Wicidestun cywikisource https://cy.wikisource.org/wiki/Hafan MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter Media Arbennig Sgwrs Defnyddiwr Sgwrs Defnyddiwr Wicidestun Sgwrs Wicidestun Delwedd Sgwrs Delwedd MediaWici Sgwrs MediaWici Nodyn Sgwrs Nodyn Cymorth Sgwrs Cymorth Categori Sgwrs Categori Tudalen Sgwrs Tudalen Indecs Sgwrs Indecs TimedText TimedText talk Modiwl Sgwrs modiwl Event Event talk 104 3586 172335 172131 2026-11-10T05:54:48Z Tylopous 3717 /* Wedi'i brawfddarllen */ 172335 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Tylopous" /></noinclude>{{angor|11:19|19}} Ac a orchymynodd i’r gennad, gan ddywedyd, Pan orphenech lefaru holl hanes y rhyfel wrth y brenhin: {{angor|11:20|20}} Os cyfyd llidiowgrwydd y brenhin, ac os dywed wrthyt, Paham y nesasoch at y ddinas i ymladd? oni wyddech y taflent hwy oddi ar y gaer? {{angor|11:21|21}} Pwy a darawodd Abimelech fab Jerubbeseth? onid gwraig a daflodd arno ef ddarn o faen melin oddi ar y mur, fel y bu efe farw yn Thebez? paham y nesasoch at y mur? yna y dywedi, Dy was Urïas yr Hethiad a fu farw hefyd. {{angor|11:22|22}} ¶ Felly y gennad a aeth, ac a ddaeth ac a fynegodd i Dafydd yr hyn oll yr anfonasai Joab ef o’i blegid. {{angor|11:23|23}} A’r gennad a ddywedodd wrth Dafydd, Yn ddïau y gwŷr oeddynt drech na ni, ac a ddaethant attom ni i’r maes, a ninnau a aethom arnynt hwy hyd ddrws y porth. {{angor|11:24|24}} A’r saethyddion a saethasant at dy weision oddi ar y mur; a ''rhai'' o weision y brenhin a fuant feirw; a’th was Urïas yr Hethiad a fu farw hefyd. {{angor|11:25|25}} Yna Dafydd a ddywedodd wrth y gennad, Fel hyn y dywedi di wrth Joab; Na fydded hyn ddrwg yn dy olwg di: canys y naill fel y llall a ddifetha y cleddyf; cadarnhâ dy ryfel yn erbyn y ddinas, a distrywiwch hi; a chysura dithau ef. {{angor|11:26|26}} ¶ A phan glybu gwraig Urïas farw Urïas ei gwr, hi a alarodd am ei phrïod. {{angor|11:27|27}} A phan aeth y galar heibio, Dafydd a anfonodd, ac a’i cyrchodd hi i’w dŷ, i fod iddo yn wraig; a hi a ymddûg iddo fab. A drwg yng ngolwg yr {{sc|Arglwydd}} oedd y peth a wnaethai Dafydd. {{angor|Pennod_12}}{{c|{{uc|Pennod XII}}.}} {{bach|1 ''Dammeg Nathan am yr oenig, yn peri i Dafydd fod yn farnwr arno ei hun.'' 7 ''Dafydd, wedi i Nathan ei geryddu, yn cyfaddef ei bechod, ac yn cael maddeuant:'' 15 ''yn galaru ac yn gweddïo dros y plentyn, tra oedd fwy.'' 24 ''Geni Solomon, a’i enwi Jedidïah.'' 26 ''Dafydd yn ennill Rabbah, ac yn arteithio ei phobl hi.''}} {{angor|12:1}} {{uc|A’r}} {{sc|Arglwydd}} a anfonodd Nathan at Dafydd. Ac efe a ddaeth atto ef, ac a ddywedodd wrtho, Dau wr oedd yn yr un ddinas; y naill yn gyfoethog, a’r llall yn dlawd. {{angor|12:2|2}} Gan y cyfoethog yr oedd llawer iawn o ddefaid a gwartheg: {{angor|12:3|3}} A chan y tlawd nid ''oedd'' dim ond un oenig fechan, yr hon a brynasai efe, ac a fagasai; a hi a gynnyddasai gyd âg ef, a chyd â’i blant: o’i dammaid ef y bwyttâi hi, ac o’i gwppan ef yr yfai hi, ac yn ei fynwes ef y gorweddai hi, ac yr oedd hi iddo megis merch. {{angor|12:4|4}} Ac ymdeithydd a ddaeth at y gwr cyfoethog; ond efe a arbedodd gymmeryd o’i ddefaid ei hun, ac o’i wartheg ei hun, i arlwyo i’r ymdeithydd a ddaethai atto; ond efe a gymmerth oenig y gwr tlawd, ac a’i parottôdd i’r gwr a ddaethai atto. {{angor|12:5|5}} A digofaint Dafydd a ennynodd yn ddirfawr wrth y gwr; ac efe a ddywedodd wrth Nathan, ''Fel mai'' byw yr {{sc|Arglwydd}}, euog o farwolaeth ''yw'' y gwr a wnaeth hyn. {{angor|12:6|6}} A’r oenig a dâl efe adref yn bedwar dyblyg; o herwydd iddo wneuthur y peth hyn, ac nad arbedodd. {{angor|12:7|7}} ¶ A dywedodd Nathan wrth Dafydd, Ti ''yw'' y gwr. Fel hyn y dywed {{sc|Arglwydd}} {{sc|Dduw}} Israel; Myfi a’th enneiniais di yn frenhin ar Israel, myfi hefyd a’th waredais di o law Saul: {{angor|12:8|8}} Rhoddais ''hefyd'' i ti dŷ dy arglwydd, a gwragedd dy arglwydd yn dy fynwes, a mi a roddais i ti dŷ Israel a Judah; a phe rhy fychan ''fuasai hynny'', myfi a roddaswn i ti fwy o lawer. {{angor|12:9|9}} Paham y dirmygaist air yr {{sc|Arglwydd}}, i wneuthur drwg yn ei olwg ef? Urïas yr Hethiad a darewaist ti â’r cleddyf, a’i wraig ef a gymmeraist i ti yn wraig, a thi a’i lleddaist ef â chleddyf meibion Ammon. {{angor|12:10|10}} Yn awr gan hynny nid ymedy y cleddyf â’th dŷ di byth; o herwydd i ti fy nirmygu i, a chymmeryd gwraig Urïas yr Hethiad i fod yn wraig i ti. {{angor|12:11|11}} Fel hyn y dywed yr {{sc|Arglwydd}}; Wele, myfi a gyfodaf i’th erbyn ddrwg o’th dŷ dy hun, a mi a ddygaf dy wragedd di y’ngŵydd dy lygaid, ac a’u rhoddaf ''hwynt'' i’th gymmydog, ac efe a orwedd gyd â’th wragedd di y’ngolwg yr haul hwn. {{angor|12:12|12}} Er i ti wneuthur mewn dirgelwch; etto myfi a wnaf y peth hyn ger bron holl Israel, a cher bron yr haul. {{angor|12:13|13}} A dywedodd Dafydd wrth Nathan, Pechais yn erbyn yr {{sc|Arglwydd}}. A Nathan a ddywedodd wrth Dafydd, Yr {{sc|Arglwydd}} hefyd a dynnodd ymaith dy bechod di: ni byddi di marw. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> 2j2tsga6o6csyv0uhcd2wf9sxq1lsib 104 3668 172345 6892 2026-11-10T06:33:11Z Tylopous 3717 angorau 172345 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|19:2|2}} Ac efe a anfonodd Eliacim, yr hwn oedd benteulu, a Sebna yr ysgrifennydd, a henuriaid yr offeinaid, wedi ymwisgo mewn sachliain, at Eseia y proffwyd mab Amos. {{angor|19:3|3}} A hwy a ddywedasant wrtho ef. Fel hyn y dywed Heseceia, Diwrnod cyfyng-dra, a cherydd, a chabledd yw y dydd hwn: canys y plant a ddaethant hyd yr enedigaeth, ond nid oes grym i esgor. {{angor|19:4|4}} Fe allai y gwrendy yr ARGLWYDD dy DDUW holl eiriau Rabsace, yr hwn a anfonodd brenin Asyria ei feistr ef i gablu y Duw byw, ac y cerydda efe y geiriau a glybu yr ARGLWYDD dy DDUW: am hynny dyrcha dy weddi dros y gweddill sydd i’w gael. {{angor|19:5|5}} Felly gweision y brenin Heseceia a ddaethant at Eseia. {{angor|19:6|6}} Ac Eseia a ddywedodd wrthynt, Fel hyn y dywedwch wrth eich meistr, Fel hyn y dywed yr ARGLWYDD, Nac ofna y geiriau a glywaist, trwy y rhai y cablodd gweision brenin Asyria fi. {{angor|19:7|7}} Wele fi yn rhoddi arno ef wynt, ac efe a glyw swn, ac a ddychwel i’w wlad: gwnaf hefyd iddo syrthio gan y cleddyf yn ei wlad ei hun. {{angor|19:8|8}} Yna y dychwelodd Rabsace, ac a gafodd frenin Asyria yn ymladd yn erbyn Libna: canys efe a glywsai fyned ohono ef ymaith o Lachis. {{angor|19:9|9}} A phan glybu efe am Tirhaca brenin Ethiopia, gan ddywedyd, Wele, efe a ddaeth allan i ryfela a thi; efe a anfonodd genhadau drachefn at Heseceia, gan ddy¬wedyd, {{angor|19:10|10}} Fel hyn y lleferwch wrth Heseceia brenin Jwda, gan ddywedyd, Na thwylled dy DDUW di, yr hwn yr wyt yn ymddiried ynddo, gan ddywedyd, Ni roddir Jerw¬salem yn llaw brenin A;, yna. {{angor|19:11|11}} Wele, ti a glywaist yr hyn a wnaeth brenhinoedd Asyria 1’r holl wiedyddy gan eu difrodi hwynt: ac a waredir di? {{angor|19:12|12}} A waredodd duwiau y cenhedloedd hwynt, y rhai a ddarfu i’m tadau i eu dinistrio; sef Gosan, a Haran, a Rcseff, a meibion Eden y rhai oedd o fewn Thelasar? {{angor|19:13|13}} Mae brenin Hamath, a brenin Arpad, a brenin dinas Seffarfaim, Hena, ac Ifa? {{angor|19:14|14}} y A Heseceia a gymerodd y llythyrau o law y cenhadau, ac a’u darilenodd hwy: a Heseceia a aeth i fyny i dŷ yr ARGLWYDD, ac a’u lledodd hwynt gerbron yr ARGLWYDD. {{angor|19:15|15}} A Heseceia a weddïodd gerbron yr ARGLWYDD, ac a ddywedodd, O ARGLWYDD DDUW Israel, yr hwn wyt yn trigo rhwng y ceriwbiaid, tydi sydd DDUW, tydi yn unig, i holl deyrnasoedd y ddaear; ti a wnaethost y nefoedd a’r ddaear. {{angor|19:16|16}} Gogwydda, ARGLWYDD, dy glust, a gwrando: agor dy lygaid, ARGLWYDD, ac edrych; a gwrando eiriau Senacherib, yr hwn a anfonodd i ddifenwi y Duw byw. {{angor|19:17|17}} Gwir yw, O ARGLWYDD, i frenhinoedd Asyria ddifa’r holl genhedloedd a’u tir, {{angor|19:18|18}} A rhoddi eu duwiau hwynt yn tân: canys nid oeddynt hwy dduwiau, eithr gwaith dwylo dyn, o goed a maen: am hynny y dinistriasant hwynt. {{angor|19:19|19}} Yn awr gan hynny, O ARGLWYDO ein Duw ni, achub ni, atolwg, o’i law ef, fel y gwypo holl deyrnasoedd y ddaear mai tydi yw yr ARGLWYDD DDUW, tydi yn unig. {{angor|19:20|20}} Yna Eseia mab Amos a anfonodd at Heseceia, gan ddywedyd, Fel hyn y dywed ARGLWYDD DDUW Israel, Gwrandewais ar yr hyn a weddïaist arnaf fi yn erbyn Senacherib brenin Assyria. {{angor|19:21|21}} Dyma y gair a lefarodd yr AR¬GLWYDD yn ei erbyn ef, Y forwyn merch Seion a’th ddirmygodd di, ac a’th wat-warodd; merch Jerwsalem a ysgydwodd ben ar dy ôl di. {{angor|19:22|22}} Pwy a ddifenwaist ti, ac a geblaist? ac yn erbyn pwy y dyrchefaist ti dy lef, ac y codaist yn uchel dy lygaid? yn erhya Sanct Israel. {{angor|19:23|23}} Trwy law dy genhadau y ceblaist ti yr ARGLWYDD, ac y dywedaist, A lliaws fy ngherbydau y dringais i uchelder y mynyddoedd, i ystlysau Libanus; a mi a dorraf uchelder ei gedrwydd ef, a’i ddewis ffynidwydd ef, af hefyd i’w lety eithaf, ac i goedwig ei ddoldir ef. {{angor|19:24|24}} Myfi a gloddiais; ac a yfais ddyfroedd dieithr, ac a gwadnau fy nhraed y dihysbyddais holl afonydd y gwarchae- edig. {{angor|19:25|25}} Oni chlywaist ti ddarparu ohonof fi hyn er ys talm, ac i mi lunio hynny er y dyddiau gynt? yn awr y dygais hynny i Ben, fel y byddit i ddinistrio dinasoedd caerog yn gameddau dinistriol. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> a0ml6yn34cs09zpxt3hvri6y1w338mn 104 3669 172346 171453 2026-11-10T06:35:09Z Tylopous 3717 angorau 172346 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|19:26|26}} Am hynny eu trigolion yn gwtoglaw a ddychrynwyd, ac a gywilyddiwyd: oeddynt megis gwellt y maes, fel gwyrddlysiau, neu laswelltyn ar bennau tai, neu ŷd wedi deifio cyn aeddfedu. {{angor|19:27|27}} Dy eisteddiad hefyd, a’th fynediad allan; a’th ddyfodiad i mewn, a adnabum i, a’th gynddeiriogrwydd i’m herbyn. {{angor|19:28|28}} Am i ti ymgynddeiriogi i’m herbyn, ac i’th ddadwrdd ddyfod i fyny i’m clustiau i; am hynny y gosodaf fy mach yn dy ffroen, a’m ffrwyn yn dy weflau, ac a’th ddychwelaf di ar hyd yr un ffordd ag y daethost. {{angor|19:29|29}} A hyn fydd yn argoel i ti, O Heseceia: Y flwyddyn hon y bwytei a dyfo ohono ei hun, ac yn yr ail flwyddyn yr atwf; ac yn y drydedd flwyddyn heuwch, a medwch, plennwch winllannoedd hefyd, a bwyt-ewch eu ffrwyth hwynt. {{angor|19:30|30}} A’r gweddill o dŷ Jwda yr hwn a adewir, a wreiddia eilwaith i waered, ac a ddwg ffrwyth i fyny. {{angor|19:31|31}} Canys gweddill a â allan o Jerwsalem, a’r rhai dihangol o fynydd Seionr sel ARGLWYDD y lluoedd a wna hyn. {{angor|19:32|32}} Am hynny fel hyn y dywedodd yr ARGLWYDD am frenin Asyria, Ni ddaw efe i’r ddinas hon, ac nid ergydia saeth yno, hefyd ni ddaw efe o’i blaen hi a tharian, ac ni fwrw glawdd i’w herbyn hi. {{angor|19:33|33}} Ar hyd yr un ffordd ag y daeth, y dychwel efe, ac ni ddaw i mewn i’r ddinas hon, medd yr ARGLWYDD. {{angor|19:34|34}} Canys mi a ddiffynnafy ddinas hon, i’w chadw hi er fy mwyn fy bun, ac ??? fflwyn Dafydd fy ngwas. {{angor|19:35|35}} A’r noson honno yr aeth angel yr ARGLWYDD, ac a drawodd yng ngwersyll yr Asyriaid bump a phedwar ugain a chant o filoedd: a phan gyfodasant yn fore drannoeth, wele hwynt oll yn gelaneddau meirwon. {{angor|19:36|36}} Felly Senacherib brenin Asyria a ysiadawodd, ac a aeth ymaith, ac a ddychwelodd, ac a drigodd yn Ninefe. {{angor|19:37|37}} A bu, fel yr oedd efe yn addoli yn nhŷ Nisroch ei dduw, i Adrammelech a Sareser ei feibion ei ladd ef â’r cleddyf ; ai hwy a ddianghasant i wlad Armenia: at Hsarhadon ei fab a deyrnasodd yn ei le ef. {{angor|Pennod_20}}{{c|{{uc|Pennod XX}}.}} {{bach|1 ''Hezecïah, wedi cael rhybudd o’i farwolaeth, trwy weddi yn cael estyn ei oes.'' 8 ''Yr haul yn myned yn ei ol ddeg o raddau, yn argoel o’r addewid honno.'' 12 ''Berodach-Baladan yn danfon i ymweled â Hezecïah, o herwydd y rhyfeddod hwnnw; ac felly yn cael gwybodaeth am ei drysorau ef.'' 14 ''Esaiah yn cael gwybod hynny, ac yn rhag-fyngegi y caethglud i Babilon.'' 21 ''Manasseh yn frenhin ar ol Hezecïah.''}} {{angor|20:1}} {{uc|Yn}} y dyddiau hynny y clafychodd Heseceia hyd farw: ac Eseia y proffwyd mab Amos a ddaeth ato, ac a ddywedodd wrtho. Fel hyn y dywedodd yr ARGLWYDD, Trefna dy dŷ, canys marw fyddi, ac ni byddi byw. {{angor|20:2|2}} Yna efe a drodd ei wyneb at y pared, ac a weddïodd at yr ARGLWYDD, gan ddywedyd, {{angor|20:3|3}} Atolwg, ARGLWYDD, cofia yr awr hon i mi rodio ger dy fron di mewn gwirionedd, ac a chalon berffaith, a gwneuthur ohonof yr hyn oedd dda yn dy olwg di. A Heseceia a wylodd ag wylofain mawr. {{angor|20:4|4}} A chyn myned o Eseia allan i’r cyn-tedd canol, daeth air yr ARGLWYDD ato, gan ddywedyd, {{angor|20:5|5}} Dychwel, a dywed with Heseceia blaenor fy mhobl i. Fel hyn y dywed AR¬GLWYDD DDUW Dafydd dy dad, Clywais dy weddi di, gwelais dy ddagrau; wele fi yn dy iacháu di, y trydydd dydd yr ei di i fyny i df yr ARGLWYDD. {{angor|20:6|6}} A mi a chwanegaf at dy ddyddiau di bymtheng rolynedd, ac a’th waredaf di a’r ddinas hon o law brenin Asyria: diffynnaf hefyd y ddinas hon er fy mwyn fy bun, ac er mwyn Dafydd fy ngwas. {{angor|20:7|7}} A dywedodd Eseia, Cymerwch swp’ o ffigys. a hwy a gymerasant, ac a’i gosodasant ar y cornwyd, ac efe a aeth yn iach. {{angor|20:8|8}} A Heseceia a ddywedodd with Eseia, Pa arwydd fydd yr iacha yr ARGLWYDD fi, ac yr af fi i fyny i dŷ yr ARGLWYDD y trydydd dydd? {{angor|20:9|9}} Ac Eseia a ddywedodd, Hyn fydd i ti yn argoel oddi wrth yr ARGLWYDD, y gwna yr ARGLWYDD y gair a lefarodd efe: a â y cysgod ddeg o raddau ymlaen, neu a ddychwel efe ddeg o raddau yn ôl? {{angor|20:10|10}} A Heseceia a ddywedodd, Hawdd yw i’r cysgod ogwyddo ddeg o raddau: nid felly, ond dychweled y cysgod yn ei ôl ddeg o raddau. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> ekqc2fdmc9wr4l0ebyy9o1mvh5ai2o4 104 3670 172347 171454 2026-11-10T06:37:13Z Tylopous 3717 angorau 172347 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|20:11|11}} Ac Eseia y proffwyd a lefodd ar yr ARGLWYDD: ac efe a drodd y cysgod ar hyd y graddau, ar hyd y rhai y disgynasai efe yn neial Ahas, ddeg o raddau yn ei ôl. {{angor|20:12|12}} Yn yr amser hwnnw yr anfonodd Berodach-Baladan, mab Baladan brenhi Babilon, lythyrau ac anrheg at Heseceia: canys efe a glywsai fod Heseceia yn glaf. {{angor|20:13|13}} A Heseceia a wrandawodd arnynt, ac a ddangosodd iddynt holl dy ei drysor, yr arian, a’r aur, a’r peraroglau, a’r olew gorau, a holl dy ei arfau, a’r hyn oll a gafwyd yn ei drysorau ef: nid oedd dim yn ei dy ef, nac yn ei holl gyfoeth ef, a’r nas dangosodd Heseceia iddynt. {{angor|20:14|14}} Yna Eseia y proffwyd a ddaeth at y brenin Heseceia, ac a ddywedodd wrtho, Beth a ddywedodd y gwŷr hyn? ac o ba le y daethant atat ti? A dywedodd Heseceia, O wlad bell y daethant hwy, sef o Babilon. {{angor|20:15|15}} Yntau a ddywedodd, Beth a welsant hwy yn dy dŷ di? A dywedodd Heseceia, Yr hyn oll oedd yn fy nhŷ i a welsant hwy: nid oes dim yn fy nhrysorau i nas dangosais iddynt hwy. {{angor|20:16|16}} Ac Eseia a ddywedodd wrth Hesec¬eia, Gwrando air yr ARGLWYDD. {{angor|20:17|17}} Wele y dyddiau yn dyfod, pan ddyger i Babilon yr hyn oll sydd yn dy dŷ di, a’r hyn a gynilodd dy dadau hyd y dydd hwn: ni adewir dim, medd yr ARGLWYDD. {{angor|20:18|18}} Cymerant hefyd o’th feibion di, y rhai a ddaw allan ohonot, y rhai a gen-hedii di, a hwy a fyddant yn ystafellyddion yn llys brenin Babilon. {{angor|20:19|19}} Yna Heseceia a ddywedodd wrth Eseia, Da yw gair yr ARGLWYDD, yr hwn a leferaist. Dywedodd hefyd, Onid da os bydd heddwch a gwirionedd yn fy nyddiau i? {{angor|20:20|20}} A’r rhan arall o hanes Heseceia, all holl rym ef, ac fel y gwnaeth efe y ilyn, a’r pistyll, ac y dug efe y dyfroedd i’r ddinas, onid ydynt hwy yn ysgrifenedig yn llyfr cronicl brenhinoedd Jwda? {{angor|20:21|21}} A Heseceia a hunodd gyda’i dadau: a Manasse ei fab a deyrnasodd yn-ei te ef. {{angor|Pennod_21}}{{c|{{uc|Pennod XXI}}.}} {{bach|1 ''Teyrnasiad Manasseh:'' 3 ''a’i ddelw-addoliaeth.'' 10 ''Ei annuwioldeb ef yn achos o brophwydoliaethau yn erbyn Judah.'' 17 ''Amon ar ei ol ef;'' 19 ''a’i annuwioldeb yntau.'' 23 ''Ei weision yn ei ladd ef, a’r bobl yn eu lladd hwythau; a Josïah yn myned yn frenhin.''}} {{angor|21:1}} {{uc|Mab}} deuddeng mlwydd oedd Man¬asse pan ddechreuodd efe deyraasu, a phymtheng mlynedd a deugain y teyrnasodd efe yn Jerwsalem: ac enw ei fam ef oedd Heffsiba. {{angor|21:2|2}} Ac efe a wnaeth yr hyn oedd ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD, yn ôl ffieidd-tfea’r cenhedloedd a fwriodd yr AR¬GLWYDD allan o flaen meibion Israel. {{angor|21:3|3}} Canys efe a adeiladodd drachefn yr uchelfeydd a ddinistriasai Heseceia ei dad ef; ac a gyfododd allorau i Baal, ac a wnaeth lwyn, fel y gwnaethai Ahab brenin Israel, ac a addolodd holl lu’r nefoedd, ac a’u gwasanaethodd hwynt. {{angor|21:4|4}} Adeiladodd hefyd allorau yn nhŷ yr ARGLWYDD, am yr hwn y dywedasai yr ARGLWYDD, Yn Jerwsalem y gosodaf fy enw. {{angor|21:5|5}} Ac efe a adeiladodd allorau i holl la’r nefoedd yn nau gyntedd tŷ yr ARGLWYDD. {{angor|21:6|6}} Ac efe a dynnodd ei fab trwy dan, ac a arferodd hudoliaeth, a brudiau, ac a fawrhaodd swynyddion, a dewiniaid: efe a wnaeth lawer o ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD, i’w ddigio ef. {{angor|21:7|7}} Ac efe a osododd ddelw gerfiedig y llwyn a wnaethai efe, yn y tŷ am yr hwn y dywedasai yr ARGLWYBD wrth Dafydd, ac wrth Solomon ei fab, Yn y tŷ hwn, ac yn Jerwsalem, yr hon a ddewisais i o holl lwythau Israel, y gosodaf fi fy eaw yn dragywydd: ‘l MliAiwm {{angor|21:8|8}} Ac ni symudaf mwyach droed Israel o’r wlad a roddais i’w tadau hwynt: yn unig os gwyliant ar wneuthur yr hyn oll a orchmynnais iddynt, ac yn ôl yr holl gyfraith a orchmynnodd fy ngwas Moses iddynt. {{angor|21:9|9}} Ond ni wrandawsant hwy: a Manasse a’u cyfeiliornodd hwynt i wneuthur yn waeth na’r cenhedloedd a ddifethasai yr ARGLWYDD o flaen meibion Israel. {{angor|21:10|10}} A llefarodd yr ARGLWYDD trwy law ei weision y proffwydi, gan ddywedyd, {{angor|21:11|11}} Oherwydd i Manasseh brenhin<noinclude><references/></noinclude> 6ofckrthm3u40ugepniqlejakzg6b0f 104 3671 172348 171455 2026-11-10T06:39:19Z Tylopous 3717 angorau 172348 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>Jwda wneuthur y ffieidd-dra hyn, a gwneuthur yn waeth na’r hyn oll a wnaethai yr Amoriaid a fu o’i flaen ef, a pheri i Jwda bechu trwy ei eilunod: {{angor|21:12|12}} Oblegid hynny, fel hyn y dywed ARGLWYDD DDUW Israel, Wele fi yn dwyn drwg ar Jerwsalem a Jwda, fel y merwino dwy glust y sawl a’i clywant. {{angor|21:13|13}} A mi a estynnaf linyn mesur Sami aria ar Jerwsalem, a phwys tŷ Ahab: golchaf hefyd Jerwsalem fel y gylch un gwpan, yr hwn pan olcho, efe a’i try ar ei wyneb. {{angor|21:14|14}} A mi a wrthodaf weddill fy etifeddiaeth, ac a’u rhoddaf hwynt yn llaw eu gelynion, a hwy a fyddant yn anrhaith ac yn ysbail i’w holl elynion: {{angor|21:15|15}} Am iddynt wneuthur yr hyn oedd ddrwg yn fy ngolwg i, a’u bod yn fy nigio i, er y dydd y daeth eu tadau hwynt allan o’r Aifft, hyd y dydd hwn. {{angor|21:16|16}} Manasse hefyd a dywalltodd lawer iawn o waed gwirion, hyd oni lanwodd efe Jerwsalem o ben bwygilydd; heblaw ei bechod trwy yr hwn y gwnaeth efe i Jwda bechu, gan wneuthur yr hyn oedd ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD. {{angor|21:17|17}} A’r rhan arall o hanes Manasse, a’r hyn a wnaeth efe, a’i bechod a bechodd efe, onid ydynt hwy yn ysgrif-enedig yn llyfr cronicl brenhinoedd Jwda? {{angor|21:18|18}} A Manasse a hunodd gyda’i dadau, ac a gladdwyd yng ngardd ei dy ei hun, sef yng ngardd Ussa; ac Amon ei fab a deyrnasodd yn ei le ef. {{angor|21:19|19}} Mab dwy flwydd ar hugain oedd Amon pan ddechreuodd efe deyrnasu, a dwy flynedd y teyrnasodd efe yn Jerw¬salem: ac enw ei fam ef oedd Mesul-emeth, merch Harus o Jotba. {{angor|21:20|20}} Ac efe a wnaeth yr hyn oedd ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD, fel y gwnaethai Manasse ei dad. {{angor|21:21|21}} Ac efe a rodiodd yn yr holl ffyrdd y rhodiasai ei dad ynddynt, ac a wasanaethodd yr eilunod a wasanaethasai ei dad, ac ‘ a ymgrymodd iddynt: {{angor|21:22|22}} Ac efe a wrthododd ARGLWYDD DDUW ei dadau, ac ni rodiodd yn ffordd yr ARGLWYDD. {{angor|21:23|23}} A gweision Amon a fradfwriadasant yn ei erbyn ef, ac a laddasant y brenin yn ei dy ei hun. {{angor|21:24|24}} A phobl y wlad a laddodd yr holl rai a fradfwriadasent yn erbyn y brenin Amon: a phobl y wlad a osodasant Joseia ei fab ef yn frenin yn ei le ef. {{angor|21:25|25}} A’r rhan arall o hanes Amon, yr hyn a wnaeth efe, onid ydynt hwy yn ysgrif-enedig yn llyfr cronicl brenhinoedd Jwda? {{angor|21:26|26}} A chladdwyd ef yn ei feddrod yng ngardd Ussa; a Joseia ei fab a deyrnasodd yn ei le ef. {{angor|Pennod_22}}{{c|{{uc|Pennod XXII}}.}} {{bach|1 ''Duwioldeb Josïah,'' 3 ''a’i ofal am gyweirio y deml.'' 8 ''Hilcïah yn cael llyfr y gyfraith, a Josïah yn gyrru at Huldah i ymgynghori â’r Arglwydd.'' 15 ''Huldah yn prophwydo dinystr Jerusalem, ond yr oedid hynny dros amser Josïah.''}} {{angor|22:1}} {{uc|Mab}} wyth mlwydd oedd Joseia pan aeth efe yn frenin, ac un flynedd ar ddeg ar hugain y teyrnasodd efe yn Jerwsalem: ac enw ei fam ef oedd Jedida, merch Adaia o Boscath. {{angor|22:2|2}} Ac efe a wnaeth yr hyn oedd uniawn yng ngolwg yr ARGLWYDD, ac a rodiodd’ yn holl ffyrdd Dafydd ei dad, ac ni throdd ar y llaw ddeau nac ar y llaw aswy. {{angor|22:3|3}} Ac yn y ddeunawfed flwyddyn i frenin Joseia, y brenin a anfonodd Saffan, mab Asaleia, mab Mesulam, yr ysgrifennydd, i dŷ yr ARGLWYDD, gan ddywedyd, {{angor|22:4|4}} DOS i fyny at Hiloeia yr archoffeiriad, fel y cyfrifo efe yr arian a dducpwyd i dŷ yr ARGLWYDD, y rhai a gasglodd ceid-waid y drws gan y bobl: {{angor|22:5|5}} A rhoddant hwy yn llaw gweithwyr y gwaith, y rhai sydd olygwyr ar.dy yr ARGLWYDD; a rhoddant hwy i’r rhai sydd yn gwneuthur y gwaith sydd yn nhŷ yr ARGLWYDD, i gyweirio agennau y tŷ, i {{angor|22:6|6}} I’r seiri coed, ac i’r adeiladwyr, ac i’r ‘. seiri maen, ac i brynu coed a cherrig nadd, i adgyweirio’r tŷ. {{angor|22:7|7}} Eto ni chyfrifwyd a hwynt am yr arian a roddwyd yn eu llaw hwynt, am eu bod hwy yn gwneuthur yn ffyddlon. {{angor|22:8|8}} A Hiloeia yr archoffeiriad a ddywedodd wrth Saffan yr ysgrifennydd, Cefais lyfr y gyfraith yn nhŷ yr AR¬GLWYDD: a Hiloeia a roddodd y llyfr at Saffan, ac efe a’i darllenodd ef. {{angor|22:9|9}} A Saffan yr ysgrifennydd a ddaeth at y brenin, ac a adroddodd y peth<noinclude><references/></noinclude> gdch3d7ncurd8pb0ncmnxxa52wv9w3a 104 3672 172349 171456 2026-11-10T06:40:39Z Tylopous 3717 angorau 172349 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>i’r brenhin, ac a ddywedodd, Dy weision di a gasglasant yr arian a gafwyd yn tŷ, ac a’i rhoddasant yn llaw gweithwyr y gwaith, y rhai sydd olygwyr ar dŷ yr ARGLWYDD. {{angor|22:10|10}} A Saffan yr ysgrifennydd a fynegodd’ i’r brenin, gan ddywedyd, Hiloeia yr offeiriad a roddodd i mi lyfr: a Saffan a’i darllenodd ef gerbron y brenin. {{angor|22:11|11}} A phan glybu y brenin eiriau llyfr y gyfraith, efe a rwygodd ei ddillad. {{angor|22:12|12}} A’r brenin a orchmynnodd i Hiloeia yr offeiriad, ac i Ahicam mab Saffan, ac i Achbor mab Michaia, ac i Saffan yr ysgrifennydd, ac i Asaheia gwas y brenin, gan ddywedyd, {{angor|22:13|13}} Ewch, ymofynnwch a’r ARGLWYDD drosof fi, a thros y bobl, a thros holl Jwda, am eiriau y llyfr hwn a gafwyd: canys mawr yw llid yr ARGLWYDD yr hwn a enynnodd i’n herbyn ni, oherwydd na wrandawodd ein tadau ni ar eiriau y llyfr hwn, i wneuthur yn ôl yr hyn oll a ysgrifennwyd o’n plegid ni. {{angor|22:14|14}} Felly Hiloeia yr offeiriad, ac Ahicam, ac Achbor, a Saffan, ac Asaheia, a aethant at Hulda y broffwydcs, gwraig Salum mab Ticfa, mab Harhas, ceidwad y gwisgoedd: a hi oedd yn trigo yn Jerwsalem yn yr ysgoldy; a hwy a ymddiddanasant â hi. {{angor|22:15|15}} A hi a ddywedodd wrthynt. Fel hyn y dywedodd ARGLWYDD DDUW Israel, Dywedwch i’r gŵr a’ch anfonodd chwiataffi; {{angor|22:16|16}} Fel hyn y dywed yr ARGLWYDD, Wele fi yn dwyn drwg ar y lle hwn, ac ar ei drigolion, sef holl eiriau y llyfr a ddar-llenodd brenin Jwda: {{angor|22:17|17}} Am iddynt fy ngwrthod i, ac arogldarthu i dduwiau dieithr, i’m digio i a holl waith eu dwylo: am hynny yr ennyn fy llid yn erbyn y lle hwn, ac nis diffoddir ef. {{angor|22:18|18}} Ond wrth frenin Jwda, yr hwn a’ch anfonodd chwi i ymgynghori a’r ARGLWYDD, fel hyn y dywedwch wrtho ef, Fel hyn y dywed ARGLWYDD DDUW Israel, Am y geiriau a glywaist ti; {{angor|22:19|19}} Oblegid i’th galon feddalhau, ac i tithau ymostwng o flaen yr ARGLWYDD, pan glywaist yr hyn a leferais yn erbyn y lle hwn, ac yn erbyn ei drigolion, y byddent yn anghyfannedd ac yn felltith, ac am rwygo ohonot dy ddillad, ac wylo ger fy mron i; minnau hefyd a wrandewais, medd yr ARGLWYDD. {{angor|22:20|20}} Oherwydd hynny, wele, mi a’th gymeraf di ymaith at dy dadau, a thi a ddygir i’th fedd mewn heddwch, fel na welo dy lygaid yr holl ddrwg yr ydwyf fi yn ei ddwyn ar y fan hon. A hwy a ddygasant air i’r brenin drachefn. {{angor|Pennod_23}}{{c|{{uc|Pennod XXIII}}.}} {{bach|1 ''Josïah yn peri darllen y gyfraith y’ngŵydd yr holl bobl:'' 3 ''yn adnewyddu cyfammod yr Arglwydd:'' 4 ''yn difetha yr eilun-addolwyr a’u hoffeiriaid:'' 15 ''yn llosgi esgyrn y meirw ar allor Bethel, fel y daroganesid:'' 21 ''yn cadw Pasc ardderchog:'' 24 ''yn difetha y consurwyr, a phob ffieidd-dra.'' 26 ''Dygn ddigofaint Duw yn erbyn Judah.'' 29 ''Josïah yn cyffroi Pharaoh-Nechoh, ac yn cael ei ladd ym Megido.'' 31 ''Joahaz yn frenhin ar ei ol ef; a Pharaoh-Nechoh yn ei garcharu ef, ac yn gwneuthur Joacim yn frenhin.'' 36 ''Annuwiol lywodraeth Joacim.''}} {{angor|23:1}} {{uc|A’r}} brenin a anfonodd, a holl henuriaid i - Jwda a Jerwsalem a ymgynullasant ato ef. {{angor|23:2|2}} A’r brenin a aeth i fyny i dŷ yr AR¬GLWYDD, a holl wŷr Jwda, a holl drigolion Jerwsalem gydag ef, yr offeiriaid hefyd, a’r proffwydi, a’r holl bobl o fychan hyd fawr: ac efe a ddarllenodd, lle y clywsant hwy, holl eiriau llyfr y cyfamod, yr hwn a gawsid yn nhŷ yr ARGLWYDD. {{angor|23:3|3}} Sl A’r brenin a safodd wrth y golofn, ac a wnaeth gyfamod gerbron yr AR¬GLWYDD, ar fyned ar ôl yr ARGLWYDD, ac ar gadw ei orchmynion ef, a’i dystiolaethau, a’i ddeddfau, a’i holl galon, ac a’i holl enaid, i gyflawni geiriau y cyfamod hwn, y rhai oedd ysgrifenedig yn y llyfr hwn. A’r holl bobl a safodd wrth y cyfamod. {{angor|23:4|4}} A’r brenin a orchmynnodd i Hiloeia yr archoffeiriad, ‘ae i’r offeiriaid o’r ail radd, ac i geidwaid y drws, ddwyn allatt o deml yr ARGLWYDD yr holl lestri a wnaethid i Baal, ac i’r llwyn, ac i holl ru’r nefoedd: ac efe a’u llosgodd hwynt o’r tu allan i Jerwsalem, ym meysydd Cidron; ac a ddug eu lludw hwynt i Bethel. {{angor|23:5|5}} Ac efe a ddiswyddodd yr offeiriaid a osodasai brenhinoedd Jwda i arogldartha yn yr uchelfeydd, yn ninasoedd Jwda, ac yn amgylchoedd Jerwsalem: a’r rhai oedd yn arogldarthu i Baal, i’r haul, ac i’r lleuad, ac i’r planedau, ac i holl lu y nefoedd. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> pwr1b64ntp39szyb69x8d4ah7oq9837 104 3673 172350 6897 2026-11-10T06:42:31Z Tylopous 3717 angorau 172350 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|23:6|6}} Efe a ddug allan hefyd y llwyn o dŷ yr ARGLWYDD, i’r tu allan i Jerwsalem, hyd afon Cidron, ac a’i llosgodd ef wrthf afon Cidron, ac a’i malodd yn llwch, ac a daflodd ei lwch ar feddau meibion y bobl. {{angor|23:7|7}} Ac efe a fwriodd i lawr dai y sodomiaida y rhai oedd wrth dŷ yr ARGLWYDD, lle yr oedd y gwragedd yn gwau cortynnau i’r llwyn. {{angor|23:8|8}} Ac efe a ddug yr holl offeiriaid allan o ddinasoedd Jwda, ac a halogodd yr uchelfeydd yr oedd yr offeiriaid yn arogldarthu arnynt, o Geba hyd Beer-seba, ac a ddistrywiodd uchelfeydd y pyrth, y rhai oedd wrth ddrws porth Josua tywysog y ddinas, y rhai oedd ar y llaw aswy i bawb a ddelai i borth y ddinas. {{angor|23:9|9}} Eto offeiriaid yr uchelfeydd ni ddaethant i fyny at allor yr ARGLWYDD i Jerwsalem, ond hwy a fwytasant fara croyw ymysg eu brodyr. {{angor|23:10|10}} Ac efe a halogodd Toffeth, yr hon sydd yn nyffryn meibion Hinnom, fel na thynnai neb ei fab na’i ferch trwy dan i Moloch. {{angor|23:11|11}} Ac efe a ddifethodd y meirch a roddasai brenhinoedd Jwda i’r haul, wrth. ddyfodfa tŷ yr ARGLWYDD, wrth ystafell Nathanmelech yr ystafellydd, yr hwnoedd yn y pentref, ac a losgodd gerbydau yr haul yn tân. {{angor|23:12|12}} Yr allorau hefyd, y rhai oedd ar nen ystafell Ahas, y rhai a wnaethai bren¬hinoedd Jwda, a’r allorau a wnaethai Manasse yn nau gynteda tŷ yr ARGLWYDD, a ddistrywiodd y brenin, ac a’u hwripdd hwynt i lawr oddi yno, ac a daflodd en llwch hwynt i afon Cidron. {{angor|23:13|13}} Y brenin hefyd a ddifwynodd-, yp uchelfeydd oedd ar gyfer Jerwsalem, y; rhai oedd o’r tu deau i fynydd y llyg-redigaeth, y rhai a adeiladasai Solomon, brenin Israel i Astoreth ffieidd-dra’ri Sidoniaid, ac i Cemos nieidd-dra’r Moabiaid, ac i Milcom ffieidd-dra meibion Ammon. {{angor|23:14|14}} Ac efe a ddrylliodd y delwau, ac a-dorrodd y llwyni, ac a lanwodd eu lle hwynt ag esgyrn dynion. {{angor|23:15|15}} Yr allor hefyd, yr hon oedd yn Bethel, a’r uchelfa a wnaethai Jeroboam mab Nebat, yr hwn a wnaeth i Israel bechu, ie, yr allor honno a’r uchelfa a ddistrywiodd efe., ac a losgodd yr uchelfa ac a’i malodd yn llwch, ac a losgodd y llwyn. {{angor|23:16|16}} A Joseia a edrychodd, ac a ganfit feddau, y rhai oedd yno yn y mynydd, ac a anfonodd, ac a gymerth yr esgyrn o’r beddau, ac a’u llosgodd ar yr allor, ac a’i halogodd hi, yn ôl gair yr ARGLWYDD-yr hwn a gyhoeddasai gŵr Duw, yr hwn a bregethasai y geiriau hyn. {{angor|23:17|17}} Yna efe a ddywedodd. Pa deiti yw. hwn yr ydwyf fi yn ei weled? A gwŷr y ddinas a ddywedasant wrtho, Bedd gŵr: Duw, yr hwn a ddaeth o Jwda, ac a gyhoeddodd y pethau hyn a wnaethost ti i allor Bethel, ydyw. , {{angor|23:18|18}} Ac efe a ddywedodd, Gadewch ef yn flonydd: nac ymyrred neb a’i esgyrn ef.. Felly yr achubasant ei esgyrn ef, gydag esgyrn y proffwyd a ddaethai o Samaria, {{angor|23:19|19}} Joseia hefyd a dynnodd ymaith hol’l dai yr uchelfeydd, y rhai oedd yn ninas¬oedd Samaria, y rhai a wnaethai bren¬hinoedd Israel i ddigio yr ARGLWYDD, ac a wnaeth iddynt yn ôl yr holl weithredoedd a wnaethai efe yn Bethel. {{angor|23:20|20}} Ac efe a laddodd holl offeiriaid yr uchelfeydd oedd yno, ar yr allorau, ac a losgodd esgyrn dynion amynt, ac a ddychwelodd i Jerwsalem. i. {{angor|23:21|21}} A’r brenin a orchmynaodd Pi holl bobl, gan ddywedyd, Gwnewch Basg i’r ARGLWYDD eich Duw, fel y mae yn ysgrifenedig yn llyfr y cyfamod hwn. {{angor|23:22|22}} Yn ddiau ni wnaed y fath Basg â hwn, er dyddiau y barnwyr a farnasant Israel, nac yn holl ddyddiau brenhinoedd Israel, na brenhinoedd Jwda. {{angor|23:23|23}} Ac yn y ddeunawfed flwyddyn i frenin Joseia y cynhaliwyd y Pasg hwn i’r ARGLWYDD yn Jerwsalem. {{angor|23:24|24}} Y swynyddion hefyd, a’r dewiniaid, a’r delwau, a’r eilunod, a’r holl ffieidd-dra, y rhai a welwyd yng ngwlad Jwda, ac yn Jerwsalem, a dynnodd Joseia ymaith: fel y cyflawnai efe eiriau y gyfraith; y rhai oedd ysgrifenedig yn y llyfr a gafodd Hiloeia yr offeiriad yn nhŷ yr ARGLWYDD. {{angor|23:25|25}} Ac ni bu o’i flaen frenin o’i fath ef, yr hwn a drodd at yr ARGLWYDD a’i holl galon, ac a’i holl enaid, ac a’i holl egni, yn ôl cwbl o gyfraith Moses; ac ar ei ôl ef ni chyfododd ei fath ef. {{angor|23:26|26}} Er hynny ni throdd yr AR-<noinclude><references/></noinclude> q5jab7yawrlyge1e3vepoqlhvf7zpch 104 3674 172351 171457 2026-11-10T06:44:06Z Tylopous 3717 angorau 172351 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>GLWYDD oddi wrth lid ei ddigofaint mawr, trwy yr hwn y llidiodd ei ddicllonedd ef yn erbyn Jwda, oherwydd yr holl ddictef trwy yr hwn y digiasai Manasse ef. {{angor|23:27|27}} A dywedodd yr ARGLWYDD, Jwda hefyd a fwriaf ymaith o’m golwg, fel y bwriais ymaith Israel, ac a wrthodaf y ddinas hon Jerwsalem, yr hon a ddetholais a’r tŷ am yr hwn y dywedais, Fy enw a fydd yno. {{angor|23:28|28}} A’r rhan arall o hanes Joseia, a’r hya oll a wnaeth efe, onid ydynt hwy yn ysgrif¬enedig yn llyfr cronicl brenhinoedd Jwda? {{angor|23:29|29}} Sl Yn ei ddyddiau ef y daeth Pharo-Necho brenin yr Aifft i fyny yn erbyrf brenin Asyria, hyd afon Ewffrates: a’r brenin Joseia a aeth i’w gyfarfod ef, a Pharo a’i lladdodd ef ym Megido, pan ei gwelodd ef. {{angor|23:30|30}} A’i weision a’i dygasant ef mewa cerbyd yn farw o Megido, ac a’i dygasant ef i Jerwsalem, ac a’i claddasant ef yn ei feddrod ei hun. A phobl y wlad a gymerasant Joahas mab Joseia, ac a’i henem" iasant ef, ac a’i hurddasant yn frenin ŷd lle ei dad. {{angor|23:31|31}} Mab- tair’blwydd ar hugain oedd Joahas pan aeth efe yn frenin, a thri mis y teyrnasodd efe yn Jerwsalem; ac enw ei fam efoedd Hamutal, merch Jeremeia o Libnah. {{angor|23:32|32}} Ac efe a wnaeth yr hyn oedd ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD, yn ôl yr hyn oll a wnaethai ei dadau ef. {{angor|23:33|33}} A Pharo-Necho a’i rhwymodd ef yn Ribia yng ngwlad Hamath, fel na theyrnasai efe yn Jerwsalem: ac a osododd dreth ar y wlad o gan talent o arian, a thalent o aur. {{angor|23:34|34}} A Pharo-Necho a osododd Eliacim mab Joseia yn frenin yn lle Joseia ei dad, ac a drodd ei enw ef Joacim: ac efe a ddug ymaith Joahas, ac efe a ddaeth Pr Aifft, ac yno y bu efe farw. ‘ {{angor|23:35|35}} A Joacim a roddodd i Pharo yr arian, a’r aur; ond efe a drethodd y wlad i roddi yr arian wrth orchymyn Pharo: efe a gododd yr arian a’r aur ar bobl y wlad, ar bob un yn ôl ei dreth, i’w rhoddi i Pharo-Necho. {{angor|23:36|36}} Mab pum mlwydd ar hugain oedd Joacim pan ddechreuodd efe deyrnasu, ac un flynedd ar ddeg y teyrnasodd efe yn Jerwsalem: ac enw ei fam ef oedd Sebuda, merch Pedaia o Ruma. {{angor|23:37|37}} Ac efe a wnaeth yr hyn oedd ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD, yn ôl yr hyn oll a wnaethai ei dadau. {{angor|Pennod_24}}{{c|{{uc|Pennod XXIV}}.}} {{bach|1 ''Joacim wedi ei orchfygu gan Nabuchodonosor, yn gwrthryfela yn ei erbyn ef; ac felly yn dwyn dinystr arno ei hun.'' 6 ''Joachin yn teyrnasu ar ei ol ef.'' 7 ''Brenhin Babilon yn gorchfygu brenhin yr Aipht.'' 8 ''Drwg lywodraeth Joachin.'' 10 ''Ennill Jerusalem, a chaethgludo y bobl i Babilon.'' 17 ''Gwneuthur Sedecïah yn frenhin; a’i ddrwg lywodraeth ef yn achos o lwyr-ddinystr Jerusalem.''}} {{angor|24:1}} {{uc|Yn}} ei ddyddiau ef y daeth Nebucho-donosor brenin Babilon i fyriy, ‘a Joacim a fu was iddo ef dair blynedd: yna efe a drodd, ac a wrthryfelodd yn ei erbyn ef. {{angor|24:2|2}} A’r ARGLWYDD a anfonodd yn ei erbyn ef dorfoedd o’r Caldeaid, a thor-foedd o’r Syriaid, a thorfoedd o’r Moab¬iaid, a thorfoedd o feibion Ammon, ac a’u hanfonodd hwynt yn erbyn Jwda i’w dinistrio hi, yn ôl gair yr ARGLWYDD, yr hwn a lefarasai efe trwy law ei weision y proffwydi. {{angor|24:3|3}} Yn ddiau trwy orchymyn yr ARGLWYDD y bu hyn yn erbyn Jwda, i’w bwrw allan o’i olwg ef, o achos pechodad Manasse, yn ôl yr hyn oll a wnaethai efe; {{angor|24:4|4}} A hefyd oherwydd y gwaed gwirion a ollyngodd efe: canys efe a lanwodd Jerwsalem o waed gwirion; a hynny ni fynnai yr ARGLWYDD ei faddau. {{angor|24:5|5}} A’r rhan arall o hanes Joacim, a’r hyn oll a’r a wnaeth efe, onid ydynt hwy yn ysgrifenedig yn llyfr croniel brenhinoedd Jwda? {{angor|24:6|6}} A Joacim a hunodd gyda’i dadau; a Joachin ei fab a deymasodd yn ei le ef. {{angor|24:7|7}} Ac ni ddaeth brenin yr Aifft mwyach o’i wlad: canys brenin Babilon a ddygasai yr hyn oll a oedd eiddo brenin yr Aifft, o afon yr Aifft hyd afon Ewffrates. {{angor|24:8|8}} Mab deunaw mlwydd oedd Joachin pan aeth efe yn frenin; a thri mis y teyrnasodd efe yn Jerwsalem: ac enw ei fam ef oedd Nehusta, merch Einathan q Jerwsalem. {{angor|24:9|9}} Ac efe a wnaeth yr hyn oedd ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD, yn ôl yr hyn oll a wnaethai ei dad. {{angor|24:10|10}} Yn yr amser hwnnw y daeth gweision Nabuchodonosor brenhin<noinclude><references/></noinclude> 4mppcikapq31rncotoacwqbxiss04vx 104 3675 172352 171458 2026-11-10T06:45:49Z Tylopous 3717 angorau 172352 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>Babilon i fyny yn erbyn Jerwsalem, a gwarchaewyd ar y ddinas. {{angor|24:11|11}} A Nebuchodonosor brenin Babilon a ddaeth yn erbyn y ddinas, a’i weision ef a warchaeasant arni hi. {{angor|24:12|12}} A Joachin brenin Jwda a aeth allan at frenin Babilon, efe, a’i fam, a’i weision, a’i dywysogion, a’i ystafellyddion: a brenin Babilon a’i daliodd ef yn yr wythfed flwyddyn o’i deyrnasiad. {{angor|24:13|13}} Ac efe a ddug oddi yno holl drysorau tŷ yr ARGLWYDD, a thrysorau tŷ y brenin, ac a dorrodd yr holl lestri aur a wnaethai Solomon brenin Israel yn nhemi yr AR¬GLWYDD, fel y llefarasai yr ARGLWYDD. {{angor|24:14|14}} Ac efe a ddug ymaith holl Jerwsalem, yr holl dywysogion hefyd, a’r holl gedyrn nerthol, sef deng mil o gaethion, a phob saer, a gof: ni adawyd ond pobl diodion y wlad yno. {{angor|24:15|15}} Efe hefyd a ddug ymaith Joachin i Babilon, a mam y brenin, a gwragedd y brenin, a’i ystafellyddion, a chedyrn y wlad a ddug efe i gaethiwed o Jerwsalem i Babilon. {{angor|24:16|16}} A’r holl wŷr nerthol, sef saith mil; ac o seiri a gofaint, mil, y rhai oll oedd gryfion a rhyfelwyr: hwynt-hwy a ddug brenin Babilon yn gaeth i Babilon. {{angor|24:17|17}} A brenin Babilon a osododd Mata-neia brawd ei dad ef yn frenin yn ei le ef, ac a drodd ei enw ef yn Sedeceia. {{angor|24:18|18}} Mab un flwydd ar hugain oedd Sedeceia pan ddechreuodd efe deyrnasu, ac un flynedd ar ddeg y teyrnasodd efe yn Jerwsalem: ac enw ei fam ef oedd Hamutal, merch Jeremeia o Libna. {{angor|24:19|19}} Ac efe a wnaeth yr hyn oedd ddrwg yng ngolwg yr ARGLWYDD, yn ôl yr hyn oll a wnaethai Joachin. {{angor|24:20|20}} Canys trwy ddigofaint yr AR¬GLWYDD y bu hyn yn Jerwsalem ac yn Jwda, nes iddo eu taflu hwynt allan o’i olwg, fod i Sedeceia wrthryfela yn erbyn brenin Babilon. {{angor|Pennod_25}}{{c|{{uc|Pennod XXV}}.}} {{bach|1 ''Cylchynu Jerusalem.'' 4 ''Dal Sedecïah, a lladd ei feibion, a thynnu ei lygaid ef.'' 8 ''Nabuzaradan yn difrodi y ddinas; ac yn dwyn y gweddill, ond ychydig dlodion, i gaethiwed:'' 13 ''yn anrheithio ac yn dwyn ymaith y trysorau.'' 18 ''Lladd y boneddigion yn Riblah.'' 22 ''Wedi lladd Gedalïah, a osodasid yn ben arnynt, y mae y lleill yn ffoi i’r Aipht.'' 27 ''Efil-merodach yn dyrchafu Joachin yn ei lys.''}} {{angor|25:1}} {{uc|Ac}} yn y nawfed flwyddyn o’i deyrnasiad ef, yn y degfed mis, ar y degfed dydd o’r mis, y daeth Nebuchodonosor brenin Babilon, efe a’i holl lu, yn erbyn Jerwsalem, ac a wersyllodd yn ei herbyn hi, a hwy a adeiladasant yn ei herbyn hi wrthglawdd o’i hamgylch hi. {{angor|25:2|2}} A bu y ddinas yng ngwarchae hyd yr unfed flwyddyn ar ddeg i’r brenin Sedeceia. {{angor|25:3|3}} Ac ar y nawfed dydd o’r pedwerydd mis y trymhaodd y newyn yn y ddinas, ac nid oedd bara i bobl y wlad. {{angor|25:4|4}} A’r ddinas a dorrwyd, a’r holl ryfelwyr a ffoesant liw nos ar hyd ffordd y porth, rhwng y ddau fur, y rhai sydd wrth ardd y brenin, (a’r Caldeaid oedd wrth y ddinas o amgylch;) a’r brenin a aeth y ffordd tua’r rhos. {{angor|25:5|5}} A llu’r Caldeaid a erlidiasant ar ôl y brenin, ac a’i daliasant ef yn rhosydd Jericho: a’i holl lu ef a wasgarasid oddi wrtho. {{angor|25:6|6}} Felly hwy a ddaliasant y brenin, ac a’i dygasant ef i fyny at frenin Babilon i Ribia; ac a roddasant farn yn ei erbyn ef. {{angor|25:7|7}} Lladdasant feibion Sedeceia hefyd o flaen ei lygaid, ac a dynasant lygaid Sedeceia, ac a’i rhwymasant ef mewn gefynnau pres, ac a’i dygasant ef i Babilon. {{angor|25:8|8}} Ac yn y pumed mis, ar y seithfed dydd o’r mis, honno oedd y bedwaredd flwyddyn ar bymtheg i’r brenin Nebucho¬donosor brenin Babilon, y daeth Nebu-saradan y distain, gwas brenin Babilon, i Jerwsalem. {{angor|25:9|9}} Ac efe a losgodd dŷ yr ARGLWYDD, a thŷ y brenin, a holl dai Jerwsalem, a phbb tŷ mawr a losgodd efe â thân. {{angor|25:10|10}} A holl lu’r Caldeaid, y rhai oedd gyda’r distain, a dorasant i lawr furiau Jerwsalen oddi amgylch. {{angor|25:11|11}} A Nebusaradan y distain a ddug ymaith y rhan arall o’r bobl a adawsid yn y ddinas, a’r ffoaduriaid a giliasant at frenin Babilon, gyda gweddill y dyrfa. {{angor|25:12|12}} Ac o diodion y wlad y gadawodd y distain rai, yn winllanwyr, ac yn arddwyr. {{angor|25:13|13}} Y colofnau pres hefyd, y rhai<noinclude><references/></noinclude> 57len0dntfwnd05pmcypwrczwucs0y6 104 3676 172353 6901 2026-11-10T06:46:57Z Tylopous 3717 angorau 172353 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>oedd yn nhŷ yr ARGLWYDD, a’r ystolion, a’r môr pres, yr hwn oedd yn nhŷ yr ARGLWYDD, a ddrylliodd y Caldeaid, a hwy a ddygasant eu pres hwynt i Babilon. {{angor|25:14|14}} Y crochanau hefyd, a’r rhawiau, a’r saltringau, y llwyau, a’r holl lestri pres, y rhai yr oeddid yn gwasanaethu a hwynt, a ddygasant hwy ymaith. {{angor|25:15|15}} Y pedyll tan hefyd, a’r cawgiau, y rhai oedd o aur yn aur, a’r rhai oedd o arian yn arian, a ddug y distain ymaith. {{angor|25:16|16}} Y ddwy golofn, yr un mor, a’r ystolion a wnaethai Solomon i dŷ yr ARGLWYDD; nid oedd bwys ar bres yr holl lestri hyn. {{angor|25:17|17}} Tri chufydd ar bymtheg oedd uchder y naill golofn, a chnap pres oedd ami; ac uchder y cnap oedd dri chufydd; plethwaith hefyd a phomgranadau oedd ar y cnap o amgylch, yn bres i gyd: ac felly yr oedd yr ail golofn, a phlethwaith. {{angor|25:18|18}} A’r distain a gymerth Seraia yr offeiriad pennaf, a Seffancia, yr ail offeiriad, a’r tri oedd yn cadw y drws. {{angor|25:19|19}} Ac o’r ddinas efe a gymerth ystaf-ellydd, yr hwn oedd ar y rhyfelwyr, a. phumwr o’r rhai oedd yn gweled wyneb y brenin, y rhai a gafwyd yn y ddinas, ac ysgrifennydd tywysog y llu, yr hwn oedd yn byddino pobl y wlad; a thrigeinwr o bobl y wlad, y rhai a gafwyd yn y ddinas. {{angor|25:20|20}} A Nebusaradan y distain a gymerth y rhai hyn, ac a’u dug at frenin Babilon, i Ribla. {{angor|25:21|21}} A brenin Babilon a’u trawodd hwynt, ac a’u lladdodd hwynt, yn Ribla, yng ngwlad Hamath. Felly y caethgludwyd Jwda o’i wlad ei hun. {{angor|25:22|22}} Ac am y bobl a adawsid yng ngwlad Jwda, y rhai adawsai Nebuchodonosor brenin Babilon, efe a wnaeth yn swyddog arnynt hwy, Gedaleia mab Ahicam, mab Saffan. {{angor|25:23|23}} A phan glybu holl dywysogion y lluoedd, hwynt-hwy a’u gwyr, wneuthur o frenin Babilon Gedaleia yn swyddog, hwy a ddaethant at Gedaleia i Mispa/ sef Ismael mab Nethaneia, a Johanan mab Carea, a Seraia mab Tanhumeth y Netoffathiad, a Jaasaneia mab Maach-athiad, hwynt a’u gwŷr. {{angor|25:24|24}} A Gedaleia a dyngodd wrthynt hwy, ac wrth eu gwyr, ac a ddywedodd wrthynt, Nac ofnwch fod yn weision i’r Caldeaid: trigwch yn y tir, a gwasanaethwch frenin Babilon, a bydd da i chwi. {{angor|25:25|25}} Ac yn y seithfed mis y daeth Ismael mab Nethaneia, mab Elisama, o’r had brenhinol, a dengwr gydag ef, a hwy a drawsant Gedaleia, fcl y bu efe farw: trawsant hefyd yr Iddewon a’r Caldeaid oedd gydag ef ym Mispa. {{angor|25:26|26}} A’r holl bobl o fychan hyd fawr, a thywysogion y lluoedd, a gyfodasant ac a ddaethant i’r Aifft: canys yr oeddynt yn ofni’r Caldeaid. {{angor|25:27|27}} Ac yn y ddwyfed flwyddyn ar bymtheg ar hugain o gaethiwed Joachin brenin Jwda, yn y deuddegfed mis, ar y seithfed dydd ar hugain o’r mis, Efil-merodach brenin Babilon, yn y flwyddyn yr aeth efe yn frenin, a ddyrchafodd ben Joachin brenin Jwda o’r carchardy.<noinclude><references/></noinclude> qhm4d0o7ggt8z4wlrxl9kayv6ry9zpc 104 3677 172354 171459 2026-11-10T06:50:20Z Tylopous 3717 angorau 172354 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{canoli|{{mawr|{{uc|Llyfr cyntaf y chronicl.}}}}}} {{angor|Pennod_1}}{{c|{{uc|Pennod I}}.}} {{bach|1 ''Llin Adda hyd Noah.'' 5 ''Meibion Japheth.'' 8 ''Meibion Cham.'' 17 ''Meibion Sem.'' 24 ''Llin Sem hyd Abraham.'' 29 ''Meibion Ismael.'' 32 ''Meibion Ceturah.'' 34 ''Hiliogaeth Agraham o Esau.'' 43 ''Brenhinoedd Edom.'' 51 ''Duciaid Edom.''}} {{angor|1:1}} {{uc|Adda}}, Seth, Enos, {{angor|1:2|2}} Cenan, Mahalaleel, Jered, {{angor|1:3|3}} Enoch, Methusela, Lamech, {{angor|1:4|4}} Noa, Sem, Cham, a Jaffeth. {{angor|1:5|5}} Meibion Jaffeth; Gomer, a Magog, a Madai, a Jafan, a Thubal, a Mesech, a Thiras. {{angor|1:6|6}} A meibion Gomer; Aschenas, a Riffath, a Thogarma. {{angor|1:7|7}} A meibion Jafan; Elisa, a Tharsis, Cittim, a Dodanim. {{angor|1:8|8}} Meibion Cham; Cus, a Misraim, Put, a Chanaan. {{angor|1:9|9}} A meibion Cus; Seba, a Hafila, a Sabta, a Raama, a Sabtecha: a Seba, a Dedan, meibion Raama. {{angor|1:10|10}} A Chus a genhedlodd Nimrod: hwn a ddechreuodd fod yn gadarn ar y ddaear. {{angor|1:11|11}} A Misraim a genhedlodd Ludim, ac Anamim, a Lehabim, a Nafftuhim, {{angor|1:12|12}} Pathrusim hefyd, a Chasluhim, (y rhai y daeth y Philistiaid allan ohonynt,) a Chafftorim. {{angor|1:13|13}} A Chanaan a genhedlodd Sidon ei gyntaf-anedig, a Heth, {{angor|1:14|14}} Y Jebusiad hefyd, a'r Amoriad, a'r Girgasiad, {{angor|1:15|15}} A'r Hefiad, a'r Arciad, a'r Siniad, {{angor|1:16|16}} A'r Arfadiad, a'r Semariad, a'r Hamathiad. {{angor|1:17|17}} Meibion Sem; Elam, ac Assur, ac Arffacsad, a Lud, ac Aram, ac Us, a Hul, a Gether, a Mesech. {{angor|1:18|18}} Ac Arffacsad a genhedlodd Sela, a Sela a genhedlodd Eber. {{angor|1:19|19}} Ac i Eber y ganwyd dau o feibion: enw y naill ydoedd Peleg; oherwydd mai yn ei ddyddiau ef y rhannwyd y ddaear: ac enw ei frawd oedd Joctan. {{angor|1:20|20}} A Joctan a genhedlodd Almodad, a Seleff, a Hasarmafeth, a Jera, {{angor|1:21|21}} Hadoram hefyd, ac Usal, a Dicla, {{angor|1:22|22}} Ac Ebal, ac Abimael, a Seba, {{angor|1:23|23}} Offir hefyd, a Hafila, a Jobab. Y rhai hyn oll oedd feibion Joctan. {{angor|1:24|24}} Sem, Arffacsad, Sela, {{angor|1:25|25}} Eber, Peleg, Reu, {{angor|1:26|26}} Serug, Nachor, Tera, {{angor|1:27|27}} Abram, hwnnw yw Abraham. {{angor|1:28|28}} Meibion Abraham; Isaac, ac Ismael. {{angor|1:29|29}} Dyma eu cenedlaethau hwynt: cyntaf-anedig Ismael oedd Nebaioth, yna Cedar, ac Adbeel, a Mibsam, {{angor|1:30|30}} Misma, a Duma, Massa, Hadad, a Thema, {{angor|1:31|31}} Jetur, Naffis, a Chedema. Dyma feibion Ismael. {{angor|1:32|32}} A meibion Cetura, gordderchwraig Abraham: hi a ymddûg Simran, a Jocsan, a Medan, a Midian, ac Isbac, a Sua. A meibion Jocsan; Seba, a Dedan. {{angor|1:33|33}} A meibion Midian; Effa, ac Effer, a Henoch, ac Abida, ac Eldaa: y rhai hyn oll oedd feibion Cetura. {{angor|1:34|34}} Ac Abraham a genhedlodd Isaac. Meibion Isaac; Esau, ac Israel. {{angor|1:35|35}} Meibion Esau; Eliffas, Reuel, a Jëus, a Jaalam, a Chora. {{angor|1:36|36}} Meibion Eliffas; Teman, ac Omar, Seffi, a Gatam, Cenas, a Thimna, ac Arnalec. {{angor|1:37|37}} Meibion Reuel; Nahath, Sera, Samma, a Missa. {{angor|1:38|38}} A meibion Seir; Lotan, a Sobal, a Sibeon, ac Ana, a Dison, ac Eser, a Disan. {{angor|1:39|39}} A meibion Lotan; Hori, a Homam: a chwaer Lotan oedd Timna. {{angor|1:40|40}} Meibion Sobal; Alïan, a Manahath, ac Ebal, Seffi, ac Onam. A meibion Sibeon; Aia, ac Ana. {{angor|1:41|41}} Meibion Ana; Dison. A meibion Dison; Amram, ac Esban, ac Ithran, a Cheran. {{angor|1:42|42}} Meibion Eser; Bilhan, a Safan, a Jacan. Meibion Dison; Us, ac Aran. {{angor|1:43|43}} Dyma hefyd y brenhinoedd a deyrnasasant yn nhir Edom, cyn teyrnasu o frenin ar feibion Israel; Bela mab Beor: ac enw ei ddinas ef oedd Dinhaba. {{angor|1:44|44}} A phan fu farw Bela, y teyrnasodd yn ei le ef Jobab mab Sera o Bosra. {{angor|1:45|45}} A phan fu farw Jobab, Husam o wlad y Temaniaid a deyrnasodd yn ei le ef. {{angor|1:46|46}} A phan fu farw Husam, yn ei<noinclude><references/></noinclude> 1lfszzns6lb51tbuvr2zravy4qmhtx1 104 4980 172336 9077 2026-11-10T06:00:55Z Tylopous 3717 penodau 172336 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>ddrwg: y mae hi yn ceisio arwydd; ac arwydd ni roddir iddi, ond arwydd Jonas y prorfwyd: 30 Canys fel y bu Jonah yn arwydd; i’r Ninefeaid, felly y bydd Mab y dyn hefyd i’r genhedlaeth hon. 31 Brenhines y deau a gyfyd yn y farn gyda gwŷr y genhedlaeth hon, ac a’u condemnia hwynt; am iddi hi ddyfod o eithafoedd y ddaear i wrando doethineb Solomon: ac wele un mwy na Solomon yma. 32 Gwyr Ninefe a godant i fyny yn y farn gyda’r genhedlaeth hon, ac a’i condemniant hi; am iddynt edifarhau wrth bregeth Jonas: ac wele un mwy na Jonas yma. 33 Ac nid yw neb wedi golau cannwyll, yn ei gosod mewn lle dirgel, na than lestr; eithr ar ganhwyllbren, fel y gallo’r rhai a ddelo i mewn weled y goleuni. 34 Cannwyll y corff yw’r llygad: am hynny pan fyddo dy lygad yn syml, dy holl gorff hefyd fydd olau; ond pan fyddo dy lygad yn ddrwg, dy gorif hefyd fydd tywyll. 35 Edrych am hynny rhag i’r goleuni sydd ynot fod yn dywyllwch. 36 Os dy holl gorff gan hynny sydd olau, heb un rhan dywyll ynddo, bydd y cwbl yn olau, megis pan fo cannwyll a’i llew-yrch yn dŷ oleuo di. 37 Ac fel yr oedd efe yn llefaru, rhyw Pharisead a ddymunodd arno giniawa gydag ef. Ac wedi iddo ddyfod i mewn, efe a eisteddodd i fwyta. 38 A’r Pharisead pan welodd, a ryfeddodd nad ymolchasai efe yn gyntaf o flaen cinio. 39 A’r Arglwydd a ddywedodd witho, Yn awr chwychwi y Phariseaid ydych yn glanhau’r tu allan i’r cwpan a’r ddysgl; ond eich tu mewn sydd yn llawn o drais a drygioni. 40 O ynfydion, onid yr hwn a wnaeth yr hyn sydd oddi allan, a wnaeth yr hyn sydd oddi fewn hefyd? 41 Yn hytrach rhoddwch elusen o’r pethau sydd gennych: ac wele, pob peth sydd lan i chwi. 42 Eithr gwae chwi’r Phariseaid! canys yr ydych chwi yn degymu’r mintys, a’r ryw, a phob llysieuyn, ac yn myned heibio i farn a chariad Duw. Y pethau hyn oedd raid eu gwneuthur, ac na adewid y lleill heb wneuthur. 43 Gwae chwi’r Phariseaid! canys yr ydych yn caru’r prif gadeiriau yn y syna-gogau, a chyfarch yn y marchnadoedd. 44 Gwae chwi, ysgrifenyddion a Phariheaid, ragrithwyr! am eich bod fel beddau anamlwg, a’r dynion a rodiant arnynt heb wybod oddi wrthynt. 45 Ac un o’r cyfreithwyr a atebodd ac a ddywedodd wrtho, Athro, wrth ddywedyd hyn, yr wyt ti yn ein gwaradwyddo ninnau hefyd. 46 Yntau a ddywedodd, Gwae chwithau hefyd, y cyfreithwyr! canys yr ydych yn llwytho dynion a beichiau anodd eu dwyn, a chwi nid ydych yn cyffwrdd a’r beichiau ag un o’ch bysedd. 47 Gwae chwychwi! canys yr ydych yn adeiladu beddau’r proffwydi, a’ch tadau chwi a’u lladdodd hwynt. 48 Yn wir yr ydych yn tystiolaethu, ac yn gydfodlon i weithredoedd eich tadau; canys hwynt-hwy yn wir a’u lladdasani hwy, a chwithau ydych yn adeiladu eu beddau hwynt. 49 Am hynny hefyd y dywedodd doeth¬ineb Duw, Anfonaf atynt broffwydi ac apostolion, a rhai ohonynt a laddant ac a erlidiant: 50 Fel y gofynner i’r genhedlaeth hon waed yr holl broffwydi, yr hwn a dywalltwyd o ddechreuad y byd; 51 O waed Abel hyd waed Sachareias, yr hwn a laddwyd rhwng yr allor a’r deml; diau meddaf i chwi, Gofynnir ef i’( genhedlaeth hon. 52 Gwae chwychwi, y cyfreithwyr I canys chwi a ddygasoch ymaith agoriad y gwybodaeth: nid aethoch i mewn eich hunain, a’r rhai oedd yn myned a waharddasoch chwi. 53 Ac fel yr oedd efe yn dywedyd y pethau hyn wrthynt, y dechreuodd yr ysgrifenyddion a’r Phariseaid fod yn dacr iawn arno, a’i annog i ymadrodd am lawer o bethau; 54 Gan ei gynllwyn ef, a cheisio hclu rhyw beth o’l ben ef, i gael achwyn arno. {{angor|Pennod_12}}{{c|{{uc|Pennod XII}}.}} {{bach|1 ''Crist yn pregethu i’w ddisgyblion am ochel rhagrith, ac ofn wrth ddatgan ei athrawiaeth ef:'' 13 ''yn rhybuddio y bobl i ochelyd cybydd-dra, trwy ddammeg y gwr goludog a adeiladodd ysguboriau mwy.'' 22 ''Ni wasan-''}}<noinclude><references/></noinclude> 4lem1590wjqmtmznr3r1w2zatg0fj79 172338 172336 2026-11-10T06:05:11Z Tylopous 3717 172338 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>ddrwg: y mae hi yn ceisio arwydd; ac arwydd ni roddir iddi, ond arwydd Jonas y prorfwyd: 30 Canys fel y bu Jonah yn arwydd; i’r Ninefeaid, felly y bydd Mab y dyn hefyd i’r genhedlaeth hon. 31 Brenhines y deau a gyfyd yn y farn gyda gwŷr y genhedlaeth hon, ac a’u condemnia hwynt; am iddi hi ddyfod o eithafoedd y ddaear i wrando doethineb Solomon: ac wele un mwy na Solomon yma. 32 Gwyr Ninefe a godant i fyny yn y farn gyda’r genhedlaeth hon, ac a’i condemniant hi; am iddynt edifarhau wrth bregeth Jonas: ac wele un mwy na Jonas yma. 33 Ac nid yw neb wedi golau cannwyll, yn ei gosod mewn lle dirgel, na than lestr; eithr ar ganhwyllbren, fel y gallo’r rhai a ddelo i mewn weled y goleuni. 34 Cannwyll y corff yw’r llygad: am hynny pan fyddo dy lygad yn syml, dy holl gorff hefyd fydd olau; ond pan fyddo dy lygad yn ddrwg, dy gorif hefyd fydd tywyll. 35 Edrych am hynny rhag i’r goleuni sydd ynot fod yn dywyllwch. 36 Os dy holl gorff gan hynny sydd olau, heb un rhan dywyll ynddo, bydd y cwbl yn olau, megis pan fo cannwyll a’i llew-yrch yn dŷ oleuo di. 37 Ac fel yr oedd efe yn llefaru, rhyw Pharisead a ddymunodd arno giniawa gydag ef. Ac wedi iddo ddyfod i mewn, efe a eisteddodd i fwyta. 38 A’r Pharisead pan welodd, a ryfeddodd nad ymolchasai efe yn gyntaf o flaen cinio. 39 A’r Arglwydd a ddywedodd witho, Yn awr chwychwi y Phariseaid ydych yn glanhau’r tu allan i’r cwpan a’r ddysgl; ond eich tu mewn sydd yn llawn o drais a drygioni. 40 O ynfydion, onid yr hwn a wnaeth yr hyn sydd oddi allan, a wnaeth yr hyn sydd oddi fewn hefyd? 41 Yn hytrach rhoddwch elusen o’r pethau sydd gennych: ac wele, pob peth sydd lan i chwi. 42 Eithr gwae chwi’r Phariseaid! canys yr ydych chwi yn degymu’r mintys, a’r ryw, a phob llysieuyn, ac yn myned heibio i farn a chariad Duw. Y pethau hyn oedd raid eu gwneuthur, ac na adewid y lleill heb wneuthur. 43 Gwae chwi’r Phariseaid! canys yr ydych yn caru’r prif gadeiriau yn y syna-gogau, a chyfarch yn y marchnadoedd. 44 Gwae chwi, ysgrifenyddion a Phariheaid, ragrithwyr! am eich bod fel beddau anamlwg, a’r dynion a rodiant arnynt heb wybod oddi wrthynt. 45 Ac un o’r cyfreithwyr a atebodd ac a ddywedodd wrtho, Athro, wrth ddywedyd hyn, yr wyt ti yn ein gwaradwyddo ninnau hefyd. 46 Yntau a ddywedodd, Gwae chwithau hefyd, y cyfreithwyr! canys yr ydych yn llwytho dynion a beichiau anodd eu dwyn, a chwi nid ydych yn cyffwrdd a’r beichiau ag un o’ch bysedd. 47 Gwae chwychwi! canys yr ydych yn adeiladu beddau’r proffwydi, a’ch tadau chwi a’u lladdodd hwynt. 48 Yn wir yr ydych yn tystiolaethu, ac yn gydfodlon i weithredoedd eich tadau; canys hwynt-hwy yn wir a’u lladdasani hwy, a chwithau ydych yn adeiladu eu beddau hwynt. 49 Am hynny hefyd y dywedodd doeth¬ineb Duw, Anfonaf atynt broffwydi ac apostolion, a rhai ohonynt a laddant ac a erlidiant: 50 Fel y gofynner i’r genhedlaeth hon waed yr holl broffwydi, yr hwn a dywalltwyd o ddechreuad y byd; 51 O waed Abel hyd waed Sachareias, yr hwn a laddwyd rhwng yr allor a’r deml; diau meddaf i chwi, Gofynnir ef i’( genhedlaeth hon. 52 Gwae chwychwi, y cyfreithwyr I canys chwi a ddygasoch ymaith agoriad y gwybodaeth: nid aethoch i mewn eich hunain, a’r rhai oedd yn myned a waharddasoch chwi. 53 Ac fel yr oedd efe yn dywedyd y pethau hyn wrthynt, y dechreuodd yr ysgrifenyddion a’r Phariseaid fod yn dacr iawn arno, a’i annog i ymadrodd am lawer o bethau; 54 Gan ei gynllwyn ef, a cheisio hclu rhyw beth o’l ben ef, i gael achwyn arno. {{angor|Pennod_12}}{{c|{{uc|Pennod XII}}.}} {{bach|1 ''Crist yn pregethu i’w ddisgyblion am ochel rhagrith, ac ofn wrth ddatgan ei athrawiaeth ef:'' 13 ''yn rhybuddio y bobl i ochelyd cybydd-dra, trwy ddammeg y gwr goludog a adeiladodd ysguboriau mwy.'' 22 ''Ni wasan''-}}<noinclude><references/></noinclude> piqp5oop85r9ez1q956dynl3nejo6aj 104 4981 172337 9078 2026-11-10T06:04:14Z Tylopous 3717 penodau 172337 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{bach|''aetha i ni fod yn rhy ofalus am bethau bydol;'' 31 ''ond ceisio teyrnas Dduw,'' 33 ''a rhoddi elusen,'' 36 ''a bod yn barod i agoryd i’n Harglwydd pan guro, pa bryd bynnag y delo.'' 41 ''Y dylai gweinidogion Crist edrych ar eu siars,'' 49 ''a disgwyl am erlid.'' 54 ''Rhaid i’r bobl dderbyn yr amser hwn o ras,'' 58 ''oblegid peth ofnadwy yw marw heb gymmodi.''}} {{angor|12:1}} {{uc|Yn}} y cyfamser, wedi i fyrddiwn o bobl ymgasglu ynghyd, hyd onid ymsathrai y naill y llall, efe a ddechreuodd ddywedyd wrth ei ddisgyblion, Yn gyntaf, gwyliwch arnoch rhag surdoes y Pharis¬eaid, yr hwn yw rhagrith. 2 Canys nid oes dim cuddiedig, a’r nas datguddir; na dirgel, a’r nis gwybyddir. 3 Am hynny pa bethau bynnag a ddywedasoch yn y tywyllwch, a glywir yn y golau; a’r peth a ddywedasoch yn y glust mewn ystafelloedd, a bregethir ar bennau tai. 4 Ac yr wyf yn dywedyd wrthych, fy nghyfeillion, Nac ofnwch y rhai sydd yn lladd y corff, ac wedi hynny heb ganddynt ddim mwy i’w wneuthur. 5 Ond rhagddangosaf i chwi pwy a ofnwch: Ofnwch yr hwn, wedi y darffo iddo ladd, sydd ag awdurdod ganddo i fwrw i uffern; ie, meddaf i chwi, Hwnnw a ofnwch. 6 Oni werthir pump o adar y to er dwy ffyrling? ac nid oes un ohonynt mewn angof gerbron Duw: 7 Ond y mae hyd yn oed blew eich pennau chwi yn gyfrifedig oll. Am hynny nac ofnwch: yr ydych chwi yn well na llawer o adar y to. 8 Ac meddaf i chwi, Pwy bynnag a’m haddefo i gerbron dynion, Mab y dyn hefyd a’i haddef yntau gerbron angylion Duw. 9 A’r hwn a’m gwado i gerbron dynion, a wedir gerbron angylion Duw. 10 A phwy bynnag a ddywedo air yn erbyn Mab y dyn, fe a faddcuir iddo: eithr i’r neb a gablo yn erbyn yr Ysbryd Glân, ni faddeuir. 11 A phan y’ch dygant i’r synagogau, ac at y llywiawdwyr, a’r awdurdodau, na ofelwch pa fodd, neu pa beth a ateboch, neu beth a ddywedoch: 12 Canys yr Ysbryd Glân a ddysg i chwi yn yr awr honno beth sydd raid ei ddy¬wedyd. 13 A rhyw un o’r dyrfa a ddywedodd wrtho, Athro, dywed wrth fy mrawd am rannu a myfi yr etifeddiaeth. 14 Yntau a ddywedodd wrtho, Y dyn, pwy a’m gosododd i yn farnwr neu yn rhannwr arnoch chwi? 15 Ac efe a ddywedodd wrthynt, Edrychwch, ac ymogelwch rhag cybydd-dod: canys nid yw bywyd neb yn sefyll ar amldcr y pethau sydd ganddo. 16 Ac efe a draethodd wrthynt ddameg, gan ddywedyd, Tir rhyw ŵr goludog a gnydiodd yn dda. 17 Ac efe a ymresymodd ynddo’i hun, gan ddywedyd, Bclh a wnaf, am nad oes gennyf le i gasglu fy ffrwythau iddo? 18 Ac efe a ddywedodd, Hyn a wnaf: Mi a dynnaf i lawr fy ysgubonau, ac a adeiladaf rai mwy, ac yno y casglaf fy holl ffrwythau, a’m da. 19 A dywedaf wrth fy enaid, Fy enaid, y mae gennyt dda lawer wedi eu rhoi i gadw dros lawer o flynyddoedd: gorffwys, bwyta, yf, bydd lawen. 20 Eithr Duw a ddywedodd wrtho, O ynfyd, y nos hon y gofynnant dy enaid oddi wrthyt; ac eiddo pwy fydd y pethau a baratoaist? 21 Felly y mae’r hwn sydd yn trysori iddo’i hun, ac nid yw gyfoethog tuag at Dduw. 22 Ac efe a ddywedodd wrth ei ddis¬gyblion, Am hyn yr wyf yn dywedyd wrthych, Na chymerwch ofal am eich bywyd, beth a fwytaoch; nac am eich corff, beth a wisgoch. 23 Y mae’r bywyd yn fwy na’r ymborth, a’r corff yn fwy na’r dillad. 24 Ystyriwch y brain: canys nid ydynt yn hau nac yn medi; i’r rhai nid oes gcll nac ysgubor, ac y mae Duw yn cu porthi hwynt: o ba faint mwy yr ydych chwi yn well na’r adar? 25 A phwy ohonoch, gan gymryd gofal, a ddichon chwanegu un cufydd at ei faintioli? 26 Am hynny, oni ellwch wneuthur y peth lleiaf, paham yr ydych yn cymryd gofal am y lleill? 27 Ystyriwch y lili, pa fodd y m;icnt yn tyfu; nid ydynt yn llafuno, nac yn nyddu: ac yr wyfyn dywedyd i cliwi, n.t wisgwyd Solo-<noinclude><references/></noinclude> h5kqsu2wb5e0tr7r4q9ci5y6vuzm3r7 104 4983 172339 9080 2026-11-10T06:08:57Z Tylopous 3717 penodau 172339 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>57 A phaham nad ydych, ie, ohonoch eich hunain, yn barnu’r hyn sydd gyfiawn? 58 Canys tra fyddech yn myned gyda’th wrthwynebwr at lywodraethwKi gwna dŷ orau ar y ffordd i gael myned yt rhydd oddi wrtho; rhag iddo dy ddwyn at y barnwr, ac i’r barnwr dy roddi at y swyddog, ac i’r swyddog dy daflu yng ngharchar: 59 Yr wyf yn dywedyd i ti, Nad ei di ddim oddi yno, hyd oni thelych, ie, yr hading eithaf. {{angor|Pennod_13}}{{c|{{uc|Pennod XIII}}.}} {{bach|1 ''Crist yn pregethu edifeirwch, wrth gospedigaeth y Galileaid, ac eraill.'' 6 ''Y ffigysbren diffrwyth ni chaiff sefyll.'' 11 ''Crist yn iachâu y wraig oedd wedi crymmu:'' 18 ''yn dangos galluog weithrediad y gair y’nghalonnau ei etholedigion, trwy ddammeg y gronyn mwstard, a’r surdoes:'' 24 ''yn annog i fyned i mewn trwy y porth cyfyng:'' 31 ''ac yn argyhoeddi Herod, a Jerusalem.''}} {{angor|13:1}} {{uc|Ac}} yr oedd yn bresennol y cyfamser hwnnw rai yn mynegi iddo am y Galileaid, y rhai y cymysgasai Peilat en gwaed ynghyd a’u haberthan. 2 A’r Iesu gan ateb a ddywedodd wrthynt, Ydych chwi yn tybied fod y Galileaid hyn yn bechadnriaid mwy na’t holl Galileaid, am iddynt ddioddef y cyfryw bethau? 3 Nac oeddynt, meddaf i chwi; eithTi onid edifarhewch, chwi a ddifethir cS. yn yr un modd. 4 Neu’r deunaw hynny ar y rhai y syrthiodd y twr yn Siloam, ac a’u lladdodd hwynt: a ydych chwi yn tybied eu bod hwy yn bechaduriaid mwy na’r holl ddynion oedd yn cyfanheddu yn Jerwsalem? 5 Nac oeddynt, medrf- K chwi: eithr, onid edifarhp ddifethir oll yn w i™ niodd. 6 Ac efe a ddywedodd y ddameg hon; Yr oedd gan un ffigysbren wedi ei blannu yn ei winllan; ac efe a ddaeth i geiste ffrwyth arno, ac nis cafodd. 7 Yna efe a ddywedodd wrth y gwia" llannydd, Wele, tair blynedd yr ydwyf ytt dyfod, gan geisio ffrwyth ar y ffigysbreo hwn; ac nid ydwyf yn cael dim: tor ef i lawr; paham y fflae efe yn diffrwytho’r tir? 8 Ond efe gan ateb a ddywedodd wrtho, Arglwydd, gad ef y flwyddyn hon hefyd, hyd oni ddarffo i mi gloddio o’i amgyleh, a bwrw tail: 9 Ac os dwg efe ffrwyth, da: onid t, gwedi hynny tor ef i lawr. 10 Ac yr oedd efe yn dysgu yn un oft synagogau ar y Saboth. 11 Ac weic, yr oedd gwraig ac ynddi ysbryd gwendid ddeunaw mlynedd, ac oedd wedi cydgrymu, ac ni allai hi mewn modd yn y byd ymumoni. 12 Pan welodd yr Iesu hon, efe a’i gal-wodd hi ato, ac a ddywedodd wrthi. Ha wraig, rhyddhawyd di oddi wrth dy wendid. 13 Ac efe a roddes ei ddwylo arni: ac yn ebrwydd hi a unionwyd, ac a ogoneddodd Dduw. 14 A’r archsynagogydd a atebodd yn ddicllon, am i’r Iesu iacháu ar y Saboth, ac a ddywedodd wrth y bobl, Chwe diwrnod sydd, yn y rhai y dylid gweithfo: ar y rhai hyn gan hynny deuwch, a iachaer chwi: ac nid ar y dydd Saboth. 15 Am hynny yr Arglwydd a’i hatebodd ef, ac a ddywedodd, O ragrithiwr, oni ollwng pob un ohonoch ar y Saboth ei ych neu ei asyn o’r preseb, a’i arwain i’r dwfr? 16 Ac oni ddylai hon, a hi yn ferch i Abraham, yr hon a rwymodd Satan, wete, ddeunaw mlynedd, gael ei rhyddhau o’r rhwym hwn ar y dydd Saboth? 17 Ac fel yr oedd efe yn dywedyd y pethau hyn, ei holl wrthwynebwyr ef a gywilyddiasant: a’r holl bobl d lawen-ychasanr am yr holl bethau gogoneddils a wneid ganddo. 18 Ac efe a ddywedodd, I ba beth y mae tcyrnas Dduw yn debyg? ac i ba beth y cyffelybaf hi? 19 Tcbyg yw i ronyn o had mwstard, yr hwn a gymerodd dya, ac a’i heuodd yrt ei ardd; ac efe a gynyddodd, ac a aeth ytt bren mawr, ac adar yr awyr a nythasant yn ei ganghennau ef. 20 A thrachefn y dywedodd, I ba beth y cyffelybaf deyrnas Dduw? 21 Cyffelyb yw i surdoes, yr hwn a gymerodd gwraig, ac a’i cuddiodd mewn tri mesur o flawd, hyd oni surodd y cwbl oll. 22 Ac efe a dramwyodd trwy ddinasoedd a threfi, gan athrawiaethu, ac ymdeithio tua Jerwsalem. 23 A dywedodd un wrtho, Ar-<noinclude><references/></noinclude> hgdprisc5cde1psscfewxsuyjz52b9o 104 4984 172340 9081 2026-11-10T06:13:10Z Tylopous 3717 penodau 172340 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>glwydd, ai ychydig yw y rhai cadwedig? Ac efe a ddywedodd wrthynt, 24 Ymdrechwch am fyned i mewn trwy’r porth cyfyng: canys llawer, meddaf i chwi, a geisiant fyned i mewn, ac nis gallant. 25 Gwedi cyfodi gŵr y tŷ, a chau’r drws, a dechrau ohonoch sefyll oddi allan, a churo’r drws, gan ddywedyd, Arglwydd, Arglwydd, agor i ni; ac iddo yntau ateb a dywedyd wrthych, Nid adwaen ddim ohonoch o ba le yr ydych: 26 Yna y dechreuwch ddywedyd, Ni a fwytasom ac a yfasom yn dy wydd di, â thi a ddysgaist yn ein heolydd ni. 27 Ac efe a ddywed, Yr wyfyn dywedyd i chwi, Nid adwaen chwi o ba le yr ydych": ewch ymaith oddi wrthyf, chwi holl weithredwyr anwiredd. 28 Yno y bydd wylofain a rhincian dannedd, pan weloch Abraham, ac Isaac, a Jacob, a’r holl broffwydi, yn nheyrnas Dduw, a chwithau wedi eich bwrw allan. 29 A daw rhai o’r dwyrain, ac o’r gorllewin, ac o’r gogledd, ac o’r deau, ac a eisteddant yn nheyrnas Dduw. 30 Ac wele, olaf ydyw’r rhai a fyddant flaenaf, a blaenaf ydyw’r rhai a fyddant olat. 31 Y dwthwn hwnnw y daeth ato ryw Phariseaid, gan ddywedyd wrtho, DOS allan, a cherdda oddi yma: canys y mae Herod yn ewyllysio dy ladd di. 32 Ac efe a ddywedodd wrthynt, Ewch, a dywedwch i’r cadno hwnnw, Wele, yr wyf yn bwrw allan gythreuliaid, ac yn iacháu heddiw ac yfory, a’r trydydd dydd y’m perffeithir. 33 Er hynny rhaid i mi ymdaith heddiw ac yfory, a thrennydd: canys ni all fod y derfydd am broffwyd allan o Jerwsalem. 34 O Jerwsalem, Jerwsalem, yr hon wyt yn lladd y proffwydi, ac yn llabyddio’r rhai a anfonir atat: pa sawl gwaith y mynaswn gasglu dy blant ynghyd, y modd y casgl yr iar ei chywion dan ei hadenydd, ac nis mynnech! 35 Wele, eich tŷ a adewir i chwi yn anghyfannedd. Ac yn wir yr wyf yn dywedyd wrthych, Ni welwch fi, hyd oni ddêl yr amser pan ddywedoch, Bendigedig yw’r hwn sydd yn dyfod yn enw’r Arglwydd. {{angor|Pennod_14}}{{c|{{uc|Pennod XIV}}.}} {{bach|2 ''Crist yn iachâu y dropsi ar y Sabbath:'' 7 ''yn dysgu gostyngeiddrwydd;'' 12 ''a gwneuthur ciniawau i’r tlodion:'' 16 ''wrth ddammeg y swpper mawr, yn dangos pa fodd y cauir dynion â meddyliau bydol, y rhai a ddïystyrant air Duw, allan o’r nef.'' 25 ''Rhaid i’r rhai a fynnai fod yn ddisgyblion iddo, i ddwyn eu croes, a gwneuthur eu cyfrifon ym mlaen llaw; rhag iddynt trwy gywilydd syrthio oddi wrtho ar ol hynny,'' 34 ''a myned yn gwbl ddilês, fel halen wedi colli ei flas.''}} {{angor|14:1}} {{uc|Bu}} hefyd, pan ddaeth efe i dŷ un o benaethiaid y Phariseaid ar y Saboth, i fwyta bara, iddynt hwythau ei wylied ef. 2 Ac wele, yr oedd ger ei fron ef ryw ddyn yn glaf o’r dropsi. 3 A’r Iesu gan ateb a lefarodd wrth y cyfreithwyr a’r Phariseaid, gan ddywedyd, Ai rhydd iacháu ar y Saboth? ‘ 4 A thewi a wnaethant. Ac efe a’i cymerodd ato, ac a’i hiachaodd ef, ac a’i gollyngodd ymaith; 5 Ac a atebodd iddynt hwythau, ac a ddywedodd, Asyn neu ych pa un ohonoch a syrth i bwll, ac yn ebrwydd nis tyn ef allan ar y dydd Saboth? 6 Ac ni allent roi ateb yn ei erbyn efam y pethau hyn. 7 Ac efe a ddywedodd wrth y gwa-hoddedigion ddameg, pan ystyriodd fel yr oeddynt yn dewis yr eisteddleoedd uchaf; gan ddywedyd wrthynt, 8 Pan y’th wahodder gan neb i neithior, nac eistedd yn y lle uchaf, rhag bod un anrhydeddusach na thi wedi ei wahodd ganddo; 9 Ac i hwn a-ih. wahoddodd di ac yntau ddyfod, a dywedyd wrm. . Dyro le i hwn; ac yna dechrau ohonot ti it-rry gywilydd gymryd y lle isaf. 10 Eithr pan y’th wahodder, dos ac eistedd yn y lle isaf; fel pan ddelo’r hwn a’th wahoddodd di, y gallo efe ddywedyd wrthyt, Y cyfaill, eistedd yn uwch i fyny: yna y bydd i ti glod yng ngwydd y rhai a eisteddant gyda thi ar y bwrdd. 11 Canys pob un a’r a’i dyrchafo ei hun, a ostyngir; a’r hwn sydd yn ei ostwng ei hun, a ddyrchefir. 12 Ac efe a ddywedodd hefyd wrth yr hwn a’i gwahoddasai ef. Pan wnelych ginio neu swpper, na<noinclude><references/></noinclude> gwgk48b904zuz4e9r8y9832f0qrz8jk 104 4985 172341 9082 2026-11-10T06:15:47Z Tylopous 3717 penodau 172341 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>alw dy gyfeillion, na’th frodyr, na’th geraint, na’th gymdogion goludog; rhag iddynt hwythau eilchwyl dy wahodd dithau, a gwneuthur taledigaeth i ti. 13 Eithr pan wnelych wledd, galw’r tlodion, yr efryddion, y cloffion, y deillion: 14 A dedwydd fyddi; am nad oes ganddynt ddim i dalu i ti: canys fe a delir i ti yn atgyfodiad y rhai cyfiawn. 15 A phan glywodd rhyw un o’r rhai oedd yn eistedd ar y bwrdd y pethau hyn, efe a ddywedodd wrtho, Gwyn ei fyd y neb a fwytao fara yn nheyrnas Dduw. 16 Ac yntau a ddywedodd wrtho, Rhyw ŵr a wnaeth swper mawr, ac a wahodd¬odd lawer: 17 Ac a ddanfonodd ei was bryd swper, i ddywedyd wrth y rhai a wahoddasid, Deuwch; canys weithian y mae pob peth yn barod. 18 A hwy oll a ddechreuasant yn unfryd ymesgusodi. Y cyntaf a ddywedodd wrtho. Mi a brynais dyddyn, ac y mae’n rhaid i mi fyned a’i weled: atolwg i ti, cymer fi yn esgusodol. 19 Ac arall a ddywedodd. Mi a brynais bum iau o ychen, ac yr ydwyf yn myned i’w profi hwynt: atolwg i ti, cymer fi yn esgusodol. 20 Ac arall a ddywedodd. Mi a briodais wraig; ac am hynny nis gallaf fi ddyfod. , 21 A’r gwas hwnnw, pan ddaeth adref, a fynegodd y pethau hyn i’w arglwydd. Yna gŵr y tŷ, wedi digio, a ddywedodd wrth ei was, DOS allan ar frys i heolydd ac ystrydoedd y ddinas, a dwg i mewn yma y tlodion, a’r anafus, a’r cloffion, a’r deillion. 22 A’r gwas a ddywedodd, Arglwydd, gynaethpwyd fel y gorchmynnaist; ac eto y mae lle. 23 A’r arglwydd a ddywedoau . gwas, DOS allan i’r priffyrdd a’r caeau, a chymell hwynt i ddyfod i mewn, fel y llanwer fy nhy. 24 Canys yr wyf yn dywedyd i chwi, na chaiff yr un o’r gwŷr hynny a wahoddwyd, brofi o’m swper i. 25 A llawer o bobl a gydgerddodd ag ef: ac efe a droes, ac a ddywedodd wrthynt, 26 Os daw neb ataf fi, ac ni chasao ei dad, a’i fam, a’i wraig, a’i blant, a’i frodyr, a’i chwiorydd, ie, a’i einioes ei hun hefyd, ni all efe fod yn ddisgybl i mi. 27 A phwy bynnag ni ddyco ei groes, a dyfod ar fy ôl i, ni all efe fod yn ddisgybl i mi. 28 Canys pwy ohonoch chwi â’i fryd i ar adeiladu twr, nid eistedd yn gyntaf, a i bwrw’r draul, a oes ganddo a’i gorffenno? 29 Rhag wedi iddo osod y sail, ac heb allu ei orffen, ddechrau o bawb a’i gwelant ei waiwar ef, 30 Gan ddywedyd, Y dyn hwn a ddechreuodd adeiladu, ac ni allodd ei orffen. 31 Neu pa frenin yn myned i ryfel yn erbyn brenin arall, nid eistedd yn gyntaf, ac ymgynghori a all efe a deng mil gyfarfod â’r hwn sydd yn dyfod yn ei erbyn ef ag ugain mil? 32 Ac os amgen, tra fyddo efe ymhell oddi wrtho, efe a enfyn genadwri, ac a ddeisyf amodau heddwch. 33 Felly hefyd, pob un ohonoch chwi¬thau nid ymwrthodo S chymaint oll ag a feddo, ni all fod yn ddisgybl i mi. 34 Da yw’r halen: eithr o bydd yr halen yn ddiflas, S pha beth yr helltir ef? 35 Nid yw efe gymwys nac i’r tir, nac i’r domen; ond ei fwrw ef allan y maent. Y neb sydd ganddo glustiau i wrando, gwrandawed. {{angor|Pennod_15}}{{c|{{uc|Pennod XV}}.}} {{bach|1 ''Dammeg y ddafad a gollesid,'' 8 ''y darn arian,'' 14 ''a’r mab afradlon.''}} {{angor|15:1}} {{uc|Ac}} yr oedd yr holl bublicanod a’r pechaduriaid yn nesâu atto ef, i wrando arno. 2 A’r Phariseaid a’r ysgrifenyddion a rwgnachasant, gan ddywedyd, Y mae hwn yn derbyn pechaduriaid, ac yn bwyta gyda hwynt. 3 Ac efe a adroddodd wrthynt y ddammeg hon, gan ddysedyd, 4 Pa ddyn oifflA y chanddo gant o ddefaid, ac os cyll un ohonynt, nid yw’n gadael y namyn un pum ugain yn yr anialwch, ac yn myned ar ôl yr hon a gollwyd, hyd oni chaffo efe hi? 5 Ac wedi iddo ei chael, efe a’i dyd la ar ei ysgwyddau ei hun yn llawen. 6 A phan ddêl adref, efe a eilw<noinclude><references/></noinclude> k1z66ntrsfpg38a8i5a2hb2y9xjhweg 104 4986 172342 9084 2026-11-10T06:17:17Z Tylopous 3717 penodau 172342 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>ynghyd ei gyfeillion a’i gymdogion, gan ddywedyd wrthynt, Llawenhewch gyda mi; canys cefais fy nafad a gollasid. 7 Yr wyf yn dywedyd i chwi, mai fetly y bydd llawenydd yn y nef am un pechadur a edifarhau, mwy nag am onid un pum ugain o rai cyfiawn, y rhai nid rhaid iddynt wrth edifeirwch. 8 Neu pa wraig a chanddi ddeg dryll o arian, os cyll hi un dryll, ni olau gannwyll, ac ysgubo’r tŷ, a cheisio yn ddyfal, hyd onis caffo ef? 9 Ac wedi iddi ei gael, hi a eilw ynghyd ei chyfeillesau a’i chymdogesau, gan ddy¬wedyd, Cydlawenhewch a mi; canys cefais y dryll a gollaswn. 10 Felly, meddaf i chwi, y -mae llaw¬enydd yng ngwydd angylion Dwv am un pechadur a edifarhao. 11 d Ac efe a ddywedodd, Yr oedd gan ryw ŵr ddau fab: 12 A’i ieuangaf ohonynt a ddywedodd wrth d dad, Fy nhad, dyro i mi y rhan a ddigwydd o’r da. Ac efe a rannodd iddynt ei fywyd. 13 Ac ar ôl ychydig ddyddiau y mab ieuangaf a gasglodd y cwbl ynghyd, ac a gymenh ei daith i wlad bell; ac yno efe a wasgaiodd ei dda, gan fyw yn afradlon. 14 Ac wedi iddo dreulio’r cwbl, y cododd newyn mawr trwy’r wlad honnc ac yntau a ddechreuodd fod mewn cisiau. 15 Ac efe a aeth, ac a lynodd wrth un o ddinaswyr y wlad honno; ac efe a i hanfonodd ef i’w feysydd i borthi moch. 16 Ac efe a chwenychai knwi ei fol a’r cibau a fwytai’r moch; ac ni roddodd neB iddo.: 17 A phan ddaeth ato ei hun, efe a ddy¬wedodd, Pa sawl gwas cyflog o’r (yg nhad sydd yn cael eu gwa " newyn? o fara, a minnau v" 18 Mi a godaf, ac a af at fy nhad, ac a ddywedaf wrtho, Fy nhad, pechais yn erbyn y nef, ac o’th flaen dithau; 19 Ac mwyach nid ydwyf deilwng i’rn galw yn fab i ti: gwna fi fel un o’th weision tjyflog. 20 Ac efe a gododd, ac a aeth at ei dad. A phan oedd efe eto ymhell oddi wrtho, ei dad a’i canfu ef, ac a dosturiodd, ac a redodd, ac a syrthiodd ar ei wddf ef, ac a i cusanodd. 21 A’r mab a ddywedodd wrtho, Fy nhad, pechais yn erbyn y nef, ac o’th flaen dithau; ac nid ydwyf mwy deilwng ¥m galw yn fab i ti. 22 A’r tad a ddywedodd wrth ei weision, Dygweh allan y wisg orau, a gwisgwch amdano ef, a rhoddwch fodrwy ar ei law, ac esgidiau am ei draed: 23 A dygwch y llo pasgedig, a Ileddwch ef; a bwytawn, a byddwn lawen. 24 Canys fy mab hwn oedd farw, ac a aeth yn fyw drachefn; ac efe a gollesid, ac a gaed. A hwy a ddechreuasant fod yn llawen. 25 Ac y roedd ei fab hynaf ef yn y maes; a phan ddaeth efe a nesau at y tŷ, efe a glywai gynghanedd a dawnsio. 26 Ac wedi iddo alw un o’r gweision, efe a ofynnodd beth oedd hyn. 27 Yntau a ddywedodd wrtho, Dy frawd a ddaeth; a’th dad a laddodd y llo pasg¬edig, am iddo ei dderbyn ef yn iach. 28 Ond efe a ddigiodd, ac nid ai i mewn. Am hynny y daeth ei dad allan, ac a ymbiliodd ag ef. 29 Yntau a atebodd ac a ddywedodd wrth ei dad, Wele, cynifer o flynyddoedd yr ydwyf yn dy wasanaethu di, ac ni throseddais i un amser dŷ orchymyn; ac ni roddaist fyn erioed i mi, i fod yn llawen gyda’m cyfeillion: 30 Eithr pan ddaeth dy fab hwn, yr_ hwn a ddifaodd dy fywyd eytta phuteiniaid, ti a ledd— tt0 " y lte pasgedig. 31 Ac efe a ddywedodd wrthfr, Fy mab, -yr wyt ti yn wastadol gyda mi, a eiddof fi oll ydynt eiddot ti. 32 Rhaid pedd llawenychu, a goribl eddu: oblegid dy frawd hwn oedd yn, farw, ac a aeth yn fyw drachefn; ac a fu golledig, ac a gafwyd. {{angor|Pennod_16}}{{c|{{uc|Pennod XVI}}.}} {{bach|1 ''Dammeg y goruchwyliwr anghyfiawn.'' 14 ''Crist yn ceryddu rhagrith y Phariseaid cybyddlyd.'' 19 ''Y glwth goludog, a Lazarus y cardottyn.''}} {{angor|16:1}} {{uc|Ac}} efe a ddywedodd llefyd wrth ei ddisgyblion, Yr oedd rhyw wrgoludog, yr hwn oedd ganddo oruchwyliwr; a hwn a gyhuddwyd wrtho, ei fod efe megis yn afradloni ei dda ef. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> 1samy0838823537gtp896ueawlfj93y 104 4988 172343 9086 2026-11-10T06:19:36Z Tylopous 3717 penodau 172343 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>rhag dyfod ohonynt hwythau hefyd i’r lle poenus hwn. 29 Abraham a ddywedodd wrtho, Y mae ganddynt Moses a’r profiwydi; gwrandawant arnynt hwy. 30 Yntau a ddywedodd, Nage, y tad Abraham: eithr os a un oddi wrth y meirw atynt, hwy a edifarhant. 31 Yna Abraham a ddywedodd wrtho, Oni wrandawant ar Moses a’r proffwydi, ni chredant chwaith pe codai un oddi wrth y meirw. {{angor|Pennod_17}}{{c|{{uc|Pennod XVII}}.}} {{bach|1 ''Crist yn dysgu gochelyd achosion rhwystr.'' 3 ''Am faddeu bawb i’w gilydd.'' 6 ''Gallu ffydd.'' 7 ''Pa fodd yr ydym ni yn rhwymedig i Dduw, ac nid efe i ni.'' 11 ''Y mae yn iachâu deg o wahan-gleifion.'' 20 ''Am deyrnas Dduw, a dyfodiad Mab y dyn.''}} {{angor|17:1}} {{uc|Ac}} efe a ddywedodd wrth y disgyblion, Ni all na ddêl rhwystrau: ond gwae efe trwy’r hwn y deuant! 2 Gwell fyddai iddo pe rhoddid maen melin o amgylch ei wddf ef, a’i daflu i’r môr, nag iddo rwystro un o’r rhai bychain hyn. 3 Edrychwch arnoch eich hunain. Os pecha dy frawd yn dy erbyn, cerydda ef; ac os edifarha efe, maddau iddo. 4 Ac os pecha yn dy erbyn seithwaith yn y dydd, a seithwaith yn y dydd droi atat, gan ddywedyd, Y mae yn edifar gennyf; maddau iddo. 5 A’r apostolion a ddywedasant wrth yr Arglwydd, Anghwanega ein flydd ni. 6 A’r Arglwydd a ddywedodd, Pe bydd-ai gennych ffydd gymaint â gronyn o had mwstard, chwi a allech ddywedyd wrth y sycamorwydden hon, Ymddadwreiddia, a phlanner di yn y môr; a hi a ufuddhai i chwi. 7 Eithr pwy ohonoch chwi ac iddo was yn aredig, neu’n bugeilio, a ddywed wrtho yn y man pan ddêl o’r maes, DOS ac eistedd i lawr i fwyta? 8 Ond yn hytrach a ddywed wrtho, Ariwya i mi i swperu, ac ymwregysa, a gwasanaetha arnaf fi, nes i mi fwyta ac yfed: ac wedi hynny y bwytei ac yr yfi dithau? 9 Oes ganddo ddiolch i’r gwas hwnnw, am wneuthur ohono y pethau a orchmynasid iddo? Nid wyf yn tybied. 10 Felly chwithau hefyd, gwedi i chwi wneuthur y cwbl oll ag a orchmynnwyd i chwi, dywedwch, Gweision anfuddiol ydym: oblegid yr hyn a ddylasem ei wneuthur, a wnaethom. 11 Bu hefyd, ac efe yn myned i Jerwsalem, fyned ohono ef trwy ganol Samaria a Galilea. 12 A phan oedd efe yn myned t mewn i ryw dref, cyfarfu ag ef ddeg o wŷr gwahangleifion, y rhai a safasant o hirbell: 13 A hwy a godasant eu llef, gan ddy¬wedyd, Iesu Feistr, trugarha wrthym. 14 A phan welodd efe hwynt, efe a ddy¬wedodd wrthynt, Ewch a dangoswch eich hunain i’r offeiriaid. A bu, fel yr oeddynt yn myned, fe a’u glanhawyd hwynt. 15 Ac un ohonynt, pan welodd ddarfod ei iachau, a ddychwelodd, gan foliannu Duw â llef uchel. 16 Ac efe a syrthiodd ar ei wyneb wrth ei draed ef, gan ddiolch iddo. A Samariad oedd efe. 17 A’r Iesu gan ateb a ddywedodd, Oni lanhawyd y deg? ond pa le y mae y naw? 18 Ni chaed a ddychwelasant i roi gogoniant i Dduw, ond yr estron hwn. 19 Ac efe a ddywedodd wrtho, Cyfod, ac dos ymaith: dy ifydd a’th iachaodd. 20 A phan ofynnodd y Phariseaid iddo, pa bryd y deuai teyrnas Dduw, efe a atebodd iddynt, ac a ddywedodd, Ni ddaw teyrnas Dduw wrth ddisgwyl. 21 Ac ni ddywedant, Wele yma; neu, Wele cw: canys wele, teyriias Dduw, o’ch mewn chwi y mae.: 22 Ac efe a ddywedodd wrthy disgyblion, Y dyddiau a ddaw pan chwenychoch weled un o ddyddiau Mab y dyn, ac nis gwelwch. 23 A hwy a ddywedant wrthych, Wele yma; heu, Wele acw: nac ewch, ac na chanlynwch hwynt. 24 Canys megis y mae’r fellten a fellt-enna o’r naill ran dan y nef, yn disgleirio hyd y rhan arall dan y nef; felly y bydd Mab y dyn hefyd yn ei ddydd ef. 25 Eithr yn gyntaf rhaid iddo ddioddef llawer, a’i wrthod gan y genhedlaeth hon. 26 Ac megis y bu yn nyddiau Noe, felly y bydd hefyd yn nyddiau Mab y dyn. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> ad890tnrxubqsoxig4t7sltl7hl2gvi 104 4989 172344 9087 2026-11-10T06:22:18Z Tylopous 3717 penodau 172344 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>27 Yr oeddynt yn bwyta, yn yfed, yn gwreit;a, yn gwra hyd y dydd yr aeth Noe i mewn i’r arch; a daeth y dilyw, ac a’u difethodd hwynt oll. 28 Yr un modd hefyd ag y bu yn nydd¬iau Lot: yr oeddynt yn bwyta, yn yfed, yn prynu, yn gwerthu, yn plannu, yn adeiladu, 29 Eithr y dydd yr aeth Lot allan o Sodoin, y glawiodd tân a brwmstan o’r nef, ac a’u difethodd hwynt oll: 30 Tel hyn y bydd yn y dydd y datguddir Mab y dyn. 31 n y dydd hwnnw y neb a fyddo ar ben y tŷ, a’i ddodrefn o fewn y tŷ, na ddisgynned i’w cymryd hwynt; a’r hwn a fyddo yn y maes, yr un ffunud na ddychweled yn ei ôl. 32 Cofiwch wraig Lot. 33 Pwy bynnag a geisio gadw ei einioes, a’i cyll; a phwy bynnag a’i cyll, a’i bywha hi. 34 Yr wyf yn dywedyd i chwi, Y nos honno y bydd dau yn yr un gwely; y naill a gymerir, a’r llall a adewir. 35 t)wy a fydd yn malu yn yr un lle; y naill a gymerir, a’r llall a adewir. 36 t)au a fyddant yn y maes; y naill a gymea-ir, a’r llall a adewir. 37 A hwy a atebasant ac a ddywedasant wrtho, Pa le, Arglwydd? Ac efe a ddywedodd wrthynt. Pa le bynnag y byddo y corff) yno yr ymgasgl yr cry rod. {{angor|Pennod_18}}{{c|{{uc|Pennod XVIII}}.}} {{bach|3 ''Am y weddw daer.'' 9 ''Am y Pharisead a’r publican.'' 15 ''Dwyn plant at Grist.'' 18 ''Y llywydd a fynnai ganlyn Crist, ond a rwystrir gan ei gyfoeth.'' 28 ''Gwobr y rhai a ymadawant â’r cwbl oll er ei fwyn ef.'' 31 ''Y mae efe yn rhag-fynegi ei farwolaeth;'' 35 ''ac yn rhoddi i ddyn dall ei olwg.''}} {{angor|18:1}} {{uc|Ac}} efe a ddywedodd hefyd ddameg wrthynt, fod yn rhaid gweddïo yn wastad, ac heb ddiffygio; 2 Gan ddywedyd, Yr oedd rhyw farnwr mewn rhyw ddinas, yr hwn nid ofhai Dduw, ac ni pharchai ddyn. 3 Yr oedd hefyd yn y ddinas honno wraig weddw; a hi a ddaeth ato ef, gan ddywedyd, Dial fi ar fy ngwrthwynebwr. 4 Ac efe nis gwnai dros amser: eithr wedi hynny efe a ddywedodd ynddo ei hun, Er nad ofnaf Dduw, ac na pharchaf ddyn; 5 Eto am fod y weddw hon yn peri i mi flinder, mi a’i dialaf hi; rhag iddi yn y diwedd ddyfod a’m syfrdanu i. 6 A’r Arglwydd a ddywedodd, Gwrandewch beth a ddywed y barnwr anghyf iawn. 7 Ac oni ddial Duw ei etholedigion, sydd yn llefain arno ddydd a nos, er ei fod yn hir oedi drostynt? 8 Yr wyf yn dywedyd i chwi, y dial efe hwynt ar frys. Eithr Mab y dyn, pan ddêl, a gaiff efe flydd ar y ddaear? 9 Ac efe a ddywedodd y ddameg hon hefyd wrth y rhai oedd yn hyderu arnynt eu hunain eu bod yn gyfiawn, ac yn diystyru eraill: 10 Dau ŵr a aeth i fyny i’r deml i weddïo; un yn Pharisead, a’r llall yn bublican. 11 Y Pharisead o’i sefyll a weddïodd rhyngddo ac ef ei hun fel hyn; O Dduw, yr wyf yn diolch i ti nad wyf fi fel y mae dynion eraill, yn drawsion, yn anghyfiawn, yn odinebwyr; neu, fel y publican hwn chwaith. 12 Yr wyf yn ymprydio ddwywaith yn yr wythnos; yr wyf yn degymu cymaint oll ag a feddaf. 13 A’r publican, gan sefyll o hirbell, ni fynnai gymaint â chodi ei olygon tua’r nef; eithr efe a gurodd ei ddwyfron, gan ddywedyd, O Dduw, bydd drugarog wrthyf bechadur. 14 Dywedaf i chwi, Aeth hwn i waered i’w dy wedi ei gyfiawnhau yn fwy na’r llall: canys pob un a’r y sydd yn ei ddyrchafu ei hun, a ostyngir;- a phob un a’r y sydd yn ei ostwng ei hun, a ddyrcheffr. 15 A hwy a ddygasant ato blant bychain hefyd, fel y cyffyrddai efe â hwynt; a’r disgyblion pan welsant, a’u ceryddasant hwy 16 Eithr yr Iesu a’u galwodd hwynt atoi, ac a ddywedodd, Gadewch i’r plant bychain ddyfod ataf fi, ac na waherddwch hwynt: canys eiddo’r cyfryw rai yw teyrnas Dduw.: , 17 Yn wir meddaf i chwi, Pwy’.bynnag ni dderbynio deyrnas Dduw fel dyn bach, nid a efe i mewn iddi. 18 A rhyw lywodraethwr a ofynnodd iddo, gan ddywedyd, Athro da, wrth wneuthur pa beth yr etifeddaf fi fywyd tragwyddol? 19 A’r Iesu a ddywedodd wrtho,<noinclude><references/></noinclude> 0eu1k11rsabxdidwq1osbliv1eliyfx 104 88730 172299 2026-11-10T01:24:31Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "i mi wneuthur dyn yn holliach ar y sabbath? 24 Na fernwch wrth y golwg, eithr bernwch farn gyfiawn. 25 Yna y dywedodd rhai o'rHiero- solymitaniaid, Onid hwn yw yr un y maent hwy yn ceisio ei ladd? 26 Ac wele, y mae yn llefaru ar gyhoedd, ac nid ydynt yn dywedyd dim wrtho ef: a wybu y pennaethiaid mewn gwirionedd mai hwn yw Crist yn wir? 27 Eithr nyni a adwaenom hwn o ba le y mae: eithr pan ddel Crist, nis gwyr neb o ba le y mae. 28 A... 172299 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>i mi wneuthur dyn yn holliach ar y sabbath? 24 Na fernwch wrth y golwg, eithr bernwch farn gyfiawn. 25 Yna y dywedodd rhai o'rHiero- solymitaniaid, Onid hwn yw yr un y maent hwy yn ceisio ei ladd? 26 Ac wele, y mae yn llefaru ar gyhoedd, ac nid ydynt yn dywedyd dim wrtho ef: a wybu y pennaethiaid mewn gwirionedd mai hwn yw Crist yn wir? 27 Eithr nyni a adwaenom hwn o ba le y mae: eithr pan ddel Crist, nis gwyr neb o ba le y mae. 28 Am hynny yr Iesu, wrth athraw- iaethu yn y deml, a lefodd ac a ddy- wedodd, Chwi a'm hadwaenoch i, ac a wyddoch o ba le yr ydwyf fi: ac ni ddaethum i o honof fy hun, eithr y mae yn gywir yr hwn a'm hanfonodd i, yr hwn nid adwaenoch chwi. 29 Ond myfi a'i hadwaen: oblegid o hono ef yr ydwyf fi, ac efe a'm han- fonodd i. 30 Am hynny hwy a geisiasant ei ddal ef: ond ni osododd neb law arno, am na ddaethai ei awr ef etto. 31 A llawer o'r bobl a gredasant yuddo, ac a ddywedasant, Pan ddelo Crist, a wna efe fwy o arwyddion nâ'r rhai hyn a wnaeth hwn? 32 Y Phariseaid a glywsant fod y bobl yn murmur y pethau hyn am dano ef; a'r Phariseaid a'r arch-offeir- iaid a anfonasant swyddogion i'w ddal ef. 33 Am hynny y dywedodd yr Iesu wrthynt hwy, Yr ydwyf fi ychydig amser etto gyd â chwi, ac yr wyf yn inyned at yr hwn a'm hanfonodd." 34 Chwi a'm ceisiwch, ac ni'm cewch: a lle yr ydwyf fi, ni ellwch chwi ddyfod. 35 Yna y dywedodd yr Iuddewon yn eu mysg eu hunain, I ba le y mae hwn ar fedr myned, fel na chaffom ni ef? ai at y rhai sydd ar wasgar yin mhlith y Groegiaid y mae efe ar fedr myned, a dysgu y Groegiaid? 36 Pa ymadrodd yw hwn a ddy- wedodd efe, Chwi a'm ceisiwch, ac ni'm cewch: a lle yr ydwyf fi, ni ellwch chwi ddyfod? 37 Ac ar y dydd diweddaf, y dydd mawr o'r wyl, y safodd yr Iesu, ac a lefodd, gan ddywedyd, Ód oes ar neb syched, deued attaf fi, ac yfed. 38 Yr hwn sydd yn credu ynof fi, megis y dywedodd yr ysgrythyr, afon- ydd o ddwfr bywiol a ddylifant o'i groth ef. 39 (A hyn a ddywedodd efe am yr Yspryd, yr hwn a gai y rhai a gredeut ynddo ef ei dderbyn: canys etto nid oedd yr Yspryd Glân wedi ei roddi, o herwydd na ogoneddasid yr Iesu etto) 40 Am hynny llawer o'r bobl, wedi clywed yr ymadrodd hwn, a ddywedasant, Yn wir hwn yw y Pro- phwyd. 41 Eraill a ddywedasant, Hwn yw Crist. Eraill a ddywedasant, Ai o Galilea y daw Crist? 42 Oni ddywedodd yr ysgrythyr, Mai o had Dafydd, ac o Bethlehem, y dref lle y bu Dafydd, y mae Crist yn dyfod?" 43 Felly yr aeth ymrafael ym mysg y bobl o'i blegid ef. 44 A rhai o honynt a fynnasent ei ddal ef: ond ni osododd neb ddwylaw arno. 45 Yna y daeth y swyddogion at yr arch-offeiriaid a'r Phariseaid; a hwy a ddywedasant wrthynt hwy, Paham na ddygasoch chwi ef? 46 A'r swyddogion a attebasant, Ni lefarodd dyn erioed fel y dyn hwn. 47 Yna y Phariseaid a attebasant iddynt, A hudwyd chwithau hefyd? 48 A gredodd neb o'r pennaethiaid ynddo ef, neu o'r Phariseaid? 49 Eithr y bobl hyn, y rhai ni wyddant y gyfraith, melldigedig ydynt. 50 Nicodemus (yr hwn a ddaethai at yr Iesu o hŷd nos, ac oedd un o honynt) a ddywedodd wrthynt, 51 A ydyw ein cyfraith ni yn barnu dyn, oddi eithr clywed ganddo ef yn gyntaf, a gwybod beth a wnaeth efe 52 Hwythau a attebasant ac a ddy- wedasant wrtho, A ydwyt tithau o Galilea Chwilia a gwel, na chod- odd prophwyd o Galilea. 58 A phob un a aeth i'w dŷ ei {[nop}}<noinclude><references/></noinclude> 87yznfuvh4i1ld56iwpy7ew08gtbmii 172318 172299 2026-11-10T03:06:13Z AlwynapHuw 1710 /* Darllenwyd y proflenni */ 172318 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>i mi wneuthur dyn yn holliach ar y sabbath? 24 Na fernwch wrth y golwg, eithr bernwch farn gyfiawn. 25 Yna y dywedodd rhai o'r Hierosolymitaniaid, Onid hwn yw yr un y maent hwy yn ceisio ei ladd? 26 Ac wele, y mae yn llefaru ar gyhoedd, ac nid ydynt yn dywedyd dim wrtho ef: a wybu y pennaethiaid mewn gwirionedd mai hwn yw Crist yn wir? 27 Eithr nyni a adwaenom hwn o ba le y mae: eithr pan ddel Crist, nis gwyr neb o ba le y mae. 28 Am hynny yr Iesu, wrth athrawiaethu yn y deml, a lefodd ac a ddywedodd, Chwi a'm hadwaenoch i, ac a wyddoch o ba le yr ydwyf fi: ac ni ddaethum i o honof fy hun, eithr y mae yn gywir yr hwn a'm hanfonodd i, yr hwn nid adwaenoch chwi. 29 Ond myfi a'i hadwaen: oblegid o hono ef yr ydwyf fi, ac efe a'm hanfonodd i. 30 Am hynny hwy a geisiasant ei ddal ef: ond ni osododd neb law arno, am na ddaethai ei awr ef etto. 31 A llawer o'r bobl a gredasant yuddo, ac a ddywedasant, Pan ddelo Crist, a wna efe fwy o arwyddion nâ'r rhai hyn a wnaeth hwn? 32 Y Phariseaid a glywsant fod y bobl yn murmur y pethau hyn am dano ef; a'r Phariseaid a'r arch-offeiriaid a anfonasant swyddogion i'w ddal ef. 33 Am hynny y dywedodd yr Iesu wrthynt hwy, Yr ydwyf fi ychydig amser etto gyd â chwi, ac yr wyf yn myned at yr hwn a'm hanfonodd. 34 Chwi a'm ceisiwch, ac ni'm cewch: a lle yr ydwyf fi, ni ellwch chwi ddyfod. 35 Yna y dywedodd yr Iuddewon yn eu mysg eu hunain, I ba le y mae hwn ar fedr myned, fel na chaffom ni ef? ai at y rhai sydd ar wasgar ymmhlith y Groegiaid y mae efe ar fedr myned, a dysgu y Groegiaid? 36 Pa ymadrodd yw hwn a ddywedodd efe, Chwi a'm ceisiwch, ac ni'm cewch: a lle yr ydwyf fi, ni ellwch chwi ddyfod? 37 Ac ar y dydd diweddaf, y ''dydd'' mawr o'r wyl, y safodd yr Iesu, ac a lefodd, gan ddywedyd, Od oes ar neb syched, deued attaf fi, ac yfed. 38 Yr hwn sydd yn credu ynof fi, megis y dywedodd yr ysgrythyr, afon- ydd o ddwfr bywiol a ddylifant o'i groth ef. 39 (A hyn a ddywedodd efe am yr Yspryd, yr hwn a gai y rhai a gredent ynddo ef ei dderbyn: canys etto nid oedd yr Yspryd Glân ''wedi ei roddi'', o herwydd na ogoneddasid yr Iesu etto) 40 ¶ Am hynny llawer o'r bobl, wedi clywed yr ymadrodd hwn, a ddywedasant, Yn wir hwn yw y Prophwyd. 41 Eraill a ddywedasant, Hwn yw Crist. Eraill a ddywedasant, Ai o Galilea y daw Crist? 42 Oni ddywedodd yr ysgrythyr, Mai o had Dafydd, ac o Bethlehem, y dref lle y bu Dafydd, y mae Crist yn dyfod? 43 Felly yr aeth ymrafael ym mysg y bobl o'i blegid ef. 44 A rhai o honynt a fynnasent ei ddal ef: ond ni osododd neb ddwylaw arno. 45 ¶ Yna y daeth y swyddogion at yr arch-offeiriaid a'r Phariseaid; a hwy a ddywedasant wrthynt hwy, Paham na ddygasoch chwi ef? 46 A'r swyddogion a attebasant, Ni lefarodd dyn erioed fel y dyn hwn. 47 Yna y Phariseaid a attebasant iddynt, A hudwyd chwithau hefyd? 48 A gredodd neb o'r pennaethiaid ynddo ef, neu o'r Phariseaid? 49 Eithr y bobl hyn, y rhai ni wyddant y gyfraith, melldigedig ydynt. 50 Nicodemus (yr hwn a ddaethai at yr Iesu o hŷd nos, ac oedd un o honynt) a ddywedodd wrthynt, 51 A ydyw ein cyfraith ni yn barnu dyn, oddi eithr clywed ganddo ef yn gyntaf, a gwybod beth a wnaeth efe 52 Hwythau a attebasant ac a ddywedasant wrtho, A ydwyt tithau o Galilea Chwilia a gwel, na chododd prophwyd o Galilea. 58 A phob un a aeth i'w dŷ ei hun {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> mn2qr8adzq2kyp50vylgivrq9i9kbcg 104 88731 172300 2026-11-10T01:26:30Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "PEN. VIII. 1 Crist yn gwaredu y wraig a ddalierid mewn godineb: it yn pregethu ei fod ef ei hun yn olemi y byd; ac yn gwirio ei athrawiaeth: SS ya attcb yr Iuddewon a suaent eu bosto Abraham; 59 ac yn gochelyd eu creulondeb hay. 'R Iesu a aeth i fynydd yr Olew- A wydd 2 Ac a ddaeth drachefn y bore i'r deml; a'r holl bobl a ddaeth atto ef: yntau a eisteddodd, ac a'u dysgodd hwynt. 3 A'r ysgrifenyddion a'r Phariseaid a ddygasant atto e... 172300 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>PEN. VIII. 1 Crist yn gwaredu y wraig a ddalierid mewn godineb: it yn pregethu ei fod ef ei hun yn olemi y byd; ac yn gwirio ei athrawiaeth: SS ya attcb yr Iuddewon a suaent eu bosto Abraham; 59 ac yn gochelyd eu creulondeb hay. 'R Iesu a aeth i fynydd yr Olew- A wydd 2 Ac a ddaeth drachefn y bore i'r deml; a'r holl bobl a ddaeth atto ef: yntau a eisteddodd, ac a'u dysgodd hwynt. 3 A'r ysgrifenyddion a'r Phariseaid a ddygasant atto ef wraig yr hon a ddaliesid mewn godineb; ac wedi ei gosod hi yn y canol, 4 Hwy a ddywedasant wrtho, Athraw, y wraig hon a ddaliwyd ar y weithred yn godinebu. 5 A Moses yn y gyfraith a orchy- mynodd i ni labyddio y cyfryw: beth gan hynny yr wyt ti yn ei ddywedyd? 6 A hyn a ddywedasant hwy, gan ei demtio ef, fel y gallent ei gyhuddo ef. Eithr yr lesu, wedi ymgrymmu tu a'r llawr, a ysgrifenodd a'i fys ar y ddaear, heb gymmeryd arno eu clyw- ed. 7 Ond fel yr oeddynt hwy yn par- hâu yn gofyn iddo, efe a ymunionodd, ac a ddywedodd wrthynt, Yr hwn sydd ddibechod o honoch, tafled yn gyntaf garreg atti hi. 8 Ac wedi iddo eilwaith ymgrym- mu tu a'r llawr, efe a ysgrifenodd ar y ddaear. 9 Hwythau, pan glywsant hyn, wedi hefyd eu hargyhoeddi gan eu cydwybod, a aethant allan o un i un, 'gan ddechreu o'r hynaf hyd yr olaf: a gadawyd yr Iesu yo unig, a'r wraig yn sefyll yn y canol. 10 A'r lesu wedi ymunioni, ac heb weled neb ond y wraig, a ddywedodd wrthi, Ha wraig, pa le y mae dy gy- huddwyr di? oni chondemniodd neb di? 11 Hithau a ddywedodd, Na ddo neb, Arglwydd. A dywedodd yr Iesu wethi, Nid wyf finnau yn dy gondemnio di: dos, ac na phecha mwyach. 12 Yna y llefarodd yr Iesu wrth- ynt drachefn, gan ddywedyd, Goleuni y byd ydwyf fi: yr hwn a'm dilyno i, ni rodia mewn tywyllwch, eithr efe a gaiff oleuni y bywyd. 13 Am hynny y Phariseaid a ddy- wedasant wrtho, Tydi sydd yn tyst- iolaethu am danat dy hun; nid yw dy dystiolaeth di wir. 14 Yr Iesu a attebodd ac a ddy- wedodd wrthynt hwy, Er fy mod i yn tystiolaethu am danaf fy hun, y mae fy nhystiolaeth i yn wir: oblegid mi a wa o ba le y daethum, ac i ba le yr ydwyf yn myned; chwithau nis gwydd- och o ba le yr wyf fi yn dyfod, nac i ba le yr wyf fi yn myned. 15 Chwychwi sydd yn barnu yn ol y cnawd; nid ydwyf fi yn barnu neb. 16 Ac etto os wyf fi yn barnu, y mae fy marn i yn gywir: oblegid nid wyf fi yn unig, ond myfi a'r Tad yr bwn a'm hanfonodd i. 17 Y mae hefyd yn ysgrifenedig yn eich cyfraith chwi, Mai gwir yw tyst. iolaeth dau ddyn. 18 Myfi yw yr hwn sydd yn tyst- iolaethu am danaf fy hun; ac y mae y Tad, yr hwn a'm hanfonodd i, ya tystiolaethu am danaf fi. 19 Yna y dywedasant wrtho, Pa le y mae dy Dad di? Yr Iesu a at- tebodd, Nid adwaenoch na myfi, na'm Tad: ped adnabuasech fi, chwi a ad- nabuasech fy Nhad i hefyd. 20 Y geiriau hyn a lefarodd yr Iesu yn y trysordy, wrth athrawiaethu yn y deml: ac ni ddaliodd neb ef, am na ddaethai ei awr ef etto. 21 Yna y dywedodd yr Iesu wrthynt hwy drachefn, Yr wyf fi yn myned ymaith, a chwi a'm ceisiwch i, ac a fyddwch feirw yn eich pechod. Lle yr wyf fi yn myned, ni ellwch chwi ddyfod. 22 Am hynny y dywedodd yr Iudd ewon, A ladd efe ei hun? gan ei fod yn dywedyd, Lle yr wyf fi yn myned, ni ellwch chwi ddyfod. 29 Ac efe a ddywedodd wrthynt hwy, Chwychwi sydd oddi isod; min- nau sydd oddi uchod : chwychwi sydd o'r byd hwn; minnau nid wyf o'r byd hwn. 24 Am hynny y dywedais wrthych, y byddwch chwi feirw yn eich pech odau: oblegid oni chredwch chwi mai<noinclude><references/></noinclude> dtd2oa90z9xgsqwrfgeaf0o9ahdqhx7 172308 172300 2026-11-10T02:11:54Z AlwynapHuw 1710 172308 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>PEN. VIII. 1 Crist yn gwaredu y wraig a ddalierid mewn godineb: it yn pregethu ei fod ef ei hun yn olemi y byd; ac yn gwirio ei athrawiaeth: SS ya attcb yr Iuddewon a suaent eu bosto Abraham; 59 ac yn gochelyd eu creulondeb hay. 'R Iesu a aeth i fynydd yr Olew- A wydd 2 Ac a ddaeth drachefn y bore i'r deml; a'r holl bobl a ddaeth atto ef: yntau a eisteddodd, ac a'u dysgodd hwynt. 3 A'r ysgrifenyddion a'r Phariseaid a ddygasant atto ef wraig yr hon a ddaliesid mewn godineb; ac wedi ei gosod hi yn y canol, 4 Hwy a ddywedasant wrtho, Athraw, y wraig hon a ddaliwyd ar y weithred yn godinebu. 5 A Moses yn y gyfraith a orchy- mynodd i ni labyddio y cyfryw: beth gan hynny yr wyt ti yn ei ddywedyd? 6 A hyn a ddywedasant hwy, gan ei demtio ef, fel y gallent ei gyhuddo ef. Eithr yr Iesu, wedi ymgrymmu tu a'r llawr, a ysgrifenodd a'i fys ar y ddaear, heb gymmeryd arno eu clyw- ed. 7 Ond fel yr oeddynt hwy yn par- hâu yn gofyn iddo, efe a ymunionodd, ac a ddywedodd wrthynt, Yr hwn sydd ddibechod o honoch, tafled yn gyntaf garreg atti hi. 8 Ac wedi iddo eilwaith ymgrym- mu tu a'r llawr, efe a ysgrifenodd ar y ddaear. 9 Hwythau, pan glywsant hyn, wedi hefyd eu hargyhoeddi gan eu cydwybod, a aethant allan o un i un, 'gan ddechreu o'r hynaf hyd yr olaf: a gadawyd yr Iesu yo unig, a'r wraig yn sefyll yn y canol. 10 A'r Iesu wedi ymunioni, ac heb weled neb ond y wraig, a ddywedodd wrthi, Ha wraig, pa le y mae dy gy- huddwyr di? oni chondemniodd neb di? 11 Hithau a ddywedodd, Na ddo neb, Arglwydd. A dywedodd yr Iesu wethi, Nid wyf finnau yn dy gondemnio di: dos, ac na phecha mwyach. 12 Yna y llefarodd yr Iesu wrth- ynt drachefn, gan ddywedyd, Goleuni y byd ydwyf fi: yr hwn a'm dilyno i, ni rodia mewn tywyllwch, eithr efe a gaiff oleuni y bywyd. 13 Am hynny y Phariseaid a ddy- wedasant wrtho, Tydi sydd yn tyst- iolaethu am danat dy hun; nid yw dy dystiolaeth di wir. 14 Yr Iesu a attebodd ac a ddy- wedodd wrthynt hwy, Er fy mod i yn tystiolaethu am danaf fy hun, y mae fy nhystiolaeth i yn wir: oblegid mi a wa o ba le y daethum, ac i ba le yr ydwyf yn myned; chwithau nis gwydd- och o ba le yr wyf fi yn dyfod, nac i ba le yr wyf fi yn myned. 15 Chwychwi sydd yn barnu yn ol y cnawd; nid ydwyf fi yn barnu neb. 16 Ac etto os wyf fi yn barnu, y mae fy marn i yn gywir: oblegid nid wyf fi yn unig, ond myfi a'r Tad yr bwn a'm hanfonodd i. 17 Y mae hefyd yn ysgrifenedig yn eich cyfraith chwi, Mai gwir yw tyst. iolaeth dau ddyn. 18 Myfi yw yr hwn sydd yn tyst- iolaethu am danaf fy hun; ac y mae y Tad, yr hwn a'm hanfonodd i, ya tystiolaethu am danaf fi. 19 Yna y dywedasant wrtho, Pa le y mae dy Dad di? Yr Iesu a at- tebodd, Nid adwaenoch na myfi, na'm Tad: ped adnabuasech fi, chwi a ad- nabuasech fy Nhad i hefyd. 20 Y geiriau hyn a lefarodd yr Iesu yn y trysordy, wrth athrawiaethu yn y deml: ac ni ddaliodd neb ef, am na ddaethai ei awr ef etto. 21 Yna y dywedodd yr Iesu wrthynt hwy drachefn, Yr wyf fi yn myned ymaith, a chwi a'm ceisiwch i, ac a fyddwch feirw yn eich pechod. Lle yr wyf fi yn myned, ni ellwch chwi ddyfod. 22 Am hynny y dywedodd yr Iudd ewon, A ladd efe ei hun? gan ei fod yn dywedyd, Lle yr wyf fi yn myned, ni ellwch chwi ddyfod. 29 Ac efe a ddywedodd wrthynt hwy, Chwychwi sydd oddi isod; min- nau sydd oddi uchod : chwychwi sydd o'r byd hwn; minnau nid wyf o'r byd hwn. 24 Am hynny y dywedais wrthych, y byddwch chwi feirw yn eich pech odau: oblegid oni chredwch chwi mai<noinclude><references/></noinclude> 3w9onp52s4jotfzudxccnicn6ozcrvs 172319 172308 2026-11-10T03:20:56Z AlwynapHuw 1710 /* Darllenwyd y proflenni */ 172319 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{[c|{{mawr|PENNOD VIII.}}}} {{bach|''1 Crist yn gwaredu y wraig a ddaliesid mewn godineb: 12 yn pregethu ei fod ef ei hun yn oleuni y byd; ac yn gwirio ei athrawiaeth: 33 yn atteb yr Iuddewon a wnaent eu bost o Abraham; 59 ac yn gochelyd eu creulondeb hwy.''}} A'R Iesu a aeth i fynydd yr Olewwydd 2 Ac a ddaeth drachefn y bore i'r deml; a'r holl bobl a ddaeth atto ef: yntau a eisteddodd, ac a'u dysgodd hwynt. 3 A'r ysgrifenyddion a'r Phariseaid a ddygasant atto ef wraig yr hon a ddaliesid mewn godineb; ac wedi ei gosod hi yn y canol, 4 Hwy a ddywedasant wrtho, Athraw, y wraig hon a ddaliwyd ar y weithred yn godinebu. 5 A Moses yn y gyfraith a orchymynodd i ni labyddio y cyfryw: beth gan hynny yr wyt ti yn ei ddywedyd? 6 A hyn a ddywedasant hwy, gan ei demtio ef, fel y gallent ei gyhuddo ef. Eithr yr Iesu, wedi ymgrymmu tu a'r llawr, a ysgrifenodd a'i fys ar y ddaear, heb gymmeryd arno eu clywed. 7 Ond fel yr oeddynt hwy yn parhâu yn gofyn iddo, efe a ymunionodd, ac a ddywedodd wrthynt, Yr hwn sydd ddibechod o honoch, tafled yn gyntaf garreg atti hi. 8 Ac wedi iddo eilwaith ymgrymmu tu a'r llawr, efe a ysgrifenodd ar y ddaear. 9 Hwythau, pan glywsant hyn, wedi hefyd eu hargyhoeddi gan eu cydwybod, a aethant allan o un i un, 'gan ddechreu o'r hynaf hyd yr olaf: a gadawyd yr Iesu yo unig, a'r wraig yn sefyll yn y canol. 10 A'r Iesu wedi ymunioni, ac heb weled neb ond y wraig, a ddywedodd wrthi, Ha wraig, pa le y mae dy gyhuddwyr di? oni chondemniodd neb di? 11 Hithau a ddywedodd, Na ddo neb, Arglwydd. A dywedodd yr Iesu wrthi, Nid wyf finnau yn dy gondemnio di: dos, ac na phecha mwyach. 12 ¶ Yna y llefarodd yr Iesu wrthynt drachefn, gan ddywedyd, Goleuni y byd ydwyf fi: yr hwn a'm dilyno i, ni rodia mewn tywyllwch, eithr efe a gaiff oleuni y bywyd. 13 Am hynny y Phariseaid a ddywedasant wrtho, Tydi sydd yn tystiolaethu am danat dy hun; nid yw dy dystiolaeth di wir. 14 Yr Iesu a attebodd ac a ddywedodd wrthynt hwy, Er fy mod i yn tystiolaethu am danaf fy hun, y mae fy nhystiolaeth i yn wir: oblegid mi a wn o ba le y daethum, ac i ba le yr ydwyf yn myned; chwithau nis gwyddoch o ba le yr wyf fi yn dyfod, nac i ba le yr wyf fi yn myned. 15 Chwychwi sydd yn barnu yn ol y cnawd; nid ydwyf fi yn barnu neb. 16 Ac etto os wyf fi yn barnu, y mae fy marn i yn gywir: oblegid nid wyf fi yn unig, ond myfi a'r Tad yr bhwn a'm hanfonodd i. 17 Y mae hefyd yn ysgrifenedig yn eich cyfraith chwi, Mai gwir yw tystiolaeth dau ddyn. 18 Myfi yw yr hwn sydd yn tystiolaethu am danaf fy hun; ac y mae y Tad, yr hwn a'm hanfonodd i, yn tystiolaethu am danaf fi. 19 Yna y dywedasant wrtho, Pa le y mae dy Dad di? Yr Iesu a attebodd, Nid adwaenoch na myfi, na'm Tad: ped adnabuasech fi, chwi a adnabuasech fy Nhad i hefyd. 20 Y geiriau hyn a lefarodd yr Iesu yn y trysordy, wrth athrawiaethu yn y deml: ac ni ddaliodd neb ef, am na ddaethai ei awr ef etto. 21 Yna y dywedodd yr Iesu wrthynt hwy drachefn, Yr wyf fi yn myned ymaith, a chwi a'm ceisiwch i, ac a fyddwch feirw yn eich pechod. Lle yr wyf fi yn myned, ni ellwch chwi ddyfod. 22 Am hynny y dywedodd yr Iuddewon, A ladd efe ei hun? gan ei fod yn dywedyd, Lle yr wyf fi yn myned, ni ellwch chwi ddyfod. 29 Ac efe a ddywedodd wrthynt hwy, Chwychwi sydd oddi isod; minnau sydd oddi uchod: chwychwi sydd o'r byd hwn; minnau nid wyf o'r byd hwn. 24 Am hynny y dywedais wrthych, y byddwch chwi feirw yn eich pechodau: oblegid oni chredwch chwi mai<noinclude><references/></noinclude> n85ebwxwiqr97o10au19gsq1ow526iu 104 88732 172301 2026-11-10T01:32:46Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "myfi yw efe, chwi a fyddwch feirw yn eich pechodau. 25 Yna y dywedasant wrtho, Pwy wyt ti? A'r Iesu a ddywedodd wrth- ynt, Yr hyn yr wyf yn ei ddywedyd hefyd wrthych o'r dechreuad. 26 Y mae gennyf fi lawer o bethau i'w dywedyd, ac i'w barnu am danoch chwi: eithr cywir yw yr hwn a'm han- fonodd i; a'r pethau a glywais i gan- ddo, y rhai hynny yr ydwyf fi yn eu dywedyd i'r byd. 27 Ni wyddent hwy mai am y Tad yr oedd efe yn dywedyd wrth... 172301 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>myfi yw efe, chwi a fyddwch feirw yn eich pechodau. 25 Yna y dywedasant wrtho, Pwy wyt ti? A'r Iesu a ddywedodd wrth- ynt, Yr hyn yr wyf yn ei ddywedyd hefyd wrthych o'r dechreuad. 26 Y mae gennyf fi lawer o bethau i'w dywedyd, ac i'w barnu am danoch chwi: eithr cywir yw yr hwn a'm han- fonodd i; a'r pethau a glywais i gan- ddo, y rhai hynny yr ydwyf fi yn eu dywedyd i'r byd. 27 Ni wyddent hwy mai am y Tad yr oedd efe yn dywedyd wrthynt hwy. 28 Am hynny y dywedodd yr Iesu wrthynt, Pan ddyrchafoch chwi Fab y dyn, yna y cewch wybod mai myfi yw efe, ac nad wyf fi yn gwneuthur dim o honof fy hun; ond megis y dysgodd fy Nhad fi, yr wyf yn llefaru y pethau hyn. 29 A'r bwu a'm hanfonodd i sydd gyd â myfi: ni adawodd y Tad fi yn unig; oblegid yr wyf fi yn gwneuthur bob amser y pethau sydd foddlawn ganddo ef. 30 Fel yr oedd efe yn llefaru y pethau hyn, llawer a gredasant ynddo ef. 31 Yna y dywedodd yr Iesu wrth yr Iuddewon a gredasant ynddo, Os arhoswch chwi yn fy ngair i, disgybl- ion i mi ydych yn wir; 32 A chwi a gewch wybod y gwirion- edd, a'r gwirionedd a'ch rhyddhâ chwi. 33 Hwythau a attebasant iddo, Had Abraham ydym ni, ac ni wasan- aethasom ni neb erioed: pa fodd yr wyt ti yn dywedyd, Chwi a wneir yu rhyddion? $4 Yr Iesu a attebodd iddynt, Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Pwy byn- nag sydd yn gwneuthur pechod, y mae efe yn was i bechod. 35 Ac nid yw y gwas yn aros yn tŷ byth: y Mab sydd yn aros byth. 36 Os y Mab gan hynny a'ch rhyddha chwi, rhyddion fyddwch yn wir. 37 Mia wn mai had Abraham yd- ych chwi : ond yr ydych chwi yn ceisio fy lladd i, am nad yw fy ngair i yn genni ynoch chwi. 38 Yr wyf fi yn llefaru yr hyn a welais gyd a'm Tad i: a chwithau sydd yn gwneuthur yr hyn a welsoch gyd â'ch tad chwithau. 39 Hwythau a attebasant ac a ddy- wedasant wrtho, Ein tad ni yw Abra- ham. Yr Iesu a ddywedodd wrthynt, Pe plant Abraham fyddech, gweith- redoedd Abraham a wnaech. 40 Eithr yn awr yr ydych chwi yn ceisio fy lladd i, dyn a ddywedodd i chwi y gwirionedd, yr hwn a glywais i gan Dduw: byn ni wnaeth Abraham. 41 Yr ydych chwi yn gwneuthur gweithredoedd eich tad chwi. Am hynny y dywedasant wrtho, Nid trwy butteindra y cenhedlwyd ui: un Tad sydd gennym ni, sef Duw. 42 Yua y dywedodd yr Iesu wrth- ynt hwy, Pe Duw fyddai eich Tad, chwi a'm carech i: canys oddi wrth Dduw y deilliais, ac y daethum i; oblegid nid o honof fy hun y daethum i, ond efe a'm banfonodd i. 43 Paham nad ydych yn deall fy lleferydd i? am na ellwch wrando fy ymadrodd i. 44 O'ch tad diafol yr ydych chwi, a thrachwantau eich tad a fynnwch chwi eu gwneuthur. Lleiddiad dyn oedd efe o'r dechreuad; ac ni safodd yn y gwirionedd, oblegid nid oes gwirion- edd ynddo ef. Pan yw yn dywedyd celwydd, o'r eiddo ei hun y mae yn dywedyd: canys y mae yn gelwyddog, ac yn dad iddo. 45 Ac am fy mod i yn dywedyd y gwirionedd, nid ydych yn credu i mi. 46 Pwy o honoch a'm hargyhoedda io bechod? Ac od wyf fi yn dy- wedyd y gwir, paham nad ydych yn credu i mi? 47 Y mae yr hwn sydd o Dduw, yn gwrando geiriau Duw: am hynny nid ydych chwi yn eu gwrando, am nad ydych o Dduw. 48 Yna yr attebodd yr Iuddewon, ac y dywedasant wrtho ef, Onid da yr ydym ni yn dywedyd, mai Samaritan wyt ti, a bod gennyt gythraul? 49 Yr Iesu a attebodd, Nid oes gennyf gythraul; ond yr wyf fi ya anrhydeddu fy Nhad, ac yr ydych chwithau yn fy nianrhydeddu innau. 50 Ac nid wyf fi yn ceisio fx pro-<noinclude></noinclude> gsaj9gzl8u5c40h2qoi6p01o9493l3l 172302 172301 2026-11-10T01:33:30Z AlwynapHuw 1710 172302 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>myfi yw efe, chwi a fyddwch feirw yn eich pechodau. 25 Yna y dywedasant wrtho, Pwy wyt ti? A'r Iesu a ddywedodd wrth- ynt, Yr hyn yr wyf yn ei ddywedyd hefyd wrthych o'r dechreuad. 26 Y mae gennyf fi lawer o bethau i'w dywedyd, ac i'w barnu am danoch chwi: eithr cywir yw yr hwn a'm han- fonodd i; a'r pethau a glywais i gan- ddo, y rhai hynny yr ydwyf fi yn eu dywedyd i'r byd. 27 Ni wyddent hwy mai am y Tad yr oedd efe yn dywedyd wrthynt hwy. 28 Am hynny y dywedodd yr Iesu wrthynt, Pan ddyrchafoch chwi Fab y dyn, yna y cewch wybod mai myfi yw efe, ac nad wyf fi yn gwneuthur dim o honof fy hun; ond megis y dysgodd fy Nhad fi, yr wyf yn llefaru y pethau hyn. 29 A'r bwu a'm hanfonodd i sydd gyd â myfi: ni adawodd y Tad fi yn unig; oblegid yr wyf fi yn gwneuthur bob amser y pethau sydd foddlawn ganddo ef. 30 Fel yr oedd efe yn llefaru y pethau hyn, llawer a gredasant ynddo ef. 31 Yna y dywedodd yr Iesu wrth yr Iuddewon a gredasant ynddo, Os arhoswch chwi yn fy ngair i, disgybl- ion i mi ydych yn wir; 32 A chwi a gewch wybod y gwirion- edd, a'r gwirionedd a'ch rhyddhâ chwi. 33 Hwythau a attebasant iddo, Had Abraham ydym ni, ac ni wasan- aethasom ni neb erioed: pa fodd yr wyt ti yn dywedyd, Chwi a wneir yu rhyddion? $4 Yr Iesu a attebodd iddynt, Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Pwy byn- nag sydd yn gwneuthur pechod, y mae efe yn was i bechod. 35 Ac nid yw y gwas yn aros yn tŷ byth: y Mab sydd yn aros byth. 36 Os y Mab gan hynny a'ch rhyddha chwi, rhyddion fyddwch yn wir. 37 Mia wn mai had Abraham yd- ych chwi : ond yr ydych chwi yn ceisio fy lladd i, am nad yw fy ngair i yn genni ynoch chwi. 38 Yr wyf fi yn llefaru yr hyn a welais gyd a'm Tad i: a chwithau sydd yn gwneuthur yr hyn a welsoch gyd â'ch tad chwithau. 39 Hwythau a attebasant ac a ddy- wedasant wrtho, Ein tad ni yw Abra- ham. Yr Iesu a ddywedodd wrthynt, Pe plant Abraham fyddech, gweith- redoedd Abraham a wnaech. 40 Eithr yn awr yr ydych chwi yn ceisio fy lladd i, dyn a ddywedodd i chwi y gwirionedd, yr hwn a glywais i gan Dduw: byn ni wnaeth Abraham. 41 Yr ydych chwi yn gwneuthur gweithredoedd eich tad chwi. Am hynny y dywedasant wrtho, Nid trwy butteindra y cenhedlwyd ui: un Tad sydd gennym ni, sef Duw. 42 Yua y dywedodd yr Iesu wrth- ynt hwy, Pe Duw fyddai eich Tad, chwi a'm carech i: canys oddi wrth Dduw y deilliais, ac y daethum i; oblegid nid o honof fy hun y daethum i, ond efe a'm banfonodd i. 43 Paham nad ydych yn deall fy lleferydd i? am na ellwch wrando fy ymadrodd i. 44 O'ch tad diafol yr ydych chwi, a thrachwantau eich tad a fynnwch chwi eu gwneuthur. Lleiddiad dyn oedd efe o'r dechreuad; ac ni safodd yn y gwirionedd, oblegid nid oes gwirion- edd ynddo ef. Pan yw yn dywedyd celwydd, o'r eiddo ei hun y mae yn dywedyd: canys y mae yn gelwyddog, ac yn dad iddo. 45 Ac am fy mod i yn dywedyd y gwirionedd, nid ydych yn credu i mi. 46 Pwy o honoch a'm hargyhoedda io bechod? Ac od wyf fi yn dy- wedyd y gwir, paham nad ydych yn credu i mi? 47 Y mae yr hwn sydd o Dduw, yn gwrando geiriau Duw: am hynny nid ydych chwi yn eu gwrando, am nad ydych o Dduw. 48 Yna yr attebodd yr Iuddewon, ac y dywedasant wrtho ef, Onid da yr ydym ni yn dywedyd, mai Samaritan wyt ti, a bod gennyt gythraul? 49 Yr Iesu a attebodd, Nid oes gennyf gythraul; ond yr wyf fi ya anrhydeddu fy Nhad, ac yr ydych chwithau yn fy nianrhydeddu innau. 50 Ac nid wyf fi yn ceisio fy ngogoniant<noinclude></noinclude> 6bo6nx0rq6qias1pltgsgxe4tbwvsbf 104 88733 172303 2026-11-10T01:38:08Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "fy hun: y mae a'i cais, ac a farn. 51 Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Os ceidw neb fy ymadrodd i, ni wél efe farwolaeth yn dragywydd. 52 Yna y dywedodd yr Iuddewon wrtho, Yr awrhon y gwyddom fod gennyt gythraul. Bu Abraham farw, a'r prophwydi; ac meddi di, Os ceidw neb fy ymadrodd i, nid archwaetha efe farwolaeth yn dragywydd. 53 Ai mwy wyt ti nag Abraham ein tad ni, yr hwn a fu farw? a'r prophwydi a fuant feirw: pwy yr wyt ti yn dy... 172303 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>fy hun: y mae a'i cais, ac a farn. 51 Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Os ceidw neb fy ymadrodd i, ni wél efe farwolaeth yn dragywydd. 52 Yna y dywedodd yr Iuddewon wrtho, Yr awrhon y gwyddom fod gennyt gythraul. Bu Abraham farw, a'r prophwydi; ac meddi di, Os ceidw neb fy ymadrodd i, nid archwaetha efe farwolaeth yn dragywydd. 53 Ai mwy wyt ti nag Abraham ein tad ni, yr hwn a fu farw? a'r prophwydi a fuant feirw: pwy yr wyt ti yn dy wneuthur dy hun? 54 Yr lesu a attebodd, Os wyf fi yn fy ngogoneddu fy hun, fy ngogoniant i nid yw ddim: fy Nhad yw yr hwn sydd yn fy ngogoneddu i, yr hwn yr ydych chwi yn dywedyd, mai eich Duw chwi yw. 55 Ond nid adnabuoch chwi ef: eithr myfi a'i hadwaen ef. Ac os dywedaf nad adwaen ef, myfi a fyddaf debyg i chwi, yn gelwyddog: ond mi a'i hadwaen ef, ac yr wyf yn cadw ei ymadrodd ef. 56 Gorfoledd oedd gan eich tad Abraham weled fy nydd i: ac efe a'i gwelodd hefyd, ac a lawenychodd. 57 Yna y dywedodd yr Iuddewon wrtho, Nid wyt ti ddengmlwydd a deugain etto, ac a welaist ti Abraham? 58 Yr Iesu a ddywedodd wrthynt, Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Cyn bod Abraham, yr wyf fi. 59 Yna hwy a godasant gerrig i'w taflu atto ef. A'r lesu a ymguddiodd, ac a aeth allan o'r denil, gan fyned trwy eu canol hwynt: ac felly yr aeth efe heibio. PENNOD. IX. 1 Y dyn a anesid yn ddall, yn cael ei olwg; 13 a'i ddwyn of at y Phariseaid: 16 hwythau yn yrıcystre, 34 ac yn ei gagymmand; 35 ac ynt yn ael ei dderbyn gan yr Jesu, ac yn ei gyffes of. 39 Pey yo y rhai y mae Crist yn eu goleuo, Ac wrth fyned beibio, efe a ganfu ddyn dall o'i enedigaeth. 2 A'i ddisgyblion a ofynasant iddo, gan ddywedyd, Rabbi, pwy a bechodd, ai hwn, ai ei rieni, fel y genid ef yn ddall?<noinclude></noinclude> 83v4gq42s9jlgny65vbqsay48u90erk 172309 172303 2026-11-10T02:12:21Z AlwynapHuw 1710 172309 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>fy hun: y mae a'i cais, ac a farn. 51 Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Os ceidw neb fy ymadrodd i, ni wél efe farwolaeth yn dragywydd. 52 Yna y dywedodd yr Iuddewon wrtho, Yr awrhon y gwyddom fod gennyt gythraul. Bu Abraham farw, a'r prophwydi; ac meddi di, Os ceidw neb fy ymadrodd i, nid archwaetha efe farwolaeth yn dragywydd. 53 Ai mwy wyt ti nag Abraham ein tad ni, yr hwn a fu farw? a'r prophwydi a fuant feirw: pwy yr wyt ti yn dy wneuthur dy hun? 54 Yr Iesu a attebodd, Os wyf fi yn fy ngogoneddu fy hun, fy ngogoniant i nid yw ddim: fy Nhad yw yr hwn sydd yn fy ngogoneddu i, yr hwn yr ydych chwi yn dywedyd, mai eich Duw chwi yw. 55 Ond nid adnabuoch chwi ef: eithr myfi a'i hadwaen ef. Ac os dywedaf nad adwaen ef, myfi a fyddaf debyg i chwi, yn gelwyddog: ond mi a'i hadwaen ef, ac yr wyf yn cadw ei ymadrodd ef. 56 Gorfoledd oedd gan eich tad Abraham weled fy nydd i: ac efe a'i gwelodd hefyd, ac a lawenychodd. 57 Yna y dywedodd yr Iuddewon wrtho, Nid wyt ti ddengmlwydd a deugain etto, ac a welaist ti Abraham? 58 Yr Iesu a ddywedodd wrthynt, Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Cyn bod Abraham, yr wyf fi. 59 Yna hwy a godasant gerrig i'w taflu atto ef. A'r Iesu a ymguddiodd, ac a aeth allan o'r denil, gan fyned trwy eu canol hwynt: ac felly yr aeth efe heibio. PENNOD. IX. 1 Y dyn a anesid yn ddall, yn cael ei olwg; 13 a'i ddwyn of at y Phariseaid: 16 hwythau yn yrıcystre, 34 ac yn ei gagymmand; 35 ac ynt yn ael ei dderbyn gan yr Jesu, ac yn ei gyffes of. 39 Pey yo y rhai y mae Crist yn eu goleuo, Ac wrth fyned beibio, efe a ganfu ddyn dall o'i enedigaeth. 2 A'i ddisgyblion a ofynasant iddo, gan ddywedyd, Rabbi, pwy a bechodd, ai hwn, ai ei rieni, fel y genid ef yn ddall?<noinclude></noinclude> rgqnt09wnem41kcosihmmp6nn26ge98 104 88734 172304 2026-11-10T01:46:23Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "dyn pechadurus wneuthur y cyfryw arwyddion? Ac yr oedd ymrafael yn eu plith. 17 Hwy a ddywedasant drachefn wrth y dall, Beth yr wyt ti yn ei ddy- wedyd am dano ef, am agoryd o hono dy lygaid di? Yntau a ddywedodd, Mai prophwyd yw efe. 18 Am hynny ni chredai yr Iudd- ewon am dano ef, mai dall fuasai, a chael o hono ef ei olwg, nes galw o honynt ei rieni ef, yr hwn a gawsai ei olwg. 19 A hwy a ofynasant iddynt, gan ddywedyd, Ai hwn yw... 172304 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>dyn pechadurus wneuthur y cyfryw arwyddion? Ac yr oedd ymrafael yn eu plith. 17 Hwy a ddywedasant drachefn wrth y dall, Beth yr wyt ti yn ei ddy- wedyd am dano ef, am agoryd o hono dy lygaid di? Yntau a ddywedodd, Mai prophwyd yw efe. 18 Am hynny ni chredai yr Iudd- ewon am dano ef, mai dall fuasai, a chael o hono ef ei olwg, nes galw o honynt ei rieni ef, yr hwn a gawsai ei olwg. 19 A hwy a ofynasant iddynt, gan ddywedyd, Ai hwn yw eich mab chwi, yr hwn yr ydych chwi yn dywedyd ei eni yn ddall? pa fodd gan lynny y mae efe yn gweled yn awr? 20 Ei rieni ef a attebasant iddynt hwy, ac a ddywedasant, Nyni a wydd- om mai hwn yw ein mab ni, ac mai yn ddall y ganwyd ef: 21 Ond pa fodd y mae efe yn gweled yr awrhon, nis gwyddom ni; neu pwy a agorodd ei lygaid ef, nis gwyddom ni: y mae efe mewn oedran; gofynwch iddo ef: efe a ddywed am dano ei hun. 22 Hyn a ddywedodd ei rieni ef, am eu bod yn ofni yr Iuddewon: oblegid yr Iuddewon a gyd-ordeiniasent eisoes, os cyfaddefai neb ef yn Grist, y bwrid ef allan o'r synagog. 23 Am hynny y dywedodd ei rieni ef, Y mae efe mewn oedran; gofyn- wch iddo ef. 24 Am hynny hwy a alwasant eil- waith y dyn a fuasai yn ddall, ac a ddywedasant wrtho, Dyro y gogoniant i Dduw: nyni a wyddom mai pech- adur yw y dyn hwn. 25 Yna yntau a attebodd ac a ddy- wedodd, Ai pechadur yw, nis gwn i: un peth a wn i, lle yr oeddwn i yn ddall, yr wyf fi yn awr yn gweled. 26 Hwythau a ddywedasant wrtho drachefn, Beth a wnaeth efe i ti? pa fodd yr agorodd efe dy lygaid di? 27 Yntau a attebodd iddynt, Mi a ddywedais i chwi eisoes, ac ni wran dawsoch: paham yr ydych yn ewyll- ysio clywed drachefn? a ydych chwi- thau yn ewyllysio bod yn ddisgyblion iddo ef? 28 Hwythau a'i difenwasant ef, ac a ddywedasant, Tydi sydd ddisgybl iddo ef; eithr disgyblion Moses yd- ym ni. 29 Nyni a wyddom lefaru o Dduw wrth Moses: eithr hwn, nis gwyddom ni o ba le y mae efe. 30 Y dyn a attebodd ac a ddywed- odd wrthynt, Yn hyn yn ddiau y mae yn rhyfedd, na wyddoch chwi o ba le y mae efe, ac efe a agorodd fy llyg- aid i. 31 Ac ni a wyddom nad yw Duw yn gwrando pechaduriaid: ond os yw neb yn addolwr Duw, ac yn gwneuth- ur ei ewyllys ef, hwnnw y mae yn ei wrando. 32 Ni chlybuwyd erioed agoryd o neb lygaid un a anesid yn ddall. 33 Oni bai fod hwn o Dduw, ni allai efe wneuthur dim. 34 Hwy a attebasant ac a ddywed- asant wrtho, Mewn pechodau y gan- wyd ti oll; ac a wyt ti yn ein dysgu ni? A hwy a'i bwriasant ef allan. 35 Clybu yr Iesu ddarfod iddynt ei fwrw ef allan: a phan ei cafodd, efe a ddywedodd wrtho, A wyt ti yn credu ym Mab Duw? 36 Yatau a attebodd ac a ddywed- odd, Pwy yw efe, O Arglwydd, fel y credwyf ynddo? 37 A'r Iesu a ddywedodd wrtho, Ti a'i gwelaist ef; a'r hwn sydd yn ym- ddiddan â thi, hwnnw ydyw efe. 38 Yntau a ddywedodd, Yr wyf fi yn credu, O Arglwydd. Ac efe a'i haddolodd ef. 39 A'r lesu a ddywedodd, I farn y daethum i'r byd hwn: fel y gwelai y rhai nid ydynt yn gweled, ac yr elai y rhai sydd yn gweled yn ddeillion. 40 A rhai o'r Phariseaid a oedd gyd âg ef, a glywsant y pethau hyn, ac a ddywedasant wrtho, Ydym nin- nau hefyd yn ddeillion?" 41 Yr lesu a ddywedodd wrthynt, Pe deillion fyddech, ni byddai arnoch bechod: eithr yn awr meddwch chwi, Yr ydym ni yn gweled; am hynny y mae eich pechod yn aros. {{nop}}<noinclude></noinclude> dz5a0lzgssbvpf8e3mi0teg2ejolgtg 172310 172304 2026-11-10T02:12:34Z AlwynapHuw 1710 172310 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>dyn pechadurus wneuthur y cyfryw arwyddion? Ac yr oedd ymrafael yn eu plith. 17 Hwy a ddywedasant drachefn wrth y dall, Beth yr wyt ti yn ei ddy- wedyd am dano ef, am agoryd o hono dy lygaid di? Yntau a ddywedodd, Mai prophwyd yw efe. 18 Am hynny ni chredai yr Iudd- ewon am dano ef, mai dall fuasai, a chael o hono ef ei olwg, nes galw o honynt ei rieni ef, yr hwn a gawsai ei olwg. 19 A hwy a ofynasant iddynt, gan ddywedyd, Ai hwn yw eich mab chwi, yr hwn yr ydych chwi yn dywedyd ei eni yn ddall? pa fodd gan lynny y mae efe yn gweled yn awr? 20 Ei rieni ef a attebasant iddynt hwy, ac a ddywedasant, Nyni a wydd- om mai hwn yw ein mab ni, ac mai yn ddall y ganwyd ef: 21 Ond pa fodd y mae efe yn gweled yr awrhon, nis gwyddom ni; neu pwy a agorodd ei lygaid ef, nis gwyddom ni: y mae efe mewn oedran; gofynwch iddo ef: efe a ddywed am dano ei hun. 22 Hyn a ddywedodd ei rieni ef, am eu bod yn ofni yr Iuddewon: oblegid yr Iuddewon a gyd-ordeiniasent eisoes, os cyfaddefai neb ef yn Grist, y bwrid ef allan o'r synagog. 23 Am hynny y dywedodd ei rieni ef, Y mae efe mewn oedran; gofyn- wch iddo ef. 24 Am hynny hwy a alwasant eil- waith y dyn a fuasai yn ddall, ac a ddywedasant wrtho, Dyro y gogoniant i Dduw: nyni a wyddom mai pech- adur yw y dyn hwn. 25 Yna yntau a attebodd ac a ddy- wedodd, Ai pechadur yw, nis gwn i: un peth a wn i, lle yr oeddwn i yn ddall, yr wyf fi yn awr yn gweled. 26 Hwythau a ddywedasant wrtho drachefn, Beth a wnaeth efe i ti? pa fodd yr agorodd efe dy lygaid di? 27 Yntau a attebodd iddynt, Mi a ddywedais i chwi eisoes, ac ni wran dawsoch: paham yr ydych yn ewyll- ysio clywed drachefn? a ydych chwi- thau yn ewyllysio bod yn ddisgyblion iddo ef? 28 Hwythau a'i difenwasant ef, ac a ddywedasant, Tydi sydd ddisgybl iddo ef; eithr disgyblion Moses yd- ym ni. 29 Nyni a wyddom lefaru o Dduw wrth Moses: eithr hwn, nis gwyddom ni o ba le y mae efe. 30 Y dyn a attebodd ac a ddywed- odd wrthynt, Yn hyn yn ddiau y mae yn rhyfedd, na wyddoch chwi o ba le y mae efe, ac efe a agorodd fy llyg- aid i. 31 Ac ni a wyddom nad yw Duw yn gwrando pechaduriaid: ond os yw neb yn addolwr Duw, ac yn gwneuth- ur ei ewyllys ef, hwnnw y mae yn ei wrando. 32 Ni chlybuwyd erioed agoryd o neb lygaid un a anesid yn ddall. 33 Oni bai fod hwn o Dduw, ni allai efe wneuthur dim. 34 Hwy a attebasant ac a ddywed- asant wrtho, Mewn pechodau y gan- wyd ti oll; ac a wyt ti yn ein dysgu ni? A hwy a'i bwriasant ef allan. 35 Clybu yr Iesu ddarfod iddynt ei fwrw ef allan: a phan ei cafodd, efe a ddywedodd wrtho, A wyt ti yn credu ym Mab Duw? 36 Yatau a attebodd ac a ddywed- odd, Pwy yw efe, O Arglwydd, fel y credwyf ynddo? 37 A'r Iesu a ddywedodd wrtho, Ti a'i gwelaist ef; a'r hwn sydd yn ym- ddiddan â thi, hwnnw ydyw efe. 38 Yntau a ddywedodd, Yr wyf fi yn credu, O Arglwydd. Ac efe a'i haddolodd ef. 39 A'r Iesu a ddywedodd, I farn y daethum i'r byd hwn: fel y gwelai y rhai nid ydynt yn gweled, ac yr elai y rhai sydd yn gweled yn ddeillion. 40 A rhai o'r Phariseaid a oedd gyd âg ef, a glywsant y pethau hyn, ac a ddywedasant wrtho, Ydym nin- nau hefyd yn ddeillion?" 41 Yr Iesu a ddywedodd wrthynt, Pe deillion fyddech, ni byddai arnoch bechod: eithr yn awr meddwch chwi, Yr ydym ni yn gweled; am hynny y mae eich pechod yn aros. {{nop}}<noinclude></noinclude> d5tcn3gov6u0c8cohxgtt4xxdwrr5a3 104 88735 172305 2026-11-10T01:53:01Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "PEN. X. Crist yw y drws, a'r bugail da. 19 Amryw dyb am dune, 25 Y mae efe yn profi tricy ei weithredoedd, mai efe y Crist Alab Duo: 39 ac ya diange rhag yr. Iuddewon, 40 ac yn myned drachefn dros yr lorddenen; ile y credodd llawer ynddo ef. "N wir, yn wir, meddaf i chwi, Yr hwn nid yw yn myned i mewn trwy y drws i gorlan y defaid, eithr sydd yn dringo ffordd arall, lleidr ac yspeiliwr yw. 2 Ond yr hwn sydd yn myned i mewn trwy y drw... 172305 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>PEN. X. Crist yw y drws, a'r bugail da. 19 Amryw dyb am dune, 25 Y mae efe yn profi tricy ei weithredoedd, mai efe y Crist Alab Duo: 39 ac ya diange rhag yr. Iuddewon, 40 ac yn myned drachefn dros yr lorddenen; ile y credodd llawer ynddo ef. "N wir, yn wir, meddaf i chwi, Yr hwn nid yw yn myned i mewn trwy y drws i gorlan y defaid, eithr sydd yn dringo ffordd arall, lleidr ac yspeiliwr yw. 2 Ond yr hwn sydd yn myned i mewn trwy y drws, bugail y defaid ydyw. 3 I hwn y mae y drysor yn agoryd, ac y mae y defaid yn gwrando ar ei lais ef: ac y mae efe yn galw ei ddef- aid ei hun erbyn eu henw, ac yn eu harwain hwy allan. 4 Ac wedi iddo yrru allan ei ddefaid ei hun, y mae efe yn myned o'u blaen hwy: a'r defaid sydd yn ei ganlyn ef, oblegid y maent yn adnabod ei lais ef. 5 Ond y dieithr nis canlynant, eithr ffoant oddi wrtho: oblegid nad ad- waenant lais dieithriaid. 6 Y ddammeg hon a ddywedodd yr Iesu wrthynt: ond hwy ni wybuant pa bethau ydoedd y rhai yr oedd efe yu eu llefaru wrthynt. 7 Am hynny yr Iesu a ddywedodd wrthynt drachefu, Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Myfi yw drws y defaid. 8 Cynnifer oll ag a ddaethant o'm blaen i, lladron ac yspeilwyr ynt: eithr ni wrandawodd y defaid arnynt. 9 Myfi yw y drws: os â neb i mewn trwof fi, efe a fydd cadwedig; ac efe a à i mewn ac allan, ac a gaiff borfa. 10 Nid yw lleidr yn dyfod ond i ladratta, ac i ladd, ac i ddistrywio: myfi a ddaethum fel y caent fywyd, ac y caent ef yn helaethach. 11 Myfi yw y bugail da. Y bugail da sydd yn rhoddi ei einioes dros y defaid. 19 Eithr y gwas cyflog, a'r hwn nid yw fugail, yr hwn nid eiddo y defaid, sydd yn gweled y blaidd yn dyfod, ac yn gadael y defaid, ac yn ffoi: a'r blaidd sydd yn eu hysglyfio bwy, ac yn tarfu y defaid. 13 Y mae y gwas cyflog yn ffoi, oblegid mai gwas cyflog yw, ac nid oes ofal arno am y defaid. 14 Myfi yw y bugail da; ac a sd- waen yr eiddof fi, ac a'm hadweinir gan yr eiddof fi. 15 Fel yr edwyn y Tad fyfi, felly yr adwaen innau y Tad: ac yr ydwyf yn rhoddi fy einioes dros y defaid. 16 A defaid eraill sydd gennyf, y rhai nid ynt o'r gorlan hon: y rhai hynny hefyd sydd raid i mi eu cyrchu. a'm llais í a wrandawant; a bydd un gorlan, ac un bugail. 17 Am hyn y mae y Tad yn fy ngharu i, am fy mod i yn dodi fy ein- ioes, fel y cymmerwyf hi drachefn. 18 Nid oes neb yn ei dwyn oddi arnaf fi: ond myfi sydd yn ei dodi hii lawr o honof fy lun. Y mae gennyf feddiant i'w dodi hi i lawr, ac y mae gennyf feddiant i'w chymmeryd hi drachefn. Y gorchymyn hwn a dder- byniais i gan fy Nhad." 19 Yna y bu drachefn ymrafael ym mysg yr Iuddewon, am yr ymad- roddion hyn. 20 A llawer o honynt a ddywedas- ant, Y mae cythraul ganddo, ac y mae efe yn ynfydu: paham y gwrandewch chwi arno ef? 21 Eraill a ddywedasant, Nid yw y rhai hyn eiriau un â chythraul ynddo A all cythraul agoryd llygaid y deill- ion? 22 Ac yr oedd y gyssegr-wyl ya Jerusalem, a'r gauaf oedd hi. 23 Ac yr oedd yr Iesu yn rhodo yn y deml, ym mhorth Solomon. 24 Am hynny y daeth yr Iuddewon yn ei gylch ef, ac a ddywedasant wrtho, Pa hyd yr wyt yn peri i ni ammeu? os tydi yw y Crist, dywed i ni yn eglur. 25 Yr Iesu a attebodd iddynt, Mi a ddywedais i chwi, ac nid ydych yn credu. Y gweithredoedd yr wyf fi yn eu gwneuthur yn enw fy Nhad, y mae y rhai hynny yn tystiolaethu am dan- af fi. 26 Ond chwi nid ydych yn credu: canys nid ydych chwi o'm defaid i, fel y dywedais i chwi. 27 Y mae fy nefaid i yn gwrando fy<noinclude></noinclude> tb0pj3yjz5boiw900rng666qem1pg9x 104 88736 172306 2026-11-10T02:06:53Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "llais i; a mi a'u hadwaen hwynt, a hwy a'm canlynant i: 28 A minnau ydwyf yn rhoddi iddynt fywyd tragywyddol; ac ni chyfrgollant byth, ac ni ddwg neb hwynt allan o'm llaw i. 29 Fy Nhad i, yr hwn a'u rhoddes i mi, sydd fwy na phawb: ac nis gall neb eu dwyn hwynt allan o law fy Nhad i. 30 Myfi a'r Tad un ydym. 31 Am hynny y cododd yr Iuddew- on gerrig drachefn i'w labyddio ef. 32 Yr Iesu attebodd iddynt, Llawer o weithredoedd da a ddan... 172306 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>llais i; a mi a'u hadwaen hwynt, a hwy a'm canlynant i: 28 A minnau ydwyf yn rhoddi iddynt fywyd tragywyddol; ac ni chyfrgollant byth, ac ni ddwg neb hwynt allan o'm llaw i. 29 Fy Nhad i, yr hwn a'u rhoddes i mi, sydd fwy na phawb: ac nis gall neb eu dwyn hwynt allan o law fy Nhad i. 30 Myfi a'r Tad un ydym. 31 Am hynny y cododd yr Iuddew- on gerrig drachefn i'w labyddio ef. 32 Yr Iesu attebodd iddynt, Llawer o weithredoedd da a ddangos- ais i chwi oddi wrth fy Nhad: am ba un o'r gweithredoedd hynny yr ydych yn fy llabyddio i? 83 Yr Iuddewon a attebasant iddo, gan ddywedyd, Nid am weithred dda yr ydym yn dy labyddio, ond am gabl- edd, ac am dy fod di, a thithau yn ddyn, yn dy wneuthur dy hun yn Dduw." 34 Yr Iesu a attebodd iddynt, Onid yw yn ysgrifenedig yn eich cyfraith chwi, Mi a ddywedais, Duwiau ydych? 35 Os galwodd efe hwy yn dduwiau, at y rhai y daeth gair Duw, a'r ys grythyr nis gellir ei thorri: 36 A ddywedwch chwi am yr hwn a sancteiddiodd y Tad, ac a'i hanfon- odd i'r byd, Yr wyt ti yn cablu; am i mi ddywedyd, Mab Duw ydwyf? 37 Onid wyf fi yn gwneuthur gweithredoedd fy Nhad, na chredwch i mi. 38 Ond os ydwyf yn eu gwneuthur, er nad ydych yn credu i mi, credwch y gweithredoedd: fel y gwybyddoch ac y credoch, fod y Tad ynof fi, a minnau ynddo yntau. 39 Am hynny y ceisiasant drachefn ei ddal ef: ac efe a ddiangodd allan o'u dwylaw hwynt. 40 Ac efe a aeth ymaith drachefn dros yr Iorddonen, i'r man lle y buasai loan ar y cyntaf yn bedyddio; ac a arhosodd yno. 41 A llawer a ddaethant atto ef, ac a ddywedasant, Ioan yn wir ni wnaeth un arwydd ond yr holl bethau a'r a ddywedodd Ioan am hwn, oedd wir. 42 A llawer yno a gredasant ynddo. PEN. XI. 1 Crist yn cyfodi Lazarus, yr hen a gladdesid er ya pedwar diucrnod. 45 Llawer o indd ewoon yn credu. 47 Yr arch-offeiriad a'r Phariseaid yn casglu cynghor yn erbyn Crist. 49 Caiaphas y prophwydo. 54 Iesu yn ym. guddie: 55 hwythau ar y pase yn ymofyn au dano, ac yn gorod cynllwyn iddo. Ayr oedd ua yn glaf, Lazarus 6 Bethania, o dref Mair a'i chwaer Martha. 2 (A Mair ydoedd yr hon a ennein- iodd yr Arglwydd âg ennaint, ac a sychodd ei draed ef a'i gwallt, yr hon yr oedd ei brawd Lazarus yn glaf) 3 Am hynny y chwiorydd a ddan- fonasant atto ef, gan ddywedyd, Ar- glwydd, wele, y mae yr hwn sydd hoff gennyt ti, yn glaf. 4 A'r lesu pan glybu, a ddywedodd, Nid yw y clefyd hwn i farwolaeth, ond er gogoniant Duw, fel y gogonedder Mab Duw trwy hynny. 5 A hoff oedd gan yr Iesu Martha, a'i chwaer, a Lazarus. 6 Pan glybu efe gan hynny ei fod ef yn glaf, efe a arhosodd yn y lle yr oedd, ddau ddiwrnod. 7 Yna wedi hynny efe a ddywedodd wrth y disgyblion, Awn i Judea drachefn. 8 Y disgyblion ddywedasant wrtho, Rabbi, yr oedd yr Iuddewon yn awr yn ceisio dy labyddio di; ac a wyt ti yn myned yno drachefn? 9 Yr Iesu a attebodd, Onid oes deuddeg awr o'r dydd? os rhodia neb y dydd, ni thramgwydda, am ei fod yn gweled goleuni y byd hwn: 10 Ond os rhodia neb y nos, efe a dramgwydda, am nad oes goleuni ynddo. 11 Hyn a lefarodd efe: ae wedi lynny efe a ddywedodd wrthynt, Y mae ein cyfaill Lazarus yn huno; ond yr wyf fi yn myned i'w ddihuno ef. 12 Yna ei ddisgyblion a ddywedas- ant wrtho, Arglwydd, os huno y mae, efe a fydd iach. 13 Ond yr Iesu a ddywedasai am ei farwolaeth ef: eithr hwy a dybiasant mai am hun cwsg yr oedd efe yn dywedyd. 14 Yna y dywedodd yr Iesu wrthynt yn eglur, Bu farw Lazarus.<noinclude></noinclude> k603biymd622gd7ldpu46kbzg5ckya6 172311 172306 2026-11-10T02:12:56Z AlwynapHuw 1710 172311 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>llais i; a mi a'u hadwaen hwynt, a hwy a'm canlynant i: 28 A minnau ydwyf yn rhoddi iddynt fywyd tragywyddol; ac ni chyfrgollant byth, ac ni ddwg neb hwynt allan o'm llaw i. 29 Fy Nhad i, yr hwn a'u rhoddes i mi, sydd fwy na phawb: ac nis gall neb eu dwyn hwynt allan o law fy Nhad i. 30 Myfi a'r Tad un ydym. 31 Am hynny y cododd yr Iuddew- on gerrig drachefn i'w labyddio ef. 32 Yr Iesu attebodd iddynt, Llawer o weithredoedd da a ddangos- ais i chwi oddi wrth fy Nhad: am ba un o'r gweithredoedd hynny yr ydych yn fy llabyddio i? 83 Yr Iuddewon a attebasant iddo, gan ddywedyd, Nid am weithred dda yr ydym yn dy labyddio, ond am gabl- edd, ac am dy fod di, a thithau yn ddyn, yn dy wneuthur dy hun yn Dduw." 34 Yr Iesu a attebodd iddynt, Onid yw yn ysgrifenedig yn eich cyfraith chwi, Mi a ddywedais, Duwiau ydych? 35 Os galwodd efe hwy yn dduwiau, at y rhai y daeth gair Duw, a'r ys grythyr nis gellir ei thorri: 36 A ddywedwch chwi am yr hwn a sancteiddiodd y Tad, ac a'i hanfon- odd i'r byd, Yr wyt ti yn cablu; am i mi ddywedyd, Mab Duw ydwyf? 37 Onid wyf fi yn gwneuthur gweithredoedd fy Nhad, na chredwch i mi. 38 Ond os ydwyf yn eu gwneuthur, er nad ydych yn credu i mi, credwch y gweithredoedd: fel y gwybyddoch ac y credoch, fod y Tad ynof fi, a minnau ynddo yntau. 39 Am hynny y ceisiasant drachefn ei ddal ef: ac efe a ddiangodd allan o'u dwylaw hwynt. 40 Ac efe a aeth ymaith drachefn dros yr Iorddonen, i'r man lle y buasai loan ar y cyntaf yn bedyddio; ac a arhosodd yno. 41 A llawer a ddaethant atto ef, ac a ddywedasant, Ioan yn wir ni wnaeth un arwydd ond yr holl bethau a'r a ddywedodd Ioan am hwn, oedd wir. 42 A llawer yno a gredasant ynddo. PEN. XI. 1 Crist yn cyfodi Lazarus, yr hen a gladdesid er ya pedwar diucrnod. 45 Llawer o indd ewoon yn credu. 47 Yr arch-offeiriad a'r Phariseaid yn casglu cynghor yn erbyn Crist. 49 Caiaphas y prophwydo. 54 Iesu yn ym. guddie: 55 hwythau ar y pase yn ymofyn au dano, ac yn gorod cynllwyn iddo. Ayr oedd ua yn glaf, Lazarus 6 Bethania, o dref Mair a'i chwaer Martha. 2 (A Mair ydoedd yr hon a ennein- iodd yr Arglwydd âg ennaint, ac a sychodd ei draed ef a'i gwallt, yr hon yr oedd ei brawd Lazarus yn glaf) 3 Am hynny y chwiorydd a ddan- fonasant atto ef, gan ddywedyd, Ar- glwydd, wele, y mae yr hwn sydd hoff gennyt ti, yn glaf. 4 A'r Iesu pan glybu, a ddywedodd, Nid yw y clefyd hwn i farwolaeth, ond er gogoniant Duw, fel y gogonedder Mab Duw trwy hynny. 5 A hoff oedd gan yr Iesu Martha, a'i chwaer, a Lazarus. 6 Pan glybu efe gan hynny ei fod ef yn glaf, efe a arhosodd yn y lle yr oedd, ddau ddiwrnod. 7 Yna wedi hynny efe a ddywedodd wrth y disgyblion, Awn i Judea drachefn. 8 Y disgyblion ddywedasant wrtho, Rabbi, yr oedd yr Iuddewon yn awr yn ceisio dy labyddio di; ac a wyt ti yn myned yno drachefn? 9 Yr Iesu a attebodd, Onid oes deuddeg awr o'r dydd? os rhodia neb y dydd, ni thramgwydda, am ei fod yn gweled goleuni y byd hwn: 10 Ond os rhodia neb y nos, efe a dramgwydda, am nad oes goleuni ynddo. 11 Hyn a lefarodd efe: ae wedi lynny efe a ddywedodd wrthynt, Y mae ein cyfaill Lazarus yn huno; ond yr wyf fi yn myned i'w ddihuno ef. 12 Yna ei ddisgyblion a ddywedas- ant wrtho, Arglwydd, os huno y mae, efe a fydd iach. 13 Ond yr Iesu a ddywedasai am ei farwolaeth ef: eithr hwy a dybiasant mai am hun cwsg yr oedd efe yn dywedyd. 14 Yna y dywedodd yr Iesu wrthynt yn eglur, Bu farw Lazarus.<noinclude></noinclude> iwjx6xaox2yfiq9f4i6a7xh7nyyi10p 104 88737 172307 2026-11-10T02:09:54Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "15 Ac y mae yn llawen gennyf nad oeddwn i yno, er eich mwyn chwi (fel y credoch) ond awn atto ef. 16 Yna y dywedodd Thomas, yr hwn a elwir Didymus, wrth ei gyd- ddisgyblion, Awn ninnau hefyd, fel y byddom feirw gyd âg ef. 17 Yna yr Iesu wedi dyfod, a'i cafodd ef wedi bod weithian bedwar diwrnod yn y bedd. 18 (A Bethania oedd yn agos i Je rusalem, ynghylch pymtheg ystâd oddi wrthi) 19 Allawer o'r Iuddewon a ddaeth- ent at Martha a Mai... 172307 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>15 Ac y mae yn llawen gennyf nad oeddwn i yno, er eich mwyn chwi (fel y credoch) ond awn atto ef. 16 Yna y dywedodd Thomas, yr hwn a elwir Didymus, wrth ei gyd- ddisgyblion, Awn ninnau hefyd, fel y byddom feirw gyd âg ef. 17 Yna yr Iesu wedi dyfod, a'i cafodd ef wedi bod weithian bedwar diwrnod yn y bedd. 18 (A Bethania oedd yn agos i Je rusalem, ynghylch pymtheg ystâd oddi wrthi) 19 Allawer o'r Iuddewon a ddaeth- ent at Martha a Mair, i'w cysuro hwy am eu brawd. 20 Yna Martha, cyn gynted ag y clybu hi fod yr lesu yn dyfod, a aeth i'w gyfarfod ef: ond Mair a eistedd- odd yn y tŷ. 21 Yna y dywedodd Martha wrth yr Iesu, Arglwydd, pe buasit ti ynia, ni buasai farw fy mrawd. 22 Eithr mi a wn hefyd yr awr hon, pa bethau bynnag a ddymunech di gan Dduw, y dyry Duw i ti. 23 Yr lesu a ddywedodd wrthi, Adgyfodir dy frawd drachefn. 24 Dywedodd Martha wrtho, Myfi awn yr adgyfodir ef yn yr adgyfodiad, y dydd diweddaf. 25 Yr lesu a ddywedodd wrthi, Myfi yw yr adgyfodiad, a'r bywyd: yr hwn sydd yn credu ynof fi, er iddo farw, a fydd byw : 26 A phwy bynnag sydd yn fyw, ac yn credu ynof fi, ni bydd marw yn dragywydd. A wyt ti yn credu hyn? 27 Dywedodd hithau wrtho, Yd- wyf, Arglwydd yr wyf fi yn credu mai ti yw y Crist, Mab Duw, yr hwn sydd yn dyfod i'r byd. 28 Ac wedi iddi ddywedyd y peth- au hyn, hi a aeth ymaith, ac a alwodd yn ddirgel ei chwaer Mair, gan ddy- wedyd, Fe ddaeth yr Athraw, ac y mae yn galw am danat. 29 Cyn gynted ag y clybu hi, hi a gododd yn ebrwydd, ac a ddaeth atto ef. 20 (A'r Iesu ni ddaethai etto i'r dref, ond yr oedd efe yn y man lle y yfarfuasai Martha âg ef) 31 Yna yr Juddewon y rhai oedd gyd & hi yn y tŷ, ac yn ei chysuro hi, pan welsant Mair yn codi ar frys, ac yn myned allan, a'i canlynasant bi, gan ddywedyd, Y mae hi yn myned at y bedd, i wylo yno. 32 Yna Mair, pan ddaeth lle yr oedd yr Iesu, a'i weled ef, a syrthiodd wrth ei draed ef, gan ddywedyd wrtho, Arglwydd, pe buasit ti yma, ni buasai fy mrawd farw. 33 Yr Iesu gan hynny, pan welodd hi ya wylo, a'r Iuddewon y rhai a ddaethai gyd â hi yn wylo, a riddfanodd yn yr yspryd, ac a gynhyrfwyd; 34 Ac a ddywedodd, Pa le y dod- asoch chwi ef? Hwy a ddywedasant wrtho, Arglwydd, tyred a gwel. 35 Yr lesu a wylodd. 36 Am hynny y dywedodd yr Iudd- ewon, Wele, fel yr oedd yn ei garu ef. 37 Eithr rhai o honynt a ddywed asant, Oni allasai hwn, yr hwn a agorodd lygaid y dall, beri na buasai hwn farw chwaith? 38 Yna yr lesu drachefn a riddfan- odd ynddo ei hunan, ac a ddaeth at y bedd. Ac ogof oedd, a maen oedd wedi ei ddodi arno. 39 Yr Iesu a ddywedodd, Codwch ymaith y maen. Martha, chwaer yr hwn a fuasai farw, a ddywedodd wrtho, Arglwydd, y mae efe weithian yn drewi herwydd y mae yn farm er ys pedwar diwrnod. 40 Yr lesu a ddywedodd wrthi, Oni ddywedais i ti, pes credit, y cait ti weled gogoniant Duw? 41 Yna y codasant y maen lle yr oedd y marw wedi ei osod. A'r lesu a gododd ei olwg i fynu, ac a ddywedodd, Y Tad, yr wyf yn diolch i ti am i ti wrando arnaf." 42 Ac myfi a wyddwn dy fod di yn fy ngwrando bob amser: eithr er mwyn y bobl sydd yn sefyll o amgylch, y dywedais, fel y credont mai tydi a'm hanfonaist i. 43 Ac wedi iddo ddywedyd hyn, efe a lefodd à llef uchel, Lazarus, tyred allan. 44 A'r hwn a fuasai farw a ddaeth allan, yn rhwym ei draed a'i ddwylaw mewn amdo a'i wyneb oedd wedi ei rwymo à napcyn. Yr Iesu a ddywedodd<noinclude></noinclude> khab5oym00o0bjf8e1oa1qqt1s9k6j6 172312 172307 2026-11-10T02:13:08Z AlwynapHuw 1710 172312 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>15 Ac y mae yn llawen gennyf nad oeddwn i yno, er eich mwyn chwi (fel y credoch) ond awn atto ef. 16 Yna y dywedodd Thomas, yr hwn a elwir Didymus, wrth ei gyd- ddisgyblion, Awn ninnau hefyd, fel y byddom feirw gyd âg ef. 17 Yna yr Iesu wedi dyfod, a'i cafodd ef wedi bod weithian bedwar diwrnod yn y bedd. 18 (A Bethania oedd yn agos i Je rusalem, ynghylch pymtheg ystâd oddi wrthi) 19 Allawer o'r Iuddewon a ddaeth- ent at Martha a Mair, i'w cysuro hwy am eu brawd. 20 Yna Martha, cyn gynted ag y clybu hi fod yr Iesu yn dyfod, a aeth i'w gyfarfod ef: ond Mair a eistedd- odd yn y tŷ. 21 Yna y dywedodd Martha wrth yr Iesu, Arglwydd, pe buasit ti ynia, ni buasai farw fy mrawd. 22 Eithr mi a wn hefyd yr awr hon, pa bethau bynnag a ddymunech di gan Dduw, y dyry Duw i ti. 23 Yr Iesu a ddywedodd wrthi, Adgyfodir dy frawd drachefn. 24 Dywedodd Martha wrtho, Myfi awn yr adgyfodir ef yn yr adgyfodiad, y dydd diweddaf. 25 Yr Iesu a ddywedodd wrthi, Myfi yw yr adgyfodiad, a'r bywyd: yr hwn sydd yn credu ynof fi, er iddo farw, a fydd byw : 26 A phwy bynnag sydd yn fyw, ac yn credu ynof fi, ni bydd marw yn dragywydd. A wyt ti yn credu hyn? 27 Dywedodd hithau wrtho, Yd- wyf, Arglwydd yr wyf fi yn credu mai ti yw y Crist, Mab Duw, yr hwn sydd yn dyfod i'r byd. 28 Ac wedi iddi ddywedyd y peth- au hyn, hi a aeth ymaith, ac a alwodd yn ddirgel ei chwaer Mair, gan ddy- wedyd, Fe ddaeth yr Athraw, ac y mae yn galw am danat. 29 Cyn gynted ag y clybu hi, hi a gododd yn ebrwydd, ac a ddaeth atto ef. 20 (A'r Iesu ni ddaethai etto i'r dref, ond yr oedd efe yn y man lle y yfarfuasai Martha âg ef) 31 Yna yr Juddewon y rhai oedd gyd & hi yn y tŷ, ac yn ei chysuro hi, pan welsant Mair yn codi ar frys, ac yn myned allan, a'i canlynasant bi, gan ddywedyd, Y mae hi yn myned at y bedd, i wylo yno. 32 Yna Mair, pan ddaeth lle yr oedd yr Iesu, a'i weled ef, a syrthiodd wrth ei draed ef, gan ddywedyd wrtho, Arglwydd, pe buasit ti yma, ni buasai fy mrawd farw. 33 Yr Iesu gan hynny, pan welodd hi ya wylo, a'r Iuddewon y rhai a ddaethai gyd â hi yn wylo, a riddfanodd yn yr yspryd, ac a gynhyrfwyd; 34 Ac a ddywedodd, Pa le y dod- asoch chwi ef? Hwy a ddywedasant wrtho, Arglwydd, tyred a gwel. 35 Yr Iesu a wylodd. 36 Am hynny y dywedodd yr Iudd- ewon, Wele, fel yr oedd yn ei garu ef. 37 Eithr rhai o honynt a ddywed asant, Oni allasai hwn, yr hwn a agorodd lygaid y dall, beri na buasai hwn farw chwaith? 38 Yna yr Iesu drachefn a riddfan- odd ynddo ei hunan, ac a ddaeth at y bedd. Ac ogof oedd, a maen oedd wedi ei ddodi arno. 39 Yr Iesu a ddywedodd, Codwch ymaith y maen. Martha, chwaer yr hwn a fuasai farw, a ddywedodd wrtho, Arglwydd, y mae efe weithian yn drewi herwydd y mae yn farm er ys pedwar diwrnod. 40 Yr Iesu a ddywedodd wrthi, Oni ddywedais i ti, pes credit, y cait ti weled gogoniant Duw? 41 Yna y codasant y maen lle yr oedd y marw wedi ei osod. A'r Iesu a gododd ei olwg i fynu, ac a ddywedodd, Y Tad, yr wyf yn diolch i ti am i ti wrando arnaf." 42 Ac myfi a wyddwn dy fod di yn fy ngwrando bob amser: eithr er mwyn y bobl sydd yn sefyll o amgylch, y dywedais, fel y credont mai tydi a'm hanfonaist i. 43 Ac wedi iddo ddywedyd hyn, efe a lefodd à llef uchel, Lazarus, tyred allan. 44 A'r hwn a fuasai farw a ddaeth allan, yn rhwym ei draed a'i ddwylaw mewn amdo a'i wyneb oedd wedi ei rwymo à napcyn. Yr Iesu a ddywedodd<noinclude></noinclude> q09i15bsxrpi1gr7l41d736iekqy4oo 104 88738 172313 2026-11-10T02:28:21Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "wrthynt, Gollyngwch ef yn rhydd, a gadewch iddo fyned ymaith. 45 Yna llawer o'r Iuddewon, y rhai a ddaethent at Mair, ac a wel- sent y pethau a wnaethai yr Iesu, a gredasant ynddo ef. 46 Eithr rhai o honynt a aethant ymaith at y Phariseaid, ac a ddy- wedasant iddynt y pethau a wnaeth- ai yr Iesu. 47 Yna yr arch-offeiriaid a'r Phariseaid a gasglasant gynghor, ac a ddywedasant, 'Pa beth yr ydym ni yn ei wneuthur? canys y mae y dyn yma... 172313 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>wrthynt, Gollyngwch ef yn rhydd, a gadewch iddo fyned ymaith. 45 Yna llawer o'r Iuddewon, y rhai a ddaethent at Mair, ac a wel- sent y pethau a wnaethai yr Iesu, a gredasant ynddo ef. 46 Eithr rhai o honynt a aethant ymaith at y Phariseaid, ac a ddy- wedasant iddynt y pethau a wnaeth- ai yr Iesu. 47 Yna yr arch-offeiriaid a'r Phariseaid a gasglasant gynghor, ac a ddywedasant, 'Pa beth yr ydym ni yn ei wneuthur? canys y mae y dyn yma yn gwneuthur llawer o arwyddion. 48 Os gadawn ni ef fel hyn, pawb a gredant ynddo; ac fe a ddaw y Rhufeiniaid, ac a ddifethant ein lle ni a'n cenedl hefyd. 49 A rhyw un o honynt, Caia- phas, yr hwn oedd arch-offeiriad y flwyddyn honno, a ddywedodd wrth- ynt, Nid ydych chwi yn gwybod dim oll, 50 Nac yn ystyried, 'mai buddiol yw i ni, farw o un dyn dros y bobl, ac na ddifether yr holl genedl. 51 Hyn ni ddywedodd efe o hono ei hun eithr, ac efe yn arch-offeir- iad y flwyddyn honno, efe a bro- phwydodd y byddai yr Iesu farw dros y genedl; 52 Ac nid dros y genedl yn unig, * eithr fel y casglai efe ynghyd yn un blant Duw hefyd y rhai a was- garasid. 53 Yna o'r dydd hwnnw allan y cyd-ymgynghorasant fel y lladdent ef. 54 Am hynny'ni rodiodd yr lesu mwy yn amlwg ym mysg yr Iudd- ewon; ond efe a aeth oddi yno i'r wlad yn agos i'r anialwch, i ddinas a elwir Ephraim, ac a arhosodd yno gyd â'i ddisgyblion. 55 A phase yr Iuddewon oedd yn agos: a llawer a aethant o'r wlad i fynu i Jerusalem o flaen y pasc, i'w glanhâu eu hunain. 56 Yna y ceisiasant yr Iesu; a dywedasant wrth eu gilydd, fel yr oeddynt yn sefyll yn y deml, Beth a dybygwch chwi, gan na ddaeth efe i'r wyl? 57 A'r arch-offeiriaid a'r Pharise- aid a roisant orchymyn, os gwydd- ai neb pa le yr oedd efe, ar fynegi o hono, fel y gallent ei ddal ef. PENNOD XII 1 Yr Iesu yn esgusodi Mair am enneinio ei draed ef. 9 Y bobl yn ymgasglu i weled Lazarus: 10 yr arch-offeiriaid yn ymgyng- hori i'w ladd ef. 12 Crist yn marchoyaeth i Jerusalem. 20 Groegwyr yn ewyllysio gweled yr Iesu. 23 Y mae efe yn rhag- fynegi ei farwolaeth. 37 Yr Iuddewon gan mwyaf wedi eu dallu: 42 er hynny llawer o bennaethiaid yn credu, ond heb ei gyffesu ef: 44 yr Iesu gan hynny yn galw yn daer am gyffesu ffydd. YNA yr Iesu, chwe diwrnod cyn y pasc, a ddaeth i Bethania, lle yr oedd Lazarus, yr hwn a fuasai farw, yr hwn a godasai efe o feirw. a 2 Ac yno y gwnaethant iddo swpper; a Martha oedd yn gwasanaethu: a Lazarus oedd un o'r rhai a eisteddent gyd âg ef. 3 Yna y cymmerth Mair bwys o ennaint nard gwlyb gwerthfawr, ac a enneiniodd draed yr Iesu, ac a sychodd ei draed ef â'i gwallt: a'r| tŷ a lanwyd gan arogl yr ennaint. 4 Am hynny y dywedodd un o'i ddisgyblion ef, Judas Iscariot, mab Simon, yr hwn oedd ar fedr ei fradychu ef, 5 Paham na werthwyd yr ennaint hwn er tri chàn ceiniog, a'i roddi i'r tlodion? 6 Eithr hyn a ddywedodd efe, nid o herwydd bod arno ofal dros y tlodion; ond am ei fod yn lleidr, a bod ganddo y pwrs, a'i fod yn dwyn yr hyn a fwrid ynddo. 7 A'r Iesu a ddywedodd, Gâd iddi erbyn dydd fy nghladdedigaeth y cadwodd hi hwn. 8 Canys y mae gennych y tlodion gyd â chwi bob amser; eithr myfi nid oes gennych bob amser. 9 Gwybu gan hynny dyrfa fawr o'r Iuddewon ei fod ef yno: a hwy a ddaethant, nid er mwyn yr Iesu yn unig, ond fel y gwelent Lazarus hefyd, yr hwn a godasai efe o feirw. 10 Eithr yr arch-offeiriaid a ymgynghorasant fel y lladdent Lazarus hefyd : 11 Oblegid llawer o'r Iuddewon a aethant ymaith o'i herwydd ef, ac a gredasant yn yr Iesu. 12 Trannoeth, tyrfa fawr yr hon<noinclude></noinclude> a2pd6qzrdcbiibvnooyfn39r6c89rjp 104 88739 172314 2026-11-10T02:33:51Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "a ddaethai i'r wyl, pan glywsant fod yr Iesu yn dyfod i Jerusalem, o'r 13 A gymmerasant gangau palmwydd, ac a aethant allan i gyfar- fod âg ef, ac a lefasant, Hosanna: Bendigedig yw Brenhin Israel yr hwn sydd yn dyfod yn enw yr Arglwydd. 14 A'r Iesu wedi cael asynyn, a eisteddodd arno; megis y mae yn ys- grifenedig, 15 Nac ofna, ferch Sion: wele, y mae dy Frenhin yn dyfod, yn eistedd ar ebol asen. 16 Y pethau hyn ni wybu ei ddis- gyb... 172314 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>a ddaethai i'r wyl, pan glywsant fod yr Iesu yn dyfod i Jerusalem, o'r 13 A gymmerasant gangau palmwydd, ac a aethant allan i gyfar- fod âg ef, ac a lefasant, Hosanna: Bendigedig yw Brenhin Israel yr hwn sydd yn dyfod yn enw yr Arglwydd. 14 A'r Iesu wedi cael asynyn, a eisteddodd arno; megis y mae yn ys- grifenedig, 15 Nac ofna, ferch Sion: wele, y mae dy Frenhin yn dyfod, yn eistedd ar ebol asen. 16 Y pethau hyn ni wybu ei ddis- gyblion ef ar y cyntaf: eithr pan ogon- eddwyd yr Iesu, yna y cofiasant fod y pethau hyn yn ysgrifenedig am dano, ac iddynt wneuthur hyn iddo. 17 Tystiolaethodd gan hynny y dyrfa, yr hon oedd gyd ag ef pan alw- odd efe Lazarus o'r bedd, a'i godi ef o feirw. 18 Am hyn y daeth y dyrfa hefyd i gyfarfod âg ef, am glywed o honynt iddo wneuthur yr arwydd hon. 19 Y Phariseaid gan hynny a ddy- wedasant yn eu plith eu hunain, A welwch chwi nad ydych yn tyccio dim? wele, fe aeth y byd ar ei ol ef. 20 Ac yr oedd rhai Groegiaid ym mhlith y rhai a ddaethant i fynu i addoli ar yr wyl: 21 Y rhai hyn gan hynny a ddaeth- ant at Phylip, yr hwn oedd o Beth- saida yn Galilea, ac a ddymunasant arno, gan ddywedyd, Syr, ni a ewyll- ysiem weled yr Iesu. 22 Phylip a ddaeth ac a ddywedodd i Andreas: a thrachefn Andreas a Phylip a ddywedasant i'r Iesu. 23 A'r Iesu a attebodd iddynt, gan ddywedyd, Daeth yr awr y gogon- edder Mab y dyn. 24 Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Oni syrth y gronyn gwenith i'r ddaear, a marw, hwnnw a erys yn unig: eithr os bydd efe marw, efe a ddwg ffrwyth lawer. 25 Yr hwn sydd yn carn ei einioes, a'i cyll hi; a'r hwn sydd yn casfiu ei einioes yn y byd hwn, a'i ceidw hi i fywyd tragywyddol. 26 Os gwasanaetha neb fi, dilyned fi: a lle yr wyf fi, yno y bydd fy ngweinidog hefyd: ac os gwasanaetha neb fi, y Tad a'i lianrhydedda ef. 27 Yr awrhon y cynhyrfwyd fy enaid: a pha beth a ddywedaf? Ó Dad, gwared fi allan o'r awr hon: eithr o herwydd hyn y daethum i'r awr hon. 28 Dad, gogonedda dy enw. Yna y daeth llef o'r nef, Mi a'i gogon- eddais, ac a'i gogoneddaf drachefn. 29 Y dyrfa gan hynny yr hon oedd yn sefyll, ac yn clywed, a ddywedodd mai taran oedd: eraill a ddywedasant, Angel a lefarodd wrtho. 30 Yr Iesu a attebodd ac a ddywed- odd, Nid o'm hachos i y bu y llef hon, ond o'ch achos chwi. 31 Yn awr y mae bam y byd hwn: yn awr y bwrir allan dywysog y byd hwn. 32 A minnau, os dyrchefir fi oddi ar y ddaear, a dynnaf bawb attaf fy hun. 33 (A hyn a ddywedodd efe, gan arwyddo o ba angau y byddai farw) 34 Y dyrfa a attebodd iddo, Ni a glywsom o'r ddeddf, fod Crist yn aros yn dragywyddol: a pha wedd yr wyt ti yn dywedyd, fod yn rhaid dyrchafu Mab y dyn pwy ydyw hwnnw Mab y dyn? 35 Yna yr Iesu a ddywedodd wrth- ynt, Etto ychydig ennyd y mae y goleuni gyd â chwi. Khodiwch tra fyddo gennych y goleuni, fel na ddalio y tywyllwch chwi: a'r hwn sydd yn rhodio mewn tywyllwch, ni wyr i ba le y mae yn myned. 96 Tra fyddo gennych oleuni, credwch yn y goleuni, fel y byddoch blant y goleuni. Hyn a ddywedodd yr Iesu, ac efe a ymadawodd, ac a ymguddiodd rhagddynt. 37 Ac er gwneuthur o hono ef gymmaint o arwyddion yn eu gwydd hwynt, ni chredasant ynddo: 38 Fel y cyflawnid ymadrodd Esai- as y prophwyd, yr hwn a ddywedodd efe, Arglwydd, pwy a gredodd i'n hymadrodd ni? ac i bwy y datguddiwyd braich yr Arglwydd? 39 Am hynny ni allent gredu, oblegid dywedyd o Esaias drachefn, 40 Efe a ddallodd eu llygaid, ac a galedodd eu calon fel na welent à'u<noinclude></noinclude> f9k6l8eiqy0npje6ndob13hrsngy24t 104 88740 172315 2026-11-10T02:46:14Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "llygaid, a deall a'u calon, ac ymchwel- yd o honynt, ac i mi eu hiachau hwynt. 41 Y pethau hyn a ddywedodd Esaias, pan welodd ei ogoniant ef, ac y llefarodd am dano ef. 42 Er hynny llawer o'r pen- naethiaid hefyd a gredasant ynddo; ond oblegid y Phariscaid ni chyffesas- ant ef, rhag eu bwrw allan o'r syn agog: 43 Canys yr oeddynt yn caru go- goniant dynion yn fwy na gogoniant Duw. 44 A'r Iesu a lefodd ac a ddy- wedodd, Yr hwn sydd yn... 172315 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>llygaid, a deall a'u calon, ac ymchwel- yd o honynt, ac i mi eu hiachau hwynt. 41 Y pethau hyn a ddywedodd Esaias, pan welodd ei ogoniant ef, ac y llefarodd am dano ef. 42 Er hynny llawer o'r pen- naethiaid hefyd a gredasant ynddo; ond oblegid y Phariscaid ni chyffesas- ant ef, rhag eu bwrw allan o'r syn agog: 43 Canys yr oeddynt yn caru go- goniant dynion yn fwy na gogoniant Duw. 44 A'r Iesu a lefodd ac a ddy- wedodd, Yr hwn sydd yn credu ynof fi, nid yw yn credu ynof fi, ond yn yr hwn a'm hanfonodd i. 45 A'r hwn sydd yn fy ngweled i, sydd yn gweled yr hwn a'm danfon- odd i. 46 Mi a ddaethum yn oleuni i'r byd, fel y bo i bob un a'r sydd yn credu ynof fi, nad arhoso yn y tywyllwch. 47 Ac os clyw neb fy ngeiriau, ac ni chred, myfi nid wyf yn ei farnu ef: canys ni ddaethum i farnu y byd, eithr i achub y byd. 48 Yr hwn sydd yn fy nirmygu i, ac heb dderbyn fy ngeiriau, y mae iddo un yn ei farnu: y gair a leferais i, hwnnw a'i barn ef yn y dydd diweddaf. 49 Canys myfi ni leferais o honof fy hun: ond y Tad yr hwn a'm ban- fonodd i, efe a roddes orchymyn i mi, beth a ddywedwn, a pha beth a lef- arwn. 50 Ac mi a wn fod ei orchymyn ef yn fywyd tragywyddol: am hynny y pethau yr wyf fi yn eu llefaru, fel y dywedodd y Tad wrthyf, felly yr wyf yn llefaru. PEN. XIII. 1 Yr Iesu yn golchi traed ei ddisgyblion: 14 yn eu hannog i ostyngeiddrwydd, a chariad perfaith: 18 yn rhag ddywedyd, ac yn dutguddio Ioan, try arwydd, y bradychai Judus ef: 31 yn gorchymyn iddynt garu eu gilydd; 36 ac yn rhybuddie Petr y gwadai efe ef. A CHYN gwyl y pasc, yr Iesu yn gwybod ddyfod ei awr ef i ymadael â'r byd hwn at y Tad, efe yn caru yr eiddo y rhai oedd yn y byd, a'u carodd hwynt hyd y diwedd. 2 Ac wedi darfod swpper (wedi i ddiafol eisoes roi y'nghalon Judas Is cariot, mub Simon, ei fradychu ef) 3 Yr lesu yn gwybod roddi o'r Tad bob peth oll yn ei ddwylaw ef, a'i fod wedi dyfod oddi wrth Dduw, ac yn myned at Dduw; 4 Efe a gyfododd oddi ar swpper, ac a roes heibio ei gochl-wisg, ac u gymmerodd dywel, ac a aca ymwregysodd. 5 Wedi hynny efe a dywalltodd ddwfr i'r cawg, ac a ddechreuodd olchi traed y disgyblion, a'u sychu â'r tyweł, â'r hwn yr oedd efe wedi ei wregysu. 6 Yna y daeth efe at Simon Petr. Ac efe a ddywedodd wrtho, Arglwydd, a wyt ti yn golchi fy nhraed i? 7 Yr Iesu a attebodd ac a ddywed- odd wrtho, Y peth yr wyf fi yn ei wneuthur, ni wyddost ti yr awrhon: eithr ti a gei wybod ar ol byn. 8 Petr a ddywedodd wrtho, Ni chei di olchi fy nhraed i byth. Yr lesu a attebodd iddo, Oai olchaf di, nid oes i ti gyfran gyd â myfi. 9 Simon Petr a ddywedodd wrtho, Arglwydd, nid fy nhraed yn unig, eithr fy nwylaw a'm pen hefyd. 10 Yr Iesu a ddywedodd wrtho, Yr hwn a olchwyd, nid rhaid iddo ond golchi ei draed, eithr y mae yn lân oll: ac yr ydych chwi yn lân, eithr nid pawb oll. 11 Canys efe a wyddai pwy a'i bradychai ef: am hynny y dywedodd, Nid ydych chwi yn lân bawb oll. 12 Felly wedi iddo olchi eu traed hwy, a chymmeryd ei gochl-wisg, efe a eisteddodd drachefn, ac a ddywed- odd wrthynt, A wyddoch chwi pa beth a wnaethum i chwi? 13 Yr ydych chwi yn fy ngalw i, Yr Athraw, a'r Arglwydd: a da y dywedwch: canys felly yr ydwyf. 14 Am hynny os myfi, yn Ar- glwydd ac yn Athraw, a olchais eich traed chwi; chwithau a ddylech olchi traed eich gilydd. 15 Canys rhoddais esampl i chwi, fel y gwnelech chwithau megis y gwneuthum i chwi. 16 Ya wir, ya wir, meddaf i chwi, Nid yw y gwas yn fwy na'i arglwydd; na'r hwn a ddanfonwyd yn fwy uâ'r hwn a'i danfonodd. {{nop}}<noinclude></noinclude> 4fc19xkv696tnu5m0m7xhk7t8w8opg8 104 88741 172316 2026-11-10T02:48:52Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "17 Os gwyddoch y pethau hyn, gwyn eich byd os gwnewch hwynt. 18 Nid wyf fi yn dywedyd am danoch oll: mi a wn pwy a etholais: ond fel y cyflawnid yr ysgrythyr, Yr hwn sydd yn bwytta bara gyd â mi, a gododd ei sawdl yn fy erbyn. 19 Yn awr yr wyf yn dywedyd wrthych cyn ei ddyfod, fel pan ddel, y credoch mai myfi yw efe. 20 Ya wir, yn wir, meddaf i chwi, Yr hwn sydd yn derbyn y neb a ddan- fonwyf fi, sydd yn fy nerbyn i; a'r hwn sydd yn... 172316 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>17 Os gwyddoch y pethau hyn, gwyn eich byd os gwnewch hwynt. 18 Nid wyf fi yn dywedyd am danoch oll: mi a wn pwy a etholais: ond fel y cyflawnid yr ysgrythyr, Yr hwn sydd yn bwytta bara gyd â mi, a gododd ei sawdl yn fy erbyn. 19 Yn awr yr wyf yn dywedyd wrthych cyn ei ddyfod, fel pan ddel, y credoch mai myfi yw efe. 20 Ya wir, yn wir, meddaf i chwi, Yr hwn sydd yn derbyn y neb a ddan- fonwyf fi, sydd yn fy nerbyn i; a'r hwn sydd yn fy nerbyn 1, sydd yn derbyn yr hwn a'm danfonodd i. 21 Wedi i'r Iesu ddywedyd y peth- au hyn, efe a gynhyrfwyd yn yr yspryd, ac a dystiolaethodd, ac a ddywedodd, Yn wir, yn wir, y dywedaf wrthych, y bradycha un o honoch fi. 22 Yna y disgyblion a edrychasant ar eu gilydd, gan ammeu am bwy yr oedd efe yn dywedyd. 23 Ac yr oedd un o'i ddisgyblion yn pwyso ar fynwes yr Iesu, yr hwn yr oedd yr Iesu yn ei garu. 24 Am hynny yr amneidiodd Simon Petr ar hwnnw, i ofyn pwy oedd efe, am yr hwn yr oedd efe yn dywedyd. 25 Ac yntau yn pwyso ar ddwyfron yr lesu, a ddywedodd wrtho, Ar- glwydd, pwy yw efe? 26 Yr lesu a attebodd, Hwnnw yw efe i'r hwn y rhoddaf fi dammaid wedi imi ei wlychu. Ac wedi iddo wlycha y tammaid, efe a'i rhoddodd i Judas Iscariot, mab Simon. 27 Ac ar ol y tammaid, yna yr aeth Satan i mewn iddo. Am hynny y dy- wedodd yr Iesu wrtho, Hyn yr wyt yn ei wneuthur, gwna ar frys. 28 Ac ni wyddai neb o'r rhai oedd yn eistedd i ba beth y dywedasai efe hyn wrtho. am 29 Canys rhai oedd yn tybied, an fod Judas a'r god ganddo, fod yr Iesu yn dywedyd wrtho, Pryn y pethau sydd arnom eu heisieu erbyn yr wyl; neu, ar roi o hono beth i'r tlodion. SO Yntau gan hynny, wedi derbyn y tammaid, a aeth allan yn ebrwydd. Ac yr oedd hi yn nos. 31 Yna gwedi iddo fyned allan, yr lesu a ddywedodd, Yn awr.y gogoneddwyd Mab y dyn, a Duw a ogoneddwyd ynddo ef. 32 Os gogoneddwyd Duw ynddo ef, Duw hefyd a'i gogonedda ef ynddo ei hun, ac efe a'i gogonedda ef yn ebrwydd. 33 O blant bychain, etto yr wyf ennyd bychan gyd â chwi. Chwi a'm ceisiwch: ac, megis y dywedais wrth yr Iuddewon, Lle yr wyf fi yn myned, ni ellwch chwi ddyfod; yr ydwyf yn dywedyd wrthych chwithau hefyd yr awrhon. 34 Gorchymyn newydd yr wyf yn ei roddi i chwi, Ar garu o honoch eich gilydd: fel y cerais i chwi, ar garu o honoch chwithau bawb eich gilydd. 35 Wrth hyn y gwybydd pawb mai disgyblion i mi ydych, os bydd gen- nych gariad i'ch gilydd. $6 A Simon Petr a ddywedodd wrtho. Arglwydd, i ba le yr wyt ti ya myned? Yr Iesu a attebodd iddo, Lie yr ydwyf fi yn myned, ni elli di yr awrhon fy nghanlyn: eithr ar ol hyn y'm canlyni. 37 Petr a ddywedodd wrtho, Ar- glwydd, paham na allaf fi dy ganlyu yr awrhon? mi a roddaf fy einioes drosot. 38 Yr Iesu a attebodd iddo, A roddi di dy einioes drosof fi? Yn,wir, yn wir, meddaf i ti, Ni chân y ceiliog nes i ti fy ngwadu dair gwaith. PEN. XIV. 1 Crist yn cyauro ei ddisgyblion & gobaith teyrnas ref: 6 yn proffeau mai efe yw y ffordd, a'r gwirionedd, a'r bywyd; a'i fod yn un ar Tad: 13 yn gwarantu y bydd en gweddiau koy you ei en ef yn ffrwythlum: 15 yn dymuno cariad ac ufudd-dod: 16 yn addae yr Yspryd Glan y Diddenydd; 27 ac yn gadael ei dang- nefedd gyd â hwynt. NA A thralloder eich calon: yr yd- ych yn credu yn Nuw, credwch ynof fiunau hefyd. 2 Yn nhŷ fy Nhad y mae llawer of drigfannau a phe amgen, mi a ddy- wedaswn i chwi. Yr wyf fi yn myned i barottôi lle i chwi. 3 Ac os myfi a âf, ac a barottôaf le i chwi, mi a ddeuaf drachefn, ac a'ch cymmeraf chwi attaf fy hun: fel lle yr wyf fi, y byddach chwithau hefyd. {{nop}}<noinclude></noinclude> fu2p4ssbkar39ijeuw406fvef6i6pqa 104 88742 172317 2026-11-10T02:55:13Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "4 Ac i ba le yr wyf fi yn myned, chwi a wyddoch, a'r ffordd a wyddoch. 5 Dywedodd Thomas wrtho, Ar- glwydd, ni wyddom ni i ba le yr wyt ti yn myned; a pha fodd y gallwn wybod y ffordd? 6 Yr lesu a ddywedodd wrtho ef, Myfi yw y ffordd, a'r gwirionedd, a'r bywyd: nid yw neb yn dyfod at y Tad, ond trwof fi. 7 Ped adnabuasech fi, fy Nhad hefyd a adnabuasech: ac o hyn allan yr adwaenoch ef, a chwi a'i gwelsoch ef. 8 Dywedodd Phylip_wrtho,... 172317 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>4 Ac i ba le yr wyf fi yn myned, chwi a wyddoch, a'r ffordd a wyddoch. 5 Dywedodd Thomas wrtho, Ar- glwydd, ni wyddom ni i ba le yr wyt ti yn myned; a pha fodd y gallwn wybod y ffordd? 6 Yr lesu a ddywedodd wrtho ef, Myfi yw y ffordd, a'r gwirionedd, a'r bywyd: nid yw neb yn dyfod at y Tad, ond trwof fi. 7 Ped adnabuasech fi, fy Nhad hefyd a adnabuasech: ac o hyn allan yr adwaenoch ef, a chwi a'i gwelsoch ef. 8 Dywedodd Phylip_wrtho, Ar- glwydd, dangos i ni y Tad, a digon yw i ni. 9 Yr Iesu a ddywedodd wrtho, A ydwyf gyhyd o amser gyd â chwi, ac nid adnabuost fi, Phylip? Y neb a'm gwelodd i, a welodd y Tad; a pha fodd yr wyt ti yn dywedyd, Dangos i ni y Tad? 10 Onid wyt ti yn credu fy mod i yn y Tad, a'r Tad ynof finnau? Y geiriau yr wyf fi yn eu llefaru wrth- ych, nid o honof fy hun yr wyf yn eu llefaru; ond y Tad yr hwn sydd yn aros ynof, efe sydd yn gwneuthur y gweithredoedd. 11 Credwch fi, fy mod i yn y Tad, a'r Tad ynof finnau: ac onid é, cred- wch fi er mwyn y gweithredoedd eu hunain 12 Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Yr hwn sydd yn credu ynof fi, y gweithredoedd yr wyffi yn eu gwneuth- ur, yntau hefyd a'u gwna, a mwy na'r rhai hyn a wna efe: oblegid yr wyf fi yn myned at fy Nhad. 13 A pha beth bynnag a ofynoch yn fy enw i, hynny a wnaf; fel y go- gonedder y Tad yn y Mab. 14 Os gofynwch ddim yn fy enw i, mi a'i gwnaf. Ocherwch fi, cedwch fy 15 ngorchymynion. 16 A mi a weddiaf ar y Tad, ac efe a rydd i chwi Ddiddanydd arall, fel yr arhoso gyd â chwi yn dragywyddol; 17 Yspryd y gwirionedd, yr hwn ni ddichon y byd ei dderbyn, am nad yw yn ei weled, nac yn ei adnabod ef: ond chwi a'i hadwaenoch ef; o herwydd y mae yn aros gyd â chwi, ac ynoch y bydd efe. 18 Nis gadawaf chwi yn amddifad: mi a ddeuaf attoch chwi. 19 Etto ennyd bach, a'r byd ni'm gwel mwy: eithr chwi a'm gwelwch: canys byw wyf fi, a byw fyddwch chwithau hefyd. 20 Y dydd hwnnw y gwybyddwch fy mod i yn fy Nhad, a chwithau ynof 6, a minnau ynoch chwithau. 21 Yr hwn sydd â'm gorchymynion i ganddo, ac yn eu cadw hwynt, efe yw yr hwn sydd yn fy ngharu i: a'r hwn sydd yn fy ngharu i, a gerir gan fy Nhad i: a minnau a'i caraf ef, ac a'm hegluraf fy hun idda 22 Dywedodd Judas wrtho, (nid yr Iscariot) Arglwydd, pa beth yw yr achos yr wyt ar fedr dy eglurhâu dy hun i ni, ac nid i'r byd? 23 Yr lesu a attebodd ac a ddywed odd wrtho, Os câr neb fi, efe a geidw fy ngair; a'm Tad a'i câr yntau, a nyni a ddeuwn atto, ac a wnawn ein trigfa gyd âg ef. 24 Yr hwn nid yw yn fy ngharu i, nid yw yn cadw fy ngeiriau: a'r gair yr ydych yn ei glywed, nid eiddof fi ydyw, ond eiddo y Tad a'm hanfon- odd i. 25 Y pethau hyn a ddywedais wrth ych, a mi yn aros gyd â chwi. 26 Eithr y Diddanydd, yr Yspryd Glân, yr hwn a enfyn y Tad yn fy enw i, efe a ddysg i chwi yr holl bethau, ac a ddwg ar gof i chwi yr holl bethau a ddywedais i chwi. 27 Yr wyf yn gadael i chwi dang- Defedd; fy nhangnefedd yr ydwyf yn ei rhoddi í chwi: nid fel y mae y byd yn rhoddi, yr wyf fi yn rhoddi i chwi. Na thralloder eich calon, ac nac ofned. 28 Clywsoch fel y dywedais wrth- ych, Yr wyf yn myned ymaith, ac mi a ddeuaf attooh. Pe carech fi, chwi a lawenhâech, am i mi ddywedyd, Yr wyf yn myned at y Tad: canys y mae fy Nhad yn fwy nå myfi. 29 Ac yr awrhon y dywedais i chwi cyn ei ddyfod, fel pan ddèl, y credoch. 30 Nid ymddiddanaf â chwi nemmawr bellach: canys tywysog y byd<noinclude></noinclude> 8z0e2p3mg3150itvr83of3sh5g1009d 104 88743 172320 2026-11-10T03:28:11Z AlwynapHuw 1710 /* Wedi'i brawfddarllen */ 172320 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{canoli|{{uc|Llyfr cyntaf Moses}}<br />{{sc|yr hwn a elwir}}<br />{{mawr|{{uc|Genesis.}}}}}} {{canoli|{{angor|Pennod_1|{{uc|Pennod I.}}}}}} {{bach|1 ''Creadwriaeth nef a daear'', 3 ''a’r goleuni'', 6 ''a’r ffurfafen''. 9 ''Neillduo y ddaear oddi wrth y dyfroedd'', 11 ''a’i gwneuthur yn ffrwythlawn''. 14 ''Yr haul, y lleuad, a’r sêr;'' 20 ''y pysgod a’r adar'', 24 ''a’r anifeiliaid'', 26 ''dyn ar lun Duw''. 29 ''Ordeinio lluniaeth ac ymborth''.}} {{angor|1:1}} {{uc|Yn}} y dechreuad y creodd {{sc|Duw}} y nefoedd a’r ddaear. {{angor|1:2|2}} A’r ddaear oedd afluniaidd a gwag, a thywyllwch ''oedd'' ar wyneb y dyfnder, ac Yspryd {{sc|Duw}} yn ymsymmud ar wyneb y dyfroedd. {{angor|1:3|3}} A {{sc|Duw}} a ddywedodd, Bydded goleuni, a goleuni a fu. {{angor|1:4|4}} A {{sc|Duw}} a welodd y goleuni, mai da ''oedd'': a {{sc|Duw}} a wahanodd rhwng y goleuni a’r tywyllwch. {{angor|1:5|5}} A {{sc|Duw}} a alwodd y goleuni yn Ddydd, a’r tywyllwch a alwodd efe yn Nos: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y dydd cyntaf. {{angor|1:6|6}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Bydded ffurfafen y’nghanol y dyfroedd, a bydded hi yn gwahanu rhwng y dyfroedd a’r dyfroedd. {{angor|1:7|7}} A {{sc|Duw}} a wnaeth y ffurfafen, ac a wahanodd rhwng y dyfroedd oddi tan y ffurfafen, a’r dyfroedd oddi ar y ffurfafen: ac felly y bu. {{angor|1:8|8}} A’r ffurfafen a alwodd {{sc|Duw}} yn Nefoedd: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, yr ail ddydd. {{angor|1:9|9}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Casgler y dyfroedd oddi tan y nefoedd i’r un lle, ac ymddangosed y sychdir: ac felly y bu. {{angor|1:10|10}} A’r sychdir a alwodd {{sc|Duw}} yn Ddaear, a chasgliad y dyfroedd a alwodd efe yn Foroedd: a {{sc|Duw}} a welodd mai da ''oedd''. {{angor|1:11|11}} A {{sc|Duw}} a ddywedodd, Egined y ddaear egin, ''sef'' llysiau yn hadu had a phrennau ffrwythlawn yn dwyn ffrwyth, wrth eu rhywogaeth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt ar y ddaear: ac felly y bu. {{angor|1:12|12}} A’r ddaear a ddug egin, ''sef'' llysiau yn hadu had wrth eu rhywogaeth, a phrennau yn dwyn ffrwyth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt wrth eu rhywogaeth: a {{sc|Duw}} a welodd mai da ''oedd''. {{angor|1:13|13}} A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y trydydd dydd. {{angor|1:14|14}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Bydded goleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i wahanu rhwng y dydd a’r nos; a byddant yn arwyddion, ac yn dymhorau, ac yn ddyddiau, a blynyddoedd. {{angor|1:15|15}} A byddant yn oleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i oleuo ar y ddaear: ac felly y bu. {{angor|1:16|16}} A {{sc|Duw}} a wnaeth ddau oleuad mawrion; y goleuad mwyaf i lywodraethu y dydd, a’r goleuad lleiaf i lywodraethu y nos: a’r sêr ''hefyd a wnaeth efe''. {{angor|1:17|17}} Ac yn ffurfafen y nefoedd y rhoddes {{sc|Duw}} hwynt, i oleuo ar y ddaear, {{angor|1:18|18}} Ac i lywodraethu y dydd a’r nos, ac i wahanu rhwng y goleuni a’r tywyllwch: a gwelodd {{sc|Duw}} mai da ''oedd''. {{angor|1:19|19}} A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pedwerydd dydd. {{angor|1:20|20}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Heigied y dyfroedd ymlusgiaid byw, ac eheded ehediaid uwch y ddaear, yn wyneb ffurfafen y nefoedd. {{angor|1:21|21}} A {{sc|Duw}} a greodd y môrfeirch mawrion, a phob ymlusgiad byw, y rhai a heigiodd y dyfroedd yn eu rhywogaeth, a phob ehediad asgellog yn ei rywogaeth: a gwelodd {{sc|Duw}} mai da ''oedd''. {{angor|1:22|22}} A {{sc|Duw}} a’u bendigodd hwynt, gan ddywedyd, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y dyfroedd yn y moroedd, a llïosoged yr ehediaid ar y ddaear. {{angor|1:23|23}} A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pummed dydd. {{angor|1:24|24}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Dyged y ddaear ''bob'' peth byw wrth ei rywogaeth, yr anifail, a’r ymlusgiad, a bwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth: ac felly y bu.<noinclude><references/></noinclude> 1r63q0frn9cwabf8dg48v6l2radd9yg 172321 172320 2026-11-10T03:34:22Z AlwynapHuw 1710 172321 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{canoli|{{Mm-mawr|Llyfr cyntaf MOSES yr hwn a elwir Genesis.}}}} {{canoli|{{angor|Pennod_1|{{mawr|PENNOD I.}}}}}} {{bach|1 ''Creadwriaeth nef a daear'', 3 ''a’r goleuni'', 6 ''a’r ffurfafen''. 9 ''Neillduo y ddaear oddi wrth y dyfroedd'', 11 ''a’i gwneuthur yn ffrwythlawn''. 14 ''Yr haul, y lleuad, a’r sêr;'' 20 ''y pysgod a’r adar'', 24 ''a’r anifeiliaid'', 26 ''dyn ar lun Duw''. 29 ''Ordeinio lluniaeth ac ymborth''.}} {{angor|1:1}} {{uc|Yn}} y dechreuad y creodd {{sc|Duw}} y nefoedd a’r ddaear. {{angor|1:2|2}} A’r ddaear oedd afluniaidd a gwag, a thywyllwch ''oedd'' ar wyneb y dyfnder, ac Yspryd {{sc|Duw}} yn ymsymmud ar wyneb y dyfroedd. {{angor|1:3|3}} A {{sc|Duw}} a ddywedodd, Bydded goleuni, a goleuni a fu. {{angor|1:4|4}} A {{sc|Duw}} a welodd y goleuni, mai da ''oedd'': a {{sc|Duw}} a wahanodd rhwng y goleuni a’r tywyllwch. {{angor|1:5|5}} A {{sc|Duw}} a alwodd y goleuni yn Ddydd, a’r tywyllwch a alwodd efe yn Nos: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y dydd cyntaf. {{angor|1:6|6}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Bydded ffurfafen y’nghanol y dyfroedd, a bydded hi yn gwahanu rhwng y dyfroedd a’r dyfroedd. {{angor|1:7|7}} A {{sc|Duw}} a wnaeth y ffurfafen, ac a wahanodd rhwng y dyfroedd oddi tan y ffurfafen, a’r dyfroedd oddi ar y ffurfafen: ac felly y bu. {{angor|1:8|8}} A’r ffurfafen a alwodd {{sc|Duw}} yn Nefoedd: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, yr ail ddydd. {{angor|1:9|9}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Casgler y dyfroedd oddi tan y nefoedd i’r un lle, ac ymddangosed y sychdir: ac felly y bu. {{angor|1:10|10}} A’r sychdir a alwodd {{sc|Duw}} yn Ddaear, a chasgliad y dyfroedd a alwodd efe yn Foroedd: a {{sc|Duw}} a welodd mai da ''oedd''. {{angor|1:11|11}} A {{sc|Duw}} a ddywedodd, Egined y ddaear egin, ''sef'' llysiau yn hadu had a phrennau ffrwythlawn yn dwyn ffrwyth, wrth eu rhywogaeth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt ar y ddaear: ac felly y bu. {{angor|1:12|12}} A’r ddaear a ddug egin, ''sef'' llysiau yn hadu had wrth eu rhywogaeth, a phrennau yn dwyn ffrwyth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt wrth eu rhywogaeth: a {{sc|Duw}} a welodd mai da ''oedd''. {{angor|1:13|13}} A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y trydydd dydd. {{angor|1:14|14}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Bydded goleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i wahanu rhwng y dydd a’r nos; a byddant yn arwyddion, ac yn dymhorau, ac yn ddyddiau, a blynyddoedd. {{angor|1:15|15}} A byddant yn oleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i oleuo ar y ddaear: ac felly y bu. {{angor|1:16|16}} A {{sc|Duw}} a wnaeth ddau oleuad mawrion; y goleuad mwyaf i lywodraethu y dydd, a’r goleuad lleiaf i lywodraethu y nos: a’r sêr ''hefyd a wnaeth efe''. {{angor|1:17|17}} Ac yn ffurfafen y nefoedd y rhoddes {{sc|Duw}} hwynt, i oleuo ar y ddaear, {{angor|1:18|18}} Ac i lywodraethu y dydd a’r nos, ac i wahanu rhwng y goleuni a’r tywyllwch: a gwelodd {{sc|Duw}} mai da ''oedd''. {{angor|1:19|19}} A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pedwerydd dydd. {{angor|1:20|20}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Heigied y dyfroedd ymlusgiaid byw, ac eheded ehediaid uwch y ddaear, yn wyneb ffurfafen y nefoedd. {{angor|1:21|21}} A {{sc|Duw}} a greodd y môrfeirch mawrion, a phob ymlusgiad byw, y rhai a heigiodd y dyfroedd yn eu rhywogaeth, a phob ehediad asgellog yn ei rywogaeth: a gwelodd {{sc|Duw}} mai da ''oedd''. {{angor|1:22|22}} A {{sc|Duw}} a’u bendigodd hwynt, gan ddywedyd, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y dyfroedd yn y moroedd, a llïosoged yr ehediaid ar y ddaear. {{angor|1:23|23}} A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pummed dydd. {{angor|1:24|24}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Dyged y ddaear ''bob'' peth byw wrth ei rywogaeth, yr anifail, a’r ymlusgiad, a bwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth: ac felly y bu.<noinclude><references/></noinclude> dz7s2bmgs4mwrequ19k0h40qiczv5be 172327 172321 2026-11-10T03:48:44Z AlwynapHuw 1710 172327 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{canoli|{{Mm-mawr|Llyfr cyntaf MOSES yr hwn a elwir Genesis. {{canoli|{{mawr|PENNOD I. {{bach|1 ''Creadwriaeth nef a daear'', 3 ''a’r goleuni'', 6 ''a’r ffurfafen''. 9 ''Neillduo y ddaear oddi wrth y dyfroedd'', 11 ''a’i gwneuthur yn ffrwythlawn''. 14 ''Yr haul, y lleuad, a’r sêr;'' 20 ''y pysgod a’r adar'', 24 ''a’r anifeiliaid'', 26 ''dyn ar lun Duw''. 29 ''Ordeinio lluniaeth ac ymborth''. 1 YN y dechreuad y creodd DUW y nefoedd a’r ddaear. 2 A’r ddaear oedd afluniaidd a gwag, a thywyllwch ''oedd'' ar wyneb y dyfnder, ac Yspryd DUW yn ymsymmud ar wyneb y dyfroedd. 3 A DUW a ddywedodd, Bydded goleuni, a goleuni a fu. 4 A DUW a welodd y goleuni, mai da ''oedd'': a DUW a wahanodd rhwng y goleuni a’r tywyllwch. 5 A DUW a alwodd y goleuni yn Ddydd, a’r tywyllwch a alwodd efe yn Nos: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y dydd cyntaf. 6 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded ffurfafen y’nghanol y dyfroedd, a bydded hi yn gwahanu rhwng y dyfroedd a’r dyfroedd. 7 A DUW a wnaeth y ffurfafen, ac a wahanodd rhwng y dyfroedd oddi tan y ffurfafen, a’r dyfroedd oddi ar y ffurfafen: ac felly y bu. 8 A’r ffurfafen a alwodd DUW yn Nefoedd: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, yr ail ddydd. 9 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Casgler y dyfroedd oddi tan y nefoedd i’r un lle, ac ymddangosed y sychdir: ac felly y bu. 10 A’r sychdir a alwodd DUW yn Ddaear, a chasgliad y dyfroedd a alwodd efe yn Foroedd: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 11 A DUW a ddywedodd, Egined y ddaear egin, ''sef'' llysiau yn hadu had a phrennau ffrwythlawn yn dwyn ffrwyth, wrth eu rhywogaeth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt ar y ddaear: ac felly y bu. 12 A’r ddaear a ddug egin, ''sef'' llysiau yn hadu had wrth eu rhywogaeth, a phrennau yn dwyn ffrwyth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt wrth eu rhywogaeth: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 13 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y trydydd dydd. 14 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded goleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i wahanu rhwng y dydd a’r nos; a byddant yn arwyddion, ac yn dymhorau, ac yn ddyddiau, a blynyddoedd. {{angor|1:15|15 A byddant yn oleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i oleuo ar y ddaear: ac felly y bu. 16 A DUW a wnaeth ddau oleuad mawrion; y goleuad mwyaf i lywodraethu y dydd, a’r goleuad lleiaf i lywodraethu y nos: a’r sêr ''hefyd a wnaeth efe''. 17 Ac yn ffurfafen y nefoedd y rhoddes DUW hwynt, i oleuo ar y ddaear, 18 Ac i lywodraethu y dydd a’r nos, ac i wahanu rhwng y goleuni a’r tywyllwch: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 19 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pedwerydd dydd. 20 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Heigied y dyfroedd ymlusgiaid byw, ac eheded ehediaid uwch y ddaear, yn wyneb ffurfafen y nefoedd. 21 A DUW a greodd y môrfeirch mawrion, a phob ymlusgiad byw, y rhai a heigiodd y dyfroedd yn eu rhywogaeth, a phob ehediad asgellog yn ei rywogaeth: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 22 A DUW a’u bendigodd hwynt, gan ddywedyd, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y dyfroedd yn y moroedd, a llïosoged yr ehediaid ar y ddaear. 23 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pummed dydd. 24 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Dyged y ddaear ''bob'' peth byw wrth ei rywogaeth, yr anifail, a’r ymlusgiad, a bwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth: ac felly y bu. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> 2pfejmbqh1jvpap3tmn6chyoo2i0fhn 172328 172327 2026-11-10T03:49:25Z AlwynapHuw 1710 172328 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{canoli|{{Mm-mawr|Llyfr cyntaf MOSES yr hwn a elwir Genesis.}}}} {{canoli|{{mawr|PENNOD I.}}}} {{bach|1 ''Creadwriaeth nef a daear'', 3 ''a’r goleuni'', 6 ''a’r ffurfafen''. 9 ''Neillduo y ddaear oddi wrth y dyfroedd'', 11 ''a’i gwneuthur yn ffrwythlawn''. 14 ''Yr haul, y lleuad, a’r sêr;'' 20 ''y pysgod a’r adar'', 24 ''a’r anifeiliaid'', 26 ''dyn ar lun Duw''. 29 ''Ordeinio lluniaeth ac ymborth''. 1 YN y dechreuad y creodd DUW y nefoedd a’r ddaear. 2 A’r ddaear oedd afluniaidd a gwag, a thywyllwch ''oedd'' ar wyneb y dyfnder, ac Yspryd DUW yn ymsymmud ar wyneb y dyfroedd. 3 A DUW a ddywedodd, Bydded goleuni, a goleuni a fu. 4 A DUW a welodd y goleuni, mai da ''oedd'': a DUW a wahanodd rhwng y goleuni a’r tywyllwch. 5 A DUW a alwodd y goleuni yn Ddydd, a’r tywyllwch a alwodd efe yn Nos: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y dydd cyntaf. 6 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded ffurfafen y’nghanol y dyfroedd, a bydded hi yn gwahanu rhwng y dyfroedd a’r dyfroedd. 7 A DUW a wnaeth y ffurfafen, ac a wahanodd rhwng y dyfroedd oddi tan y ffurfafen, a’r dyfroedd oddi ar y ffurfafen: ac felly y bu. 8 A’r ffurfafen a alwodd DUW yn Nefoedd: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, yr ail ddydd. 9 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Casgler y dyfroedd oddi tan y nefoedd i’r un lle, ac ymddangosed y sychdir: ac felly y bu. 10 A’r sychdir a alwodd DUW yn Ddaear, a chasgliad y dyfroedd a alwodd efe yn Foroedd: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 11 A DUW a ddywedodd, Egined y ddaear egin, ''sef'' llysiau yn hadu had a phrennau ffrwythlawn yn dwyn ffrwyth, wrth eu rhywogaeth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt ar y ddaear: ac felly y bu. 12 A’r ddaear a ddug egin, ''sef'' llysiau yn hadu had wrth eu rhywogaeth, a phrennau yn dwyn ffrwyth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt wrth eu rhywogaeth: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 13 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y trydydd dydd. 14 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded goleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i wahanu rhwng y dydd a’r nos; a byddant yn arwyddion, ac yn dymhorau, ac yn ddyddiau, a blynyddoedd. {{angor|1:15|15 A byddant yn oleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i oleuo ar y ddaear: ac felly y bu. 16 A DUW a wnaeth ddau oleuad mawrion; y goleuad mwyaf i lywodraethu y dydd, a’r goleuad lleiaf i lywodraethu y nos: a’r sêr ''hefyd a wnaeth efe''. 17 Ac yn ffurfafen y nefoedd y rhoddes DUW hwynt, i oleuo ar y ddaear, 18 Ac i lywodraethu y dydd a’r nos, ac i wahanu rhwng y goleuni a’r tywyllwch: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 19 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pedwerydd dydd. 20 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Heigied y dyfroedd ymlusgiaid byw, ac eheded ehediaid uwch y ddaear, yn wyneb ffurfafen y nefoedd. 21 A DUW a greodd y môrfeirch mawrion, a phob ymlusgiad byw, y rhai a heigiodd y dyfroedd yn eu rhywogaeth, a phob ehediad asgellog yn ei rywogaeth: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 22 A DUW a’u bendigodd hwynt, gan ddywedyd, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y dyfroedd yn y moroedd, a llïosoged yr ehediaid ar y ddaear. 23 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pummed dydd. 24 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Dyged y ddaear ''bob'' peth byw wrth ei rywogaeth, yr anifail, a’r ymlusgiad, a bwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth: ac felly y bu. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> 55cjwiarwpexbmp1if1jmwq6iz6uexi 172329 172328 2026-11-10T03:50:00Z AlwynapHuw 1710 172329 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{canoli|{{Mm-mawr|Llyfr cyntaf MOSES yr hwn a elwir Genesis.}}}} {{canoli|{{mawr|PENNOD I.}}}} {{bach|1 ''Creadwriaeth nef a daear'', 3 ''a’r goleuni'', 6 ''a’r ffurfafen''. 9 ''Neillduo y ddaear oddi wrth y dyfroedd'', 11 ''a’i gwneuthur yn ffrwythlawn''. 14 ''Yr haul, y lleuad, a’r sêr;'' 20 ''y pysgod a’r adar'', 24 ''a’r anifeiliaid'', 26 ''dyn ar lun Duw''. 29 ''Ordeinio lluniaeth ac ymborth''.}} 1 YN y dechreuad y creodd DUW y nefoedd a’r ddaear. 2 A’r ddaear oedd afluniaidd a gwag, a thywyllwch ''oedd'' ar wyneb y dyfnder, ac Yspryd DUW yn ymsymmud ar wyneb y dyfroedd. 3 A DUW a ddywedodd, Bydded goleuni, a goleuni a fu. 4 A DUW a welodd y goleuni, mai da ''oedd'': a DUW a wahanodd rhwng y goleuni a’r tywyllwch. 5 A DUW a alwodd y goleuni yn Ddydd, a’r tywyllwch a alwodd efe yn Nos: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y dydd cyntaf. 6 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded ffurfafen y’nghanol y dyfroedd, a bydded hi yn gwahanu rhwng y dyfroedd a’r dyfroedd. 7 A DUW a wnaeth y ffurfafen, ac a wahanodd rhwng y dyfroedd oddi tan y ffurfafen, a’r dyfroedd oddi ar y ffurfafen: ac felly y bu. 8 A’r ffurfafen a alwodd DUW yn Nefoedd: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, yr ail ddydd. 9 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Casgler y dyfroedd oddi tan y nefoedd i’r un lle, ac ymddangosed y sychdir: ac felly y bu. 10 A’r sychdir a alwodd DUW yn Ddaear, a chasgliad y dyfroedd a alwodd efe yn Foroedd: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 11 A DUW a ddywedodd, Egined y ddaear egin, ''sef'' llysiau yn hadu had a phrennau ffrwythlawn yn dwyn ffrwyth, wrth eu rhywogaeth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt ar y ddaear: ac felly y bu. 12 A’r ddaear a ddug egin, ''sef'' llysiau yn hadu had wrth eu rhywogaeth, a phrennau yn dwyn ffrwyth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt wrth eu rhywogaeth: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 13 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y trydydd dydd. 14 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded goleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i wahanu rhwng y dydd a’r nos; a byddant yn arwyddion, ac yn dymhorau, ac yn ddyddiau, a blynyddoedd. {{angor|1:15|15 A byddant yn oleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i oleuo ar y ddaear: ac felly y bu. 16 A DUW a wnaeth ddau oleuad mawrion; y goleuad mwyaf i lywodraethu y dydd, a’r goleuad lleiaf i lywodraethu y nos: a’r sêr ''hefyd a wnaeth efe''. 17 Ac yn ffurfafen y nefoedd y rhoddes DUW hwynt, i oleuo ar y ddaear, 18 Ac i lywodraethu y dydd a’r nos, ac i wahanu rhwng y goleuni a’r tywyllwch: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 19 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pedwerydd dydd. 20 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Heigied y dyfroedd ymlusgiaid byw, ac eheded ehediaid uwch y ddaear, yn wyneb ffurfafen y nefoedd. 21 A DUW a greodd y môrfeirch mawrion, a phob ymlusgiad byw, y rhai a heigiodd y dyfroedd yn eu rhywogaeth, a phob ehediad asgellog yn ei rywogaeth: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 22 A DUW a’u bendigodd hwynt, gan ddywedyd, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y dyfroedd yn y moroedd, a llïosoged yr ehediaid ar y ddaear. 23 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pummed dydd. 24 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Dyged y ddaear ''bob'' peth byw wrth ei rywogaeth, yr anifail, a’r ymlusgiad, a bwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth: ac felly y bu. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> 8wup8xurxvizqv6otlr9pzkwokjw8mw 172330 172329 2026-11-10T03:51:25Z AlwynapHuw 1710 172330 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{canoli|{{Mm-mawr|Llyfr cyntaf MOSES yr hwn a elwir GENESIS.}}}} {{canoli|{{mawr|PENNOD I.}}}} {{bach|1 ''Creadwriaeth nef a daear'', 3 ''a’r goleuni'', 6 ''a’r ffurfafen''. 9 ''Neillduo y ddaear oddi wrth y dyfroedd'', 11 ''a’i gwneuthur yn ffrwythlawn''. 14 ''Yr haul, y lleuad, a’r sêr;'' 20 ''y pysgod a’r adar'', 24 ''a’r anifeiliaid'', 26 ''dyn ar lun Duw''. 29 ''Ordeinio lluniaeth ac ymborth''.}} 1 YN y dechreuad y creödd DUW y nefoedd a’r ddaear. 2 A’r ddaear oedd afluniaidd a gwag, a thywyllwch ''oedd'' ar wyneb y dyfnder, ac Yspryd DUW yn ymsymmud ar wyneb y dyfroedd. 3 A DUW a ddywedodd, Bydded goleuni, a goleuni a fu. 4 A DUW a welodd y goleuni, mai da ''oedd'': a DUW a wahanodd rhwng y goleuni a’r tywyllwch. 5 A DUW a alwodd y goleuni yn Ddydd, a’r tywyllwch a alwodd efe yn Nos: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y dydd cyntaf. 6 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded ffurfafen y’nghanol y dyfroedd, a bydded hi yn gwahanu rhwng y dyfroedd a’r dyfroedd. 7 A DUW a wnaeth y ffurfafen, ac a wahanodd rhwng y dyfroedd oddi tan y ffurfafen, a’r dyfroedd oddi ar y ffurfafen: ac felly y bu. 8 A’r ffurfafen a alwodd DUW yn Nefoedd: a’r hwyr a fu, a’r bore a fu, yr ail ddydd. 9 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Casgler y dyfroedd oddi tan y nefoedd i’r un lle, ac ymddangosed y sychdir: ac felly y bu. 10 A’r sychdir a alwodd DUW yn Ddaear, a chasgliad y dyfroedd a alwodd efe yn Foroedd: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 11 A DUW a ddywedodd, Egined y ddaear egin, ''sef'' llysiau yn hadu had a phrennau ffrwythlawn yn dwyn ffrwyth, wrth eu rhywogaeth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt ar y ddaear: ac felly y bu. 12 A’r ddaear a ddug egin, ''sef'' llysiau yn hadu had wrth eu rhywogaeth, a phrennau yn dwyn ffrwyth, y rhai ''y mae'' eu had ynddynt wrth eu rhywogaeth: a DUW a welodd mai da ''oedd''. 13 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y trydydd dydd. 14 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Bydded goleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i wahanu rhwng y dydd a’r nos; a byddant yn arwyddion, ac yn dymhorau, ac yn ddyddiau, a blynyddoedd. {{angor|1:15|15 A byddant yn oleuadau yn ffurfafen y nefoedd, i oleuo ar y ddaear: ac felly y bu. 16 A DUW a wnaeth ddau oleuad mawrion; y goleuad mwyaf i lywodraethu y dydd, a’r goleuad lleiaf i lywodraethu y nos: a’r sêr ''hefyd a wnaeth efe''. 17 Ac yn ffurfafen y nefoedd y rhoddes DUW hwynt, i oleuo ar y ddaear, 18 Ac i lywodraethu y dydd a’r nos, ac i wahanu rhwng y goleuni a’r tywyllwch: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 19 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pedwerydd dydd. 20 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Heigied y dyfroedd ymlusgiaid byw, ac eheded ehediaid uwch y ddaear, yn wyneb ffurfafen y nefoedd. 21 A DUW a greodd y môrfeirch mawrion, a phob ymlusgiad byw, y rhai a heigiodd y dyfroedd yn eu rhywogaeth, a phob ehediad asgellog yn ei rywogaeth: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 22 A DUW a’u bendigodd hwynt, gan ddywedyd, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y dyfroedd yn y moroedd, a llïosoged yr ehediaid ar y ddaear. 23 A’r hwyr a fu, a’r bore a fu, y pummed dydd. 24 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Dyged y ddaear ''bob'' peth byw wrth ei rywogaeth, yr anifail, a’r ymlusgiad, a bwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth: ac felly y bu. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> jrrxnm0di13c3dl5g5ps3wqepq003en 104 88744 172322 2026-11-10T03:36:39Z AlwynapHuw 1710 /* Wedi'i brawfddarllen */ 172322 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{angor|1:25|25}} A {{sc|Duw}} a wnaeth fwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth, a’r anifail wrth ei rywogaeth, a phob ymlusgiad y ddaear wrth ei rywogaeth: a gwelodd {{sc|Duw}} mai da ''oedd''. {{angor|1:26|26}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Gwnawn ddyn ar ein delw ni, wrth ein llun ein hunain: ac arglwyddiaethant ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar yr anifail, ac ar yr holl ddaear, ac ar bob ymlusgiad a ymlusgo ar y ddaear. {{angor|1:27|27}} Felly {{sc|Duw}} a greodd y dyn ar ei ddelw ei hun, ar ddelw {{sc|Duw}} y creodd efe ef: yn wrryw ac yn fenyw y creodd efe hwynt. {{angor|1:28|28}} {{sc|Duw}} hefyd a’u bendigodd hwynt, a {{sc|Duw}} a ddywedodd wrthynt, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y ddaear, a darostyngwch hi; ac arglwyddiaethwch ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar bob peth byw a ymsymmudo ar y ddaear. {{angor|1:29|29}} ¶ A {{sc|Duw}} a ddywedodd, Wele, mi a roddais i chwi bob llysieuyn yn hadu had, yr hwn ''sydd'' ar wyneb yr holl ddaear, a phob pren yr hwn ''y mae'' ynddo ffrwyth pren yn hadu had, i fod yn fwyd i chwi. {{angor|1:30|30}} Hefyd i bob bwystfil y ddaear, ac i bob ehediad y nefoedd, ac i bob ''peth'' a ymsymmudo ar y ddaear, yr hwn ''y mae'' einioes ynddo, ''y bydd'' pob llysieuyn gwyrdd yn fwyd: ac felly y bu. {{angor|1:31|31}} A gwelodd {{sc|Duw}} yr hyn oll a wnaethai, ac wele da iawn ''ydoedd:'' felly yr hwyr a fu, a’r bore a fu, y chweched dydd. {{canoli|{{angor|Pennod_2|{{uc|Pennod II.}}}}}} {{bach|1 ''Y dydd Sabbath''. 4 ''Dull y creadwriaeth''. 8 ''Plannu gardd Eden'', 10 ''a’i hafon''. 17 ''Gwahardd pren gwybodaeth yn unig''. 19 ''Enwi y creaduriaid''. 21 ''Gwneuthur gwraig, ac ordeinio prïodas''.}} {{angor|2:1}} {{uc|Felly}} y gorphenwyd y nefoedd a’r ddaear, a’u holl lu hwynt. {{angor|2:2|2}} Ac ar y seithfed dydd y gorphenodd {{sc|Duw}} ei waith, yr hwn a wnaethai efe, ac a orphwysodd ar y seithfed dydd oddi wrth ei holl waith, yr hwn a wnaethai efe. {{angor|2:3|3}} A {{sc|Duw}} a fendigodd y seithfed dydd, ac a’i sancteiddiodd ef; oblegid ynddo y gorphwysasai oddi wrth ei holl waith, yr hwn a greasai {{sc|Duw}} i’w wneuthur. {{angor|2:4|4}} ¶ Dyma genhedlaethau y nefoedd a’r ddaear, pan grëwyd hwynt, yn y dydd y gwnaeth yr {{sc|Arglwydd Dduw}} ddaear a nefoedd, {{angor|2:5|5}} A phob planhigyn y maes cyn ei fod yn y ddaear; a phob llysieuyn y maes cyn tarddu allan: oblegid ni pharasai yr {{sc|Arglwydd Dduw}} wlawio ar y ddaear, ac nid ''ydoedd'' dyn i lafurio y ddaear. {{angor|2:6|6}} Ond tarth a esgynodd o’r ddaear, ac a ddyfrhaodd holl wyneb y ddaear. {{angor|2:7|7}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a luniasai y dyn o bridd y ddaear, ac a anadlasai yn ei ffroenau ef anadl einioes: a’r dyn a aeth yn enaid byw. {{angor|2:8|8}} ¶ Hefyd yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a blannodd ardd yn Eden, o du y dwyrain, ac a osododd yno y dyn a luniasai efe. {{angor|2:9|9}} A gwnaeth yr {{sc|Arglwydd Dduw}} i bob pren dymunol i’r golwg, a daionus yn fwyd, ac i bren y bywyd y’nghanol yr ardd, ac i bren gwybodaeth da a drwg, dyfu allan o’r ddaear. {{angor|2:10|10}} Ac afon a aeth allan o Eden, i ddyfrhâu yr ardd, ac oddi yno hi a rannwyd, ac a aeth yn bedwar pen. {{angor|2:11|11}} Enw y gyntaf ''yw'' Pison: hon sydd yn amgylchu holl wlad Hafilah, lle ''y mae'' yr aur: {{angor|2:12|12}} Ac aur y wlad honno sydd dda: yno ''mae'' Bdeliwm a’r maen Onix. {{angor|2:13|13}} Ac enw yr ail afon ''yw'' Gihon: honno sydd yn amgylchu holl wlad Ethiopia. {{angor|2:14|14}} Ac enw y drydedd afon ''yw'' Hidecel: honno sydd yn myned o du y dwyrain i Assyria: a’r bedwaredd afon ''yw'' Euphrates. {{angor|2:15|15}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a gymmerodd y dyn, ac a’i gosododd ef y’ngardd Eden, i’w llafurio ac i’w chadw hi. {{angor|2:16|16}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a orchymynnodd i’r dyn, gan ddywedyd, O bob pren o’r ardd gan fwytta y gelli fwytta: {{angor|2:17|17}} Ond o bren gwybodaeth da a drwg, na fwytta o hono; oblegid yn y dydd y bwyttêi di o hono, gan farw y byddi farw. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> nfzywjbzrfaznwt8dkvd6ehw79u5unc 172324 172322 2026-11-10T03:40:06Z AlwynapHuw 1710 172324 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{angor|1:25|25}} A {{sc|Duw}} a wnaeth fwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth, a’r anifail wrth ei rywogaeth, a phob ymlusgiad y ddaear wrth ei rywogaeth: a gwelodd {{sc|Duw}} mai da ''oedd''. {{angor|1:26|26}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Gwnawn ddyn ar ein delw ni, wrth ein llun ein hunain: ac arglwyddiaethant ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar yr anifail, ac ar yr holl ddaear, ac ar bob ymlusgiad a ymlusgo ar y ddaear. {{angor|1:27|27}} Felly {{sc|Duw}} a greodd y dyn ar ei ddelw ei hun, ar ddelw {{sc|Duw}} y creodd efe ef: yn wrryw ac yn fenyw y creodd efe hwynt. {{angor|1:28|28}} {{sc|Duw}} hefyd a’u bendigodd hwynt, a {{sc|Duw}} a ddywedodd wrthynt, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y ddaear, a darostyngwch hi; ac arglwyddiaethwch ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar bob peth byw a ymsymmudo ar y ddaear. {{angor|1:29|29}} ¶ A {{sc|Duw}} a ddywedodd, Wele, mi a roddais i chwi bob llysieuyn yn hadu had, yr hwn ''sydd'' ar wyneb yr holl ddaear, a phob pren yr hwn ''y mae'' ynddo ffrwyth pren yn hadu had, i fod yn fwyd i chwi. {{angor|1:30|30}} Hefyd i bob bwystfil y ddaear, ac i bob ehediad y nefoedd, ac i bob ''peth'' a ymsymmudo ar y ddaear, yr hwn ''y mae'' einioes ynddo, ''y bydd'' pob llysieuyn gwyrdd yn fwyd: ac felly y bu. {{angor|1:31|31}} A gwelodd {{sc|Duw}} yr hyn oll a wnaethai, ac wele da iawn ''ydoedd:'' felly yr hwyr a fu, a’r bore a fu, y chweched dydd. <section begin="aaa"/><section end="aaa"/> <section begin="bbb"/>{{canoli|{{angor|Pennod_2|{{uc|Pennod II.}}}}}} {{bach|1 ''Y dydd Sabbath''. 4 ''Dull y creadwriaeth''. 8 ''Plannu gardd Eden'', 10 ''a’i hafon''. 17 ''Gwahardd pren gwybodaeth yn unig''. 19 ''Enwi y creaduriaid''. 21 ''Gwneuthur gwraig, ac ordeinio prïodas''.}} {{angor|2:1}} {{uc|Felly}} y gorphenwyd y nefoedd a’r ddaear, a’u holl lu hwynt. {{angor|2:2|2}} Ac ar y seithfed dydd y gorphenodd {{sc|Duw}} ei waith, yr hwn a wnaethai efe, ac a orphwysodd ar y seithfed dydd oddi wrth ei holl waith, yr hwn a wnaethai efe. {{angor|2:3|3}} A {{sc|Duw}} a fendigodd y seithfed dydd, ac a’i sancteiddiodd ef; oblegid ynddo y gorphwysasai oddi wrth ei holl waith, yr hwn a greasai {{sc|Duw}} i’w wneuthur. {{angor|2:4|4}} ¶ Dyma genhedlaethau y nefoedd a’r ddaear, pan grëwyd hwynt, yn y dydd y gwnaeth yr {{sc|Arglwydd Dduw}} ddaear a nefoedd, {{angor|2:5|5}} A phob planhigyn y maes cyn ei fod yn y ddaear; a phob llysieuyn y maes cyn tarddu allan: oblegid ni pharasai yr {{sc|Arglwydd Dduw}} wlawio ar y ddaear, ac nid ''ydoedd'' dyn i lafurio y ddaear. {{angor|2:6|6}} Ond tarth a esgynodd o’r ddaear, ac a ddyfrhaodd holl wyneb y ddaear. {{angor|2:7|7}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a luniasai y dyn o bridd y ddaear, ac a anadlasai yn ei ffroenau ef anadl einioes: a’r dyn a aeth yn enaid byw. {{angor|2:8|8}} ¶ Hefyd yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a blannodd ardd yn Eden, o du y dwyrain, ac a osododd yno y dyn a luniasai efe. {{angor|2:9|9}} A gwnaeth yr {{sc|Arglwydd Dduw}} i bob pren dymunol i’r golwg, a daionus yn fwyd, ac i bren y bywyd y’nghanol yr ardd, ac i bren gwybodaeth da a drwg, dyfu allan o’r ddaear. {{angor|2:10|10}} Ac afon a aeth allan o Eden, i ddyfrhâu yr ardd, ac oddi yno hi a rannwyd, ac a aeth yn bedwar pen. {{angor|2:11|11}} Enw y gyntaf ''yw'' Pison: hon sydd yn amgylchu holl wlad Hafilah, lle ''y mae'' yr aur: {{angor|2:12|12}} Ac aur y wlad honno sydd dda: yno ''mae'' Bdeliwm a’r maen Onix. {{angor|2:13|13}} Ac enw yr ail afon ''yw'' Gihon: honno sydd yn amgylchu holl wlad Ethiopia. {{angor|2:14|14}} Ac enw y drydedd afon ''yw'' Hidecel: honno sydd yn myned o du y dwyrain i Assyria: a’r bedwaredd afon ''yw'' Euphrates. {{angor|2:15|15}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a gymmerodd y dyn, ac a’i gosododd ef y’ngardd Eden, i’w llafurio ac i’w chadw hi. {{angor|2:16|16}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a orchymynnodd i’r dyn, gan ddywedyd, O bob pren o’r ardd gan fwytta y gelli fwytta: {{angor|2:17|17}} Ond o bren gwybodaeth da a drwg, na fwytta o hono; oblegid yn y dydd y bwyttêi di o hono, gan farw y byddi farw. {{nop}} <section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude> 95vyn6g525pmu4xedcawkt2qza3ll4w 172326 172324 2026-11-10T03:41:15Z AlwynapHuw 1710 172326 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{angor|1:25|25}} A {{sc|Duw}} a wnaeth fwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth, a’r anifail wrth ei rywogaeth, a phob ymlusgiad y ddaear wrth ei rywogaeth: a gwelodd {{sc|Duw}} mai da ''oedd''. {{angor|1:26|26}} ¶ {{sc|Duw}} hefyd a ddywedodd, Gwnawn ddyn ar ein delw ni, wrth ein llun ein hunain: ac arglwyddiaethant ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar yr anifail, ac ar yr holl ddaear, ac ar bob ymlusgiad a ymlusgo ar y ddaear. {{angor|1:27|27}} Felly {{sc|Duw}} a greodd y dyn ar ei ddelw ei hun, ar ddelw {{sc|Duw}} y creodd efe ef: yn wrryw ac yn fenyw y creodd efe hwynt. {{angor|1:28|28}} {{sc|Duw}} hefyd a’u bendigodd hwynt, a {{sc|Duw}} a ddywedodd wrthynt, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y ddaear, a darostyngwch hi; ac arglwyddiaethwch ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar bob peth byw a ymsymmudo ar y ddaear. {{angor|1:29|29}} ¶ A {{sc|Duw}} a ddywedodd, Wele, mi a roddais i chwi bob llysieuyn yn hadu had, yr hwn ''sydd'' ar wyneb yr holl ddaear, a phob pren yr hwn ''y mae'' ynddo ffrwyth pren yn hadu had, i fod yn fwyd i chwi. {{angor|1:30|30}} Hefyd i bob bwystfil y ddaear, ac i bob ehediad y nefoedd, ac i bob ''peth'' a ymsymmudo ar y ddaear, yr hwn ''y mae'' einioes ynddo, ''y bydd'' pob llysieuyn gwyrdd yn fwyd: ac felly y bu. {{angor|1:31|31}} A gwelodd {{sc|Duw}} yr hyn oll a wnaethai, ac wele da iawn ''ydoedd:'' felly yr hwyr a fu, a’r bore a fu, y chweched dydd. <section begin="aaa"/><section end="aaa"/> <section begin="bbb"/>{{canoli|{{angor|Pennod_2|{{mawr|PENNOD II.}}}}}} {{bach|1 ''Y dydd Sabbath''. 4 ''Dull y creadwriaeth''. 8 ''Plannu gardd Eden'', 10 ''a’i hafon''. 17 ''Gwahardd pren gwybodaeth yn unig''. 19 ''Enwi y creaduriaid''. 21 ''Gwneuthur gwraig, ac ordeinio prïodas''.}} {{angor|2:1}} {{uc|Felly}} y gorphenwyd y nefoedd a’r ddaear, a’u holl lu hwynt. {{angor|2:2|2}} Ac ar y seithfed dydd y gorphenodd {{sc|Duw}} ei waith, yr hwn a wnaethai efe, ac a orphwysodd ar y seithfed dydd oddi wrth ei holl waith, yr hwn a wnaethai efe. {{angor|2:3|3}} A {{sc|Duw}} a fendigodd y seithfed dydd, ac a’i sancteiddiodd ef; oblegid ynddo y gorphwysasai oddi wrth ei holl waith, yr hwn a greasai {{sc|Duw}} i’w wneuthur. {{angor|2:4|4}} ¶ Dyma genhedlaethau y nefoedd a’r ddaear, pan grëwyd hwynt, yn y dydd y gwnaeth yr {{sc|Arglwydd Dduw}} ddaear a nefoedd, {{angor|2:5|5}} A phob planhigyn y maes cyn ei fod yn y ddaear; a phob llysieuyn y maes cyn tarddu allan: oblegid ni pharasai yr {{sc|Arglwydd Dduw}} wlawio ar y ddaear, ac nid ''ydoedd'' dyn i lafurio y ddaear. {{angor|2:6|6}} Ond tarth a esgynodd o’r ddaear, ac a ddyfrhaodd holl wyneb y ddaear. {{angor|2:7|7}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a luniasai y dyn o bridd y ddaear, ac a anadlasai yn ei ffroenau ef anadl einioes: a’r dyn a aeth yn enaid byw. {{angor|2:8|8}} ¶ Hefyd yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a blannodd ardd yn Eden, o du y dwyrain, ac a osododd yno y dyn a luniasai efe. {{angor|2:9|9}} A gwnaeth yr {{sc|Arglwydd Dduw}} i bob pren dymunol i’r golwg, a daionus yn fwyd, ac i bren y bywyd y’nghanol yr ardd, ac i bren gwybodaeth da a drwg, dyfu allan o’r ddaear. {{angor|2:10|10}} Ac afon a aeth allan o Eden, i ddyfrhâu yr ardd, ac oddi yno hi a rannwyd, ac a aeth yn bedwar pen. {{angor|2:11|11}} Enw y gyntaf ''yw'' Pison: hon sydd yn amgylchu holl wlad Hafilah, lle ''y mae'' yr aur: {{angor|2:12|12}} Ac aur y wlad honno sydd dda: yno ''mae'' Bdeliwm a’r maen Onix. {{angor|2:13|13}} Ac enw yr ail afon ''yw'' Gihon: honno sydd yn amgylchu holl wlad Ethiopia. {{angor|2:14|14}} Ac enw y drydedd afon ''yw'' Hidecel: honno sydd yn myned o du y dwyrain i Assyria: a’r bedwaredd afon ''yw'' Euphrates. {{angor|2:15|15}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a gymmerodd y dyn, ac a’i gosododd ef y’ngardd Eden, i’w llafurio ac i’w chadw hi. {{angor|2:16|16}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a orchymynnodd i’r dyn, gan ddywedyd, O bob pren o’r ardd gan fwytta y gelli fwytta: {{angor|2:17|17}} Ond o bren gwybodaeth da a drwg, na fwytta o hono; oblegid yn y dydd y bwyttêi di o hono, gan farw y byddi farw. {{nop}} <section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude> lgd5si9bz4o2400scom3l8j61i06ryq 172331 172326 2026-11-10T04:03:57Z AlwynapHuw 1710 172331 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>25 A DUW a wnaeth fwystfil y ddaear wrth ei rywogaeth, a’r anifail wrth ei rywogaeth, a phob ymlusgiad y ddaear wrth ei rywogaeth: a gwelodd DUW mai da ''oedd''. 26 ¶ DUW hefyd a ddywedodd, Gwnawn ddyn ar ein delw ni, wrth ein llun ein hunain: ac arglwyddiaethant ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar yr anifail, ac ar yr holl ddaear, ac ar bob ymlusgiad a ymlusgo ar y ddaear. 27 Felly DUW a greodd y dyn ar ei ddelw ei hun, ar ddelw DUW y creodd efe ef: yn wrryw ac yn fenyw y creodd efe hwynt. 28 DUW hefyd a’u bendigodd hwynt, a DUW a ddywedodd wrthynt, Ffrwythwch, ac amlhêwch, a llenwch y ddaear, a darostyngwch hi; ac arglwyddiaethwch ar bysg y môr, ac ar ehediad y nefoedd, ac ar bob peth byw a ymsymmudo ar y ddaear. 29 ¶ A DUW a ddywedodd, Wele, mi a roddais i chwi bob llysieuyn yn hadu had, yr hwn ''sydd'' ar wyneb yr holl ddaear, a phob pren yr hwn ''y mae'' ynddo ffrwyth pren yn hadu had, i fod yn fwyd i chwi. 30 Hefyd i bob bwystfil y ddaear, ac i bob ehediad y nefoedd, ac i bob ''peth'' a ymsymmudo ar y ddaear, yr hwn ''y mae'' einioes ynddo, ''y bydd'' pob llysieuyn gwyrdd yn fwyd: ac felly y bu. 31 A gwelodd DUW yr hyn oll a wnaethai, ac wele da iawn ''ydoedd:'' felly yr hwyr a fu, a’r bore a fu, y chweched dydd. <section begin="aaa"/><section end="aaa"/> <section begin="bbb"/>{{canoli|{{mawr|PENNOD II.}}}} {{bach|1 ''Y dydd Sabbath''. 4 ''Dull y creadwriaeth''. 8 ''Plannu gardd Eden'', 10 ''a’i hafon''. 17 ''Gwahardd pren gwybodaeth yn unig''. 19 ''Enwi y creaduriaid''. 21 ''Gwneuthur gwraig, ac ordeinio prïodas''.}} 1 FELLY y gorphenwyd y nefoedd a’r ddaear, a’u holl lu hwynt. 2 Ac ar y seithfed dydd y gorphenodd DUW ei waith, yr hwn a wnaethai efe, ac a orphwysodd ar y seithfed dydd oddi wrth ei holl waith, yr hwn a wnaethai efe. 3 A DUW a fendigodd y seithfed dydd, ac a’i sancteiddiodd ef; oblegid ynddo y gorphwysasai oddi wrth ei holl waith, yr hwn a grëasai DUW i’w wneuthur. 4 ¶ Dyma genhedlaethau y nefoedd a’r ddaear, pan grëwyd hwynt, yn y dydd y gwnaeth yr ARGLWYDD DDUW ddaear a nefoedd, 5 A phob planhigyn y maes cyn ei fod yn y ddaear; a phob llysieuyn y maes cyn tarddu allan: oblegid ni pharasai yr {{sc|Arglwydd Dduw}} wlawio ar y ddaear, ac nid ''ydoedd'' dyn i lafurio y ddaear. 6 Ond tarth a esgynodd o’r ddaear, ac a ddyfrhaodd holl wyneb y ddaear. 7 A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a luniasai y dyn o bridd y ddaear, ac a anadlasai yn ei ffroenau ef anadl einioes: a’r dyn a aeth yn enaid byw. 8 ¶ Hefyd yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a blannodd ardd yn Eden, o du y dwyrain, ac a osododd yno y dyn a luniasai efe. 9 A gwnaeth yr {{sc|Arglwydd Dduw}} i bob pren dymunol i’r golwg, a daionus yn fwyd, ac i bren y bywyd y’nghanol yr ardd, ac i bren gwybodaeth da a drwg, dyfu allan o’r ddaear. 10 Ac afon a aeth allan o Eden, i ddyfrhâu yr ardd, ac oddi yno hi a rannwyd, ac a aeth yn bedwar pen. 11 Enw y gyntaf ''yw'' Pison: hon sydd yn amgylchu holl wlad Hafilah, lle ''y mae'' yr aur: 12 Ac aur y wlad honno sydd dda: yno ''mae'' Bdeliwm a’r maen Onix. 13 Ac enw yr ail afon ''yw'' Gihon: honno sydd yn amgylchu holl wlad Ethiopia. 14 Ac enw y drydedd afon ''yw'' Hidecel: honno sydd yn myned o du y dwyrain i Assyria: a’r bedwaredd afon ''yw'' Euphrates. 15 A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a gymmerodd y dyn, ac a’i gosododd ef y’ngardd Eden, i’w llafurio ac i’w chadw hi. 16 A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a orchymynnodd i’r dyn, gan ddywedyd, O bob pren o’r ardd gan fwytta y gelli fwytta: 17 Ond o bren gwybodaeth da a drwg, na fwytta o hono; oblegid yn y dydd y bwyttêi di o hono, gan farw y byddi farw. {{nop}} <section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude> ihft6vprnph6fsiyol6wn5eanqd7zes 104 88745 172323 2026-11-10T03:39:21Z AlwynapHuw 1710 /* Wedi'i brawfddarllen */ 172323 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{angor|2:18|18}} ¶ Hefyd yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a ddywedodd, Nid da bod y dyn ei hunan; gwnaf iddo ymgeledd cymmwys iddo. {{angor|2:19|19}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a luniodd o’r ddaear holl fwystfilod y maes, a holl ehediaid y nefoedd, ac a’u dygodd at Adda, i weled pa enw a roddai efe iddynt hwy: a pha fodd bynnag yr enwodd y dyn bob peth byw, hynny ''fu'' ei enw ef. {{angor|2:20|20}} Ac Adda a enwodd enwau ar yr holl anifeiliaid, ac ar ehediaid y nefoedd, ac ar holl fwystfilod y maes: ond ni chafodd efe i Adda ymgeledd cymmwys iddo. {{angor|2:21|21}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a wnaeth i drwmgwsg syrthio ar Adda, ac efe a gysgodd: ac efe a gymmerodd un o’i asennau ef, ac a gauodd gig yn ei lle hi. {{angor|2:22|22}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a wnaeth yr asen a gymmerasai efe o’r dyn, yn wraig, ac a’i dug at y dyn. {{angor|2:23|23}} Ac Adda a ddywedodd, Hon weithian ''sydd'' asgwrn o’m hesgyrn i, a chnawd o’m cnawd i: hon a elwir gwraig, oblegid o wr y cymmerwyd hi. {{angor|2:24|24}} O herwydd hyn yr ymedy gwr â’i dad, ac â’i fam, ac y glŷn wrth ei wraig: a hwy a fyddant yn un cnawd. {{angor|2:25|25}} Ac yr oeddynt ill dau yn noethion, Adda a’i wraig, ac nid oedd arnynt gywilydd. {{canoli|{{angor|Pennod_3|{{mawr|PENNOD III.}}}}}} {{bach|1 ''Y sarph yn hudo Efa''. 6 ''Cywilyddus gwymp dyn''. 9 ''Duw yn eu holi ac yn eu barnu hwy''. 14 ''Melldigo y sarph''. 15 ''Addaw yr had''. 16 ''Cospedigaeth dyn''. 21 ''Ei wisgad cyntaf;'' 22 ''a’i fwrw allan o Baradwys''.}} {{angor|3:1}} {{uc|A’r}} sarph oedd gyfrwysach na holl fwystfilod y maes, y rhai a wnaethai yr {{sc|Arglwydd Dduw}}. A hi a ddywedodd wrth y wraig, Ai dïau ddywedyd o {{sc|Dduw}}, Ni chewch chwi fwytta o bob pren o’r ardd? {{angor|3:2|2}} A’r wraig a ddywedodd wrth y sarph, O ffrwyth prennau yr ardd y cawn ni fwytta: {{angor|3:3|3}} Ond am ffrwyth y pren ''sydd'' y’nghanol yr ardd, {{sc|Duw}} a ddywedodd, Na fwyttêwch o hono, ac na chyffyrddwch âg ef, rhag eich marw. {{angor|3:4|4}} A’r sarph a ddywedodd wrth y wraig, Ni byddwch feirw ddim. {{angor|3:5|5}} Canys gwybod y mae {{sc|Duw}}, mai yn y dydd y bwyttaoch o hono ef, yr agorir eich llygaid, ac y byddwch megis duwiau, yn gwybod da a drwg. {{angor|3:6|6}} A phan welodd y wraig mai da oedd ''ffrwyth'' y pren yn fwyd, ac mai teg mewn golwg ydoedd, a’i fod yn bren dymunol i beri deall, hi a gymmerth o’i ffrwyth ef, ac a fwyttaodd, ac a roddes i’w gwr hefyd gyd â hi, ac efe a fwyttaodd. {{angor|3:7|7}} A’u llygaid hwy ill dau a agorwyd, a hwy a wybuant eu bod yn noethion, ac a wnïasant ddail y ffigysbren, ac a wnaethant iddynt arffedogau. {{angor|3:8|8}} A hwy a glywsant lais yr {{sc|Arglwydd Dduw}} yn rhodio yn yr ardd, gyd âg awel y dydd; ac ymguddiodd Adda a’i wraig o olwg yr {{sc|Arglwydd Dduw}}, ym mysg prennau yr ardd. {{angor|3:9|9}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a alwodd ar Adda, ac a ddywedodd wrtho, Pa le ''yr wyt'' ti? {{angor|3:10|10}} Yntau a ddywedodd, Dy lais a glywais yn yr ardd; a mi a ofnais, oblegid noeth ''oeddwn'', ac a ymguddiais. {{angor|3:11|11}} A dywedodd ''{{sc|Duw}}'', Pwy a fynegodd i ti dy fod yn noeth? ai o’r pren y gorchymynaswn i ti na fwyttâit o hono, y bwytteaist? {{angor|3:12|12}} Ac Adda a ddywedod, Y wraig a roddaist gyd â mi, hi a roddodd i mi o’r pren, a mi a fwytteais. {{angor|3:13|13}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a ddywedodd wrth y wraig, Paham y gwnaethost ti hyn? A’r wraig a ddywedodd, Y sarph a’m twyllodd, a bwytta a wneuthum. {{angor|3:14|14}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a ddywedodd wrth y sarph, Am wneuthur o honot hyn, melldigediccach ''wyt'' ti na’r holl anifeiliaid, ac na holl fwystfilod y maes: ar dy dorr y cerddi, a phridd a fwyttêi holl ddyddiau dy einioes. {{angor|3:15|15}} Gelyniaeth hefyd a osodaf rhyngot ti a’r wraig, a rhwng dy had di a’i had hithau; efe a ysiga dy ben di, a thithau a ysigi ei sawdl ef. {{angor|3:16|16}} Wrth y wraig y dywedodd, Gan<noinclude><references/></noinclude> jwggg2pfsrwogj0fkwu2fmz1mo50vh9 104 88746 172325 2026-11-10T03:40:38Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "amlhâu yr amlhâf dy boenau di a’th feichiogi: mewn poen y dygi blant, a’th ddymuniad ''fydd'' at dy wr, ac efe a lywodraetha arnat ti. {{angor|3:17|17}} Hefyd wrth Adda y dywedodd, Am wrandaw o honot ar lais dy wraig, a bwytta o’r pren am yr hwn y gorchymynaswn i ti, gan ddywedyd, Na fwytta o hono; melldigedig ''fydd'' y ddaear o’th achos di: trwy lafur y bwyttêi o honi holl ddyddiau dy einioes. {{angor|3:18|18}} Drain hefyd ac ysg... 172325 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>amlhâu yr amlhâf dy boenau di a’th feichiogi: mewn poen y dygi blant, a’th ddymuniad ''fydd'' at dy wr, ac efe a lywodraetha arnat ti. {{angor|3:17|17}} Hefyd wrth Adda y dywedodd, Am wrandaw o honot ar lais dy wraig, a bwytta o’r pren am yr hwn y gorchymynaswn i ti, gan ddywedyd, Na fwytta o hono; melldigedig ''fydd'' y ddaear o’th achos di: trwy lafur y bwyttêi o honi holl ddyddiau dy einioes. {{angor|3:18|18}} Drain hefyd ac ysgall a ddwg hi i ti; a llysiau y maes a fwyttêi di. {{angor|3:19|19}} Trwy chwys dy wyneb y bwyttêi fara, hyd pan ddychwelech i’r ddaear; oblegid o honi y’th gymmerwyd: canys pridd ''wyt'' ti, ac i’r pridd y dychweli. {{angor|3:20|20}} A’r dyn a alwodd enw ei wraig<noinclude><references/></noinclude> 19isj915m6g9a6d0ukuvbnlnc2vzj1m 172332 172325 2026-11-10T04:09:11Z AlwynapHuw 1710 /* Wedi'i brawfddarllen */ 172332 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>amlhâu yr amlhâf dy boenau di a’th feichiogi: mewn poen y dygi blant, a’th ddymuniad ''fydd'' at dy wr, ac efe a lywodraetha arnat ti. {{angor|3:17|17}} Hefyd wrth Adda y dywedodd, Am wrandaw o honot ar lais dy wraig, a bwytta o’r pren am yr hwn y gorchymynaswn i ti, gan ddywedyd, Na fwytta o hono; melldigedig ''fydd'' y ddaear o’th achos di: trwy lafur y bwyttêi o honi holl ddyddiau dy einioes. {{angor|3:18|18}} Drain hefyd ac ysgall a ddwg hi i ti; a llysiau y maes a fwyttêi di. {{angor|3:19|19}} Trwy chwys dy wyneb y bwyttêi fara, hyd pan ddychwelech i’r ddaear; oblegid o honi y’th gymmerwyd: canys pridd ''wyt'' ti, ac i’r pridd y dychweli. {{angor|3:20|20}} A’r dyn a alwodd enw ei wraig Efa; oblegid hi oedd fam pob ''dyn'' byw. {{angor|3:21|21}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a wnaeth i Adda ac i’w wraig beisiau crwyn, ac a’u gwisgodd am danynt hwy. {{angor|3:22|22}} ¶ Hefyd yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a ddywedodd, Wele y dyn sydd megis un o honom ni, i wybod da a drwg. Ac weithian, rhag iddo estyn ei law, a chymmeryd hefyd o bren y bywyd, a bwytta, a byw yn dragywyddol: {{angor|3:23|23}} Am hynny yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a’i hanfonodd ef allan o ardd Eden, i lafurio y ddaear, yr hon y cymmerasid ef o honi. {{angor|3:24|24}} Felly efe a yrrodd allan y dyn, ac a osododd, o’r tu dwyrain i ardd Eden, y cerubiaid, a chleddyf tanllyd ysgwydedig, i gadw ffordd pren y bywyd. <section begin="aaa"/><section end="aaa"/> <section begin="bbb"/>{{canoli|mawr|PENNOD IV.}}}} {{bach|1 ''Genedigaeth, celfyddyd, a chrefydd Cain ac Abel''. 8 ''Lladd Abel''. 11 ''Melldigo Cain''. 17 ''Enoch y ddinas gyntaf''. 19 ''Lamech a’i ddwy wraig''. 25 ''Genedigaeth Seth'', 26 ''ac Enos''.}} {{angor|4:1}} AC Adda a adnabu Efa ei wraig: a hi a feichiogodd, ac a esgorodd ar Cain; ac a ddywedodd, Cefais wr gan yr {{sc|Arglwydd}}. {{angor|4:2|2}} A hi a esgorodd eilwaith ar ei frawd ef Abel; ac Abel oedd fugail defaid, ond Cain oedd yn llafurio y ddaear. {{angor|4:3|3}} A bu, wedi talm o ddyddiau, i Cain ddwyn o ffrwyth y ddaear offrwm i’r {{sc|Arglwydd}}. {{angor|4:4|4}} Ac Abel yntau a ddug o flaenffrwyth ei ddefaid, ac o’u brasder hwynt. A’r {{sc|Arglwydd}} a edrychodd ar Abel, ac ar ei offrwm: {{angor|4:5|5}} Ond nid edrychodd efe ar Cain, nac ar ei offrwm ef. A digllonodd Cain yn ddirfawr, fel y syrthiodd ei wynebpryd ef. {{angor|4:6|6}} A’r {{sc|Arglwydd}} a ddywedodd wrth Cain, Paham y llidiaist? a phaham y syrthiodd dy wynebpryd? {{angor|4:7|7}} Os da y gwnei, oni chei oruchafiaeth? ac oni wnei yn dda, pechod a orwedd wrth y drws: attat ti hefyd ''y mae'' ei ddymuniad ef, a thi a lywodraethi arno ef. {{angor|4:8|8}} A Chain a ddywedodd wrth Abel ei frawd: ac fel yr oeddynt hwy yn y maes, Cain a gododd yn erbyn Abel ei frawd, ac a’i lladdodd ef. {{angor|4:9|9}} ¶ A’r {{sc|Arglwydd}} a ddywedodd wrth Cain, Mae Abel dy frawd di? Yntau a ddywedodd, Nis gwn; ai ceidwad fy mrawd ''ydwyf'' fi? {{angor|4:10|10}} A dywedodd ''{{sc|Duw}}'', Beth a wnaethost? llef gwaed dy frawd sydd yn gwaeddi arnaf fi o’r ddaear. {{angor|4:11|11}} Ac yr awr hon melldigedig wyt ti o’r ddaear, yr hon a agorodd ei safn i dderbyn gwaed dy frawd o’th law di. {{angor|4:12|12}} Pan lafuriech y ddaear, ni chwanega hi roddi ei ffrwyth i ti; gwibiad a chrwydriad fyddi ar y ddaear. {{angor|4:13|13}} Yna y dywedodd Cain wrth yr {{sc|Arglwydd}}, Mwy ''yw'' fy anwiredd nag y gellir ei faddeu. {{angor|4:14|14}} Wele, gyrraist fi heddyw oddi ar wyneb y ddaear, ac o’th ŵydd di y’m cuddir: gwibiad hefyd a chrwydriad fyddaf ar y ddaear; ''a'' phwy bynnag a’m caffo a’m lladd. {{angor|4:15|15}} A dywedodd yr {{sc|Arglwydd}} wrtho, Am hynny y dïelir yn saith ddyblyg ''ar'' bwy bynnag a laddo Cain. A’r {{sc|Arglwydd}} a osododd nôd ar Cain, rhag i neb a’i caffai ei ladd ef. {{angor|4:16|16}} ¶ A Chain a aeth allan o ŵydd yr {{sc|Arglwydd}}, ac a drigodd yn nhir Nod, o’r tu dwyrain i Eden. {{angor|4:17|17}} Cain hefyd a adnabu ei wraig; a hi a feichiogodd, ac a esgorodd ar <section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude> 5s7jjxm7vqcun40ay2b180kt6rbhjby 172333 172332 2026-11-10T04:09:46Z AlwynapHuw 1710 172333 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>amlhâu yr amlhâf dy boenau di a’th feichiogi: mewn poen y dygi blant, a’th ddymuniad ''fydd'' at dy wr, ac efe a lywodraetha arnat ti. {{angor|3:17|17}} Hefyd wrth Adda y dywedodd, Am wrandaw o honot ar lais dy wraig, a bwytta o’r pren am yr hwn y gorchymynaswn i ti, gan ddywedyd, Na fwytta o hono; melldigedig ''fydd'' y ddaear o’th achos di: trwy lafur y bwyttêi o honi holl ddyddiau dy einioes. {{angor|3:18|18}} Drain hefyd ac ysgall a ddwg hi i ti; a llysiau y maes a fwyttêi di. {{angor|3:19|19}} Trwy chwys dy wyneb y bwyttêi fara, hyd pan ddychwelech i’r ddaear; oblegid o honi y’th gymmerwyd: canys pridd ''wyt'' ti, ac i’r pridd y dychweli. {{angor|3:20|20}} A’r dyn a alwodd enw ei wraig Efa; oblegid hi oedd fam pob ''dyn'' byw. {{angor|3:21|21}} A’r {{sc|Arglwydd Dduw}} a wnaeth i Adda ac i’w wraig beisiau crwyn, ac a’u gwisgodd am danynt hwy. {{angor|3:22|22}} ¶ Hefyd yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a ddywedodd, Wele y dyn sydd megis un o honom ni, i wybod da a drwg. Ac weithian, rhag iddo estyn ei law, a chymmeryd hefyd o bren y bywyd, a bwytta, a byw yn dragywyddol: {{angor|3:23|23}} Am hynny yr {{sc|Arglwydd Dduw}} a’i hanfonodd ef allan o ardd Eden, i lafurio y ddaear, yr hon y cymmerasid ef o honi. {{angor|3:24|24}} Felly efe a yrrodd allan y dyn, ac a osododd, o’r tu dwyrain i ardd Eden, y cerubiaid, a chleddyf tanllyd ysgwydedig, i gadw ffordd pren y bywyd. <section begin="aaa"/><section end="aaa"/> <section begin="bbb"/>{{canoli|{{mawr|PENNOD IV.}}}} {{bach|1 ''Genedigaeth, celfyddyd, a chrefydd Cain ac Abel''. 8 ''Lladd Abel''. 11 ''Melldigo Cain''. 17 ''Enoch y ddinas gyntaf''. 19 ''Lamech a’i ddwy wraig''. 25 ''Genedigaeth Seth'', 26 ''ac Enos''.}} {{angor|4:1}} AC Adda a adnabu Efa ei wraig: a hi a feichiogodd, ac a esgorodd ar Cain; ac a ddywedodd, Cefais wr gan yr {{sc|Arglwydd}}. {{angor|4:2|2}} A hi a esgorodd eilwaith ar ei frawd ef Abel; ac Abel oedd fugail defaid, ond Cain oedd yn llafurio y ddaear. {{angor|4:3|3}} A bu, wedi talm o ddyddiau, i Cain ddwyn o ffrwyth y ddaear offrwm i’r {{sc|Arglwydd}}. {{angor|4:4|4}} Ac Abel yntau a ddug o flaenffrwyth ei ddefaid, ac o’u brasder hwynt. A’r {{sc|Arglwydd}} a edrychodd ar Abel, ac ar ei offrwm: {{angor|4:5|5}} Ond nid edrychodd efe ar Cain, nac ar ei offrwm ef. A digllonodd Cain yn ddirfawr, fel y syrthiodd ei wynebpryd ef. {{angor|4:6|6}} A’r {{sc|Arglwydd}} a ddywedodd wrth Cain, Paham y llidiaist? a phaham y syrthiodd dy wynebpryd? {{angor|4:7|7}} Os da y gwnei, oni chei oruchafiaeth? ac oni wnei yn dda, pechod a orwedd wrth y drws: attat ti hefyd ''y mae'' ei ddymuniad ef, a thi a lywodraethi arno ef. {{angor|4:8|8}} A Chain a ddywedodd wrth Abel ei frawd: ac fel yr oeddynt hwy yn y maes, Cain a gododd yn erbyn Abel ei frawd, ac a’i lladdodd ef. {{angor|4:9|9}} ¶ A’r {{sc|Arglwydd}} a ddywedodd wrth Cain, Mae Abel dy frawd di? Yntau a ddywedodd, Nis gwn; ai ceidwad fy mrawd ''ydwyf'' fi? {{angor|4:10|10}} A dywedodd ''{{sc|Duw}}'', Beth a wnaethost? llef gwaed dy frawd sydd yn gwaeddi arnaf fi o’r ddaear. {{angor|4:11|11}} Ac yr awr hon melldigedig wyt ti o’r ddaear, yr hon a agorodd ei safn i dderbyn gwaed dy frawd o’th law di. {{angor|4:12|12}} Pan lafuriech y ddaear, ni chwanega hi roddi ei ffrwyth i ti; gwibiad a chrwydriad fyddi ar y ddaear. {{angor|4:13|13}} Yna y dywedodd Cain wrth yr {{sc|Arglwydd}}, Mwy ''yw'' fy anwiredd nag y gellir ei faddeu. {{angor|4:14|14}} Wele, gyrraist fi heddyw oddi ar wyneb y ddaear, ac o’th ŵydd di y’m cuddir: gwibiad hefyd a chrwydriad fyddaf ar y ddaear; ''a'' phwy bynnag a’m caffo a’m lladd. {{angor|4:15|15}} A dywedodd yr {{sc|Arglwydd}} wrtho, Am hynny y dïelir yn saith ddyblyg ''ar'' bwy bynnag a laddo Cain. A’r {{sc|Arglwydd}} a osododd nôd ar Cain, rhag i neb a’i caffai ei ladd ef. {{angor|4:16|16}} ¶ A Chain a aeth allan o ŵydd yr {{sc|Arglwydd}}, ac a drigodd yn nhir Nod, o’r tu dwyrain i Eden. {{angor|4:17|17}} Cain hefyd a adnabu ei wraig; a hi a feichiogodd, ac a esgorodd ar <section end="bbb"/><noinclude><references/></noinclude> sdrkhw6b4h1t6bv0mcyf6ddcbip58js 104 88747 172334 2026-11-10T04:10:52Z AlwynapHuw 1710 /* Heb ei brawfddarllen eto */ Dechrau tudalen newydd gyda "Enoch: yna yr ydoedd efe yn adeiladu dinas, ac efe a alwodd enw y ddinas yn ol enw ei fab, Enoch. {{angor|4:18|18}} Ac i Enoch y ganwyd Irad: ac Irad a genhedlodd Mehuiael, a Mehuiael a genhedlodd Methusael, a Methusael a genhedlodd Lamech. {{angor|4:19|19}} ¶ A Lamech a gymmerodd iddo ddwy o wragedd: enw y gyntaf ''oedd'' Adah, ac enw yr ail Sìlah. {{angor|4:20|20}} Ac Adah a esgorodd ar Jabal; hwn ydoedd dad ''pob'' preswylydd p... 172334 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="AlwynapHuw" /></noinclude>Enoch: yna yr ydoedd efe yn adeiladu dinas, ac efe a alwodd enw y ddinas yn ol enw ei fab, Enoch. {{angor|4:18|18}} Ac i Enoch y ganwyd Irad: ac Irad a genhedlodd Mehuiael, a Mehuiael a genhedlodd Methusael, a Methusael a genhedlodd Lamech. {{angor|4:19|19}} ¶ A Lamech a gymmerodd iddo ddwy o wragedd: enw y gyntaf ''oedd'' Adah, ac enw yr ail Sìlah. {{angor|4:20|20}} Ac Adah a esgorodd ar Jabal; hwn ydoedd dad ''pob'' preswylydd pabell, a ''pherchen'' anifail. {{angor|4:21|21}} Ac enw ei frawd ef oedd Jubal; ac efe oedd dad pob teimlydd telyn ac organ. {{angor|4:22|22}} Sìlah hithau a esgorodd ar Tubal-Cain, gweithydd pob cywreinwaith pres a haiarn: a chwaer Tubal-Cain ''ydoedd'' Naamah. {{angor|4:23|23}} A Lamech a ddywedodd wrth ei wragedd, Adah a Sìlah, Clywch fy llais, gwragedd Lamech, gwrandêwch fy lleferydd; canys mi a leddais wr i’m harcholl, a llangc i’m clais. {{angor|4:24|24}} Os Cain a ddïelir seithwaith, yna Lamech saith ddengwaith a seithwaith. {{angor|4:25|25}} ¶ Ac Adda a adnabu ei wraig drachefn; a hi a esgorodd ar fab,<noinclude><references/></noinclude> 8k441ycq7frib0sqf8ogmwyvft77ns7