Wicidestun cywikisource https://cy.wikisource.org/wiki/Hafan MediaWiki 1.48.0-wmf.4 first-letter Media Arbennig Sgwrs Defnyddiwr Sgwrs Defnyddiwr Wicidestun Sgwrs Wicidestun Delwedd Sgwrs Delwedd MediaWici Sgwrs MediaWici Nodyn Sgwrs Nodyn Cymorth Sgwrs Cymorth Categori Sgwrs Categori Tudalen Sgwrs Tudalen Indecs Sgwrs Indecs TimedText TimedText talk Modiwl Sgwrs modiwl Event Event talk 104 3587 172355 172132 2026-11-11T08:06:31Z Tylopous 3717 /* Wedi'i brawfddarllen */ 172355 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Tylopous" /></noinclude>{{angor|12:14|14}} Etto, o herwydd i ti beri i elynion yr {{sc|Arglwydd}} gablu trwy y peth hyn, y plentyn a anwyd i ti a fydd marw yn ddïau. {{angor|12:15|15}} ¶ A Nathan a aeth i’w dŷ. A’r {{sc|Arglwydd}} a darawodd y plentyn a blantasai gwraig Urïas i Dafydd; ac efe a aeth yn glaf iawn. {{angor|12:16|16}} Dafydd am hynny a ymbiliodd â {{sc|Duw}} dros y bachgen; a Dafydd a ymprydiodd ympryd, ac a aeth ac a orweddodd ar y ddaear ar hyd y nos. {{angor|12:17|17}} A henuriaid ei dŷ ef a gyfodasant atto ef, i beri iddo godi oddi ar y ddaear: ond ni fynnai efe, ac ni fwyttâi fara gyd â hwynt. {{angor|12:18|18}} Ac ar y seithfed dydd y bu farw y plentyn. A gweision Dafydd a ofnasant fynegi iddo ef farw y bachgen: canys dywedasant, Wele, tra oedd y bachgen yn fyw y llefarasom wrtho, ond ni wrandawai ar ein llais, pa fodd gan hynny yr ymofidia, os dywedwn wrtho farw y plentyn? {{angor|12:19|19}} Ond pan welodd Dafydd ei weision yn sibrwd, deallodd Dafydd farw y plentyn: a Dafydd a ddywedodd wrth ei weision, A fu farw y plentyn? A hwy a ddywedasant, Efe a fu farw. {{angor|12:20|20}} Yna Dafydd a gyfododd oddi ar y ddaear, ac a ymolchodd, ac a ymenneiniodd, ac a newidiodd ei ddillad, ac a ddaeth i dŷ yr {{sc|Arglwydd}}, ac a addolodd: wedi hynny y daeth efe i’w dŷ ei hun; ac a ofynodd, a hwy a roddasant iddo fara, ac efe a fwyttaodd. {{angor|12:21|21}} Yna ei weision a ddywedasant wrtho ef, Pa beth ''yw'' hyn a wnaethost ti? dros y plentyn byw yr ymprydiaist, ac yr wylaist; ond pan fu y plentyn farw, ti a gyfodaist ac a fwytteaist fara. {{angor|12:22|22}} Ac efe a ddywedodd, Tra yr ydoedd y plentyn yn fyw, yr ymprydiais ac yr wylais: canys mi a ddywedais, Pwy a ŵyr a drugarhâ yr {{sc|Arglwydd}} wrthyf, fel y byddo byw y plentyn? {{angor|12:23|23}} Ond yn awr efe fu farw, i ba beth yr ymprydiwn? a allaf fi ei ddwyn ef yn ei ol mwyach? myfi a âf atto ef, ond ni ddychwel efe attaf fi. {{angor|12:24|24}} ¶ A Dafydd a gysurodd Bathseba ei wraig, ac a aeth i mewn atti hi, ac a orweddodd gyd â hi: a hi a ymddûg fab, ac efe a alwodd ei enw ef Solomon. A’r {{sc|Arglwydd}} a’i carodd ef. {{angor|12:25|25}} Ac efe a anfonodd trwy law Nathan y prophwyd; ac efe a alwodd ei enw ef Jedidïah oblegid yr {{sc|Arglwydd}}. {{angor|12:26|26}} ¶ A Joab a ymladdodd yn erbyn Rabbah meibion Ammon, ac a ennillodd y frenhinol ddinas. {{angor|12:27|27}} A Joab a anfonodd genhadau at Dafydd, ac a ddywedodd, Rhyfelais yn erbyn Rabbah, ac a ennillais ddinas y dyfroedd. {{angor|12:28|28}} Yn awr gan hynny casgl weddill y bobl, a gwersylla yn erbyn y ddinas, ac ennill hi; rhag i mi ennill y ddinas, a galw fy enw i arni hi. {{angor|12:29|29}} A Dafydd a gasglodd yr holl bobl, ac a aeth i Rabbah, ac a ymladdodd yn ei herbyn, ac a’i hennillodd hi. {{angor|12:30|30}} Ac efe a gymmerodd goron eu brenhin hwynt oddi am ei ben; a’i phwys hi ''oedd'' dalent o aur, gyd â’r maen gwerthfawr: a hi a osodwyd ar ben Dafydd. Ac efe a ddug ymaith o’r ddinas anrhaith fawr iawn. {{angor|12:31|31}} Ac efe a ddug ymaith y bobl ''oedd'' ynddi, ac a’''u'' gosododd dan lifiau, a than ogau heiyrn, a than fwyeill heiyrn, ac a’u bwriodd hwynt i’r odynau calch: ac felly y gwnaeth i holl ddinasoedd meibion Ammon. A dychwelodd Dafydd a’r holl bobl i Jerusalem. {{angor|Pennod_13}}{{c|{{uc|Pennod XIII}}.}} {{bach|1 ''Amnon yn caru Tamar: a thrwy gynghor Jonadab, yn cymmeryd arno fod yn glaf, ac yn ei threisio hi;'' 15 ''ac yna yn ei chasâu hi, ac yn ei throi ymaith yn gywilyddus.'' 19 ''Absalom yn ei derbyn hi, ac yn celu ei amcan:'' 23 ''ac, wrth gneifio ei ddefaid, yn lladd Amnon.'' 30 ''Dafydd yn pruddhâu wrth glywed hynny; a Jonadab yn ei gysuro ef.'' 37 ''Absalom yn ffoi at Talmai i Gesur.''}} {{angor|13:1}} {{uc|Ac}} ar ol hyn yr oedd gan Absalom mab Dafydd chwaer dêg, a’i henw Tamar: ac Amnon mab Dafydd a’i carodd hi. {{angor|13:2|2}} Ac yr oedd mor flin ar Amnon, fel y clefychodd efe o herwydd Tamar ei chwaer: canys gwyryf ''oedd'' hi; ac anhawdd y gwelai Amnon wneuthur dim iddi hi. {{angor|13:3|3}} Ond gan Amnon yr oedd cyfaill, a’i enw Jonadab, mab Simeah, brawd Dafydd: a Jonadab ''oedd'' wr call iawn. {{angor|13:4|4}} Ac efe a ddywedodd wrtho ef, Ti fab y brenhin, paham ''yr ydwyt'' yn curio fel hyn beunydd? oni fynegi di i mi? Ac Amnon a ddywedodd wrtho ef, Caru yr ydwyf fi Tamar, chwaer Absalom fy mrawd. {{angor|13:5|5}} A Jonadab a ddywedodd wrtho ef, Gorwedd ar dy wely, a chymmer<noinclude><references/></noinclude> p4fnc9byt985a77n4yd38ujbf41zt72 104 3599 172363 171722 2026-11-11T08:46:35Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172363 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|19:28|28}} Canys nid oedd holl dy fy nhad i ond dynion meirw gerbron fy arglwydd y brenin; eto tydi a osodaist dy was ymhiith y rhai oedd yn bwyta ar dy fwrdd dy hun: pa gyfiawnder gan hynny sydd i mi bellach i weiddi mwy ar y brenin? {{angor|19:29|29}} A’r brenin a ddywedodd wrtho, I ba beth yr adroddi dy faterion ymhellach? dywedais, Ti a Siba rhennwch y tir. {{angor|19:30|30}} A Meffiboseth a ddywedodd wrth y brenin, Ie, cymered efe y cwbl, gan ddy¬fod fy arglwydd frenin i’w dy mewn heddwch. {{angor|19:31|31}} ¶ A Barsilai y Gileadiad a ddaeth i waered o Rogelim; ac a aeth dros yr Iorddonen gyda’r brenin, i’w hebrwng efdros yr Iorddonen. {{angor|19:32|32}} A Barsilai oedd hen iawn, yn fab pedwar ugain mlwydd: efe oedd yn dar-paru lluniaeth i’r brenin tra yr ydoedd efe ym Mahanaim; canys gŵr mawr iawn oedd efe. {{angor|19:33|33}} A’r brenin a ddywedodd with Barsilai, Tyred drosodd gyda mi, a nri a’th borthaf di gyda mi yn Jerwsalem. {{angor|19:34|34}} A Barsilai a ddywedodd wrth y brenin. Pa faint yw dyddiau blynyddoedd fy einioes i, fel yr elwn i fyny gyda’r brenin i Jerwsalem? {{angor|19:35|35}} Mab pedwar ugain mlwydd ydwyf fi heddiw: a wn i ragoriaeth rhwng da a drwg? a ddichon dy was di archwaethu yr hyn a fwytaf, neu yr hyn a yfaf? a glywaf fi bellach lais cerddorion a cherdd-oresau? paham gan hynny y bydd dy was mwyach yn faich ar fy arglwydd fren-in? {{angor|19:36|36}} Dy was a â ychydig tu hwnt i’r Iorddonen gyda’r brenin: a phaham y talai y brenin i mi gyfryw daledigaeth? {{angor|19:37|37}} Gad, atolwg, i’th was ddychwetyd yn fy ôl, fel y byddwyf marw yn fy ninas fy hun, ac fel y’m cladder ym meddrod fy-nhad a’m mam: ac wele, Chimham dy was, efe a â drosodd gyda’m harglwydd frenin, a gwna iddo yr hyn fyddo da yn dy olwg. {{angor|19:38|38}} A dywedodd y brenin, Chimham a-a gyda mi, a mi a wnaf iddo ef yr hyn. fyddo da yn dy olwg di: a pheth bynnag a erfyniech di arnaf fi, mi a’i gwnaf erot. {{angor|19:39|39}} A’r holl bobl a aethant dros yr Iorddonen. Y brenin hefyd a aeth drosodd: a’r brenin a gusanodd Barsilai, ac a’i bendithiodd ef; ac efe a ddychwelodd i’w fangre ei hun. {{angor|19:40|40}} Yna y brenin a aeth i Gilgal, a Chimham a aeth gydag ef. A holl bobl Jwda a hebryngasant y brenin, a hanner pobl Israel hefyd. {{angor|19:41|41}} ¶ Ac wele, holl wŷr Israel a ddaethant at y brenin, ac a ddywedasant wrth y brenin, Paham y lladrataodd ein brodyr ni, gwŷr Jwda, dydi, ac y dygasant y brenin a’i dylwyth dros yr Iorddonen, a holl wŷr Dafydd gydag ef? {{angor|19:42|42}} Ac atebodd holl wŷr Jwda i wŷr Israel, Oblegid car agos yw y brenin i ni: paham gan hynny y digiasoch chwi am y peth hyn? a fwytasom ni ddim ar draul y brenin? neu a anrhegodd efe ni ag anrheg? {{angor|19:43|43}} A gwŷr Israel a atebasant wŷr Jwda, ac a ddywedasant, Deg rhan sydd i ni yn y brenin; hefyd y mae i ni yn Dafydd fwy nag i chwi: paham gaa hynny y diystyraist fi? onid myfi a ddywedais yn gyntaf am gyrchu adref fy mrenin? Ac ymadrodd gwŷr Jwda oedd galetach nag ymadrodd gwŷr Israel. {{angor|Pennod_20}}{{c|{{uc|Pennod XX}}.}} {{bach|1 ''Seba, o achos yr ymrafael, yn codi plaid yn Israel.'' 3 ''Deg gordderch-wraig Dafydd mewn carchar tragywyddol.'' 4 ''Gwneuthur Amasa yn bennaeth ar Judah; a Joab yn ei ladd ef.'' 14 ''Joab yn erlid Seba i Abel.'' 16 ''Gwraig ddoeth yn achub y ddinas, trwy dorri pen Seba.'' 23 ''Swyddogion Dafydd.''}} {{angor|20:1}} {{uc|Ac}} yno y digwyddodd bod gŵr i’r fall, a’i enw Seba, mab Bichri, gŵr o Jemini; ac efe a utganodd mewn utgom, ac a ddywedodd, Nid oes i ni ddim rhan yn Dafydd, nac etifeddiaeth i ni ym mab Jesse: pawb i’w babell, O Israel. {{angor|20:2|2}} Felly holl wŷr Israel a aeihant i fyny oddi ar ôl Dafydd, ar ôl Seba mab Bichri: ond gwŷr Jwda a lynasant wrth eu brenin, o’r Iorddonen hyd Jerwsalem. {{angor|20:3|3}} ¶ A daeth Dafydd i’w dy ei hun i Jerwsalem; a’r brenin a gymerth y deg gordderch-wraig a<noinclude><references/></noinclude> 7wkl1c86r1q8lcc3xcoz8wcxsihm42z 104 3600 172364 171723 2026-11-11T08:47:51Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172364 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>adawsai efe i gadw y tŷ, ac a’u rhoddes hwynt mewn cadwr*’ aeth, ac a’u porthodd hwynt; ond nid aeth efe i mewn atynt hwy: eithr buant yn rhwym hyd ddydd eu marwolaeth, yn byw mewn weddwdod. {{angor|20:4|4}} ¶ Yna y dywedodd y brenin wrth. Amasa, Cynnull i mi wŷr Jwda erbyn y trydydd dydd; a bydd dithau yma. {{angor|20:5|5}} Felly Amasa a aeth i gynnull Jwda: ond efe a drigodd yn hwy na’r amser terfynedig a osodasai efe iddo. {{angor|20:6|6}} A dywedodd Dafydd wrth Abisai Seba mab Bichri a’n dryga ni yn waetfa nag Absalom: cymer di weision dy ar¬glwydd, ac erlid ar ei ôl ef, rhag iddo gael y dinasoedd caerog, ac ymachub o’a golwg ni. {{angor|20:7|7}} A gwŷr Joab, a’r Cerethiaid, y Felethiaid hefyd, a’r holl gedyrn, a aethant ar ei ôl ef; ac a aethant allan o Jerwsalem, i erlid ar ôl Seba mab Bichri. {{angor|20:8|8}} Pan oeddynt hwy wrth y maen mawr’ sydd yn Gibeon, Amasa a aeth o’u blaen hwynt. A Joab oedd wedi gwregysu ei goctil oedd amdano, ac arni yr oedd-gwregys a chleddyf wedi ei rwymo ar ei lwynau ef yn ei wain; a phan gerddai efe y deddyf a syrthiai. {{angor|20:9|9}} A dywedodd Joab wrth Amasa, A wyt ti yn llawen, fy mrawd? A llaw ddeau Joab a ymaflodd ym marf Amasa i’w gusanu ef. {{angor|20:10|10}} Ond ni ddaliodd Amasa ar y cleddyf oedd yn llaw Joab: felly efe a’i trawodd el ag ef dan y bumed ais, ac a ollyngodd ei berfedd ef i’r llawr, ac nid aildrawodd i-t: ac efe a fu farw. Felly Joab ac Abisai ei frawd a ganlynodd ar ôl Seba mab liichri. {{angor|20:11|11}} Ac un o weision Joab oedd yn sefyll yn ei ymyl ef, ac a ddywedodd, Pwy bynnag a ewyllysio yn dda i Joab, a phwy hynnag sydd gyda Dafydd, eled ar ôl Joab. {{angor|20:12|12}} Ac Amasa oedd yn ymdrybaeddu. mewn gwaed yng nghanol y briffordd. A phan welodd y gŵr yr holl bobl yn sefyll, efe a symudodd Amasa oddi ar y briffordd i’r maes, ac a daflodd gadach arno, pan welodd efe bawb a’r oedd yn dyfod ato ef yn sefyll. {{angor|20:13|13}} Pan symudwydef oddi ary briffordd yr holl wŷr a aethant ar ôl Joab, i erlid ar ôl Seba mab Bichri. {{angor|20:14|14}} ¶ Ac efe a dramwyodd trwy holl lwythau Israel i Abel, ac i Bethmaacha, ac i holl leoedd Benin: a hwy a ymgasg-lasant, ac a aethant ar ei ôl ef. {{angor|20:15|15}} Felly y daethant hwy, ac a warchaeasant arno ef yn Abel Bethmaacha, ac a fwriasant glawdd yn erbyn y ddinas, yr hon a safodd ar y rhagfur: a’r holL bobl y rhai oedd gyda Joab oedd yn cur-o’r mur, i’w fwrw i lawr. {{angor|20:16|16}} ¶ Yna gwraig ddoeth o’r ddinas a’ lefodd, Clywch, clywch: dywedwch, atolwg, wrth Juab, Ncsa hyd yma, fel yr ymddiddanwyf & thi. {{angor|20:17|17}} Pan ncsaodd efe ati hi, y wraig a ddywedodd, Ai ti yw Joab? Dywedodd yntau. Ie, myfi. A hi a ddywedodd wrtho ef, Gwrando eiriau dy lawforwyn. Dywedodd yntau, Yr ydwyt yn gwrando. {{angor|20:18|18}} Yna hi a ddywedodd, Hwy a lefarent gynt, gan ddywedyd, Diau yr ymofynnant ag Abel: ac felly y dibenncnt. {{angor|20:19|19}} Myfi wyf un o heddychol ffyddloniaid Israel: yr wyt ti yn ceisio difetha dinas a mam yn Israel: paham y difedd di etifeddiaeth yr {{sc|Arglwydd}}? {{angor|20:20|20}} A Joab a atebodd ac a ddywedodd, Na ato Duw, na ato Duw, i mi na difetha na dmistrio! {{angor|20:21|21}} Nid felly y mae y peth: eithr gŵr o t’ynydd Effraim, Seba mab Bichri dan ei enw, a ddyrchafodd ei law yn erbyn y brenin, yn erbyn Dafydd. Rhoddwch ef yn unig, a mi a af ymaith oddi wrth y ddinas. A dywedodd y wraig wrth Joab, Wele, ei ben ef a fwrir atat ti dros y mur. {{angor|20:22|22}} Yna y wraig o’i doethineb a aeth at yr holl bobl. A hwy a dorasant ben Seba mab Bichri, ac a’i taflasant allan i Joab. Ac efe a utganodd mewn utgorn; a hwy a wasgarwyd oddi wrth y ddinas, bob un i’w pabellau. A Joab a ddychwelodd i Jerwsalem at y brenin. {{angor|20:23|23}} ¶ Yna Joab oedd ar holl luoedd Israel; a Benaia mab Jehoiada ar y Cerethiaid, ac ar y Felethiaid; {{angor|20:24|24}} Ac Adoram oedd ar y dreth, a Jehosaffat mab Ahilud yn gofiadur; {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> if75a01cmbjwdqfsyylfvnpxt1plg1l 104 3601 172365 171724 2026-11-11T08:49:09Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172365 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|20:25|25}} Sefa hefyd yn ysgrifennydd; a Sadoc ac Abiathar yn offeiriaid; {{angor|20:26|26}} Ira hefyd y Jairiad oedd ben-llywydd ynghylch Dafydd. {{angor|Pennod_21}}{{c|{{uc|Pennod XXI}}.}} {{bach|1 ''Y tair blynedd newyn, o achos y Gibeoniaid, yn peidio, trwy grogi saith o feibion Saul.'' 10 ''Caredigrwydd Rispah tu ag at y marw.'' 12 ''Dafydd yn claddu esgyrn Saul a Jonathan.'' 15 ''Pedair câd yn erbyn y Philistiaid; lle y lladdodd pedwar o gedyrn Dafydd bedwar o gawri.''}} {{angor|21:1}} {{uc|A bu}} newyn yn nyddiau Dafydd dair blynedd olynol. A Dafydd a ymo-fynnodd gerbron yr {{sc|Arglwydd}}. A’r {{sc|Arglwydd}} a ddywedodd, Oherwydd Saul, ac oherwydd ei dy gwaedlyd ef, y mae hyn; oblegid lladd ohono ef y Gibeoniaid. {{angor|21:2|2}} A’r brenin a alwodd am y Gibeoniaid, ac a ymddiddanodd â hwynt; (a’r Gibeon¬iaid hynny nid oeddynt o feibion Israel, ond o weddill yr Amoriaid; a meibion Israel a dyngasai iddynt hwy: eto Saul a geisiodd eu lladd hwynt, o’i serch i feibion Israel a Jwda.) {{angor|21:3|3}} A Dafydd a ddywedodd wrth y Gibeoniaid, Beth a wnaf i chwi? ac & pha beth y gwnaf gymod, fel y bendithioch chwi etifeddiaeth yr {{sc|Arglwydd}}? {{angor|21:4|4}} A’r Gibeoniaid a ddywedasant wrtho, Ni fynnwn ni nac arian nac aur gan Saul, na chan ei dy ef; ac ni fynnwn ni ladd neb yn Israel. Ac efe a ddywedodd, Yr hyn a ddywedoch chwi, a wnaf i chwi. {{angor|21:5|5}} A hwy a ddywedasant with y brenin, Y gŵr a’n difethodd ni, ac a fwriadodd i’n herbyn ni, i’n dinistrio ni rhag aros yn un o derfynau Israel, {{angor|21:6|6}} Rhodder i ni saith o wŷr o’i feibion ef, fel y crogom ni hwynt i’r {{sc|Arglwydd}} yn Gibea Saul, dewisedig yr {{sc|Arglwydd}}. A dywedodd y brenin, Myfi a’u rhoddaf. {{angor|21:7|7}} Ond y brenin a arbedodd Meffi-boseth, mab Jonathan, mab Saul, oherwydd llw yr {{sc|Arglwydd}} yr hwn oedd rhyngddynt hwy, rhwng Dafydd a Jonathan mab Saul. {{angor|21:8|8}} Ond y brenin a gymerth ddau fab Rispa merch Aia, y rhai a ymddug hi i Saul, sef Armoni a Meffiboseth; a phum mab Michal merch Saul, y rhai a blantodd hi i Adriel mab Barsilai y Maholathiad: {{angor|21:9|9}} Ac efe a’u rhoddes hwynt yn llaw y Gibeoniaid; a hwy a’u crogasant hwy yn y mynydd gerbron yr {{sc|Arglwydd}}: a’r saith hyn a gydgwympasant, ac a rodd-wyd i farwolaeth yn y dyddiau cyntaf o’r cynhaeaf, yn nechreuad cynhaeaf yr haidd. {{angor|21:10|10}} ¶ A Rispa merch Aia a gymerth sachliain, a hi a’i hestynnodd ef iddi ar y graig, o ddechrau y cynhaeaf nes diferu dwfr arnynt hwy o’r nefoedd, ac ni adawodd hi i ehediaid y nefoedd orffwys arnynt hwy y dydd, na bwystfil y maes liw nos. {{angor|21:11|11}} A mynegwyd i Dafydd yr hyn a wnaethai Rispa merch Aia, gordderchwraig Saul. {{angor|21:12|12}} ¶ A Dafydd a aeth ac a ddug esgyrn Saul," ac esgyrn Jonathan ei fab, oddi wrth berchenogion Jabes Gilead, y rhai a’u lladratasent hwy o heol Bethsan yr hon y crogasai y Philistiaid hwynt ynddi, y dydd y lladdodd y Philistiaid Saul yn Gilboa. {{angor|21:13|13}} Ac efe a ddug i fyny oddi yno esgyrn Saul, ac esgyrn Jonathan ei fab: a hwy 9 gasglasant esgyrn y rhai a grogasid. {{angor|21:14|14}} A hwy a gladdasant esgyrn Saul a Jonathan ei fab yng ngwlad Benjamin, yn Sela, ym meddrod Cis ei dad: a hwy a wnaethant yr hyn oll a orchmynasai y brenin. A bu Duw fodlon i’r wlad ar ôl hyn. {{angor|21:15|15}} ¶ A bu eilwaith ryfel rhwng y Philistiaid ac Israel; a Dafydd a aeth i waered a’i weision gydag ef, ac a ymladdasant a’r Philistiaid. A diffygiodd Dafydd. {{angor|21:16|16}} Ac Isbi-benob, yr hwn oedd o feibion y cawr, (a phwys ei waywffon yn dri chan sicl o bres,) ac wedi ei wregysu a chleddyf newydd, a feddyliodd ladd Dafydd. {{angor|21:17|17}} Ond Abisai mab Serfia a’i helpiodd ef, ac a drawodd y Philistiad, ac a’i lladdodd ef. Yna gwŷr Dafydd a dyngasant wrtho ef, gan ddywedyd, Nid ei di allan mwyach gyda ni i ryfel, rhag i ti ddiffoddi goleuni Israel. {{angor|21:18|18}} Ac ar ôl hyn fe fu eilwaith ryfel yn Gob yn erbyn y Philistiaid: yna Sib-bechai yr Husathiad<noinclude><references/></noinclude> eznw35gyv7198co58n88xg764svi0h4 104 3602 172366 171725 2026-11-11T08:50:54Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172366 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>a laddodd Saff, yr hwn oedd o feibion y cawr. {{angor|21:19|19}} A bu eto ryfel yn Gob yn erbyn y Philistiaid: ac Elhanan mab Jaare-oregim, y Bethlehemiad, a drawodd frawd Goleiath y Gethiad; a phren ei waywffon ef oedd fel carfan gwehydd. {{angor|21:20|20}} A bu eto ryfel yn Gath: ac yr oedd gŵr corffol, a chwech o fysedd ar bob llaw iddo, a chwech o fysedd ar bob troed iddo, pedwar ar hugain o rifedi; efe hefyd oedd fab i’r cawr. {{angor|21:21|21}} Ac efe a amharchodd Israel; a Jonathan mab Simea, brawd Dafydd, a’i lladdodd ef. {{angor|21:22|22}} Y pedwar hyn a aned i’r cawr yn Gath, ac a gwympasant trwy law Dafydd, a thrwy law ei weision ef. {{angor|Pennod_22}}{{c|{{uc|Pennod XXII}}.}} {{bach|''Psalm o ddïolchgarwch am alluog ymwared Duw, a’i amryw fendithion.''}} {{angor|22:1}} {{uc|A Dafydd}} a lefarodd wrth yr {{sc|Arglwydd}} eiriau y gan hon, yn y dydd y gwaredodd yr {{sc|Arglwydd}} ef o law ei holl elynion, ac o law Saul. {{angor|22:2|2}} Ac efe a ddywedodd, Yr ARGLWYDD yw fy nghraig, a’m hamddiffynfa, a’m gwaredydd i; {{angor|22:3|3}} Duw fy nghraig, ynddo ef yr ymddiriedaf: fy nharian, a chorn fy iachawdwriaeth, fy uchel dwr a’m noddfa, fy achubwr; rhag trais y’m hachubaist. {{angor|22:4|4}} Galwaf ar yr {{sc|Arglwydd}} canmoladwy: felly y’m cedwir rhag fy ngelynion. {{angor|22:5|5}} Canys gofidion angau a’m cylchynasant; afonydd y fall a’m dychrynasant i. {{angor|22:6|6}} Doluriau uffern a’m hamgylchynasant; maglau angau a’m rhagflaenasant. {{angor|22:7|7}} Yn fy nghyfyngdra y gelwais ar yr {{sc|Arglwydd}}, ac y gwaeddais ar fy Nuw; ac efe a glybu fy llef o’i deml, a’m gwaedd a aeth i’w glustiau ef. {{angor|22:8|8}} Yna y cynhyrfodd ac y crynodd y ddaear: seiliau y nefoedd a gyffroesant ac a ymsiglasant, am iddo ef ddigio. {{angor|22:9|9}} Dyrchafodd mwg o’i ffroenau ef, â thân o’i enau ef a ysodd: glo a enynasant ganddo ef. {{angor|22:10|10}} Efe a ogwyddodd y nefoedd, ac a ddisgynnodd; a thywyllwch oedd dan ei draed ef. {{angor|22:11|11}} Marchogodd efe hefyd ar y ceriwb, ac a ehedodd: ie, efe a welwyd ar adenydd y gwynt. {{angor|22:12|12}} Efe a osododd y tywyllwch yn bebyll o’i amgylch; sef casgliad y dyfroedd, a thew gymylau yr awyr. {{angor|22:13|13}} Gan y disgleirdeb ger ei fron ef yr enynnodd y marwor tanllyd. {{angor|22:14|14}} Yr {{sc|Arglwydd}} a daranodd o’r nefoedd, a’r Goruchaf a roddes ei lef. {{angor|22:15|15}} Ac efe a anfonodd ei saethau, ac a’u gwasgarodd hwynt; mellt, ac a’u drylliodd hwynt. {{angor|22:16|16}} Gwaelodion y môr a ymddangosodd, a seiliau y byd a ddinoethwyd, gan gerydd yr {{sc|Arglwydd}}, a chan chwythad anadl ei ffroenau ef. {{angor|22:17|17}} Efe a anfonodd oddi uchod: cymerodd fi; tynnodd fi o ddyfroedd lawer. {{angor|22:18|18}} Gwaredodd fi rhag fy ngelyn cadarn, a rhag fy nghascion; am eu bod yn drech na mi. {{angor|22:19|19}} Achubasant fy miaen. yn nydd fy ngofid: ond yr {{sc|Arglwydd}} oedd gynhaliad i mi. {{angor|22:20|20}} Efe a’m dug i ehangder: efe a’m gwaredodd i, am iddo ymhoffi ynof. {{angor|22:21|21}} Yr {{sc|Arglwydd}} a’m gobrwyodd yn ôl fy nghyfiawnder: yn ôl glendid fy nwylo y talodd efe i mi. {{angor|22:22|22}} Canys mi a gedwais ffyrdd yr {{sc|Arglwydd}}, ac ni chiliais yn annuwiol oddi wrth fy Nuw. {{angor|22:23|23}} Oherwydd ei holl farnedigaethau ef oedd ger fy mron i: ac oddi wrth ei ddeddfau ni chiliais i. {{angor|22:24|24}} bûm hefyd berffaith ger ei fron ef; ac ymgedwais rhag fy anwiredd., {{angor|22:25|25}} A’r {{sc|Arglwydd}} a’m gobrwyodd innau yn ôl fy nghyfiawnder; yn ôl fy nglendid o flaen ei lygaid ef. {{angor|22:26|26}} A’r trugarog y gwnei drugaredd: a’r gŵr perffaith y gwnei berffeithrwydd. {{angor|22:27|27}} A’r glân y gwnei lendid; ac a’r cyn-dyn yr ymgyndynni. {{angor|22:28|28}} Y bobl gystuddiedig a waredi: ond y mae dy lygaid ar y rhai uchel, i’w darostwng. {{angor|22:29|29}} Canys ti yw fy nghannwyll i, O {{sc|Arglwydd}}; a’r {{sc|Arglwydd}} a lewyrcha fy nhywyllwch. {{angor|22:30|30}} Oblegid ynot ti y rhedaf trwy fyddin: trwy fy Nuw y llamaf dros fur. {{angor|22:31|31}} Duw sydd berffaith ei ffordd; ymad-rodd yr {{sc|Arglwydd}} sydd buredig: tarian yw efe i bawb a ymddiriedant -ynddo. {{angor|22:32|32}} Canys pwy sydd {{sc|Dduw}}, heb<noinclude><references/></noinclude> fkkzjcdtquuf6ey7hswg63iv25yeny5 104 3603 172367 171732 2026-11-11T08:52:16Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172367 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>law yr {{sc|Arglwydd}}? a phwy sydd graig, eithr -.ein Duw ni? {{angor|22:33|33}} Duw yw fy nghadernid a’m nerth; ac a rwyddhaodd fy ffordd i yn berffaith. {{angor|22:34|34}} Efe sydd yn gwneuthur fy nhraed fel traed ewigod; ac efe sydd yn fy ngosod ar fy uchelfaoedd. {{angor|22:35|35}} Efe sydd yn dysgu fy nwylo i ryfel; fel y dryllir bwa dur yn fy mreichiau. {{angor|22:36|36}} Rhoddaist hefyd i mi darian dy iachawdwriaeth; ac a’th fwynder y lluosogaist fi. | {{angor|22:37|37}} Ehengaist fy ngherddediad danaf; fel na lithrodd fy sodlau. {{angor|22:38|38}} Erhdiais fy ngelynion, a difethais hwynt; ac ni ddychwelais nes eu difa hwynt. {{angor|22:39|39}} Difeais hwynt hefyd, a thrywenais(jiwynt, fel na chyfodent; a hwy a syrthiasant dan fy nhraed i. {{angor|22:40|40}} Canys ti a’m gwregyiaist i nerth i .tyfel: y rhai a ymgyfodenti’m herbyn, a iddarostyngaist danaf. {{angor|22:41|41}} Rhoddaist hefyd i mi warrau fy ‘ngelynion; fel y difethwn fy nghaseion. i; {{angor|22:42|42}} Disgwyliasant, ond nid oedd achubydd; sef am yr {{sc|Arglwydd}}, ond nid .Stebodd hwynt. {{angor|22:43|43}} Yna y maluriais hwynt fel llwch y ddaear; melais hwynt fel torn yr heolydd, a thaenais hwynt. {{angor|22:44|44}} Gwaredaist fi rhag cynhennau fy mhobl; cedwaist fi yn ben ar genhedloedd: pobl nid adnabum a’m gwasanaethant. {{angor|22:45|45}} Meibion dieithr a gymerant arnynt ymddarostwng i mi: pan glywant, igwrandawant arnaf fi. {{angor|22:46|46}} Meibion dieithr a ballant, ac a ddychrynant o’u carchardai. " {{angor|22:47|47}} Byw fyddo yr {{sc|Arglwydd}}, a bendigedig fyddo fy nghraig; a dyrchafer Duw, craig fy iachawdwriaeth. {{angor|22:48|48}} Duw sydd yn fy nial i, ac sydd yn darostwng pobloedd danaf fi, {{angor|22:49|49}} Ac sydd yn fy nhywys i o blith fy ngelynion: ti hefyd a’m dyrchefaist uwchlaw y rhai a gyfodent i’m herbyn, rhag y gŵr traws y’m hachubaist i. {{angor|22:50|50}} Am hynny y moliannaf di, O {{sc|Arglwydd}}, ymhiith y cenhedloedd, ac y canaf i’th enw. {{angor|22:51|51}} Efe sydd dwr iachawdwriaeth i’w frenin; ac yn gwneuthur trugaredd i’w eneiniog, i Dafydd, ac i’w had yn dragy-wydd. {{angor|Pennod_23}}{{c|{{uc|Pennod XXIII}}.}} {{bach|1 ''Dafydd yn ei eiriau diweddaf yn dangos fod ei ffydd ef yn addewidion Duw tu hwnt i bob deall dynol.'' 6 ''Anghyffelyb gyflwr yr annuwiol.'' 8 ''Enwau cedyrn Dafydd.''}} {{angor|23:1}} {{uc|Dyma}} eiriau diwethaf Dafydd. Dy-wedodd Dafydd mab Jesse, a dywedodd y gŵr a osodwyd yn uchel, eneiniog Duw Jacob, a pheraidd gamedydd Israel, {{angor|23:2|2}} Ysbryd yr {{sc|Arglwydd}} a lefarodd ynof fi, a’i ymadrodd ef oedd ar fy nhafod. {{angor|23:3|3}} Duw Israel a ddywedodd wrthyflfi, Craig Israel a. .ddywedodd, ByddeA llywodraethwr ar ddynion yn gyfiawn, yn llywodraethu mewn i?fn Duw: {{angor|23:4|4}} Ac efe a fydd fel y bore-oleuni, pan gyfodo haul foregwaith heb gymylau: fel eginyn a dyf o’r ddaear, gan lewyrchiad yn ôl glaw. {{angor|23:5|5}} Er nad yw fy nhŷ i felly gyda Duw; eto cyfamod tragwyddol a wnaeth efe a mi, wedi ei luniaethu yn hollol ac yn sicr; canys fy holl iachawdwriaeth, a’m holl ddymuniad yw, er nad yw yn peri iddo flaguro. {{angor|23:6|6}} ¶ A’r anwir fyddant oll fel drain wedi eu bwrw heibio: canys mewn llaw nis cymerir hwynt. {{angor|23:7|7}} Ond y gŵr a gyffyrddo a hwynt a ddiffynnir a haearn, ac a phaladr gwayw-ffon; ac â thân y llosgir hwynt yn eu lle. {{angor|23:8|8}} ¶ Dyma enwau y cedyrn oedd gan Dafydd. Y Tachmoniad a eisteddai yn y gadair, yn bennaeth y tywysogion; hwnnw oedd Adino yr Esniad: efe a ruthrodd yn erbyn wyth cant, y rhai a laddodd efe ar unwaith. {{angor|23:9|9}} Ac ar ei ôl ef yr oedd Eleasar mab Dodo, mab Ahohi, ymhiith y tri chadarn, gyda Dafydd, pan ddifenwasant hwy y Philistiaid a ymgynullasent yno i ryfel, a phan aeth gwŷr Israel ymaith. {{angor|23:10|10}} Efe a gyfododd, ac a drawodd ar y Philistiaid, nes diffygio ei law ef a glynu o’i law ef wrth y cleddyf: a’r {{sc|Arglwydd}} a wnaeth iachawdwriaeth mawr y diwrnod hwnnw; a’r bobl a ddychwelasant ar ei ôl ef yn unig i anrheithio. {{angor|23:11|11}} Ac ar ei ôl ef yr oedd Samma mab Age yr Harariad. A’r Philistiaid a ymgyn¬ullasent yn dorf; ac yr oedd yno ran o’r maes yn llawn o ffacbys: a’r bobl a ffodd o flaen y Philistiaid. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> e9125l9vttvkxl7kpviedvwh3wuso4n 104 3604 172368 171733 2026-11-11T08:53:39Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172368 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|23:12|12}} Ond efe a safodd yng nghanol y rhandir, ac a’i hachubodd, ac a laddodd y Philisitiaid. Felly y gwnaeth yr {{sc|Arglwydd}} ymwared mawr. {{angor|23:13|13}} A thri o’r deg pemiaeth ar hugain a ddisgynasant, ac a ddaethant y cynhaeaf at Dafydd i ogof Adulam: a thorf y Philistiaid oedd yn gwersyllu yn nyffryn Refiaim., {{angor|23:14|14}} A Dafydd oedd yna mewn amddi- ffynfa: a sefyllfa y Philistiqid ydoedd yna yn Bethlehem. {{angor|23:15|15}} A blysiodd Dafydd, a dywedodd, Pwy a’m dioda i a dwfr o bydew Bethle¬hem, yr hwn sydd wrth y porth? {{angor|23:16|16}} A’r tri chadarn a ruthrasant trwy wersyll y Philistiaid, ac a dynasant ddwft o bydew Bethlehem, yr hwn oedd wrth y porth, ac a’i cymerasant hefyd, ac a’i dygasant at Dafydd: ond ni fynnai efe ei yfed, eithr efe a’i diodoffrymodd ef i’r {{sc|Arglwydd}}; {{angor|23:17|17}} Ac a ddywedodd, Na ato yr {{sc|Arglwydd}} i mi wneuthur hyn; onid gwaed y gwŷr a aethant mewn enbydrwydd am eu heinioes yw hwn? Am hynny ni fynnai efe ei yfed. Hyn a wnaeth y tri chadarn hynny. {{angor|23:18|18}} Ac Abisai brawd Joab, mab Serfia, oedd bennaf o’r tri. Ac efe a gyfododd ei waywffon yn erbyn tri chant, ac a’u lladdodd hwynt: ac iddo ef yr oedd yr enw ymhiith y tri. {{angor|23:19|19}} Onid anrhydeddusaf oedd efe o’r tri? a bu iddynt yn dywysog: eto ni’ chyrhaeddodd efe y tri chyntaf. {{angor|23:20|20}} A Benaia mab Jehoiada, mab gŵr grymus o Cabseel, aml ei weithredoedd, efe a laddodd ddau o gedyrn Moab: ac efe a aeth i waered, ac a laddodd lew mewn pydew yn amser eira. {{angor|23:21|21}} Ac efe a drawodd Eifftddyn, gŵr golygus o faint: ac yn llaw yr Eifftiad yr oedd gwaywffon; eithr efe a ddaeth i waered ato ef a ffon, ac a ddug y wayw¬ffon o law yr Eifftiad, ac a’i lladdodd ef a’i waywffon ei hun. {{angor|23:22|22}} Hyn a wnaeth Benaia mab Jehoiada: ac iddo yr oedd yr enw ymhiith y tri chadarn. {{angor|23:23|23}} Anrhydeddusach oedd na’r deg ar hugain; ond ni chyrhaeddodd efe y tri chyntaf: a Dafydd a’i gosododd ef ar ei wŷr o gard. {{angor|23:24|24}} Asahel brawd Joab oedd un o’r’ deg ar hugain; Elhanan mab Dodo y Bethlehemiad, {{angor|23:25|25}} Samma yr Harodiad, Elica yr Harodiad, {{angor|23:26|26}} Heles y Pa&iad, Ira mab Icces y Tecoiad, {{angor|23:27|27}} Abieser yr Anathuthiad, Mebunnflii;’ yr Husaihiad, {{angor|23:28|28}} Salmon yr Ahohiad, Maharai y Netoffathiad, {{angor|23:29|29}} Heleb mab Baana y Netoffathiad, Ittai mab Ribai o Gibea meibion Ben¬jamin, {{angor|23:30|30}} Benaia y’Pirathoniad, Hidai o afonydd Gaas, {{angor|23:31|31}} Abi-alboa yr Arbathiad, AsmafetB y Barhumiad, {{angor|23:32|32}} Eliahba y Saalboniafl; o feibion Jasen, Jonathan, {{angor|23:33|33}} Samma yr Harariad, Ahiam mab. Sarar yr Harariad, {{angor|23:34|34}} Eliffelet mab Ahasbai, mab y Maachathiad, Eliam mab Ahitoffel y Giloniad, {{angor|23:35|35}} Hesrat y Carmeliad . Paarai yr Arbiad, {{angor|23:36|36}} Igal mab Nathan o Soba, Bani y Gadiad, {{angor|23:37|37}} Selec yr Ammoniad, Naharai y Beerothiad yn dwyn arfau Joab mab Serfia, {{angor|23:38|38}} Ira yr Ithriad, Gareb yr Ithriad, {{angor|23:39|39}} Ureias yr Hethiad: dau ar bymtheg ar hugain o gwbl. {{angor|Pennod_24}}{{c|{{uc|Pennod XXIV}}.}} {{bach|1 ''Satan yn temtio Dafydd, ac yntau yn gyrru Joab i rifo y bobl.'' 5 ''Y capteniaid, ym mhen y raw mis a’r ugain niwrnod, yn dwyn cyfrif o dri chàn mil ar ddeg o ryfelwyr.'' 10 ''Dafydd yn cael ei ddewis o dri pla; ac yn dewis tridiau o’r nodau:'' 15 ''ac wedi lladd deng mil a thri ugain o’r bobl, yn edifarhâu, ac wrth hynny yn achub dinystr Jerusalem.'' 18 ''Dafydd, trwy gynghor Gad, yn prynu llawr-dyrnu Arafnah; a’r pla yn peidio, wedi iddo ef aberthu.''}} {{angor|24:1}} {{uc|A thrachefn}} dicllonedd yr {{sc|Arglwydd}} a enynnodd yn erbyn Israel; ac efe a anogodd Dafydd yn ett herbyn hwynt, i ddywedyd, DOS, cyfrift Israel a Jwda. {{angor|24:2|2}} Canys y brenin a ddywedodd wrth’ Joab tywysog y llu oedd ganddo ef, DOS’ yn awr trwy holl lwythau Israel, o Dan’: hyd Beer-seba, a chyfrif y bobl, fel y gwypwyf rifedi y bobl. {{angor|24:3|3}} A Joab a ddywedodd wrth y brenin, Yr {{sc|Arglwydd}} dy {{sc|Dduw}} a chwanego y" bobl yn gan cymaint ag y maent, fel y gwelo llygaid fy arglwydd frenin: on4< paham yr ewyllysia fy arglwydd frenin y.peth hyn? {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> 5hjshcsdr3m07rwedvrykb2xstmdad9 104 3605 172369 171734 2026-11-11T08:55:34Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172369 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|24:4|4}} A gair y brenin fu drech na Joab, ac na thywysogion y llu. Joab am hynny a aeth allan, a thywysogion y llu, o ŵydd y brenin, i gyfrif pobl Israel. {{angor|24:5|5}} ¶ A hwy a aethant dros yr Iorddonen, 1 ac a wersyllasant yn Aroer, o’r tu deau i’r ddinas sydd yng nghanol dyffryn Gad, ar yr {{sc|Arglwydd}} y drwg hwn, ac a ddy a thua Jaser. wedodd wrth yr angel oedd yn dinistrig n ??? - wlad y bobl, Dieon hellarh- of"‘ f" ‘—-a thua Jaser. {{angor|24:6|6}} Yna y daethant i Gilead, ac i wiaa Tshtim-hodsi; daethant hefyd i Danjaan, ac o amgylch i Sidon; {{angor|24:7|7}} Daethant hefyd i amddiffynfa Tyrus, ac i holl ddinasoedd yr Hefiaid, a’r Ganaaneaid; a hwy a aethant i du deau Jwda, i Beer-seba. {{angor|24:8|8}} Felly y cylchynasarit yr holl wlad, ac a ddaethant ymhen naw mis ac ugain niwrnod i Jerwsalem. {{angor|24:9|9}} A rhoddes Joab nifer cyfrif y bobl at y brenin: ac Israel ydoedd wyth gan mil o wyr grymus yn tynnu cleddyf; a gwŷr Jwda oedd bûm can mil o wŷr, ap {{angor|24:10|10}} ¶ A chalon Dafydd a’i trawodd ef, ar ôl iddo gyfrif y bobl. A dywedodd Dafydd wrth yr {{sc|Arglwydd}}, Pechais yn ddirfawr yn yr hyn a wneuthum: ac yn awr dilea, atolwg, O {{sc|Arglwydd}}, anwiredd dy was, canys ynfyd iawn y gwneuthum. {{angor|24:11|11}} A phan gyfododd Dafydd y bore, daeth. gair yr {{sc|Arglwydd}} at Gad y proff-wyd, gweledydd Dafydd, gan ddywedyd, {{angor|24:12|12}} DOS a dywed wrth Dafydd, Fel hyn y dywedodd yr {{sc|Arglwydd}}; Yr ydwyf fi yn gosod tri pheth o’th flaen di; dewis i ti;un ohonynt, a gwnaf hynny i ti. {{angor|24:13|13}} Felly Gad a ddaeth at Dafydd, ac a fynegodd iddo, ac a ddywedodd wrtho, A fynni ddyfod i ti saith mlynedd o" newyn yn dy wlad? neu ffoi dri mis o flaen dy elynion, a hwy yn dy erlid? ai ynteu bod haint yn y wlad dri diwrnod? Yn awr ymgynghora, ac edrych pa beth a atebaf i’r hwn a’m hanfonodd i., {{angor|24:14|14}} A dywedodd Dafydd wrth Gad, Y mae yn gyfyng iawn arnaf fi: bid i mi syrthio yn awr yn llaw yr {{sc|Arglwydd}}, canys arni yw ei drugareddau ef, ac na chwympwyf yn llaw dyn. {{angor|24:15|15}} Yna y rhoddes yl {{sc|Arglwydd}} haint yn Israel, o’r bore hyd yr amser nodedig: a bu farw o’r bobl, o .Dan hyd Beer-seba ddeng mil a thrigain o wŷr. {{angor|24:16|16}} A phan estynasai yr angel ei law at Jerwsalem i’w dinistrio hi, edifarhaodd v«uu fii uumyi-no y bobl, Digon bellach: atal dy law. Ac angel yr {{sc|Arglwydd}} oedd wrth lawr dyrnu Arafna y Jebusiad. {{angor|24:17|17}} A llefarodd Dafydd wrth yr {{sc|Arglwydd}}, pan ganfu efe yr angel a drawsai y bobl, a dywedodd, Wele, myfi a bechais, ac a wneuthum yn ddrygionus: ond y defaid byn, beth a wnaethant hwy? bydded, atolwg, dy law arnaf fi, ac ar dy fy nhad, {{angor|24:18|18}} ¶ A Gad a ddaeth at Dafydd y dwthwn hwnnw, ac a ddywedodd wrtho, DOS i fyny, cyfod allor i’r {{sc|Arglwydd}} yn llawr dyrnu Arafna y Jebusiad.; {{angor|24:19|19}} A Dafydd a aeth i fyny, yn ôl gair Gad, fel y gorchmynasai yr {{sc|Arglwydd}}. {{angor|24:20|20}} Ac Arafna a edrychodd, ac a ganfu y brenin a’i weision yn dyfod tuag ato. Ac Arafna a aeth allan, ac a ostyngodd ei wyneb i lawr gerbron y brenin. {{angor|24:21|21}} Ac Arafna a ddywedodd, Paham y daeth fy arglwydd frenin at ei was? A dywedodd Dafydd, I brynu gennyt ti y llawr dyrnu, i adeiladu allor i’r {{sc|Arglwydd}}, fel yr atalier y pla oddi wrth y bobl. {{angor|24:22|22}} A dywedodd Arafna wrth Dafydd, Cymered, ac offrymed fy arglwydd frenin yr hyn fyddo da yn ei olwg: wele yr ychen yn boethoffrwm, a’r ffustiau ac offer yr ychen yn lle cynnud.: {{angor|24:23|23}} Hyn oll a roddodd Arafna, megis brenin, i’r brenin. A dywedodd Arafna wrth y brenin, Yr {{sc|Arglwydd}} dy {{sc|Dduw}} . a fyddo bodlon i ti. {{angor|24:24|24}} A dywedodd y brenin wrth Arafna, Nage; eithr gan brynu y prynaf efmewn ‘ pris gennyt: ac nid offrymaf i’r {{sc|Arglwydd}} fy Nuw boethoffrymau rhad. Felly Dafydd a brynodd y llawr dyrnu a’r ychen, er deg a deugain o siclau arian. {{angor|24:25|25}} Ac yno yr adeiladodd Dafydd allor i’r {{sc|Arglwydd}}, ac a offrymodd boeth¬offrymau ac offrymau hedd. A’r {{sc|Arglwydd}} a gymododd a’r wlad, a’r pla a ataliwyd oddi wrth Israel.<noinclude><references/></noinclude> f60j0lhhqsbdf1demusocebav8uninm 104 3606 172370 171735 2026-11-11T08:56:39Z Tylopous 3717 {{sc}}, ¶ 172370 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{canoli|{{mawr|{{uc|Llyfr cyntaf y brenhinoedd;}}}}<br> {{sc|yr hwn a elwir hefyd,}}<br> {{uc|Trydydd llyfr y brenhinoedd.}}}} {{angor|Pennod_1}}{{c|{{uc|Pennod I}}.}} {{bach|1 ''Abisag yn ymgeleddu Dafydd.'' 5 ''Adonïah, anwylyd Dafydd, yn ei wneuthur ei hun yn frenhin.'' 11 ''Nathan yn cynghori'' 15 ''i Bathseba ddywedyd i’r brenhin,'' 22 ''ac yn dywedyd gyd â hi.'' 28 ''Dafydd yn adnewyddu ei lw i Bathseba.'' 32 ''Sadoc a Nathan, trwy archiad Dafydd, yn enneinio Solomon yn frenhin; a’r bobl yn gorfoleddu.'' 41 ''Jonathan yn adrodd hynny, a gwahoddedigion Adonïah yn ffoi.'' 50 ''Adonïah yn cymmeryd noddfa wrth gyrn yr allor; a than ammod, yn cael ei ollwng yn rhydd.''}} {{angor|1:1}} {{uc|A’r}} brenin Dafydd oedd hen, ac a aethai mewn oedran; er iddynt ei anhuddo ef mewn dillad, eto ni chynhesai efe. {{angor|1:2|2}} Am hynny ei weision a ddywedasant wrtho, Ceisier i’m harglwydd frenin lances o forwyn; a safed hi o flaen y brenin, a bydded yn gwneuthur ymgeledd iddo, a gorwedded yn dy fynwes, fel y gwresogo fy arglwydd frenin. {{angor|1:3|3}} A hwy a geisiasant lances deg trwy holl fro Israel, ac a gawsant Abisag y Sunamees, ac a’i dygasant hi at y brenin. {{angor|1:4|4}} A’r llances oedd deg iawn, ac oedd yn ymgeleddu’r brenin, ac yn ei wasanaethu ef: ond ni bu i’r brenin a wnaeth â hi. {{angor|1:5|5}} ¶ Ac Adoneia mab Haggith a ymddyrchafodd, gan ddywedyd, Myfi a fyddaf frenin: ac efe a ddarparodd iddo gerbydau a gwŷr meirch, a dengwr a deugain i redeg o’i flaen. {{angor|1:6|6}} A’i dad nid anfodlonasai ef yn ei ddyddiau, gan ddywedyd, Paham y gwnaethost fel hyn? yntau hefyd oedd deg iawn o bryd; ac efe a anesid wedi Absalom. {{angor|1:7|7}} Ac o’i gyfrinach y gwnaeth efe Joab mab Serfia, ac Ahiathar yr offeiriad: a hwy a gynorthwyasant ar ôl Adoneia. {{angor|1:8|8}} Ond Sadoc yr offeiriad, a Benaia mab Jehoiada, a Nathan y proffwyd, a Simei, a Rei, a’r gwŷr cedyrn a fuasai gyda Dafydd, nid oeddynt gydag Adoneia. {{angor|1:9|9}} Ac Adoneia a laddodd ddefaid, a gwartheg, a phasgedigion, wrth faen Soheleth, yr hwn sydd wrth En-rogel, ac a wahoddodd ei holl frodyr meibion y brenin, a holl wŷr Jwda gweision y brenin. {{angor|1:10|10}} Ond Nathan y proffwyd, a Benaia, a’r gwŷr cedyrn, a Solomon ei frawd, ni wahoddodd efe. {{angor|1:11|11}} ¶ Am hynny y dywedodd Nathan wrth Bathseba mam Solomon, gan ddy¬wedyd, Oni chlywaist ti fod Adoneia mab Haggith yn teyrnasu, a’n harglwydd Dafydd heb wybod hynny? {{angor|1:12|12}} Tyred gan hynny yn awr, atolwg, rhoddaf i ti gyngor, fel yr achubych dy einioes dy hun, ac einioes Solomon dy fab, {{angor|1:13|13}} Dos, a cherdda i mewn at y brenin Dafydd, a dywed wrtho, Oni thyngaist ti, fy arglwydd frenin, wrth dy wasanaethwraig, gan ddywedyd, Solomon dy fab di a deyrnasa yn ddiau ar fy ôl i, ac efe a eistedd ar fy ngorseddfainc i? paham gan hynny y mae Adoneia yn teyrnasu? {{angor|1:14|14}} Wele, tra fyddych yno eto yn llefaru wrth y brenin, minnau a ddeuaf i mewn ar dy ôl di, ac a sicrhaf dy eiriau di. {{angor|1:15|15}} ¶ A Bathseba a aeth i mewn at y brenin, i’r ystafell. A’r brenin oedd hen iawn; ac Abisag y Sunamees oedd yn gwasanaethu’r brenin. {{angor|1:16|16}} A Bathseba a ostyngodd ei phen, ac a ymgrymodd i’r brenin. A’r brenin a ddywedodd, Beth a fynni di? {{angor|1:17|17}} Hithau a ddywedodd wrtho, Fy arglwydd, ti a dyngaist i’r {{sc|Arglwydd}} dy {{sc|Dduw}} wrth dy wasanaethyddes, gan ddywedyd, Solomon dy fab a deyrnasa yn ddiau ar fy ôl i, ac efe a eistedd ar fy ngorseddfainc i: {{angor|1:18|18}} Ac yn awr, wele, Adoneia sydd frenin; ac yr awr hon, fy arglwydd frenin, nis gwyddost ti hyn. {{angor|1:19|19}} Ac efe a laddodd wartheg, ac anifeiliaid breision, a defaid lawer iawn, ac a wahoddodd holl feibion y brenin, ac Abiathar yr offeiriad, a Joab tywysog y filwriaeth: ond dy was Solomon ni wahoddodd efe. {{angor|1:20|20}} Tithau, fy arglwydd frenhin, y<noinclude><references/></noinclude> sudtgrwmyinwzibo2y5jww18etm51xy 104 3678 172371 171461 2026-11-11T09:01:37Z Tylopous 3717 angorau 172371 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>le ef y teyrnasodd Hadad mab Bedad, yr hwn a drawodd Midian ym maes Moab: ac enw ei ddinas ef ydoedd Afith. {{angor|1:47|47}} A phan fu farw Hadad, y teyrnasodd yn ei le ef Samla o Masreca. {{angor|1:48|48}} A phan fu farw Samla, Saul o Rehoboth wrth yr afon a deyrnasodd yn ei le ef. {{angor|1:49|49}} A phan fu farw Saul, y teyrnasodd yn ei le ef Baalhanan mab Achbor. {{angor|1:50|50}} A bu farw Baalhanan, a theyrnasodd yn ei le ef Hadad: ac enw ei ddinas ef °edd Pai; ac enw ei wraig ef Mehetabel, merch Matted, merch Mesahab. {{angor|1:51|51}} A bu farw Hadad. A dugiaid Edom oedd; dug Timna, dug Alia, dug Jetheth, {{angor|1:52|52}} Dug Aholibama, dug Ela, dug Pinon {{angor|1:53|53}} Dug Cenas, dug Teman, dug Mibsar, {{angor|1:54|54}} Dug Magdiel, dug Iram. Dyma ddugiaid Edom. {{angor|Pennod_2}}{{c|{{uc|Pennod II}}.}} {{bach|1 ''Meibion Israel.'' 3 ''Hiliogaeth Judah o Tamar.'' 13 ''Meibion Jesse.'' 18 ''Hiliogaeth Caleb mab Hesron.'' 21 ''Hiliogaeth Hesron o ferch Machir.'' 25 ''Hiliogaeth Jerahmeel.'' 34 ''Hiliogaeth Sesan.'' 42 ''Caingc arall o hiliogaeth Caleb.'' 50 ''Hiliogaeth Caleb mab Hur.''}} {{angor|2:1}} {{uc|Dyma}} feibion Israel; Reuben, Simeon, Lefi, a Jwda, Issachar, a Sabulon, {{angor|2:2|2}} Dan, Joseff, a Benjamin, Nafftali, Gad, ac Aser. {{angor|2:3|3}} Meibion Jwda; Er, ac Onan, a Sela. Y tri hyn a anwyd iddo ef o ferch Sua y Ganaanees. Ond Er, cyntaf-anedig Jwda, ydoedd ddrygionus yng ngolwg yr ARGLWYDD, ac efe a'i lladdodd ef. {{angor|2:4|4}} A Thamar ei waudd ef a ymddûg iddo Phares a Sera. Holl feibion Jwda oedd bump. {{angor|2:5|5}} Meibion Phares; Hesron a Hamul. {{angor|2:6|6}} A meibion Sera; Simri, ac Ethan, a Heman, a Chalcol, a Dara; hwynt oll oedd bump. {{angor|2:7|7}} A meibion Carmi; Achar, yr hwn a flinodd Israel, ac a wnaeth gamwedd oblegid y diofryd-beth. {{angor|2:8|8}} A meibion Ethan; Asareia. {{angor|2:9|9}} A meibion Hesron, y rhai a anwyd iddo ef; Jerahmeel, a Ram, a Chelubai. {{angor|2:10|10}} A Ram a genhedlodd Amminadab; ac Amminadab a genhedlodd Nahson, pennaeth meibion Jwda; {{angor|2:11|11}} A Nahson a genhedlodd Salma; a Salma a genhedlodd Boas; {{angor|2:12|12}} A Boas a genhedlodd Obed; ac Obed a genhedlodd Jesse; {{angor|2:13|13}} A Jesse a genhedlodd ei gyntaf-anedig Eliab, ac Abinadab yn ail, a Simma yn drydydd, {{angor|2:14|14}} Nethaneel yn bedwerydd, Radai yn bumed, {{angor|2:15|15}} Osem yn chweched, Dafydd yn seithfed: {{angor|2:16|16}} A'u chwiorydd hwynt oedd Serfia ac Abigail. A meibion Serfia; Abisai, a Joab, ac Asahel, tri. {{angor|2:17|17}} Ac Abigail a ymddûg Amasa. A thad Amasa oedd Jether yr Ismaeliad. {{angor|2:18|18}} A Chaleb mab Hesron a enillodd blant o Asuba ei wraig, ac o Jerioth: a dyma ei meibion hi; Jeser, Sobab, ac Ardon. {{angor|2:19|19}} A phan fu farw Asuba, Caleb a gymerth iddo Effrath, a hi a ymddûg iddo Hur. {{angor|2:20|20}} A Hur a genhedlodd Uri, ac Uri a genhedlodd Besaleel. {{angor|2:21|21}} Ac wedi hynny yr aeth Hesron i mewn at ferch Machir, tad Gilead, ac efe a’i priododd hi pan ydoedd fab trigain mlwydd; a hi a ddug iddo Segub. {{angor|2:22|22}} A Segub a genhedlodd Jair: ac yr oedd iddo ef dair ar hugain o ddinasoedd yng ngwlad Gilead. {{angor|2:23|23}} Ac efe a enillodd Gesur, ac Aram, a threfydd Jair oddi arnynt, a Chenath a’i phentrefydd, sef trigain o ddinasoedd. Y rhai hyn oll oedd eiddo meibion Machir tad Gilead. {{angor|2:24|24}} Ac ar ôl marw Hesron o fewn Caleb-effrata, Abeia gwraig Hesron a ymddûg iddo Asur, tad Tecoa. {{angor|2:25|25}} A meibion Jerahmeel cyntaf-anedig Hesron oedd, Ram yr hynaf, Buna, ac Oren, ac Osem, ac Ahïa. {{angor|2:26|26}} A gwraig arall ydoedd i Jerahmeel, a’i henw Atara: hon oedd fam Onam. {{angor|2:27|27}} A meibion Ram cyntaf-anedig Jerah¬meel oedd, Maas, a Jaimn, ac Ecer. {{angor|2:28|28}} A meibion Onam oedd Sammai, a Jada. A meibion Sammai; Nadab, ac Abisur. {{angor|2:29|29}} Ac enw gwraig Abisur oedd Abihail: a hi a ymddûg iddo Aban, a Molid. {{angor|2:30|30}} A meibion Nadab; Seled, ac Appaim. A bu farw Seled yn ddi-blant. {{angor|2:31|31}} A meibion Appaim; Isi. A<noinclude><references/></noinclude> ponfct0fdhvolqmuojma5kusgur8s76 104 3679 172372 171462 2026-11-11T09:04:29Z Tylopous 3717 angorau 172372 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>meibion Isi; Sesan. A meibion Sesan; Alai. {{angor|2:32|32}} A meibion Jada brawd Sammai; Jether, a Jonathan. A bu farw Jether yn ddi-blant. {{angor|2:33|33}} A meibion Jonathan; Peleth, a Sasa. Y rhai hyn oedd feibion Jerahmeel. {{angor|2:34|34}} Ac nid oedd i Sesan feibion, ond merched: ac i Sesan yr oedd gwas o Eifftiad, a’i enw Jarha. {{angor|2:35|35}} A Sesan a roddodd ei ferch yn wraig i Jarha ei was. A hi a ymddûg iddo Altai. {{angor|2:36|36}} Ac Attai a genhedlodd Nathan, a Nathan a genhedlodd Sabad. {{angor|2:37|37}} A Sabad a genhedlodd Efflal, ac Efflal a genhedlodd Obed, {{angor|2:38|38}} Ac Obed a genhedlodd Jehu, a Jehu a genhedlodd Asareia, {{angor|2:39|39}} Ac Asareia a genhedlodd Heles, a Heles a genhedlodd Eleasa, {{angor|2:40|40}} Ac Eleasa a genhedlodd Sisamai, a Sisamai a genhedlodd Salum, {{angor|2:41|41}} A Salum a genhedlodd Jecameia, a Jecameia a genhedlodd Elisama. {{angor|2:42|42}} Hefyd meibion Caleb brawd Jerah¬meel oedd. Mesa ei gyntaf-anedig, hwn oedd dad Siff: a meibion Maresa tad Hebron. {{angor|2:43|43}} A meibion Hebron; Cora, a Thappua, a Recem, a Sema. {{angor|2:44|44}} A Sema a genhedlodd Raham, tad Jorcoam: a Recem a genhedlodd Sammai. {{angor|2:45|45}} A mab Sammai oedd Maon: a Maon oedd dad Bethsur. {{angor|2:46|46}} Ac Effa gordderchwraig Caleb a ymddûg Haran, a Mosa, a Gases: a Haran a genhedlodd Gases. {{angor|2:47|47}} A meibion Jahdai; Regem, a Jotham, a Gesan, a Phelet, ac Effa, a Saaff. {{angor|2:48|48}} Gordderchwraig Caleb, sef Maacha, a ymddûg Seber a Thirhana. {{angor|2:49|49}} Hefyd hi a ymddûg Saaff tad Madmanna, Sefa tad Machbena, a thad Gibea: a merch Caleb oedd Achsa. {{angor|2:50|50}} Y rhai hyn oedd feibion Caleb S mab Hur, cyntaf-anedig Effrata; Sobal tad Ciriath-jearim, {{angor|2:51|51}} Salma tad Bethlehem, Hateff tad Bethgader. {{angor|2:52|52}} A meibion oedd i Sobal, tad Ciriath-jearim: Haroe, a hanner y Manahethiaid, {{angor|2:53|53}} A theuluoedd Ciriath-jearim oedd yr Ithriaid, a’r Puhiaid, a’r Sumathiaid, a’r Misraiaid: o’r rhai hyn y daeth y Sareathiaid a’r Esthauliaid. {{angor|2:54|54}} Meibion Salma; Bethlehem, a’r Netoffathiaid, Ataroth tŷ Joab, a hanner y Manahethiaid, y Soriaid. {{angor|2:55|55}} A thylwyth yr ysgrifenyddion, y rhai a breswylient yn Jabes; y Tirathiaid, y Simeathiaid, y Suchathiaid. Dyma y Ceniaid, y rhai a ddaethani o Hemath, tad tylwyth Rechab. {{angor|Pennod_3}}{{c|{{uc|Pennod III}}.}} {{bach|1 ''Meibion Dafydd,'' 10 ''a’i lin ef hyd Sedecïah.'' 17 ''Hiliogaeth Jechonïah.''}} {{angor|3:1}} {{uc|Y rhai}} hyn hefyd oedd feibion Dafydd, y rhai a anwyd iddo ef yn Hebron; y cyntaf-anedig Amnon, o Ahinoam y Jesreeles: yr ail, Daniel, o Abigail y Garmeles: {{angor|3:2|2}} Y trydydd, Absalom mab Maacha, merch Talmai brenin Gesur: y pedwerydd, Adoneia mab Haggith: {{angor|3:3|3}} Y pumed, Seffateia o Abital: y chweched, Ithream o Egla ei wraig. {{angor|3:4|4}} Chwech a anwyd iddo yn Hebron; ac yno y teyrnasodd efe saith mlynedd a chwe mis: a thair blynedd ar ddeg ar hugain y teyrnasodd efe yn Jerwsalem. {{angor|3:5|5}} A’r rhai hyn a anwyd iddo yn Jerw¬salem; Simea, a Sobab, a Nathan, a Solomon, pedwar, o Bathsua merch Ammiel: {{angor|3:6|6}} Ibhar hefyd, ac Elisama, ac Eliffelet, {{angor|3:7|7}} A Noga, a Neffeg, a Jaffia, {{angor|3:8|8}} Ac Elisama, Eliada, ac Eliffelet, naw. {{angor|3:9|9}} Dyma holl feibion Dafydd, heblaw meibion y gordderchwragedd, a Thamar eu chwaer hwynt. {{angor|3:10|10}} A mab Solomon ydoedd Rehoboam: Abeia ei fab yntau; Asa ei fab yntau; a Jehosaffat ei fab yntau; {{angor|3:11|11}} Joram ei fab yntau; Ahaseia ei fab yntau; Joas ei fab yntau; {{angor|3:12|12}} Amaseia ei fab yntau; Asareia ei fab yntau; Jotham ei fab yntau; {{angor|3:13|13}} Ahas ei fab yntau; Heseceia ei fab yntau; Manasse ei fab yntau; {{angor|3:14|14}} Amon ei fab yntau; Joseia ei fab yntau. {{angor|3:15|15}} A meibion Joseia; y cyntaf-aaedig oedd Johanan, yr ail Joacim, y trydydd Sedeceia, y pedwerydd Salum. {{angor|3:16|16}} A meibion Joacim; Jechoneia ei fab ef, Sedeceia ei fab yntau. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> cbue8re5le59bnljysrgfrs6zubb0ag 104 3680 172373 171463 2026-11-11T09:07:02Z Tylopous 3717 angorau 172373 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>{{angor|3:17|17}} A meibion Jechoneia; Asshr, Salathiel ei fab yntau, {{angor|3:18|18}} Malciram hefyd, a Phedaia, a Senasar, Jecameia, a Hosama, a Nedabeia. {{angor|3:19|19}} A meibion Pedaia; Sorobabel, a Simei: a meibion Sorobabel; Mesulam, a Hananeia, a Selomith eu chwaer hwynt: {{angor|3:20|20}} A Hasuba, ac Ohel, a Berecheia, a Hasadeia, Jusab-hesed, pump. {{angor|3:21|21}} A meibion Hananeia; Pelatia a Jesaia: meibion Reffaia, meibion Arnan, meibion Obadeia, meibion Sechaneia. {{angor|3:22|22}} A meibion Sechaneia, Semaia: a meibion Semaia; Hattus, ac Igeal, a Bareia, a Nearia, a Saffat, chwech. {{angor|3:23|23}} A meibion Nearia; Elioenai, a Heseceia, ac Asricam, tri. {{angor|3:24|24}} A meibion Elioenai oedd, Hodaia, ac Eliasib, a Phelaia, ac Accub, a Johanan, a Dalaia, ac Anani, saith. {{angor|Pennod_4}}{{c|{{uc|Pennod IV}}.}} {{bach|1, 11 ''Hiliogaeth Judah o Caleb mab Hur,'' 5 ''ac o Asur mab Hesron.'' 9 ''Jebes, a’i weddi.'' 21 ''Hiliogaeth Selah,'' 24 ''a Simeon, a’i ddinasoedd.'' 39 ''Eu gorfodaeth ar Gedor, a’r Amaleciaid, ym mynydd Seir.''}} {{angor|4:1}} {{uc|Meibion}} Jwda; Phares, Hesron, a Charmi, a Hur, a Sobal. {{angor|4:2|2}} A Reaia mab Sobal a genhedlodd Jahath; a Jahath a genhedlodd Ahumai, a Lahad. Dyma deuluoedd y Sorathiaid. {{angor|4:3|3}} A’r rhai hyn oedd o dad Etam; Jesreel, ac Isma, ac Idbas: ac enw eu chwaer hwynt oedd Haselelponi. {{angor|4:4|4}} A Phenuel tad Gedor, ac Eser tad Husa. Dyma feibion Hur cyntaf-anedig Effrata, tad Bethlehem. {{angor|4:5|5}} Ac i Asur tad Tecoa yr oedd dwy wraig, Hela a Naara. {{angor|4:6|6}} A Naara a ddug iddo Ahusam, a Heffer, a Themeni, ac Hahastari. Dyma feibion Naara. {{angor|4:7|7}} A meibion Hela oedd, Sereth, a Jesoar, ac Ethnan. {{angor|4:8|8}} A Chos a genhedlodd Anub, a Sobeba, a theuluoedd Aharhel mab Harum. {{angor|4:9|9}} Ac yr oedd Jabes yn anrhydeddusach na’i frodyr; a’i fam a alwodd ei enw ef Jabes, gan ddywedyd, Oblegid i mi ei ddwyn ef trwy ofid. {{angor|4:10|10}} A Jabes a alwodd ar DDUW Israel, gan ddywedyd, O na lwyr fendithit fi, ac na ehengit fy nherfynau, a bod dy law gyda mi, a’m cadw oddi wrth ddrwg, fel na’m gofidier! A pharodd Duw ddyfod iddo yr hyn a ofynasai. {{angor|4:11|11}} A Chelub brawd Sua a genhedlodd Mehir, yr hwn oedd dad Eston. {{angor|4:12|12}} Ac Eston a genhedlodd Bethrafia, a Phasea, a Thehinna tad dinas Nahas. Dyma ddynion Recha. {{angor|4:13|13}} A meibion Cenas; Othniel, a Seraia: a meibion Othniel; Hathath. {{angor|4:14|14}} A Meonothai a genhedlodd Offra: a Seraia a genhedlodd Joab, tad glyn y crefftwyr; canys crefftwyr oeddynt hwy. {{angor|4:15|15}} A meibion Caleb mab Jeffunne; Iru, Ela, a Naam: a meibion Ela oedd, Cenas. {{angor|4:16|16}} A meibion Jehaleleel; Siff, a Siffa, Tiria, ac Asareel. {{angor|4:17|17}} A meibion Esra oedd, Jether, a Mered, ac Effer, a Jalon: a hi a ddug Miriam, a Sammai, ac Isba tad Estemoa. {{angor|4:18|18}} A’i wraig ef Jehwdia a ymddûg Jered tad Gedor, a Heber tad Socho, a Jecuthiel tad Sanoa. A dyma feibion Bitheia merch Pharo, yr hon a gymerth Mered. {{angor|4:19|19}} A meibion ei wraig Hodeia, chwaer Naham, tad Ceila y Garmiad, ac Estemoa y Maachathiad. {{angor|4:20|20}} A meibion Simon oedd, Amnon, a Rinna, Benhanan, a Thilon. A meibion Isi oedd, Soheth, a Bensoheth. {{angor|4:21|21}} A meibion Sela mab Jwda oedd, Er tad Lecha, a Laada tad Maresa, a theuluoedd tylwyth gweithyddion lliain main, o dŷ Asbea, {{angor|4:22|22}} A Jocim, a dynion Choseba, a Joas, a Sarafr, y rhai oedd yn arglwyddiaethu ar Moab, a Jasubilehem. Ac y mae y pethau hyn yn hen. {{angor|4:23|23}} Y rhai hyn oedd grochenyddion yn cyfanheddu ymysg planwydd a chaeau; gyda’r brenin yr arosasant yno yn ei waith ef. {{angor|4:24|24}} Meibion Simeon oedd, Nemuel, a Jamin, Jarib, Sera, a Saul: {{angor|4:25|25}} Salum ei fab yntau, Mibsam ei fab yntau, Misma ei fab yntau. {{angor|4:26|26}} A meibion Misma; Hamuel ei<noinclude><references/></noinclude> b4yhvw3bmn4rcqnc22hetbnlhcmnkcq 104 3681 172374 171464 2026-11-11T09:09:23Z Tylopous 3717 angorau 172374 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>fab yntau, Sacchur ei fab yntau, Simei ei fab yntau. {{angor|4:27|27}} Ac i Simei yr oedd un ar bymtheg o feibion, a chwech o ferched, ond i’w frodyr ef nid oedd nemor o feibion: ac nid amlhasai eu holl deulu hwynt meigis meibion Jwda. . {{angor|4:28|28}} A hwy a breswyliasant yn Beerseba, a Molada, a Hasar-sual, {{angor|4:29|29}} Yn Bilha hefyd, ac yn Esem, ac yn Tolad, {{angor|4:30|30}} Ac yn Bethuel, ac yn Horma, ac yn. Siclag, {{angor|4:31|31}} Ac yn Beth-marcaboth, ac yn Hasar-susim, ac yn Beth-birei, ac yn Saaiaim, Dyma eu dinasoedd hwynt, nes teyrnasu o Dafydd. {{angor|4:32|32}} A’u trefydd hwynt oedd, Etam, ac Am, Rimmon, a Thochen, ac Asan, pump o ddinasoedd. {{angor|4:33|33}} A’u holl bentrefi hwynt hefyd, y rhai oedd o amgylch y dinasoedd hyn hyd Baal. Dyma eu trigfannau hwynt, a’u hachau. {{angor|4:34|34}} A Mesobab, a Jamlech, a Josa mab Amaseia, {{angor|4:35|35}} A Joel, a Jehu mab Josibia, fab Seraia, fab Asiel, {{angor|4:36|36}} Ac Elioenai, a Jaacoba, a Jesohaia; ac Asaia, ac Adiel, a Jesimiel, a Benaia, {{angor|4:37|37}} A Sisa mab Sim, fab Alon, fab Jedaia, fab Simri, fab Semaia. {{angor|4:38|38}} Y rhai hyn erbyn eu henwau a aethant yn benaethiaid yn eu teuluoedd, ac a amlhasant dylwyth eu tadau yn fawr. {{angor|4:39|39}} A hwy a aethant i flaenau Gedor, hyd at du dwyrain y dyffryn, i geisio porfa i’w praidd. {{angor|4:40|40}} A hwy a gawsant borfa fras, a da, a gwlad eang ei therfynau, a heddychlon.a thangnefeddus: canys y rhai a breswyliasent yno o’r blaen oedd o Cham. {{angor|4:41|41}} A’r rhai hyn yn ysgrifenedig erbyn eu henwau a ddaethant yn nyddiau Heseceia brenhin Jwda, ac a drawsant eu pebyll a’r anheddau a gafwyd yno, ac a’u difrodasant hwy hyd y dydd hwn, a thrigasant yn eu lle hwynt; am fod porfa i’w praidd hwynt yno. {{angor|4:42|42}} Ac ohonynt hwy, sef o feibion Simeon, yr aeth pum cant o ddynion i fynydd Seir, a Phelatia, a Nearia, a Reffaia, ac Ussiel, meibion Isi, yn ben arnynt. {{angor|4:43|43}} Trawsant hefyd y gweddill a ddianghasai o Amalec, ac a wladychasant yno hyd y dydd hwn. {{angor|Pennod_5}}{{c|{{uc|Pennod V}}.}} {{bach|1 ''Llin Reuben, (yr hwn a gollodd ei enedigaeth-fraint,) hyd y caethgludiad i Babilon.'' 9 ''Eu trigias, a’u gorfodaeth ar yr Hagariaid.'' 11 ''Pennaduriaid a thrigleoedd Gad.'' 18 ''Rhifedi a gorfodaeth Reuben, a Gad, a hanner llwyth Manasseh.'' 23 ''Trigleoedd a Phennaduriaid yr hanner llwyth hwnnw.'' 25 ''Eu caethiwed o herwydd eu pechod.''}} {{angor|5:1}} {{uc|A meibion}} Reuben, cyntaf-anedig Israel, (canys efe oedd gyntaf-anedig, ond am iddo halogi gwely ei dad, rhoddwyd ei enedigaethfraint ef i feibion Joseff, mab Israel; ac ni chyfrifir ei achau ef yn ôl yr enedigaethfraint: {{angor|5:2|2}} Ganys Jwda a ragorodd ar ei frodyr, ac ohono ef y daeth blaenor: a’r enedig¬aethfraint a roddwyd i Joseff.) {{angor|5:3|3}} Meibion Reuben cyntaf-anedig Israel oedd, Hanoch, a Phalu, Hesron a Charmi. {{angor|5:4|4}} Meibion Joel; Semaia ei fab ef, Gog ei fab yntau, Simei ei fab yntau, {{angor|5:5|5}} Micha ei fab yntau, Reaia ei fab yntau, Baal ei fab yntau, {{angor|5:6|6}} Beera ei fab yntau, yr hwn a gaethgludodd Tilgath-pilneser brenin Asyria: hwn ydoedd dywysog i’r Reubeniaid. {{angor|5:7|7}} A’i frodyr ef yn eu teuluoedd, wrth gymryd eu hachau yn eu cenedlaethau: y pennaf oedd Jeiel, a Sechareia, {{angor|5:8|8}} A Bela mab Asas, fab Sema, fab Joel, yr hwn a gyfanheddodd yn Aroer, a hyd at Nebo, a Baalmeon. {{angor|5:9|9}} Ac o du y dwyrain y preswyliodd efe, hyd. y lle yr eler i’r anialwch, oddi wrth afon Ewffrates: canys eu hanifeiliaid hwynt a amlhasai yng ngwlad Gilead. {{angor|5:10|10}} Ac yn nyddiau Saul y gwnaethant hwy ryfel yn erbyn yr Hagariaid, y rhai a syrthiasant trwy eu dwylo hwynt; a thrigasant yn eu pebyll hwynt, trwy holl du dwyrain Gilead. {{angor|5:11|11}} A meibion Gad a drigasant gyferbyn a hwynt yng ngwlad Basan, hyd at Salcha: {{angor|5:12|12}} Joel y pennaf, a Saffam yr ail, a Jaanai, a Saffat, yn Basan. {{angor|5:13|13}} A’u brodyr hwynt o dŷ eu tadau oedd, Michael, a Mesulam, a Seba, a Jorai, a Jacan, a Sia, a Heber, saith. {{angor|5:14|14}} Dyma feibion Abihail fab Huri,<noinclude><references/></noinclude> k86amv6p98f4scqkyrdn7lxtxvnz7k7 104 3682 172375 171465 2026-11-11T09:11:56Z Tylopous 3717 angorau 172375 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>fab Jaroa, fab Gilead, fab Michael, fab Jesisai, fab Jahdo, fab Bus; {{angor|5:15|15}} Ahi mab Abdiel, fab Guni, y pennaf o dŷ eu tadau. {{angor|5:16|16}} A hwy a drigasant yn Gilead yn Basan, ac yn ei threfydd, ac yn holl bentrefi Saron, wrth eu terfynau. {{angor|5:17|17}} Y rhai hyn oll a gyfrifwyd wrth eu hachau, yn nyddiau Jotham brenin Jwda, ac yn nyddiau Jeroboam brenin Israel. {{angor|5:18|18}} Meibion Reuben, a’r Gadiaid, a hanner llwyth Manasse, o wŷr nerthol, dynion yn dwyn tarian a chleddyf, ac yn tynnu bwa, ac wedi eu dysgu i ryfel, oedd bedair mil a deugain a saith cant a thrigain, yn myned allan i ryfel. {{angor|5:19|19}} A hwy a wnaethant ryfel yn erbyn yr Hagariaid, a Jetur, a Neffis, a Nodab. {{angor|5:20|20}} A chynorthwywyd hwynt yn erbyn y rhai hynny, a rhoddwyd yr Hagariaid i’w dwylo hwynt, a chwbl a’r a ydoedd gyda hwynt: canys llefasant ar DDUW yn y rhyfel, ac efe a wrandawodd aarynt, oherwydd iddynt obeithio ynddo. {{angor|5:21|21}} A hwy a gaethgludasant eu hani¬feiliaid hwynt; o’u camelod hwynt ddengmil a deugain, ac o ddefaid ddeucant a deg a deugain o filoedd, ac o asynnod ddwy fil, ac o ddynion gan mil. {{angor|5:22|22}} Canys llawer yn archolledig a fuant feirw, am fod y rhyfel oddi wrth DDUW; a hwy a drigasant yn eu lle hwynt hyd y caethiwed. {{angor|5:23|23}} A meibion hanner llwyth Manasse a drigasant yn y tir: o Basan hyd Baal-hermon, a Senir, a mynydd Hermon, yr aethant hwy yn aml. {{angor|5:24|24}} Y rhai hyn hefyd oedd bennau tŷ eu tadau, sef Effer, ac Isi, ac Eliel, ac Asriel, a Jeremeia, a Hodafia, a Jadiel, gwŷr cedyrn o nerth, gwŷr enwog, a phennau tŷ eu tadau. {{angor|5:25|25}} A hwy a droseddasant yn erbyn Duw eu tadau, ac a buteiniasant ar ôl duwiau pobl y wlad, y rhai a ddinistriasai Duw o’u blaen hwynt. {{angor|5:26|26}} A Duw Israel a anogodd ysbryd Pul brenin Asyria, ac ysbryd Tilgath-pilneser brenin Asyria, ac a’u caethgludodd hwynt, sef y Reubeniaid, a’r Gadiaid, a hanner llwyth Manasse, ac a’u dug hwynt i Hala, a Habor, a Hara, ac i afon Gosan, hyd y dydd hwn. {{angor|Pennod_6}}{{c|{{uc|Pennod VI}}.}} {{bach|1 ''Meibion Lefi.'' 4 ''Llin yr offeiriaid hyd y caethgludiad.'' 16 ''Teuluoedd Gersom, Cohath, a Merari.'' 49 ''Swydd Aaron, a’i lin hyd Ahimaas.'' 54 ''Dinasoedd yr offeiriaid a’r Lefiaid.''}} {{angor|6:1}} {{uc|Meibion}} Lefi; Gerson, Cohath, a Merari. {{angor|6:2|2}} A meibion Cohath; Amram, Ishar, a Hebron, ac Ussiel. {{angor|6:3|3}} A phlant Amram; Aaron, Moses, a Miriam: a meibion Aaron, Nadab ac Abihu, Eleasar ac Ithamar. {{angor|6:4|4}} Eleasar a genhedlodd Phinees a genhedlodd Abisua, {{angor|6:5|5}} Ac Abisua a genhedlodd Bucci, a Bucci a genhedlodd Ussi, {{angor|6:6|6}} Ac Ussi a genhedlodd Seraheia, a Seraheia a genhedlodd Meraioth. {{angor|6:7|7}} Meraioth a genhedlodd Amareia, ac Amareia a genhedlodd Ahitub, {{angor|6:8|8}} Ac Ahitub a genhedlodd Sadoc, a Sadoc a genhedlodd Ahimaas, {{angor|6:9|9}} Ac Ahimaas a genhedlodd Asareia, ac Asareia a genhedlodd Johanan, {{angor|6:10|10}} A Johanan a genhedlodd Asareias (hwn oedd yn offeiriad yn y tŷ a adeiladodd Solomon yn Jerwsalem:) {{angor|6:11|11}} Ac Asareia a genhedlodd Amareia, ac Amareia a genhedlodd Ahitub, {{angor|6:12|12}} Ac Ahitub a genhedlodd Sadoc, a Sadoc a genhedlodd Salum, {{angor|6:13|13}} A Salum a genhedlodd Hiloeia, a Hiloeia a genhedlodd Asareia, . {{angor|6:14|14}} Ac Asareia a genhedlodd Seraia, a Seraia a genhedlodd Jehosadac: {{angor|6:15|15}} A Jehosadac a ymadawodd, pan gaethgludodd yr ARGLWYDD Jwda a Jerwsalem trwy law Nebuchodonosor. {{angor|6:16|16}} Meibion Lefi; Gersom, Cohath, a Merari. . {{angor|6:17|17}} A dyma enwau meibion Gersem, Libni, a Simei. {{angor|6:18|18}} A meibion Cohath; Amrani, ac Ishar, a Hebron, ac Ussiel. {{angor|6:19|19}} Meibion Merari; Mahli, a Musi. A dyma dylwyth y Lefiaid, yn ôl eu tadau. {{angor|6:20|20}} I Gersom; Libni ei fab, Jahath ei fab yntau, Simma ei fab yntau, {{angor|6:21|21}} Joa ei fab yntau, Ido ei fab yntau, Sera ei fab yntau, a Jeaterai ei fab yntau. {{angor|6:22|22}} Meibion Cohath; Aminadab<noinclude><references/></noinclude> iag0j5br6s26vlpvxpisx2jxauhfn7c 104 4990 172356 9088 2026-11-11T08:14:29Z Tylopous 3717 penodau 172356 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>Paham y’m geiwi yn dda? nid oes neb yn dda ond un, sef Duw. 20 Ti a wyddost y gorchmynion, Na odineba, Na ladd, Na ladrata, Na ddwg gamdystiolaeth, Anrhydedda dy dad a’th fam. 21 Ac efe a ddywedodd, Hyn oll a gedwais o’m hieuenctid. 22 A’r Iesu pan glybu hyn, a ddywedodd wrtho, Y mae un peth eto yn ôl i ti: gwerth yr hyn oll sydd gennyt, a dyro i’r tlodion; â thi a gei drysor yn y nef: a thyred, canlyn fi. 23 Ond pan glybu efe y pethau. hyn, eft a aeth yn athrist; canys yr oedd efe yn gyfoethog iawn. .. 24 A’r Iesu, pan welodd ef wedi myned yn athrist, a ddywedodd, Mor anodd yr iSi’t rhai y mae golad ganddynt i mewn i deyrnas Dduw! 25 Canys haws yw i gamel fyned trwy grau’r nodwydd ddur, nag i- oludog fyned i mewn i deyrnas Dduw. 26 A’r rhai a glywsent a ddywedasant, A phwy a all fod yn gadwedig? 27 Ac efe a ddywedodd, Y pethau sydd amhosibl gyda dynion, sydd bosibl gyda DUW. 28 A dywedodd Pedr, Wele, nyni a adawsom bob peth, ac a’th ganlynasom di. 29 Ac efe a ddywedodd wrthynt, Yn wir meddaf i chwi, Nid oes neb a’r’a’adawttdd dŷ, neu rieni, neu frodyr, neu y-raig, ngu blant, er mwyn teyrnas Dduw, 30 A’r ni dderbyn lawer cymaint yn S pryd hwn, ac yn y byd a ddaw fywyd tragwyddol. 31 Ac efe a gymerodd y deuddeg ato, ac a ddywedodd wrthynt, Wele, yr ydyrn ni yn myned i fyny i Jerwsalem; a chyflawnir pob peth a’r sydd yn ysgrifenedig trwy’r proffwydi am Fab y dyn. 32 Canys efe a draddodir i’r Cenhedloedd, ac a watwerir, ac a amherchir, ac a boerir arno: 33 Ac wedi iddynt ei fflangellu, y lladdant ef: a’r trydydd dydd efe a atgyfyd. 34 A hwy ni ddeallasant ddim o’r pethau hyn; a’r gair hwn oedd guddiedig oddi wrthynt, ac ni wybuant y pethau a ddywedwyd. 35 A bu, ac efe yn nesau at Jericho, i ryw ddyn dall fod yn eistedd yn ymyl y ffordd yn cardota; 36 A phan glybu efe y dyrfa yn myned heibio, efe a ofynnodd pa beth oedd hyn. 37 A hwy a ddywedasant iddo, Mai Iesu o Nasareth oedd yn myned heibio. 38 Ac efe a lefodd, gan ddywedyd, Iesu, Mab Dafydd, trugarha wrthyf. 39 A’r rhai oedd yn myned o’r blaen a’i ceryddasant ef i dewi: eithr efe a lefodd yn fwy o lawer, Mab Dafydd, trugarha wrthyf. 40 A’r Iesu a safodd, ac a orchmynnodd ei ddwyn ef ato. A phan ddaeth efe yn agos, efe a ofynnodd iddo, 41 Gan ddywedyd. Pa beth a fynni di i mi ei wneuthur i ti? Yntau a ddywedodd, Arglwydd, cael ohonof fy ngolWg. 42 A’r Iesu a ddywedodd wrtho, Cymer dŷ olwg: dy ffydd a’th iachaodd. 43 Ac allan o law y cafodd efe ei olwg, ac a’i canlynodd ef, gan ogoneddu Duw. A’r holl bobl, pan welsant, a roesani foliant i Dduw. {{angor|Pennod_19}}{{c|{{uc|Pennod XIX}}.}} {{bach|1 ''Am Zacchëus y publican.'' 11 ''Y dag darn o arian.'' 28 ''Crist yn marchogaeth i Jerusalem mewn gorfoledd:'' 41 ''yn wylo drosti:'' 45 ''yn gyrru y prynwyr a’r gwerthwyr allan o’r deml;'' 47 ''gan athrawiaethu beunydd ynddi. Y llywodraethwyr a fynnent ei ddifetha ef, oni bai rhag ofn y bobl.''}} {{angor|19:1}} {{uc|A’''r''}} ''Iesu'' a aeth i mewn, ae:.a neth trwy Jericho. , 2 Ac wele WE a elwid wrth ei enw Sac- tiheus, ac efe oedid ‘ten-publican, a hwn oedd gyfoethog.’ . 3 Ac yr oedd efe yn ceisio gweled yr Iesu, pwy ydoedd; ac ni allai gan y dyrfa, am ei fod yn fychan o gorffolaeth. 4 Ac efe a redodd o’r blaen, ac a ddringodd i sycamorwydden, fel y gallai ei weled ef; oblegid yr oedd etc i ddyfod y ffordd honno. 5 A phan ddaeth yr Iesu i’r lle, efe a edrychodd i fyny, ac a’i canfu ef; ac a ddywedodd wrtho, Saccheus, disgyn ar fays: canys rhaid i mi heddiw aros yn;dy dy di. » 6 Ac efe a ddisgynnodd ar ftys, ac’a’i derbyniodd ef yn llawen. 7 A phan welsant, grwgnach a wnaethant oll, gan ddywedyd, Pyned ohono efi mewn i letya at ŵr pechadurus. 8 A Saccheus a safodd, ac a ddywedodd wrth yr Arglwydd, Wele, hanner fy na, O Arglwydd, yr ydwyf yn ei roddi i’t tlodion; ac os<noinclude><references/></noinclude> nmvgshd25ebkr5vbqw8p9hk7k1yauul 104 4992 172357 9090 2026-11-11T08:17:08Z Tylopous 3717 penodau 172357 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>yr Arglwydd: Tangnefedd yn y nef, a gogoniant yn y goruchaf. 39 A rhai o’r Phariseaid o’r dyrfa a ddy wedasant wrtho, Athro, cerydda dy ddisgyblion. 40 Ac efe a atebodd ac a ddywedodd wrthynt, Yr ydwyf yn dywedyd i chwi, Pe tawai’r rhai hyn, y llefai’r cerrig yn yfan. 41 Jf Ac wedi iddo ddyfod yn agos, pan welodd efe y ddinas, efe a wylodd drosti, 42 Gan ddywedyd, Pe gwybuasit tithau, ie, yn dy ddydd hwn, y pethau a berthynent i’th heddwch! eithr y maent yn awr yn guddiedig oddi wrth dy lygaid. 43 Canys daw’r dyddiau arnat, a’th elynion a fwriant glawdd o’th amgylch, ac a’th amgylchant, ac a’th warchaeant o bob parth, 44 Ac a’th wnant yn gydwastad a’r llawr, a’th blant o’th fewn; ac ni adawant ynot faen ar faen; oherwydd nad adnabuost amser dy ymweliad. 45 Ac efe a aeth i mewn i’r deml, ac a ddechreuodd fwrw allan y rhai oedd yn gwerthu ynddi, ac yn prynu; 46 Gan ddywedyd wrthynt, Y mae yn -—..—.... 6».i ucm a wnaent: canys yr holl bobl oedd yn glynu wrtho i wrando arno. 47 Ac yr oedd efe beunydd yn athraw- laethu yn y deml. A’r archoffeiriaid, a’r .ysgrifenyddion, a phenaethiaid y bobl, a geisient ei ddifetha ef; 48 Ac ni fedrasant gael beth a wnaent: anys yr holl hnhl "prM "- ~i—— _..-,o. . ufii y uywedwch wrtho. Am fod yn rhaid i’r Arglwydd wrtho. {{angor|Pennod_20}}{{c|{{uc|Pennod XX}}.}} {{bach|1 ''Crist yn profi ei awdurdod, trwy ymofyn am fedydd Ioan.'' 9 ''Dammeg y winllan.'' 19 ''Am roddi teyrnged i Cesar.'' 27 ''Y mae efe yn gorchfygu y Saduceaid, y rhai a wadent yr adgyfodiad.'' 41 ''Y modd y mae Crist yn fab Dafydd.'' 45 ''Y mae efe yn rhybuddio ei ddisgyblion i ochelyd yr ysgrifeyddion.''}} {{angor|20:1}} {{uc|A digwyddodd}} ar un o’r dyddiau tl hynny, ac efe yn dysgu’r bobl yn y deml, ac yn pregethu’r efengyl, ddyfod amo yr archoffeiriaid a’r ysgrifenyddion, gyda’r henuriaid, 2 A llefaru wrtho, gan ddywedyd, Dywed i ni, Trwy ba awdurdod yr wyt yn gwneuthur y pethau hyn? neu pwy yw’r hwn a roddodd i ti yr awdurdod hon? 3 Ac efe a atebodd ac a ddywedodd wrthynt, A minnau a ofynnaf i chwithau un gair; a dywedwch i mi: 4 Bedydd loan, ai o’r nefyr ydoedd, ai o ddynion? 5 Eithr hwy a ymresymasant yn eu plith eu hunain, gan ddywedyd, Os dywedwn:, O’r nef; efe a ddywed, Paham gan hynny na chredech ef? 6 Ac os dywedwn, O ddynion; yr holl bobl a’n llabyddiant ni: canys y maent hwy yn cwbl gredu fod loan yn broffwyd. 7 A hwy a atebasant, nas gwyddent o ba le. 8 A’r Iesu a ddywedodd wrthynt, Ac nid wyf finnau yn dywedyd i chwi trwy ba awdurdod yr wyf yn gwneuthur y pethau hyn. 9 Ac efe a ddechreuodd ddywedyd y ddameg hon wrth y bobl; Rhyw ŵr a blannodd winllan, ac a’i gosododd i lafurwyr, ac a aeth oddi cartref dros dalm o amser. 10 Ac mewn amser efe a anfonodd was at y llafurwyr, fel y rhoddent iddo o ffrwyth y winllan: eithr y llafurwyr a’i {iurasant ef, ac a’i hanfonasant ymaith yn waglaw. 11 Ac efe a chwanegodd anfon gwas arall: eithr hwy a gurasant ac a amharchasant hwnnw hefyd, ac a’i hanfonasant ymaith yn waglaw. 12 Ac efe a chwanegodd anfon y trydydd: a hwy a glwyfasant hwn hefyd, ac a’i bwriasant ef allan. 13 Yna y dywedodd arglwydd y win¬llan, Pa beth a wnaf? Mi a anfonaf fy annwyl fab: fe allai pan welant ef, y parchant ef. 14 Eithr y llafurwyr, pan welsant ef, a ymresymasant a’i gilydd, gan ddywedyd, Hwn yw’r etifedd: deuwch, lladdwn ef, fel y byddo’r etifeddiaeth yn eiddom ni. 15 A hwy a’i bwriasant ef allan o’r winllan, ac a’i lladdasant. Pa beth gan hynny a wna arglwydd y winllan iddynt hwy? 16 Efe a ddaw, ac a ddifetha’r llafurwyr hyn, ac a rydd ei winllan i eraill. A phan glywsant hyn, hwy a ddywedasant, Na ato Duw. 17 Ac efe a edrychodd arnynt, ac a ddywedodd, Beth gan hynny yw hyn a ysgrifennwyd, Y maen a wrthododd yr adeiladwyr, hwn a wnaethpwyd yn ben y gongi? 18 Pwy bynnag a syrthio ar y maen hwnnw, a ddryllir: ac ar bwy bynnag y syrthio, efe a’i mai ef. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> 7yb0icw0kc3m7g15ua9l8b9pess2awu 104 4993 172358 9091 2026-11-11T08:20:11Z Tylopous 3717 penodau 172358 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>19 A’r archoffeiriaid a’r ysgrifenydd¬ion a geisiasant roddi dwylo arno yr awr honno; ac yr oedd arnynt ofn y bobl: canys gwybuant mai yn eu herbyn hwynt y dywedasai efe y ddameg hon. 20 A hwy a’i gwyliasant ef, ac a yrasant gynllwynwyr, y rhai a gymerent arnynt eu bod yn gyfiawn; fel y dalient ef yn ei ymadrodd, i’w draddodi ym meddiant ac awdurdod y rhaglaw. 21 A hwy a ofynasant iddo ef, gan ddy¬wedyd, Athro, ni a wyddom mai uniawn yr ydwyt ti yn dywedyd ac yn dysgu, ac nad wyt yn derbyn wyneb, eithr yn dysgu ffordd Duw mewn gwirionedd. 22 Ai cyfreithlon i ni roi teyrnged i Gesar, ai nid yw? 23 Ac efe a ddeallodd eu cyfrwystra hwy, ac a ddywedodd wrthynt, Paham y temtiwch fi? 24 Dangoswch i mi geiniog. Llun ac argraff pwy sydd arni? A hwy a atebasant ac a ddywedasant, Yr eiddo Cesar. 25 Ac efe a ddywedodd wrthynt, Rhoddwch chwithau yr eiddo Cesar i Gesar, a’r eiddo Duw i Dduw. 26 Ac ni allasant feio ar ei eiriau ef gerbron y bobl: a chan ryfeddu wrth ei ateb ef, hwy a dawsant a son. 27 A rhai o’r Sadwceaid (y rhai sydd yn gwadu nad oes atgyfodiad,) a ddaethant ato ef, ac a ofynasant iddo, 28 Gan ddywedyd, Athro, Moses a ysgrifcnnodd i ni, Os byddai farw brawd neb, ac iddo wraig, a marw ohono yn ddiblant, ar gymryd o’i frawd ei wraig ef, a chodi bad i’w frawd. 29 Yr oedd gan hynny saith o frodyr: a’r cyntaf a gymerodd wraig, ac a fu farw yn ddiblant. 30 A’r ail a gymerth y wraig, ac a fu farw yn ddiblant. 31 A’r trydydd a’i cymerth hi; ac yr un ffunud y saith hefyd: ac ni adawsant blant, ac a fuont feirw. 32 Ac yn ddiwethaf oll bu farw’r wraig hefyd. 33 Yn yr atgyfodiad gan hynny/gwraig i bwy un ohonynt yw hi? canys y saith a’i cawsant hi yn wraig. 34 A’r Iesu gan ateb a ddywedodd wrthynt. Plant y byd hwn sydd yn gwreica; ac yn gwra: 35 Eithr y rhai a gyfrifir yn deilwng i gad y byd hwnnw, a’r atgyfodiad oddi wrth y mcirw, nid ydynt nac yn gwreica, nac yn gwra: 36 Canys ni allant farw mwy: oblegid cyd-stad ydynt a’r angylion: a phlant Duw ydynt, gan eu bod yn blant yr atgyfodiad. 37 Ac y cyfyd y meirw, Moses hefyd a hysbysodd wrth y berth, pan yw ef yn galw yr Arglwydd yn Dduw Abraham, ac yn Dduw Isaac, ac yn Dduw Jacob. 38 Ac nid yw efe Dduw y meirw, ond y byw: canys pawb sydd fyw iddo ef. 39 Yna rhai o’r ysgrifenyddion gan ateb a ddywedasant, Athro, da y dywedaist. 40 Ac ni feiddiasant mwyach ofyn dun iddo ef. 41 Ac efe a ddywedodd- wrthynt, Pa fodd y maent yrr dywedyd fod Crist yn fab i Ddafydd? 42 Ac y mae Dafydd ei hun yn dywedyd yn llyfr y Salmau, Yr ARGLWYDD a ddywedodd wrth fy Arglwydd, Eistedd ar fy neheulaw, . 43 Hyd oni osodwyf dy elytiion’. yn droedfainc i’th draed di. ,: 44 Y mae Dafydd gan hynny yn ei aSur ef yn Arglwydd; a pha fodd y mae efe yn fab iddo? 45 Ac a’r holl bobl yn clywed, efe a ddywedodd wrth ei ddisgyblion, 46 Ymogelwch rhag yr ysgrifenyddiottj y rhai a ewyllysiant rodio mewn dillad llaesion, ac a garant gyfarchiadau yn y marchnadoedd, a’r prif gadeiriau yn y synagogau, a’r prif eisteddleoedd yn y gwleddoedd; 47 Y rhai sydd yn llwyr fwyta tai gwragedd gweddwon, ac mewn rhith yn hir weddïo: y rhai hyn a dderbyniant farri fwy. {{angor|Pennod_21}}{{c|{{uc|Pennod XXI}}.}} {{bach|1 ''Crist yn canmol y weddw dlawd:'' 5 ''yn rhag-fynegi dinystr y deml a dinas Jerusalem:'' 25 ''a’r arwyddion a fydd o flaen y dydd diweddaf:'' 34 ''ac yn eu hannog hwy i fod yn wyliadwrus.'' 37 ''Arfer Crist tra fu yn Jerusalem.''}} {{angor|21:1}} {{uc|Ac}} wedi iddo edrych i fyny, efe a ganfu Ax y rhai goludog yn bwrw eu rhoddiori i’r drysorfa. 2 Ac efe a ganfu hefyd ryw wraig weddw dlawd yn bwrw yno ddwy hatling. 3 Ac efe a ddywedodd, Yn wir meddafi Chwi, fwrw o’r wraig<noinclude><references/></noinclude> 93om8gut7wceo0273wzspce3914z7ct 104 4995 172359 9093 2026-11-11T08:25:39Z Tylopous 3717 penodau 172359 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>y dydd hwnnw nrnoch yn ddisymwth; 35 Canys efe a ddaw, fel magi, ic wartliaf pawb oll a’r sydd yn trigo ar wynch yr holl ddaear. 36 Gwyliwch gan hynny a gwedd’iwch bob amser, ar gael eich cyfrif yn deilwng i ddiunc rhag y pethau hyn oll sydd ar ddyfod, ac i sefyll gerbron Mab y dyn. 37 A’r dydd yr ydoedd efe yn athrawiaethu yn y deml; a’r nos yr oedd efe yn myned ac yn aros yn y mynydd a elwid yr Olewydd. 38 A’r holl bobl a foregyrchent ato ef yn y deml, i’w glywed ef. {{angor|Pennod_22}}{{c|{{uc|Pennod XXII}}.}} {{bach|1 ''Yr Iuddewon yn cyd-fwriadu yn erbyn Crist.'' 3 ''Satan yn parottôi Judas i’w fradychu ef.'' 7 ''Yr apostolion yn arlwyo y pasc.'' 19 ''Crist yn ordeinio ei swpper sanctaidd:'' 21 ''yn guddiedig yn rhag-ddywedyd am y bradychwr:'' 24 ''yn annog y rhan arall o’i apostolion i ochelyd rhyfyg:'' 31 ''yn sicrhâu Petr na phallai ei ffydd ef:'' 34 ''ac er hynny y gwadai efe ef dair gwaith:'' 39 ''yn gweddïo yn y mynydd; ac yn chwysu y gwaed:'' 47 ''yn cael ei fradychu â chusan:'' 50 ''yn iachâu clust Malchus:'' 54 ''yn cael ei wadu dair gwaith gan Petr,'' 63 ''a’i ammherchi yn gywilyddus;'' 66 ''ac yn cyfaddef ei fod yn Fab Duw.''}} {{angor|22:1}} {{uc|A nesaodd}} gŵyl y feara, eroyw, yr i hon a elwir y pasg. 2 A’r archoffeiriaid a’r ysgrifenyddion a geisiasant pa fodd y difethent fif: oblegid yr oedd arnynt ofn y bobl.:: 3 A Satan a aeth i mewn i Jwdas, yr hwn a gyfenwid Iscariot, yr hwn oedd -o rifedi’r deuddeg. 4 Ac efe a aeth ymaith, ac a ymddi-ddanodd a’r archoffeiriaid a’r blaenoriaidi pa fodd y bradychai efe ef iddynt. 5 Ac yr oedd yn llawen ganddynt: a hwy a gytunasant ar roddi arian iddo. 6 Ac efe a addawodd, ac a geisiodd amser cyfaddas i’w fradychu ef iddynjt 30. absen y bobl. 7 A daeth dydd y bara croyw, ar yr hwn yr oedd rhaid lladd y pasg. 8 Ac efe a anfonodd Pedr ac loan, gan ddywedyd, Ewch, paratowch i ni’r pasg, fel y bwytaom. 9 A hwy a ddywedasant wrtho, Pa te y mynni baratoi ohonom? 10 Ac efe a ddywedodd wrthynt, Wele, pan ddeloch i mewn i’r ddinas, cyferfydd a chwi ddyn yn dwyn ystenaid o ddwfr: canlynwch ef i’r tŷ lle yr el efe i mewn, 11 A dywedwch wrth ŵr y tŷ, Y mae’r Athro yn dywedyd wrthyt. Pa le y mae’r Hety, lle y gallwyf fwyta’r pasg gyda’m disgyblion? 12 Ac efe a ddengys i chwi oruwchystafell fawr, wedi ei thaenu: yno parat¬owch. 13 A hwy a aethant, at: a gawsant fel y dywedasai efe wrthynt; ac a baratoesant ypasg. 14 A phan ddaeth yr awr, efe a eisteddodd i lawr, a’r deuddeg apostol gydag ef. 15 Ac efe a ddywedodd wrthynt. Mi a chwenychais yn fawr fwyta’r pasg hwn gyda chwi cyn dioddef ohonof. 16 Canys yr ydwyf yn dywedyd i chwi, Ni fwytaf fi mwyach ohono, hyd oni chyflawner yn nheyrnas Dduw. 17 Ac wedi iddo gymryd y cwpan, a Aoddi diolch, efe a ddywedodd, Cymerwch hwn, a rhennweh yn eich plith: 18 Canys yr ydwyf yn, dywedyd i chwi, nad yfaf o ffrwyth y winwydden, hyd oni ddêl teyrnas Dduw. ‘ 19 Ac wedi iddo gymryd bara, a rhoi diolch, efe a’i toriodd, ac a’i rhoddes iddynt, gan ddywedyd, Hwn yw fy nghorff yr hwn yr ydys yn ei roddi drosoch: gwnewch hyn er coffa amdanaf. 20 Yr un modd y cwpan hefyd wedi swperu, gan ddywedyd, Y cwpan hwn yw’r testament newydd yn fy ngwaed i, yr hwn yr ydys yn ei dywallt drosoch. 21 Eithr wele law yr hwn sydd yn fy mradychu gyda mi ar y bwrdd. 22 Ac yn wir y mae Mab y dyn yn myned, megis y mae wedi ei luniaethu: eithr gwae’r dyn hwnnw, trwy’r hwn y bradychir ef! 23 Hwythau a ddechreuasant ymofyn yn eu plith eu hunain, pwy ohonynt oedd yr hwn a wnai hynny. 24 A bu ymryson yn eu plith, pwy ohonynt a dybygid ei fod yn fwyaf. 25 Ac efe a ddywedodd wrthynt, Y mae brenhinoedd y Cenhedloedd yn arglwyddiaethu arnynt; a’r rhai sydd mewn awdurdod arnynt, a elwir yn bendefigion. 26 Ond na fyddwch chwi felly: eithr y mwyaf yn eich plith chwi, bydded megis yr ieuangaf; a’r pennaf, megis yr hwn sydd yn gweini. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> nwv8al920yhpa5o97mryihoeqgau8e8 104 4998 172360 9097 2026-11-11T08:29:45Z Tylopous 3717 penodau 172360 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>wyt tithau hefyd yn un ohonynt. A Phedr a ddywedodd, O ddyn, nid ydwyf. 59 Ac ar ôl megis ysbaid un awr, rhyw un arall a daerodd, gan ddywedyd, Mewn gwirionedd yr oedd hwn hefyd gydag ef: canys Galilead yw. 60 A Phedr a ddywedodd, Y dyn, nis gwn beth yr wyt yn ei ddywedyd. Ac yn y man, ac efe eto yn llefaru, canodd y ceiliog. 61 A’r Arglwydd a drodd, ac a edrychodd ar Pedr. A Phedr a gofiodd ymadrodd yr Arglwydd, fel y dywedasai efe wrtho, Cyn canu o’r ceiliog, y gwedi fi deirgwaith. 62 A Phedr a aeth allan, ac a wylodd yn chwerw-dost. 63 A’r gwŷr oedd yn dal yr Iesu, a’i gwatwarasant ef, gan ei daro. 64 Ac wedi iddynt guddio ei lygaid ef, hwy a’i trawsant ef ar ei wyneb, ac a ofynasant iddo, gan ddywedyd, Proffwyda, pwy yw’r hwn a’th drawodd di? 65 A llawer o bethau eraill, gan gablu, a ddywedasant yn ei erbyn ef. 66 A phan aeth hi yn ddydd, ymgynullodd henuriaid y bobl, a’r arch¬offeiriaid, a’r ysgrifenyddion, ac a’i dygasant ef i’w cyngor hwynt, 67 Gan ddywedyd, Ai ti yw Crist? dywed i ni. Ac efe a ddywedodd wrthynt, Os dywedaf i chwi, ni chredwch ddim: 68 Ac os gofynnaf hefyd i chwi, ni’m hatebwch, ac ni’m gollyngwch ymaith. 69 Ar ôl hyn y bydd Mab y dyn yn eistedd ar ddeheulaw gallu Duw. 70 A hwy oll a ddywedasant, Ai Mab Duw gan hynny ydwyt ti? Ac efe a ddy¬wedodd wrthynt, Yr ydych chwi yn dywedyd fy mod. 71 Hwythau a ddywedasant. Pa raid i ni mwyach wrth dystiolaeth? canys clywsom ein hunain o’i enau ef ei hun. {{angor|Pennod_23}}{{c|{{uc|Pennod XXIII}}.}} {{bach|1 ''Cyhuddo yr Iesu ger bron Pilat, a’i anfon at Herod;'' 8 ''a Herod yn ei watwar ef.'' 12 ''Herod a Philat yn cymmodi â’u gilydd.'' 13 ''Y bobl yn deisyf cael Barabbas; a Philat yn ei ollwng ef iddynt, ac yn rhoddi yr Iesu i’w groeshoelio.'' 27 ''Yntau yn mynegi i’r gwragedd, a alarent o’i blegid ef, ddinystr Jerusalem:'' 34 ''yn gweddïo dros ei elynion.'' 39 ''Crogi dau ddrwg-weithredwyr gyd âg ef.'' 46 ''Ei farwolaeth,'' 50 ''a’i gladdedigaeth ef.''}} {{angor|23:1}} {{uc|A’r}} holl liaws ohonynt a gyfodasant, ac a’i dygasant ef at Peilat: 2 Ac a ddechreuasant ei gyhuddo ef, gan ddywedyd, Ni a gawsom hwn yn gwyr-droi’r bobl, ac yn gwahardd rhoi teyrnged i Gesar, gan ddywedyd mai efe ei hun yw Crist Frenin. 3 A Pheilat a ofynnodd iddo, gan ddy¬wedyd, Ai ti yw Brenin yr Iddewon? Ac efe a atebodd iddo, ac a ddywedodd, Yr wyt ti yn dywedyd. 4 A dywedodd Peilat wrth yr arch¬offeiriaid a’r bobl, Nid wyf fi yn cael dim bai ar y dyn hwn. 5 A hwy a fuant daerach, gan ddywedyd, Y mae efe yn cyffroi’r bobl, gan ddysgu trwy holl Jwdea, wedi dechrau o Galilea hyd yma. 6 A phan glybu Peilat son am Galilea, efe a ofynnodd ai Galilead oedd y dyn. , 7 A phan wybu efe ei fod ef o lywodraeth Herod, efe a’i hanfonodd ef at jHerod, yr hwn oedd yntau yn Jerwsalem y dyddiau hynny. 8 A Herod, pan welodd yr Iesu, a lawenychodd yn fawr: canys yr oedd efe yn chwennych er ys talm ei weled ef, oblegid iddo glywed llawer amdano ef,; ac yr ydoedd yn gobeithio cael gweled gwneuthur rhyw arwydd ganddo ef. 9 Ac efe a’i holodd ef mewn llawer o eiriau; eithr efe nid atebodd ddim iddo.:, 10 A’r archoffeiriaid a’r ysgrifenyddion a safasant, gan ei gyhuddo ef yn haerllug. 11 A Herod a’i filwyr, wedi iddo ei ‘ ddiystyru ef, a’i watwar, a’i wisgo a gwisg glaerwen, a’i danfonodd ef drachefn at Peilat. 12 A’r dwthwn hwnnw yr aeth Peilat a Herod yn gyfeillion: canys yr oeddynt o’r blaen mewn gelyniaeth a’i gilydd. 13 A Pheilat, wedi galw ynghyd yr archoffeiriaid, a’r llywiawdwyr, a’r bob}, 14 A ddywedodd wrthynt, Chwi a ddygasoch y dyn hwn ataf fi, fel un .’a fyddai’n gwyrdroi’r bobl: ac wele, myfi a’i holais ef yn eich gŵydd chwi, ac ni chefais yn y dyn hwn ddim bai, o ran y pethau yr ydych chwi yn ei gyhuddo ef amdanynt: 15 Na Herod chwaith: canys an-<noinclude><references/></noinclude> f7ah5ca2jgoevx3ed3fv8fxbkx9xnvt 104 5000 172361 9099 2026-11-11T08:33:29Z Tylopous 3717 penodau 172361 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>Dduw, gan ddywedyd, Yn wir yr oedd hwn yn ŵr cyfiawn. 48 A’r holl bobloedd y rhili a ddnrllicilt ynghyd i edrych hyn, wrth wclnl y pethau a wnautlipwyd,:i lidyi.liwcl.iB.int, gan guro eu dwyfroniiiiu. 49 A’i holl gydnabod ef a sniii’i.inl o hirbell, a’r gwragedd y rli.ii u’l i.inlynascnt ef o Galilea, yn ctlrych ur y peilmu hyn. 50 Ac wele, gŵr a’i enw joseff, yy hwn oedd gynghorwr, gŵr da a chyfiawn; 51 (Hwn ni chytunasai a’u cyngor ac a’u gweithred hwynt;) o Arimathea, dinas yr Iddewon, yr hwn oedd yntau yn dis.-gwyl hefyd am deymas Dduw; 52 Hwn a ddaeth at Peilat, ac a ofynnodd gorff yr Iesu. 53 Ac efe a’i tynnodd i lawr, ac a i hamdodd mewn lliain main, ac a’i rhoddes mewn bedd wedi ei naddu mewn carreg, yn yr hwn ni roddasid dyn erioed. 54 A’r dydd hwnnw oedd ddarparwyl, a’r Saboth oedd yn nesau. 55 A’r gwragedd hefyd, y rhai a ddaethent gydag ef o Galilea, a ganlynasant, ac a welsant y bedd, a pha fodd y dodwyd e» gorffef. 56 A hwy a ddychwelasant, ac a baratoesant beraroglau ac &nnaint; ac a orffwysasant ar y Saboth, yn ôl y gorchy-myn. {{angor|Pennod_24}}{{c|{{uc|Pennod XXIV}}.}} {{bach|1 ''Dau angel yn mynegi adgyfodiad Crist i’r gwragedd oedd yn dyfod at y bedd;'' 9 ''a’r rhai hynny yn ei adrodd i eraill.'' 13 ''Crist ei hun yn ymddangos i’r ddau ddisgybl oedd yn myned i Emmäus:'' 36 ''ac wedi hynny i’r apostolion; ac yn ceryddu eu hanghrediniaeth hwy:'' 47 ''yn rhoddi gorchymyn iddynt:'' 49 ''ac yn addaw yr Yspryd Glân:'' 51 ''ac felly yn esgyn i’r nefoedd.''}} {{angor|24:1}} {{uc|A’r}} dydd cyntaf o’r wythnos, ar y" cynddydd, hwy a ddaethant at y’ bedd, gan ddwyn y peraroglau a baraloesent, a rhai gyda hwynt. . 2 A hwy a gawsant y maen wedi tii. dreiglo ymaith oddi wrth y bedd.;;; 3 Ac wedi iddynt fyned i mewn," nt chawsant gorff yr Arglwydd Iesu. 4 A bu, a hwy yn petruso am y peth hwn, wele, dau ŵr a safodd yn eu hymyt mewn gwisgoedd disglair. 5 Ac wedi iddynt ofni, a gostwng eu hwynebau tua’r ddacar, hwy a ddywedasant wrthynt, Paham yr ydych yn ceisio-y byw ymysg y meirw? 6 Nill yw etc yma, ond efe a gyfododd, Coliwch pa fodd y dywedodd wrthych, iic L-lc eto yng Ngalilea, 7 C;an ddywedyd, Rhaid yw rhoi Mate. y dyn yn nwylo dynion pechadurus, a’i groeshoelio, a’r trydydd dydd atgyfodi. 8 A hwy a gofiasant ei eiriau ef; 9 Ac a ddychwelasant oddi wrth y bedd, ac a fynegasant hyn oll i’r un ar ddeg, ac i’r lleill oll. 10 A Mair Magdalea, a Joanna, a Mair i mam Iago, a’r lleill gyda hwynt, oedd y rhai a ddywedasant y pethau hyn wrth yr apostolion. 11 A’u geiriau a welid yn eu golwg hwynt fel gwegi, ac ni chredasant iddynt. 12 Eithr Pedr a gododd i fyny, ac a redodd at y bedd; ac wedi ymgrymu, efe a ganfu’r llieiniau wedi eu gosod o’r neilitu; ac a aeth ymaith, gan ryfeddu , rhyngddo ac ef ei hun am y peth a ddarfuasai. 13 Ac wele, dau ohonynt oedd yn myned y dydd hwnnw i dref a’i henw Emaus, yr hon oedd ynghylch tri ugain ystad oddi wrth Jerwsalem. 14 Ac yr oeddynt hwy yn ymddiddan a’i gilydd am yr holl bethau hyn a ddi-gwyddasent. 15 A bu, fel yr oeddynt yn ymddiddan, ac yn ymofyn a’i gilydd, yr Iesu ei hun hefyd a nesaodd, ac a aeth gyda hwynt. 16 Eithr eu llygaid hwynt a ataliwyd, fel nas adwaenent ef. 17 Ac efe a ddywedodd wrthynt. Pa ryw ymadroddion yw’r rhai hyn yr ydych yn eu bwrw at ei gilydd, dan rodio, ac yn wyneptrist? 18 Ac un ohonynt, a’i enw Cleopas, gan ateb a ddywedodd wrtho, A wyt ti yn unig yn ymdeithydd yn Jerwsalem, ac ni wybuost y pethau a wnaethpwyd ynddi hi yn y dyddiau hyn? 19 Ac efe a ddywedodd wrthynt. Pa bethau? Hwythau a ddywedasant wrtho, Y pethau ynghylch Iesu o Nasareth, yr hwn oedd ŵr o broffwyd, galluog mewn gweithred a gair gerbron Duw a’r holl bobl; 20 A’r modd y traddododd yr archoffeiriaid a’n llywodraethwyr ni ef i farn marwolaeth, ac a’i croeshoeliasant ef. 21 Ond yr oeddem ni yn gobeithio<noinclude><references/></noinclude> 83pbny2azok7sqh5eqytbn3twi5at39 104 5002 172362 172205 2026-11-11T08:35:20Z Tylopous 3717 penodau 172362 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>{{canoli|{{uc|Yr efengyl yn ol}}<br> {{mawr|{{uc|Sant Ioan.}}}}}} {{angor|Pennod_1}}{{c|{{uc|Pennod I}}.}} {{bach|1 ''Duwdab, dyndab, a swydd Iesu Grist.'' 15 ''Tystiolaeth Ioan.'' 39 ''Galwad Andreas, Petr, Phylip, a Nathanäel.''}} {{angor|1:1}} {{uc|Yn}} y dechreuad yr oedd y Gair, a’r Gair oedd gyd â Duw, a Duw oedd y Gair. 1:2 Hwn oedd yn y dechreuad gyda Duw. 1:3 Trwyddo ef y gwnaethpwyd pob peth; ac hebddo ef ni wnaethpwyd dim a’r a wnaethpwyd. 1:4 Ynddo ef yr oedd bywyd; a’r bywyd oedd oleuni dynion. 1:5 A’r goleuni sydd yn llewyrchu yn y tywyllwch; a’r tywyllwch nid oedd yn ei amgyffred. 1:6 Yr ydoedd gŵr wedi ei anfon oddi wrth Dduw, a’i enw Ioan. 1:7 Hwn a ddaeth yn dystiolaeth, fel y tystiolaethai am y Goleuni, fel y credai pawb trwyddo ef. 1:8 Nid efe oedd y Goleuni, eithr efe a anfonasid fel y tystiolaethai am y Goleuni. 1:9 Hwn ydoedd y gwir Oleuni, yr hwn sydd yn goleuo pob dyn a’r y sydd yn dyfod i’r byd. 1:10 Yn y byd yr oedd efe, a’r byd a wnaethpwyd trwyddo ef; a’r byd nid adnabu ef. 1:11 At ei eiddo ei hun y daeth, a’r eiddo ei hun nis derbyniasant ef. 1:12 Ond cynifer ag a’i derbyniasant ef, efe a roddes iddynt allu i fod yn feibion i Dduw, ''sef'' i’r sawl a gredant yn ei enw ef. 1:13 Y rhai ni aned o waed, nac o ewyllys y cnawd, nac o ewyllys gŵr, eithr o Dduw. 1:14 A’r Gair a wnaethpwyd yn gnawd, ac a driogodd yn ein plith ni, (ac ni a welsom ei ogoniant ef, gogoniant megis yr Unig-anedig oddi wrth y Tad,) yn llawn gras a gwirionedd. 1:15 Ioan a dystiolaethodd amdano ef, ac a lefodd gan ddywedyd, Hwn oedd yr un y dywedais amdano, Yr hwn sydd yn dyfod at fy ôl i, a aeth o’m blaen i: canys yr oedd efe o’m blaen i. 1:16 Ac o’i gyflawnder ef y derbyniasom ni oll, a gras am ras. 1:17 Canys y gyfraith a roddwyd trwy Moses, ond y gras a’r gwirionedd a ddaeth trwy Iesu Grist. 1:18 Ni welodd neb Dduw erioed: yr unig-anedig Fab, yr hwn sydd ym mynwes y Tad, hwnnw a’i hysbysodd ''ef''. 1:19 A hon yw tystiolaeth Ioan, pan anfonodd yr Iddewon o Jerusalem offeiriaid a Lefiaid i ofyn iddo, Pwy wyt ti? 1:20 Ac efe a gyffesodd, ac ni wadodd; a chyffesodd, Nid myfi yw’r Crist. 1:21 A hwy a ofynasant iddo, Beth ynteu? Ai Eleias wyt ti? Yntau a ddywedodd, Nage. Ai’r Proffwyd wyt ti? Ac efe a atebodd, Nage. 1:22 Yna y dywedasant wrtho, Pwy wyt ti? fel y rhoddom ateb i’r rhai a’n danfonodd. Beth yr wyt ti yn ei ddywedyd amdanat dy hun? 1:23 Eb efe, Myfi ''yw'' llef un yn gweiddi yn y diffeithwch, Unionwch ffordd yr Arglwydd, fel y dywedodd Eseias y proffwyd. 1:24 A’r rhai a anfonasid oedd o’r Phariseaid. 1:25 A hwy a ofynasant iddo, ac a ddywedasant wrtho, Paham gan hynny yr wyt ti yn bedyddio, onid ydwyt ti na’r Crist, nac Eleias, na’r proffwyd? 1:26 Ioan a atebodd iddynt, gan ddywedyd, Myfi sydd yn bedyddio â dwfr; ond y mae un yn sefyll yn eich plith chwi yr hwn nid adwaenoch chwi: 1:27 Efe yw’r hwn sydd yn dyfod ar fy ôl i, yr hwn a aeth o’m blaen i; yr hwn nid ydwyf fi deilwng i ddatod carrai ei esgid. 1:28 Y pethau hyn a wnaethpwyd yn Bethabara, y tu hwnt i’r Iorddonen, lle yr oedd Ioan yn bedyddio. 1:29 Trannoeth Ioan a ganfu yr Iesu yn dyfod ato; ac ''efe'' a ddywedodd, Wele Oen Duw, yr hwn sydd yn tynnu ymaith bechodau’r byd. 1:30 Hwn yw efe am yr hwn y dywedais i, Ar fy ôl i y mae gŵr yn dyfod, yr hwn a aeth o’m blaen i: canys yr oedd efe o’m blaen i. 1:31 Ac myfi nid adwaenwn ef: eithr<noinclude><references/></noinclude> 1enp8eir1l7r4sj614xvhe9gf0g8dw9 104 5003 172376 172207 2026-11-11T09:25:55Z Tylopous 3717 penodau 172376 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>fel yr amlygid ef i Israel, i hynny y deuthum i, gan fedyddio â dwfr. 1:32 Ac Ioan a dystiolaethodd, gan ddywedyd, Mi a welais yr Ysbryd yn disgyn megis colomen, o’r nef, ac efe a arhosodd arno ef. 1:33 A myfi nid adwaenwn ef; eithr yr hwn a’m hanfonodd i fedyddio â dwfr, efe a ddywedodd wrthyf, Ar yr hwn y gwelych yr Ysbryd yn disgyn, ac yn aros arno, hwnnw yw’r un sydd yn bedyddio â’r Ysbryd Glân. 1:34 A mi a welais, ac a dystiolaethais mai hwn yw Mab Duw. 1:35 Trannoeth drachefn y safodd Ioan, a dau o’i ddisgyblion: 1:36 A chan edrych ar yr Iesu yn rhodio, efe a ddywedodd, Wele Oen Duw. 1:37 A’r ddau ddisgybl a’i clywsant ef yn llefaru, ac a ganlynasant yr Iesu. 1:38 Yna yr Iesu a droes; a phan welodd hwynt yn canlyn, efe a ddywedodd wrthynt, Beth yr ydych chwi yn ei geisio? A hwy a ddywedasant wrtho ef, Rabbi, (yr hyn o’i gyfieithu yw, Athro,) pa le yr wyt ti yn trigo? 1:39 Efe a ddywedodd wrthynt, Deuwch, a gwelwch. A hwy a ddaethant, ac a welsant lle yr oedd efe yn trigo, ac a arosasant gydag ef y diwrnod hwnnw: ac yr oedd hi ynghylch y ddegfed awr. 1:40 Andreas, brawd Simon Pedr, oedd un o’r ddau a glywsent ''hynny'' gan Ioan, ac a’i dilynasent ef. 1:41 Hwn yn gyntaf a gafodd ei frawd ei hun Simon, ac a ddywedodd wrtho, Nyni a gawsom y Meseias; yr hyn o’i ddeongl yw, Y Crist. 1:42 Ac efe a’i dug ef at yr Iesu. A’r Iesu wedi edrych arno ef, a ddywedodd, Ti yw Simon mab Jona: ti a elwir Ceffas, yr hwn a gyfieithir, Carreg. 1:43 Trannoeth yr ewyllysiodd yr Iesu fyned allan i Galilea; ac efe a gafodd Philip, ac a ddywedodd wrtho, Dilyn fi. 1:44 A Philip oedd o Fethsaida, o ddinas Andreas a Phedr. 1:45 Philip a gafodd Nathanael, ac a ddywedodd wrtho, Cawsom yr hwn yr ysgrifennodd Moses yn y gyfraith, a’r proffwydi, amdano, Iesu o Nasareth, mab Joseff. 1:46 A Nathanael a ddywedodd wrtho, A ddichon dim da ddyfod o Nasareth? Philip a ddywedodd wrtho, Tyred, a gwêl. 1:47 Iesu a ganfu Nathanael yn dyfod ato; ac a ddywedodd amdano, Wele Israeliad yn wir, yn yr hwn nid oes dwyll. 1:48 Nathanael a ddywedodd wrtho, Pa fodd y’m hadwaenost? Iesu a atebodd ac a ddywedodd wrtho, Cyn i Philip dy alw di, pan oeddit tan y ffigysbren, mi a’th welais di. 1:49 Nathanael a atebodd ac a ddywedodd wrtho ef, Rabbi, ti yw Mab Duw; ti yw Brenin Israel. 1:50 Iesu a atebodd ac a ddywedodd wrtho ef, Oherwydd i mi ddywedyd i ti, Myfi a’th welais di dan y ffigysbren, a ydwyt ti yn credu? ti a gei weled pethau mwy na’r rhai hyn. 1:51 Ac efe a ddywedodd wrtho, Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Ar ôl hyn y gwelwch y nef yn agored, ac angylion Duw yn esgyn ac yn disgyn ar Fab y dyn. {{angor|Pennod_2}}{{c|{{uc|Pennod II}}.}} {{bach|1 ''Crist yn troi y dwfr yn win:'' 12 ''yn myned i waered i Capernaum a Jerusalem:'' 14 ''ac yno yn bwrw y prynwyr a’r gwerthwyr allan o’r deml:'' 19 ''yn rhag-fynegi ei farwolaeth a’i adgyfodiad.'' 23 ''Llawer yn credu ynddo, o herydd ei wyrthiau; ond er hynny nid ymddiriedai efe iddynt am dano ei hun.''}} {{angor|2:1}} {{uc|A’r}} trydydd dydd yr oedd priodas yng Nghana Galilea: a mam yr Iesu oedd yno. 2:2 A galwyd yr Iesu hefyd a’i ddisgyblion i’r briodas. 2:3 A phan ballodd y gwin, mam yr Iesu a ddywedodd wrtho ef, Nid oes ganddynt mo’r gwin. 2:4 Iesu a ddywedodd wrthi, Beth sydd i mi a ''wnelwyf'' â thi, wraig? ni ddaeth fy awr i eto. 2:5 Ei fam ef a ddywedodd wrth y gwasanaethwyr, Beth bynnag a ddywedo efe wrthych, gwnewch. 2:6 Ac yr oedd yno chwech o ddyfrlestri meini wedi eu gosod, yn ôl defod puredigaeth yr Iddewon, y rhai a ddalient bob un ddau ffircyn neu dri. 2:7 Iesu a ddywedodd wrthynt, Llenwch y dyfrlestri o ddwfr. A hwy a’u llanwasant hyd yr ymyl. 2:8 Ac efe a ddywedodd wrthynt, Gollyngwch yn awr, a dygwch at lywodraethwr y wledd. A hwy a ddygasant. 2:9 A phan brofodd llywodraethwr y wledd y dwfr a wnaethid yn win, (ac ni wyddai o ba le yr ydoedd, eithr y gwasanaethwyr, y rhai a ollyngasent y dwfr, a wyddent,)<noinclude><references/></noinclude> 4faxu7luqrj80d85ebwg7rkenus1guv 104 5004 172377 172213 2026-11-11T09:27:53Z Tylopous 3717 penodau 172377 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>llywodraethwr y wledd a alwodd ar y priod-fab, 2:10 Ac a ddywedodd wrtho, Pob dyn a esyd y gwin da yn gyntaf; ac wedi iddynt yfed yn dda, yna un a fo gwaeth: tithau a gedwaist y gwin da hyd yr awr hon. 2:11 Hyn o ddechrau gwyrthiau a wnaeth yr Iesu yng Nghana Galilea, ac a eglurodd ei ogoniant; a’i ddisgyblion a gredasant ynddo. 2:12 ¶ Wedi hyn efe a aeth i waered i Gapernaum, efe, a’i fam, a’i frodyr, a’i ddisgyblion: ac yno nid arosasant nemor o ddyddiau. 2:13 ¶ A phasg yr Iddewon oedd yn agos: a’r Iesu a aeth i fyny i Jerwsalem; 2:14 Ac a gafodd yn y deml rai yn gwerthu ychen, a defaid, a cholomennod, a’r newidwyr arian yn eistedd. 2:15 Ac wedi gwneuthur fflangell o fân reffynnau, efe a’u gyrrodd hwynt oll allan o’r deml, y defaid hefyd a’r ychen; ac a dywalltodd allan arian y newidwyr, ac a ddymchwelodd y byrddau: 2:16 Ac a ddywedodd wrth y rhai oedd yn gwerthu colomennod, Dygwch y rhai hyn oddi yma; na wnewch dŷ fy Nhad i yn dŷ marchnad. 2:17 A’i ddisgyblion a gofiasant fod yn ysgrifenedig, Zêl dy dŷ di a’m hysodd i. 2:18 ¶ Yna yr Iddewon a attebasant ac a ddywedasant wrtho ef, Pa arwydd yr wyt ti yn ei ddangos i ni, gan dy fod yn gwneuthur y pethau hyn? 2:19 Yr Iesu a atebodd ac a ddywedodd wrthynt, Dinistriwch y deml hon, ac rnewn tridiau y cyfodaf hi. 2:20 Yna yr Iddewon a ddywedasant, Chwe blynedd a deugain y buwyd yn adeiladu y deml hon; ac a gyfodi di hi mewn tridiau? 2:21 Ond efe a ddywedasai am deml ei gorff. 2:22 Am hynny pan gyfododd efe o feirw, ei ddisgyblion ef a gofiasant iddo ddywedyd hyn wrthynt hwy: a hwy a gredasant yr ysgrythur, a’r gair a ddywedasai yr Iesu. 2:23 ¶ Ac fel yr oedd efe yn Jerwsalem ar y pasg yn yr ŵyl, llawer a gredasant yn ei enw ef, wrth weled ei arwyddion a wnaethai efe. 2:24 Ond nid ymddiriedodd yr Iesu iddynt amdano ei hun, am yr adwaenai efe hwynt oll; 2:25 Ac nad oedd raid ''iddo'' dystiolaethu o neb iddo am ddyn: oherwydd yr oedd efe yn gwybod beth oedd mewn dyn. {{angor|Pennod_3}}{{c|{{uc|Pennod III}}.}} {{bach|1 ''Crist yn dysgu Nicodemus mor angenrheidiol yw ad-enedigaeth.'' 14 ''Am ffydd yn ei farwolaeth ef.'' 16 ''Mawr gariad Duw tu ag at y byd.'' 18 ''Condemniad am anghrediniaeth.'' 23 ''Bedydd, tystiolaeth, ac athrawiaeth Ioan am Grist.''}} {{angor|3:1}} {{uc|Ac}} yr oedd dyn o’r Phariseaid, a’i enw Nicodemus, pennaeth yr Iddewon: 3:2 Hwn a ddaeth at yr Iesu liw nos, ac a ddywedodd wrtho, Rabbi, nyni a wyddom mai dysgawdwr ydwyt ti wedi dyfod oddi wrth Dduw: canys ni allai neb wneuthur y gwyrthiau hyn yr wyt ti yn eu gwneuthur, oni bai fod Duw gydag ef. 3:3 Iesu a atebodd ac a ddywedodd wrtho, Yn wir, yn wir, meddaf i ti, Oddieithr geni dyn drachefn, ni ddichon efe weled teyrnas Dduw. 3:4 Nicodemus a ddywedodd wrtho, Pa fodd y dichon dyn ei eni, ac efe yn hen? a ddichon efe fyned i groth ei fam eilwaith, a’i eni? 3:5 Iesu a atebodd ac a ddywedodd, Yn wir, yn wir, meddaf i ti, Oddieithr geni dyn o ddwfr ac o’r Ysbryd, ni ddichon efe fyned i mewn i deyrnas Dduw. 3:6 Yr hyn a aned o’r cnawd, sydd gnawd, a’r hyn a aned ''o’r'' Ysbryd, sydd ysbryd. 3:7 Na ryfedda ddywedyd ohonof fi wrthyt, Y mae’n rhaid eich geni chwi drachefn. 3:8 Y mae’r gwynt yn chwythu lle y mynno; a thi a glywi ei sŵn ef, ond ni wyddost o ba le y mae yn dyfod, nac i ba le y mae yn myned: felly mae pob un a’r a aned o’r Ysbryd. 3:9 Nicodemus a atebodd ac a ddywedod wrtho, Pa fodd y dichon y pethau hyn fod? 3:10 Iesu a atebodd ac a ddywedodd wrtho, A wyt ti yn ddysgawdwr yn Israel, ac ni wyddost y pethau hyn? 3:11 Yn wir, yn wir, meddaf i ti, Mai yr hyn a wyddom yr ydym yn ei lefaru, a’r hyn a welsom yr ydym yn ei dystiolaethu; a’n tystiolaeth ni nid ydych yn ei derbyn. 3:12 Os dywedais i chwi bethau daearol, a chwithau nid ydych yn credu; pa fodd, os dywedaf i chwi bethau nefol, y credwch? {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> px1duobywx3wc3mpudoxdhv7t2aa2r2 104 5005 172378 172218 2026-11-11T09:30:35Z Tylopous 3717 penodau 172378 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="AlwynapHuw" /></noinclude>3:13 Ac nid esgynnodd neb i’r nef, oddieithr yr hwn a ddisgynnodd o’r nef, ''sef'' Mab y dyn, yr hwn sydd yn y nef. 3:14 ¶ Ac megis y dyrchafodd Moses y sarff yn y diffeithwch, felly y mae yn rhaid dyrchafu Mab y dyn; 3:15 Fel na choller pwy bynnag a gredo ynddo ef, ond caffael ohono fywyd tragwyddol. 3:16 ¶ Canys felly y carodd Duw y byd fel y rhoddodd efe ei unig-anedig Fab, fel na choller pwy bynnag a gredo ynddo ef, ond caffael ohono fywyd tragwyddol. 3:17 Oblegid ni ddanfonodd Duw ei Fab i’r byd i ddamnio’r byd, ond fel yr achubid y byd trwyddo ef. 3:18 ¶ Yr hwn sydd yn credu ynddo ef, ni ddemnir: eithr yr hwn nid yw yn credu, a ddamniwyd eisoes; oherwydd na chredodd yn enw unig-anedig Fab Duw. 3:19 A hon yw’r ddamnedigaeth, ddyfod goleuni i’r byd, a charu o ddynion y tywyllwch yn fwy na’r goleuni; canys yr oedd eu gweithredoedd hwy yn ddrwg. 3:20 Oherwydd pob un a’r sydd yn gwneuthur drwg, sydd yn casglu’r goleuni, ac nid yw yn dyfod i’r goleuni, fel nad argyhoedder ei weithredoedd ef. 3:21 Ond yr hwn sydd yn gwneuthur gwirionedd, sydd yn dyfod i’r goleuni, fel yr eglurhaer ei weithredoedd ef, mai yn Nuw y gwnaed hwynt. 3:22 ¶ Wedi’r pethau hyn, daeth yr Iesu a’i ddisgyblion i wlad Jwdea; ac a arhosodd yno gyda hwynt, ac a fedyddiodd. 3:23 ¶ Ac yr oedd Ioan hefyd, yn bedyddio yn Ainon, yn agos, i Salim; canys dyfroedd lawer oedd yno: a hwy a ddaethant, ac a’u bedyddiwyd: 3:24 Canys ni fwriasid Ioan eto yng ngharchar. 3:25 Yna y bu ymofyn rhwng ''rhai'' o ddisgyblion Ioan a’r Iuddewon, ynghylch puredigaeth. 3:26 A hwy a ddaethant at Ioan, ac a ddywedasant wrtho, Rabbi, yr hwn oedd gyda thi y tu hwnt i’r Iorddonen, am yr hwn y tystiolaethaist ti, wele, y mae hwnnw yn bedyddio, a phawb yn dyfod ato ef. 3:27 Ioan a atebodd ac a ddywedodd, Ni ddichon dyn dderbyn dim, oni bydd wedi ei roddi iddo o’r nef. 3:28 Chwychwi eich hunain ydych dystion i mi, ddywedyd ohonof fi, Nid myfi yw’r Crist, eithr fy mod wedi fy anfon o’i flaen ef. 3:29 Yr hwn sydd ganddo y briodferch, yw’r priodfab, ond cyfaill y priodfab, yr hwn sydd yn sefyll ac yn ei glywed ef, sydd yn llawenychu yn ddirfawr oblegid llef y priodfab: y llawenydd hwn mau fi gan hynny a gyflawnwyd. 3:30 Rhaid ydyw iddo ef gynyddu, ac i minnau leihau. 3:31 Yr hwn a ddaeth oddi uchod, sydd goruwch pawb oll: yr hwn sydd o’r ddaear, sydd o’r ddaear, ac am y ddaear y mae yn llefaru: yr hwn sydd yn dyfod o’r nef, sydd goruwch pawb. 3:32 A’r hyn a welodd efe ac a glywodd, hynny y mae efe yn ei dystiolaethu: ond nid oes neb yn derbyn ei dystiolaeth ef. 3:33 Yr hwn a dderbyniodd ei dystiolaeth ef, a seliodd mai geirwir yw DUW. 3:34 Canys yr hwn a anfonodd Duw, sydd yn llefaru geiriau Duw; oblegid nid wrth fesur y mae Duw yn rhoddi ''iddo ef'' yr Ysbryd. 3:35 Y mae’r Tad yn caru y Mab, ac efe a roddodd bob peth yn ei law ef. 3:36 Yr hwn sydd yn credu yn y Mab, y mae ganddo fywyd tragwyddol: a’r hwn sydd heb gredu i’r Mab, ni wêl fywyd; eithr y mae digofaint Duw yn aros arno ef. {{angor|Pennod_4}}{{c|{{uc|Pennod IV}}.}} {{bach|1 ''Crist yn ymddiddan â gwraig o Samaria, ac yn ei ddatguddio ei hun iddi.'' 27 ''Ei ddisgyblion yn rhyfeddu;'' 31 ''ac yntau yn hysbysu iddynt ei zêl tu ag at ogoniant Duw.'' 39 ''Llawer o’r Samariaid yn credu ynddo;'' 43 ''ac yntau yn myned ymaith i Galilea, ac yn iachâu mab y llywydd oedd yn gorwedd yn glaf yn Capernaum.''}} {{angor|4:1}} {{uc|Pan}} wybu’r Arglwydd gan hynny glywed o’r Phariseaid fod yr Iesu yn gwneuthur ac yn bedyddio mwy o ddisgyblion nag Ioan, 4:2 (Er na fedyddiasai yr Iesu ei hun, either ei ddisgyblion ef,) 4:3 Efe a adawodd Jwdea, ac a aeth drachefn i Galilea. 4:4 Ac yr oedd yn rhaid iddo fyned trwy Samaria. 4:5 Efe a ddaeth gan hynny i ddinas yn Samaria a elwid Sichar, gerllaw y rhandir a roddasai Jacob i’w fab Joseff: 4:6 Ac yno yr oedd ffynnon Jacob. Yr Iesu gan hynny yn ddiffygiol<noinclude><references/></noinclude> tfiq7cxzeyhes3yq7wksohx6vgvxb4x 104 5007 172379 9108 2026-11-11T09:33:25Z Tylopous 3717 penodau 172379 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>4:37 Canys yn hyn y mae’r gair yn wir, Mai arall yw’r hwn sydd yn hau, ac arall yr hwn sydd yn medi. 4:38 Myfi a’ch anfonais chwi i fedi yr hyn ni lafuriasoch: eraill a llafuriasant, a chwithau a aethoch i mewn i’w llafur hwynt. 4:39 A llawer o’r Samariaid o’r ddinas honno a gredasant ynddo, oherwydd gair y wraig, yr hon oedd yn tystiolaethu, Efe a ddywedodd i mi yr hyn oll a wneuthum. 4:40 Am hynny pan ddaeth y Samariaid ato ef, hwy a atolygasant iddo aros gyda hwynt. Ac efe a arhosodd yno ddeuddydd. 4:41 A mwy o lawer a gredasant ynddo ef oblegid ei air ei hun. 4:42 A hwy a ddywedasant wrth y wraig, Nid ydym ni weithian yn credu oblegid dy ymadrodd di: canys ni a’i clywsom ef ein hunain, ac a wyddom mai hwn yn ddiau yw’r Crist, Iachawdwr y byd. 4:43 Ac ymhen y ddeuddydd efe a aeth ymaith oddi yno, ac a aeth i Galilea. 4:44 Canys yr Iesu ei hun a dystiolaethodd, nad ydyw proffwyd yn cael anrhydedd yn ei wlad ei hun. 4:45 Yna pan ddaeth efe i Galilea, y Galileaid a’i derbyniasant ef, wedi iddynt weled yr holl bethau a wnaeth efe yn Jerwsalem ar yr ŵyl: canys hwythau a ddaethant i’r ŵyl. 4:46 Felly yr Iesu a ddaeth drachefn i Gana yng Ngalilea, lle y gwnaeth efe y dwfr yn win. Ac yr oedd rhyw bendefig, yr hwn yr oedd ei fab yn glaf yng Nghapernaum 4:47 Pan glybu hwn ddyfod o’r Iesu o Jwdea i Galilea, efe a aeth ato ef, ac a atolygodd iddo ddyfod i waered, a iachau ei fab ef: canys yr oedd efe ymron marw. 4:48 Yna Iesu a ddywedodd wrtho ef, Oni welwch chwi arwyddion a rhyfeddodau, ni chredwch. 4:49 Y pendefig a ddywedodd wrtho ef, O Arglwydd, tyred i waered cyn marw fy machgen. 4:50 Iesu a ddywedodd wrtho ef, Dos ymaith; y mae dy fab yn fyw. A’r gŵr a gredodd y gair a ddywedasai Iesu wrtho, ac efe a aeth ymaith. 4:51 Ac fel yr oedd efe yr awron yn myned i waered, ei weision a gyfarfuant ag ef, ac a fynegasant, gan ddywedyd, Y mae dy fachgen yn fyw. 4:52 Yna efe a ofynnodd iddynt yr awr y gwellhasai arno. A hwy a ddywedasant wrtho, Doe, y seithfed awr, y gadawodd y cryd ef. 4:53 Yna y gwybu’r tad mai’r awr honno oedd, yn yr hon y dywedasai Iesu wrtho ef, Y mae dy fab yn fyw. Ac efe a gredodd, a’i holl dŷ. 4:54 Yr ail arwydd yma drachefn a wnaeth yr Iesu, wedi dyfod o Jwdea i Galilea. {{angor|Pennod_5}}{{c|{{uc|Pennod V}}.}} {{bach|1 ''Yr Iesu ar y dydd Sabbath yn iachâu yr hwn a fuasai glaf namyn dwy flynedd deugain:'' 10 ''a’r Iuddewon am hynny yn cwerylu, ac yn ei erlid ef.'' 17 ''Yntau yn atteb drosto ei hun, ac yn eu hargyhoeddi hwy, gan ddangos pwy ydyw ef, trwy dystiolaeth ei Dad,'' 32 ''ac Ioan,'' 31 ''a’i weithredoedd ei hun,'' 39 ''a’r ysgrythyrau.''}} {{angor|5:1}} {{uc|Wedi}} hynny yr oedd gŵyl yr Iddewon; a’r Iesu a aeth i fyny i Jerwsalem. 5:2 Ac y mae yn Jerwsalem, wrth farchnad y defaid, lyn a elwir yn Hebraeg, Bethesda, ac iddo bum porth; 5:3 Yn y rhai y gorweddai lliaws mawr o rai cleifion, deillion, cloffion, gwywedigion, yn disgwyl am gynhyrfiad y dwfr. 5:4 Canys angel oedd ar amserau yn disgyn i’r llyn, ac yn cynhyrfu’r dwfr: yna yr hwn a elai i mewn yn gyntaf ar ôl cynhyrfu’r dwfr, a âi yn iach o ba glefyd bynnag a fyddai arno. 5:5 Ac yr oedd rhyw ddyn yno, yr hwn a fuasai glaf namyn dwy flynedd deugain. 5:6 Yr Iesu, pan welodd hwn yn gorwedd, a gwybod ei fod ef felly yn hir o amser bellach, a ddywedodd wrtho, A fynni di dy wneuthur yn iach? 5:7 Y claf a atebodd iddo, Arglwydd, nid oes gennyf ddyn i’m bwrw i’r llyn, pan gynhyrfer y dwfr: ond tra fyddwyf fi yn dyfod, arall a ddisgyn o’m blaen i. 5:8 Yr Iesu a ddywedodd wrtho, Cyfod cymer dy wely i fyny, a rhodia. 5:9 Ac yn ebrwydd y gwnaed y dyn yn iach; ac efe a gododd ei wely, ac a rodiodd. A’r Saboth oedd y diwrnod hwnnw. 5:10 Am hynny yr Iddewon a ddywedasant wrth yr hwn a wnaethid yn iach, Y Saboth yw hi: nid cyfreithlon i ti godi dy wely. 5:11 Efe a atebodd iddynt, Yr hwn<noinclude><references/></noinclude> t2iyvl4s4b9xt1j04d9wxiomg40fqcy 104 5009 172380 9110 2026-11-11T09:37:16Z Tylopous 3717 penodau 172380 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>a anfonodd efe, hwnnw nid ydych chwi yn credu iddo. 5:39 Chwiliwch yr ysgrythurau: canys ynddynt hwy yr ydych chwi yn meddwl cael bywyd tragwyddol, a hwynt-hwy yw’r rhai sydd yn tystiolaethu amdanaf fi. 5:40 Ond ni fynnwch chwi ddyfod ataf fi, fel y caffoch fywyd. 5:41 Nid ydwyf fi yn derbyn gogoniant sydd oddi wrth ddynion. 5:42 Ond myfi a’ch adwaen chwi, nad oes gennych gariad Duw ynoch. 5:43 Myfi a ddeuthum yn enw fy Nhad, ac nid ydych yn fy nerbyn i: os arall a ddaw yn ei enw ei hun, hwnnw a dderbyniwch. 5:44 Pa fodd y gellwch chwi gredu, y rhai ydych yn derbyn gogoniant gan eich gilydd, ac heb geisio’r gogoniant sydd oddi wrth Dduw yn unig? 5:45 Na thybiwch y cyhuddaf fi chwi wrth y Tad: y mae a’ch cyhudda chwi, sef Moses, yn yr hwn yr ydych yn gobeithio. 5:46 Canys pe credasech chwi i Moses, chwi a gredasech i minnau: oblegid amdanaf fi yr ysgrifennodd efe. 5:47 Ond os chwi ni chredwch i’w ysgrifeniadau ef, pa fodd y credwch i’m geiriau i? {{angor|Pennod_6}}{{c|{{uc|Pennod VI}}.}} {{bach|1 ''Crist yn porthi pùm mil o bobl â phùm torth a dau bysgodyn:'' 15 ''a’r bobl o herwydd hynny yn ceisio ei wneuthur ef yn frenhin:'' 16 ''yntau yn cilio o’r neilldu, ac yn rhodio ar y môr at ei ddisgyblion:'' 26 ''ac yn ceryddu y bobl oedd yn heidio ar ei ol, a holl gnawdol wrandawyr ei air:'' 32 ''ac yn dangos mai efe yw bara y bywyd i’r ffyddloniaid.'' 66 ''Llawer o ddisgyblion yn ymadael âg ef.'' 68 ''Petr yn ei gyffesu ef.'' 70 ''Bod Judas yn gythraul.''}} {{angor|6:1}} {{uc|Wedi}} y pethau hyn yr aeth yr Iesu dros fôr Galilea, hwnnw yw môr Tiberias. 6:2 A thyrfa fawr a’i canlynodd ef; canys hwy a welsent ei arwyddion, y rhai a wnaethai efe ar y cleifion. 6:3 A’r Iesu a aeth i fyny i’r mynydd, ac a eisteddodd yno gyda’i ddisgyblion. 6:4 A’r pasg, gŵyl yr Iddewon, oedd yn agos. 6:5 Yna yr Iesu a ddyrchafodd ei lygaid, ac a welodd fod tyrfa fawr yn dyfod ato; ac a ddywedodd wrth, Philip, O ba le y prynwn ni fara, fel y caffo y rhai hyn fwyta? 6:6 (A hyn a ddywedodd efe i’w brofi ef. canys efe a wyddai beth yr oedd efe ar fedr ei wneuthur.) 6:7 Philip a’i hatebodd ef, Gwerth dau can ceiniog o fara nid yw ddigon iddynt hwy, fel y gallo pob un ohonynt gymryd ychydig. 6:8 Un o’i ddisgyblion a. ddywedodd wrtho, Andreas, brawd Simon Pedr, 6:9 Y mae yma ryw fachgennyn, a chanddo bum torth haidd, a dau bysgodyn: ond beth, yw hynny rhwng cynifer? 6:10 A’r Iesu a ddywedodd, Perwch i’r dynion eistedd i lawr. Ac yr oedd glaswellt lawer yn y fan honno. Felly y gwŷr a eisteddasant i lawr, ynghylch pum mill o nifer. 6:11 A’r Iesu a gymerth y torthau,.ac wedi iddo ddiolch, efe a’u disgyblion, a’r disgyblion i’r rhai oedd yn eistedd; felly hefyd o’r pysgod, cymaint ag a fynasant. 6:12 Ac wedi eu digoni hwynt, efe a ddywedodd wrth ei ddisgyblion, Cesglwch y briwfwyd gweddill, fel na choller dim. 6:13 Am hynny hwy a’u casglasant, ac a lanwasant ddeuddeg basgedaid o’r briwfwyd o’r pum torth haidd a weddillasai gan y rhai a fwytasent. 6:14 Yna y dynion, pan welsant yr arwydd a wnaethai’r Iesu, a ddywedasant, Hwn yn ddiau yw’r proffwyd oedd ar ddyfod i’r byd. 6:15 Yr Iesu gan hynny, pan wybu bod hwy ar fedr dyfod, a’i gipio ef i’w wneuthur yn frenin, a giliodd drachefn i’r mynyddd, ei hunan yn unig. 6:16 A phan hwyrhaodd hi, ei ddisgyblion a aethant i waered at y môr. 6:17 Ac wedi iddynt ddringo i long, hwy a aethant dres y môr i Gapernaum. Ac yr oedd hi weithian yn dywyll, a’r.Iesu ni ddaethai atynt hwy. 6:18 A’r môr, gan wynt mawr yn chwythu, a gododd. 6:19 Yna, wedi iddynt rwyfo ynghylch pump ar hugain neu ddeg ar hugain o ystadiau, hwy a welent yr Iesu yn rhodio ar y môr, ac yn nesáu at y llong; ac a ofnasant. 6:20 Ond efe a ddywedodd wrthynt, Myfi yw; nac ofnwch. 6:21 Yna y derbyniasant ef yn chwannog i’r llong: ac yn ebrwydd yr oedd y llong wrth y tir yr oeddynt yn myned iddo. 6:22 Trannoeth, pan welodd y<noinclude><references/></noinclude> amr1km8lclqwhp2j0hrz4cmkx3uke7c 104 5011 172381 9112 2026-11-11T09:39:45Z Tylopous 3717 penodau 172381 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Mahagaja" /></noinclude>yn dragywydd. A’r bara a roddaf fi, yw fy nghnawd i, yr hwn a roddaf fi dros fywyd y byd. 6:52 Yna yr Iddewon a ymrysonasant â’i gilydd, gan ddywedyd, Pa fodd y dichon hwn roddi i ni ei gnawd i’w fwyta? 6:53 Yna yr Iesu a ddywedodd wrthynt, Yn wir, yn wir, meddaf i chwi, Oni fwytewch gnawd Mab y dyn, ac onid yfwch ei waed ef, nid oes gennych fywyd ynoch. 6:54 Yr hwn sydd yn bwyta fy nghnawd i, ac yn yfed fy ngwaed i, sydd ganddo fywyd tragwyddol: ac myfi a’i hatgyfodaf ef yn y dydd diwethaf. 6:55 Canys fy nghnawd i sydd fwyd yn wir, a’m gwaed i sydd ddiod yn wir. 6:56 Yr hwn sydd yn bwyta fy nghnawd i, ac yn yfed fy ngwaed i, sydd yn aros ynof fi, a minnau ynddo yntau. 6:57 Fel yr anfonodd y Tad byw fi, ac yr ydwyf fi yn byw trwy’r Tad: felly yr hwn sydd yn fy mwyta i, yntau a fydd byw trwof fi. 6:58 Dyma’r bara a ddaeth i waered o’r nef: nid megis y bwytaodd eich tadau chwi y manna, ac y buont feirw. Y neb sydd yn bwyta’r bara hwn, a fydd byw yn dragywydd. 6:59 Y pethau hyn a ddywedodd efe yn y synagog, wrth athrawiaethu yng Nghapermaum. 6:60 Llawer gan hynny o’i ddisgyblion, pan glywsant, a ddywedasant, Caled yw’r ymadrodd hwn; pwy a ddichon wrando arno? 6:61 Pan wybu’r Iesu ynddo ei hun, fod ei ddisgyblion yn grwgnach am hyn, efe a ddywedodd wrthynt, A ydyw hyn yn eich rhwystro chwi? 6:62 Beth gan hynny os gwelwch Fab y dyn yn dyrchafu lle yr oedd efe o’r blaen? 6:63 Yr ysbryd yw’r hyn sydd yn bywhau; y cnawd nid yw yn llesáu dim: y geiriau yr ydwyf fi yn eu llefaru wrthych, ysbryd ydynt, a bywyd ydynt. 6:64 Ond y mae ohonoch chwi rai nid ydynt yn credu. Canys yr Iesu a wyddai o’r dechreuad, pwy oedd y rhai nid oedd yn credu, a phwy oedd yr hwn a’i bradychai ef. 6:65 Ac efe a ddywedodd, Am hynny y dywedais wrthych, na ddichon neb ddyfod ataf fi, oni bydd wedi ei roddi iddo oddi wrth fy Nhad. 6:66 O hynny allan llawer o’i ddisgyblion ef a aethant yn eu hôl, ac ni rodiasant mwyach gydag ef. 6:67 Am hynny yr Iesu a ddywedodd wrth y deuddeg, A fynnwch chwithau hefyd, fynd ymaith? 6:68 Yna Simon Pedr a’i hatebodd ef, O Arglwydd, at bwy yr awn ni? gennyt ti y mae geiriau bywyd tragwyddol. 6:69 Ac yr ydym ni yn credu ac yn gwybod mai tydi yw’r’Crist, Mab y Duw byw. 6:70 Iesu a’u hatebodd hwynt, Oni ddewisais i chwychwi y deuddeg, ac ohonoch y mae un yn ddiafol? 6:71 Eithr efe. a ddywedasai am Jwdas Iscariot, mab Simon: canys hwn oedd ar fedr ei fradychu ef, ac efe yn un o’r deuddeg. {{angor|Pennod_7}}{{c|{{uc|Pennod VII}}.}} {{bach|1 ''Iesu yn argyhoeddi rhyfyg a hyfder ei geraint:'' 10 ''yn mynde i fynu o Galilea i wyl y pebyll:'' 14 ''yn dysgu yn y deml.'' 40 ''Amryw dyb am dano ef ym mhlith y bobl.'' 45 ''Y Phariseaid yn ddigllawn am na ddaliasai eu swyddogion hwy ef; ac yn rhoddi sen i Nicodemus am gymmeryd ei blaid ef.''}} {{angor|7:1}} {{uc|A’r}} Iesu a rodiodd ar ôl y pethau hyn yng Ngalilea: canys nid oedd efe yn chwennych rhodio yn Jwdea, oblegid bod yr Iddewon yn ceisio ei ladd ef. 7:2 A gŵyl yr Iddewon, sef gŵyl y pebyll, oedd yn agos. 7:3 Am hynny ei frodyr ef a ddywedasant wrtho, Cerdda ymaith oddi yma, a dos i Jwdea; fel y gwelo dy ddisgyblion dy weithredoedd di y rhai yr ydwyt yn eu gwneuthur. 7:4 Canys nid oes neb yn gwneuthur dim yn ddirgel, ac yntau yn ceisio bod yn gyhoedd: od wyt ti yn gwneuthur y pethau hyn, amlyga dy hun i’r byd. 7:5 Canys nid oedd ei frodyr yn credu ynddo. 7:6 Yna yr Iesu a ddywedodd wrthynt hwy, Ni ddaeth fy amser i eto: ond eich amser chwi sydd yn wastad yn barod. 7:7 Ni ddichon y byd eich casáu chwi; ond y mae yn ei gasáu, oherwydd fy mod i yn tystiolaethu amdano, fod ei weithredoedd ef yn ddrwg. 7:8 Ewch chwi i fyny i’r ŵyl hon: nid wyf fi eto yn myned i fyny i’r ŵyl hon, oblegid ni: chyflawnwyd fy amser i eto. {{nop}}<noinclude><references/></noinclude> p1ibc25w5sgq13q9lzi1hwjve5xqvav