахпа макроскопла тăрăмсене классикăлла механика çине çеç таянса çырса кăтартнине [[квантла механика]] çитенĕвĕсене шута илсе тÿрлетнĕ. ''[[Термодинамика]]'', ''[[молекула-кинетика теорийĕ]]'' тата ''статистикăлла механика'' — тишкерÿ объекчĕсемпе çыхăннă ăславсем, анчах та вĕсем меслечĕсемпе уйрăлса тараççĕ; çав вăхăтрах вĕсемшĕн пĕр пĕтĕмĕшле ят та пур. Вăл ят — [[статистикăлла физика]]. [[Боголюбов Николай Николаевич|Н. Н. Боголюбов]] 1946-мĕш çулта шайлашулăхла мар статистикăлла механикăна йĕркеленĕ<ref>Боголюбов Н. Н. «Проблемы динамической теории в статистической физике», М.— Л.: ОГИЗ. Гостехиздат, 1946.</ref>. Статистикăлла механика шайĕнче çырса кăтартнă май ансамбль тĕлĕшпе вăтамми тенин ăнлавĕпе усă кураççĕ. Тĕпре тăракан танлăхсем: [[Лиувилль танлăхĕ]] тата [[Боголюбов танлăхĕсен вăчăри]]. == Каçăсем == * Judith A. McGovern: ''[https://web.archive.org/web/20120229141255/http://theory.ph.man.ac.uk/~judith/stat_therm/stat_therm.html Thermal and Statistical Physics]'', University of Manchester. * Daniel F. Styer: ''[http://www.oberlin.edu/physics/dstyer/StatMech/book.pdf Statistical Mechanics]'', Oberlin College. == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} {{Физика уйрăмĕсем}} [[Категори:Статфизика]] [[Категори:Статистикăлла физика]] [[Категори:Статистикăлла механика]] [[Категори:Статистикăллă механика]] sfgcasbmedw2u4k5uwf8xwe12qoa3h4 0 89519 878417 877833 2026-10-25T18:36:34Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878417 wikitext text/x-wiki {{Ăсчах | Ят = Александр Пыжиков | Çуралнă чухнехи ят = Пыжиков Александр Владимирович | Ӳкерчĕк = Пыжиков, Александр Владимирович.jpg | Ӳкерчĕке ăнлантарни = А. В. Пыжиков историк [[Журналист тĕп çурчĕ|журналистсен тĕп çуртĕнче]] хăйĕн «Корни сталинского большевизма» монографине кăтартать<br>(22.10.2015) | Çуралнă вырăн = {{ÇВ|Мускав облаçĕ|Мускав облаçĕнче}}, РСФСР, ССРП | Çуралнă вăхăт = [[1965]], [[чӳк, 27]] | Вилнĕ вырăн = {{ВВ|Мускав|Мускавра}}, РФ | Вилнĕ вăхăт = [[2019]], [[авăн, 17]] | Гражданлăх = {{USSR}} {{RUS}} | Альма-матер = Мускав облаçĕн Н. К. Крупская ячĕллĕ педагогика институчĕ (1989) | Ăслăх сфери = Раççей историйĕ, кивĕ йăлалăх историйĕ | Ăслăх ертӳçи = | Ăсчах степенĕ = истори ăслăхĕсен тухтăрĕ (1999) | Ăсчах хисепĕ = профессор | Ĕç вырăнĕ = Марксизм-ленинизм институчĕ, РĂА социум-политика тĕпчевĕсен институчĕ, МППУ историпе политика институчĕ | Чыславсемпе парнесем = Егор Гайдар ячĕллĕ премийĕ (2013) }} '''Алекса́ндр Влади́мирович Пы́жиков''' (27.11.1965, [[Раменское]], [[Мускав облаçĕ]], РСФСР — 17.9.2019, Мускав, РФ<ref>[https://www.nakanune.ru/news/2019/09/17/22552980/ Не стало историка Александра Пыжикова] // Накануне.ру, 17.09.2019</ref>) — раççей историкĕ тата патшалăх ĕçченĕ, XX ĕмĕрти 50-60-мĕш çулсенчи Раççей историйĕн специалисчĕ, истори ăслăхĕсен тухтăрĕ, профессор, çутлăхçă. == Биографи == === Малтанхи çулĕсем === 1965 çулхи чӳкĕн 27-мĕшĕнче Мускав облаçĕнчи [[Раменское]] хулинче çуралнă<ref name="biografija">[http://www.biografija.ru/show_bio.aspx?id=110299 Пыжиков Александр Владимирович] {{Ĕçлемен каçă|date=September 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Ашшĕпе амăшĕ Воскресенск районĕнчи Конобеево салинче тата Бессоново ялĕнче пурăннă. 1989 çулта [[Мускав облаçĕн патшалăх университечĕ|Мускав облаçĕн Н. К. Крупская ячĕллĕ педагогика институчĕн]] истори факультетĕнче вĕренсе тухнă<ref name="biografija" /><ref name="labyrinth">[http://www.labyrinth.ru/content/card.asp?cardid=73276 Пыжиков, Александр Владимирович] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111207212746/http://www.labyrinth.ru/content/card.asp?cardid=73276 |date=2011-12-07 }} // База данных «Лабиринт» [[Прибыловский Владимир Валерианович|В. В. Прибыловского]]</ref>. Студент чухне [[Ленин стипендийĕ|Ленин стипендипе]] вĕреннĕ. В 1987 году вступил в [[КПСС]]<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1363457643803850&id=100004188811429|title=Александр Морозов|publisher=[[Facebook]]|lang=ru|accessdate=2019-09-17}}</ref>. === Ăслăх ĕçĕ-хĕлĕ === === Вилĕм === 2019 çулхи авăнăн 16-17-мĕшĕн каçĕнче ӳпке артеринче тромб татăлса кайнипе вилнĕ.<ref>[https://business-gazeta.ru/news/439120 Умер историк Александр Пыжиков] // [[Бизнес Online]], 17.09.2019</ref>. == Чыслани == * Егор Гайдар премийĕ (2013) — «Истори ăслăхне паллă ӳсĕм кӳнĕшĕн»<ref>[http://gaidarfund.ru/articles/1858/ Александр Пыжиков. Религиозный раскол в истории России] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191129001413/http://gaidarfund.ru/articles/1858/ |date=2019-11-29 }} // [[Егор Гайдар фончĕ]], 17.12.2013</ref>. == Паллă ĕçĕсем == === Монографисем === {{refbegin|2}} * ''Пыжиков А. В.'' Генезис официальной позиции КПСС по вопросу о культе личности (1953—1964). — М.: [[Институт молодёжи]], 1998. — 28 с. ISBN 5-85085-427-4 * ''[[Криворученко Владимир Константинович|Криворученко В. К.]], Пыжиков А. В., Родионов В. А.'' Коллизии «Хрущевской оттепели» : Страницы отеч. истории 1953—1964 гг. XX ст. : Науч.- публицист. моногр. / В. К. Криворученко, А. В. Пыжиков, В. А. Родионов; Акад. гуманит. наук, Н.-и. центр при Ин-те молодёжи. — М. : Социум, 1998. — 230 с. ISBN 5-86708-058-7 * ''Пыжиков А. В.'' Опыт модернизации советского общества в 1953—1964 годах: общественно-политический аспект. — М. : Изд. дом «Гамма», 1998. — 299 с. ISBN 5-87695-004-1 * ''Пыжиков А. В.'' О некоторых аспектах перестройки партийно-советских органов по производственному принципу (1962—1964 гг.) / А. В. Пыжиков ; Ин-т молодежи. — М.: [[Институт молодёжи]], 1998. — 26 с. ISBN 5-85085-416-9 * ''Пыжиков А. В.'' Оттепель: идеологические новации и проекты (1953-64 гг.) / А. В. Пыжиков; Акад. гуманит. наук. — М.: Акад. гуманит. наук, 1998. — 195 с. ISBN 5-85085-428-2 * ''Пыжиков А. В.'' Политические преобразования в СССР (50-60-е годы) / А. В. Пыжиков; Рос. акад. наук. Ин-т социал.-полит. исслед. — М.: Квадрат С : Фантера, 1999. — 305 с. ISBN 5-85124-132-2 * ''Пыжиков А. В., [[Скоробогатова Вера Игоревна|Скоробогатова В. И.]]'' Государственное строительство и правоохранительная система СССР в 1953-64 гг. / Пыжиков А. В., Скоробогатова В. И.; Ин-т молодёжи. — М. : [[Институт молодёжи]], 1999. — 127 с. ISBN 5-85085-429-0 * ''[[Аксютин Юрий Васильевич|Аксютин Ю. В.]], Пыжиков А. В.'' Постсталинское общество: проблема лидерства и трансформация власти / Ю. В. Аксютин, А. В. Пыжиков. — М. : Научная книга, 1999. — 413 с. ISBN 5-7671-0080-2 * ''[[Данилов Александр Анатольевич (историк)|Данилов А. А.]], Пыжиков А. В.'' Рождение сверхдержавы. СССР в первые послевоенные годы / А. А. Данилов, А. В. Пыжиков. — М. : [[РОССПЭН]], 2001. — 303 с. ISBN 5-8243-0199-9 * ''[[Данилов Александр Анатольевич (историк)|Данилов А. А.]], Пыжиков А. В.'' Рождение сверхдержавы : 1945—1953 г. / А. В. Пыжиков, А. А. Данилов. — М. : [[ОЛМА-Пресс]], 2002. — 318 с. (Серия «Досье»). ISBN 5-224-03309-8 * ''[[Данилов Александр Анатольевич (историк)|Данилов А. А.]], [[Косулина Людмила Геннадьевна|Косулина Л. Г.]], Пыжиков А. В.'' История России. ХХ — начало XXI века : Учеб. для 9 кл. общеобразоват. учреждений / А. А. Данилов, Л. Г. Косулина, А. В. Пыжиков. — 9-е изд., перераб. и доп. — М. : [[Просвещение (издательство)|Просвещение]], 2002. — 400 с. ISBN 5-09-011253-3 * ''Пыжиков А. В.'' Хрущёвская «оттепель» 1953—1964 / А. В. Пыжиков. — М. : [[ОЛМА-Пресс]], 2002. — 511 с. (Серия «Архив»). ISBN 5-224-03356-X * [https://archive.is/20121225054311/tur-02.narod.ru/sources/sborn/id515.htm Административно-территориальное устройство России: История и современность] / под общ. ред. А. В. Пыжикова. М., 2003 ISBN 5-224-04386-7. * ''Пыжиков А. В.'' Грани русского раскола: заметки о нашей истории от XVII века до 1917 года. — М.: Древлехранилище, 2013. — 647 с. ISBN 978-5-93646-204-7 * ''Пыжиков А. В.'' Питер-Москва. Схватка за Россию. — М.: [[Олма медиа групп]], 2014. — 460 с. ISBN 978-5-373-06812-3 * ''Пыжиков А. В.'' Корни сталинского большевизма. — М.: [[Аргументы недели]], 2015. — 382 с. (Книга о Сталине). ISBN 978-5-9906489-3-7 1000 экз. * ''Пыжиков А. В.'' Корни сталинского большевизма. — М.: [[Аргументы недели]], 2016. — 382 с. (Книга о Сталине). ISBN 978-5-9906489-3-7 1000 экз. * ''Пыжиков А. В.'' Славянский разлом. Украинско-польское иго в России. — М. : Концептуал, 2017. — 272. ISBN 978-5-906867-60-5 3000 экз. {{refend}} === Статьясем === * ''Полякова Д. И., Пыжиков А. В.'' Общественные науки: движение вперёд и вспять // [[Социально-политические науки]]. 1990. Вып. 5-12 * ''[[Аксютин, Юрий Васильевич|Аксютин Ю. В.]], Пыжиков А. В.'' [http://shikardos.ru/text/novij-mirovoj-poryadok/page-8 О подготовке закрытого доклада Н. С. Хрущёва XX съезду КПСС в свете новых документов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200222204745/http://shikardos.ru/text/novij-mirovoj-poryadok/page-8 |date=2020-02-22 }} // [[Новая и новейшая история]]. — 2002. — Вып. 1-3. — С. 107—117 * ''Пыжиков А. В.'' [http://www.ras.ru/publishing/rasherald/rasherald_articleinfo.aspx?articleid=42a7569e-b7dc-4c00-8b4d-71c5a9570901 Новое прочтение драматического эпизода отечественной политической истории] // [[Вестник Российской академии наук]]. — 2006. — Т. 76. — № 5. — С. 457—461 == Асăрхавсем == {{асăрхавсем|2}} == Каçăсем == ;Ал. Пыжиков калаçнисем * [https://web.archive.org/web/20161225075737/http://www.russiapost.su/archives/category/pugikov Тексты всех выступлений, статей и программ с Ал. Пыжиковым] * [https://echo.msk.ru/guests/807118-echo/ Выступления] на радиостанции «[[Эхо Москвы]]» * [http://urokiistorii.ru/article/51978 Моя работа — это приглашение к дальнейшему разговору] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210228011452/https://urokiistorii.ru/article/51978 |date=2021-02-28 }} (2014) * [https://www.youtube.com/watch?v=3AUL5qgDsVY Открытие язычества] * [https://www.youtube.com/watch?v=Tddqa4Aa9R0 Киевская Русь — «форпост» агрессии Ватикана на Восток] * [https://www.youtube.com/watch?v=87pTsDFb478 Киевоцентричность как идеологическое оружие] * [https://www.youtube.com/watch?v=HrTuWzqgQQs&t=200s Что скрыли «татаро-монгольским нашествием»?] * [https://www.youtube.com/watch?v=Jjxec2IirGM Кто и зачем рассказал о татаро-монгольском иге] * [https://www.youtube.com/watch?v=Fgf3VMw_3bY Романовы: «власовщина» времён Смуты] * [https://www.youtube.com/watch?v=tpqs4NSqph4 Скрытая Россия. О русском расколе] * [https://www.youtube.com/watch?v=mEMEKxgFFGU Презентация книги «Грани русского раскола»] * [https://www.youtube.com/watch?v=ntcodpJ6QkA «Славянский разлом», книга об украинско-польском иге] * [https://www.youtube.com/watch?v=mOQH_KIsr_Q Украина: панство и простой народ] * [https://www.youtube.com/watch?v=biH2GozkYNg Оковы для России. Установление крепостного права] * [https://www.youtube.com/watch?v=JORvWw958-w По чьему заказу писали российскую историю в XVII веке?] * [https://www.youtube.com/watch?v=z7tMbuI8RWY Как Запад наступал на Россию] * [https://www.youtube.com/watch?v=3_3qqWi_W7Q О коррупции в Российской империи (семья Грейг и др.)] * [https://www.youtube.com/watch?v=aEcvi6iaF5M Национализация Достоевского. Писатель против архиереев] * [https://www.youtube.com/watch?v=EbDB1aXDScE Стасов: славянофильство/западничество — против России] * [https://www.youtube.com/watch?v=3uaBjldxu3s Загадка «третьей проекции» России] * [https://www.youtube.com/watch?v=G1lqnJF7sXg Вскрытие Столыпина] * [https://www.youtube.com/watch?v=MYMtui3V6dw О заговоре Нобелей против Российской империи] * [https://www.youtube.com/watch?v=ipI5KTF2T6c Войны элит: два уровня разлома: о скрытых механизмах развала Российской империи] * [https://www.youtube.com/watch?v=1FCyXUCaJ6E Неизвестные истоки русского социализма] * [https://www.youtube.com/watch?v=6dQjGz2cAM8 Чьим проектом была Октябрьская революция?] * [https://www.youtube.com/watch?v=qg-Fnk0B6vo Сталинский ответ колониальной концепции] * [https://www.youtube.com/watch?v=btDiH_lSKzw Концептуальная власть Сталина] * [https://www.youtube.com/watch?v=_YE_YwORRJk Разгром «фоменковщины»] * [https://www.youtube.com/watch?v=ykvnLju0nM8 О деле Юкоса] (интервью 2016) * [https://www.youtube.com/watch?v=ChIUYtTM8PU Монархический реванш олигархий] * [https://www.youtube.com/watch?v=aqe5DPX-9E8 Пять ударов по Пыжикову] * [http://lgz.ru/article/34-6564-31-08-2016/aleksandr-pyzhikov-nuzhno-vernut-sebe-derzhavu/ Нужно вернуть себе державу] (2016) ;Пыжиков пирки * [https://web.archive.org/web/20180505070231/http://mpgu.su/staff/pyizhikov-aleksandr-vladimirovich/ Страница] на сайте [[Московский педагогический государственный университет|МПГУ]] * ''Степанов А. Д.'' [http://ruskline.ru/news_rl/2017/11/18/ideologicheskaya_diversiya_po_imeni_pyzhikov/ Идеологическая диверсия по имени Пыжиков] * ''[[Яковлев Егор Владимирович|Егор Яковлев]]''. [https://www.youtube.com/watch?v=5Q_PGpfIc9k О вкладе профессора МПГУ А. В. Пыжикова в историческую науку] * [https://www.youtube.com/watch?v=bwGCpM58zeQ Какие тайны раскрывал Александр Пыжиков. Вечер памяти: А. Фурсов, А. Фефелов, Н. Сапелкин] // День ТВ. 17 сентября 2020. [[Категори:ССКП пайташĕсем]] [[Категори:МППУ вĕрентӳçисем]] [[Категори:Историе вĕрентекен кĕнекесен авторĕсем]] [[Категори:Раççей министрĕсен çумĕсем]] [[Категори:Пайăр çынсем:Сталинизм]] [[Категори:Тромбоэмболипе вилнисем]] d730m6jrq26k0qo9e7psks9h8lrrfgl 1 94779 878403 722965 2026-10-25T12:28:40Z Ellodanis5 17302 Ellodanis5 [[Сӳтсе явасси:Статистикăллă механика]] страницӑн ятне [[Сӳтсе явасси:Статистикăлла механика]] ҫине улӑштарчӗ 722965 wikitext text/x-wiki Ну, тĕрĕс мар кунта статистикăллă тени. --[[Хутшăнакан:Ellodanis5|Ellodanis5]] ([[Хутшăнаканăн канашлу страници:Ellodanis5|сӳтсе явни]]) 16:56, 9 Юпа уйӑхӗн 2021 (UTC) nqk3eimtroo11qploiv302sclxqicoi 0 104463 878406 812619 2026-10-25T14:51:19Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878406 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Оксфорд (пĕлтерĕшсем)}} [[File:Illu-schuh-oxford-l.png|thumb|Оксфорд пушмак]] [[File:Pair of full brogue shoes by Santoni.jpg|thumb|Pair of full brogue shoes by Santoni]] '''Оксфорд''' — [[çурма пушмак]]ăн уйрăм тĕсĕ, ура лаппине çиелтен хупласа тăракан йăмлăх икĕ еннелле уйралса кайманнипе палăрса тăрать. Шнурккапа витерсен вăл пĕр пĕтĕмлĕх пек курăнать. Пайĕсем иккĕ пулсан та, шнурккапа витересси «хупă». == Çавăн пекех == * [[Лофер]] * [[Монккă (пушмак)]] * [[Броги]] * [[Дерби (пушмак)]] == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Каçăсем == * [http://www.stylenotes.ru/2011/10/09/vidy-klassicheskoj-muzhskoj-obuvi/ Виды классической мужской обуви] * {{Wayback|url=http://www.stylenotes.ru/2011/10/09/vidy-klassicheskoj-muzhskoj-obuvi/ |date=20120318004753 }} * [https://keyman.by/klassifikaciya-muzhskoj-klassicheskoj-obuvi Классификация мужской классической обуви] * [https://www.miraton.ua/fashioncocktail/vidy-muzhskoy-obuvi.html ВИДЫ МУЖСКОЙ ОБУВИ: FASHION-ГИД КАК МУЖЧИНЕ НЕ ПОТЕРЯТЬСЯ В МИРЕ МОДЫ] * [https://fineshoes.ru/about-shoes/vidy-muzhskoy-obuvi.html Виды мужской обуви] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221016062945/https://fineshoes.ru/about-shoes/vidy-muzhskoy-obuvi.html |date=2022-10-16 }} * [https://sartoreale.ru/blog/vidy-modnoy-muzhskoy-obuvi/ ВИДЫ МОДНОЙ МУЖСКОЙ ОБУВИ: ЧТО НОСЯТ СЕГОДНЯ И БУДУТ НОСИТЬ ЗАВТРА] * [https://porusski.me/2018/11/10/04-15-vidov-muzhskoj-obuvi-kotorye-nuzhno-znat/ Мужская обувь: гид по 15 моделям] * [https://web.archive.org/web/20221016062945/https://itaita.ru/news/klassicheskie_muzhskie_tufli_modeli_i_pravila_kombinirovanija/ Классические мужские туфли: модели и правила комбинирования] * [https://metrosexual.com.ua/vidy-muzhskoj-obuvi.html Основные виды мужской обуви — особенности, отличия, с какой одеждой комбинировать] {{fashion-stub}} {{пушмак}} [[Категори:Атă-пушмак]] ov9y7tz7xtky580j81g0m79lrw9dl2h 0 108131 878436 839221 2026-10-26T11:26:04Z Efistars 41282 Истори тата Усӑ курни уйӑрӗмӗсене хушрӑм (ҫӑлкуҫсемпе) 878436 wikitext text/x-wiki [[File:Korean.culture-cellphone-01.jpg|thumb|Карасла телефонсем лавкка сентри çинче. Кăнтăр Корея, Сеул, [[2006]]-мĕш çул]] '''Карасла телефон''' — [[карасла çыхăну]] мелĕпе çыхăнакан телефонсене çапла калаççĕ. Мобиллĕ телефонсен чи анлă сарăлнă тĕсĕ. Çавăн пекех, çапла вара, кунашкал телефонсене '''кĕсье телефонĕ''', '''мобиллĕ телефон''' теме пултараççĕ. Анчах та «карасла» тенĕ чухне çыхăну меслетне, технологине кăтартнă. Кунсăр пуçне '''соттăллă телефон''' тени те тĕл пулать. == Истори == [[1973]] çулхи [[ака, 3]] Motorola компанин инженерĕ Мартин Купер пӗрремӗш хут алӑри карасла телефонран калаçнă<ref name="brit">[https://www.britannica.com/technology/mobile-telephone ''Mobile telephone'' — Encyclopædia Britannica]</ref>. [[1983]] çулта пӗрремӗш коммерци карасла телефонӗ — Motorola DynaTAC — сутӑна тухать. 1990-мӗш çулсенче пуçласа карасла телефонсем пӗтӗм тӗнчере анлӑ сарӑлнӑ; халӗ ҫӗр чӑмӑрӗнчи ҫынсен нумайӑшӗн вӗсенчен пӗри пур<ref name="itu">[https://www.itu.int/itu-d/reports/statistics/facts/ ''Facts and Figures'' — International Telecommunication Union]</ref>. == Усă курни == Карасла телефонпа ҫынсем пӗр-пӗринпе калаҫаҫҫӗ, кӗске ҫырусем ([[SMS]]) яраҫҫӗ, сӑнӳкерчӗксем илеҫҫӗ, [[Интернет]]па усă кураççӗ. Хальхи смартфонсем пӗчӗк компьютер пек ӗҫлеҫҫӗ. == Çавăн пекех == * [[Раци]] * [[Кĕсьери персоналлă компьютер]] * [[Телефонла автохуравлавçă#Карасла çыхăнури автохуравлавçă|Карасла çыхăнури автохуравлавçă]] * [[Нетмониторинг]] * [[Сывлăх тата мобиллĕ телефон]] * [[Чи сутăнакан телефонсем]] * [[Коммуникатор]] ([[Çăлтарлă çул]]) * [[Фичерфон]] == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} == Литература == * Эльдар Муртазин. От «кирпича» до смартфона. Удивительная эволюция мобильного телефона. — М.: «Альпина Паблишер», 2012. — 234 с. — ISBN 978-5-9614-1734-0. == Каçăсем == * [http://www.mobimag.ru/Articles/837/Mobile+from+Erricson+to+Kuper.htm Мобильная связь от Эрикссона до Купера] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060623025019/http://mobimag.ru/Articles/837/Mobile+from+Erricson+to+Kuper.htm |date=2006-06-23 }} [[Категори:Карасла телефонсем| ]] [[Категори:Çыхăну]] [[Категори:Телефон]] jyaxcitamzh2vupb3d5ul38fm6bel8n 0 108347 878409 786135 2026-10-25T15:33:49Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878409 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Пăхăрçă (пĕлтерĕшсем)}} {{ПВ-Раççей |статус = Ял |чăвашла çĕлĕк = Пăхăрçă |тăван çĕлĕк = |герб = Coat of arms of Tatarstan.svg |ялав = Flag of Tatarstan.svg |lat_deg = 54 |lat_min =45 |lat_sec = 00 |lon_deg = 48 |lon_min =27 |lon_sec = 03 |CoordAddon = type:city(100)_region:RU |CoordScale = |ЯндексКартти = |регион карттин пысăкăшĕ = |район карттин пысăкăшĕ = |регион = Тутарстан |регион тапăлра = Тутарстан |район тĕсĕ = Муниципаллă район |район = Теччĕ районĕ |район тапăлра = Теччĕ районĕ{{!}}Теччĕ |пурăнан тăрăх тĕсĕ = Ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх = Пăхăрçă ял тăрăхĕ |пурăнан тăрăх тапăлра = Пăхăрçă ял тăрăхĕ{{!}}Пăхăрçă |шалти пайлану = |пуçлăх = |никĕсленĕ вăхăт = |пĕрремĕш асăну = |малтанхи ятсем = |статус = |лаптăк = |ПВ центрĕн çӳллĕшĕ = |пурăнан халăх = |халăх çыравĕн çулĕ = |йышлăх = |агломераци = |наци йышĕ = тутарсем |конфесси йышĕ = мăссăльмансем |этнохороним = пăхăрçăсем |вăхăт тăрăхĕ = |почтă индексĕ = 422383 |почтă индексĕсем = |телефон кочĕ = 84373 |автомобиль кочĕ = 16, 116 |цифрăллă идентификатор = 92255000072 |категори Commons-ра = |сайт = }} '''Пăхăрçă''' — [[Тутарстан]]ти [[Теччĕ районĕ]]нчи [[ял]]<ref>[http://www.kremnik.ru/node/440260 Населенные пункты ТатАССР до 1941года. Больше-Тарханский район ТатАССР.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170709045941/http://www.kremnik.ru/node/440260 |date=2017-07-09 }}</ref>. == Тавралăх == ==Вуламалли== * Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ. ==Асăрхавсем== {{асăрхавсем}} ==Каçăсем== {{Теччĕ районĕ}} [[Категори:Теччĕ районĕнчи пурăнан вырăнсем]] frmqq19nywcl41xnyurwrzj0e8a3y8b 0 109456 878412 855403 2026-10-25T17:40:18Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878412 wikitext text/x-wiki {{пĕр хушаматлисем}} {{Кинематографист | ят = Виктория Николаевна Полторак | ӳкерчĕк = Виктория Полторак.jpg | çуралнă вăхăт = [[1980]], [[чӳк, 18]] | çуралнă вырăн = [[Верхнезейск]], {{ÇВ|Зея районĕ|Зея районĕнче}}, [[Амур облаçĕ]], [[РСФСР]], [[ССРП]] | гражданлăх = {{RUS}} | професси = раççей кино/театр актриси | хастар çулсем = 2002 — х.в. }} '''Виктория Николаевна Полторак''' (18.11.1980, [[Верхнезейск]], [[Амур облаçĕ]], [[РСФСР]], ССРП çур.) — раççей театрпа кино актриси. == Биографи == Виктория Полторак 1980 çулхи чӳкĕн 18-мĕшĕнче Инçет Тухăçра, Амур облаçĕнчи [[Верхнезейск]] паççулкинче çуралнă<ref>{{Cite web |url=https://www.vokrug.tv/person/show/viktoriya_poltorak/ |title=Виктория Полторак |access-date=2020-03-14 |archive-date=2020-02-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200206162021/https://www.vokrug.tv/person/show/viktoriya_poltorak/ |deadlink=no }}</ref>. Ачалăхĕнче Виктория спорта юратнă, тĕрлĕ конкурссене тат ăмăртусене хутшăннă, пултарулăх кĕтесĕсене çӳренĕ, сцена çинче сăвăсем вуланă, сӳретлĕ ӳнере хăнăхнă. 1994 çулта амăшĕ хистенипе Модельсен шкулне ĕçе кĕнĕ. Вăхăт иртнĕçем «Бурда Моден» журнал ăна Мускава ĕçе чĕннĕ, анчах та килтех юлнă, аслă пĕлӳ илме шутланă<ref>{{Cite web |url=https://www.womanhit.ru/stars/interview/2018-03-02-viktorija-poltorak-posle-razvoda-smaksimom-drozdom-janadva-goda-pogruzilas-vzatvornichestvo/ |title=Виктория Полторак: «После развода с Максимом Дроздом я на два года погрузилась в затворничество» |access-date=2020-03-14 |archive-date=2020-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200812032258/https://www.womanhit.ru/stars/interview/2018-03-02-viktorija-poltorak-posle-razvoda-smaksimom-drozdom-janadva-goda-pogruzilas-vzatvornichestvo/ |deadlink=no }}</ref>. 2002 çулта [[Чĕмпĕрти патшалăх университечĕ]]н культурăпа ӳнер факультетĕнче актĕрсен уйрăмĕнче диплома тивĕçнĕ. === Пайăр пурнăçĕ === * 1-мĕш упăшки — ... ** хĕрĕ — Валерия (2002 çур.) * 2-мĕш упăшки — Константин (Чĕмпĕртен Мускав пĕрле килнĕ); * 3-мĕш упăшки — Максим Дрозд (1968 çур.), актер (2009—2014); ** хĕрĕ — Софи (2010 çур.); * 4-мĕш упăшки — Виктор == Пултарулăхĕ == 2002—2004 çулсенче Чĕмпĕр облаçĕн драма театрĕнче ĕçленĕ. «Мера за меру» (Шекспир) тата «За двумя зайцами» (Старицкий) спектакльсене хутшăннă. Çав хушăрах Виктория Полторак спорт клубĕнче хăтланнă, фитнес инструкторĕ пулнă. 2004 çулта Мускава куçса кайнă, унта ГИТИС-е (Юрий Калмыковăн ăста лаççи) вĕренме кĕнĕ<ref>{{Cite web|url=https://www.goodhouse.ru/stars/zvezdnye-istorii/rokovaya-charovnica-istoriya-glavnoy-cyganki-strany-viktorii-poltorak/|title=Роковая чаровница. История главной «Цыганки» страны Виктории Полторак|website=www.ohchr.org|date=2020-03-13|lang=ru|accessdate=2020-03-16|archive-date=2020-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201128163241/https://www.goodhouse.ru/stars/zvezdnye-istorii/rokovaya-charovnica-istoriya-glavnoy-cyganki-strany-viktorii-poltorak/|deadlink=no}}</ref>. Вĕреннĕ чухне диплом спектаклĕсенче (Ниса — «Дурочка», Лопе де Вега; Полли тата Дженни Малинсем — «Трехгрошовая опера», Б. Брехт) вылянă. Кинора Виктория Полторак пĕрремĕш ăстрăм 2006 çулта хăтланса пăхнă — сериалсенче пĕчĕк рольсене вылянă. {{Цитата | «Лично у меня есть стержень. Если я сказала, что что-то сделаю - я сделаю! Знаю свои недостатки и свои слабые места, и стараюсь казаться лучше, чем есть. И никогда не берусь за дело, которое мне не под силу», - охарактеризовала себя Виктория Полторак.}} == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * https://tvkultura.ru/person/show/person_id/110184/{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190902175123/https://tvkultura.ru/person/show/person_id/110184/ |date=2019-09-02 }} * https://www.1tv.ru/shows/dobroe-utro/nashi-gosti/viktoriya-poltorak * https://www.goodhouse.ru/stars/zvezdnye-istorii/rokovaya-charovnica-istoriya-glavnoy-cyganki-strany-viktorii-poltorak/{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201128163241/https://www.goodhouse.ru/stars/zvezdnye-istorii/rokovaya-charovnica-istoriya-glavnoy-cyganki-strany-viktorii-poltorak/ |date=2020-11-28 }} * https://tricolortvmag.ru/article/serials/2019-09-16-viktoriya-poltorak-intervyu-s-aktrisoy-seriala-tsyganka-na-kanale-domashniy/{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200924162023/https://tricolortvmag.ru/article/serials/2019-09-16-viktoriya-poltorak-intervyu-s-aktrisoy-seriala-tsyganka-na-kanale-domashniy/ |date=2020-09-24 }} * https://ru.hellomagazine.com/zvezdy/33253-viktoriya-poltorak-sygrat-tcyganku-bylo-moim-karmicheskim-dolgom.html{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200808010244/https://ru.hellomagazine.com/zvezdy/33253-viktoriya-poltorak-sygrat-tcyganku-bylo-moim-karmicheskim-dolgom.html |date=2020-08-08 }} * https://www.womanhit.ru/stars/interview/2018-03-02-viktorija-poltorak-posle-razvoda-smaksimom-drozdom-janadva-goda-pogruzilas-vzatvornichestvo/{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200812032258/https://www.womanhit.ru/stars/interview/2018-03-02-viktorija-poltorak-posle-razvoda-smaksimom-drozdom-janadva-goda-pogruzilas-vzatvornichestvo/ |date=2020-08-12 }} * https://www.sb.by/articles/viktoriya-poltorak-mne-interesny-lyubye-eksperimenty.html{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200923002508/https://www.sb.by/articles/viktoriya-poltorak-mne-interesny-lyubye-eksperimenty.html |date=2020-09-23 }} * https://web.archive.org/web/20230312052915/https://teleprogramma.pro/stars/interview/1148443-zvezda-seriala-cyganka-viktoriya-poltorak-daje-kogda-kazalos-chto-mir-vokrug-u642-u3491 * https://vm.ru/stars/750651-zagintervyune-lyublyu-unylyh{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191001055939/https://vm.ru/stars/750651-zagintervyune-lyublyu-unylyh |date=2019-10-01 }} * https://aif.ru/my_area/academichesky/aktrisa_viktoriya_poltorak_moey_mechtoy_byl_vid_iz_okna_na_les{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200610024743/https://aif.ru/my_area/academichesky/aktrisa_viktoriya_poltorak_moey_mechtoy_byl_vid_iz_okna_na_les |date=2020-06-10 }} * https://www.wday.ru/stil-zhizny/novosty/viktoriya-poltorak-khuzhe-chem-v-shkole-ne-bylo-nikogda/{{Ĕçлемен каçă|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * https://ulpravda.ru/rubrics/cilture/viktoriia-poltorak-v-tsyganke-ia-nichego-ne-skryvaiu-i-liubliu-kak-umeiu{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200722153219/https://ulpravda.ru/rubrics/cilture/viktoriia-poltorak-v-tsyganke-ia-nichego-ne-skryvaiu-i-liubliu-kak-umeiu |date=2020-07-22 }} [[Категори:XXI ĕмĕрти актрисăсем]] [[Категори:1980 çулта çуралнисем]] [[Категори:Чӳкĕн 18-мĕшĕнче çуралнисем]] [[Категори:Актрисăсем, алфавитпа]] [[Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа]] [[Категори:Чĕмпĕрти патшалăх университетĕнче вĕренсе тухнисем]] qrdsnuzpda0i7ixb0h3jfdpd5nohe8d 0 123795 878431 845339 2026-10-26T02:52:45Z CommonsDelinker 188 Removing [[:c:File:Monster_movie.jpg|Monster_movie.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Shizhao|Shizhao]] because: No license since 2026-10-20. For more information read the introduction of [[:c:COM:L|]], about [[:c:Commons:Essential infor 878431 wikitext text/x-wiki {{Пĕлтерĕшсем|Монстр (пĕлтерĕшсем)}} {{Фильм |ЧăвЯчĕ = Монстр |ТăвЯчĕ = {{lang-en|Monster}} |Ӳкерчĕк = |Пысăкăш = 228px |Жанр = [[фильм-биографи|биографи]]<br>[[Драма (жанр)|драма]]<br>[[криминал]]<br>[[мелодрама]] |Режиссёр = [[Дженкинс Пэтти|Пэтти Дженкинс]] |Продюсер = [[Шарлиз Терон]] <br>Марк Деймон |Сценарист = [[Пэтти Дженкинс]] |Актёрсем = [[Шарлиз Терон]]<br>[[Кристина Риччи]] |Оператор = [[:en:Steven Bernstein|Стивен Берштейн]] |Композитор = [[BT (Brian Wayne Transeau)|BT]] |Компани = Denver & Delilah Films |Дистрибьютор = Newmarket Films |Бюджет = 1,5 млн. долл.<ref>{{cite web|url=https://www.dga.org/Craft/DGAQ/All-Articles/1301-Winter-2013/Director-Patty-Jenkins.aspx|title=Natural-Born Director|last=Rosen|first=Lisa|date=Winter 2013|website=[[Directors Guild of America]]|access-date=2021-03-09|archive-date=2021-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20210411042450/http://www.dga.org/Craft/DGAQ/All-Articles/1301-Winter-2013/Director-Patty-Jenkins.aspx|url-status=live}}</ref><ref>Dir. [[Patty Jenkins]] stated in an interview on November 13, 2017 with film critic Thelma Adams that press accounts of the film's budget were exaggerated, saying that the budget was $1.5 million.</ref> |Тупăш = 64,2 млн. долл.<ref>{{cite web|url=https://www.the-numbers.com/movie/Monster#tab=international|title=Monster (2003)|website=[[The Numbers]]|access-date=2021-02-09|archive-date=2021-02-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210210123118/https://www.the-numbers.com/movie/Monster#tab=international|url-status=live}}</ref> |Патшалăх = {{USA-cinema}}<ref>{{cite web|url=https://www.berlinale.de/en/archive/jahresarchive/2004/02_programm_2004/02_filmdatenblatt_2004_20041861.html#tab=boulevard|title=Monster|website=[[Berlin International Film Festival]]|access-date=2021-03-09|archive-date=2021-05-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210509111641/https://www.berlinale.de/en/archive/jahresarchive/2004/02_programm_2004/02_filmdatenblatt_2004_20041861.html#tab=boulevard|url-status=live}}</ref> |Чĕлхе = [[Акăлчан чĕлхи|акăлчан]] |Вăхăт = 109 мин. |Çул = 2003 }} '''«Монстр»''' ({{lang-en|Monster}}) — [[Дженкинс Пэтти|Пэтти Дженкинс]] режиссёр хăйĕн сценарипе ӳнерленĕ [[Криминаллă фильм|криминаллă]] [[фильм-биографи|биографилле]] американ [[Драма (жанр)|драма]]-фильмĕ. Фильма Америкăри 1989—1990 çулсенче клиент-арçынсене персе пăрахнă [[Урамри проституци|çул çинчи проститутка]] [[Эйлин Уорнос]] [[сериллĕ вĕлерӳçĕ]] историйĕпе ӳнерленĕ. Эйлин Уорнос сăнарне [[Шарлиз Терон]] кăтартса панă, вăлах фильм продюсерĕ пулнă; [[Кристина Риччи]] вара çуррине шутласа кăларнă Селби Уолл рольне вылянă, унăн прототипĕ — Уорнос юратса пăрахнă Тирия Мур. == Сюжет == == Рольсенче == {{ВРоляхВерх}} {{ВРолях|[[Шарлиз Терон]]||[[Эйлин Уорнос|Эйлин (Ли) Уорнос]]|}} {{ВРолях|[[Кристина Риччи]]||Селби Уолл|(прототип: Тирия Мур)}} {{ВРолях|[[Брюс Дерн]]||Томас, Эйлин тусĕ|}} {{ВРолях|[[Ли Тергесен]]||Винсент Кори|(прототип: Ричард Мэллори)}} {{ВРолях|[[Энни Корли]]||Донна|}} {{ВРолях|[[Пруитт Тейлор Винс]]||Жене, тытăнса калаçакан клиент|}} {{ВРолях|[[Марк Макколей]]||Уилл, клиент-«папочка»|}} {{ВРолях|[[Марко Сент-Джон]]||Эван, клиент - полицейский пулнăскер|}} {{ВРолях|[[Скотт Уилсон]]||Хортон, последний клиент|}} {{ВРолях|[[Рас Блеквелл]]||полицейский|}} {{ВРолях|[[Тим Уэр]]||Чак|}} {{ВРоляхНиз}} == Ӳнерлекен ушкăн == == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} == Каçăсем == * {{imdb title|id=0340855|title=Монстр}} {{рейтинг|7.4|10}} * {{amg title|id=287615|title=Монстр}} {{рейтинг|4.0|5}} * {{Rotten tomatoes | id=1128647-monster |title=Монстр}} {{рейтинг|7.2|10}} * {{cite web|url=http://www.media8ent.com/m8/movies.asp?movieID=15|title=Официальная страница фильма|author=|date=|work=|publisher=|description=|access-date=2011-04-11|lang=en|archive-url=https://www.webcitation.org/5xqlFFb4H?url=http://www.media8ent.com/m8/movies.asp?movieID=15|archive-date=2011-04-10|url-status=dead}} dobeib3vwarix08irdkg2tc6dewy1yo 0 124206 878413 874894 2026-10-25T18:02:50Z InternetArchiveBot 28304 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 878413 wikitext text/x-wiki {{Пайăр çын |ят = Леонид Прокопьевич<br>ПРОКОПЬЕВ |тăван ят = Леонид Прокопьевич Прокопьев |портрет = |калăпăш = |ăнлантару = |çуралнă чухнехи ят = |ĕçлев тĕсĕ = совет/раççей парти/патшалăх ĕçченĕ |çуралнă вăхăт = [[1934]], [[ака, 7]] |çуралнă вырăн = [[Янмурзино]] ялĕ, {{ÇВ|Красноармейск районĕ|Красноармейски районĕнче}}, [[Чăваш АССР]], РСФСР, ССРП |гражданлăх = {{USSR}} {{RUS}} |пăхăнулăх = |вилнĕ вăхăт = [[2006]], [[кăрлач, 8]] |вилнĕ вырăн = {{ВВ|Шупашкар|Шупашкарта}}, [[Чăваш Ен]], РФ |ашшĕ = |амăшĕ = |упăшка = |арăм = |ачасем = |чыславсемпе парнесем = |сайт = |тĕрли = |Commons = |Rodovid = }} '''Леонид Прокопьевич Прокопьев''' (7.4.1934, [[Янмурзино]], [[Красноармейски_районĕ_(Чăваш Ен)|Красноармейски районĕ]], [[Чăваш АССР]], [[РСФСР]] — 8.1.2006, [[Шупашкар]], [[РФ]]) — совет/раççей парти/патшалăх ĕçченĕ, [[Чăваш АССР Министрсен канашĕ]] председателĕ (1975—1989), РСФСР патшалăх национальноçсен ĕçĕсен комитечĕн председателĕ (1990—1991). == Биографи == == Чыслани == * [[Ĕçлĕх Хĕрлĕ Ялав орденĕ]] * [[Халăхсен туслăхĕ орден]] * [[«Хисеп Палли» орден]] * Медальсем == Каçăсем == * [http://www.gasi.archives21.ru/default.aspx?page=./3699/3953/5738 Государственный архив современной истории Чувашской Республики → Прокопьев Леонид Прокопьевич] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210930101857/http://www.gasi.archives21.ru/default.aspx?page=./3699/3953/5738 |date=2021-09-30 }} * [https://web.archive.org/web/20131105000211/http://www.nasledie.nbchr.ru/personalii/gos-dejateli/prokopev-leonid-prokopevich/ Культурное наследие Чувашии → Прокопьев Леонид Прокопьевич] * https://kprf.ru/pravda/issues/2006/1/article-10348/ * http://archiv.council.gov.ru/files/encycl/896_3004_793054178/index{{Ĕçлемен каçă|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * https://regnum.ru/news/polit/570546.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211030121457/https://regnum.ru/news/polit/570546.html |date=2021-10-30 }} * http://nasledie.nbchr.ru/personalii/gos-dejateli/prokopev-leonid-prokopevich/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250210185137/http://nasledie.nbchr.ru/personalii/gos-dejateli/prokopev-leonid-prokopevich/ |date=2025-02-10 }} * https://web.archive.org/web/20250120200903/http://www.labyrinth.ru/content/card.asp?cardid=15538 {{Чăваш АССР влаçĕ}} [[Категори:РФКП пайташĕсем]] [[Категори:ССКП XXV съезчĕн делегачĕсем]] [[Категори:ССКП XXVI съезчĕн делегачĕсем]] tu5dzr81hrhitp088p7rrtebukj2emp 0 128918 878418 870543 2026-10-25T21:25:46Z CommonsDelinker 188 Removing [[:c:File:TOMRİS_HATUN.jpg|TOMRİS_HATUN.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Túrelio|Túrelio]] because: [[:c:COM:L|Copyright violation]]: http://www.leblebitozu.com/turk-tarihinin-6-guclu-kadin-lideri/. 878418 wikitext text/x-wiki {{Литература хайлавĕ |Ячĕ= Хĕвел хапхи |Тăван ячĕ = Хĕвел хапхи (Тамарислу - амаçынсен патши) |Ӳкерчĕк = |Алпусни = |Жанр = [[роман]] |Автор = [[Юхма Мишши]] |Тăван чĕлхи = чăваш |Хайланă = 1990-1991 |Пичетленĕ = [[1999]] |Уйрăм кăларăм = [[1999]] |Куçару = куçарусем пурри е çукки паллă мар |Викивулавăш-текст= }} {{Пĕлтерĕшсем|Хĕвел хапхи}} '''Хĕвел хапхи''', Чăваш халăх çыравçи Юхма Мишши чăвашла çырнă роман, ун пирки Интернетри «Чувашские книги» сайтри аннотацире çапла каланă<ref>[https://chuvash-lib.blogspot.com/2016/03/hevel-haphi-tamarisly-amashinsen-patshi.html Чувашские книги] Ку сйтра романпа паллашмалли гиперкаçă та пур (1999-мĕш çулхи кăларăмри текст патне илсе пырать).</ref> (малалла пăхăр). {{Цитата пуçламăшĕ}} Чăваш халăх писателĕ Юхма Мишши çырнă вуникĕ хайлавран тăракан "Хуркайăк çулĕ" ятлă историлле романсен ярăмĕнчи пĕрремĕш кĕнеке. Ку хайлаври ĕçсем икĕ историлле тапхăрта пулса иртеççĕ: пирĕн вăхăтсенче тата пирĕн эрăчченхи саккăрмĕш ĕмĕрте. Пирĕн эрăчченхи саккăрмĕш-улттăмĕш ĕмĕрсенче чăвашсен авалхи ламтайĕсем авалхи Туранра, урăхла каласан, хальхи Вăтам Ази таврашĕнче пурăннă. Ун чухне авалхи Элам таврашĕнчен эшкерленсе тухнă перссем çĕкленсе хăватлăланса пынă. Вĕсем чăвашсен авалхи ламтайĕсем çине те сĕкĕнсе кĕме тытăннă. Çавăн чухне вара пĕтĕм йăхсемпе ăрусене пĕрлештерсе, пысăк çар пухса, пирĕн авалхи чаплăран та чаплă амаçын-патша Тамарислу перссен тискер те хаяр Кир ятлă патшине ним юлми çĕмĕрсе тăкнă. Ку романа Юхма Мишши 1990-1991 çулсенче çырнă. {{Цитата вĕçĕ}} == Тĕп хыпарсем == Литература тишкерÿçисем, ытти эксперсем Юхма Мишшин асăннă романне пăхса тухса хак панă-ши е çук-ши — ку халлĕхе паллă мар. Анчах та роман тексчĕпе паллашни акă мĕн кăтартса парать. Тамарислупа çыхăннă сюжет — хайлавăн пĕр пĕчĕк пайĕ çеç. Тĕпрен илсен унта историри тĕрлĕ пулăмсем çине епле пăхассисем тавра калаçни. [[Ӳкерчĕк:Юхма Мишши.jpg|thumb|left|Юхм Мишши çыравçă]] Юхма Мишшин романĕн кĕнекинче [[Тафаев Геннадий Ильич|Г. И. Тафаев]] çырнă пысăках мар умсăмах та пур. Анчах та унта пит нимех те каламан темелле. Чăн пулнă пулăмсемпе пĕрлех [[автор]] шутласа кăларнисем те пур тенипех çырлахнă. == Фольклорлăх == «Хĕвел хапхи» романа фольклорпа çыхăнтарса ăна чăнласах çапла тăваканĕ — айпуçелĕк («Тамарислу - амаçынсен патши») тата çав айпуçелĕкпе майлашăннă [[контент]]. [[Хĕрарăм]] [[çарçă]]сене «амаçын» ят парса, «[[этимологи]]зацилесе», [[амзонсем]]пе пĕр çыхха чиксе культурăна кĕртни — ăслăлăхпа никĕслемелли япала мар<ref>[https://www.chgign.ru/a/news/6369.html Развенчание мифа об амазонках в Среднем Поволжье] — Чăваш патшалăх гумнитари институчĕн порталĕ.</ref>. Ку пĕтĕмпех — хальхи<ref>САМОДЕЛОВА Е. А., [https://litinstitut.ru/sites/default/files/vestnik/2016_2/vestnik_li_2016_2_007_samodelova.pdf СОВРЕМЕННЫЙ ФОЛЬКЛОР КАК НЕМАТЕРИАЛЬНОЕ КУЛЬТУРНОЕ НАСЛЕДИЕ (к постановке проблемы)]</ref><ref>Алексеевский Михаил Дмитриевич, Громов Дмитрий Вячеславович. [https://cyberleninka.ru/article/n/folklor-xxi-veka-geroi-nashego-vremeni-1 Фольклор XXI века: герои нашего времени. Доклад.] — Конференция «Фольклор XXI века: Герои нашего времени» состоялась 20—21 октября 2011 г. в Москве. </ref> тата, çавăн пекех, ĕлĕкхи<ref>Чăваш патшалăх гуманитари институчĕн ăслав архивĕ (малалла: ЧПГИ ĂА), 1-мĕш уйрăм, 265-мĕш том, 205-211-мĕш стр. (Е. Александровăн [[1914]]-мĕш çулхи çырсаилĕвĕ)</ref><ref name="Д">Димитриев В. Д. Чувашские исторические предания. Чебоксары, 1993, 446 с.</ref>{{rp|35}} фольклор. «Амаçын» ăнлава кам шутласа тупнине калама хĕн. Ахăртнех, вăл Юхма Мишши хăй, е В. П. Галошев ÿнерçĕ, е [[Çуйăн Хĕтĕрĕ]] фольклорист пулма пултараççĕ^{[[Ыйтусем|[''çăлкуç кирлĕ'']]]}. Акă мĕн çырса кăтартнă Юхма Мищшши амаçынсем пирки хайĕн «Атăл шывĕ юха тăрать» ятлă тепĕр романĕнче<ref>[https://chuvash.org/lib/haylav/pay/2438.1.html Атăл шывĕ юха тăрать :: Амаçынсем Юхма Мишши | Историллĕ роман] — Электронла вулавăш.</ref> (малалла пăхăр). {{Цитата пуçламăшĕ}} Амаçынсем — пăлхар халăхĕн хăйне евĕрлĕ йăхĕ. Унта хĕрарăмсем кăна пурăнаççĕ. Вĕсен ку йăли-йĕрки сĕм авалтан пырать. Амаçынсем амаланса, хăйне еверлĕ йăх пулса каясси вăл тахçан-тахçан, Тамарислу хĕр-пике патшара ларнă чухне пуçланнă. Ун чухне пăлхарсен мăн аслашшĕсем кунта мар, питĕ аякра, кăнтăрти çĕрсенче пурăннă. Тамарислу хĕр-пике патша хăйсем çине тапăнса килнĕ тăшмансене ним юлми çĕмĕрсе тăкни ĕмĕрлĕхех чылай кĕнекесенче çырăнса юлнă. Амаçынсем вĕсем пин çул каялла та пулнă. Вĕсен ун чухне те пĕтĕм тĕнче пĕлекен маттуртан та маттур патши пулнă, ăна Чумара тесе чĕннĕ. Чумара ытарайми хитре те маттур хĕр пулнă. Пĕчекренех юланутпа çӳреме юратнă, ухăпа пеме, хĕçпе çапăçма, сăнă ывăтма пĕлнĕ. Амаçынсем ун чухне те ытти халăхран уйрăм, хăйсем кăна пурăннă. Вĕсен çемйи вунă çынран танă. Ăна, çемйине, вĕсем çар тенĕ. Çав вунă çыннăн хăйĕн çарпуçĕ пулнă. Çапла вара амаçынсен пĕтĕм ушкăнĕ пин-пин çартан та ытла пулнă. Амаçынсен тепĕр паллă патши пулнă. Ăна Юракке тесе чĕннĕ. {{Цитата вĕçĕ}} [[File:Queen Tomyris.jpg|thumb|Queen Tomyris, Томирис майра патша тата çарпуçĕ</br><big>Маттиа Прети (1613 — 1699) карччынĕнчен, пĕр сыпăк</big>]] == Çавăн пекех == * [[Кăвак çĕмрен]] (Юхма Мишшин тепĕр романĕ) * [[Кĕмĕл тумлă çар]] (Марина Карягина пьеси) == Асăрхавсем == {{Асăрхавсем}} [[Категори:Чăваш литератури]] [[Категори:Чăваш романĕсем]] dru29mgdmlnqrhs2onu20qp824hy4ko 0 131046 878399 2026-10-25T12:19:11Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: «'''Шутарав матрици''' (çавăн пекх '''Шутаравла матрици''') — тĕп [[матрица çийдиагоналĕ|çийдиагональри]] е тĕп [[матрица айдиагоналĕ|айдиагональри]] пĕрресемлĕ тата ытти вырăнсенче нульсемлĕ [[бинарлă матрица]]. Шутаравла {{math|''U''}} матрица, çийдиагональре пĕр...» 878399 wikitext text/x-wiki '''Шутарав матрици''' (çавăн пекх '''Шутаравла матрици''') — тĕп [[матрица çийдиагоналĕ|çийдиагональри]] е тĕп [[матрица айдиагоналĕ|айдиагональри]] пĕрресемлĕ тата ытти вырăнсенче нульсемлĕ [[бинарлă матрица]]. Шутаравла {{math|''U''}} матрица, çийдиагональре пĕрресемлĕскер, '''çулти шутаравла матрица''' пулать. Шутаравла {{math|''L''}} матрица, айдиагональре пĕрресемлĕскер, '''аялти шутаравла матрица''' пулать. Ĕнтĕ {{math|(''i'', ''j'')}} индекссемлĕ ''U'' тата ''L'' матрицăсен компоненчĕсем ак çапла : <math> U_{ij} = \delta_{i+1,j}, \quad L_{ij} = \delta_{i,j+1}, </math> кунта <math>\delta_{ij}</math> — [[Кронекер символĕ|Кронекер дельта-символĕ]]. Сăмахран, шутаравла ''5×5''-матрицăсем: :: <math> U_5=\begin{pmatrix} 0 & 1 & 0 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 & 1 \\ 0 & 0 & 0 & 0 & 0 \end{pmatrix} \quad L_5=\begin{pmatrix} 0 & 0 & 0 & 0 & 0 \\ 1 & 0 & 0 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 & 0 \end{pmatrix}. </math> == Çавăн пекех == * [[Нильпотентла матрица]] == Каçăсем == [http://www.ee.imperial.ac.uk/hp/staff/dmb/matrix/special.html#Shift_Matrix Shift Matrix — entry in the Matrix Reference Manual] [[Категори:Матрицăсен тĕлĕшĕсем]] [[Категори:Матрицăсем]] g1984v3rl34x7hjb0ztuv98vi755c08 14 131047 878400 2026-10-25T12:23:32Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: «{{Catmore}} [[Категори:Матрицăсен тĕлĕшĕсем]]» 878400 wikitext text/x-wiki {{Catmore}} [[Категори:Матрицăсен тĕлĕшĕсем]] cyn5z9cjx31zzn3tbfpjt7dwy5sqv19 0 131048 878402 2026-10-25T12:28:39Z Ellodanis5 17302 Ellodanis5 [[Статистикăллă механика]] страницӑн ятне [[Статистикăлла механика]] ҫине улӑштарчӗ 878402 wikitext text/x-wiki #перенаправление [[Статистикăлла механика]] td4yxi9mzez41gh6xkouu73ndtzxrqt 1 131049 878404 2026-10-25T12:28:40Z Ellodanis5 17302 Ellodanis5 [[Сӳтсе явасси:Статистикăллă механика]] страницӑн ятне [[Сӳтсе явасси:Статистикăлла механика]] ҫине улӑштарчӗ 878404 wikitext text/x-wiki #перенаправление [[Сӳтсе явасси:Статистикăлла механика]] na3or09m2h65ocudirtdbqg7lfvu6uo 10 131050 878414 2026-10-25T18:34:23Z Ymblanter 7764 Ҫӗнӗ страница: «Постер программы исследования экзопланет НАСА на Хэллоуин 2020 года» 878414 wikitext text/x-wiki Постер программы исследования экзопланет НАСА на Хэллоуин 2020 года 676o7niv8ixmukb6hfedsmlc2g7cbi9 10 131051 878415 2026-10-25T18:34:38Z Ymblanter 7764 Ҫӗнӗ страница: «Graveyard 27x39 ENGLISH.png» 878415 wikitext text/x-wiki Graveyard 27x39 ENGLISH.png hyu8amn3z545k1cx5blnjzzlwzv0jmc 10 131052 878416 2026-10-25T18:36:25Z Ymblanter 7764 Ҫӗнӗ страница: «__NOTOC__ [[#1|1]] | [[#2|2]] | [[#3|3]] | [[#4|4]] | [[#5|5]] | [[#6|6]] | [[#7|7]] | [[#8|8]] | [[#9|9]] | [[#10|10]] | [[#11|11]] | [[#12|12]] | [[#13|13]] | [[#14|14]] | [[#15|15]] | [[#16|16]] | [[#17|17]] | [[#18|18]] | [[#19|19]] | [[#20|20]] | [[#21|21]] | [[#22|22]] | [[#23|23]] | [[#24|24]] | [[#25|25]] | [[#26|26]] | [[#27|27]] | [[#28|28]] | [[#29|29]] | [[#30|30]] {{Potd/Day|month=2026-11|day=1|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=2|wid...» 878416 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ [[#1|1]] | [[#2|2]] | [[#3|3]] | [[#4|4]] | [[#5|5]] | [[#6|6]] | [[#7|7]] | [[#8|8]] | [[#9|9]] | [[#10|10]] | [[#11|11]] | [[#12|12]] | [[#13|13]] | [[#14|14]] | [[#15|15]] | [[#16|16]] | [[#17|17]] | [[#18|18]] | [[#19|19]] | [[#20|20]] | [[#21|21]] | [[#22|22]] | [[#23|23]] | [[#24|24]] | [[#25|25]] | [[#26|26]] | [[#27|27]] | [[#28|28]] | [[#29|29]] | [[#30|30]] {{Potd/Day|month=2026-11|day=1|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=2|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=3|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=4|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=5|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=6|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=7|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=8|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=9|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=10|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=11|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=12|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=13|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=14|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=15|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=16|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=17|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=18|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=19|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=20|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=21|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=22|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=23|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=24|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=25|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=26|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=27|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=28|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=29|width=300}} {{Potd/Day|month=2026-11|day=30|width=300}} by0fvmwbm8wxx7tacj9ai60eryoo459 0 131053 878432 2026-10-26T05:41:09Z Ellodanis5 17302 Ҫӗнӗ страница: «[[Ӳкерчĕк:L'Alcool, voilà l'ennemi. Tableau d'anti-alcoolisme par le Dr Galtier-Boissière. Collection de tableaux muraux Armand Colin & Cie, Tableau 6 affiche, Bertin & Cie, sc..jpg|мини|Плакат]] '''Урăлăх''', ӳсĕрлĕх тенин антипочĕ. == Каçăсем == * [https://nlr.ru/res/inv/ukazat55/record_full.php?record_ID=253993 Электронные копии газеты «Трезвость» (1914-1916 гг.) в Пу...» 878432 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:L'Alcool, voilà l'ennemi. Tableau d'anti-alcoolisme par le Dr Galtier-Boissière. Collection de tableaux muraux Armand Colin & Cie, Tableau 6 affiche, Bertin & Cie, sc..jpg|мини|Плакат]] '''Урăлăх''', ӳсĕрлĕх тенин антипочĕ. == Каçăсем == * [https://nlr.ru/res/inv/ukazat55/record_full.php?record_ID=253993 Электронные копии газеты «Трезвость» (1914-1916 гг.) в Путеводителе РНБ «Газеты в сети и вне её»] {{Навигаци|Викисловарь=трезвость}} {{Commonscat|Temperance movement}} {{Типĕ саккун}} [[Категори:Сывă пурнаç йĕрки]] [[Категори:Урăлăх]] [[Категори:Ĕçкĕлĕхпе кĕрешесси]] j14b3ciyvlpqof838oc15qe1xhiofro 0 131054 878434 2026-10-26T11:23:03Z Efistars 41282 Çӗнӗ статья: мобиллӗ телефон (пӗрремӗш статья Efistarsран) 878434 wikitext text/x-wiki [[Ӳкерчĕк:Mobile phone evolution.jpg|thumb|250px|Мобиллӗ телефонсен аталанăвĕ]] '''Мобиллӗ телефон''' (вырӑсла «сотовый телефон») — сасӑсене радио сигналӗсемпе инҫете ҫитерекен, алӑра тытса çӳремелли проводасӑр телефон. Вăл çыхăну эрешĕсене усă курса ĕçлет, çавăнпа ăна çул çинче те усă курма пулать. == Истори == [[1973]] çулхи [[ака, 3]] Motorola компанин инженерĕ Мартин Купер пӗрремӗш хут алӑри мобиллӗ телефонран калаçнă<ref name="brit">[https://www.britannica.com/technology/mobile-telephone ''Mobile telephone'' — Encyclopædia Britannica]</ref>. [[1983]] çулта пӗрремӗш коммерци мобиллӗ телефонӗ — Motorola DynaTAC — сутӑна тухать. 1990-мӗш çулсенче пуçласа мобиллӗ телефонсем пӗтӗм тӗнчере анлӑ сарӑлнӑ; халӗ ҫӗр чӑмӑрӗнчи ҫынсен нумайӑшӗн вӗсенчен пӗри пур<ref name="itu">[https://www.itu.int/itu-d/reports/statistics/facts/ ''Facts and Figures'' — International Telecommunication Union]</ref>. == Усă курни == Мобиллӗ телефонпа ҫынсем пӗр-пӗринпе калаҫаҫҫӗ, кӗске ҫырусем ([[SMS]]) яраҫҫӗ, сӑнӳкерчӗксем илеҫҫӗ, [[Интернет]]па усă кураççĕ. Хальхи смартфонсем пӗчӗк компьютер пек ӗҫлеҫҫӗ. == Çавăн пекех пăхăр == * [[Телефон]] * [[Смартфон]] * [[Интернет]] == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} {{stub}} [[Категори:Телефонлă çыхăну]] [[Категори:Телекомуникацисем]] nx4ibbslmutt3khe47ulgsoxbjnsutr 878437 878434 2026-10-26T11:26:08Z Efistars 41282 Дубль пулнӑ: [[Карасла телефон]] патне синоним-redirect 878437 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Карасла телефон]] oigbx0c4zuiu6puj0nj4j4bsep8yqm7 0 131055 878435 2026-10-26T11:23:20Z Efistars 41282 Redirect: [[Мобиллӗ телефон]] патне 878435 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Мобиллӗ телефон]] jr6hq3mcqsenln5jkcmaceyp36607bl 878438 878435 2026-10-26T11:26:12Z Efistars 41282 [[Карасла телефон]] патне redirect 878438 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Карасла телефон]] oigbx0c4zuiu6puj0nj4j4bsep8yqm7 0 131056 878440 2026-10-26T11:47:08Z Efistars 41282 Ҫӗнӗ статья: туризм (тӗсӗсем, Чӑваш Енре) 878440 wikitext text/x-wiki '''Туризм''' — çынсен хăйсен яланхи пурăнакан вырăнĕнчен инçе вырăнсене канма, курма, пĕлÿ пухма çÿресси<ref name="brit">[https://www.britannica.com/topic/tourism ''Tourism'' — Encyclopædia Britannica]</ref>. Туризм тӗнче экономикӗн пысӑк отраслӗсенчен пӗри: [[2024]] çулта çӗршывсен хушшинче çул çÿрекен туристсен йышӗ 1,4 миллиарда çитнӗ<ref name="un">[https://www.untourism.int/un-tourism-world-tourism-barometer-data ''World Tourism Barometer'' — UN Tourism]</ref>. == Туризм тӗсӗсем == * культура туризмӗ — историлле вырӑнсене, музейсене, кивӗ хуласене курасси; * экотуризм — çутҫанталӑк сыхлавӗн вырӑнӗсенче канасси; * спорт туризмӗ — ту çÿресси, шывпа çÿресси; * ял туризмӗ — ялсенче канасси, халӑх йӑли-йӗркипе паллашасси; * ĕç туризмӗ — ĕç тӗллевӗсемпе çула тухасси. == Чăваш Енре == Чăваш Енре туризм аталанать: [[Шупашкар]] хули, [[Атăл]] хӗрри, [[Акатуй]] пек халӑх уявӗсем туристсене илӗртеҫҫӗ. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} {{stub}} [[Категори:Туризм]] c0cskkws9yofo7fbdobbenrxef1v4tz 878441 878440 2026-10-26T11:57:19Z Efistars 41282 Чӑваш Енри туризм аталанӑвӗ 2023—2025: хисепсем, Стратеги-2030, причалсем 878441 wikitext text/x-wiki '''Туризм''' — çынсен хăйсен яланхи пурăнакан вырăнĕнчен инçе вырăнсене канма, курма, пĕлÿ пухма çÿресси<ref name="brit">[https://www.britannica.com/topic/tourism ''Tourism'' — Encyclopædia Britannica]</ref>. Туризм тӗнче экономикӗн пысӑк отраслӗсенчен пӗри: [[2024]] çулта çӗршывсен хушшинче çул çÿрекен туристсен йышӗ 1,4 миллиарда çитнӗ<ref name="un">[https://www.untourism.int/un-tourism-world-tourism-barometer-data ''World Tourism Barometer'' — UN Tourism]</ref>. == Туризм тӗсӗсем == * культура туризмӗ — историлле вырӑнсене, музейсене, кивӗ хуласене курасси; * экотуризм — çутҫанталӑк сыхлавӗн вырӑнӗсенче канасси; * спорт туризмӗ — ту çÿресси, шывпа çÿресси; * ял туризмӗ — ялсенче канасси, халӑх йӑли-йӗркипе паллашасси; * ĕç туризмӗ — ĕç тӗллевӗсемпе çула тухасси. == Чăваш Енре == Чăваш Енре туризм аталанать: [[Шупашкар]] хули, [[Атăл]] хӗрри, [[Акатуй]] пек халӑх уявӗсем туристсене илӗртеҫҫӗ. [[2023]] ҫулта республикӑна 800 пин яхӑн турист килнӗ<ref name="strat">[https://kozlovka.bezformata.com/listnews/po-razvitiyu-turizma/140624331 ''В Чувашии приняли Стратегию по развитию туризма до 2030 года'' — cap.ru]</ref>. [[2024]] ҫулта туристсен йышӗ миллиона яхӑн ҫитнӗ, ҫӗр пинӗ ытла ҫулҫÿревҫӗ теплоходсемпе килнӗ<ref name="itogi">[https://www.grani21.ru/news/v-chuvashii-podveli-itogi-razvitiya-turizma-za-2024-god ''В Чувашии подвели итоги развития туризма за 2024 год'' — Грани]</ref>. [[2024]] ҫулхи раштавра республикӑра туризма [[2030]] ҫулчен аталантармалли Стратегие ҫирӗплетнӗ: тӗллевӗ — ҫулсерен 1,7 миллион турист йышӑнмалли тата Раҫҫейӗн топ-20 регионӗсен шутне кӗмелли<ref name="strat"/>. [[2025]] ҫулта круиз туризмӗ аталантарӑнаҫҫӗ: Мариинский Посадпа Козловкара ҫӗнӗ причалсем тума планлаштараҫҫӗ<ref name="cheb">[https://chebnovosti.rchuv.ru/ekonomika-i-turizm-chuvashii-itogi-goda-i-plans ''Экономика и туризм Чувашии: итоги года и планы'' — chebnovosti.rchuv.ru]</ref>. == Асăрхавсем == {{асăрхавсем}} {{stub}} [[Категори:Туризм]] 84pkjrl1gpedspljoxk8nczuw5c3oa3