Dagbani Wikipedia
dagwiki
https://dag.wikipedia.org/wiki/Sol%C9%94%C9%A3u
MediaWiki 1.47.0-wmf.8
first-letter
Miidiya
Diŋ'gahim
Yɛltɔɣa
Ŋun su
Ŋun su yɛltɔɣa
Wikipedia
Wikipedia yɛltɔɣa
Lahabali kɔligu
Lahabali kɔligu yɛltɔɣa
MiidiyaWiki
MiidiyaWiki yɛltɔɣa
Tɛmplet
Tɛmplet yɛltɔɣa
Sɔŋsim
Sɔŋsim yɛltɔɣa
Pubu
Pubu yɛltɔɣa
Salima
Salima yɛltɔɣa
MOS
MOS yɛltɔɣa
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Yɛltɔɣaniɣima
0
7790
141789
39759
2026-06-29T21:48:25Z
Fawuzan Abdul Somed
6463
Added
141789
wikitext
text/x-wiki
== YɛlƔɔɣiPiɣima Daanfaani<ref>https://www.myenglishpages.com/site_php_files/vocabulary-lesson-idioms.php</ref> ==
== Ya ka Yɛltɔɣiniɣima Yirina ==
=== Kurumbuni ===
=== Bachi kura ===
=== Ŋmahinli ===
=== Ŋaha ===
=== Paŋbu ===
== Kundivihira ==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
7b4bxat1032cxtt4ug695c2z561agr9
Ŋun su yɛltɔɣa:Masssly
3
8561
141776
138742
2026-06-29T11:59:10Z
MediaWiki message delivery
274
/* Wikimedia Apps/Newsletter/Second quarter of 2026 */ new section
141776
wikitext
text/x-wiki
# {{DISPLAYTITLE:User talk:<b><span style="color:yellow">Ma</span><span style="color:green">sss</span><span style="color:red">ly</span></b>}}
{{User:Masssly/Nav}}
| style="width:100%; margin:auto; background-color: #FFFFFF; border: 1px solid #{{User:Tiptoety/Color 2}}; border-right-width:4px; border-bottom-width:4px; vertical-align: top;" |
{{User comment}}
{{Usertalkback|me=watched|you=other}}
{| style="background-color:transparent;border: 0px"
|-
| <div style="text-align:left; font-family:verdana; font-size:8pt; background:white;">
'''My local time is:''' '''{{Time|UTC}}'''. Click <span class="plainlinks" id="purgelink">[{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=purge}} <span style="color:black">'''here'''</span>] to refresh.</span></div>
|}
</div>
{{Sidebar with collapsible lists
| title = Talk page archive
| image = [[File:A medium drum made in Northern Ghana.jpg|250px]]
| caption = Luŋa
| class = plainlist
| navbar = none
| style = width: 250px; font-family: 'Copperplate Gothic Light'; background-color: #F2F3F4; border: 1px solid #B31B1B; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(200,0,0,0.75); -moz-box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(200,0,0,0.75); -webkit-box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(200,0,0,0.75); border-radius: 1em; -moz-border-radius: 1em; -webkit-border-radius: 1em; padding: 1em 2em 0 2em;
| list1title = 2021
| list1 =
* [[User talk:Masssly/Archive/July 2021|Archive 1]] [[July 2021]]
* [[User talk:Masssly/Archive/August 2021|Archive 2]] [[August 2021]]
* [[User talk:Masssly/Archive/September 2021|Archive 3]] [[September 2021]]
* [[User talk:Masssly/Archive/October 2021|Archive 4]] [[October 2021]]
* [[User talk:Masssly/Archive/November 2021|Archive 5]] [[November 2021]]
* [[User talk:Masssly/Archive/December 2021|Archive 6]] [[December 2021]]
| list2title = 2022
| list2 =
* [[User talk:Masssly/Archive/January 2022|Archive 7]] [[January 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/February 2022|Archive 8]] [[February 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/March 2022|Archive 9]] [[March 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/April 2022|Archive 10]] [[April 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/May 2022|Archive 11]] [[May 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/June 2022|Archive 12]] [[June 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/July 2022|Archive 13]] [[July 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/August 2022|Archive 14]] [[August 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/September 2022|Archive 15]] [[September 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/October 2022|Archive 16]] [[October 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/November 2022|Archive 17]] [[November 2022]]
* [[User talk:Masssly/Archive/December 2022|Archive 18]] [[December 2022]]
| list3title = 2023
| list3 =
* [[User talk:Masssly/Archive/January 2023|Archive 19]] [[January 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/February 2023|Archive 20]] [[February 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/March 2023|Archive 21]] [[March 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/April 2023|Archive 22]] [[April 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/May 2023|Archive 23]] [[May 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/June 2023|Archive 24]] [[June 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/July 2023|Archive 25]] [[July 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/August 2023|Archive 26]] [[August 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/September 2023|Archive 27]] [[September 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/October 2023|Archive 28]] [[October 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/November 2023|Archive 29]] [[November 2023]]
* [[User talk:Masssly/Archive/December 2023|Archive 30]] [[December 2023]]
| list4title = 2024
| list4 =
* [[User talk:Masssly/Archive/January 2024|Archive 31]] [[January 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/February 2024|Archive 32]] [[February 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/March 2024|Archive 33]] [[March 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/April 2024|Archive 34]] [[April 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/May 2024|Archive 35]] [[May 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/June 2024|Archive 36]] [[June 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/July 2024|Archive 37]] [[July 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/August 2024|Archive 38]] [[August 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/September 2024|Archive 39]] [[September 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/October 2024|Archive 40]] [[October 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/November 2024|Archive 41]] [[November 2024]]
* [[User talk:Masssly/Archive/December 2024|Archive 42]] [[December 2024]]
| list5title = 2025
| list5 =
* [[User talk:Masssly/Archive/January 2025|Archive 43]] [[January 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/February 2025|Archive 44]] [[February 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/March 2025|Archive 45]] [[March 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/April 2025|Archive 46]] [[April 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/May 2025|Archive 47]] [[May 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/June 2025|Archive 48]] [[June 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/July 2025|Archive 49]] [[July 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/August 2025|Archive 50]] [[August 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/September 2025|Archive 51]] [[September 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/October 2025|Archive 52]] [[October 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/November 2025|Archive 53]] [[November 2025]]
* [[User talk:Masssly/Archive/December 2025|Archive 54]] [[December 2025]]
| list6title = 2026
| list6 =
* [[User talk:Masssly/Archive/January 2026|Archive 55]] [[January 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/February 2026|Archive 56]] [[February 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/March 2026|Archive 57]] [[March 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/April 2026|Archive 58]] [[April 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/May 2026|Archive 59]] [[May 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/June 2026|Archive 60]] [[June 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/July 2026|Archive 61]] [[July 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/August 2026|Archive 62]] [[August 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/September 2026|Archive 63]] [[September 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/October 2026|Archive 64]] [[October 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/November 2026|Archive 65]] [[November 2026]]
* [[User talk:Masssly/Archive/December 2026|Archive 66]] [[December 2026]]
| belowclass = hlist
| below =
{{#tag:inputbox|
bgcolor=transparent
type=fulltext
prefix={{FULLPAGENAME}}/
break=no
width=15
searchbuttonlabel=Search
}}
}}
== Books & Bytes – Issue 72 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style = "font-size: 1.5em; margin: 0 100px"> [[File:Bookshelf.jpg|right|175px]]</div> <div style = "line-height: 1.2"> <span style="font-size: 2em; font-family: Copperplate, 'Copperplate Gothic Light', serif">'''The Wikipedia Library''': ''Books & Bytes''</span><br /> Issue 72, November–December 2025 </div> <div style = "margin-top: 1.5em; border: 3px solid #ae8c55; border-radius: .5em; padding: 1em 1.5em; font-size: 1.2em">
* Renewed partnerships
* Spotlight: Strengthening Wikimedia Collaborations with and for Open Science
<big>'''[[:m:The Wikipedia Library/Newsletter/November-December 2025|Read the full newsletter]]'''</big> </div> </div> <small>Sent by [[m:User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] on behalf of The Wikipedia Library team – 12:44, 29 Silimin gɔli January 2026 (GMT)</small>
(This message was sent to [[:Ŋun su:Masssly]] and is being posted here due to a redirect.)
<!-- Message sent by User:Samwalton9 (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=The_Wikipedia_Library/Newsletter/Recipients&oldid=29991504 -->
== Books & Bytes – Issue 73 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style = "font-size: 1.5em; margin: 0 100px"> [[File:Bookshelf.jpg|right|175px]]</div> <div style = "line-height: 1.2"> <span style="font-size: 2em; font-family: Copperplate, 'Copperplate Gothic Light', serif">'''The Wikipedia Library''': ''Books & Bytes''</span><br /> Issue 73, January–February 2026 </div> <div style = "margin-top: 1.5em; border: 3px solid #ae8c55; border-radius: .5em; padding: 1em 1.5em; font-size: 1.2em">
* Four new partnerships
* User survey thanks
<big>'''[[:m:The Wikipedia Library/Newsletter/January-February 2026|Read the full newsletter]]'''</big> </div> </div> <small>Sent by [[m:User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] on behalf of The Wikipedia Library team – 12:06, 11 Silimin gɔli March 2026 (GMT)</small>
(This message was sent to [[:Ŋun su:Masssly]] and is being posted here due to a redirect.)
<!-- Message sent by User:Samwalton9 (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=The_Wikipedia_Library/Newsletter/Recipients&oldid=30224864 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Wikimedia Apps Newsletter – First Quarter of 2026</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="content"/>
Hello, and welcome to the first newsletter of 2026!
In this edition, we’ll walk you through the main updates, experiments, and improvements in the Wikipedia mobile apps during January, February, and early March.
=== iOS ===
==== [[:mw:Wikimedia Apps/Team/iOS/Activity Tab|Activity Tab (iOS)]] ====
This quarter focused on scaling and improving the Activity Tab experience.
We released the Activity Tab to all users and continued refining it with:
* New editing insights, including all-time impact, recent activity, and views.
* Monthly highlights such as most viewed edits and contributions.
* Improved onboarding and empty states for different user types.
* Better navigation within reading history and timelines.
* Continued survey collection (extended through April).
We also fixed several issues related to saved article syncing, timeline, and deleting items.
==== Results from scaling ====
Our goal was to increase account creation by 5%. The results significantly exceeded expectations:
* Account creation increased by 91% after scaling.
* 25% of all new accounts were created through the Activity Tab.
* 18.5% of new users saved an article, and 2.9% made an edit.
We also observed stronger retention among Activity Tab users:
* 93.8% of logged-in users returned to the app.
* 91.8% of logged-out users returned.
* Compared to overall app return rates of 81.9% and 72.1%.
==== Learnings ====
* Personalization continues to drive account creation.
* Users are more likely to engage in reading than editing.
* Navigation changes need clearer communication.
==== Next steps ====
* Improve clarity around the History location in Search.
* Add clearer messaging and guidance, especially for logged-out users.
==== [[phab:T408949|Liquid Glass]] ====
The team also focused on preparations for migrating the app to Liquid Glass, planned for April. We completed a gap analysis and audit, and then triaged and prioritized tasks.
==== [[:mw:Wikimedia Apps/Team/iOS/Tabbed Browsing (Tabs)|Tabbed Browsing (Tabs)]] ====
* Adding “close all tabs” functionality.
* Highlighting the active tab.
* Introducing long-press previews.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Games|Games]] ====
* iOS designs for the “Which came first?” [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/TrivaGame|game]] were completed.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS/Navigation Refresh/Updates|Navigation Refresh]] ====
As part of ongoing improvements:
* History was moved into the Search tab.
* Adjustments are being made to better support logged-out users and reduce confusion.
==== Other iOS Updates ====
* Integrated hCaptcha into account creation for test wiki.
* Conducted Explore Feed audit and design groundwork.
* Fixed multiple bugs, including issues with search, saved articles, and donation flows.
=== Android ===
==== [[mw:Readers/Information Retrieval/Phase 1|Hybrid (Semantic + Lexical) Search]] ====
We began testing a new hybrid search experience that combines keyword-based and natural language search.
* The experiment is now available in beta for Greek, English and Portuguese Wikipedia.
* Users can opt in or out of the experience.
* This is part of Phase 1 of the Information Retrieval project.
==== Other Android Updates ====
* Continued work on hCaptcha integration for account creation on test wiki.
* Improved donation clarity by adding ISO currency codes.
* Updated image handling to match MediaWiki standards.
* Ran an A/B test for the Google Play product page (Japanese users).
We also fixed several issues, including:
* Background re-login issues.
* Incorrect article titles in Year in Review.
* Reading list syncing problems.
* Translation and UI inconsistencies.
=== Cross-Platform ===
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] ====
Across both apps, we continued design and research work to rethink the Explore experience, with the design principles of:
* Retention before depth: reasons to come back matter more than any single deep read.
* Discovery through remixing: snippets and previews lead into articles, never replace them.
* Transparent personalization: "Because you follow..." not a black box.
* Calm, trustworthy browsing: productive and credible.
Design work continued on improving the Explore feed:
* Two visual directions were developed and wireframed.
* Different onboarding approaches were explored.
* User testing is being prepared.
Our current hypothesis is that a more personalized and structured feed will help users better understand its value and increase daily usage. User testing will help determine the direction to move forward.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/Updates|Year in Review]] ====
* Both teams shared results on the Year in Review project pages ([[mw:Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/2025 Year in Review/Personalization for logged-out users experiment|Android]], [[mw:Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/2025 Year in Review/Personalization for logged-out users experiment|iOS]]).
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|Future of Editing on Mobile]] ====
The Apps team has started conversations with communities to explore how editing should work on the mobile apps.
The goal is to better support both new and experienced editors, and to guide users toward the right editing tools.
Community input is welcome, and [[mw:Talk:Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|discussions]] are ongoing.
=== Looking Ahead ===
This quarter focused on scaling successful features, especially the Activity Tab, and continuing foundational work on Search and Explore feed.
We’re seeing strong signals around personalization, engagement, and new ways to guide users through reading and editing.
Thank you for following along, and stay tuned for the next updates later this year.
<section end="content"/>
</div>
~~[[User:ARamadan-WMF|ARamadan-WMF]]11:46, 6 Silimin gɔli April 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:ARamadan-WMF@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Apps_updates&oldid=30037978 -->
== Books & Bytes – Issue 74 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style = "font-size: 1.5em; margin: 0 100px"> [[File:Bookshelf.jpg|right|175px]]</div> <div style = "line-height: 1.2"> <span style="font-size: 2em; font-family: Copperplate, 'Copperplate Gothic Light', serif">'''The Wikipedia Library''': ''Books & Bytes''</span><br /> Issue 74, March–April 2026 </div> <div style = "margin-top: 1.5em; border: 3px solid #ae8c55; border-radius: .5em; padding: 1em 1.5em; font-size: 1.2em">
* New partnership: Swissdox
* User survey results
<big>'''[[:m:The Wikipedia Library/Newsletter/March-April 2026|Read the full newsletter]]'''</big> </div> </div> <small>Sent by [[m:User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] on behalf of The Wikipedia Library team – 10:35, 2 Silimin gɔli June 2026 (GMT)</small>
(This message was sent to [[:Ŋun su:Masssly]] and is being posted here due to a redirect.)
<!-- Message sent by User:Samwalton9 (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=The_Wikipedia_Library/Newsletter/Recipients&oldid=30576650 -->
== Wikimedia Apps/Newsletter/Second quarter of 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr">
<languages />
== <section begin="title"/>Wikimedia Apps Newsletter – Second Quarter of 2026<section end="title"/> ==
<section begin="content"/>
Hello, and welcome to the second Wikimedia Apps newsletter of 2026!
In this edition, we’ll walk you through the main updates, launches, experiments, and improvements in the Wikipedia mobile apps during March, April,May, and June.
=== [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS|iOS]] ===
====Liquid Glass migration ====
A major focus this quarter was the transition to Apple’s new Liquid Glass design system.
The team completed extensive design, infrastructure, and implementation work, culminating in the release of Wikipedia iOS 8.0.0 with Liquid Glass support. This represented one of the largest visual updates to the app in recent years and required coordinated work across navigation, interface components, theming, and platform-specific behaviors.
The Apps team plans continued modernization of the app’s design system and navigation patterns.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS/Activity Tab|Activity Tab]] ====
Following the successful rollout of the Activity Tab earlier this year, the team continued refining the experience based on user feedback.
One recurring theme was confusion around the relocation of reading history. Some users believed history had been removed or required an account to access.
To address this:
* Additional guidance was added explaining that History is now available within Search.
* Search from article view was updated to provide easier access to reading history.
* Ongoing improvements were made to onboarding and user education.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS/"Which came first?" Game|Games]] ====
Development continued on the new "Which Came First?" daily trivia game.
The game became available on 11 June 2026.
==== Other iOS improvements ====
Additional work this quarter included:
* hCaptcha instrumentation and rollout preparation.
* Explore Feed Refresh design and infrastructure work.
* Performance improvements and stability updates.
* Resolution of numerous bugs affecting search, reading lists, login flows, article viewing, donations, widgets, and accessibility.
=== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Android|Android]] ===
==== [[mw:Readers/Information Retrieval/Phase 1|Hybrid Search]] ====
The Android team continued work on Hybrid Search, combining traditional keyword search with semantic search capabilities.
The experiment expanded to English, French, Portuguese, and Greek Wikipedias and completed its first MVP phase.
===== Results =====
* Increased search engagement.
* Stable retention.
* Strong signals supporting continued investment in semantic search experiences.
The experiment also generated valuable datasets and user insights that will guide future development.
===== Learnings =====
One key learning was that users need clearer explanations of how hybrid search works. Existing onboarding and provenance indicators were not sufficient at larger scale.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Games|Games Hub]] ====
Android introduced a new Games Hub, providing a centralized location for games and interactive experiences within the app.
The hub lays the groundwork for future expansion of game-based engagement features, including the upcoming trivia experience.
=== Cross-platform ===
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] ====
One of the largest initiatives this quarter was the rollout of Phase 1 of the Explore Feed Refresh on Android.
The redesign introduces a new Home experience built around two primary feeds.
===== Community Feed =====
[[File:Phase 1 Feed - Community Tab.jpg|center|thumb|700px|Community Feed]]
The Community Feed highlights curated Wikipedia and Wikimedia content, including:
* Featured Article
* Top Read
* In the News
* On This Day
* Picture of the Day
===== For You feed =====
[[File:Phase 1 Feed - For You Tab.jpg|center|thumb|700px|For You Feed]]
The For You feed introduces personalized content through:
* Article recommendations based on selected interests.
* Because You Read recommendations.
* Continue Reading suggestions.
===== Additional improvements =====
Additional work included:
* New onboarding flows.
* Feed preference selection.
* Redesigned settings.
* Re-onboarding for existing users.
* Improved feed controls and personalization transparency.
The redesign was released through a holdout experiment, enabling the team to measure its impact while continuing iterative improvements.
===== Early learnings =====
* Users respond positively to structured onboarding.
* Topic selection can help personalize discovery experiences.
* Recommendation quality remains a critical factor for user trust and satisfaction.
The Explore Feed Refresh was then released to 50% of app users before being fully released to all users starting on 15 June 2026.
The refreshed experience is planned to launch in the Wikipedia iOS app during July 2026.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/25th Birthday Reading Challenge|Wikipedia 25th Birthday Reading Challenge]] ====
[[File:Wikipedia app Reading Challenge - Add widget 01.png|thumb|Mock-up of the Wikipedia app Reading Challenge]]
This quarter we launched the Wikipedia 25th Birthday Reading Challenge across Android and iOS.
The challenge included:
* Challenge enrollment experiences.
* Daily reading goals.
* Reading streak tracking.
* Challenge completion flows.
* Home screen widgets.
* App Store and Play Store promotional events.
* CentralNotice promotion.
* Instrumentation and analytics support.
* Translation support across target languages.
Following launch, the team implemented several improvements based on early feedback and usage patterns, while resolving onboarding and widget-related issues.
Early results showed encouraging participation, increased account creation, positive community reception, and opportunities for continued iteration.
==== [[mw:Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/Updates|Year in Review learnings]] ====
Following the conclusion of the 2025 Year in Review experience, both teams completed a comprehensive analysis of the feature.
===== Key findings =====
* Both apps achieved an 86% return rate.
* Account creation increased significantly year over year.
* Approximately half of all new accounts during the campaign period were created through Year in Review.
* User satisfaction exceeded targets, with over 95% of surveyed users reporting neutral or positive experiences.
* Donations increased substantially, particularly among users exposed to personalized experiences.
===== Learnings =====
* Personalization significantly improves engagement.
* Logged-out users benefit from receiving limited personalized experiences.
* Account-gated personalization remains a strong driver of account creation.
* Users continue to request richer insights, improved sharing capabilities, and cross-platform statistics.
The findings will help shape future iterations of Year in Review and other personalized experiences within the apps.
=== Looking ahead ===
This quarter focused on launching major experiences while laying the groundwork for future growth.
The rollout of the Explore Feed Refresh, launch of the Reading Challenge, continued investment in Hybrid Search, and preparation for new games all reflect the team's broader focus on helping users discover, engage with, and contribute to knowledge in new ways.
We're excited to continue iterating on these experiences and look forward to sharing more updates in the next edition of the newsletter.
Thank you for reading!
<section end="content"/>
</div>
~~[[User:ARamadan-WMF|ARamadan-WMF]]11:59, 29 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:ARamadan-WMF@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Wikimedia_Apps_updates&oldid=30704215 -->
pgsiv68v57a6zuhc91mqabj3jhf1lur
Abe tia
0
8832
141815
131590
2026-06-30T09:10:20Z
Ercé
652
file
141815
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
{{E-Class}}
[[File:Elaeis guineensis MHNT.BOT.2018.28.2.jpg|thumb|''Elaeis guineensis'']]
'''Abe tia'''<ref>Naden, Tony. 2014 .[https://www.webonary.org/dagbani/download/ ''Dagbani dictionary'']. Webonary.</ref> / '''Bakpa''' / '''Kpaakpa'''<ref name="Blench">{{cite web|url=http://www.rogerblench.info/Ethnoscience/Plants/General/Dagbani%20plant%20names.pdf|title=Dagbani plant names|location=Cambridge|publisher=Kay Williamson Educational Foundation|date=4 February 2012|accessdate=July 23, 2021|first=Roger|last=Blench|access-date=24 July 2021|archive-date=18 September 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210918042844/http://www.rogerblench.info/Ethnoscience/Plants/General/Dagbani%20plant%20names.pdf|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
{{Reflist}}
[[Pubu:Tia]]
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
[[Pubu:E-Class]]
{{stub}}
ca865lod9ehdzx0r2fzv47ks0yemthb
Ŋun su yɛltɔɣa:Musahfm
3
9710
141786
140726
2026-06-29T20:12:47Z
MediaWiki message delivery
274
/* Share your Wiki Loves Ramadan 2026 journey! */ new section
141786
wikitext
text/x-wiki
{{Welcome}} [[Ŋun su:Sabon Harshe|Sabon Harshe]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:Sabon Harshe|Yɛltɔɣa]]) 07:37, 26 Silimin gɔli August 2021 (GMT)
== Thanks for organizing Feminism and Folklore ==
Dear Organiser/Jury
Thank you so much for your enormous contribution during the [[:Feminism and Folklore 2022|Feminism and Folklore 2022]] writing competition. We appreciate your time and efforts throughout the competition to bridge cultural and gender gap on Wikipedia. We are sending you a special postcard as a token of our appreciation and gratitude. Please fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeZ5eNggLMULDNupu4LFuTIcDmEyCIRh0QLhElkhkZvAmg0wQ/viewform this form] by July 20th 2022 to receive a postcard from us. We look forward to seeing you in 2023 next year.
Stay safe!
Gaurav Gaikwad.
International Team
Feminism and Folklore
[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 13:50, 10 Silimin gɔli July 2022 (GMT)
<!-- Message sent by User:Rockpeterson@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf1&oldid=23501899 -->
== Invitation to organize Feminism and Folklore 2023 ==
<div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;>
[[File:Feminism and Folklore 2023 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<center>''{{int:please-translate}}''</center>
Dear {{PAGENAME}},
Christmas Greetings and a Happy New Year 2023,
You are humbly invited to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2023|Feminism and Folklore 2023]]''' writing competition from February 1, 2023, to March 31, 2023. This year, Feminism and Folklore will focus on feminism, women's issues, and gender-focused topics for the project, with a [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2023|Wiki Loves Folklore]] gender gap focus and a folk culture theme on Wikipedia.
You can help Wikipedia's coverage of folklore from your area by writing or improving articles about things like folk festivals, folk dances, folk music, women and queer folklore figures, folk game athletes, women in mythology, women warriors in folklore, witches and witch hunting, fairy tales, and more. Users can help create new articles, expand or translate from a [[:m:Feminism and Folklore 2023/List of Articles|list]] of suggested articles.
Organisers are requested to work on the following action items to sign up their communities for the project:
# Create a page for the contest on the local wiki.
# Set up a fountain tool or dashboard.
# Create the local list and mention the timeline and local and international prizes.
# Request local admins for site notice.
# Link the local page and the fountain/dashboard link on the [[:m:Feminism and Folklore 2023/Project Page|meta project page]].
This year we would be supporting the community's financial aid for Internet and childcare support. This would be provided for the local team including their jury and coordinator team. This support is opt-in and non mandatory. Kindly fill in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSea81OO0lVgUBd551iIiENXht7BRCISYZlKyBQlemZu_j2OHQ/viewform this Google form] and mark a mail to [mailto:support@wikilovesfolklore.org support@wikilovesfolklore.org] with the subject line starting as [Stipend] Name or Username/Language. The last date to sign up for internet and childcare aid from our team is 20th of January 2023, We encourage the language coordinators to sign up their community on this link by the 25th of January 2023.
Learn more about the contest and prizes on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2023|project page]]. Feel free to contact us on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2023/Project Page|meta talk page]] or by email us if you need any assistance.
We look forward to your immense coordination.
Thank you and Best wishes,
[[:m:Feminism and Folklore 2023|Feminism and Folklore 2023 International Team]]
::::Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
</div></div>
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 10:11, 24 Silimin gɔli December 2022 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=24282249 -->
== Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition ==
<div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;>
[[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<center>''{{int:please-translate}}''</center>
Dear {{PAGENAME}},
Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!.
We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia.
This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles.
To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps:
# Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki>
# Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}).
# Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})".
# Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31).
# Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section).
# Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also.
# Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next.
# In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference.
# Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members.
# Click next to review and then click on save.
With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats.
Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki>
There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below.
# '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page.
# '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard.
# '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline.
# '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage.
# '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem.
# '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability.
# '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented.
Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email.
We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024.
Thank you and Best wishes,
'''Feminism and Folklore 2024 International Team'''
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 06:51, 18 Silimin gɔli January 2024 (GMT)
</div></div>
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 -->
== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==
<div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;">
[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div>
;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026
Dear Wikimedian,
We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.
The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.
;About the Campaign
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.
;What Can Participants Write About?
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:
* Folk festivals, rituals, and celebrations
* Folk dances, music, and traditional performances
* Women and queer figures in folklore
* Women in mythology and oral traditions
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives
* Fairy tales, folk stories, and legends
* Folk games, sports, and cultural practices
Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.
;Checklist for Organizers
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:
# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]]
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline
#* Local and international prizes
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''
;Campaign Tools
The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:
* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.
Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''
;Learn More & Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.
If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.
;Join Us in upcoming office hours
We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]].
Thank you and all the best,
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''
----
''Stay connected:''
[[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]
[[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
</div></div>
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 13:30, 18 Silimin gɔli January 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 -->
== Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury ==
Hello {{PAGENAME}}!,
Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts!
To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have:
* Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]:
* Started promoting the campaign within your community.
* Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified.
* Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community.
=== Internet & Childcare Support ===
Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''.
'''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]'''
Requests submitted after this date will not be entertained.
=== Important Participation Guidelines ===
* Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers).
* If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us.
=== Community Engagement ===
* Keep your community active and motivated throughout the campaign.
* Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally.
* In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''.
Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊
Thank you for your collaboration!
''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.''
Feminism and Folklore International Team.
–[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 05:17, 16 Silimin gɔli February 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 -->
== Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers ==
<div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;">
[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]]
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;">
<div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div>
Dear Organizer,
I hope this message finds you well.
First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause.
As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]].
Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed.
Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance.
Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful.
Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon.
Warm regards,
[[User:Tiven2240|Tiven2240]]
on behalf of Feminism and Folklore International Team
<nowiki>#WeTogether</nowiki>
</div></div>
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 11:57, 11 Silimin gɔli April 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 -->
== Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 ==
Dear Feminism and Folklore organiser,
This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''.
Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026.
Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign.
Best regards,
'''Feminism and Folklore International Organizing Team'''
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 02:09, 3 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 -->
== Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]]
Dear {{PAGENAME}},
Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants.
As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign.
'''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions.
'''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]'''
Please submit your response by '''25 June 2026'''.
Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future!
Regards,
'''Feminism and Folklore Team'''
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 12:05, 18 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
</div>
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 -->
== Share your Wiki Loves Ramadan 2026 journey! ==
Dear Organizer,
On behalf of the Wiki Loves Ramadan International Team, I want to send a massive thank you for your leadership and hard work during the 2026 campaign. Organizing local events, coordinating juries, and tracking metrics takes a lot of effort, and your dedication has been vital to bridging the knowledge gap regarding Islamic heritage and traditions.
As we wrap up this year's campaign, we would love to hear how things went in your community. We have put together the Organizer Feedback Form to capture your successes, challenges, and metrics.
* '''Link to form''': https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfDsuYSv2S4RCQuwAO9MlykJwgPIy-l9ENTr7I_GxpfVuo2TA/viewform
* '''Deadline''': 31 July 2026
Thank you again for championing this campaign. We couldn't do this without you.
Warm Regards, [[m:User:ZI Jony|ZI Jony]] (Project Lead) for the Wiki Loves Ramadan 2026 International Team. 20:12, 29 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/2026/Organizers&oldid=30750499 -->
ljyrkfy9v0lz9fg8criojom9k0uvkff
141787
141786
2026-06-29T20:13:24Z
MediaWiki message delivery
274
/* Thank you for joining Wiki Loves Ramadan 2026! */ new section
141787
wikitext
text/x-wiki
{{Welcome}} [[Ŋun su:Sabon Harshe|Sabon Harshe]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:Sabon Harshe|Yɛltɔɣa]]) 07:37, 26 Silimin gɔli August 2021 (GMT)
== Thanks for organizing Feminism and Folklore ==
Dear Organiser/Jury
Thank you so much for your enormous contribution during the [[:Feminism and Folklore 2022|Feminism and Folklore 2022]] writing competition. We appreciate your time and efforts throughout the competition to bridge cultural and gender gap on Wikipedia. We are sending you a special postcard as a token of our appreciation and gratitude. Please fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeZ5eNggLMULDNupu4LFuTIcDmEyCIRh0QLhElkhkZvAmg0wQ/viewform this form] by July 20th 2022 to receive a postcard from us. We look forward to seeing you in 2023 next year.
Stay safe!
Gaurav Gaikwad.
International Team
Feminism and Folklore
[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 13:50, 10 Silimin gɔli July 2022 (GMT)
<!-- Message sent by User:Rockpeterson@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf1&oldid=23501899 -->
== Invitation to organize Feminism and Folklore 2023 ==
<div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;>
[[File:Feminism and Folklore 2023 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<center>''{{int:please-translate}}''</center>
Dear {{PAGENAME}},
Christmas Greetings and a Happy New Year 2023,
You are humbly invited to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2023|Feminism and Folklore 2023]]''' writing competition from February 1, 2023, to March 31, 2023. This year, Feminism and Folklore will focus on feminism, women's issues, and gender-focused topics for the project, with a [[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2023|Wiki Loves Folklore]] gender gap focus and a folk culture theme on Wikipedia.
You can help Wikipedia's coverage of folklore from your area by writing or improving articles about things like folk festivals, folk dances, folk music, women and queer folklore figures, folk game athletes, women in mythology, women warriors in folklore, witches and witch hunting, fairy tales, and more. Users can help create new articles, expand or translate from a [[:m:Feminism and Folklore 2023/List of Articles|list]] of suggested articles.
Organisers are requested to work on the following action items to sign up their communities for the project:
# Create a page for the contest on the local wiki.
# Set up a fountain tool or dashboard.
# Create the local list and mention the timeline and local and international prizes.
# Request local admins for site notice.
# Link the local page and the fountain/dashboard link on the [[:m:Feminism and Folklore 2023/Project Page|meta project page]].
This year we would be supporting the community's financial aid for Internet and childcare support. This would be provided for the local team including their jury and coordinator team. This support is opt-in and non mandatory. Kindly fill in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSea81OO0lVgUBd551iIiENXht7BRCISYZlKyBQlemZu_j2OHQ/viewform this Google form] and mark a mail to [mailto:support@wikilovesfolklore.org support@wikilovesfolklore.org] with the subject line starting as [Stipend] Name or Username/Language. The last date to sign up for internet and childcare aid from our team is 20th of January 2023, We encourage the language coordinators to sign up their community on this link by the 25th of January 2023.
Learn more about the contest and prizes on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2023|project page]]. Feel free to contact us on our [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2023/Project Page|meta talk page]] or by email us if you need any assistance.
We look forward to your immense coordination.
Thank you and Best wishes,
[[:m:Feminism and Folklore 2023|Feminism and Folklore 2023 International Team]]
::::Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
</div></div>
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 10:11, 24 Silimin gɔli December 2022 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=24282249 -->
== Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition ==
<div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;>
[[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<center>''{{int:please-translate}}''</center>
Dear {{PAGENAME}},
Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!.
We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia.
This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles.
To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps:
# Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki>
# Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}).
# Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})".
# Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31).
# Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section).
# Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also.
# Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next.
# In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference.
# Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members.
# Click next to review and then click on save.
With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats.
Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki>
There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below.
# '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page.
# '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard.
# '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline.
# '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage.
# '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem.
# '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability.
# '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented.
Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email.
We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024.
Thank you and Best wishes,
'''Feminism and Folklore 2024 International Team'''
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 06:51, 18 Silimin gɔli January 2024 (GMT)
</div></div>
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 -->
== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==
<div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;">
[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div>
;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026
Dear Wikimedian,
We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.
The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.
;About the Campaign
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.
;What Can Participants Write About?
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:
* Folk festivals, rituals, and celebrations
* Folk dances, music, and traditional performances
* Women and queer figures in folklore
* Women in mythology and oral traditions
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives
* Fairy tales, folk stories, and legends
* Folk games, sports, and cultural practices
Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.
;Checklist for Organizers
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:
# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]]
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline
#* Local and international prizes
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''
;Campaign Tools
The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:
* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.
Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''
;Learn More & Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.
If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.
;Join Us in upcoming office hours
We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]].
Thank you and all the best,
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''
----
''Stay connected:''
[[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]
[[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
</div></div>
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 13:30, 18 Silimin gɔli January 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 -->
== Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury ==
Hello {{PAGENAME}}!,
Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts!
To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have:
* Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]:
* Started promoting the campaign within your community.
* Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified.
* Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community.
=== Internet & Childcare Support ===
Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''.
'''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]'''
Requests submitted after this date will not be entertained.
=== Important Participation Guidelines ===
* Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers).
* If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us.
=== Community Engagement ===
* Keep your community active and motivated throughout the campaign.
* Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally.
* In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''.
Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊
Thank you for your collaboration!
''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.''
Feminism and Folklore International Team.
–[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 05:17, 16 Silimin gɔli February 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 -->
== Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers ==
<div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;">
[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]]
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;">
<div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div>
Dear Organizer,
I hope this message finds you well.
First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause.
As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]].
Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed.
Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance.
Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful.
Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon.
Warm regards,
[[User:Tiven2240|Tiven2240]]
on behalf of Feminism and Folklore International Team
<nowiki>#WeTogether</nowiki>
</div></div>
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 11:57, 11 Silimin gɔli April 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 -->
== Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 ==
Dear Feminism and Folklore organiser,
This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''.
Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026.
Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign.
Best regards,
'''Feminism and Folklore International Organizing Team'''
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 02:09, 3 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 -->
== Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]]
Dear {{PAGENAME}},
Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants.
As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign.
'''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions.
'''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]'''
Please submit your response by '''25 June 2026'''.
Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future!
Regards,
'''Feminism and Folklore Team'''
--[[Ŋun su:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Ŋun su yɛltɔɣa:MediaWiki message delivery|Yɛltɔɣa]]) 12:05, 18 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
</div>
<!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 -->
== Share your Wiki Loves Ramadan 2026 journey! ==
Dear Organizer,
On behalf of the Wiki Loves Ramadan International Team, I want to send a massive thank you for your leadership and hard work during the 2026 campaign. Organizing local events, coordinating juries, and tracking metrics takes a lot of effort, and your dedication has been vital to bridging the knowledge gap regarding Islamic heritage and traditions.
As we wrap up this year's campaign, we would love to hear how things went in your community. We have put together the Organizer Feedback Form to capture your successes, challenges, and metrics.
* '''Link to form''': https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfDsuYSv2S4RCQuwAO9MlykJwgPIy-l9ENTr7I_GxpfVuo2TA/viewform
* '''Deadline''': 31 July 2026
Thank you again for championing this campaign. We couldn't do this without you.
Warm Regards, [[m:User:ZI Jony|ZI Jony]] (Project Lead) for the Wiki Loves Ramadan 2026 International Team. 20:12, 29 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/2026/Organizers&oldid=30750499 -->
== Thank you for joining Wiki Loves Ramadan 2026! ==
Dear Participant,
Thank you so much for participating in the Wiki Loves Ramadan 2026 campaign! Whether you were writing articles or uploading photos to Wikimedia Commons, your contributions have helped share beautiful traditions, Islamic history, and cultural heritage with the rest of the world.
We want to make sure next year's campaign is even better, and we need your help to do it! We would love it if you could take 3–5 minutes to fill out our quick '''Participant Feedback Form'''.
* '''Link to form''': https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScw_bPHsVzpby50jc2_syJD5-mS9scnRL5BLv9UXH2tK3Mr8w/viewform
Thank you again for sharing your knowledge and creativity with the Wikimedia movement. Keep an eye on your talk page and our social media for the final winner announcements soon! Happy editing,
Warm Regards, [[m:User:ZI Jony|ZI Jony]] (Project Lead) for the Wiki Loves Ramadan 2026 International Team. 20:13, 29 Silimin gɔli June 2026 (GMT)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:ZI_Jony/MassMessage/WLR/List/2026/Participants&oldid=30750498 -->
5omcsdx7pux79sa05xh251sdahe11vf
Bueman Senior High School
0
17914
141790
57796
2026-06-29T22:14:04Z
ABDUL MAJEED2003
7413
Di nyɛla ni pahi sab' shɛli
141790
wikitext
text/x-wiki
Bueman Senior High School nyɛla karimbisarinsi karinzoŋ din be Jasikan, di nyɛla shikuru pariga tum di kpabu 1960. Shikuru nyɛla din kpuɣiri bi'dibisi mini bi'pugisi ka bɛ ni tooi bɔɣim shikuru baŋsim mini birɛsuŋ, di mini shikuru bihi ŋɔ ni chani ka deeri tabimaa zaa yoli. Shikuru maa kpaŋ di maŋa n bori wuhiri suŋ tiri shikuru bihi maa. Shikuru maa bɛ gaŋ sɔ daadini, bɛ sahimi ti ni sɔkam doli o daa dini ka muɣsugu kani.
== Taarihi ==
== Kundivihira ==
1xfc1wzn35ltcsw4vw0c29ek80cddfo
Argungu Fishing Festival
0
26269
141802
140802
2026-06-30T04:32:44Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141802
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labi[[Northern Nigeria|aNorthern Nigeria]] toondini polo. <ref>{{Cite web |last=Okafor |first=Chiamaka |date=2022-12-17 |title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html |access-date=2022-12-25 |website=Premium Times Nigeria |language=en-GB}}</ref> Lala rɛjin maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] ti vuhira. Argungu sahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla sahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu ŋɔ piligi la yuuni 1934, ka di daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbani sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim dihibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim yɛla
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
3pio1clcb9jakjuwmpga3ab3baf3cmg
141803
141802
2026-06-30T04:36:48Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141803
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labi[[Northern Nigeria]] toondini polo. <ref>{{Cite web |last=Okafor |first=Chiamaka |date=2022-12-17 |title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html |access-date=2022-12-25 |website=Premium Times Nigeria |language=en-GB}}</ref> Lala yaɣili maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] ti vuhira. Argungu sahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla sahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu ŋɔ piligi la yuuni 1934, ka di daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbani sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim dihibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim yɛla
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
g4di2g5udpimnk2vopl912px3mcln1c
141804
141803
2026-06-30T04:42:32Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141804
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labi[[Northern Nigeria]] toondini polo. <ref>{{Cite web |last=Okafor |first=Chiamaka |date=2022-12-17 |title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html |access-date=2022-12-25 |website=Premium Times Nigeria |language=en-GB}}</ref> Lala yaɣili maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu|Kanta yɛl'kura duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] nti vuhira. Argungu zahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla zahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu ŋɔ piligi la yuuni 1934, ka di daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbani sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim dihibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim yɛla
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
oi23uyg8kcvhq0wm6nrk6zh87pehn0o
141805
141804
2026-06-30T04:47:35Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141805
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labi[[Northern Nigeria]] toondini polo. <ref>{{Cite web |last=Okafor |first=Chiamaka |date=2022-12-17 |title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html |access-date=2022-12-25 |website=Premium Times Nigeria |language=en-GB}}</ref> Lala yaɣili maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu|Kanta yɛl'kura duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] di yi ti baŋ ka Chuɣu maa yan puhi. Argungu zahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla zahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu ŋɔ piligi la yuuni 1934, ka di daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbani sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim dihibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim yɛla
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
9e19w0u98lyhcijybezzlhatoyuotew
141806
141805
2026-06-30T04:50:01Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141806
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labi[[Northern Nigeria]] toondini polo. <ref>{{Cite web |last=Okafor |first=Chiamaka |date=2022-12-17 |title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html |access-date=2022-12-25 |website=Premium Times Nigeria |language=en-GB}}</ref> Lala yaɣili maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu|Kanta yɛl'kura duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] di yi ti baŋ ka Chuɣu maa yan puhi. Argungu zahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla zahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu ŋɔ daa nyala din piligi yuuni 1934, ka di daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbani sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim dihibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim yɛla
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
7ywsdqmp7cusjfj132jriomvgtp57l5
141807
141806
2026-06-30T04:55:10Z
Tunteeya1
5942
Corrected a spelling errors
141807
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labi[[Northern Nigeria]] toondini polo. <ref>{{Cite web |last=Okafor |first=Chiamaka |date=2022-12-17 |title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html |access-date=2022-12-25 |website=Premium Times Nigeria |language=en-GB}}</ref> Lala yaɣili maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu|Kanta yɛl'kura duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] di yi ti baŋ ka Chuɣu maa yan puhi. Argungu zahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla zahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu maa daa nyala din piligi yuuni 1934, ka di dalirili daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbanim sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim dihibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim yɛla
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
phloqundy26t4rcxtqa5sgu8qt3zg2w
141808
141807
2026-06-30T08:03:48Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141808
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labi[[Northern Nigeria]] toondini polo. <ref>{{Cite web |last=Okafor |first=Chiamaka |date=2022-12-17 |title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change |url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html |access-date=2022-12-25 |website=Premium Times Nigeria |language=en-GB}}</ref> Lala yaɣili maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu|Kanta yɛl'kura duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] di yi ti baŋ ka Chuɣu maa yan puhi. Argungu zahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla zahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu maa daa nyala din piligi yuuni 1934, ka di dalirili daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbanim sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim duhibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim wuhibu
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
ru2j3e7mwp7izda8akzeldsyvgc1kg7
141809
141808
2026-06-30T08:18:36Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141809
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nigerian Public Domain 810.jpg|thumb|A man catches a big fish in the River.]]
'''Argungu Fishing Festival'''<ref>{{Cite journal|last=Shyllon|first=Folarin|date=August 2007|title=Argungu Fishing Festival in Northwestern Nigeria: Promoting the Idea of a Sustainable Cultural Fest|url=https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-cultural-property/article/argungu-fishing-festival-in-northwestern-nigeria-promoting-the-idea-of-a-sustainable-cultural-fest/B8F5B344A3F997E9621152AFAC547A8B|journal=International Journal of Cultural Property|language=en|volume=14|issue=3|pages=329–337|doi=10.1017/S094073910707021X|s2cid=162837565 |issn=1465-7317}}</ref> bee ''' Argungu Dance Festival ''' nyɛla yuuni kam daba anahi chuɣu ka bɛ puhirili [[Kebbi State]] ni tudu bobli tiŋsi kaman [[Niger State|Niger]], zaŋ labiNorthern Nigeria tudu polo <ref>{{Cite news|last=Okafor|first=Chiamaka|date=2022-12-17|title=SPECIAL REPORT: How Kebbi farmers are fighting climate change|language=en-GB|newspaper=[[Premium Times]]|url=https://www.premiumtimesng.com/news/headlines/570885-special-report-how-kebbi-farmers-are-fighting-climate-change.html|access-date=2022-12-25}}</ref><ref>{{Cite news|last=Sobamiwa|first=Precious|date=2023-09-14|title=11 facts to know about Argungu fishing festival|language=en-GB|newspaper=[[Nigerian Tribune]]|url=https://tribuneonlineng.com/11-facts-to-know-about-argungu-fishing-festival/|access-date=2024-08-09}}</ref>Lala yaɣili maa nyɛla din mali kulim bahi (matanfada, mala ni bahi ni orchards (lambu, Hausa zinli). Salo ban be di ni maa zoo la batɔhi nima ban adiini nya musulinsi. Bɛ lahi mali [[Kanta yɛl'kira duu|Kanta yɛl'kura duu]]. Lala yɛl'kura duu maa n-nye taarihi duu titali Argungu zaŋ n-ti saanba ban yina luɣili kam anduniya yili. Niriba nyɛla ban tooi gori chani [[Argungu]] di yi ti baŋ ka Chuɣu maa yan puhi. Argungu zahim gbahibu chuɣu nyabili nyɛla zahim gbahibu ni nangban' yini. Chuɣu ŋɔ nyɛla daba anahi kali diɛma<ref>{{Cite web|title=Argungu Festival: Africa's Biggest Fishing Celebration|url=https://artsandculture.google.com/story/argungu-festival-africa-s-biggest-fishing-celebration/6AKCWE_EP-keIQ|access-date=2021-07-31|website=Google Arts & Culture|language=en}}</ref>
==Taarihi==
[[File:Argungu Fishing Festival.jpg|thumb|Argungu fishing festival ]]
Chuɣu maa daa nyala din piligi yuuni 1934, ka di dalirili daa nyɛla din yɛn ku sheetaŋ [[Sokoto Caliphate]] mini Kebbi tiŋgbanim sunsuuni. Chuɣu ŋɔ nyɛla din ʒi lɛbigimsim pam na tiŋ ŋɔ ni.<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
Bɛ tooi booni la zahim gbahibu chuɣu. Chuɣu ŋɔ nyɛla din puhibu piligir' zahim gbahibu yuuni Argungu, baa tiŋ din be [[Kebbi State]]. Di puhiri la silimin goli [[February]] mini goli [[March]] sunsuuni yuuni kam.<ref>{{Cite web|title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting|url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria|access-date=2021-07-31|website=sdgs.scout.org}}</ref>
Yuuni 2005, zahim ŋun daa di timsim daa nyɛla kilogiram pisopɔin ni anu, ka o timsim daa saɣi ni niriba anahi tooi kpuɣi o ba binzahindigu zuɣu.<ref>{{Cite web|last=Jeremiah|date=2018-02-11|title=Argungu Fishing Festival To Hold A Decade After|url=https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|access-date=2021-08-24|website=Leadership News - Nigeria News, Breaking News, Politics and more|language=en-GB|archive-date=2022-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20220223150146/https://leadership.ng/argungu-fishing-festival-hold-decade/|url-status=dead}}</ref> Yuuni 2006, chuɣu ŋɔ daa nyɛla din gu zahim gbahibu ka di daa nyɛla kom ni daa bi zooi zuɣu.<ref>{{cite news |title=Nigeria fish festival bans fish |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm |work=[[BBC News]] |date=2006-11-07 |accessdate=2008-02-11 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20080325101717/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/6216640.stm| archivedate=March 25, 2008| url-status= live}}</ref>
Chuɣu ŋɔ anfaani zaŋ chaŋ tiŋ ŋɔ lɛbigimsim polo daa ti che ma gɔmnanti ti yina ka taɣi zahim ka di nyɛla o mɔŋ la jiransolo zaŋ zaŋ gbahi zahim.<ref>{{cite web
|url=http://aquacomm.fcla.edu/4088/1/624.pdf
|title=Management of Inland Capture Fisheries and Challenges to Fish Production in Nigeria
|author=A.A. Eyo and Y. B. Ahmed
|publisher=Federal College of Freshwater Fisheries Technology
|accessdate=2010-10-09
}}{{Dead link|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Zauro polder]] tuma, [[Rima]] mɔɣali ni din daa chee kpe Argungu, daa nyɛla bɛ ni galim ka feei shɛli dama ko' bɔɣali ŋɔ mali dabiɛm ni di ti chee kpe chuɣu maa puhibu shee.<ref name=Omoniyi>{{cite web
|url = http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|title = A Dam of Controversy
|author = Tosin Omoniyi
|work = Newswatch
|date = 20 December 2009
|accessdate = 2010-10-09
|access-date = 2023-12-05
|archive-date = 2023-08-17
|archive-url = https://web.archive.org/web/20230817182520/http://www.newswatchngr.com/index.php?option=com_content&task=view&id=1636&Itemid=47
|url-status = dead
}}</ref>
Tuunn' shɛŋa ŋan pahi n-nye:
* Craft showcases
* Ŋarim duhibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-08 |title=What you need to know about Argungu international fishing festival {{!}} The Nation Newspaper |url=https://thenationonlineng.net/what-you-need-to-know-about-argungu-international-fishing-festival/ |access-date=2022-12-25 |language=en-US}}</ref>
* Kparilim wuhibu
* Kaya ni ta'da yɛltɔɣa
* Va'gɔɣu<ref>{{Cite web|date=2017-08-30|title=Argungu Fishing Festival: 5 Things You Should Know|url=https://hotels.ng/guides/activities/argungu-festival/|access-date=2021-07-31|website=Hotels.ng Guides|language=en-US}}</ref>
* Yila yilibu
* Zahim gbahibu
* Kom duɣibu kompatiisa<ref>{{Cite web |date=2020-03-14 |title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians |url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |access-date=2022-12-25 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-US |archive-date=2023-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/ |url-status=dead }}</ref>
==Kompatiisa==
Chuɣu ŋɔ puhi naai dali, bɛ yɛn zali la kompatiisa ka do'ba pɛi foli gili mɔɣili maa, ka bɛ ŋmɛ malifi ka sokam dii yiɣi lu kom maa ni piligi gbahibu. Ŋun yɛn gbabi di ŋɔ ni tooi deei laɣiri din yiɣisi amerika doola tusaapɔin ni kobisinu ($7,500). Ban be kompatiisa ŋɔ nyɛla ban yɛn zaŋ kali ni saɣiti zahim gbahibu niɛn shɛŋa ti gbahi zahim maa bee ka bɛ kuli zaŋ bɛ nu' zaŋa (gbahibu din yoli luɣishɛli ka bɛ lahi mi li "[[noodling]]") wuhi bɛ baŋsim ni nye shɛli.
Bukaata. Chuɣu ŋɔ nyɛla din mali bukaata pam, ka di puuni nya: zahim gbahibu, nangban' yini kpaŋsibu, jiri, ni diɛma.<ref>{{Cite web |title=Showcasing The Arugungu fishing festival at Northern Nigeria - Courtesy The Scout Association of Nigeria {{!}} World Scouting |url=https://sdgs.scout.org/post/showcasing-arugungu-fishing-festival-northern-nigeria-courtesy-scout-association-nigeria |access-date=2023-09-15 |website=sdgs.scout.org |language=en}}</ref>
==Yuuni 2020 Argungu Fishing Festival==
[[File:Nigerian Public Domain 809.jpg|thumb|Fisher men in canoes.]]
Yuuni 2020 Argungu sahim chuɣu ni, ŋun daa tooi gbaai zahim karili ka bɛ zahimi o kilogiram pihinii ayi'ka daa nyɛla bɛ ni ti so Nigeria laɣiri miliyɔŋ pia, lɔra ayi ni maka tiɣiti diba'ayi, ŋun pahi ayi, ni ata gba daa nyɛla bɛ ni ti shɛba gba pina.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: Man with biggest catch gets N10m, two cars, Hajj seats|url=https://www.premiumtimesng.com/news/top-news/381877-argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-two-cars-hajj-seats.html|access-date=2021-07-31|language=en-GB}}</ref> Batɔ nim ban yaɣa tuhi pihinu (50,000) n daa nya ban pahi puhi lala yuuni maa chuɣu, [[Kebbi State]] ka ŋun kam di piibu daa doli o zahim timsim.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Fishing Festival: man with biggest catch gets N10m, 2 cars, Hajj seats|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-fishing-festival-man-with-biggest-catch-gets-n10m-2-cars-hajj-seats/|access-date=2021-07-31|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Nigeria Tiŋgbani zuɣulana, [[Muhammadu Buhari]] ka na ti nya yuuni 2020 Argungu zahim gbahibu chuɣu<ref>{{Cite web|title=Buhari Visits Kebbi For Argungu Fishing Festival|url=https://www.channelstv.com/2020/03/12/just-in-buhari-arrives-kebbi-for-argungu-fishing-festival/|access-date=2021-07-31|website=Channels Television}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu Festival: We must harness our resources to make Nigeria safe – Lawan|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/argungu-festival-we-must-harness-our-resources-to-make-nigeria-safe-lawan/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-12|title=Return of Argungu festival proof of enhancedeSecurity – Buhari|url=https://www.vanguardngr.com/2020/03/return-of-argungu-festival-proof-of-enhanced-security-buhari/|access-date=2021-08-24|website=Vanguard News|language=en-US}}</ref> Yuuni 2020 chuɣu n daa nya di yuun' pihiyobu ni din daa niŋ ka di na bi lahi puhi yuun' pia nyaaŋa, tiŋgbani zuɣulana [[Abubakar Atiku Bagudu|Abubakar Bagudu]] yɛltɔɣa puuni.<ref>{{Cite web|date=2020-03-14|title=Argungu fishing festival, breeding ground for future Olympians|url=https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|access-date=2021-08-24|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-US|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207191741/https://guardian.ng/news/argungu-fishing-festival-breeding-ground-for-future-olympians-lai-mohammed/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Argungu fishing festival in troubled waters for 10 years|url=https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years|access-date=2021-08-24|website=Daily Trust|language=en|archive-date=2023-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20231207202604/https://dailytrust.com/argungu-fishing-festival-in-troubled-waters-for-10-years/|url-status=dead}}</ref>
==Kundivihira==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
awgbhj5fd8ewf1vhti75hn5aojhhdpy
Dakar Biennale
0
33269
141819
141556
2026-06-30T09:32:15Z
Maltima Rabia
5146
Added references
141819
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dakar Biennale''', bee '''Dak'Art - Biennale de l'Art Africain Contemporain''', nyɛla din nyɛ zuɣu ni ti nuuni tuma nima zaŋ wuhi niriba din niŋdi yim yuma yi kam puuni Dakar yaɣili din be, Senegal tingbanni maa. Dak'Art's nini daa kuli kpala African nuuni baŋsim yuuni 1996 saha la ha,
== Taarihi ==
Dakar Biennale ŋɔ maa daa kpuɣila puli yuuni 1989 n nyɛ biennale ka be litiricha mini nuuni tuun' naŋsim. Di piligu yuuni 1990 daa kuli nyɛla din zaɣa kuli be la itirichl puuni yuuni 1992 ka di nyɛla tuun baŋsim. Yuuni 1993 puuni, din nyɛ yuma ayi kam ni chuɣu ŋɔ daa nyɛla bini taɣi shɛli ka Dak'Art yuuni 1996 daa nyɛ din niya kuli nyɛmi ni hi zaŋ African Art n wuhi salo. Yuuni 1998 bibdaa nyɛla ban niŋ niya ni bi bo maligu n tili ka yuuni 2000 puuni ka bi daa saɣi n ti taɣibu maa. Abdoulaye Wade n daa nyɛ bini piigi so Senegal gomlanti chiri bihi ŋɔ sunisuni ka bi nayi yoogi lala dɛima maa. Gomlanti pali maa daa nyɛla ŋun dihi tabili ni suŋsim nyɛla din yɛn yi Senegalese gomlanti sani na zaŋ jɛndi dɛima maa din zuɣu tum yuuni 2000, Dak'Art pa nyɛla din niŋda buyi yuuni pullini. Dak'Art yuuni 2002 daa nyɛla din niŋ ni tum tumdi pala mini ban tabiri n suŋdi ka di niŋdi maa pala. Dak'Art yuuni 2004 daa nyɛla din nyɛ tiŋduya saanba pam ka nyɛ din daa lahi chaŋ pam. Di yoobu ni gomlanti maa daa nyɛla ŋun yɛli o ni mali niya shɛm ni o kpa World Festival of Black Art palli shɛm. Yuuni 2006 Dak'Art dɛima maa n daa nyɛ tuuli din ka bi piigi so ka o yulindi yili yilindi ba zuɣu ( artistic director) ka dɛima maa daa nyɛ bini niŋ shɛli ni yili yilindiba pam ni ban daa di ariziki n niŋ lala yuuni maa dɛima maa ni. Yuuni 2008 bi daa nyɛla ban ti lahabali ni di buyi puhibu maa ni. Dɛima ŋɔ daa nyɛla din niŋ ni ariziki bɛla ka daa nyɛ bini daa niŋ shɛli bahigu ni. Yuuni 2010, European Commission ban daa nyɛ ban tooi diri ariziki n niŋdi din ni pam maa daa nyɛla ban bi di ariziki n niŋ dini lala yuuni maa. Silimi gɔli December ni World Festival of Black Art din daa pahiri di bu ta zuɣu maa daa nyɛla din niŋ Dakar puuni. Yuuni 2014 dini ma daa nyɛla AbdelKader Damani, Elise Atangana mini Ugochukwu-Smooth Nzewi n daa nyɛ ban yuli n gahim zaɣa suma.<ref>{{Cite web|title=Dak’art 2014: At a crossroads - The Postcolonialist|url=http://postcolonialist.com/arts/dakart-2014-crossroads/|access-date=2026-06-27|website=postcolonialist.com|language=en-US}}</ref> Yuuni 2016 mini 2018 dini maa daa nyɛla Simon Njami ni daa gahim shɛli suma.<ref>{{Cite web|last=Davis|first=Melissa Hunter|date=2018-05-10|title=Dak'Art 2018: What I Saw and What I Thought|url=https://sugarcanemag.com/2018/05/dakart-2018-what-i-saw-and-what-i-thought/|access-date=2026-06-27|website=Sugarcane Magazine ™{{!}} Black Art Magazine|language=en-US}}</ref>
Dak'Art nyɛla African tiŋgbani saha waɣala dɛima. Yuuni 2000 zaŋ chana, yili yilindiba ban daa naayi tooi pahi dɛima maa ni daa tu mi ni bi nyɛ African bilichinima, bi dɔɣi a mi Africa bɛ a lɛbigila Africa n bɛ din tiŋgbani boba ni yaɣa ni.<ref>{{Cite web|title=Terminal RI - Sophia Biblioteca Web|url=https://repositorio.unicamp.br/acervo/detalhe/1241630|access-date=2026-06-27|website=repositorio.unicamp.br}}</ref> Yuuni 2014 di daa nyɛla bini yoogi shɛli n ti ban pa Africans tuuli, ka di nyɛla 'Cultural Diversity' din daa ni IFAN Theodore Monod Museum din daa nyɛ bini gahi nu n boli tiŋduya nim na.<ref>{{Cite web|title=The Dakar Biennale 2014 by Olga Speakes Anna Stielau on 20 June {{!}} Artthrob|url=https://artthrob.co.za/Feature/The_Dakar_Biennale_2014_by_Olga_Speakes__Anna_Stielau_on_20_June.aspx|access-date=2026-06-30|website=artthrob.co.za}}</ref>
== Editions ==
* 1990 Dakar Biennale yuuni 1990. Din n daa nyɛ tuuli dini ka di nyɛ di jɛndi literature.
* 1992 Dak'Art yuuni1992 [it]. Tuuli dini din daa jɛndi nuni baŋsim.
* 1996 Dak'Art yuuni 1996 [it]. Tuuli dini din daa jɛndi Contemporary African Art.
* 1998 Dak'Art yuuni 1998 [it]. Din daa pahiri buta zuɣu.
* 2000 Dak'Art yuuni 2000 [it]. Din n daa pahiri bu nahi zuɣu
* 2002 Dak'Art yuuni 2002 [it]. Bu nu zuɣu dini.
* 2004 Dak'Art yuuni 2004 [it]. Bu yobu zuɣu dini.
* 2006 Dak'Art yuuni 2006 [it]. Din n daa pahiri buyopoin ka la nyɛ tuuli dini din daa mali artistic director.
* 2008 Dak'Art yuuni 2008 [it]. Din n daa pahiri bu ni zuɣu.
* 2010 Dak'Art yuuni 2010 [it]. Din n daa pahiri bu wɔi zuɣu ka lahi nyɛ di yuuni pishi chuɣu yuuni.
* 2012 Dak'Art yuuni 2012 [it]. Din da pahiri bu pia zuɣu.
* 2014 Dak'Art yuuni 2014. Din n daa pahiri bin pia ni yini zuɣu.<ref>{{Cite web|title=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|url=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|access-date=2026-06-30|website=www.anotherafrica.net}}</ref>
* 2016 Dak'Art yuuni 2016. Din n daa pahiri bin pia ni ayi zuɣu.<ref>{{Cite web|title=Collection|url=https://contemporaryand.com/en/collections/dakart-2016|access-date=2026-06-30|website=Contemporary And (C&)|language=en}}</ref>
* 2018 Dak'Art yuuni 2018. Din pahiri pia ni ata zuɣu.<ref>{{Cite web|title=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|url=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|access-date=2026-06-30|website=www.anotherafrica.net}}</ref>
== Kundivihira ==
0tuzxa836i0x3ds5x51wfw6ju0ms24r
141820
141819
2026-06-30T09:33:23Z
Maltima Rabia
5146
Linked
141820
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Dakar Biennale''', bee '''Dak'Art - Biennale de l'Art Africain Contemporain''', nyɛla din nyɛ zuɣu ni ti nuuni tuma nima zaŋ wuhi niriba din niŋdi yim yuma yi kam puuni Dakar yaɣili din be, [[Senegal]] tingbanni maa. Dak'Art's nini daa kuli kpala African nuuni baŋsim yuuni 1996 saha la ha,
== Taarihi ==
Dakar Biennale ŋɔ maa daa kpuɣila puli yuuni 1989 n nyɛ biennale ka be litiricha mini nuuni tuun' naŋsim. Di piligu yuuni 1990 daa kuli nyɛla din zaɣa kuli be la itirichl puuni yuuni 1992 ka di nyɛla tuun baŋsim. Yuuni 1993 puuni, din nyɛ yuma ayi kam ni chuɣu ŋɔ daa nyɛla bini taɣi shɛli ka Dak'Art yuuni 1996 daa nyɛ din niya kuli nyɛmi ni hi zaŋ African Art n wuhi salo. Yuuni 1998 bibdaa nyɛla ban niŋ niya ni bi bo maligu n tili ka yuuni 2000 puuni ka bi daa saɣi n ti taɣibu maa. Abdoulaye Wade n daa nyɛ bini piigi so Senegal gomlanti chiri bihi ŋɔ sunisuni ka bi nayi yoogi lala dɛima maa. Gomlanti pali maa daa nyɛla ŋun dihi tabili ni suŋsim nyɛla din yɛn yi Senegalese gomlanti sani na zaŋ jɛndi dɛima maa din zuɣu tum yuuni 2000, Dak'Art pa nyɛla din niŋda buyi yuuni pullini. Dak'Art yuuni 2002 daa nyɛla din niŋ ni tum tumdi pala mini ban tabiri n suŋdi ka di niŋdi maa pala. Dak'Art yuuni 2004 daa nyɛla din nyɛ tiŋduya saanba pam ka nyɛ din daa lahi chaŋ pam. Di yoobu ni gomlanti maa daa nyɛla ŋun yɛli o ni mali niya shɛm ni o kpa World Festival of Black Art palli shɛm. Yuuni 2006 Dak'Art dɛima maa n daa nyɛ tuuli din ka bi piigi so ka o yulindi yili yilindi ba zuɣu ( artistic director) ka dɛima maa daa nyɛ bini niŋ shɛli ni yili yilindiba pam ni ban daa di ariziki n niŋ lala yuuni maa dɛima maa ni. Yuuni 2008 bi daa nyɛla ban ti lahabali ni di buyi puhibu maa ni. Dɛima ŋɔ daa nyɛla din niŋ ni ariziki bɛla ka daa nyɛ bini daa niŋ shɛli bahigu ni. Yuuni 2010, European Commission ban daa nyɛ ban tooi diri ariziki n niŋdi din ni pam maa daa nyɛla ban bi di ariziki n niŋ dini lala yuuni maa. Silimi gɔli December ni World Festival of Black Art din daa pahiri di bu ta zuɣu maa daa nyɛla din niŋ Dakar puuni. Yuuni 2014 dini ma daa nyɛla AbdelKader Damani, Elise Atangana mini Ugochukwu-Smooth Nzewi n daa nyɛ ban yuli n gahim zaɣa suma.<ref>{{Cite web|title=Dak’art 2014: At a crossroads - The Postcolonialist|url=http://postcolonialist.com/arts/dakart-2014-crossroads/|access-date=2026-06-27|website=postcolonialist.com|language=en-US}}</ref> Yuuni 2016 mini 2018 dini maa daa nyɛla Simon Njami ni daa gahim shɛli suma.<ref>{{Cite web|last=Davis|first=Melissa Hunter|date=2018-05-10|title=Dak'Art 2018: What I Saw and What I Thought|url=https://sugarcanemag.com/2018/05/dakart-2018-what-i-saw-and-what-i-thought/|access-date=2026-06-27|website=Sugarcane Magazine ™{{!}} Black Art Magazine|language=en-US}}</ref>
Dak'Art nyɛla African tiŋgbani saha waɣala dɛima. Yuuni 2000 zaŋ chana, yili yilindiba ban daa naayi tooi pahi dɛima maa ni daa tu mi ni bi nyɛ African bilichinima, bi dɔɣi a mi Africa bɛ a lɛbigila Africa n bɛ din tiŋgbani boba ni yaɣa ni.<ref>{{Cite web|title=Terminal RI - Sophia Biblioteca Web|url=https://repositorio.unicamp.br/acervo/detalhe/1241630|access-date=2026-06-27|website=repositorio.unicamp.br}}</ref> Yuuni 2014 di daa nyɛla bini yoogi shɛli n ti ban pa Africans tuuli, ka di nyɛla 'Cultural Diversity' din daa ni IFAN Theodore Monod Museum din daa nyɛ bini gahi nu n boli tiŋduya nim na.<ref>{{Cite web|title=The Dakar Biennale 2014 by Olga Speakes Anna Stielau on 20 June {{!}} Artthrob|url=https://artthrob.co.za/Feature/The_Dakar_Biennale_2014_by_Olga_Speakes__Anna_Stielau_on_20_June.aspx|access-date=2026-06-30|website=artthrob.co.za}}</ref>
== Editions ==
* 1990 Dakar Biennale yuuni 1990. Din n daa nyɛ tuuli dini ka di nyɛ di jɛndi literature.
* 1992 Dak'Art yuuni1992 [it]. Tuuli dini din daa jɛndi nuni baŋsim.
* 1996 Dak'Art yuuni 1996 [it]. Tuuli dini din daa jɛndi Contemporary African Art.
* 1998 Dak'Art yuuni 1998 [it]. Din daa pahiri buta zuɣu.
* 2000 Dak'Art yuuni 2000 [it]. Din n daa pahiri bu nahi zuɣu
* 2002 Dak'Art yuuni 2002 [it]. Bu nu zuɣu dini.
* 2004 Dak'Art yuuni 2004 [it]. Bu yobu zuɣu dini.
* 2006 Dak'Art yuuni 2006 [it]. Din n daa pahiri buyopoin ka la nyɛ tuuli dini din daa mali artistic director.
* 2008 Dak'Art yuuni 2008 [it]. Din n daa pahiri bu ni zuɣu.
* 2010 Dak'Art yuuni 2010 [it]. Din n daa pahiri bu wɔi zuɣu ka lahi nyɛ di yuuni pishi chuɣu yuuni.
* 2012 Dak'Art yuuni 2012 [it]. Din da pahiri bu pia zuɣu.
* 2014 Dak'Art yuuni 2014. Din n daa pahiri bin pia ni yini zuɣu.<ref>{{Cite web|title=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|url=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|access-date=2026-06-30|website=www.anotherafrica.net}}</ref>
* 2016 Dak'Art yuuni 2016. Din n daa pahiri bin pia ni ayi zuɣu.<ref>{{Cite web|title=Collection|url=https://contemporaryand.com/en/collections/dakart-2016|access-date=2026-06-30|website=Contemporary And (C&)|language=en}}</ref>
* 2018 Dak'Art yuuni 2018. Din pahiri pia ni ata zuɣu.<ref>{{Cite web|title=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|url=http://www.anotherafrica.net/art-culture/dakart-2014-makes-contemporary-african-art-visible|access-date=2026-06-30|website=www.anotherafrica.net}}</ref>
== Kundivihira ==
0k4xb3yxmgtqw7tk8xuzogw3oslsqe1
Osun-Osogbo
0
33295
141788
141772
2026-06-29T21:07:27Z
Tunteeya1
5942
Added a reference
141788
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
1n2mhdauuvvjp46si5vjv0iqtjg04af
141791
141788
2026-06-30T04:05:10Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141791
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
o16agqt9420obkapz1mxoy6z2cppix9
141792
141791
2026-06-30T04:06:25Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141792
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
kjbrkk0d3hun1caryspnw703y0347i6
141793
141792
2026-06-30T04:07:37Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141793
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
2t235w7n0wssu4apaef2cfj41hsqs3c
141794
141793
2026-06-30T04:09:15Z
Tunteeya1
5942
Add more content
141794
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
bnncyz0dj3yg63y9ohlzmmvc0nzujec
141795
141794
2026-06-30T04:10:15Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141795
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki,
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
8omprniynykvel7cn23bkucpaxqm9rx
141796
141795
2026-06-30T04:11:28Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141796
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
jyfgk028cyn7educ7861t9byckm1hsi
141797
141796
2026-06-30T04:12:23Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141797
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ " .
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
5yy8t36mvepvmee9xdu0o9huv7ggy83
141798
141797
2026-06-30T04:14:32Z
Tunteeya1
5942
Add more content
141798
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
0go1wfwt99ce7wuiqb4l0xem6ii3u9d
141799
141798
2026-06-30T04:15:30Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141799
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee.
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
5bpgac7j9td17kguc0redkbh3p3pga6
141800
141799
2026-06-30T04:16:54Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141800
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
stmsvnumgrfae6kj947qhk84u4ovzt8
141801
141800
2026-06-30T04:17:53Z
Tunteeya1
5942
Add more content
141801
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
rnitbwljtkooscv7fywj7yufcusn8a0
141810
141801
2026-06-30T08:57:43Z
Tunteeya1
5942
Add more content
141810
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
i3bx70qjeozkg5kiu1czowasx749eat
141811
141810
2026-06-30T08:59:00Z
Tunteeya1
5942
Add more content
141811
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Ka niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
jhjlqjzoncopv1ez79dpxin1d738wcb
141812
141811
2026-06-30T09:01:58Z
Tunteeya1
5942
/* Osun-Osogbo Chuɣu */ Correction of errors
141812
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi niriba tuha jamdili, lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
i1fsypk6c09udu4xm433k7hdvl6vrw0
141813
141812
2026-06-30T09:03:02Z
Tunteeya1
5942
/* Osun-Osogbo Chuɣu */ Corrected a sentence
141813
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili. lahabali yirina n-ti pahi ninyuli yiiniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
r7mzq52s5xnn4nvidtlh76osrcuhjrw
141814
141813
2026-06-30T09:04:40Z
Tunteeya1
5942
/* Osun-Osogbo Chuɣu */ Corrected a spelling errors
141814
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,kali nyɛla din yirina poloni pirinla chuɣu ŋɔ puhibu ni. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
bv91eq8d82a8qrgw5s2zw3d1unq3ol5
141816
141814
2026-06-30T09:20:50Z
Tunteeya1
5942
/* Osun-Osogbo Chuɣu */ Corrected a sentence
141816
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di nimdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li labi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
qcma863s004ef2jcfpl1ssn5zi1ejpe
141817
141816
2026-06-30T09:24:15Z
Tunteeya1
5942
coo
141817
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. dahinshɛli yaa, saamba daa laɣimya katɔha so bɛ ni daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
6vc4yfy7qhyjp7piicfdh0qij71oufy
141818
141817
2026-06-30T09:28:42Z
Tunteeya1
5942
/* Chuɣu maa Taarihi */ Corrected a sentence
141818
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin ka daa be di puhibu maa shee maa daa sɔŋ a n gu ma ka che kumm.<ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
lzqm27mqec1nhaxlfyixuvx174qy6ek
141821
141818
2026-06-30T09:33:30Z
Tunteeya1
5942
/* Chuɣu maa Taarihi */ Correction of errors
141821
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
6o51dc5m3wjjyxgrk10du49nwemyir6
141824
141821
2026-06-30T09:43:31Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141824
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa ka che kum <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] ni baɣa maa yina Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
t5yrenpbtkr6i5acosoqhgc1b7551jq
141825
141824
2026-06-30T09:53:45Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141825
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa ka che kum <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] maa tiŋgbana daa yina kom maa ni Olutimehin tooni n ti yɛli o ni o zaŋ ni niriba maa ni chaŋ luɣ' shɛŋa din gahim maa ni.
Baɣa paɣa maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ma bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
c0k25zb6ensuz5p2adyh0txvkjca97k
141826
141825
2026-06-30T09:56:30Z
Tunteeya1
5942
Correction of errors
141826
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa ka che kum <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] maa tiŋgbana daa yina kom maa ni n ti zani Olutimehin tooni n yɛli o ni o zaŋ mi niriba maa ni n chaŋ luɣ' shɛli din gahim nimaa ni. tiŋgbana maa daa lɔba alikawuli ni o ni sɔŋ ba bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
jpk5u41xm9ovpggqkee512adc6b8p6y
141827
141826
2026-06-30T10:02:59Z
Tunteeya1
5942
Corrected a sentence
141827
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa ka che kum <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] maa ni tiŋgbana daa yina kom maa ni n ti zani Olutimehin tooni n yɛli o ni o zaŋ mi niriba maa ni n chaŋ luɣ' shɛli din gahim nimaa ni. tiŋgbana maa daa lɔba alikawuli ni o nyela ŋun yan gu ka taɣiba bɛ laɣingu maa ni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
re03o2nghg80ambnajh33s85utth2bf
141828
141827
2026-06-30T10:05:12Z
Tunteeya1
5942
/* Chuɣu maa Taarihi */ Added more content
141828
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa ka che kum <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] maa ni tiŋgbana daa yina kom maa ni n ti zani Olutimehin tooni n yɛli o ni o zaŋ mi niriba maa ni n chaŋ luɣ' shɛli din gahim nimaa ni. tiŋgbana maa daa lɔba alikawuli ni o nyela ŋun yan gu ka taɣiba ba ni lahi pahi ba bo n nya bɛ ʒii maa puuni, ka ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
nh8bb08vr0vk7oz8x38jy5nvdzw82e2
141829
141828
2026-06-30T10:06:42Z
Tunteeya1
5942
/* Chuɣu maa Taarihi */ Add more content
141829
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa ka che kum <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] maa ni tiŋgbana daa yina kom maa ni n ti zani Olutimehin tooni n yɛli o ni o zaŋ mi niriba maa ni n chaŋ luɣ' shɛli din gahim nimaa ni. tiŋgbana maa daa lɔba alikawuli ni o nyela ŋun yan gu ka taɣiba ba ni lahi pahi ba bo n nya bɛ ʒii maa puuni, ni ka lee maani o yuuni kam ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
a9butgihniegz28omrlfbziwifxwhjh
141830
141829
2026-06-30T10:08:14Z
Tunteeya1
5942
/* Chuɣu maa Taarihi */ Corrected a sentence
141830
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Osun-Osogbo''' nyɛla yɛl' kurili m be Osun mɔɣ'noya ka be Osogbo tingbani maa nyaaŋa, Osun State m bala [[Nigeria]] tingbanni.
Lala Osun-Osogbo yal'kurili ŋɔ nyɛla din pun beni yuun kobgi kobgi busham<ref>{{Cite web|last=Centre|first=UNESCO World Heritage|title=Osun-Osogbo Sacred Grove|url=https://whc.unesco.org/en/list/1118/|access-date=2026-06-23|website=UNESCO World Heritage Centre|language=en}}</ref> nyɛla Ka di nye yal' kur shɛli din pahi yal'kur shaŋa din daa kpalim yorubanim tiŋ' kɔɣila di ni daa yi niŋ ka ka lebiginsim kanna.prinla [[Dunia]] zaa ni daa baŋ ni di nyɛla binshɛli din niŋ talahi n ti yorubanima ka lahi nye bɛ ni bi diɛmdi bin shɛli la zuɣu, di daa nyela bɛ ni zaŋ shɛli m pahi luɣi shaŋa bɛ ni gu ka taɣi kaman (UNESCO World Heritage Site) yuuni 2005.<ref>Peter Probst. ''Osogbo and the Art of Heritage. Monuments. Deities, and Money''. Bloomington: Indiana University Press, 2011.</ref>
Yuuni 1950, di daa nyala din che m bahi, buɣa maa daa nyala bɛ ni yihi bɛ zaɣa ka che sheli ka buɣa lana maa gba daa yi buɣili maa ni ka che daa che tuma kam din ne dinni. Binshɛŋa din daa nye alobo nimmaani kamani zahim gbahibu mini tihi ŋmabu daa nyala din pa niŋdi dakuli kam, naɣila Austrian nira ŋun yuli daa booni Susanne Wenger daa kana yuuni (1915 zaŋ hali yuuni 2009) n daa ti sɔŋ ba ka bɛ daa labi mali gbaai bɛ yal'kura
Ataoja (ŋuna n daa nye naa tiŋ maa ni lala saha maa) mini tiŋ maa ni ban pahi n gbubi yɛl'kura daa nyala ban za o nyaaŋa ka kpaŋsiri o. Wenger daa nyala bɛ ni soŋ So ka o labi mali buɣili maa zaa. Wager daa nyela ŋun pili m pa guri ka taɣiri yal shaŋa din daa bi tu ni di niŋdi nimaani kaman polo gbahibu ni ya mebu nti pahi ban kam zaŋdi li ni bɔ ariziki, o daa nyela ŋun gu ka taɣi buɣili maa ka daa zaŋ Saha gbaliŋ n daa labisi li lebigi di ni daa pun be sham, di daa lahi lebigi Osogbonim jama shee. O kpaŋmaŋa ni o ni daa zaŋ o maŋa n ti buɣili maa zuɣu daa che ka bɛ ti o yu paa "Adunni Olorisha"
== Osun-Osogbo Chuɣu ==
Lala yuuni maa hali ni zuŋɔ, Osun-Osogbo Chuɣu maa nyɛla bɛ ni puhiri shɛli August goli ni.<ref>{{Cite web|last=Amos|first=Kobor|date=2019-09-15|title=Susanne Wenger, a decade after the glow|url=https://guardian.ng/art/susanne-wenger-a-decade-after-the-glow/|access-date=2026-06-23|website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News|language=en-GB}}</ref> Chuɣu maa tooi booni niriba tuha na ka bɛ ti jamdili, lahabali tiriba n-ti pahi ninyuli yuuniba dunia yili zaa.
== Chuɣu maa Taarihi ==
Osun-Osogbo [[Chuɣu]] maa nyɛla vihigu ni wuhi ni di taarihi nyɛla din ni tooi gari yuun' kɔbisiyopɔin, Taarihi puuni,bɛ yaanim biɛhigu n daa ti che ka lala chuɣu ŋɔ puhibu kana. Ʒemana din daa garila, saamba ban daa gori n ginda ka tɔha ŋun yuli daa booni Olutimehin daa nye bɛ toondana daa ti kana n ti ʒini Osun moɣili noli ni bɛ gu taɣi bɛ maŋa ka che kum <ref>{{Cite news|title=Osun Osogbo: Carnival of culture in a sacred forest|language=en-us|work=The Punch - Nigeria's Most Widely Read Newspaper|url=http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|access-date=2026-06-23|archive-date=2015-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20150603184703/http://www.punchng.com/feature/people-places/osun-osogbo-preserving-culture-arts/|url-status=dead}}</ref>
Kuliga maa polo, Yeye Ọṣun [[kom]] maa ni tiŋgbana daa yina kom maa ni n ti zani Olutimehin tooni n yɛli o ni o zaŋ mi niriba maa ni n chaŋ luɣ' shɛli din gahim nimaa ni. tiŋgbana maa daa lɔba alikawuli ni o nyela ŋun yan gu ka taɣiba ba ni lahi pahi ba bo n nya bɛ ʒii maa puuni, ni amaa ka bɛ lee maani o yuuni kam ka tooi soli ni tiba yaha ni bɛ ni kpaŋdi bɛ maŋsi ni tiri o yuuni kam maa. laɣingu maa daa saɣi n-ti o yɛltɔɣa maa ka hali ni zuŋɔ ka bɛ na kuli n jamdili li.laɣingu maa daa saɣiya n-ti o alikawulii maa ni ka na kuli puhiri lala chuɣu maa hali ni zuŋɔ.
== Kundivihira ==
adepkgd0vev6eqe32xzp9rzbmu5381y
Mawlid
0
33359
141822
140740
2026-06-30T09:39:00Z
Maltima Rabia
5146
Added heading
141822
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mawlid''' (Arabic: مولد) nyɛla yuuni pulini chuɣu shɛli bɛ ni puhira ni teeri Musulinima daa Anabi [[Muhammad]] dɔɣim dabisili 12 bee 17 Rabi I, goli din pahi ata Musulinima goya puuni.
Musulinima kpeeni so Gök Saladin zuɣu laan paa(<abbr>r.</abbr> 1174–1193), yɛliya ni ŋuna n nyɛ tuuli ŋun pili lala chuɣu maa puhibu, shɛli o ni niŋ n nyam niriba ni jiŋli puuni din daa bɛ [[Madina]]. Ka Ottomans daa be Murad III (<abbr>r.</abbr> 1574–1595) daa boli li vuhim dabisili.
Deen' diɛmdiba maa yɛn zalila diɛma maa Mawlid maa dali ka bɛ salindi salima ni duhiriin anabi Muhammad yuli ka binkumda ŋmerina mi ŋmera.binshɛŋa ŋan pahi n niŋdi Mawlidi ni n nyɛ noli kɔbu, yila yilibu, ni diliri.
Moolidi maa niŋbu dali Musulinima pam zaŋdi la dabisili maa lee vuhim dabisili tingbani maa ni zaa din be dunia yaaŋa zuɣu. Ka di nyɛla shɛɣa nima ni zali li n ti pahi suuna nima ata zaligu shikuru la. Dina n-nyɛ Hanafi, Maliki ni Shafi'i.
== Bachi maa ni yi shɛli na ==
Lala bachi ŋɔ ''Mawlid'' yimina Arabiiya bachi ŋɔ ''walad'' ''ni na'', din gbunni nyɛ "bia dɔɣibu " bee "ŋun yina". Hali gba di nyɛla dɔɣim yuli ni tiri dɔɣim dali kam, ''Mawlidi nyɛla mani dɔɣim dali chuɣu. ka dabisili maa dali lahi booni'' Mawlid al-Nabi ka fɔŋ shɛŋa booni li Milad.
== Di dabisa ==
Dimma nima pam nti pahi shiiɣa nima yɛliya, ni Anabi Muhammad daa nyɛla bɛ ni dɔɣi so dabisili 12th Rabi I.ka Twelver Shiɣa nima mi yɛli ni bɛ daa dɔɣi o la dabisili 17th Rabi I.
== Taarihi ==
== Kundivihira ==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
0a4cmzz3ux6bvvm62mytfzsgoii9cr8
141823
141822
2026-06-30T09:39:31Z
Maltima Rabia
5146
Added content
141823
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Mawlid''' (Arabic: مولد) nyɛla yuuni pulini chuɣu shɛli bɛ ni puhira ni teeri Musulinima daa Anabi [[Muhammad]] dɔɣim dabisili 12 bee 17 Rabi I, goli din pahi ata Musulinima goya puuni.
Musulinima kpeeni so Gök Saladin zuɣu laan paa(<abbr>r.</abbr> 1174–1193), yɛliya ni ŋuna n nyɛ tuuli ŋun pili lala chuɣu maa puhibu, shɛli o ni niŋ n nyam niriba ni jiŋli puuni din daa bɛ [[Madina]]. Ka Ottomans daa be Murad III (<abbr>r.</abbr> 1574–1595) daa boli li vuhim dabisili.
Deen' diɛmdiba maa yɛn zalila diɛma maa Mawlid maa dali ka bɛ salindi salima ni duhiriin anabi Muhammad yuli ka binkumda ŋmerina mi ŋmera.binshɛŋa ŋan pahi n niŋdi Mawlidi ni n nyɛ noli kɔbu, yila yilibu, ni diliri.
Moolidi maa niŋbu dali Musulinima pam zaŋdi la dabisili maa lee vuhim dabisili tingbani maa ni zaa din be dunia yaaŋa zuɣu. Ka di nyɛla shɛɣa nima ni zali li n ti pahi suuna nima ata zaligu shikuru la. Dina n-nyɛ Hanafi, Maliki ni Shafi'i.
== Bachi maa ni yi shɛli na ==
Lala bachi ŋɔ ''Mawlid'' yimina Arabiiya bachi ŋɔ ''walad'' ''ni na'', din gbunni nyɛ "bia dɔɣibu " bee "ŋun yina". Hali gba di nyɛla dɔɣim yuli ni tiri dɔɣim dali kam, ''Mawlidi nyɛla mani dɔɣim dali chuɣu. ka dabisili maa dali lahi booni'' Mawlid al-Nabi ka fɔŋ shɛŋa booni li Milad.
== Di dabisa ==
Dimma nima pam nti pahi shiiɣa nima yɛliya, ni Anabi Muhammad daa nyɛla bɛ ni dɔɣi so dabisili 12th Rabi I.ka Twelver Shiɣa nima mi yɛli ni bɛ daa dɔɣi o la dabisili 17th Rabi I.
== Taarihi ==
Ottomans daa nyɛla ŋɔ zali lala dabisili maa ka di lɛbi vuhim dabisili yuuni 1588 ni, ka bi mi li Mevlid Kandil. Lala bachi ŋɔ Mawlid nyɛla bini mali shɛli n tumdi tuma tiŋ shɛŋa ni kamani Egypt ka di nyɛ dabisili zaŋ ti dɔɣim dabisili chuɣu puhiri n ti musilim kpamba kamani Sufi saints.
Musilinsi piligu ni, Anabi Mohammad dɔɣim dabilisi nyɛ vuhim dabisili ŋɔ daa nyɛla din bɛ suɣisimli ni ka saha bihi ni bi daa nyɛri saanba pam luɣu shɛli bini boli Mawlid House maa bini daa yoori shɛli lala dabisili ka di nyɛla lala chuɣu maa puhibu zuɣu. Chuɣu ŋɔ taarihi chaŋ mi n ti gbaagi saha waɣila miuslimnima biɛhigu puuni din daa niŋ ka Tabi'un nim maa daa nyɛ ban zalindi laɣimgu nima ka bi ni yihi yila mini yɛtɔlɣa taɣamalisi shɛŋa din paɣari Anabi Mohammad maa nyɛ bini yɛn yili ka yɛli shɛli n zaŋ wuhi salo maa.
== Kundivihira ==
[[Pubu:Lahabaya zaa]]
dekkv92yugn8do3jdk0ja0ezo8kv6tc
Eyo Festival
0
33445
141831
140869
2026-06-30T10:57:18Z
Tunteeya1
5942
Added an interlink
141831
wikitext
text/x-wiki
{{Bio}}
'''Eyo Festival''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Adamu Orisha Play''' la, nyɛla Yɔriba nima [[chuɣu]] n zaya n-ti [[Lagos]] yaɣili, [[Nigeria]] tingbanni ka mali taarihi kpeeni din yina Iperu-Remo, tiŋ din be Ikenne Local Government ni, Ogun State yaɣili ŋo.
Ti ni di sahashɛli ŋo, Lagos nima zaŋli mi n lebi diɛma shɛli tiŋsi ni niriba ni chani n ti yuunda. Pirinla di lebiginsim taarihi zuɣu, Lagos Island nima ni puhiri li. Dabisili shɛli bɛ ni daa zaŋ zali di puhibu n nyɛ yuuni 2000 din daa bo yɛl' maŋli nti G.B.A. Coker, [[Lagos]] high chief, Olori Adimu mini Olori Eyo ban daa nyɛ Adimu Eyo kali ninsɔɣira maa.
== Eyo ==
Lala bachi ŋo "Eyo" maa gbunni nyɛla ban yɛri neen' shɛŋa nnwara, ka bɛ lahi bolili ''masquerades,'' ''din yirina chuɣu maa saha.'' Lala bɛni mi maa ni yi shɛli na din sɔɣi Lagos tingbani maa ni.
Saha shɛli ha, Eyo [[chuɣu]] mo maa daa puhirimi n bee di Lagos naa ŋun kani ni zali shɛli ka tuhi ŋun na yɛn di nam maa mi sɔli, din saha na palo m bala. Eyo maa dali, tiŋ maa pal' daa (din yi Carter Briiji maa hali ni Tinubu Square) nyɛla bɛ ni yɛn kpari shɛli ka che ka Idumota mi niŋdi li pamIdunganran puuni.
== Kundivihira ==
4lbd7w50mss0l6dge806plmi91d3gm2
141832
141831
2026-06-30T11:09:50Z
Tunteeya1
5942
Added a reference
141832
wikitext
text/x-wiki
{{Bio}}
'''Eyo Festival''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Adamu Orisha Play'''<ref name=":0">{{Cite news|date=2017-06-02|title=Eyo festival: History and features|language=en-US|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|location=Lagos, Nigeria|url=https://www.vanguardngr.com/2017/06/eyo-festival-history-features/|access-date=2021-07-29}}</ref> la, nyɛla Yɔriba nima [[chuɣu]] n zaya n-ti [[Lagos]] yaɣili, [[Nigeria]] tingbanni ka mali taarihi kpeeni din yina Iperu-Remo, tiŋ din be Ikenne Local Government ni, Ogun State yaɣili ŋo.
Ti ni di sahashɛli ŋo, Lagos nima zaŋli mi n lebi diɛma shɛli tiŋsi ni niriba ni chani n ti yuunda. Pirinla di lebiginsim taarihi zuɣu, Lagos Island nima ni puhiri li. Dabisili shɛli bɛ ni daa zaŋ zali di puhibu n nyɛ yuuni 2000 din daa bo yɛl' maŋli nti G.B.A. Coker, [[Lagos]] high chief, Olori Adimu mini Olori Eyo ban daa nyɛ Adimu Eyo kali ninsɔɣira maa.
== Eyo ==
Lala bachi ŋo "Eyo" maa gbunni nyɛla ban yɛri neen' shɛŋa nnwara, ka bɛ lahi bolili ''masquerades,'' ''din yirina chuɣu maa saha.'' Lala bɛni mi maa ni yi shɛli na din sɔɣi Lagos tingbani maa ni.
Saha shɛli ha, Eyo [[chuɣu]] mo maa daa puhirimi n bee di Lagos naa ŋun kani ni zali shɛli ka tuhi ŋun na yɛn di nam maa mi sɔli, din saha na palo m bala. Eyo maa dali, tiŋ maa pal' daa (din yi Carter Briiji maa hali ni Tinubu Square) nyɛla bɛ ni yɛn kpari shɛli ka che ka Idumota mi niŋdi li pamIdunganran puuni.
== Kundivihira ==
8wp4mvvqhv204idtppmuyhghd3n9azi
141833
141832
2026-06-30T11:13:10Z
Tunteeya1
5942
Added a reference
141833
wikitext
text/x-wiki
{{Bio}}
'''Eyo Festival''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Adamu Orisha Play'''<ref name=":0">{{Cite news|date=2017-06-02|title=Eyo festival: History and features|language=en-US|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|location=Lagos, Nigeria|url=https://www.vanguardngr.com/2017/06/eyo-festival-history-features/|access-date=2021-07-29}}</ref> la, nyɛla Yɔriba nima [[chuɣu]] n zaya n-ti [[Lagos]] yaɣili, [[Nigeria]] tingbanni ka mali taarihi kpeeni din yina Iperu-Remo, tiŋ din be Ikenne Local Government ni, Ogun State yaɣili.<ref name="online">{{cite web|title=Nigerian Festivals|url=http://www.onlinenigeria.com/festivals/|access-date=24 November 2011|work=OnlineNigeria.com}}</ref>
Ti ni di sahashɛli ŋo, Lagos nima zaŋli mi n lebi diɛma shɛli tiŋsi ni niriba ni chani n ti yuunda. Pirinla di lebiginsim taarihi zuɣu, Lagos Island nima ni puhiri li. Dabisili shɛli bɛ ni daa zaŋ zali di puhibu n nyɛ yuuni 2000 din daa bo yɛl' maŋli nti G.B.A. Coker, [[Lagos]] high chief, Olori Adimu mini Olori Eyo ban daa nyɛ Adimu Eyo kali ninsɔɣira maa.
== Eyo ==
Lala bachi ŋo "Eyo" maa gbunni nyɛla ban yɛri neen' shɛŋa nnwara, ka bɛ lahi bolili ''masquerades,'' ''din yirina chuɣu maa saha.'' Lala bɛni mi maa ni yi shɛli na din sɔɣi Lagos tingbani maa ni.
Saha shɛli ha, Eyo [[chuɣu]] mo maa daa puhirimi n bee di Lagos naa ŋun kani ni zali shɛli ka tuhi ŋun na yɛn di nam maa mi sɔli, din saha na palo m bala. Eyo maa dali, tiŋ maa pal' daa (din yi Carter Briiji maa hali ni Tinubu Square) nyɛla bɛ ni yɛn kpari shɛli ka che ka Idumota mi niŋdi li pamIdunganran puuni.
== Kundivihira ==
rpl8lmmaf5tm5rpam8tls5tlb5bffo7
141834
141833
2026-06-30T11:17:02Z
Tunteeya1
5942
Added a reference
141834
wikitext
text/x-wiki
{{Bio}}
'''Eyo Festival''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Adamu Orisha Play'''<ref name=":0">{{Cite news|date=2017-06-02|title=Eyo festival: History and features|language=en-US|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|location=Lagos, Nigeria|url=https://www.vanguardngr.com/2017/06/eyo-festival-history-features/|access-date=2021-07-29}}</ref> la, nyɛla Yɔriba nima [[chuɣu]] n zaya n-ti [[Lagos]] yaɣili, [[Nigeria]] tingbanni ka mali taarihi kpeeni din yina Iperu-Remo, tiŋ din be Ikenne Local Government ni, Ogun State yaɣili.<ref name="online">{{cite web|title=Nigerian Festivals|url=http://www.onlinenigeria.com/festivals/|access-date=24 November 2011|work=OnlineNigeria.com}}</ref>
ninneesim saha ŋɔ, Lagos nima zaŋli mi n lebi luɣi shɛli tiŋsini nima ni niriba ni chani n ti yuunda.<ref>{{cite web|title=The Lagos Carnival|url=http://www.lagoscarnival.com/home.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20111206065943/http://www.lagoscarnival.com/home.html|archive-date=6 December 2011|access-date=24 November 2011|work=Lagos Carnival Website|publisher=Lagos State Government}}</ref> Pirinla di lebiginsim taarihi zuɣu, Lagos Island nima ni puhiri li. Dabisili shɛli bɛ ni daa zaŋ zali di puhibu n nyɛ yuuni 2000 din daa bo yɛl' maŋli nti G.B.A. Coker, [[Lagos]] high chief, Olori Adimu mini Olori Eyo ban daa nyɛ Adimu Eyo kali ninsɔɣira maa.
== Eyo ==
Lala bachi ŋo "Eyo" maa gbunni nyɛla ban yɛri neen' shɛŋa nnwara, ka bɛ lahi bolili ''masquerades,'' ''din yirina chuɣu maa saha.'' Lala bɛni mi maa ni yi shɛli na din sɔɣi Lagos tingbani maa ni.
Saha shɛli ha, Eyo [[chuɣu]] mo maa daa puhirimi n bee di Lagos naa ŋun kani ni zali shɛli ka tuhi ŋun na yɛn di nam maa mi sɔli, din saha na palo m bala. Eyo maa dali, tiŋ maa pal' daa (din yi Carter Briiji maa hali ni Tinubu Square) nyɛla bɛ ni yɛn kpari shɛli ka che ka Idumota mi niŋdi li pamIdunganran puuni.
== Kundivihira ==
npb2uw4q3a9f5km9qxbm5kyu2jydj23
141835
141834
2026-06-30T11:20:33Z
Tunteeya1
5942
Added a reference
141835
wikitext
text/x-wiki
{{Bio}}
'''Eyo Festival''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Adamu Orisha Play'''<ref name=":0">{{Cite news|date=2017-06-02|title=Eyo festival: History and features|language=en-US|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|location=Lagos, Nigeria|url=https://www.vanguardngr.com/2017/06/eyo-festival-history-features/|access-date=2021-07-29}}</ref> la, nyɛla Yɔriba nima [[chuɣu]] n zaya n-ti [[Lagos]] yaɣili, [[Nigeria]] tingbanni ka mali taarihi kpeeni din yina Iperu-Remo, tiŋ din be Ikenne Local Government ni, Ogun State yaɣili.<ref name="online">{{cite web|title=Nigerian Festivals|url=http://www.onlinenigeria.com/festivals/|access-date=24 November 2011|work=OnlineNigeria.com}}</ref>
ninneesim saha ŋɔ, Lagos nima zaŋli mi n lebi luɣi shɛli tiŋsini nima ni niriba ni chani n ti yuunda.<ref>{{cite web|title=The Lagos Carnival|url=http://www.lagoscarnival.com/home.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20111206065943/http://www.lagoscarnival.com/home.html|archive-date=6 December 2011|access-date=24 November 2011|work=Lagos Carnival Website|publisher=Lagos State Government}}</ref> Pirinla di lebiginsim taarihi zuɣu, Lagos Island nima nyela ban puhiri li.<ref>{{Cite news|last=Victoria|first=Akinola|date=2022-01-30|title=Eyo festival of the Isale Eko indigenes|language=en|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/food-travel/eyo-festival-of-the-isale-eko-indigenes/qftvzl7|access-date=2022-12-25}}</ref> Dabisili shɛli bɛ ni daa zaŋ zali di puhibu n nyɛ yuuni 2000 din daa bo yɛl' maŋli nti G.B.A. Coker, [[Lagos]] high chief, Olori Adimu mini Olori Eyo ban daa nyɛ Adimu Eyo kali ninsɔɣira maa.
== Eyo ==
Lala bachi ŋo "Eyo" maa gbunni nyɛla ban yɛri neen' shɛŋa nnwara, ka bɛ lahi bolili ''masquerades,'' ''din yirina chuɣu maa saha.'' Lala bɛni mi maa ni yi shɛli na din sɔɣi Lagos tingbani maa ni.
Saha shɛli ha, Eyo [[chuɣu]] mo maa daa puhirimi n bee di Lagos naa ŋun kani ni zali shɛli ka tuhi ŋun na yɛn di nam maa mi sɔli, din saha na palo m bala. Eyo maa dali, tiŋ maa pal' daa (din yi Carter Briiji maa hali ni Tinubu Square) nyɛla bɛ ni yɛn kpari shɛli ka che ka Idumota mi niŋdi li pamIdunganran puuni.
== Kundivihira ==
lje70tru7nx880myio7pw4iyiastqhx
141836
141835
2026-06-30T11:39:36Z
Tunteeya1
5942
Corrected a sentence
141836
wikitext
text/x-wiki
{{Bio}}
'''Eyo Festival''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Adamu Orisha Play'''<ref name=":0">{{Cite news|date=2017-06-02|title=Eyo festival: History and features|language=en-US|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|location=Lagos, Nigeria|url=https://www.vanguardngr.com/2017/06/eyo-festival-history-features/|access-date=2021-07-29}}</ref> la, nyɛla Yɔriba nima [[chuɣu]] n zaya n-ti [[Lagos]] yaɣili, [[Nigeria]] tingbanni ka mali taarihi kpeeni din yina Iperu-Remo, tiŋ din be Ikenne Local Government ni, Ogun State yaɣili.<ref name="online">{{cite web|title=Nigerian Festivals|url=http://www.onlinenigeria.com/festivals/|access-date=24 November 2011|work=OnlineNigeria.com}}</ref>
ninneesim saha ŋɔ, Lagos nima zaŋli mi n lebi luɣi shɛli tiŋsini nima ni niriba ni chani n ti yuunda.<ref>{{cite web|title=The Lagos Carnival|url=http://www.lagoscarnival.com/home.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20111206065943/http://www.lagoscarnival.com/home.html|archive-date=6 December 2011|access-date=24 November 2011|work=Lagos Carnival Website|publisher=Lagos State Government}}</ref> Pirinla di lebiginsim taarihi zuɣu, Lagos Island nima nyela ban puhiri li.<ref>{{Cite news|last=Victoria|first=Akinola|date=2022-01-30|title=Eyo festival of the Isale Eko indigenes|language=en|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/food-travel/eyo-festival-of-the-isale-eko-indigenes/qftvzl7|access-date=2022-12-25}}</ref> chuɣu maa daa nyela din puhibu pili yuuni 2000.ka di daliri daa nye G.B.A. Coker, yala teebu (ni be puhi ka paɣi o ni o kpaŋmaŋa o ni daa be o nyavuli ni ) [[Lagos]] ninvuɣu karili, Olori Adimu mini Olori Eyo ban daa nyɛ Adimu Eyo kali ninsɔɣira maa.
== Eyo ==
Lala bachi ŋo "Eyo" maa gbunni nyɛla ban yɛri neen' shɛŋa nnwara, ka bɛ lahi bolili ''masquerades,'' ''din yirina chuɣu maa saha.'' Lala bɛni mi maa ni yi shɛli na din sɔɣi Lagos tingbani maa ni.
Saha shɛli ha, Eyo [[chuɣu]] mo maa daa puhirimi n bee di Lagos naa ŋun kani ni zali shɛli ka tuhi ŋun na yɛn di nam maa mi sɔli, din saha na palo m bala. Eyo maa dali, tiŋ maa pal' daa (din yi Carter Briiji maa hali ni Tinubu Square) nyɛla bɛ ni yɛn kpari shɛli ka che ka Idumota mi niŋdi li pamIdunganran puuni.
== Kundivihira ==
bc4x0gqtq9rc9meccereayrq4cfs69h
141837
141836
2026-06-30T11:54:48Z
Tunteeya1
5942
Added more information
141837
wikitext
text/x-wiki
{{Bio}}
'''Eyo Festival''', bɛ ni lahi mi shɛli '''Adamu Orisha Play'''<ref name=":0">{{Cite news|date=2017-06-02|title=Eyo festival: History and features|language=en-US|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|location=Lagos, Nigeria|url=https://www.vanguardngr.com/2017/06/eyo-festival-history-features/|access-date=2021-07-29}}</ref> la, nyɛla Yɔriba nima [[chuɣu]] n zaya n-ti [[Lagos]] yaɣili, [[Nigeria]] tingbanni ka mali taarihi kpeeni din yina Iperu-Remo, tiŋ din be Ikenne Local Government ni, Ogun State yaɣili.<ref name="online">{{cite web|title=Nigerian Festivals|url=http://www.onlinenigeria.com/festivals/|access-date=24 November 2011|work=OnlineNigeria.com}}</ref>
ninneesim saha ŋɔ, Lagos nima zaŋli mi n lebi luɣi shɛli tiŋsini nima ni niriba ni chani n ti yuunda.<ref>{{cite web|title=The Lagos Carnival|url=http://www.lagoscarnival.com/home.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20111206065943/http://www.lagoscarnival.com/home.html|archive-date=6 December 2011|access-date=24 November 2011|work=Lagos Carnival Website|publisher=Lagos State Government}}</ref> Pirinla di lebiginsim taarihi zuɣu, Lagos Island nima nyela ban puhiri li.<ref>{{Cite news|last=Victoria|first=Akinola|date=2022-01-30|title=Eyo festival of the Isale Eko indigenes|language=en|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/food-travel/eyo-festival-of-the-isale-eko-indigenes/qftvzl7|access-date=2022-12-25}}</ref> chuɣu maa daa nyela din puhibu pili yuuni 2000.ka di daliri daa nye G.B.A. Coker, yala teebu (ni be puhi ka paɣi o ni o kpaŋmaŋa o ni daa be o nyavuli ni ) [[Lagos]] ninvuɣu karili, Olori Adimu mini Olori Eyo, bana n daa nyɛ Adimu Eyo kali ninsɔɣira nima, Chief Kabiru Adeshina Oshodi, ninvuɣu timsili ŋun gba nye Eyo Laba nim puuni yino, ka lahi nya eyo ninsoɣiranim maa zaa toondana
== Eyo ==
Lala bachi ŋo "Eyo" maa gbunni nyɛla ban yɛri neen' shɛŋa nnwara, ka bɛ lahi bolili ''masquerades,'' ''din yirina chuɣu maa saha.'' Lala bɛni mi maa ni yi shɛli na din sɔɣi Lagos tingbani maa ni.
Saha shɛli ha, Eyo [[chuɣu]] mo maa daa puhirimi n bee di Lagos naa ŋun kani ni zali shɛli ka tuhi ŋun na yɛn di nam maa mi sɔli, din saha na palo m bala. Eyo maa dali, tiŋ maa pal' daa (din yi Carter Briiji maa hali ni Tinubu Square) nyɛla bɛ ni yɛn kpari shɛli ka che ka Idumota mi niŋdi li pamIdunganran puuni.
== Kundivihira ==
o8ac0b1peyvbs8mubb0h71cxyeeaqen
Ake Arts and Book Festival
0
33507
141777
141524
2026-06-29T14:44:01Z
Alhaj Darajaati
22
141777
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
'''Aké Arts and Book Festival''' nyɛla noli ni baŋsim [[chuɣu]] shɛli bɛ ni puhiri yuuni kam [[Nigeria]] tingbanni. Di daa kpala yuuni 2013, Lola Shoneyin n-daa kpali, Nigeria sasabira ni yɛltɔɣ' taɣimalisi lana, Abeokuta yaɣili. Di daa gbunni kpalanzuya ni sasabiri kura ni zaɣ' pala [[dunia]] yili zaa, ka di zaɣa kuli bela di sɔŋ n zooi, ka paligi, ka kpaŋsi baŋsim shɛli [[Afrika]] sasabiriba, yɛltɔɣ' taɣimalisi yirina ni yil' yiiniba mini nuuni tuun' baŋdiba.
Aké Arts and Book Festival nyɛla bɛ ni buɣisi n wuhi ni shɛli nyɛla Afrika yaɣili zaa chuɣu titali din laɣindi salo ni noli ni baŋsim sasabiriba, ban maani sabira, baŋsima nima, n-ti pahi ban karimda.<ref>{{Cite web|date=2018-06-23|title=Fantastical Futures {{!}} Ake Festival 2018 Will Focus on a Re-Imagined Africa|url=https://brittlepaper.com/2018/06/fantastical-futures-ake-festival-2018-will-focus-on-a-re-imagined-africa/|access-date=2026-06-26|website=Brittle Paper|language=en-US}}</ref>chuɣu maa din mali la di maŋmaŋa websait ka boli li ''Aké Review.''<ref>{{Cite web|title=Ake Arts and Book Festival|url=https://akefestival.org/|access-date=2026-06-26|website=Ake Arts and Books Festival|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|date=2025-11-24|title=If You Missed Aké 2025, Here’s Everything We Are Taking Home|url=https://www.pulse.ng/story/ake-arts-book-festival-review-2025112410594597718|access-date=2026-06-26|website=Pulse Nigeria|language=en}}</ref>
== Chuɣu maa kpabu ==
Lola Shoneyin ni daa kpa chuɣu maa ka o daliri nyɛla, o ni daa yɛli shɛm o daa "bɔrila luɣ' shɛli baŋdiba ni tiɛhi suma nima ni ni tooi laɣim n di alizama zaŋ kpa Afrika yɛla polo".<ref>{{Cite news|date=2015-01-08|title=Why I organise annual Ake Arts and Book Festival -Lola Shoneyin {{!}} Newswatch Times|language=en-US|work=Newswatch Times|url=http://www.mynewswatchtimesng.com/organise-annual-ake-arts-book-festival-lola-shoneyin/|access-date=2026-06-26}}</ref>
O daa ti chuɣu maa yuli m boli li Aké, tiŋ din be Abeokuta, Ogun State, shɛli polo Afrika nima tuuli Nobel Laureate Litiricha puuni, Wole Soyinka, daa nyɛla bɛ ni dɔɣi so yuuni 1934.<ref>{{Cite web|title=Wole Soyinka|url=https://www.poetryfoundation.org/poets/wole-soyinka|access-date=2026-06-26|website=The Poetry Foundation|language=en}}</ref>
== Tuuli puhibu (2013) ==
[[Chuɣu]] maa daa nyɛla bɛ ni tuui ni puhili bɛ kali diɛma shee Kuto ni daa bala, Abeokuta, dabisili 19–24 November goli ni yuuni 2013. chuɣu maa yɛl' kpani daa nyɛla "The Shadow of Memory". <ref>{{Cite web|title=Ake: A festival to remember|url=https://dailytrust.com/ake-a-festival-to-remember/|access-date=2026-06-26|website=Daily Trust|language=en-GB}}</ref>Di yɛltɔɣa kpeeni daa nyɛla shɛli polo Nigeria niriba anahi ban daa bɛ paai yuun' pishi ni yini 21 tooi ŋme nangbankpeeni ni Nobel Laureate Wole Soyinka o biɛhigu puuni.<ref>{{Cite web|last=Powered by DMflex WebGen --- www.dmflex.com|title=Is This Africa’s Biggest Literary Festival?, Articles {{!}} THISDAY LIVE|url=http://www.thisdaylive.com/articles/is-this-africa-s-biggest-literary-festival-/165599/|access-date=2026-06-26|website=www.thisdaylive.com}}</ref>
== Din pahi ayi (2014) ==
Chuɣu din daa pahi ayi maa daa puhila dabisili 18 November goli ni hali ni dabisili 22 November goli ni yuuni 2014. Ka di yɛl' kpani nyɛ "Bridges and Pathways"<ref>{{Cite web|title=Outstanding line up at Nigeria's 2014 Ake Arts and Book Festival|url=http://caineprize.blogspot.com/2014/10/outstanding-line-up-at-nigerias-2014.html?m=1|access-date=2026-06-26|website=caineprize.blogspot.com|language=en-GB}}</ref>
== Din daa pahi ata (2015) ==
Yuuni 2015 chuɣu maa, yɛli kpami daa nyɛla "Engaging the Fringe", ka di daa puhi dabisili 17 November goli ni dabisili 21 November goli ni yuuni maa puuni, ka daa nya sasabiriba pihinii, baŋdiba vihigu nima ni ninvuɣ' shɛba dunia zaa.<ref>{{Cite web|last=vanguard|date=2015-12-02|title=Resonating tales from Ake Festival|url=https://www.vanguardngr.com/2015/12/resonating-tales-from-ake-festival/|access-date=2026-06-26|website=Vanguard News|language=en-GB}}</ref>
== kundivihira ==
7ywsd841yd00tmfpxczylt9wz5ymcrg
Rio Quicombo
0
33537
141778
2026-06-29T17:41:45Z
Kalakpagh
2501
Created article
141778
wikitext
text/x-wiki
''Rio Cubal'' nyɛla mɔɣili din be Sumbe, [[Angola]] wulinluhili ka nyɛ din be wulinpuhili polo zaŋ n-ti [[Kikombo, Angola|Kikombo]] din be Cuanza Sul yaɣiliProvince, [[Angola]]. Sandstone cliff nyɛla din be Rio Quicombo tibi. Mɔɣili maa nyɛla din be kɔdɔrioko maa shee .<ref>{{Cite web |title=Rio Quicombo, Sport climbing |url=https://www.thecrag.com/en/climbing/angola/area/9255368898 |access-date=2025-01-03 |website=theCrag |language=en}}</ref>
== References ==
{{Reflist}}
{{Rivers of Angola}}
{{coord|11|26|S|14|00|E|display=title|region:AO_type:river_source:GNS-enwiki}}
[[Category:Rivers of Angola|Cubal]]
{{Angola-river-stub}}
b5346ejjtef7yeebux0b4fkeox44mdx
141779
141778
2026-06-29T17:42:52Z
Kalakpagh
2501
Updated Content
141779
wikitext
text/x-wiki
''Rio Cubal'' nyɛla mɔɣili din be Sumbe, [[Angola]] wulinluhili ka nyɛ din be wulinpuhili polo zaŋ n-ti [[Kikombo, Angola|Kikombo]] din be Cuanza Sul yaɣiliProvince, [[Angola]]. Sandstone cliff nyɛla din be Rio Quicombo tibi. Mɔɣili maa nyɛla din be kɔdɔrioko maa shee .<ref>{{Cite web |title=Rio Quicombo, Sport climbing |url=https://www.thecrag.com/en/climbing/angola/area/9255368898 |access-date=2025-01-03 |website=theCrag |language=en}}</ref>
== References ==
{{Reflist}}
{{coord|11|26|S|14|00|E|display=title|region:AO_type:river_source:GNS-enwiki}}
[[Category:Rivers of Angola|Cubal]]
att4iqaac7skwub5kncq4ckvt5nmp6y
141780
141779
2026-06-29T17:43:35Z
Kalakpagh
2501
added databox
141780
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
''Rio Cubal'' nyɛla mɔɣili din be Sumbe, [[Angola]] wulinluhili ka nyɛ din be wulinpuhili polo zaŋ n-ti [[Kikombo, Angola|Kikombo]] din be Cuanza Sul yaɣiliProvince, [[Angola]]. Sandstone cliff nyɛla din be Rio Quicombo tibi. Mɔɣili maa nyɛla din be kɔdɔrioko maa shee .<ref>{{Cite web |title=Rio Quicombo, Sport climbing |url=https://www.thecrag.com/en/climbing/angola/area/9255368898 |access-date=2025-01-03 |website=theCrag |language=en}}</ref>
== References ==
{{Reflist}}
{{coord|11|26|S|14|00|E|display=title|region:AO_type:river_source:GNS-enwiki}}
[[Category:Rivers of Angola|Cubal]]
87kgul9z8hmhm1289lm9mml7c3euup6
141781
141780
2026-06-29T17:44:08Z
Kalakpagh
2501
Updated Content
141781
wikitext
text/x-wiki
{{Databox}}
''Rio Cubal'' nyɛla mɔɣili din be Sumbe, [[Angola]] wulinluhili ka nyɛ din be wulinpuhili polo zaŋ n-ti [[Kikombo, Angola|Kikombo]] din be Cuanza Sul yaɣiliProvince, [[Angola]]. Sandstone cliff nyɛla din be Rio Quicombo tibi. Mɔɣili maa nyɛla din be kɔdɔrioko maa shee .<ref>{{Cite web |title=Rio Quicombo, Sport climbing |url=https://www.thecrag.com/en/climbing/angola/area/9255368898 |access-date=2025-01-03 |website=theCrag |language=en}}</ref>
== Kundivihira ==
{{Reflist}}
{{coord|11|26|S|14|00|E|display=title|region:AO_type:river_source:GNS-enwiki}}
[[Category:Rivers of Angola|Cubal]]
9kczsh2i0s6e33au7ibi2kfjxx9ai0h
Bentiaba River
0
33538
141782
2026-06-29T17:55:54Z
Kalakpagh
2501
Created article
141782
wikitext
text/x-wiki
Bentiaba (bee Rio de São Nicolau or Saint Nicolas Mɔɣili ) nyɛla mɔɣili din be [[Angola]] wulinluhili. Mɔɣili maa kolinoli nyɛla din be Atlantic Ocean polo ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Bentiaba din be Namibe yaɣili.
Mɔɣili maa shee nyɛla din yihi "Cretaceous fossils" na zaŋ labi Itombe Formation.
Bentiaba gba lahi nyɛla yuli shɛli bɛ ni zaŋ n-ti Cretaceous bonebed.
== See also ==
[[List of rivers of Angola]]
px85gflobh07rsmtlf1epx81pij584w
141783
141782
2026-06-29T17:59:44Z
Kalakpagh
2501
Updated Content
141783
wikitext
text/x-wiki
Bentiaba (bee Rio de São Nicolau or Saint Nicolas Mɔɣili ) nyɛla mɔɣili din be [[Angola]] wulinluhili. Mɔɣili maa kolinoli nyɛla din be Atlantic Ocean polo ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Bentiaba din be Namibe yaɣili.
Mɔɣili maa shee nyɛla din yihi "Cretaceous fossils" na zaŋ labi Itombe Formation.
Bentiaba gba lahi nyɛla yuli shɛli bɛ ni zaŋ n-ti Cretaceous bonebed.
== Lihimi m pahi ==
[[List of rivers of Angola]]
f4neke2341d59yqem7bidvkxjhns4my
141784
141783
2026-06-29T18:00:15Z
Kalakpagh
2501
Updated Content
141784
wikitext
text/x-wiki
Bentiaba (bee Rio de São Nicolau or Saint Nicolas Mɔɣili ) nyɛla mɔɣili din be [[Angola]] wulinluhili. Mɔɣili maa kolinoli nyɛla din be Atlantic Ocean polo ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Bentiaba din be Namibe yaɣili.
Mɔɣili maa shee nyɛla din yihi "Cretaceous fossils" na zaŋ labi Itombe Formation.
Bentiaba gba lahi nyɛla yuli shɛli bɛ ni zaŋ n-ti Cretaceous bonebed.
== Lihimi m pahi ==
[[List of rivers of Angola]]
== Kundivihira ==
a89da677y0l4rdmiql8njuhd0v4bxjw
141785
141784
2026-06-29T18:01:26Z
Kalakpagh
2501
Updated Content
141785
wikitext
text/x-wiki
Bentiaba (bee Rio de São Nicolau or Saint Nicolas Mɔɣili ) nyɛla mɔɣili din be [[Angola]] wulinluhili. Mɔɣili maa kolinoli nyɛla din be Atlantic Ocean polo ka nyɛ din miri tiŋ yuli booni Bentiaba din be Namibe yaɣili.
Mɔɣili maa shee nyɛla din yihi "Cretaceous fossils" na zaŋ labi Itombe Formation.<ref>[https://www.academia.edu/2493354/New_mosasaur_material_from_the_Maastrichtian_of_Angola_with_notes_on_the_phylogeny_distribution_and_palaeoecology_of_the_genus_Prognathodon New mosasaur material from the Maastrichtian of Angola, with notes on the phylogeny, distribution and palaeoecology of the genus Prognathodon], Anne S. Schulp, Michael J. Polcyn, Octávio Mateus, Louis L. Jacobs, Maria Luísa Morais & Tatiana da Silva Tavares</ref><ref>{{Cite journal|last1=Polcyn|first1=Michael J.|last2=Jacobs|first2=Louis L.|last3=Schulp|first3=Anne S.|last4=Mateus|first4=Octávio|date=March 2010|title=The North African Mosasaur Globidens phosphaticus from the Maastrichtian of Angola|url=http://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/08912961003754978|journal=Historical Biology|language=en|volume=22|issue=1–3|pages=175–185|doi=10.1080/08912961003754978|issn=0891-2963|url-access=subscription|s2cid=62882332}}</ref>
Bentiaba gba lahi nyɛla yuli shɛli bɛ ni zaŋ n-ti Cretaceous bonebed.
== Lihimi m pahi ==
[[List of rivers of Angola]]
== Kundivihira ==
j95yr9a2ytfm88wkt3exdfz9fi668ry