विकिपिडिया
dtywiki
https://dty.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF_%E0%A4%AA%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A8%E0%A4%BE
MediaWiki 1.47.0-wmf.24
first-letter
मिडिया
बिशेष
कुरणि
प्रयोगकर्ता
प्रयोगकर्ता कुरणि
विकिपिडिया
विकिपिडिया वार्ता
चित्र
चित्र कुरणि
मिडियाविकि
मिडियाविकि कुरणि
ढाँचा
ढाँचा कुरणि
मद्दत
मद्दत कुरणि
श्रेणी
श्रेणी कुरणि
TimedText
TimedText talk
मोड्युल
मोड्युल कुरणि
Event
Event talk
राजेन्द्र प्रसाद
0
24314
268363
268359
2026-10-26T06:11:50Z
Janak Bhatta
18
removed [[Category:हिन्दीबाट अनुवादित]]; added [[Category:हिन्दीबठे अनुवादित]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
268363
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| image = Rajendra Prasad (Indian President), signed image for Walter Nash (NZ Prime Minister), 1958 (16017609534).jpg
| caption = Official portrait, 1950
| office = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->[[President of India]]
| term_start = 24 January 1950
| term_end = 13 May 1962<br />
| vice_president = Sarvepalli Radhakrishnan
| prime_minister = [[Jawaharlal Nehru]]
| predecessor = [[Chakravarti Rajagopalachari]] as [[Governor-General of India]]
| successor = [[Sarvepalli Radhakrishnan]]
| office2 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->[[Minister of Agriculture and Farmers' Welfare|Union Minister of Agriculture]]
| prime_minister2 = Jawaharlal Nehru
| term_start2 = 15 August 1947
| term_end2 = 14 January 1948
| predecessor2 = ''Office established''
| successor2 = [[Jairamdas Daulatram]]
| office3 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->[[President (government title)|President]] of [[Constituent Assembly of India]]
| term_start3 = 11 December 1946
| term_end3 = 24 January 1950
| vice_president3 = [[Harendra Coomar Mookerjee]] <br/> [[V. T. Krishnamachari]]
| predecessor3 = [[Sachchidananda Sinha]]
| successor3 = ''Office abolished''
| party = [[Indian National Congress]]
| birth_date = {{birth date|1884|12|03|df=y}}
| birth_place = [[Ziradei]], [[Bengal Presidency]], British India (now [[Bihar]], India)
| death_date = {{death date and age|1963|02|28|1884|12|03|df=y}}
| death_place = [[Patna, Bihar]], India
| occupation = {{hlist|Politician|lawyer|journalist|scholar}}
| spouse = {{marriage|[[Rajvanshi Devi]]|1896|1962|reason=died}}
| education = [[University of Calcutta]]
| children = [[Mrityunjay Prasad]]
| order = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->
| order2 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->
| order1 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->
}}
'''राजेन्द्र प्रसाद''' (जन्म: राजेन्द्र प्रसाद श्रीवास्तव; ३ डिसेम्बर १८८४ - २८ फेब्रुअरी १९६३) एक भारतीय राजनीतिज्ञ, वकिल, पत्रकार रे विद्वान थिए जसले १९५० देखि १९६२ सम्म भारतको पहिलो राष्ट्रपतिको रूपमी सेवा गरेका थिए। उनी भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनको क्रममी भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेसमा सामेल भए रे बिहार रे महाराष्ट्रको क्षेत्रबाटी प्रमुख नेता बने। महात्मा गान्धीको समर्थक, राजेन्द्र प्रसादलाई ब्रिटिश अधिकारीहरूले १९३० को '''नमक सत्याग्रह''' रे १९४२ को '''भारत छोडो''' आन्दोलनको समयमी कैद गरेका थिए। सन् १९४६ को संविधानसभाको चुनावपछि प्रसादले सन् १९४७ देखि १९४८ सम्म केन्द्रीय सरकारमी खाद्य तथा कृषि मन्त्रीको रूपमी काम गरेका थिए।
जब भारत १९५० मी गणतन्त्र भयो, प्रसाद संविधान सभा द्वारा यसको पहिलो अध्यक्ष चुनिए।
अध्यक्षको रूपमी, प्रसादले पदाधिकारीको लागि गैर-दलीय रे स्वतन्त्रताको परम्परा स्थापित गरे रे कांग्रेस पार्टी रे राजनीतिबाटी अवकाश लिए। राज्यको औपचारिक प्रमुख भए पनि, प्रसादले भारतमी शिक्षाको विकासलाई प्रोत्साहन दिनुभयो रे नेहरू सरकारलाई धेरै अवसरहरूमी सल्लाह दिनुभयो। १९५७ मी, प्रसाद राष्ट्रपति पदमा पुन: निर्वाचित भए, दुई पूर्ण कार्यकाल सेवा गर्ने एकमात्र राष्ट्रपति बने। प्रसाद करिब १२ वर्षको सबैभन्दा लामो कार्यकालसम्म पदमी रहे। आफ्नो कार्यकाल पूरा भएपछि, उनले कांग्रेस छोडे रे सांसदहरूका लागि नयाँ दिशानिर्देशहरू बनाए जुन अझै पनि पालना गरिन्छ।
==बाल्यकाल==
प्रसादको जन्म ब्रिटिश राजकालमी बिहारको सिवान जिल्लाको जिरादेईमी एक कायस्थ परिवारमी भएको थियो। [https://books.google.co.in/books?id=r2C2InxI0xAC&pg=PA1&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false][https://books.google.co.in/books?id=tZ8wBQAAQBAJ&pg=PA13&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false] उनका पिता महादेव सहाय श्रीवास्तव संस्कृत रे फारसी दुवै भाषाका विद्वान थिए। उनकी आमा, कमलेश्वरी देवी, एक भक्त महिला थिइन जसले आफ्नो छोरालाई रामायण रे महाभारतका कथाहरू सुनाउनुहुन्थ्यो। उहाँ कान्छो सन्तान हुनुहुन्थ्यो रे उहाँका एक दाजु रे तीन दिदीबहिनीहरू थिए। उहाँ सानो छँदा उहाँको आमाको मृत्यु भयो, रे उहाँकी जेठी दिदीले उहाँको हेरचाह गर्नुभयो। [https://books.google.co.in/books?id=X3cc0mlKiBwC&pg=PA2&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false] [https://web.archive.org/web/20130811235644/http://presidentofindia.nic.in/former.html]
==विद्यार्थी जीवन==
[[चित्र:Dr Rajendra Pd. DR.Anugrah Narayan Sinha.jpg|अङ्गुठाकार|महात्मा गान्धीको १९१७ चम्पारण सत्याग्रहको बेला (L to R) प्रसाद रे अनुग्रह नारायण सिन्हा]]
परम्परागत प्राथमिक शिक्षा पूरा गरेपछि उनलाई छपरा जिल्ला विद्यालयमी पठाइयो। यसैबीच, जुन १८९६ मी, १२ वर्षको उमेरमी, उनको विवाह राजवंशी देवीसँग भयो। उनी आफ्नो जेठो दाजु महेन्द्र प्रसादसँगै टी.के. घोष एकेडेमी पटनामी दुई वर्षको लागि पढ्न गए। उनले कलकत्ता विश्वविद्यालयको प्रवेश परीक्षामी प्रथम भए र रु.३० छात्रवृत्तिको रूपमी प्रति महिना पाए । प्रसाद १९०२, मी कलकत्ताको प्रेसिडेन्सी कलेजमी विज्ञानको विद्यार्थीको रूपमी भर्ना भए। पछि उनले कलाको अध्ययनमी ध्यान केन्द्रित गर्ने निर्णय गरे रे एम.ए गरे। पटना कलेजको हलमी सन् १९०६ मी बिहारी विद्यार्थी सम्मेलनको गठनमी प्रसादको महत्वपूर्ण भूमिका थियो। यो भारतमी आफ्नो प्रकारको पहिलो संगठन थियो रे [https://timesofindia.indiatimes.com/city/patna/First-president-Rajendra-Prasad-remembered/articleshow/55779017.cms] बिहारबाटी अनुग्रह नारायण सिन्हा रे कृष्ण सिंह जस्ता महत्वपूर्ण नेताहरू उत्पादन गरे जसले चम्पारण आन्दोलन रे असहयोग आन्दोलनमी प्रमुख भूमिका खेलेका थिए।
[[चित्र:Nehru bhulabhaidesai rajendraprasd aicc.png|अङ्गुठाकार|जवाहरलाल नेहरू, भुलाभाई देसाई, रे राजेन्द्र प्रसाद (केन्द्र) AICC सत्रमी, मार्च १९३९]]
[[चित्र:Abdul Hafeez Kardar and Lala Amarnath with President of India Rajendra Prasad.jpg|अङ्गुठाकार|कप्तान अब्दुल कारदार (बायाँ) रे लाला अमरनाथ (दायाँ) प्रसाद (बिचमी) भारत रे पाकिस्तान बीचको पहिलो टेस्ट म्याचको दिन, १६ अक्टोबर १९५२]]
== राज्य सम्मान ==
{| class="wikitable sortable" style="text-align:center;"
|-
! colspan=2 width="350px" | सजावट
! width="100px" |देश
! width="100px" | मिति
! width="300px" | छोटो पत्र
! सन्दर्भ
|-
| [[File:Bharat Ratna Ribbon.svg|100x100px]]
| '''[[भारत रत्न]]'''
| {{flag|भारत}}
| १९६२
| भारत को सर्वोच्च नागरिक सम्मान।
|
|}
== सन्दर्भअन ==
{{reflist}}
== भाईरका कडिअन ==
{{भारत रत्न सम्मानित}}
[[श्रेणी:सम्मान]]
[[श्रेणी:भारत रत्न]]
[[श्रेणी:हिन्दीबठे अनुवादित]]
p1xopgolggg898rk35umtnrchjwle8i
268364
268363
2026-10-26T06:12:15Z
Janak Bhatta
18
सुधार अद्दु पड्डे लेख
268364
wikitext
text/x-wiki
{{अनुवाद}}
{{Infobox officeholder
| image = Rajendra Prasad (Indian President), signed image for Walter Nash (NZ Prime Minister), 1958 (16017609534).jpg
| caption = Official portrait, 1950
| office = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->[[President of India]]
| term_start = 24 January 1950
| term_end = 13 May 1962<br />
| vice_president = Sarvepalli Radhakrishnan
| prime_minister = [[Jawaharlal Nehru]]
| predecessor = [[Chakravarti Rajagopalachari]] as [[Governor-General of India]]
| successor = [[Sarvepalli Radhakrishnan]]
| office2 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->[[Minister of Agriculture and Farmers' Welfare|Union Minister of Agriculture]]
| prime_minister2 = Jawaharlal Nehru
| term_start2 = 15 August 1947
| term_end2 = 14 January 1948
| predecessor2 = ''Office established''
| successor2 = [[Jairamdas Daulatram]]
| office3 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->[[President (government title)|President]] of [[Constituent Assembly of India]]
| term_start3 = 11 December 1946
| term_end3 = 24 January 1950
| vice_president3 = [[Harendra Coomar Mookerjee]] <br/> [[V. T. Krishnamachari]]
| predecessor3 = [[Sachchidananda Sinha]]
| successor3 = ''Office abolished''
| party = [[Indian National Congress]]
| birth_date = {{birth date|1884|12|03|df=y}}
| birth_place = [[Ziradei]], [[Bengal Presidency]], British India (now [[Bihar]], India)
| death_date = {{death date and age|1963|02|28|1884|12|03|df=y}}
| death_place = [[Patna, Bihar]], India
| occupation = {{hlist|Politician|lawyer|journalist|scholar}}
| spouse = {{marriage|[[Rajvanshi Devi]]|1896|1962|reason=died}}
| education = [[University of Calcutta]]
| children = [[Mrityunjay Prasad]]
| order = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->
| order2 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->
| order1 = <!-- Do NOT add counts or ordinals, as per [[WP:CONSENSUS]] -->
}}
'''राजेन्द्र प्रसाद''' (जन्म: राजेन्द्र प्रसाद श्रीवास्तव; ३ डिसेम्बर १८८४ - २८ फेब्रुअरी १९६३) एक भारतीय राजनीतिज्ञ, वकिल, पत्रकार रे विद्वान थिए जसले १९५० देखि १९६२ सम्म भारतको पहिलो राष्ट्रपतिको रूपमी सेवा गरेका थिए। उनी भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनको क्रममी भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेसमा सामेल भए रे बिहार रे महाराष्ट्रको क्षेत्रबाटी प्रमुख नेता बने। महात्मा गान्धीको समर्थक, राजेन्द्र प्रसादलाई ब्रिटिश अधिकारीहरूले १९३० को '''नमक सत्याग्रह''' रे १९४२ को '''भारत छोडो''' आन्दोलनको समयमी कैद गरेका थिए। सन् १९४६ को संविधानसभाको चुनावपछि प्रसादले सन् १९४७ देखि १९४८ सम्म केन्द्रीय सरकारमी खाद्य तथा कृषि मन्त्रीको रूपमी काम गरेका थिए।
जब भारत १९५० मी गणतन्त्र भयो, प्रसाद संविधान सभा द्वारा यसको पहिलो अध्यक्ष चुनिए।
अध्यक्षको रूपमी, प्रसादले पदाधिकारीको लागि गैर-दलीय रे स्वतन्त्रताको परम्परा स्थापित गरे रे कांग्रेस पार्टी रे राजनीतिबाटी अवकाश लिए। राज्यको औपचारिक प्रमुख भए पनि, प्रसादले भारतमी शिक्षाको विकासलाई प्रोत्साहन दिनुभयो रे नेहरू सरकारलाई धेरै अवसरहरूमी सल्लाह दिनुभयो। १९५७ मी, प्रसाद राष्ट्रपति पदमा पुन: निर्वाचित भए, दुई पूर्ण कार्यकाल सेवा गर्ने एकमात्र राष्ट्रपति बने। प्रसाद करिब १२ वर्षको सबैभन्दा लामो कार्यकालसम्म पदमी रहे। आफ्नो कार्यकाल पूरा भएपछि, उनले कांग्रेस छोडे रे सांसदहरूका लागि नयाँ दिशानिर्देशहरू बनाए जुन अझै पनि पालना गरिन्छ।
==बाल्यकाल==
प्रसादको जन्म ब्रिटिश राजकालमी बिहारको सिवान जिल्लाको जिरादेईमी एक कायस्थ परिवारमी भएको थियो। [https://books.google.co.in/books?id=r2C2InxI0xAC&pg=PA1&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false][https://books.google.co.in/books?id=tZ8wBQAAQBAJ&pg=PA13&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false] उनका पिता महादेव सहाय श्रीवास्तव संस्कृत रे फारसी दुवै भाषाका विद्वान थिए। उनकी आमा, कमलेश्वरी देवी, एक भक्त महिला थिइन जसले आफ्नो छोरालाई रामायण रे महाभारतका कथाहरू सुनाउनुहुन्थ्यो। उहाँ कान्छो सन्तान हुनुहुन्थ्यो रे उहाँका एक दाजु रे तीन दिदीबहिनीहरू थिए। उहाँ सानो छँदा उहाँको आमाको मृत्यु भयो, रे उहाँकी जेठी दिदीले उहाँको हेरचाह गर्नुभयो। [https://books.google.co.in/books?id=X3cc0mlKiBwC&pg=PA2&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false] [https://web.archive.org/web/20130811235644/http://presidentofindia.nic.in/former.html]
==विद्यार्थी जीवन==
[[चित्र:Dr Rajendra Pd. DR.Anugrah Narayan Sinha.jpg|अङ्गुठाकार|महात्मा गान्धीको १९१७ चम्पारण सत्याग्रहको बेला (L to R) प्रसाद रे अनुग्रह नारायण सिन्हा]]
परम्परागत प्राथमिक शिक्षा पूरा गरेपछि उनलाई छपरा जिल्ला विद्यालयमी पठाइयो। यसैबीच, जुन १८९६ मी, १२ वर्षको उमेरमी, उनको विवाह राजवंशी देवीसँग भयो। उनी आफ्नो जेठो दाजु महेन्द्र प्रसादसँगै टी.के. घोष एकेडेमी पटनामी दुई वर्षको लागि पढ्न गए। उनले कलकत्ता विश्वविद्यालयको प्रवेश परीक्षामी प्रथम भए र रु.३० छात्रवृत्तिको रूपमी प्रति महिना पाए । प्रसाद १९०२, मी कलकत्ताको प्रेसिडेन्सी कलेजमी विज्ञानको विद्यार्थीको रूपमी भर्ना भए। पछि उनले कलाको अध्ययनमी ध्यान केन्द्रित गर्ने निर्णय गरे रे एम.ए गरे। पटना कलेजको हलमी सन् १९०६ मी बिहारी विद्यार्थी सम्मेलनको गठनमी प्रसादको महत्वपूर्ण भूमिका थियो। यो भारतमी आफ्नो प्रकारको पहिलो संगठन थियो रे [https://timesofindia.indiatimes.com/city/patna/First-president-Rajendra-Prasad-remembered/articleshow/55779017.cms] बिहारबाटी अनुग्रह नारायण सिन्हा रे कृष्ण सिंह जस्ता महत्वपूर्ण नेताहरू उत्पादन गरे जसले चम्पारण आन्दोलन रे असहयोग आन्दोलनमी प्रमुख भूमिका खेलेका थिए।
[[चित्र:Nehru bhulabhaidesai rajendraprasd aicc.png|अङ्गुठाकार|जवाहरलाल नेहरू, भुलाभाई देसाई, रे राजेन्द्र प्रसाद (केन्द्र) AICC सत्रमी, मार्च १९३९]]
[[चित्र:Abdul Hafeez Kardar and Lala Amarnath with President of India Rajendra Prasad.jpg|अङ्गुठाकार|कप्तान अब्दुल कारदार (बायाँ) रे लाला अमरनाथ (दायाँ) प्रसाद (बिचमी) भारत रे पाकिस्तान बीचको पहिलो टेस्ट म्याचको दिन, १६ अक्टोबर १९५२]]
== राज्य सम्मान ==
{| class="wikitable sortable" style="text-align:center;"
|-
! colspan=2 width="350px" | सजावट
! width="100px" |देश
! width="100px" | मिति
! width="300px" | छोटो पत्र
! सन्दर्भ
|-
| [[File:Bharat Ratna Ribbon.svg|100x100px]]
| '''[[भारत रत्न]]'''
| {{flag|भारत}}
| १९६२
| भारत को सर्वोच्च नागरिक सम्मान।
|
|}
== सन्दर्भअन ==
{{reflist}}
== भाईरका कडिअन ==
{{भारत रत्न सम्मानित}}
[[श्रेणी:सम्मान]]
[[श्रेणी:भारत रत्न]]
[[श्रेणी:हिन्दीबाट अनुवादित]]
40isozxs8emptqex30gnncrw871rwme
किम जोङ उन
0
26730
268365
268361
2026-10-26T06:13:43Z
Janak Bhatta
18
सुधार अद्दु पड्डे लेख
268365
wikitext
text/x-wiki
{{अनुवाद}}
{{Infobox officeholder
| honorific_prefix = [[सम्मानित कमरेड]]
| name = किम जोङ उन
| image = Kim Jong-un and Vladimir Putin (2023-09-13) 12 (cropped 2).jpg
| image_size =
| alt =
| caption = सन् २०२३ मा किम
| office = [[कोरियाली मजदुर पार्टीका महासचिव]]{{Efn|किम जोङ उनले सन् २०१२ अप्रिल ११ देखि सन् २०१६ मे ९ सम्म “प्रथम सचिव” र सन् २०१६ मे ९ देखि सन् २०२१ जनवरी १० सम्म “अध्यक्ष” पदनामअन्तर्गत यही पद सम्हालेका थिए।}}
| term_start = ११ अप्रिल २०१२
| term_end =
| predecessor = [[किम जोङ इल]]
| successor =
| office1 = [[राज्य मामिला आयोगका अध्यक्ष]]
| 1blankname1 = {{nowrap|प्रथम उपाध्यक्ष}}
| 1namedata1 = [[चोए र्योङ हे]]<br>[[जो योङ वन]]
| 2blankname1 = उपाध्यक्ष
| 2namedata1 = {{ubl|[[ह्वाङ प्योङ सो]]|[[पाक पोङ जु]]|चोए र्योङ हे|[[किम तोक हुन]]}}
| 3blankname1 = प्रधानमन्त्री
| 3namedata1 = {{ubl|[[पाक पोङ जु]]|[[किम जे र्योङ]]|[[किम तोक हुन]]|[[पाक थे सोङ]]}}
| term_start1 = २९ जुन २०१६
| predecessor1 = ''उनी स्वयं'' ([[उत्तर कोरियाको राष्ट्रिय रक्षा आयोग|राष्ट्रिय रक्षा आयोगका प्रथम अध्यक्ष]]का रूपमा)
| office3 = [[उत्तर कोरियाको राज्य मामिला आयोगका अध्यक्ष|राष्ट्रिय रक्षा आयोगका प्रथम अध्यक्ष]]
| 1blankname3 = उपाध्यक्ष
| 1namedata3 = {{ubl|[[किम योङ चुन]]|[[री योङ मु]]|[[जाङ सङ थाएक]]|[[ओ गुक र्योल]]|चोए र्योङ हे|ह्वाङ प्योङ सो}}
| 2blankname3 = प्रधानमन्त्री
| 2namedata3 = {{ubl|[[चोए योङ रिम]]|पाक पोङ जु}}
| term_start3 = ११ अप्रिल २०१२
| term_end3 = २९ जुन २०१६
| predecessor3 = किम जोङ इल (अध्यक्षका रूपमा)
| successor3 = ''उनी स्वयं'' ([[राज्य मामिला आयोगका अध्यक्ष]]का रूपमा)
| office4 = [[सर्वोच्च जनसभाका सदस्य]]
| term_start4 = ९ अप्रिल २००९
| term_end4 = ११ अप्रिल २०१९
| constituency5 = पेक्टुसान १११
| birth_date = ८ जनवरी {{circa|१९८२–१९८४}} (उमेर {{age|1984|1|8}}–{{age|1982|1|8}})
| birth_place = उत्तर कोरिया<!-- स्रोतविहीन तथा लेखको मुख्य भागमा उल्लेख नगरिएको -->
| party = [[कोरियाली मजदुर पार्टी]]
| spouse = {{marriage|[[री सोल जु]]|२००९}}
| children = ३{{Efn|एक छोरी [[किम जु ए]] भएको पुष्टि गरिएको छ भने अन्य दुई सन्तानबारे पुष्टि भएको छैन।}}
| parents = {{ubl|[[किम जोङ इल]]|[[को योङ हुई]]}}
| relatives = [[किम परिवार (उत्तर कोरिया)|किम परिवार]]
| education = {{plainlist|
* [[किम इल सुङ विश्वविद्यालय]]
* [[किम इल सुङ सैनिक विश्वविद्यालय]]}}
| allegiance = उत्तर कोरिया
| branch = [[कोरियाली जनसेना]]
| service_years = २०१०–वर्तमान
| rank = {{transl|ko|[[वोनसु]] (मार्शल)}}
| signature = Kim Jong-un Signature.svg
| footnotes = {{collapsible list
| titlestyle = background-color:#FCF;text-align:center;
| title = केन्द्रीय संस्थाहरूको सदस्यता
| bullets = on
| २०१२–वर्तमान: कोरियाली मजदुर पार्टीको छैटौँ, सातौँ र आठौँ केन्द्रीय समितिको पोलिटब्युरो स्थायी समितिका सदस्य
| २०१२–वर्तमान: कोरियाली मजदुर पार्टीको छैटौँ, सातौँ र आठौँ केन्द्रीय समितिको पोलिटब्युरोका सदस्य
| २०१०–वर्तमान: कोरियाली मजदुर पार्टीको छैटौँ, सातौँ र आठौँ केन्द्रीय समितिका सदस्य
}}
}}
'''किम जोङ उन'''<ref>{{cite book |title=Collins English Dictionary: Complete and Unabridged |edition=12th |year=2014 |publisher=HarperCollins |chapter=Kim Jong-un |url=https://www.thefreedictionary.com/Kim+Jong-un |via=[[The Free Dictionary]] |access-date=22 March 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160306161716/https://www.thefreedictionary.com/Kim+Jong-un |archive-date=6 March 2016 |url-status=live}}</ref> (जन्म ८ जनवरी {{circa|१९८२–१९८४}}){{Efn|name=birthdate|उत्तर कोरियाली स्रोतहरूले किमको जन्ममिति ८ जनवरी १९८२ उल्लेख आर्यका छन्। दक्षिण कोरियाली गुप्तचर स्रोतहरूका अनुसार उनको जन्मवर्ष १९८३ भएको विश्वास गरिन्छ भने अमेरिकी सरकारका अनुसार १९८४ हो। थप जानकारीका लागि {{section link||प्रारम्भिक जीवन}} हेर्नुहोस्।}} उत्तर कोरियाली राजनीतिज्ञ तथा [[तानाशाह]] हुन । उनले आफ्ना पिता किम जोङ इलको मृत्यु पछि सन् २०११ देखि [[उत्तर कोरिया]]को सर्वोच्च नेता का रूपमी शासन गर्दै आया छन्। उनी उत्तर कोरियाको नेतृत्व गर्ने किम परिवार का तेस्रो शासक हुन्। उक्त देशको स्थापना उनका हजुरबुबा किम इल सुङ ले गरेका थिए।
किमले [[कोरियाली मजदुर पार्टी]] (WPK) का [[महासचिव]]{{Efn|[[कोरियाली मजदुर पार्टी]]को नेताका रूपमी किमले सन् २०१२ देखि २०१६ सम्म प्रथम सचिव, सन् २०१६ देखि २०२१ सम्म अध्यक्ष रे सन् २०२१ देखि महासचिवको पद धारण गर्दै आएका छन्।}} तथा [[राज्य मामिला आयोग]]का [[अध्यक्ष]]का रूपमी कार्यरत छन्। साथै, उनी [[कोरियाली जनसेना]]का सर्वोच्च पदमी समेत आसीन छन्।{{Efn|किम जोङ उनका विभिन्न पद तथा उपाधिहरूको सूचीका लागि [[List of Kim Jong Un's titles]] हेर्नुहोस्।}}
किम जोङ इल रे उनकी प्रेमिका को योङ हुई का तीन सन्तानमध्ये किम दोस्रो सन्तान हुन। उनले स्विट्जरल्यान्डको बर्नस्थित अन्तर्राष्ट्रिय विद्यालयमी अध्ययन अर्याथ्या। त्यसपछि सन् २००२ देखि २००७ सम्म किम इल सुङ विश्वविद्यालयमी अध्ययन अर्याथ्या। सन् २००९ देखि किमलाई उत्तर कोरियाको नेतृत्वका लागि आफ्ना पिताका उत्तराधिकारीका रूपमी हेरिन थालिएको थियो। सन् २०११ मी उनका पिताको मृत्युपछि राज्य सञ्चारमाध्यमले किमलाई “क्रान्तिकारी कार्यका महान् उत्तराधिकारी” घोषणा गर्यो।
त्यसपछि उनले विभिन्न नेतृत्वदायी पदहरू सम्हाले। उनी देशको सर्वोच्च निर्णयकारी निकायका रूपमी रहेको कोरियाली मजदुर पार्टी (WPK) को पोलिटब्युरो स्थायी समिति का सदस्यसमेत बने। सन् २०१२ को जुलाईमी किमलाई कोरियाली जनसेनामी सर्वोच्च सैनिक दर्जा मार्शलमी पदोन्नति अर्या। यससँगै सशस्त्र बलका प्रधानसेनापति तथा केन्द्रीय सैन्य आयोगका अध्यक्षका रूपमी उनको पद रे नेतृत्व थप सुदृढ भय।
आफ्ना पिता रे हजुरबुबाले जस्तै किम जोङ उनले उत्तर कोरियामी दमनकारी रे सर्वसत्तावादी तानाशाही शासन सञ्चालन गर्दै आएका छन्। उनरो नेतृत्वमी किम परिवारको व्यक्तिपूजाको परम्परा कायम रहेको छ। राज्य सञ्चारमाध्यमले उनलाई प्रायः “सम्मानित कमरेड”, “मार्शल” रे “राष्ट्रप्रमुख” जस्ता उपाधिले सम्बोधन गर्छन्।{{Efn|name=titles|किम जोङ उनलाई दिइएका विभिन्न उपाधिहरूको सूचीका लागि [[List of Kim Jong Un's titles]] हेर्नुहोस्।}}
किमको सरकारले मानव अधिकार उल्लङ्घन गरेको आरोप खेप्दै आएको छ। सन् २०१३ मी उनले आफ्ना काका जाङ सङ थाएक सहित उत्तर कोरियाका केही उच्च अधिकारीहरूलाई पदबाटी हटाउन रे मृत्युदण्ड दिन आदेश दिएको बताइन्छ। त्यसैगरी, सन् २०१७ मी [[मलेसिया]]मी उनका सौतेनी दाजु [[किम जोङ नाम]]को हत्या गराइएको आरोप पनि उनीमाथि लागेको छ।
किम जोङ उनको राजनीतिक विचारधाराले उनका पिताको सैन्य शक्तिलाई प्राथमिकता दिने ''सङ्गुन'' नीतिबाटी केही भिन्नता देखाएको छ। उनले “जनतालाई प्राथमिकता दिने नीति” अघि सारेका छन् रे [[साम्यवाद]]प्रतिको प्रतिबद्धता पुनः व्यक्त गरेका छन्। किमले [[ब्युङजिन]] नीतिलाई प्रवर्द्धन गरेका छन्, जसअन्तर्गत देशको आणविक हतियार कार्यक्रमको विकास रे राष्ट्रिय अर्थतन्त्रको विकासलाई समानान्तर रूपमी अघि बढाउने लक्ष्य राखिएको छ। यो नीति किम इल सुङले अघि सारेको यस्तै नीतिबाटी प्रेरित छ।
किमले कोरियाली मजदुर पार्टी (WPK) का सङ्गठनात्मक संरचनाहरूलाई पुनः सक्रिय बनाएका छन्। साथै, सैन्य नेतृत्वको तुलनामी पार्टीको शक्ति विस्तार गरेका छन्।
किमको नेतृत्वमी विश्वमी पछिल्लो समय भएका चारवटा आणविक हतियार परीक्षण {{Efn|name=nuclear-tests|उत्तर कोरिया २१औँ शताब्दीमी आणविक हतियार परीक्षण गरेको पुष्टि भएको एकमात्र देश हो। त्यसयता आणविक परीक्षण भएको हुन सक्ने तर पुष्टि नभएका दाबीहरूका लागि {{section link|List_of_nuclear_weapons_tests#Alleged_tests}} हेर्नुहोस्।}} तथा व्यापक क्षेप्यास्त्र परीक्षणहरू भएका छन्। ती परीक्षणहरूमध्ये ह्वासङ–१४ उत्तर कोरियाको पहिलो अन्तरमहादेशीय ब्यालिस्टिक क्षेप्यास्त्र थियो। यी गतिविधिले दक्षिण कोरिया, संयुक्त राज्य अमेरिका रे चीनसँगको तनाव बढायो, जसको उत्कर्ष सन् २०१७–२०१८ को उत्तर कोरिया सङ्कटका रूपमी देखा पर्यो।
सन् २०१८ रे २०१९ मी किमले चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङ, दक्षिण कोरियाली राष्ट्रपति [[मुन जे–इन]] रे अमेरिकी राष्ट्रपति [[डोनाल्ड ट्रम्प]]सँग शिखर वार्तामी भाग लिए। यी भेटघाट उत्तर कोरिया रे संयुक्त राज्य अमेरिकाका राष्ट्रप्रमुखबीच भएका पहिलो प्रत्यक्ष बैठकहरू थिए। सम्बन्धमी केही समयका लागि सुधार आए पनि वार्ताहरू अन्ततः कोरियाली प्रायद्वीपको पुनःएकीकरण वा आणविक निःशस्त्रीकरणमा ठोस प्रगति नगरी टुङ्गिए।
किमले कोभिड–१९ महामारी नियन्त्रण गर्न आफ्नो सरकारले सफलता हासिल गरेको दाबी अर्याथ्या। देशमी सन् २०२२ को मे महिनासम्म सङ्क्रमणका पुष्टि भएका घटनाहरू सार्वजनिक गरिएको थिएन। यद्यपि, स्वतन्त्र पर्यवेक्षकहरूले उक्त दाबीमाथि प्रश्न उठाएका थिए।
सन् २०२३ को डिसेम्बरमी किमले उत्तर कोरियाले कोरियाली प्रायद्वीपको पुनःएकीकरणका लागि गरिँदै आएका प्रयास औपचारिक रूपमी त्यागेको घोषणा गरे। उनले [[दुई शत्रुतापूर्ण राज्यको सिद्धान्त]] अघि सारे रे यसको प्रतीकात्मक अभिव्यक्तिस्वरूप [[पुनःएकीकरणको मेहराब]] भत्काउन लगाए।
सन् २०२४ को जुनमी किमले रुससँग सुरक्षा तथा रक्षा सन्धिमी हस्ताक्षर गरे। यसै अवधिमी उत्तर कोरियाले रुसलाई रुस–युक्रेन युद्धमी प्रयोग गर्नका लागि सैन्य सामग्रीसमेत उपलब्ध गराएको थियो। अक्टोबरमी उत्तर कोरियाले रुसी सैन्य एकाइहरूलाई सहयोग गर्न सैनिकहरू [[कुर्स्क अभियान]]मी पठायो।
== स्वीटजरल्याण्डमी अध्ययन ==
किम जोङ उनले [[स्विट्जरल्यान्ड|स्वीटजरल्याण्ड]]को जर्मन स्कुलमी अध्ययन गरेका हुन् । सन् १९९६ बाटी २००० सम्म किमको पढाइ [[युरोप|यूरोप]]मी भएको थियो । सुरूवातबाटी उनी आफ्नी आमाकी बहिनीका साथ रहेका थिए । सन् १९९८ मी उनी अमेरीका गइन् रे नाम परिवर्तन गरिन् ।
द वाशिंगटन पोस्टसँगको अन्तरवार्तामी उनकी सानी आमा को यंग सकले भनेकी छिन्, “किम समस्या उत्पन्न गर्ने बालक त थिएनन् तर उनी चकचके रे सहनशील थिएन ।’’
किमसँगै पढ्नेहरूले उनलाई दूतावासमी काम गर्ने कुनै कर्मचारीको छोरा भएको अड्कल गरेका थिए ।
== सत्तामी प्रवेश ==
दिवङ्गत भएका ती निरङ्कुश शासकका छोरा एवम् उत्तराधिकारी किम जङ-अन कार सँगसँगै पैदल हिँड्दै थिए। सत्ताइस वर्षीय किम भावविह्वल देखिन्थे। अन्तिम संस्कारको समारोहमी उनी पटकपटक रोएका थिए।
किमको पछाडि उनका फुपाजु एवम् उत्तर कोरियामी दोस्रो शक्तिशाली व्यक्ति मानिने च्याङ सङ-थेइक थ्या। अर्कोपट्टि सेनाप्रमुख रि यङ-हो रे रक्षामन्त्री किम यङ-चन थ्या।
तिनै पाका व्यक्तिहरूको हातमी [[प्योङयाङ|प्योङ्याङ]]को शक्ति जाने अनुमान त्यति बेला धेरैले गरेका।
सन् १९५० को दशकमी किम जङ-अनका हजुरबुवा [[किम इल-सुङ|किम इल-सङ]]ले कम्युनिस्ट विश्वमी नौलो परम्परा स्थापित गरे - आफ्नै वंशमी उत्तर कोरियाको नेतृत्व जाने।
झन्डै दुई दशकसम्म किमले आफ्ना जेठा छोरो किम जङ-इललाई उत्तराधिकारीका रूपमी प्रशिक्षित गरे। जहाँ जाँदा पनि 'युवराज' उनीसँगै हुन्थे। सन् १९९४ मी बुवाको मृत्यु भएपछि किम जङ-इलले तुरुन्तै शासनसत्ता सम्हाले। तर सन् २०११ मी उनको आकस्मिक मृत्यु हुँदा उनका छोराले उत्तर कोरियाको तेस्रो सर्वोच्च नेता बन्न प्रशिक्षण लिन थालेकै थिएनन्। धेरै विशेषज्ञहरूले अब 'एकव्यक्ति शासन' अन्त्य हुने भविष्यवाणी गरे। तर त्यसो भएन।
डिसेम्बर २०१३ मी किम जङ-अनले सबभन्दा नाटकीय कदम चाले। पार्टीको बैठकबाटी उनका फुपाजु च्याङ सङ-थेइकलाई निकालेर लगियो। राजद्रोहको आरोप लगाएर उनलाई मृत्युदण्ड दिइयो। केही अपुष्ट विवरणहरूका अनुसार उनलाई मृत्युदण्ड दिन विमानभेदी तोप हानिएको थियो।
सन् २०१२ देखि २०१६ सम्म किमले उत्तर कोरियामी आफ्ना हजुरबुवाको पालादेखि कै सबभन्दा ठूलो पजनी गरे। दक्षिण कोरियाको इन्स्टिट्युट फर नेश्नल सेक्युरिटी स्ट्र्याटेजीका अनुसार १४० सैन्य अधिकृतहरूको हत्या भएको रे अन्य २०० जनालाई कारागारमी राखिएको वा पदमुक्त अर्याथ्या।
आफ्नो बाटामी तगारोका रूपमी देखा पर्ने सबैलाई हटाएर किमले तिनको स्थानमी आफूप्रति बफादार कनिष्ठ कार्यकर्तालाइ ल्याएका छन्। किमकी बहिनी किम यो-अनले उनीहरूको नेतृत्व गर्छिन्। गतवर्ष उनी ३० वर्षकै उमेरमी पोलिटब्युरोमी नियुक्त भएकी छन्।
प्योङ्याङको सत्ताको नेतृत्व कोसँग छ भन्ने अहिले कुनै सन्देह छैन। किम जङ-अन नै त्यहाँका सर्वोच्च नेता हुन्।
== पुरस्कार तथा सम्मान ==
=== सम्मानहरू ===
*[[रुस]]:
**[[महान् देशभक्तिपूर्ण युद्धमा विजयको ७५औँ वार्षिकोत्सव पदक (१९४१–१९४५)]] (२०२०){{Efn|सन् १९४५ को [[सोभियत–जापानी युद्ध]]मी मारिएका रे उत्तर कोरियामी समाधिस्थ गरिएका सोभियत सैनिकहरूको स्मृतिको संरक्षण गर्ने प्रयासका लागि प्रदान गरिएको।}}<ref>{{cite web |url=https://www.dw.com/en/putin-honors-kim-jong-un-with-a-wwii-memorial-medal/a-53337147 |title=Putin honors Kim Jong Un with a WWII memorial medal |work=DW News |date=5 May 2020 |access-date=1 September 2022}}</ref>
**महान् देशभक्तिपूर्ण युद्धमी विजयको ८०औँ वार्षिकोत्सव पदक (१९४१–१९४५) (२०२५){{Efn|उत्तर कोरियाको भूभागमी मृत्यु भएका रे समाधिस्थ गरिएका सोभियत नागरिकहरूको स्मृतिको सम्मान गर्ने कार्यमी पुर्याएको महत्त्वपूर्ण व्यक्तिगत योगदानका लागि प्रदान गरिएको।}}<ref>{{Cite web |date=27 March 2025 |title=Kim Jong Un awarded with the 80 Years of Victory in the Great Patriotic War medal |url=https://may9.ru/en/news/16323/ |access-date=3 August 2025 |website=80 Victory!}}</ref>
=== मानार्थ विद्यावारिधि उपाधिहरू ===
*{{flag|मलेसिया}}:
**[[हेल्प विश्वविद्यालय]]बाटी अर्थशास्त्र विषयमी मानार्थ [[विद्यावारिधि]] (पीएचडी) उपाधि (२०१३)<ref>{{cite web|url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2013/10/23/help-uni-kim-jong-un-phd/|title=HELP University awards honorary doctorate to Kim Jong-Un|first=Dina|last=Murad|date=2013-10-23|newspaper=The Star|access-date=2026-07-18}}</ref>
== टिप्पणीहरू ==
{{Notelist}}
== सन्दर्भहरू ==
{{Reflist}}
fx9nvat9yohimzml15g2f0b0l2il3q0