विकिपिडिया dtywiki https://dty.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF_%E0%A4%AA%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A8%E0%A4%BE MediaWiki 1.48.0-wmf.1 first-letter मिडिया बिशेष कुरणि प्रयोगकर्ता प्रयोगकर्ता कुरणि विकिपिडिया विकिपिडिया वार्ता चित्र चित्र कुरणि मिडियाविकि मिडियाविकि कुरणि ढाँचा ढाँचा कुरणि मद्दत मद्दत कुरणि श्रेणी श्रेणी कुरणि TimedText TimedText talk मोड्युल मोड्युल कुरणि Event Event talk 0 1581 270540 261295 2026-11-02T00:34:23Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270540 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = परशुराम नगरपालिका |other_name = |native_name = |nickname = |settlement_type = [[नगरपालिका]] |motto = |image_skyline = |image_caption = |image_flag = |image_seal = |image_map = |mapsize = |map_caption = |pushpin_map = नेपाल |pushpin_label_position = bottom |pushpin_mapsize = 300px |pushpin_map_caption = नेपालाऽ नक्सा मी परशुराम |subdivision_type = [[देश]] |subdivision_name = {{flag|नेपाल}} |subdivision_type1 = [[नेपालका विकास क्षेत्रअन|विकास क्षेत्रअन]] |subdivision_name1 = [[सुदूर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र|सुदूर-पश्चिमाञ्चल]] |subdivision_type2 = [[नेपालका अञ्चलअन|अञ्चल]] |subdivision_name2 = [[महाकाली अञ्चल]] |subdivision_type3 = [[नेपालका जिल्लाअन|जिल्ला]] |subdivision_name3 = [[डडेल्धुरा जिल्ला]] |government_footnotes = |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = |leader_name1 = |established_title = स्थापना |established_date = मंसिर २०७१ |unit_pref = |area_footnotes = |area_total_km2 = 414 |population_as_of = [[राष्ट्रिय जनगणना २०६८]] |population_footnotes = |population_note = |population_total = 34983 |population_density_km2 = auto |timezone = [[नेपाल को प्रमाणिक समय]] |utc_offset = +५:४५ |timezone_DST = |utc_offset_DST = |latd = 29 |latm = 6 |lats = 50 |latNS = N |longd = 80 |longm = 19 |longs = 16 |longEW = E | coor_pinpoint = परशुराम |coordinates_display = title,inline |coordinates_type = region:NP_type:city_source:GNS-enwiki |elevation_footnotes = |elevation_m = |postal_code_type = पोस्टल कोड |postal_code = १०२०० |area_code = +९७७-९६ |blank_name = |blank_info = |website = {{URL|http://www.parasurammun.gov.np/ne}} |footnotes = }} {{DistrictsOfNepal}} '''परशुराम नगरपालिका''' [[नेपाल|नेपालाऽ]] [[सुदूर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र|सुदूरपश्चिमाञ्चल]] विकास क्षेत्राऽ [[महाकाली अञ्चल|महाकाली अञ्चलाऽ]] [[डडेल्धुरा जिल्ला|डडेलधुरा जिल्लाऽ]] भित्री मधेस मी अवस्थित नगरपालिका हो। यो नगरपालिका २०७१ साल मी मन्त्री परिषदाऽ निर्णय अन्सारअ सिफारिस अरिबर गठन अरियाऽ थ्यो।<ref name="स्थानीय प्रशासन र सामुदायिक विकास कार्यक्रम">{{cite news|title=स्थानीय प्रशासन र सामुदायिक विकास कार्यक्रम|url=http://lgcdp.gov.np/home/map_new61mun/02_Other_New_Municipalities/60_Parasuram.jpg|accessdate=मंसिर २०७१|publisher=[[स्थानीय विकास मन्त्रालय]]|date=मंसिर|archive-url=https://web.archive.org/web/20150404051415/http://www.lgcdp.gov.np/home/map_new61mun/02_Other_New_Municipalities/60_Parasuram.jpg|archive-date=2015-04-04}}</ref><ref name="६१ नयाँ नगरपालिका घोषणा"/> [[स्थानीय विकास मन्त्रालय]] ले थप ६१ नौला नगरपालिका थपन्ज्याँ [[डडेल्धुरा जिल्ला]] मी रयाऽ [[शिर्ष]] रे [[जोगबुडा]] यिन २ [[गाउँ विकास समिति]]अन लाइ मिसापबर परशुराम नगरपालिका घोषणा गरियाऽ हो।<ref name="६१ नयाँ नगरपालिका घोषणा">{{cite news|title=६१ नयाँ नगरपालिका घोषणा|url=http://www.himalkhabar.com/?p=87898|accessdate=१६ मंसीर|publisher=[[हिमाल खबरपत्रिका]]|date=१६ मंसीर २०७१|archive-date=2015-08-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20150824211749/http://www.himalkhabar.com/?p=87898}}</ref><ref name="फेरि थपिए सात उपमहानगर, ६१ नगरपालिका"/> परशुराम नगरपालिकाऽ केन्द्र '''[[जोगबुडा|जोगबुडाऽ]]''' '''लालढुंगा''' बजार मी रैरैछ।<ref name="स्थानीय प्रशासन र सामुदायिक विकास कार्यक्रम"/><ref name="फेरि थपिए सात उपमहानगर, ६१ नगरपालिका">{{cite news|title=फेरि थपिए सात उपमहानगर, ६१ नगरपालिका|url=http://www.nagariknews.com/administration/story/28842.html|accessdate=१७ मंसिर|agency=नागरिक दैनिक|publisher=[[नागरिक दैनिक]]|date=१७ मंसिर, २०७१}}</ref> ==जनसङ्ख्या== [[शिर्ष]] रे [[जोगबुडा]] गाविसअन लाइ मिसाइबर परशुराम नगरपालिका बनायियाऽ हो<ref name="नेपालको राष्ट्रिय जनगणना २०६८ (गाविस तह)">{{cite news|title=नेपालको राष्ट्रिय जनगणना २०६८ (गाविस तह)|url=http://cbs.gov.np/wp-content/uploads/2014/04/72Kanchanpur_WardLevel.pdf|accessdate=नोभेम्बर २०१२|agency=नेपाल सरकार|publisher=[[राष्ट्रिय योजना आयोग]]|date=नोभेम्बर २०१२|ref=केन्द्रीय तथ्याङ्क विभाग|archive-date=2014-10-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20141026132506/http://cbs.gov.np/wp-content/uploads/2014/04/72Kanchanpur_WardLevel.pdf}}</ref> तबै वि.सं. २०६८ का जनगणना अन्सारअ यिन दुइ ठउराऽ जनसंख्या लाइ जोड़िबर परशुराम नगरपालिकाऽ जनसङ्ख्या ३४,९८३ हुन्छ। ==सन्दर्भअन== {{reflist}} ==यिन लै हेरऽ== {{डडेल्धुरा जिल्लाका नगरपालिका तथा गाविसअन}} [[श्रेणी:नगरपालिका]] mgjmx2hpsqyasen0mvj63egxvzzvtf9 0 1856 270542 268198 2026-11-02T01:06:05Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270542 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!--See the Table at Infobox settlement for all fields and descriptions of usage--> <!-- Basic info --> |name = बुटवल |native_name = बटौली<ref>{{Cite web |url=https://annapurnapost.com/news/bttauliidekhi-buttvlsmm-97400 |title=बटौलीदेखि बुटवलसम्म |website=अन्नपूर्ण पोस्ट |language=नेपाली |accessdate=2022-02-10}}</ref><br/>बुटवल खस्यौली<ref>{{Cite web |url=https://nagarikkhabar.com/2021/12/237526/ |title=घिउसँग नुन साट्ने ‘बटौली बजार’मा सम्भावनाको खोजी गरिँदै |date=2021-12-26 |website=नागरिक खबर |language=नेपाली |accessdate=2022-02-10 |archive-date=2022-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220210033028/https://nagarikkhabar.com/2021/12/237526/ |url-status=dead }}</ref> |nickname = |settlement_type = [[उपमहानगरपालिका]] |motto = <!-- images and maps --> |image_skyline = Butwal.jpg |imagesize = 300px |image_caption = बुटवल उपमहानगरपालिका |image_flag = |image_seal = |image_map = |mapsize = |map_caption = |pushpin_map = Nepal Lumbini Province#Nepal |pushpin_label_position = bottom |pushpin_mapsize = 300 |pushpin_map_caption = नक्सामा बुटवलको अवस्थिति |coordinates = {{coord|27.70|N|83.466|E|region:NP_type:city_source:enwiki-GNS|display=inline,title}} <!-- Location --> |subdivision_type = देश |subdivision_name = {{flag|नेपाल}} |subdivision_type1 = [[नेपालका प्रदेशहरू|प्रदेश]] |subdivision_name1 = [[लुम्बिनी प्रदेश|लुम्बिनी]] |subdivision_type2 = [[नेपालका जिल्लाहरू|जिल्ला]] |subdivision_name2 = [[रुपन्देही जिल्ला]] |<!-- Politics --> |government_footnotes = |government_type = बुटवल उपमहानगरपालिका |leader_title = [[मेयर]] |leader_name = शिवराज सुवेदी |leader_title1 = [[उपमेयर|उप मेयर]] |leader_name1 = गुमादेवी आचार्य |established_title = नगरपालिका |established_date = वि.सं. २०१६ कार्तिक १२<ref name="नगरपालिका">{{cite news |title=बुटवल इलाका नगरपालिका भएको र ४ किल्ला नगरपालिकाको इलाका तोकेको |url=http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book?ref=1511 |date=वि.सं. २०१६ कार्तिक १२ |accessdate=वि.सं. २०७८ माघ २५ |agency=नेपाल सरकार |publisher=नेपाल राजपत्र |archive-url=https://web.archive.org/web/20200725203701/http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book/?ref=1511 |archive-date=2020-07-25}}</ref> |established_title1 = समावेश इलाका |established_date1 = बुटवल खस्यौली |established_title2 = उपमहानगरपालिका |established_date2 = वि.सं. २०७१ पुस २८<ref name="नगर">{{cite news|title=शंखरापुर लगायत बिभिन्न नगरपालिका घोषणा |url=http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book/?ref=22634 |accessdate=फेब्रुअरी २०२२|agency=नेपाल सरकार|publisher=नेपाल राजपत्र}}</ref> |established_title3 = समावेश ([[गाउँ विकास समिति (नेपाल)|गाविस]]) |established_date3 = [[सेमलाल]] तथा [[मोतिपुर, रुपन्देही|मोतिपुर]] |established_title4 = सम्मिलित (मिति) |established_date4 = वि.सं. २०७१ पुस २८ <!-- Area --> |unit_pref = <!--Enter: nepal --> |area_footnotes = |area_total_km2 = 101.61 |population_as_of = [[एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८|वि.सं. २०६८]] |population_footnotes = |population_note = |population_total = १,३८,७४२ |population_density_km2 = auto |population_blank1_title= Ethnicities <!-- General information --> |timezone = [[नेपालको प्रमाणिक समय]] |utc_offset = +५:४५ |timezone_DST = |utc_offset_DST = |elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags--> |elevation_m = <!-- Area/postal codes & others --> |postal_code_type = हुलाक कोड |postal_code = ३२९०७ |area_code = +०७१ |blank_name = |blank_info = |website = [http://www.butwalmun.org.np बुटवल उपमहानगरपालिका] |footnotes = }} '''बुटवल''' (पुरानो नाम: बटौली, बुटवल खस्यौली) [[नेपाल]]को [[लुम्बिनी]] प्रदेशको [[रुपन्देही जिल्ला|रुपन्देही]] जिल्लाको एक उपमहानगरपालिका हो।<ref name="नगर"/> यो सहर [[तिनाउ नदी|तिनाउ]] अथवा तिलोत्तमा नदीका किनारमाई अवस्थित रयाः छ। रुपन्देही जिल्लाको तत्कालिन बुटवल खस्यौली इलाकाका क्षेत्रअनलाई समेटिवरि वि.सं. २०१६ कार्तिक १२ गते नेपाल राज्य नगरपालिका ऐन, २००९ लाई आधार बनाइबर यो नगरपालिका घोषणा गरिया थ्योः।<ref name="नगरपालिका"/> तत्कालिन राजा [[महेन्द्र वीर विक्रम शाह|महेन्द्र शाह]]ले वि.सं. २०१७ पुस २२ गते<ref>{{Cite web |url=https://annapurnapost.com/news/pnycaaytle-choddeko-ligesii-116096 |title=पञ्‍चायतले छोडेको लिगेसी |website=अन्नपूर्ण पोस्ट |language=नेपाली |accessdate=2022-02-10}}</ref> नेपालमा [[पञ्चायती व्यवस्था]] लागु गरेपछि बुटवल खस्यौली नगरपालिकाको नाम स्वतः परिवर्तन भई 'बुटवल खस्यौली नगरपञ्चायत' भएको थियो।<ref>{{Cite book |url=https://ecommons.cornell.edu/bitstream/handle/1813/24342/189.pdf?sequence=1&isAllowed=y |title=सामाजिक शिक्षा पञ्चायत, कक्षा ८ |publisher=जनक शिक्षा सामग्री केन्द्र |language=नेपाली |type=pdf |page=१५ |accessdate=2022-02-10}}</ref> वि.सं. २०३५ माघ ८ गते नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित सूचना अनसार यइको नामबठे खस्यौली झिकिबर 'बुटवल नगरपञ्चायत' कायम गरिया थ्योः।<ref name="नाम">{{cite news |title=बुटवल खस्यौली नगर पञ्चायतलाई बुटवल नगर पञ्चायत नामाकरण गरी हेरफेर गरेको |url=http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/download?ref=9917 |type=pdf |date=वि.सं. २०३५ माघ ८ |accessdate=वि.सं. २०७८ माघ २५ |agency=नेपाल सरकार |publisher=नेपाल राजपत्र |archive-url=https://web.archive.org/web/20220210033028/http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/download?ref=9917 |archive-date=2022-02-10}}</ref> ==नगर प्रशासन== वि.सं. २०१६ माई बुटवल खस्यौली नगरपालिका स्थापना भया पछा हालसम्म १३ जनाले येइ नगरपालिकाको नेतृत्व प्रदान गरिसक्या छन्। वि.सं. २०१७ माई बहुदलीय व्यवस्था विघटन भएयापछा यो इलाका बुटवल खस्यौली नगर पञ्चायतको रूपमाई रयाः थ्योः। [[बहुदलीय प्रणाली|बहुदलीय व्यवस्था]] पुनःस्थापना भया पछा यइको नाउ बुटवल नगरपालिका राखिया थ्योः। वर्तमान नेपालको प्रशासनिक व्यवस्था अनसार यो उपमहानगरपालिका सहर हो। {| class="wikitable" |+बुटवल नगरका नगर प्रमुखअन !क्र.सं. !नाम !राजनीतिक दल !कार्यकाल !पद !कैफियत |- |१ |मुन्नीलाल शाक्य<ref name="नगर प्रमुख">{{Cite news |url=https://www.dainiklumbini.com/wp-content/uploads/2020/06/combinepdf_compressed-1.pdf |title=दैनिक लुम्बिनी |publisher=सिद्धार्थ पब्लिकेसन प्रालि |language=नेपाली |type=pdf |page=४ |date=2020-06-06 |accessdate=2022-02-10 |archive-date=2022-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220210041420/https://www.dainiklumbini.com/wp-content/uploads/2020/06/combinepdf_compressed-1.pdf }}</ref> | - |वि.सं. २०१६-२०१७ |चेयरम्यान | |- |२ |ओमशङ्कर श्रेष्ठ<ref name="इतिहास"/> | - |वि.सं. २०१९-२०२३ |प्रधानपञ्च | |- |३ |परीक्षितप्रसाद लाकौल | - |वि.सं. २०२४-२०२६ |प्रधानपञ्च | |- |४ |सरस्वतीप्रसाद शेरचन | - |वि.सं. २०२६-२०२८ |प्रधानपञ्च | |- |५ |हरिबहादुर सिंह | - |वि.सं. २०२८ |प्रधानपञ्च |चार पटकसम्म निर्वाचित भएका थिए। |- |६ |पत्रकार सूर्यलाल | - |वि.सं. २०३० |प्रधानपञ्च | |- |७ |सरस्वतीप्रसाद शेरचन | - |वि.सं. २०३३-२०३६ |प्रधानपञ्च | |- |८ |बृजमान श्रेष्ठ | - |वि.सं. २०३६-२०३९ |प्रधानपञ्च | |- |९ |सू्र्यप्रसाद प्रधान<ref>{{Cite web |url=https://pahilopost.com/content/-34279.html |title=बुटवल उपमहानगरको मेयरमा राज : खेलराज कि शिवराज? |website=पहिलो पोस्ट |language=नेपाली |accessdate=2022-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220210041420/https://pahilopost.com/content/-34279.html |archive-date=2022-02-10 |url-status=dead}}</ref> |[[नेपाली कांग्रेस]] |वि.सं. २०४९-२०५३ |मेयर | |- |१० |भोज प्रसाद श्रेष्ठ<ref>{{Cite web |url=https://www.ukeraa.com/news/2021/10/11/10224 |title=लुम्बिनी प्रदेशका लोभी सांसद : अर्बौँका मालिकले छाडेनन् सामान्य उपचार खर्च |website=युकेरा |language=नेपाली |accessdate=2022-02-10 |archive-date=2022-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220210041421/https://www.ukeraa.com/news/2021/10/11/10224 |url-status=dead }}</ref> |[[नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी)|नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी]] |वि.सं. २०५४-२०५९ |मेयर | |- |११ |पुनाराम पोखरेल<ref>{{Cite news |url=https://www.dainiklumbini.com/wp-content/uploads/2022/01/combinepdf-4_compressed.pdf |title=दैनिक लुम्बिनी |publisher=सिद्धार्थ पब्लिकेसन |language=नेपाली |type=pdf |page=१ |accessdate=2022-02-10 |archive-date=2022-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220210041419/https://www.dainiklumbini.com/wp-content/uploads/2022/01/combinepdf-4_compressed.pdf }}</ref> | - |वि.सं. २०६० |मेयर |तत्कालिन सरकारद्वारा मनोनित |- |१२ |रुपसिंह थापा<ref>{{Cite web |url=https://www.lumbinitimes.com/special/4992/ |title=बुटवलका ६१ वर्ष: फैलिदै बजार, थपिंदै पूर्वाधार |website=लुम्बिनी टाइम्स |language=नेपाली |accessdate=2022-02-10 |archive-date=2022-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220210042140/https://www.lumbinitimes.com/special/4992 |url-status=dead }}</ref> | - |वि.सं. २०६० |मेयर |तत्कालिन शाही सरकारद्वारा गरिएको स्थानीय निर्वाचनमा निर्वाचित |- |१३ |शिवराज सुबेदी<ref>{{Cite web |url=https://annapurnapost.com/news/74645-74645 |title=बुटवल उपमहानगरपालिकामा कांग्रेस-माओवादी गठबन्धनलाई हराउँदै एमाले विजयी |website=अन्नपूर्ण पोस्ट |language=नेपाली |accessdate=2022-02-10}}</ref> |[[नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी)|नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी]] |वि.सं. २०७४-वर्तमान |मेयर |सङ्घीयता स्थापनापछि पहिलो निर्वाचित मेयर |} == उल्लेखनीय व्यक्तित्वअन == * [[कुल पोखरेल]] * [[विष्णुप्रसाद पौडेल]] * [[वसन्त थापा]] * [[सुरक्षा पन्त]] * [[कुशल भुर्तेल]] ==सन्दर्भअन== {{reflist}} ==बाह्य कडीअन== {{Commonscat|Butwal|बुटवल}} [[श्रेणी:नेपालका उपमहानगरपालिकाअन]] judsfywmt3c2ughnfzqlci1dxibdnft 0 2246 270544 268391 2026-11-02T01:30:44Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270544 wikitext text/x-wiki {{Infobox Officeholder | birthname = | image = Mohan Shumsher (cropped).png | order = [[नेपालका प्रधानमन्त्रीहरूको सूची|१७औँ]] | office = नेपालको प्रधानमन्त्री | term_start = वि.सं. २००५ | term_end = वि.सं. २००८<ref>{{Cite web |url=http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book/?ref=2168 |title=नेपाल राजपत्र |access-date=2024-01-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200924222936/http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book/?ref=2168 |archive-date=2020-09-24 |url-status=dead}}</ref> | predecessor = [[पद्म शमशेर जङ्गबहादुर राणा|पद्म शमशेर]] | successor = [[मातृकाप्रसाद कोइराला|मातृका प्रसाद कोइराला]] | office1 = [[महाराज|श्री ३ महाराज]] | term_start1 = वि.सं. २००५ | term_end1 = वि.सं. २००८ कात्तिक २६ | predecessor1 = [[पद्म शमशेर जङ्गबहादुर राणा|पद्म शमशेर]] | successor1 = पद अन्त्य | birth_date = वि.सं. १९४२ पुस १३<ref>{{cite book|title=नेपालको तथ्य इतिहास|author=प्रा. डा. [[राजाराम सुवेदी]]|page=२६६|date=फागुन २०६१|publisher=[[साझा प्रकाशन]]|isbn=99933-2-406-X|url=}}</ref> | birth_place = | death_date = वि.सं. २० | death_place = | spouse = | religion = [[हिन्दु धर्म|हिन्दु]] | father = [[चन्द्र शमशेर जङ्गबहादुर राणा|चन्द्र शमशेर]] | children = | parents = [[चन्द्र शमशेर जङ्गबहादुर राणा|चन्द्र शमशेर]] | relatives = | signature = | website = | footnotes = | honorific_prefix = [[फिल्ड मार्सल]] [[महामहिम|उहाँको महामहिम]] [[श्री]] [[श्री]] [[श्री]] [[महाराज|महाराजा]] [[गुरु|सर]] | honorific_suffix = [[राणा]], [[ब्रिटिस साम्राज्य|नाइट ग्रान्ड क्रस]], [[ब्रिटिस साम्राज्य|नाइट ग्रान्ड कमाण्डर]], [[ब्रिटिस साम्राज्य|डेम/नाइट ग्रान्ड क्रस]] }} '''मोहन शमशेर जङ्गबहादुर राणा''' [[राणा शासन|राणा शासन]]का छाददी बेलाका प्रधानमन्त्री हुन्। वि.स. २००४ फागुन १८ गतेका दिन पद्म शमशेर औषधि उपचारका निमित्त भारततर्फ लागेका रे उनले उतैबाटी राजीनामी दिएपछि मोहन शमशेर प्रधानमन्त्री भएका थिएँ। उनी प्रधानमन्त्री हुनु भन्दा अगाडि नै लक्ष्मी निवासबाटी सिंहदरबार सरेका थिएँ। उनी चन्द्र शमशेरका जेठा छोरा थिएँ। उनी मिचाहा प्रवृतिका व्यक्ति हुनाले श्री ३ चन्द्र रे जुद्धका पालाका नियम तोड्नुका साथै श्री ५ को गरिमामय पदलाई समेत यिनी बेवास्ता गर्दथे। उनले छोटो समय शासन चलाएर केही सुधारहरू गर्न सक्षम भएका थिएँ। [https://web.archive.org/web/20240131100816/https://nepalmag.com.np/history/2014/11/09/7635] ==कार्यहरू== श्री ३ मोहनले योजना परिषद्को आरम्भ गरी [[नेपालको पञ्चवर्षीय योजना|पञ्चवर्षीय विकास योजना]] रे विकासका काम गर्न लगाउन थाले। उनले [[पद्म शमशेर जङ्गबहादुर राणा|श्री ३ पद्म शमशेर]]द्वारा घोषित विक्रम संवत् [[नेपाल सरकार वैधानिक कानुन २००४|२००४ को वैधानिक कानुन]]लाई अवैधानिक बनाएर आफ्ना मतवालाहरूलाई जम्मा पारी बनावटी रे देखावटी राजसभा रे भारदारसभा गठन गरे। नगरसभाको गठन गरी २१ वर्ष पुगेकालाई मतदानको अधिकार पनि प्रदान गरे। उनले पनि पद्म शमशेरको झै बजारभाउ नियन्त्रण गर्न १ रुपियाँको १० रे १२ माना चामल किन्न सकिने बन्दोबस्त मिलाए। नेपालमी [[पर्यटन|पर्यटन उद्योग]] रे [[काठमाडौँ]]- [[हेटौँडा उपमहानगरपालिका|हेटौँडा]] राजमार्गको कार्य आरम्भ गराउने श्री ३ मोहनले २००५ मी [[सिंहदरबार]]मी [[आकाश वाणी|आकाशवाणी]] स्टेसन स्थापना गराए। त्यसै गरी रेडियो स्टेसन, हवाई विभाग, जनसेवा चलचित्र, पञ्चायत राज, अपिल अदालत बढाउने काम पनि उनैले गरे। [[गाउँ पञ्चायत (नेपाल)|गाउँ पञ्चायत]], नगर पञ्चायत, छापाखाना, पञ्चायती अदालत, प्रधानपञ्चको व्यवस्था गरेका थिएँ। राणाकाल देखि नै पञ्चायती अभ्यास भएको थियो। त्यसैले नेपालीले पञ्चायतको पहिल्यै परिचय पाएका थिएँ।<ref>{{cite book|title=नेपालको तथ्य इतिहास|author=प्रा. डा. [[राजाराम सुवेदी]]|page=२६७|date=फागुन २०६१|publisher=[[साझा प्रकाशन]]|isbn=99933-2-406-X|url=}}</ref> == भारत-नेपाल शान्ति तथा मैत्री सन्धि, १९५० == [[चित्र:India-Nepal_Treaty_1950.jpg|alt=|right|thumb|प्रधानमन्त्री मोहन शम्शेर तथा नेपालको लागि भारतीय राजदूत चन्द्रेश्वर नारायण सिंहद्वारा हस्ताक्षर वि. सं‍. २००७ साउन १६.]] चीनले तिब्बत कब्जा गरेपछि वि. सं. २००७ साउन १६ सोमबार ३१ जुलाई, १९५० मी [[भारत-नेपाल शान्ति तथा मैत्री सन्धि,१९५०|नेपाल-भारत शान्ति तथा मैत्री सन्धि, १९५०]] नेपालका प्रधानमन्त्री मोहन शम्शेर तथा नेपालको लागि भारतीय राजदूत चन्द्रेश्वर नारायण सिंहद्वारा हस्ताक्षर गरियेको थियो। १ सय ४ वर्षे राणा शासन आफ्नो अन्तिम प्रहरमी थियो। सन्धिमा हस्ताक्षर भएपछि महाराज मोहन शमशेरले ठुलो सन्तोषको सास फेरेर भने, ‘मैले मेरो मुलुकको संप्रभुता जोगाएँ। अब नेपाल स्वतन्त्र रहने भयो।’ यो खुसीयालीमी मोहन शमशेरले आफू वरिपरिका मानिसहरूलाई भोज खुवाउन पैसा पनि बाँडे। == दिल्ली सम्झौता == दिल्लीमा राजा, राणा रे कांग्रेस बीच त्रिपक्षीय वार्ता भयो जस अनुसार नेपालको वैधानिक राजा त्रिभुवन भए भने प्रधानमन्त्री मोहन शमशेर नै रहने भए। [[कुँवर इन्द्रजित सिंह|डा. के. आई. सिंह]]ले सो सम्झौताको विरोधमा विद्रोह गरे। == अन्तरिम मन्त्री मण्डल == [[चित्र:Historical royal proclamation 1951 February 18.jpg|thumb|सात सालको शाही घोषणाको सक्कल प्रति]] दिल्ली सम्झौताअन्तर्गत १० जना (५ नेपाली काङ्ग्रेस रे ५ राणाहरू) सदस्य रहेका अन्तरिम मन्त्री मण्डल गठन गर्ने सहमति बनेको थियो। जसअनुसार वि. सं. २००७ फागुन ७ मी निम्न अनुसार मन्त्री मण्डल बन्यो। राणा-काङ्ग्रेस मन्त्रीमण्डल (२००७ साल फागुन ७ गते) * १. श्री ३ महाराज [[मोहन शमशेर जङ्गबहादुर राणा|मोहनसम्शेर ज.ब.रा.]]- प्रधान मन्न्री तथा पररास्ट्र * २. मिनिष्टर [[बबर शम्शेर जङ्गबहादुर राणा|बबरसम्शेर ज.ब.रा.]]- रक्षा मन्त्री * ३. [[विश्वेश्वरप्रसाद कोइराला]]- गृह मन्त्री * ४. [[सुवर्ण शमशेर राणा|सुर्वण सम्शेर ज.ब.रा.]]- अर्थ मन्त्री * ५. [[चूडाराज शमशेर]]- वन विभागको मन्त्री * ६. [[गणेशमान सिंह]]- उद्योग वाणिज्य मन्त्री * ७. [[नृपजङ्ग राणा]]- शिक्षा मन्त्री * ८. [[भद्रकाली मिश्र]]- यातायात मन्त्री * ९. [[यज्ञबहादुर बस्न्यात]]- स्वास्थ्य रे स्थानीय स्वायत्तशासन मन्त्री * १०. [[भरतमणि शर्मा]]- खाद्य रे कृषि मन्त्री <ref>२००७ साल फागुन ७ गतेको गो.प.</ref> २००८ साल भदौ १३ गते [[संयुक्त राज्य अमेरिका|सं.रा.अमेरिका]]सँग राजदूत स्तरमा सम्बन्ध कायम भयो। प्रधानमन्त्री मोहनशमशेरको योजनामा परराष्ट्र विभाग प्रमुख विजयशमशेर रे भारतस्थित नेपाली राजदूत सिंहशमशेरको तारतम्यबाटी यो सम्बन्धको विकास भएको थियो। त्यसपछि नै मोहनशमशेरलाई पदबाटी राजीनामी दिन भारतीय दबाब बढेको थियो। त्यसनिम्ति तत्कालीन गृहमन्त्री विश्वेश्वरप्रसाद कोइरालालाई उचालेर उनले पहिले राजीनामा दिएर पछि मोहनशमशेरलाई राजीनामी दिन बाध्य पारियो। गृहमन्त्री बीपीलाई थाहा नदिएर प्रहरीले गोली चलाउँदा विद्यार्थी नेता चिनियाँ काजी मारिएपछि बीपीले राजीनामी दिए।<ref>[http://annapurnapost.com/news/78581 कसरी बनाए महेन्द्रले स्वाधीन र सार्वभौम नेपाल ?]</ref> == निर्वासन == आफूले शासन गरेका प्रजाहरूबाटी आफू शासित नहुने भनेर मोहन शमशेर वि. सं. २००८ मी स्व-निर्वासनमी गए। ==व्यक्तिगत जीवन== मोहन शमशेर धार्मिक प्रवृत्तिका व्यक्ति थिएँ। मोहनशमशेर एक छाक मात्र खाना खान्थे। त्यसैले बिहानको खानाका परिकार भव्य हुन्थ्यो। ===सन्तानहरू=== * शरद शमशेर राणा *[[विजय शमशेर|विजय शमशेर राणा]] * मोह भक्त राज्य लक्ष्मी * थगेन्द्र राज्य लक्ष्मी * रुपराज्य राज्य लक्ष्मी * लिला राज्य लक्ष्मी * महेन्द्र राज्य लक्ष्मी * शारदा राज्य लक्ष्मी <ref>[http://www.royalark.net/Nepal/lamb10.htm<nowiki>]</nowiki></ref> == मृत्यु == वि.सं. २००८ साल कात्तिक २६ गते मोहनशमशेर मुलुकको प्रधानमन्त्रीबाटी हट्न बाध्य भए। त्यसको केही समयपछि उनी भारततर्फ लागेका थिएँ। वि.सं. २०२४ साल पुस २३ गते ८२ वर्षको उमेरमी भारतको बैंगलोरमी उनको निधन भएको थियो। ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} [[श्रेणी:नेपालका प्रधानमन्त्रीहरू]] [[श्रेणी:राणा प्रधानमन्त्रीहरू]] [[श्रेणी:गोरखा दक्षिण बाहु]] [[श्रेणी:चन्द्र खलक]] [[श्रेणी:नेपालका परराष्ट्रमन्त्रीहरू]] [[श्रेणी:सात सालको क्रान्ति]] [[श्रेणी:नेपालका प्रधानमन्त्रीका सन्तानहरू]] [[श्रेणी:निर्वासित नेपालीहरू]] [[श्रेणी:खस जाति]] ==सन्दर्भ सामग्रीअन== {{reflist}} ==भाइरा लिङ्कअन== ==यि लै हेर== {{Stub}} {{नेपालका प्रधानमन्त्रीअन}} [[श्रेणी : जीवनी]] 187769i1uf3t90ronbe0gynsolqpd4i 0 5275 270539 260426 2026-11-02T00:22:39Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270539 wikitext text/x-wiki {{Infobox Political post |post = राष्ट्रपति |body = सङ्घीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपाल |native_name = सङ्घीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपालको राष्ट्रपति |insignia = [[File:Emblem of Nepal (alternative).svg|150px]] |insigniacaption = नेपालको निशान छाप |image = President Ram Chandra Poudel, Official portrait (January 2024).jpg |imagesize = 165px |incumbent = [[रामचन्द्र पौडेल]] |incumbentsince = २९ अक्टोबर २०२३ |style = [[सम्माननीय]] |appointer = [[अप्रत्यक्ष चुनाउ]] |termlength = पाँच साल<br> एक बर नवीकरण अद्द सकीन्या, सम्भवत: |residence = [[शीतल निवास]] |formation = {{Start date and years ago|df=yes|2008|05|28}} |inaugural = [[विद्यादेवी भण्डारी]] |deputy = [[नेपाल का उपराष्ट्रपति]] |salary = नेरु १,०९,४१० (मासिक)<ref name="salary hike for president">{{cite news |url=http://www.nayapatrika.com/index.php?option=com_content&view=article&id=11157:2013-07-17-01-07-28&catid=56:cover-story&Itemid=75 |title=Salary of President |newspaper=[[Naya Patrika]] |date=17 July 2013 |accessdate=17 July 2013 |archive-date=17 July 2013 |archive-url=https://archive.today/20130717183841/http://www.nayapatrika.com/index.php?option=com_content&view=article&id=11157:2013-07-17-01-07-28&catid=56:cover-story&Itemid=75 }}</ref> |website = [http://www.presidentofnepal.gov.np/ www.presidentofnepal.gov.np] }} '''राष्ट्रपति''' अनेकौँ देशअनको सरकारको संवैधानिक प्रमुख हुन्छ । {'''नेपालको राष्ट्रपति''' [[नेपाल]] अधिराज्यको प्रमुख रे [[नेपाली सेना]]को परमाधिपती हुनान्। राष्ट्रपति अप्रत्यक्ष रूपमी [[नेपालको सङ्घीय संसद]] रे नेपालका प्रत्येक [[नेपालका प्रदेशहरू|सात प्रदेश]]का प्रदेश सभाअन सम्मिलित निर्वाचक मण्डलबठे निर्वाचित हुनान्। नेपालमी गणतन्त्रको स्थापना भएपश्चात् वि.सं. २०६५ जेठ १५ मी यो पद सिर्जना भयाः थ्योः। नेपालका वर्तमान राष्ट्रपति [[रामचन्द्र पौडेल]] हन् उनले वि.सं. २०७९ फागुन २९ गते पद तथा गोपनीयताको सपथ लियाः थ्याः। == सुरुवात == [[नेपालको एकीकरण]] रे [[नेपाल अधिराज्य]]को स्थापना वि.सं १८२५ मा भएपछा वि.सं. २०६५ सम्म गणतन्त्रको स्थापना नभएसम्म देशको राष्ट्र प्रमुख [[नेपालका राजाअनको सूची|नेपालका राजाअन]] थ्याः। वि.सं. २०६५ मी राजतन्त्रको उन्मूलन रे गणतन्त्रको स्थापनापछा नेपालको राष्ट्रपतिनै राष्ट्रप्रमुख भयाः छन्। {| class="wikitable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid; width:100%;" ! rowspan="2" |{{Abbr|No.|Number}} ! rowspan="2" |Portrait ! rowspan="2" |King {{small|(Birth–Death)}} ! colspan="3" |Reign ! rowspan="2" |House ! rowspan="2" |Claim |- !Reign start !Reign end !Duration |- !1 |[[चित्र:Prithvi_Narayan_Shah.jpg|100x100पिक्सेल]] |'''[[Prithvi Narayan Shah]]''' {{lang|ne|पृथ्वी नारायण शाह}} {{small|(1723–1775)}} |25 September 1768 |11 January 1775 |{{age in years and days|1768|9|25|1775|1|11}} |[[Shah dynasty|Shah]] |King of the [[Gorkha Kingdom]] since 1743 |- !2 |[[चित्र:Pratap_Singh_Shah.jpg|100x100पिक्सेल]] |'''[[Pratap Singh Shah]]''' {{lang|ne|प्रताप सिंह शाह}} {{small|(1751–1777)}} |11 January 1775 |17 November 1777 |{{age in years and days|1775|1|11|1777|11|17}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Prithvi Narayan Shah |- !3 |[[चित्र:Rana_Bahadur_Shah.jpg|100x100पिक्सेल]] |'''[[Rana Bahadur Shah]]''' {{lang|ne|रण बहादुर शाह}} {{small|(1775–1806)}} |17 November 1777 |8 March 1799 {{small|(''abdicated'')}} |{{age in years and days|1777|11|17|1799|3|8}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Pratap Singh Shah |- !4 |[[चित्र:King_Girvan_Yuddhavikram_Shah_(1797-1816)_(restoration)_(cropped).jpg|158x158पिक्सेल]] |'''[[Girvan Yuddha Bikram Shah]]''' {{lang|ne|गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह}} {{small|(1797–1816)}} |8 March 1799 |20 November 1816 |{{age in years and days|1799|3|8|1816|11|20}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Rana Bahadur Shah |- !5 |[[चित्र:King_Rajendra_Bikram_Shah_Deva.jpg|100x100पिक्सेल]] |'''[[Rajendra Bikram Shah]]''' {{lang|ne|राजेन्द्र विक्रम शाह}} {{small|(1813–1881)}} |20 November 1816 |12 May 1847 {{small|(''abdicated'')}} |{{age in years and days|1816|11|20|1847|5|12}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Girvan Yuddha Bikram Shah |- !6 |[[चित्र:King_Surendra_Bikram_Shah_1_(cropped).jpg|137x137पिक्सेल]] |'''[[Surendra Bikram Shah]]''' {{lang|ne|सुरेन्द्र विक्रम शाह}} {{small|(1829–1881)}} |12 May 1847 |17 May 1881 |{{age in years and days|1847|5|12|1881|5|17}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Rajendra Bikram Shah |- !7 |[[चित्र:Prithvi_Bir_Bikram_Shah_standing_(cropped).png|129x129पिक्सेल]] |'''[[Prithvi Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|पृथ्वी वीर विक्रम शाह}} {{small|(1875–1911)}} |17 May 1881 |11 December 1911 |{{age in years and days|1881|5|17|1911|12|11}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Grandson of Surendra Bikram Shah |- !8 |[[चित्र:King_Tribhuvan_(cropped).png|127x127पिक्सेल]] |'''[[Tribhuvan of Nepal|Tribhuvan Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|त्रिभुवन वीर विक्रम शाह}} {{small|(1906–1955)}} |11 December 1911 |7 November 1950 {{small|(''[[1951 Nepalese revolution|went into exile]]'')}} |{{age in years and days|1911|12|11|1950|11|7}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Prithvi Bir Bikram Shah |- !9 |[[चित्र:2018.1.105(51-52)_V_(31945575448)_(cropped).jpg|115x115पिक्सेल]] |'''[[Gyanendra of Nepal|Gyanendra Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|ज्ञानेन्द्र वीर विक्रम शाह}} {{small|(born 1947)}} |7 November 1950 |7 January 1951 {{small|(''[[1951 Nepalese revolution|stepped down]]'')}} |{{age in years and days|1950|11|7|1951|1|7}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Grandson of Tribhuvan Bir Bikram Shah |- !{{small|(8)}} |[[चित्र:Tribhuvan_1937_(cropped).jpg|134x134पिक्सेल]] |'''[[Tribhuvan of Nepal|Tribhuvan Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|त्रिभुवन वीर विक्रम शाह}} {{small|(1906–1955)}} |7 January 1951 |13 March 1955 |{{age in years and days|1951|1|7|1955|3|13}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Prithvi Bir Bikram Shah |- !10 |[[चित्र:Mahendra_Ratna_1957_(cropped).jpg|159x159पिक्सेल]] |'''[[Mahendra of Nepal|Mahendra Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|महेन्द्र वीर विक्रम शाह}} {{small|(1920–1972)}} |14 March 1955 |31 January 1972 |{{age in years and days|1955|3|14|1972|1|31}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Tribhuvan Bir Bikram Shah |- !11 |[[चित्र:Birendra_Bir_Bikram_Shah_c._1967_(restoration).jpg|149x149पिक्सेल]] |'''[[Birendra of Nepal|Birendra Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|वीरेन्द्र वीर विक्रम शाह}} {{small|(1945–2001)}} |31 January 1972 |1 June 2001 {{small|(''[[Nepalese royal massacre|assassinated]]'')}} |{{age in years and days|1972|1|31|2001|6|1}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Mahendra Bir Bikram Shah |- !12 |[[चित्र:Crown_Prince_Dependra_Bikram_Shah_Dev.jpg|155x155पिक्सेल]] |'''[[Dipendra of Nepal|Dipendra Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|दीपेन्द्र वीर विक्रम शाह}} {{small|(1971–2001)}} |1 June 2001 |4 June 2001 {{small|(''[[Nepalese royal massacre|declared braindead]]'')}} |{{age in years and days|2001|6|1|2001|6|4}}{{efn|Reigned whilst in a coma, following the [[Nepalese royal massacre|royal massacre]].}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Birendra Bir Bikram Shah |- !{{small|(9)}} |[[चित्र:Gyanendra_Shah.jpg|100x100पिक्सेल]] |'''[[Gyanendra of Nepal|Gyanendra Bir Bikram Shah]]''' {{lang|ne|ज्ञानेन्द्र वीर विक्रम शाह}} {{small|(born 1947)}} |4 June 2001{{efn|Served as regent for Dipendra Bir Bikram Shah, from 1–4 June 2001.}} |28 May 2008 {{small|(''deposed'')}} |{{age in years and days|2001|6|4|2008|5|28}} |[[Shah dynasty|Shah]] |Son of Mahendra Bir Bikram Shah |} == [[Nepal|Federal Democratic Republic of Nepal]] (2007–present) == ; ''Political parties'' * {{legend|{{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)}}|[[Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)]]|border=1px solid #AAAAAA}} ; Status * {{legend|{{party color|Nepali Congress}}|[[Nepali Congress]]|border=1px solid #AAAAAA}} * {{legend|#e6e6aa|Acting}} {| class="wikitable" style="text-align:center; border:1px #aaf solid; width:90%;" ! rowspan="2" |{{Abbr|No.|Number}} ! rowspan="2" |Portrait ! rowspan="2" |Name {{small|(Birth–Death)}} ! colspan="2" |Term of Office ! rowspan="2" |election ! rowspan="2" |Political Party |- !{{small|Took Office}} !{{small|Left Office}} |- ! 1 |[[चित्र:Girija_Prasad_Koirala_(cropped).jpg|80x80पिक्सेल]] |'''[[Girija Prasad Koirala]]''' {{small|(1925–2010)}}<ref>Simultaneously served as [[List of Prime Ministers of Nepal|Prime Minister]], from 25 April 2006 – 18 August 2008</ref> |15 January 2007 |23 July 2008 |— |[[Nepali Congress]] |- ! 2 |[[चित्र:Prachanda_2009.jpg|80x80पिक्सेल]] |'''[[Pushpa Kamal Dahal]]''' {{small|(born 1954)}} |23 July 2008 |23 July 2008 |— |[[Unified Communist Party of Nepal (Maoist)]] |- ! 3 | rowspan="2" |[[चित्र:Dr._Ram_Baran_Yadav.jpg|60x60पिक्सेल]] | rowspan="2" |'''[[Ram Baran Yadav]]''' {{small|(1948–)}} |23 July 2008 |12 March 2011 |[[2008 Nepalese presidential election|2008]] | rowspan="2" |[[Nepali Congress]] |- !4 |12 March 2011 |29 October 2015 |2011 |- ! 5 | |'''[[Parmanand Jha]]''' {{small|(1946–)}} |29 October 2015 |29 October 2015 |— |[[Nepali Congress]] |- ! 6 | |'''[[Nanda Bahadur Pun]]''' {{small|(1966–)}} |29 October 2015 |29 October 2015 |— |[[Nepali Congress]] |- ! 7 | rowspan="2" |[[चित्र:Vidhya_Bhandari2.JPG|65x65पिक्सेल]] | rowspan="2" |'''[[Bidhya Devi Bhandari]]''' {{small|(1961–)}} |29 October 2015 |15 January 2019 |[[2015 Nepalese presidential election|2015]] | rowspan="2" |[[Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)]] |- !8 |15 January 2019 |13 March 2023 |[[2018 Nepalese presidential election|2018]] |- ! 9 |[[चित्र:Ramchandra_paudel.jpg|60x60पिक्सेल]] |'''[[Ram Chandra Poudel]]''' {{small|(1944–)}} |13 March 2023 |16 April 2023 |[[2023 Nepalese presidential election|2023]] |[[Nepali Congress]] |- ! 10 | |'''[[Ram Sahaya Yadav]]''' {{small|(1970–)}} |16 April 2023 |27 April 2023 |[[—]] |[[Nepali Congress]] |- ! 11 |[[चित्र:Ramchandra_paudel.jpg|60x60पिक्सेल]] |'''[[Ram Chandra Poudel]]''' {{small|(1944–)}} |27 April 2023 |Incumbent |[[—]] |[[Nepali Congress]] |} == See also == * [[Vice President of Nepal]] * [[King of Nepal]], heads of state of the former [[Kingdom of Nepal]] * [[List of prime ministers of Nepal]] == Notes == {{notelist}} == References == {{reflist}} == External links == * [http://rulers.org/ruln1.html#nepal List of Nepali heads of state and government] * [http://www.worldstatesmen.org/Nepal.html World Statesmen - Nepal] {{Heads of State of Nepal}}{{Nepal topics}} ==नेपाल का राष्ट्रपतिइन कि सूची== '''राज्य का कार्यवाहक प्रमुख''' {| class="wikitable" style="text-align:center" width="60%" |- ! width=25%|Name<br>{{small|(Birth–Death)}} ! चित्तर ! दल ! कार्यालय परवेश ! कार्यालय बाटि विदा |- | [[गिरिजाप्रसाद कोइराला]]<br/>{{small|(1924–2010)}} | [[File:Girija Prasad Koirala (cropped).jpg|100px]] | [[नेपाली कांग्रेस]] | १५ जनवरि २००७<br> <small>''(राजतन्त्र समाप्त<br> २८ मे २००८ माइ)''</small> | २३ जुलाइ २००८<br> <small>''(राजिनामा)''</small> |} ;'''नेपाल का राष्ट्रपतिइन''': {| class="wikitable" style="text-align:center" width="60%" |- ! № ! width=25%|Name<br>{{small|(Birth–Death)}} ! चित्तर ! दल ! चुनियाका ! कार्यालय परवेश ! कार्यालय बाटि विदा ! उप-राष्ट्रपति ! मत |- ! १ | [[रामवरण यादव]]<br/>{{small|(1948–)}} | [[File:Ram Baran Yadav, portrait (August 2014).jpg|100px]] | [[नेपाली कांग्रेस]] | [[नेपाल को राष्ट्रपतीय चुनाउ, सन् २००८|सन् २००८]] | २३ जुलाइ २००८ | २९ अक्टोबर २०१५ | [[परमानन्द झा]] | {{Composition bar|308|601|hex={{Nepali Congress/meta/color}}}}<br>{{small|(2nd round)}} |- ! rowspan=2 | 2 | rowspan=2 | [[विद्यादेवी भण्डारी]]<br/>{{small|(1961–)}} | rowspan=2 | [[File:Shinzo Abe and Bidhya Devi Bhandari at the Enthronement of Naruhito (1) cropped.jpg|100px]] | rowspan=2 | [[नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवाद-लेनिनवाद)]] | [[नेपाल को राष्ट्रपतीय चुनाउ, सन् २०१५|सन् २०१५]] | २९ अक्टोबर २०१५ | १४ मार्च २०१८ | rowspan=2 | [[नन्दकिशोर पुन]] | {{Composition bar|327|601|hex={{Communist Party of Nepal (Unified Marxist-Leninist)/meta/color}}}} |- | [[नेपाल को राष्ट्रपतीय चुनाउ, सन् २०१८|२०१८]] | १४ मार्च २०१८ | कार्यरत <br><small>''(१४ मार्च २०२३ माइ म्याद सकीन्या)''</small> |rowspan=2 | {{Composition bar|39275|52569|hex={{Communist Party of Nepal (Unified Marxist-Leninist)/meta/color}}}} |- |} ==यिन लै हेर:== *[[नेपाल का राजा]] *[[नेपाल का प्रधानमन्त्रिइन कि सूची]] *[[नेपाल का उपराष्ट्रपति]] ==सन्दर्भअन== {{Reflist}} ==बाइल्ला लिङ्कअन== *[https://web.archive.org/web/20131202222111/http://www.presidentofnepal.gov.np/ Office of the President of Nepal] {{Nepal topics}} {{Heads of State of Nepal}} {{DEFAULTSORT:President Of Nepal}} [[Category:नेपाल का राष्ट्रिपतिइन| ]] [[Category:नेपाल को इतिहास (सन् २००८–अच्याल)]] kdb3r44u6mgv9hqt2wum9azxvb5kyyu 0 24309 270541 260519 2026-11-02T00:43:04Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270541 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates|date=January 2024}} {{infobox person | honorific-prefix = [[राजर्षि]] | name = भारतरत्न पुरुषोत्तम दास टण्डन | image = Purushottam Das Tandon 1982 stamp of India.jpg | image_size = 245px | caption = | birth_date = | birth_place = १८८२-०८-०१ [[प्रयागराज]], [[उत्तर प्रदेश]], [[भारत]] | party = [[भारतीय राष्ट्रीय कांग्रेस]] | occupation = राजनेता, स्वतंत्रता सेनानी | death_date = {{Death date and age|df=yes|1962|07|01|1882|08|01}} | awards = [[भारत रत्न]] (१९६१) }} '''भारतरत्न राजर्षि पुरुषोत्तम दास टन्डन''' ([[१ अगस्ट]] [[१८८२|१८८२]] – [[१ जुलाई|१ जुलाई]], [[१९६२|१९६२]]) [[भारत ]] एक स्वतन्त्रता सेनानी र राजनीतिज्ञ थिए। उनी भारतीय राष्ट्रिय आन्दोलनको अग्रभागमी रहने नेता मात्र थिएनन्, उनी एक समर्पित कूटनीतिज्ञ, हिन्दीका समर्पित सेवक, मेहनती पत्रकार, एक गतिशील वक्ता रे समाज सुधारक पनि थिए। [[हिन्दी]] लाई भारतको [[आधिकारिक भाषा]] स्थापित गर्नमी उनको महत्वपूर्ण योगदान थियो। १९५० मी उनी भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेसको अध्यक्ष बने। भारतको राजनीतिक रे सामाजिक जीवनमी नयाँ चेतना, नयाँ लहर, नयाँ क्रान्ति सृजना गर्ने कर्मयोगी भनिन्थ्यो। {{Ref_label|लक्ष्मीकांत वर्मा|क|none}} उहाँ राजर्षि (वियोग: राजा + ऋषि = राजर्षि अर्थात् ऋषि जस्तै राम्रो काममी संलग्न प्रशासक) को नामले आम जनतामी प्रसिद्ध भए। केही चिन्तकहरूका अनुसार स्वतन्त्रता प्राप्त गर्नु उनीहरूको पहिलो लक्ष्य थियो। उनले हिन्दी भाषालाई देशको स्वतन्त्रता अघि स्वतन्त्रता प्राप्त गर्ने रे स्वतन्त्रता पछिको स्वतन्त्रता कायम राख्ने माध्यम माने। हिन्दीप्रतिको प्रेमका कारण टण्डन जी राजनीतिमी प्रवेश गरेका थिए । १७ फेब्रुअरी १९५१ मी मुजफ्फरनगर ‘सुहृद संघ’को १७औं वार्षिकोत्सवको अवसरमी उनले यो कुरा स्वीकार गरेका थिए।{{Ref_label|स्वीकार|ख|none}} ==प्रारम्भिक जीवन == पुरुषोत्तम दास टण्डनको जन्म १ अगस्ट १८८२ मी उत्तर प्रदेशको प्रयागराज सहरमी भएको थियो। उनको प्रारम्भिक शिक्षा स्थानीय सिटी एङ्ग्लो भर्नाकुलर स्कूलमी भएको थियो। सन् १८९४ मी उनले यही विद्यालयबाटी माध्यमिक परीक्षा उत्तीर्ण गरे । सोही वर्ष उनकी दिदी तुलसादेवीको निधन भयो । त्यतिबेलाको चलनअनुसार सन् १८९७ मी हाईस्कूलको परीक्षा पास गरेपछि उनको विवाह मुरादाबाद निवासी नरोत्तमदास खन्नाकी छोरी चन्द्रमुखी देवीसँग भयो। १८९९ मी [[भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस|कांग्रेस]] को स्वयंसेवक बने, १८९९ मी मध्यवर्ती परीक्षा पास गरे रे १९०० मी एक छोरीका पिता बने। यसैबीच उनी स्वतन्त्रता संग्राममी उत्रिए । थप अध्ययनको लागि, उनले [[इलाहाबाद विश्वविद्यालय]] को मुइर सेन्ट्रल कलेजमी भर्ना गरे तर उनको क्रान्तिकारी गतिविधिहरूको कारण, उनलाई १९०१ मी त्यहाँबाटी निष्कासित गरियो। उनको बुबा १९०३ मी मृत्यु भयो। यी सबै कठिनाइहरू पार गर्दै उहाँले १९०४ मी आफ्नो बीए पूरा गर्नुभयो। उनको राजनीतिक जीवन सन् १९०५ देखि सुरु भएको थियो । सन् १९०५ मी, बंगबंग आन्दोलनबाटी प्रभावित भएर, उनले स्वदेशी उपवास गरे, विदेशी सामानको बहिष्कारको रूपमी चिनी खान त्यागे, रे [[गोपाल कृष्ण गोखले]] का रूपमी कांग्रेसको अधिवेशनमी भाग लिए।यो समय थियो जब उनको प्रसिद्ध रचना "बंदर सभा महाकाव्य" '[[हिन्दी प्रदीप]]' मी प्रकाशित भएको थियो। यी सबै कामका बीचमी उनले आफ्नो पढाइलाई निरन्तरता दिए रे सन् १९०६ मी एलएलबीको उपाधि हासिल गरेपछि कानुनको अभ्यास गर्न थाले। आफ्नो अध्ययन जारी राख्दै, उहाँले १९०७ मी [[इतिहास]] मी स्नातकोत्तर डिग्री प्राप्त गर्नुभयो। == कार्य क्षेत्र == पुरुषोत्तम दास टण्डन अत्यन्त प्रतिभाशाली रे बहुमुखी थिए। उहाँको कार्यक्षेत्रलाई मुख्यतया तीन भागमी विभाजन गरिएको छ– स्वतन्त्रता संग्राम, साहित्य र समाज । ==सम्मान== १९६१ मी, उनलाई भारतको सर्वोच्च राज्य सम्मान, [[भारत रत्न]] प्रदान गरियो। <ref name="bratna">{{cite web|title=Padma Awards Directory (1954-2007)|url=http://www.mha.nic.in/pdfs/PadmaAwards1954-2007.pdf|publisher=गृह मंत्रालय|accessdate=26 नवम्बर 2010|archive-date=4 मार्च 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090304070427/http://mha.nic.in/pdfs/PadmaAwards1954-2007.pdf|url-status=dead}}</ref>उहाँको स्मृतिलाई अक्षुण्ण राख्न [[उत्तर प्रदेश सरकारले]] [[उत्तर प्रदेश राजर्षि टण्डन खुला विश्वविद्यालय]] उहाँको नाममी स्थापना गरेको छ। [[उत्तर प्रदेश हिन्दी इन्स्टिच्युट, लखनऊ]] उहाँको सम्झनामी रु ४ लाखको "राजर्षि पुरुषोत्तमदास टण्डन सम्मान" प्रदान गर्दछ। == बाह्य लिङ्कहरू == * [http://krantmlverma.blogspot.in/2012/09/father-of-hindi.html भारत रत्न बाबू पुरुषोत्तमदास टण्डन] * [http://vyomkidaak.blogspot.com/2008/04/blog-post_08.html राजर्षि पुरुषोत्तमदास टण्डन] (व्योम की डाक) * [https://web.archive.org/web/20061115175625/http://www.india9.com/i9show/33412.htm पुरुषोत्तम दास टंडन पर एक संक्षिप्त आलेख ] * [http://www.jagran.com/news/national-birthday-of-purushottam-das-tandon-10612650.html पुरुषोत्तम दास टंडन:हिंदी को राष्ट्रभाषा का दर्जा दिलवाने वाले को सलाम] * [http://khatrisamaj.blogspot.com/2009/12/blog-post.html राजर्षि पुरूषोत्‍तम दास टंडन जी के बारे में विभिन्‍न विद्वानों के विचार] * [https://www.aajtak.in/literature/profile/story/purushottam-das-tandon-life-and-work-of-a-great-hindi-sevi-a-freedom-fighter-a-bharat-ratna-1326585-2021-09-14 हिन्दी के महान स्वप्नद्रष्टा, अनन्य सेवी राजर्षि पुरुषोत्तमदास टंडन] *[https://www.navneethindi.com/भारतीय-संस्कृति-बौद्धिक-3/ भारतीय संस्कृति बौद्धिक है] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230424134305/https://www.navneethindi.com/%e0%a4%ad%e0%a4%be%e0%a4%b0%e0%a4%a4%e0%a5%80%e0%a4%af-%e0%a4%b8%e0%a4%82%e0%a4%b8%e0%a5%8d%e0%a4%95%e0%a5%83%e0%a4%a4%e0%a4%bf-%e0%a4%ac%e0%a5%8c%e0%a4%a6%e0%a5%8d%e0%a4%a7%e0%a4%bf%e0%a4%95-3/ |date=24 April 2023 }} ('नवनीत' में प्रकाशित राजर्षि पुरुषोत्तम दास टंडन का लेख) {{भारत रत्न सम्मानित}} 0kaxu6c9wjsmwfv23c8d5xbhzi8v3zm 0 25012 270543 260346 2026-11-02T01:12:46Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270543 wikitext text/x-wiki {{Infobox award | name = भिक्टोरिया क्रस | image = Victoria_Cross_2.jpg | image_size = 150px | alt = A bronze cross pattée bearing the crown of Saint Edward surmounted by a lion with the inscription "for valour". A crimson ribbon is attached | caption = Obverse of the cross; ribbon: {{frac|1|1|2}} inches (38{{nbsp}}mm), crimson (blue ribbon for naval awards 1856–1918) | presenter = युनाइटेड किंगडम को राजा | type = [[Military decoration]] | eligibility = Persons of any rank in the Naval, Military and Air Forces of the United Kingdom, its colonies or territories, and Commonwealth countries that award UK honours; members of the Merchant Navy; and civilians serving under the orders, directions or supervision of any of the above-mentioned forces or services<ref>''Special Army Order'' 65 of 1961, paragraph 6.</ref> | awarded_for = "... most conspicuous bravery, or some daring or pre-eminent act of valour or self-sacrifice, or extreme devotion to duty in the presence of the enemy"<ref name=modopshonours>{{Cite web|url=http://www.operations.mod.uk/honours/honours.htm |title=Military Honours and Awards |work=Defence Internet |publisher=UK Ministry of Defence |access-date=30 January 2007 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927210734/http://www.operations.mod.uk/honours/honours.htm |archive-date=27 September 2007}}</ref> | campaign = | status = Active | description = Bronze [[Cross pattée]] with Crown and Lion Superimposed, and motto: "For Valour" | clasps = Bars can be awarded for further acts of valour | post-nominals = VC | established = 29 January 1856 | firstawarded = 26 June 1857 | lastawarded = 26 February 2015 | total_awarded = 1,358 | total_awarded_posthumously = | total_recipients = 1,355 | individual = | precedence_label = Order of Wear | higher = None | lower = [[George Cross]]<ref name="London Gazette">{{London Gazette|issue=56878|page=3351|date=17 March 2003|supp=y}}</ref> | image2 = [[File:UK Victoria Cross ribbon bar.svg|x32px]]<br>Ribbon bar<br>[[File:Victoria Cross, second award bar.png|150px]]<br>Second award bar | caption2 = }} '''भिक्टोरिया क्रस''' बेलायतको सबैभन्दा ठूलो सैनिक सम्मान हो। यो सबैभन्दा बहादुरी प्रदर्शन गर्ने सैनिकलाई प्रदान गरिन्छ। ५ भन्दा बढी नेपाली गोर्खा सैनिकले यो सम्मान पाएका छन्। भिक्टोरिया क्रस बिजेतालाई भि सी भन्ने गरिन्छ। [[तुलबहादुर पुन|भि सी तुलबहादुर पुन]]को निधनपछि हाल एक जना मात्र भिसी विजेता नेपाली [[रामबहादुर लिम्बु|भि सी रामबहादुर लिम्बु]] जिवीत छन्। ==भिक्टोरिया क्रस पाउने नेपालीहरू== *[[गजे घले]] *[[तुलबहादुर पुन]] *[[अगनसिंह राई]] *[[नेत्रबहादुर थापा]] *[[शेरबहादुर थापा]] == बाह्य कडीहरू == {{Commonscat|Victoria Cross|भिक्टोरिया क्रस}} * [http://london.iwm.org.uk/server.php?show=ConWebDoc.948&navId=00b003007 Victoria Cross and George Cross gallery] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090603162330/http://london.iwm.org.uk/server.php?show=ConWebDoc.948&navId=00b003007 |date=2009-06-03 }} at the [[Imperial War Museum]] in London * [http://www.timesonline.co.uk/tol/system/topicRoot/Holders_of_the_Victoria_Cross/ Holders of the Victoria Cross and the George Cross] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100531132735/http://www.timesonline.co.uk/tol/system/topicRoot/Holders_of_the_Victoria_Cross/ |date=2010-05-31 }}, १९ August २००९, ''The Times'' online. ''Contains a list of links to obituaries.'' * [http://www.nationalarchives.gov.uk/documentsonline/victoriacross.asp Victoria Cross Registers] online index to Victoria Cross awards at the National Archives site * [https://web.archive.org/web/20110716170938/http://www.victoriacross.co.uk/ Victoria Cross Research page] * [http://www.ukniwm.org.uk/server/show/nav.002006002 Search UK National Inventory of War Memorial for memorials in the UK commemorating VC winners] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110519084738/http://www.ukniwm.org.uk/server/show/nav.002006002 |date=2011-05-19 }} Select 'War' type of 'VC or GC Winners' ==सन्दर्भ सामग्री== <references/> [[श्रेणी:समाज]] [[श्रेणी:बेलायती सैनिक पदकहरू]] 4mrm3ey20k3qq12goduavz86fl54tds 0 25017 270545 260347 2026-11-02T02:04:31Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270545 wikitext text/x-wiki {{pp-move|reason=बर्बरता|small=yes}} {{Infobox military person |honorific_suffix = [[भिक्टोरिया क्रस|भिसी]] |name= शेरबहादुर थापा |birth_date=२० नोभेम्बर १९२१ |death_date=१९ सेप्टेम्बर १९४४ (उमेर २२) |birth_place=गालेचाप,[[तनहुँ जिल्ला|तनहुँ]], नेपाल |death_place= [[सान मारिनो]], [[इटाली]] |placeofburial= |image= Sher Bahadur Thapa.jpg |caption= |nickname= |allegiance= [[ब्रिटिस भारतका रियासत रे प्रदेशहरू|ब्रिटिस भारत]] |serviceyears= सन् १९४२- सन् १९४४ |rank= [[जवान]] |branch= [[ब्रिटिस भारतीय सैनिक]] |commands= |unit= प्रथम बटालियन, [[९औँ गोर्खा राइफल्स]] |battles=[[दोस्रो विश्व युद्ध|दोस्रो विश्वयुद्ध]]<br/> *[[इटालेली अभियान (दोस्रो विश्वयुद्ध)|इटालेली अभियान]] *[[सान मारिनोको युद्ध]] |awards= {{plainlist | * [[File:UK Victoria Cross ribbon bar.svg|30px]] [[भिक्टोरिया क्रस]] }} |laterwork= }} '''शेरबहादुर थापा''' (जन्म: सन् १९२१ नोभेम्बर २० — सन् १९४४ सेप्टेम्बर १९) [[ब्रिटिस सैनिक]]हरूको सर्वोच्च उपाधि [[भिक्टोरिया क्रस]] प्राप्त गर्ने खस मूलका नेपाली [[गोर्खाली]] थिए।<ref>{{cite web|title=भिसी शेरबहादुर थापा गोर्खाहरु नासो हुन्ः कार्यबाहक राजदूत शरद राज आरन|url=http://nepalaaja.com/2016/9/28257|website=नेपाल आज|language=नेपाली|accessdate=२० सेप्टेम्बर २०२०|archive-date=2021-08-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20210805012753/https://nepalaaja.com/2016/9/28257|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.victoriacross.co.uk/descrip_s.html |title=Victoria Cross Research - S |access-date=2024-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127210809/http://www.victoriacross.co.uk/descrip_s.html |archive-date=2024-11-27 |url-status=dead}}</ref> उनी [[ब्रिटिस भारतीय सैनिक]]को [[९औँ गोर्खा राइफल्स]]को प्रथम बटालियनमी भर्ना भइ जवानको रुपमी कार्यरत थिए। ==जीवनी== थापाको जन्म सन् १९२१ नोभेम्बर २० मी [[तनहुँ जिल्ला|तनहुँ]]को गालेचापमी भएको थियो । उनको पिता रामध्वज थापाले उनलाई सानै उमेरदेखि [[ब्रिटिस भारतीय सैनिक]] बनाउन अभ्यास गराएका थिए। ==सान मारिनोको युद्ध== जवानको रूपमी भर्ना भएका शेरबहादुरको पल्टन [[दोस्रो विश्व युद्ध|दोस्रो विश्वयुद्ध]]का क्रममी [[इटाली]]को [[सान मारिनो]] क्षेत्रको अग्रखण्ड अन्तर्गत लाइट मेसिन गनसहित तैनाथ रहेको थियो। उक्त पल्टनमी शेरबहादुर 'ए कम्पनी' जसलाई म्यागाई कम्पनी भन्ने गरिन्थ्यो सो अन्तर्गत उनी पर्दथे। सन् १९४४ सेप्टेम्बर १९ को दिन आफ्नो पल्टन कमान्डरको आदेशानुसार उनी पाइट विभागको जिम्मेवारी वहन गर्दै शत्रु सैनिक दल रहेको स्थानमाथि गोलीबारी गरी नष्ट बनाएका थिए।<ref>{{cite web|title=Sher, Bahadur Thapa - TracesOfWar.com|url=https://www.tracesofwar.com/persons/150/Sher-Bahadur-Thapa.htm|website=ट्रेस अफ वार |language=अङ्ग्रेजी |accessdate=२० सेप्टेम्बर २०२०}}</ref>उक्त आक्रमणबाटी त्यस ठाउँ वरिपरी रहेका अन्य शत्रु सैनिकहरूलाई समेत भाग्न बाध्य भएका थिए। सो आक्रमणको केही बेरमी शत्रु खेमाबाटी हमला हुँदा उनको दलको विभागीय कमान्डर घाइते भएका थिए। आफ्नो दलको नेतृत्वकर्ता घाइते हुँदासमेत शेरबहादुरले बहादुरीपूर्वक आफ्नो लाइट मेसिन गनबाटी शत्रुपक्षका सैनिकहरूमाथि फायर गर्दै कयौं सैनिकलाई मारेका थिए भने कयौंलाई घाइते बनाएका थिए। आफ्नो स्थानमी कायम रहदै उनले शत्रुपक्षका सैनिकहरूसँग आफ्नो गोली गठ्ठा नसकेसम्म युद्ध गरिरहे रे शत्रुपक्षमाथि दवाब बनाइराखे। युद्धको समयटी विभागीय कमान्डरको निरीक्षणमा पछाडि हटाउने काम हुँदा शेरबहादुरले आफ्नो स्थान छोडेर पछाडि आउने आदेश भएसँगै पछाडि आउने क्रममी आफ्नो अगाडि रहेको शत्रुपक्षको ढलानमी घाइते सैनिक साथीलाई दौडेर आफूतर्फ बोकी आफ्नो हतियार लिएर आफ्नो खेमातर्फ आउँदै गर्दा केही परबाटी आएको शत्रुपक्षको मेसिनगनको ब्रस्ट फायरका गोलीहरू लागेर घाइते साथीसमेत शेरबहादुर थापा त्यही ढले रे दुवैको मृत्यु भयो। विभागीय कमान्डरले उनको साहस रे निडरताको उच्च मूल्याङ्कन गर्दै उनको नाम 'भिक्टोरिया क्रस' सम्मानको लागि सिफारिस गरे रे अन्तत: बेलायत सरकारले शेरबहादुर थापालाई मरणोप्रान्त [[भिक्टोरिया क्रस]]बाटी सम्मानित गरेको हो।<ref>{{Cite web |url=https://www.ksnepal.com/?cat=3 |title=लेखरचना |language=नेपाली |website=केएस नेपाल |accessdate=2020-09-20 |archive-date=2020-02-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200217133006/http://www.ksnepal.com/?cat=3 |url-status=dead }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} qxza0ax40yq7y91ucsdqvfbmcrsqq0l 0 25055 270546 260433 2026-11-02T02:07:46Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270546 wikitext text/x-wiki {{Infobox anthem | title = | transcription = श्रीमान गम्भीर नेपाली | english_title = | image = | image_size = | alt = | caption = | prefix = पूर्व राष्ट्रिय | type =गान | country = {{flagcountry|नेपाल}} | alt_title = | en_alt_title = | alt_title_2 = | en_alt_title_2 = | author = [[चक्रपाणि चालिसे]] | lyrics_date = वि.सं १९८० | composer = बखतबहादुर बुढापिर्थी | music_date = वि.सं १९५५ | published = | adopted = वि.सं २०१८ | readopted = | until = वि.संं २०६२ | successor = ''[[सयौँ थुङ्गा फूलका हामी]]'' | predecessor = | sound = Former national anthem of Nepal, 1962–2006.oga | sound_title = "राष्ट्रिय गानको" (धुन) }} '''श्रीमान् गम्भिर नेपाली''' नेपालको पुरानो राष्ट्रिय गान हो। राष्ट्रगानको रूपमी वि.सं २०१८ देखि अपनाइएको यो गीत तत्कालिन [[नेपालका राजाहरूको सूची|नेपालको राजा]] रे राष्ट्रको निम्ति समर्पित थियो।<ref>{{वेब स्रोत|लेखक=खगेन्द्र सङ्ग्रौला|भाषा=(नेपाली|शीर्षक=राष्ट्रिय गान र कम्युनिस्ट|युआरएल=https://ekantipur.com/ampnews/2015-08-27/20150827112002.html?fb_comment_id=1031266086898094_1031970846827618|प्रकाशक=|कार्य=|अभिलेखयुआरएल=|अभिलेखमिति=|मिति=|पहुँचमिति=२५ अगस्ट २०२०}}</ref> श्रीमान् गम्भीर नेपालीको शब्द रचना [[चक्रपाणि चालिसे]]ले सन् १९२४ मी गरेका थिए। तर यो एक सैनिक परेडको सङ्गीतको रूपमी तत्कालिन ''<nowiki/>'[[नेपाली सेना|शाही नेपाली सेना]]''' ले पहिले देखि नै प्रयोग गरेको धुन थियो। यसको सङ्गीतको रचना वि.सं १९५५ मी सेनाको साङ्गीतिक समूहका बखतबहादुर बुढापिर्थीले गरेका थिए। वि.सं २०६५ सालमी [[नेपाल]] गणतन्त्र घोषणा भएपछि यो राष्ट्रगान निलम्बित गरिएको थियो। हालको राष्ट्रगान [[सयौँ थुङ्गा फूलका हामी|''सयौं थुँगा फूलका हामी एउटै माला नेपाली'']] तयार भएपछि यसलाई राष्ट्रिय गानबाटी हटाई नयाँ राष्ट्रिय गान लागू गरिएको हो।<ref name=नयाँ>{{वेब स्रोत|लेखक=|भाषा=(नेपाली|शीर्षक=गुञ्जियो नयाँ राष्ट्रिय गान|युआरएल=https://www.bbc.com/nepali/news/story/2007/08/070803_national_anthem.shtml|प्रकाशक=बिबिसी |कार्य=|अभिलेखयुआरएल=|अभिलेखमिति=|मिति=|पहुँचमिति=२५ अगस्ट २०२०}}</ref> == महाराजधिराजको [[२१ तोपको सलामी|सलामी]] == <ref>{{Cite web |title=महाराजधिराजको सलामी |url=http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book/?ref=2659 |access-date=2024-10-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240911142502/http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book/?ref=2659 |archive-date=2024-09-11 |url-status=dead}}</ref> ==पूरा पाठ== :श्रीमान् गम्भीर नेपाली प्रचण्ड प्रतापी भूपति :श्री ५ सरकार महाराजाधिराजको सदा रहोस् उन्नति :राखुन् चिरायु ईशले प्रजा फैलियोस् :पुकारौ जय प्रेमले हामी नेपाली साराले <ref name="Radio Nepal 1967">{{cite web|title=Radio Nepal 1967|url=http://intervalsignals.net/files/npl-z-radio_nepal_rvd_c1967.m3u|publisher=INTERVAL SIGNALS|access-date=2024-10-09|archive-date=2022-12-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20221203012210/http://intervalsignals.net/files/npl-z-radio_nepal_rvd_c1967.m3u|url-status=dead}}</ref> यस गीतमी पहिले कायम भएका २ वटा परिच्छेद मध्ये पछिल्लो परिच्छेद हटाइएको थियो। जुन यस प्रकार थियो। :बैरी सरु हराउन, शान्त हुन सबै बिघ्न ब्यथा :गाउन सारा दुनियाँले सहर्ष नाथको स्वीकृती कथा :राखौं कामना भरी वीरताले नेपालीमाथि सधैं नाथको :शिर होस् ठुलो हामी गोर्खालीको <ref>{{cite web|title=Nepal (1962-2006)|url=http://www.nationalanthems.info/np-06.htm|work=National anthems N-O|publisher=nationalanthems.info|accessdate=17 July 2012}}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} [[श्रेणी:नेपाली भाषाका गीतहरू]] o1sd0xvtze4uzha9hl1hszt3kwq348d 0 26814 270538 268806 2026-11-01T23:18:52Z InternetArchiveBot 4668 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 270538 wikitext text/x-wiki {{छोटो विवरण|नेपालको स्थानीय विकास मन्त्रालयको पूर्व तल्लो प्रशासनिक एकाइ}} {{बारेमा|साविकको प्रशासनिक एकाइ|हालको प्रशासनिक एकाइ|गाउँपालिका}} {{नेपालको राजनीति}} {{Infobox subdivision type | name = गाउँ विकास समिति | map = | category = तेस्रो स्तरको [[प्रशासनिक विभाजन]] | territory = [[नेपाल]]का [[नेपालका जिल्लाहरू|जिल्लाहरू]] भित्र | upper_unit = [[नेपालका जिल्लाहरू|जिल्ला]]हरू | start_date = वि.सं २०१८ ('''गाउँ पञ्चायत'''को रूपमा)<ref>{{Cite web|title = कानून तथा न्याय मन्त्रालय गाउँ पञ्चायतको ऐन २०१८|url = http://rajpatra.dop.gov.np/welcome/book?ref=1303|access-date = २०८२ असार ९|language = नेपाली|work = राजपत्र|archive-url = https://web.archive.org/web/20250614141335/http://www.rajpatra.dop.gov.np/welcome/book/?ref=1303|archive-date = 2025-06-14|url-status = dead}}</ref> | start_date1 = वि.सं २०४७ ('''गाविस'''को रूपमा पुनर्गठन)<ref>{{Cite web|title = यस्तो छ अहिलेसम्म भएका १२ स्थानीय चुनावको इतिहास |url = https://www.onlinekhabar.com/2017/04/564708|access-date = २०८२ असार ९|language=नेपाली|work=अनलाइन खबर}}</ref> | start_date2 = | legislation_begin = | legislation_begin1 = | legislation_begin2 = | legislation_end = | legislation_end1 = | legislation_end2 = | end_date = | end_date1 = | end_date2 = | current_number = ३,९१५ | number_date = वि.सं २०७१ अगाडी | type = | type1 = | type2 = | government = [[नेपालका स्थानीय तहहरू|स्थानीय कार्यपालिका]] }} '''गाउँ विकास समिति''' (गाविस) [[नेपाल]]मा [[सङ्घीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालय (नेपाल)|स्थानीय विकास मन्त्रालय]]को तल्लो प्रशासनिक भाग थियो। प्रत्येक जिल्लामा अधिक सार्वजनिक-सरकारी अन्तरक्रिया र प्रशासनको साथ धेरै नगरपालिकाहरू जस्तै धेरै गाविसहरू रहेका थिए।<ref>{{Cite web|title = Village Development Committee (VDC) in Nepal - list & details|url = http://techsansar.com/vdc-nepal-list/|access-date = 14 July 2015}}</ref><ref>[http://mofald.gov.np/page.php?id=224 Government of Nepal, Ministry of Federal Affairs and Local Development] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20141102093647/http://mofald.gov.np/page.php?id=224 |date=2 November 2014 }}</ref> प्रत्येक गाउँ विकास समितिलाई जिल्लाको जनसङ्ख्याको आधारमा धेरै वडाहरूमा विभाजन गरिएको थियो, औसत नौ वटा वडाहरूमा गाविसहरू विभाजित थिए।<ref>[http://mofald.gov.np/index.php?lang=np नेपाल सरकार स्थानीय विकास मन्त्रालय]</ref> नेपालमा वि.सं २०७१ भन्दा अगाडी जम्मा '''३,९१५ वटा गाविसहरू''' रहेका थिए भने वि.सं २०७१ मा, [[सङ्घीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालय (नेपाल)|सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालय]] ७१ वटा नगरपालिकाहरू थपेको थियो<ref>{{cite web|title=थप ६१ नगरपालिका र सात उपमहानगरपालिका घोषणा, काठमाडौं र भक्तपुर गाविसरहित|url=https://www.setopati.com/raajneeti/20816|date=|website=सेतोपाटी|publisher=नेपाल सरकार|language=नेपाली|access-date=७ वैशाख २०८२|archive-url=https://web.archive.org/web/20250529050758/https://www.setopati.com/raajneeti/20816#:~:text=%E0%A4%8F%E0%A4%95%20%E0%A4%B5%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%85%E0%A4%98%E0%A4%BF%20%E0%A5%AB%E0%A5%AE%20%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE%20%E0%A4%B0%E0%A4%B9%E0%A5%87%E0%A4%95%E0%A5%8B%20%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%B2%E0%A5%81%E0%A4%95%E0%A4%AE%E0%A4%BE%20%E0%A4%A5%E0%A4%AA%20%E0%A5%AD%E0%A5%A8,%E0%A4%A7%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%A8%20%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A5%80%20%E0%A4%B8%E0%A4%BE%E0%A4%A4%20%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BE%E0%A4%88%20%E0%A4%89%E0%A4%AA%E0%A4%AE%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE%20%E0%A4%AC%E0%A4%A8%E0%A4%BE%E0%A4%87%E0%A4%8F%E0%A4%95%E0%A5%8B%20%E0%A4%9B%20%E0%A5%A4|archive-date=2025-05-29}}</ref> र यो सँगै गाविसहरूको सङ्ख्या घटेर ३,१५७ पुगेको थियो।<ref>{{cite web|title = List of Village Development Committees prior to restuctuing|url = https://www.mofald.gov.np/en/vdc|access-date = ७ वैशाख २०८२|work = सङ्घीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालय|archive-url = https://web.archive.org/web/20250604024704/https://www.mofald.gov.np/en/vdc|archive-date = 2025-06-04}}</ref> २०७३ फागुन २७ मा, गाविसहरू विघटन गरिएको थियो भने त्यसलाई [[गाउँपालिका]] वा [[नगरपालिका]]ले प्रतिस्थापन गरेको थियो।<ref>{{Cite web|url=http://www.mofald.gov.np/ne/node/1836|title=गाउँपालिका र नगरपालिका कायमगर्ने गरि उक्त एकाईहरुको नाम, सङ्ख्या, सीमाना, केन्द्र र वडाको सीमाना सहितको विवरण &#124; &#124; सङ्घीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालय|access-date=2025-06-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241007190858/https://www.mofald.gov.np/ne/node/1836|archive-date=2024-10-07}}</ref> == उद्देश्य == गाउँ विकास समितिको उद्देश्य गाउँका जनतालाई स्थानीय तहमा संरचनागत रूपमा सङ्गठित गर्नु र सुधारिएको सेवा प्रवाह प्रणालीका लागि समुदाय र सार्वजनिक क्षेत्रबीच साझेदारी सिर्जना गर्नु हो। गाउँ विकास समितिलाई स्वायत्त संस्थाको दर्जा दिइएको थियो र नेपालमा केन्द्रीकृत शासन व्यवस्थासँग अन्तरक्रिया गर्ने अधिकार थियो। यसो गर्दा, गाउँ विकास समितिले गाउँका मानिसहरूलाई विकासमा नियन्त्रण र जिम्मेवारीको तत्व प्रदान गर्दछ, र राज्यकोषको उचित उपयोग, वितरण र सरकारी अधिकारीहरू, गैरसरकारी संस्थाहरू र निकायहरू बीच अझ बढी अन्तरक्रिया सुनिश्चित गर्दछ। निश्चित क्षेत्रभित्रका गाउँ विकास समितिहरूले शिक्षा, खानेपानी, आधारभूत स्वास्थ्य, सरसफाइ र आयको बारेमा छलफल गर्नुका साथै जनगणनाको तथ्याङ्कमा देखाइएका प्रगतिको अनुगमन र अभिलेख पनि गर्छन्।<ref name="VDC">{{Cite news |url=http://www.scspeb.sdnpk.org/village_development_committee.htm |title=Village Development Committee |magazine=Society for Community Support for Primary Education in Balochistan |access-date=2008-11-25 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090201014059/http://www.scspeb.sdnpk.org/village_development_committee.htm |archive-date=2009-02-01 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090201014059/http://www.scspeb.sdnpk.org/village_development_committee.htm |date=2009-02-01 }}.</ref> == सङ्गठन == एउटा गाउँ विकास समितिमा ८० प्रतिशतभन्दा बढी बहुमतका साथ निर्वाचित एक जना निर्वाचित गाविस प्रमुख हुन्छन्। प्रत्येक वडाबाट एक जना प्रमुख निर्वाचित भएका थिए। यससँगै चार जना निर्वाचित वा मनोनीत सदस्यहरू थिए। तथ्याङ्क र अभिलेख राख्न र प्रशासनिक कार्यको व्यवस्थापन गर्न एक जना गाउँ सचिव थिए। यो पद सरकारको स्थायी नियुक्ति थियो, जसबाट उनीहरूले तलब पाएका थिए। वडा सदस्य, वडाध्यक्ष र गाविस प्रमुखलाई तलब नदिइएको भए पनि उनीहरूले आफ्नो उपस्थिति अनुसारको रकम लिएका थिए। गाविसहरू [[जिल्ला समन्वय समिति (नेपाल)|जिल्ला विकास समिति]], सदरमुकामबाट निर्देशित थिए र जिल्ला विकास समितिका प्रमुख स्थानीय विकास अधिकारी थिए। [[नेपालको नवौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०४८|२०४८]], [[नेपालको दसौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०५८|२०५८]]र [[नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०६८|२०६८]] मा [[नेपालको बाह्रौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०७८|राष्ट्रिय जनसङ्ख्या तथा आवास जनगणना]]द्वारा नेपालका गाविसहरूको जनसङ्ख्या र आवास विवरण उपलब्ध गराइएको थियो।<ref>{{Cite web|url = http://mofald.gov.np/userfiles/docs_208.pdf|title = National Population and Housing Census 2011|date = 2011|access-date = 2 November 2014|archive-url = https://web.archive.org/web/20131228170018/http://www.mofald.gov.np/userfiles/docs_208.pdf|archive-date = 28 December 2013|url-status = dead|df = dmy-all}}</ref> == खारेज == गाउँ विकास समितिको संरचना २०७३ फागुन २७ गते भङ्ग गरी [[गाउँपालिका]]ले प्रतिस्थापन गरेको थियो। यसअघि [[नेपाल अधिराज्यको संविधान २०४७]]द्वारा पञ्चायत विघटन गरी गाउँ विकास समितिमा परिणत गरिएको थियो।<ref name="onlinekhabar">{{cite news|title=Government announces dissolution of VDCs, birth of village councils|url=http://english.onlinekhabar.com/2017/03/10/397069|access-date=12 April 2017|agency=Online Khabar|archive-url=https://web.archive.org/web/20170412224642/http://english.onlinekhabar.com/2017/03/10/397069|archive-date=12 April 2017}}</ref> == यो पनि हेर्नुहोस् == *[[नेपालका गाउँ विकास समितिहरूको सूची|नेपालका गाविसहरूको सूची]] == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{सन्दर्भसूची}} {{नेपालको प्रशासनिक विभाजन २}} ==बाह्य कडीहरू== [http://www.mofald.gov.np/index.php?lang=np नेपाल सरकार सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालय]{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[श्रेणी:नेपालमा स्थानीय सरकार]] [[श्रेणी:नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजनहरू]] [[श्रेणी:नेपालको प्रशासनिक विभाजन]] af6gf9448pwopek1ag0wy3k2ph5s9kw