འབྲུག

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="dz">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>dzwiki</dbname>
    <base>https://dz.wikipedia.org/wiki/%E0%BD%98%E0%BC%8B%E0%BD%A4%E0%BD%BC%E0%BD%82%E0%BC%8D</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.9</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Special</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Talk</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">User</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">User talk</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedia talk</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">File</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">File talk</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki talk</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Template</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Template talk</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Help</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Help talk</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Category</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Category talk</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>འབྲུག</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2589</id>
    <revision>
      <id>40018</id>
      <parentid>37487</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T01:07:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Affywon</username>
        <id>13706</id>
      </contributor>
      <origin>40018</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19056" sha1="tp3bppfbp8u2u5b2nu6d691fd3l0gah" xml:space="preserve">{| class=&quot;toccolours&quot; align=&quot;right&quot; width=&quot;300px&quot;
|+ &lt;font size=&quot;+1&quot;&gt;'''འབྲུག་ཡུལ་སྐོར།'''&lt;/font&gt;
|-
| align=&quot;center&quot; colspan=2 |
{| border=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|-
| align=&quot;center&quot; width=&quot;140px&quot; | [[File:Flag of Bhutan.svg|125px|Flag of Bhutan]]
| align=&quot;center&quot; width=&quot;140px&quot; | [[File:Emblem of Bhutan.svg|111px|Emblem of Bhutan]]
|-
| align=&quot;center&quot; width=&quot;140px&quot;|(འབྲུག་ཡུལ་རྒྱལ་དར​)
| align=&quot;center&quot; width=&quot;140px&quot;|([[རྒྱལ་ཡོངས་ལས་རྟགས།]])
|}
|-
| align=center colspan=2|[[File:Bhutan in its region.svg|300px]]
|-
| རྒྱལ་ཡོངས་ཁ་སྐད། || [[རྫོང་ཁ་|རྫོང་ཁ]]།
|-
| རྒྱལ་ས། || [[ཐིམ་ཕུག]]།
|-
| རྒྱལ་པོ། || [[འཇིགས་མེད་ཁེ་སར་རྣམ་རྒྱལ་དབང་ཕྱུག]]།
|-
| [[སྲིད་བློན།]] || ཚེ་རིང་ སྟོབས་རྒྱས།
|-
| ས་ཁྱོན།&lt;br /&gt;&amp;nbsp;- Total&lt;br /&gt;&amp;nbsp;- % water
| ༣༨ ༣༩༤ km²&lt;br /&gt;1.34%&lt;/tr&gt;               
|-
| མི་འབོར&lt;br /&gt;&amp;nbsp;- Total ([[༢༠༠༩]])&lt;br /&gt;&amp;nbsp;- Population density
| ༦༩༧,༠༠༠
|-
| རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ། || [[ཐིམ་ཕུ|ཐིམ་ཕུག།]]
|-
| དངུལ་ || དངུལ་ཀྲམ (UTC)
|-
| Time zone || UTC+༦
|-
| [[རྒྱལ་པོའི་བརྟན་བཞུགས།]] 

|| [[འབྲུག་ཙན་དན་|འབྲུག་ཙན་དན།]]&lt;br /&gt;
|-
| Calling code || +༩༧༥
|}

[[ཧི་མ་ལ་ཡ།|ཧི་མ་ལ་ཡ]]་རི་རྒྱུད་ཆེན་པོའི་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་རེད​། QDL WON discord.gg/sharty AFFY WON

== བྱུང་རབས། ==
[[File:TangtonGyalpo.jpg|thumb|right|197px|[[ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོ]] ཞུན་དག་འབད་དོ།]]
དུས་རབས་༨ པའི་སྔ་གོང། མོན་ཡུལ་སྦེ་སྡོད་ཡོདཔ་དང་ མི་སྡེ་དག་པ་རེ་ཆགས་ཡོདཔ་དང་ རྒྱ་གར་དང་ཁྱིམ་ཚང་ས་གོའི་རྒྱལ་སྲས་དག་པ་རེ་བྱོན་ཏེ་གཞི་ཆགས་ཡོདཔ། དཔེར་ན་ བུམ་ཐང་ལུ་སིན་དྷུ་རཱ་ཛ་གཞི་ཆགས་ཡོད།

དུས་རབས་༨ པ་ལས་ ༡༧ ཚུན། འབྲུག་ལུ་ཆོས་དར་ནི་འགོ་བཙུགས་ཡོདཔ་དང་ ཆོས་ལུགས་སོ་སོའི་བླམ་ཚུ་བྱོན་ཏེ་ཡོད། 

དུས་རབས་༡༧ པ་ལས་ ༡༩ ཚུན། བླམ་ཞབས་དྲུང་རིན་པོ་ཆེ་འབྲུག་ལུ་བྱོན་ཏེ་ རྒྱལ་ཁབ་དབང་ལུ་འདུ་སྟེ་ ཆོས་སྲིད་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་སྐྱོང་ལམ་ལུགས་གཞི་བཙུགས་མཛད་དེ་རྒྱལ་ཁབ་སྐྱོང་ཡོདཔ།

དུས་རབས་༡༩ པ་ལས་ད་ཚུན། འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ རྒྱལ་པོའི་སྲིད་སྐྱོང་གཞི་བཙུགས་མཛད་ཡོདཔ་དང་ མི་དབང་འབྲུག་རྒྱལ་དང་པ་འདི་ སྤྱི་ལོ་༡༩༠༧ ལུ་ཁྲི་མངའ་སྲོལ་འབད་ཡོད། 

སྤྱི་ལོ་༢༠༠༨  ལས། དམངས་གཙོའི་ལམ་ལུགས་གཞི་བཙུགས་མཛད་ཡོདཔ་དང་  གཞུང་སྐྱོང་འདི་བློན་ཆེན་དང་བློན་པོ་ལྷན་རྒྱས་ཀྱིས་ལོ་ལྔ་རེ་གཞུང་སྐྱོང་ལཱ་འགན་འབག་ཡོད།

== འབྲུག ==
'''རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མིང་།'''

རྒྱལ་ཁབ་ནང་འཁོད་ལུ་ ༼འབྲུག༽ དང་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ཨིང་སྐད་ཀྱི་ཐོག་ལས་ Bhutan དང་མི་སེར་ལུ་ Bhutanese ཟེར་སླབ་དོ་ཡོདཔ།

རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མིང་རིངམོ་སྦེ་སླབ་ཐངས་འདི་ ༼དཔལ་ལྡན་འབྲུག་པ་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ།༽

'''རྒྱལ་ཁབ་ས་ཁོངས།'''

ཨེ་ཤི་ཡའི་གླིང་ཆེན་དང་ ཐད་ཀར་དུ་ལྷོ་ཨེ་ཤི་ཡའི་ས་ཁོངས་ནང་ཡོདཔ་དང་ བྱང་ཕྱོགས་ལུ་བོད་དང་ ཕྱོགས་གསུམ་ལུ་[[རྒྱ་གར་]]རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྐོར་ཏེ་ཡོད།

'''དངུལ་ལོར་གྱི་མིང།'''

ཏི་རུ་གཅིག་ལས་ཡན་ཆད་ལུ་ དངུལ་ཀྲམ་དང་ ཏི་རུ་གཅིག་གི་མན་ཆད་ལུ་ ཕྱེད་ཀྲམ།

'''མི་རློབས།'''

༧༦༣,༢༨༡ ༼སྤྱི་ལོ་༢༠༢༢ ལུ།༽

'''ས་ཁྱོན།'''

ཀི་ལོ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་ ༣༨,༣༩༤ །

'''རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ།'''

[[ཐིམ་ཕུག།]]

'''རྒྱལ་ཡོངས་ངོ་རྟགས།'''

རྒྱལ་ཡོངས་སྐད་འདི་[[རྫོང་ཁ་|རྫོང་ཁ།]] རྒྱལ་ཡོངས་སེམས་ཅན་འདི་འབྲོང་གྱིམ་ཙི། རྒྱལ་ཡོངས་བྱ་འདི་ཨོ་རོག། རྒྱལ་ཡོངས་ཤིང་འདི་ཙན་དན། རྒྱལ་ཡོངས་མེ་ཏོག་འདི་ཚེར་སྔོན་མེ་ཏོག། རྒྱལ་ཡོངས་གྱོན་ཆས་འདི་གོ་དང་དཀྱི་ར།

== ལོ་རྒྱུས། ==
* [[ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོ]]
* [[མར་པ་ལོ་ཙཱ་བ]]

== རྒྱལ་པོ ==
* [[ཞབས་དྲུང་ངག་དབང་རྣམ་རྒྱལ་]]
&lt;br /&gt;
[[སྐུ་འཁོར་གྱི་རྒྱུད་པ་]]
* 1. [[ཨོ་རྒྱན་དབང་ཕྱུག་]]
* 2. [[འཇིགས་མེད་ཁེ་སར་རྣམ་རྒྱལ་དབང་ཕྱུག་]]

== [[རྫོང་ཁག་]] ==
[[File:Bhutan Map in Dzongkha.png|center|thumb|700x700px|[[རྫོང་ཁག]]]]
{| align=&quot;center&quot;
|- bgcolor=&quot;#E2B448&quot;
! ''''ནུབ'''&lt;!-- west --&gt; !! '''ལྟེ་བ'''&lt;!-- central --&gt; !! '''ལྷོ'''&lt;!-- south --&gt;  !! '''ཤར'''&lt;!-- east --&gt; 
|- bgcolor=&quot;#FFEEC2&quot;
|align=&quot;center&quot;| [[ཐིམ་ཕུ་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[མགར་ས་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[བུམ་ཐང་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ཁག]]
|- bgcolor=&quot;#FFEEC2&quot;
|align=&quot;center&quot;| [[སྤ་རོ་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[སྤུ་ན་ཁ་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[ཀྲོང་གསར་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[བཀྲིས་གཡང་རྩེ་རྫོང་ཁག]]
|- bgcolor=&quot;#FFEEC2&quot;
|align=&quot;center&quot;| [[ཧཱ་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[དབང་འདུས་ཕོ་བྲང་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[གསར་སྤང་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[བཀྲིས་སྒང་རྫོང་ཁག]]
|- bgcolor=&quot;#FFEEC2&quot;
|align=&quot;center&quot;| [[བསམ་རྩེ་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[རྩི་རང་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[གཞལམ་སྒང་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[མོང་སྒར་རྫོང་ཁག]]
|- bgcolor=&quot;#FFEEC2&quot;
|align=&quot;center&quot;| [[ཆུ་ཁ་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;| [[དར་དཀར་ན་རྫོང་ཁག]] ||align=&quot;center&quot;|   ||align=&quot;center&quot;| [[པདྨ་དགའ་ཚལ་རྫོང་ཁག]]
|- bgcolor=&quot;#FFEEC2&quot;
|align=&quot;center&quot;|   ||align=&quot;center&quot;|   ||align=&quot;center&quot;|   ||align=&quot;center&quot;| [[བསམ་གྲུབ་ལྗོངས་མཁར་རྫོང་ཁག]]
|}
[[File:Bhutan-Paro-138-Taktshang-Tigernest-gje.jpg|thumb|upright=1.0|སྤ་གྲོ་སྟག་ཚང]]

== འབྲུག་ཡུལ་གྱི་ཡུལ་ཁག ==
* [[ཀྲོང་གསར་]]
* [[ཐིམ་ཕུགུ|ཐིམ་ཕུག]]
* [[ཕུན་ཚོགས་གླིང་]]
* [[བཀྲིས་སྒང་]]
* [[བསམ་གྲུབ་ལྗོངས་མཁར་]]
* [[སྤུ་ན་ཁ་]]
* [[སྤ་རོ་རིན་སྤུང་རྫོང]]
* ཨེ་ཤི་ཡའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག།
* མོང་སྒར་རྫོང་།།

== འབྲེལ་མཐུད ==
* ''འབྲུག་'' ( [https://web.archive.org/web/20130509082542/http://www.bhutan2008.bt/dz/node/675 རྫོང་ཁ] - [https://web.archive.org/web/20131106111027/http://www.bhutan2008.bt/en ཨིང་ལིཤ] )

༈ འབྲུག་གི་རྒྱལ་པོའི་བརྟན་བཞུགས།

ས་སྐྱོང་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ཞིང་གཤེགས་དམ་པ་འབྲུག་རྒྱལ་གསུམ་པ་མཆོག་ གནམ་ལོ་ཆུ་འབྲུག་ སྤྱི་ལོ་༡༩༥༢ ལོ་ལུ་ རྒྱལ་པོའི་གསེར་ཁྲི་སྟེང་མངའ་གསོལ་ཞུས། སྤྱི་ལོ་༡༩༥༣ ལས་ བདེ་ཆེན་ཆོས་གླིང་ན་ལུ་ཕོ་བྲང་བཞེངས། ཐིམ་ཕུ་ལུ་རྒྱལ་ས་ལྟེ་བའི་ཕྱག་ལཱ་ཚུ་འགོ་བཙུགས་པའི་དུས་སྐབས་སུ་ རྒྱལ་མགྲོན་འཕྲིན་ལས་རྡོ་རྗེ་མཆོག་གིས་ ཡར་སྟོད་ལས་རྒྱ་ནག་གི་རྒྱལ་ཁབ་ སྨད་ལས་རྒྱ་གར་གི་རྒྱལ་ཁབ་ རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དང་གཞན་ག་ར་ལུ་ རྒྱལ་ཁབ་རང་རང་སོ་སོའི་རྒྱལ་ལུགས་འདུག ། ང་བཅས་འབྲུག་ལུ་ སྡེ་སྲིད་ཁྲི་རབས་ལེ་ཤ་བྱོན་ཡོད་རུང་ རྒྱལ་པོའི་བརྟན་བཞུགས་མིན་འདུག་ཟེར་བའི་གྲོས་འཆར་ཚུ་ཡང་ཡང་གནང་ཡོདཔ་ལས། མཐའ་མ་ཐུགས་ཐག་བཅད་གནང་སྟེ་ ཞིང་གཤེགས་དམ་པ་འབྲུག་རྒྱལ་གསུམ་པ་མཆོག་ལུ་ཞུཝ་ད་ འདི་རྒྱལ་ཁབ་ལུ་དགོཔ་ངེས་བརྟན་ཨིནམ་ལས་ ཚིག་འདི་ཕལ་སྐད་སྦེ་ མི་སེར་མི་ནགཔ་ཀུན་གྱིས་ཧ་གོ་ཚུགསཔ་སྦེ་ བརྩམས་དགོས་པའི་བཀའ་གནང་ནུག །

དེ་བསྒང་ཤེས་བྱའི་གནས་ཀུན་ལ་མཁས་དང་གྲུབ་པའི་སློབ་དཔོན་ སྒྲ་སློབ་ཐུབ་བསྟན་ནོར་བུ་མཆོག་ ཡོངས་གྲགས་ལུ་སྒྲ་སློབ་རྣམ་རྒྱལ་ཟེར་ཡང་ཞུཝ་ཨིན་མས། སྒྲ་སློབ་མཆོག་ལུ་ རྒྱལ་པོའི་བརྟན་བཞུགས་གི་རྩ་ཚིག་ གསར་རྩོམ་མཛད་དགོས་པའི་སྐུལ་མ་ལྷོདཔ་དང་འདྲེས་ཏེ་ དང་པོ་ཚིག་རྐང་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ལས་ བརྟན་བཞུགས་གསར་རྩོམ་མཛད་གནང་ནུག ། དེ་ཡང་།

&lt;poem&gt;
ལྷོ་ཙན་དན་བཀོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ནང་།།
ལུགས་གཉིས་ཀྱི་བསྟན་པ་སྐྱོང་བའི་མགོན།།
འབྲུག་རྒྱལ་པོ་མངའ་བདག་རིན་པོ་ཆེ།།
སྐུ་འགྱུར་མེད་ཞབས་པད་བརྟན་པར་ཤོག །

ཐུགས་དགོངས་པའི་ཤེས་རབ་འཕེལ་འཕེལ་ནས།།
ལུགས་ཆོས་སྲིད་འཕྲིན་ལས་གོང་དུ་འཕེལ།།
དཔལ་མངའ་ཐང་དགུང་དང་མཉམ་ནས་ཀྱང་།།
འབངས་མི་སེར་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་ཤོག །

དཔོན་ཆོས་རྗེ་འབྲུག་པའི་རྒྱལ་ཁབ་འདིར།།
ཆོས་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་རྒྱས་རྒྱས་ནས།།
ནད་མུ་གེ་འཁྲུགས་རྩོད་དབྱིངས་སུ་ཡལ།།
བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་ཉི་མ་ཤར་བར་ཤོག །
&lt;/poem&gt;

ཟེར་བའི་ཚིགས་བཅད་དེ་ཨིན། ཚིག་རྐང་འདི་དུམ་གྲ་མང་སོང་བ་ལས་ མི་རང་གར་གྱི་བསམ་འཆར། བརྙན་ཐུང་ཅིག་ན་ མཁན་རྟ་མགྲིན་སྲིད་ཐུབ་མཆོག་གིས། ས་སྐྱོང་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་འདི་ཚུ་ གནམ་མེད་ས་མེད་ཀྱི་རིག་རྩལ་ཆེཝ་ལས་ ཞིང་གཤེགས་དམ་པ་འབྲུག་རྒྱལ་གསུམ་པ་མཆོག་ ཁོ་ར་ལས་གཙོས་པའི་ ཚོགས་ཆུང་ཅིག་བཟོ་ཐོག་ལས་ འཕྲི་སྣོན་སྲེ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ལས་མཐའ་མེད་མཐའ་དཔྱོད་གྲུབ་འབྲས་འདི་ ཚིག་རྐང་དྲུག་ལུ་ ཁོ་ར་གིས་གཏན་ཕེབས་གནང་ནུག་ཟེར་གསུངས་ས་མཇལ་ཡི་ལགས། ད་རེས་མི་སེར་ཆེ་འབྲིང་ཆུང་གསུམ་ཀུན་གྱི་སྤྱན་ལམ་དུ་སྣང་སྲོལ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་པོའི་བརྟན་བཞུགས་འདི་འབད་བ་ཅིན།

&lt;poem&gt;
འབྲུག་ཙན་དན་བཀོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ནང་།།
དཔལ་ལུགས་གཉིས་བསྟན་སྲིད་སྐྱོང་བའི་མགོན།།
འབྲུག་རྒྱལ་པོ་མངའ་བདག་རིན་པོ་ཆེ།།
སྐུ་འགྱུར་མེད་བརྟན་ཅིང་ཆབ་སྲིད་འཕེལ།།
ཆོས་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་དར་ཤིང་རྒྱས།།
འབངས་བདེ་སྐྱིད་ཉི་མ་ཤར་བར་ཤོག།
&lt;/poem&gt;

ཟེར་མི་དེ་ཨིན། དེ་ལས་གདངས་བཟུམ་ཅི་འབད་བ་ཅིན་ ཐིམ་ཕུ་གཟིམ་དཔོན་ཇོའུ་ཅུ་མཆོག་གིས་ ཞིང་གཤེགས་པ་དམ་པ་འབྲུག་རྒྱལ་གསུམ་པ་མཆོག་ལུ་སྙན་འབུལ་ཞུ་སྟེ། ཁྲི་མཉམ་པ་མེད་པ་པདྨའི་ཁྲི། །ཟེར་བའི་གཞུང་སྒྲའི་གདངས་དབྱངས་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་ དེ་བསྒང་རྒྱལ་སྲིད་བསྟན་འཛིན་རབ་རྒྱས་མཆོག་ སྡེ་སྲིད་ཁྲི་རབས་བཞི་པའི་གསེར་ཁྲི་མངའ་སྲོལ་ཞུས་སྐབས་ཀྱི་གདངས་དབྱངས་ཅིག་འབདཝ་ལས་ དེ་གུ་འགབ་པ་ཅིན་ རྟེན་འབྲེལ་ཡང་ལེགས་པས། ཡུན་དུ་ཡང་དེ་གིས་བརྟན་ནི་ཨིན་སྦེ། རྒྱལ་སྲས་བསྟན་འཛིན་རབ་རྒྱས་ཟེར་བའི་སྐྱེས་བུ་འདི་ ཨུ་རྒྱན་མཧཱ་གུ་རུ་སྐུ་དངོས་ཨིནམ་ལས་ ཁོ་ལུ་འཕུལ་ཡོད་པའི་གདངས་ལུ་འགབ་པ་ཅིན་ག་དེ་སྦེ་འཚམ་ག་ཟེར་བའི་སྙན་འབུལ་ཞུ་བའི་ཚེ། དེ་གནམ་མེད་ས་མེད་ལེགས་ཤོམ་ཨིན་མས་ཟེར་བཀའ་གྲོལ་ཏེ་ གདངས་འདི་་སྙན་ཆའི་ཐོག་ཏུ་འབད་བ་ཅིན་ དྲག་ཤོས་ཨ་ཁུ་བཀྲོངས་མི་མཆོག་གིས་བཟོ་གནང་སྟེ་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་བརྟན་བཞུགས་ཅི་སྦེ་ཆ་འཇོག་བསྒྲུབས་ནུག ། 
ཅེས་པ་དེ་ཡང་གཞི་གཙོ་བོར་འབྲུག་པ་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་གི་གསུང་བཤད་ལས་བཤུས་པ་ལགས་སོ།།

==ཁུངས་གཏུག==

{{འབྲུག}}

[[Category:འབྲུག་ཡུལ་]]
[[Category:འབྲུག]]
[[Category:འབྲུག་ཡུལ་]]

{{Asia}}</text>
      <sha1>tp3bppfbp8u2u5b2nu6d691fd3l0gah</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ལིའོན།</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8770</id>
    <revision>
      <id>40019</id>
      <parentid>39171</parentid>
      <timestamp>2026-07-04T06:17:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>8206</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>40019</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15873" sha1="c4iorv1gqclgpaln9xdjtktijue5zyk" xml:space="preserve">'''ལིའོན་གྱི་སྐོར།'''
[[File:Edificios (León, Guanajuato) 0525.jpg|thumb|384x384px]]
ལིའོན་འདི་ བཱ་ཇིའོ་ལུང་ཕྱོགས་ཀྱི་ མེག་སི་ཀོ་ལྟེ་བ་ནང་ཡོདཔ་ཨིན། རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་ལས་ ཀི་ལོ་མི་ཊར་ ༣༨༤ གི་ས་ཁར་ གུ་ན་ཇུ་ཡུ་ཊོ་ (Guanajuato) ལུ་ མི་རློབས་མང་ཤོས་ཡོད་པའི་ཁྲོམ་ཅིག་ཨིན། མཐོ་ཚད་མི་ཊར་༡༨༡༥ ཡོད་པའི་ ལིའོ་འདི་ སྤྱི་ལོ་ ༡༥༧༦ སྤྱི་ཟླ་ ༡ པའི་ཚེས་ ༢༠ ལུ་ གཞི་བཙུགས་འབད་ཡོདཔ་ད་ དེ་ཡང་ ལོ་ངོ་ ༤༤༩ གི་ཧེ་མ་ཨིན་པས། ལིའོན་ལུ་གནམ་གཤིས་དྲོ་ཏོག་ཏོ་ཡོདཔ་ཨིན། ལིའོན་ ལུ་ དམིགས་ཡུལ་འདི་ རླུང་གི་སྤུས་ཚད་ཡར་དྲག་གཏང་ནིའི་དོན་ལུ་ གོ་རིམ་ཅན་དང་ བསྡམ་བཞག་ཚུགས་ དེ་ལས་ བརྟན་བཞུགས་ཅན་གྱི་ཁྲོམ་ཚོགས་ཚུ་ འབད་ཚུགས་པའི་ བསྒྱུར་བཅོས་ཅིག་ ཡར་དྲག་གཏང་ནི་འདི་ཨིན། མཐོང་ཚུལ་འདི་ མི་མང་གི་ས་སྒོ་ནང་ སྣུམ་འཁོར་གྱི་སྐྱེལ་འདྲེན་དམའ་ཤོས་དང་ ཧོནམ་ལྗང་ཁུ་གི་མཐུན་རྐྱེན་ ནུས་ཤུགས་ལྡན་པའི་སྒྲིང་ཁྱིམ་ དེ་ལས་ སྒོར་སྒོར་དང་ ས་གནས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ དེ་ལས་ མི་སེར་ལུ་ཕན་ཐོགས་པའི་ཁར་ མི་སྡེ་དང་ངོ་རྟགས་ཀྱི་ འཚོར་སྣང་ཡང་ བཏོནམ་ཨིན།&lt;ref&gt;https://urbancoalitions.org/en/urban-labs/leon&lt;/ref&gt;

'''མི་རློབས་དང་མིའི་རིགས།'''

ལིའོན་ལུ་མི་ ༡༡༥༠༠༠༠ ཙམ་ཡོད། འདི་གིས་ མེག་སི་ཀོ་ལུ་ཡོད་པའི་ ཁྲོམ་ཚོགས་སྦོམ་ཤོས་༧ པ་དང་ གུ་ཝ་ན་ཇུ་ཊོ་ལུ་ཡོད་པའི་ ཁྲོམ་ཚོགས་སྦོམ་ཤོས་ཅིག་ལུ་འགྱུརཝ་ཨིན། ལིའོན་ལུ་ མི་མང་ཤོས་ཅིག་རང་ མི་རིགས་སླ་བསྲེ་སྟེ་ཡོདཔ་ད་ འདི་ཡང་ mestizos ཟེར་མི་དང་ ཡུ་རོབ་(Europe) གི་སྲོལ་རྒྱུན་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། དེ་མ་ཚད་ སྡེ་ཚན་ཆུང་ཀུ་ཅིག་གིས་ ན་ཧུཊ་ལི། མ་ཟ་ཊི་ཀོ་ (Nahuatl, Mazateco) དང་ དང་ མིཀསི་ (Mixe) བཟུམ་གྱི་ མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཚུ་ སླབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;https://simple.m.wikipedia.org/wiki/Le%C3%B3n,_Guanajuato&lt;/ref&gt;

'''གཞུང་སྐྱོང་ལམ་ལུགས།'''

མེག་སི་ཀོ་འདི་ སྤྱི་གཞུང་དང་ མངའ་སྡེ་༣༢ གི་བར་ན་ དབང་ཚད་བགོ་བཤའ་རྐྱབ་སྟེ་ སྤྱི་གཞུང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་སྦེ་ ལཱ་འབདཝ་ཨིན། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ སྲིད་འཛིན་གྱིས་ མངའ་སྡེ་དང་གཞུང་གཉིས་ཆ་ར་ འགོ་འཁྲིད་འབད་བའི་ སྲིད་འཛིན་ལམ་ལུགས་འོག་ལུ་ ལཱ་འབདཝ་ཨིན། སྤྱི་གཞུང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཚུ་རྩིས་ཏེ་ གཞུང་གི་གནས་རིམ་རེ་རེ་བཞིན་དུ་ བཀོད་ཁྱབ་དང་ ཁྲིམས་བཟོའི་ དེ་ལས་ ཁྲིམས་དོན་གྱི་ ཡན་ལག་གསུམ་དང་གཅིག་ཁར་ དབང་ཚད་སོ་སོ་སྦེ་ བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན། གཞི་བཀོད་འདི་གི་ནང་འཁོད་ལུ་ ལིའོན་གྱིས་ ཁྲོམ་སྡེ་ཚོགས་སྡེ་དང་ ཁྲོམ་དཔོན་ཚུ་གིས་ འཛིན་སྐྱོང་འཐབ་སྟེ་ མངའ་སྡེ་དང་སྤྱི་གཞུང་དབང་འཛིན་ཚུ་ལས་ རང་དབང་གི་གནས་རིམ་ཅིག་ ཐོབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།&lt;ref&gt;https://urbancoalitions.org/sites/default/files/publications/files/20221115_TUC__City_Profile_Leon.pdf&lt;/ref&gt;

'''སྐད་ཡིག་དང་ལམ་སྲོལ།'''

མི་སེར་ཧ་ལམ་གྱིས་ ཨིསི་པེ་ནིཤ་ (Spanish) འདི་ ཁོང་རའི་སྐད་ཡིག་དང་པ་སྦེ་སླབ་ཨིན། མི་རློབས་བརྒྱ་ཆ་༡ ལས་ཉུངམ་ཅིག་གིས་ ས་གནས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ (མི་ཁུངས་)སྐད་ཡིག་ཚུ་སླབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། ལིའོན་གྱི་ལམ་སྲོལ་འདི་ ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་ནང་ལུ་ རྩ་བ་ལས་རང་ རྩ་བ་བཙུགས་ཏེ་ཡོདཔ་ད་ འདི་ཡང་ སཱན་ཨི་སི་ཌོ་རོ་ཌི་ལི་ཨོན་ (San Isidoro de León) བཟུམ་གྱི་ས་ཁོངས་ཚུ་གིས་ འགན་ཁུར་གཙོ་བོ་ཅིག་འབག་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་གི་ལོ་རྒྱུས་འདི་ ཀོ་ཌེགསི་ཝི་གི་ལཱནསི (Codex Vigilanus) བཟུམ་གྱི་ ཁག་ཆེ་བའི་ལཱ་ཚུ་ནང་ ཡིག་ཐོག་ལུ་བཀོད་དེ་ཡོདཔ་ཨིན། དམག་སྡེ་གི་བཀའ་རྒྱ་ དཔེར་ན་ Knights Templar ཚུ་ ཤན་ཞུགས་ཅན་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ ཨལ་ཨན་ཌ་ལུསི་ (al-Andalus) དང་ མོ་སཱ་ར་བིཀ་ (Mozarabic) མི་སྡེ་ཚུ་དང་ འབྲེལ་བ་འཐབ་མི་འདི་གིས་ ལམ་སྲོལ་འདི་ ཡར་དྲག་བཏང་ནུག ཁྲོམ་གྱི་བྱུང་རབས་འདི་ ཡེ་ཤུ་པའི་ཆོས་ལུགས་དང་གཅིག་ཁར་ འབྲེལ་འཐུད་འབད་ཡོདཔ་དང་ འདི་ཡང་ དུས་སྟོན་དང་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ ཨིསི་ཀྲར་གྱི་ ཆོས་བཤད་དང་ སེམས་ཁར་འབབ་པའི་ གོ་ཐིག་ (Gothic) ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཚུ་གི་དོན་ལས་ ཡོངས་གྲགས་ཡོདཔ་ཨིན།&lt;ref&gt;https://www.studyabroadfoundation.org/blogs/discover-le%C3%B3n%E2%80%99s-unique-local-culture&lt;/ref&gt;

'''དཔལ་འབྱོར་དང་ཚོང་འབྲེལ།'''

ལིའོན་གྱི་དཔལ་འབྱོར་འདི་ རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོང་འབྲེལ་ནང་ལུ་ ཡར་རྒྱས་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ད་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ སྣུམ་འཁོར་གྱི་ཆ་ཤས་བཟུམ་སྦེ་ བཟོ་བསྐྲུན་དང་ཕྱིར་ཚོང་འཐབ་མི་ཚུ་ལུ་ ཡར་རྒྱས་འགྱོཝ་ཨིན། ཁྲོམ་སྡེ་གི་མི་རེ་ལུ་ GDP དེ་ དངུལ་ཀྲམ་སྟོང་ཕྲག་ ༡༨.༣ དེ་ཅིག་ཡོདཔ་ལས་ མི་རློབས་ཡར་སེང་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། སྤྱི་ལོ་༢༠༢༣ ལུ་ ལིའོན་གྱི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོང་འབྲེལ་ནང་ དངུལ་ཀྲམ་ས་ཡ་ ༧.༠༢ ཐོབ་ཡོདཔ་ད་ དེ་ཡང་ སྣུམ་འཁོར་ཆ་ཤས་དང་ ལྷམ་དང་ འཁོར་ལོ་ཚུ་རྩིས་ཏེ་ ཕྱིར་ཚོང་འཐབ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ནང་འདྲེན་འབད་མི་ བསྡོམས་ཀྱིས་ དངུལ་ཀྲམ་ས་ཡ་ ༨.༠༡ ནང་ སྣུམ་འཁོར་གྱི་ཆ་ཤས་དང་ འཁོར་ལོ་ དེ་ལས་ ཟངས་ཀྱི་ ཐགཔ་ཚུ་ཡང་ བཀོད་དེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། བཟོ་སྐྲུན་དང་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ སྣུམ་འཁོར་དང་ རྐང་ཆས་བཟོ་གྲྭ་ཚུ་གིས་ དཔལ་འབྱོར་ བསྐུལ་མ་འབདཝ་ཨིན། ཚོང་འབྲེལ་མཉམ་འབྲེལ་པ་ངོ་མ་ཚུ་ གསལ་བཀོད་འབད་མ་ཚུགས་རུང་ ཕྱིར་ཚོང་ལུ་གཙོ་བོར་བསྟེན་མི་འདི་གིས་ རྒྱལ་སྤྱིའི་མཐུད་ལམ་སྒྲིང་སྒྲིང་ཡོདཔ་སྦེ་སྟོནམ་ཨིན།&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20251018203253/https://www.lecotrade.com/about-supply-chain&lt;/ref&gt;

'''དཀའ་ངལ་དང་གདོང་ལེན།'''

ལིའོན་གྱིས་ ཁྲོམ་ཚོགས་དང་མི་སྡེའི་གདོང་ལེན་མ་འདྲཝ་ཚུ་ལུ་ གདོང་ལེན་འབད་དེ་ དེ་གི་གོང་འཕེལ་དང་ མི་ཚེའི་སྤུས་ཚད་ལུ་ ཕན་གནོད་ཡོདཔ་ཨིན། ཁྲོམ་སྡེ་འདི་ ཁྲོམ་ཚོགས་ཀྱི་ཡར་འཕར་མགྱོགས་དྲགས་དང་ སྣུམ་འཁོར་ལག་ལེན་འཐབ་མི་ ཡར་སེང་འགྱོ་མི་ལུ་བརྟེན་ རླུང་བཙོག་དང་ འགྲེམ་འགྲུལ་ཚུ་ བཀག་ཐབས་ལུ་ དཀའ་ངལ་བྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། མི་མང་གི་ཉེན་སྲུང་འདི་ བྱ་ངན་འབད་མི་དང་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ ཉེས་ཅན་གྱི་སྡེ་ཚན་ཚུ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོདཔ་ལས་ མི་སེར་ཚུ་ལུ་ ཉེན་ཁ་བྱུང་མི་ལུ་བརྟེན་ཏེ་ཨིན་པས། ད་རུང་ རྒྱུ་དངོས་ལུ་ ཁྱད་པར་མངོན་གསལ་ཅན་སྦེ་ཡོདཔ་ལས་ འོང་འབབ་འདྲ་མཉམ་མེད་མི་དང་ སྤུས་ཚད་ཅན་གྱི་ཤེས་ཡོན་དང་ གསོ་བའི་ཞབས་ཏོག་བཟུམ་གྱི་ ཁག་ཆེ་བའི་ཞབས་ཏོག་ཚུ་ ཚད་འཛིན་འབད་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཁྲོམ་སྡེ་གི་ ལྤགས་ཀོ་གི་བཟོ་གྲྭ་ལས་སྡེ་ཡོངས་གྲགས་ཅན་འདི་གིས་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐད་ལས་ ཁག་ཆེཝ་ཨིན་རུང་ ཆུ་བཙོག་པ་ དང་ ཕྱགས་སྙིགས་མ་བཏུབ་པའི་ ཕྱགས་སྙིགས་བཀོག་ནི་ལ་སོགས་པའི་ མཐའ་འཁོར་གནས་སྟངས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཚུ་ འབྱུང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

'''མངའ་སྡེའི་སྐོར།'''

ལིའོ་འདི་ མེག་སི་ཀོ་ལྟེ་བ་ལུ་ཡོད་མི་ གུ་ན་ཇུ་ཡུ་ཊོ་ (Guanajuat) མངའ་སྡེ་ནང་ ཁྲོམ་ཚོགས་ཅིག་ཨིན། དེ་ནང་ལུ་ མངའ་སྡེ་ག་ཡང་མེདཔ་ཨིན། མེག་སི་ཀོ་ལུ་ བསྡོམས་ཀྱིས་ མངའ་སྡེ་ ༣༡ དང་ མེག་སི་ཀོ་ཁྲོམ་ཚོགས་ཟེར་མི་ མངའ་སྡེ་གཅིག་ནང་ ཆ་ཤས་ ༣༢ ཡོདཔ་ཨིན་པས། དེ་འབདཝ་ལས་ ལིའོན་འདི་ མངའ་སྡེ་ ༣༡ གི་ནང་ལས་ གཅིག་རྐྱངམ་ཅིག་ཨིན།

'''མཇུག་སྡུད།'''

མེག་སི་ཀོ་གི་ ལིའོན་འདི་ ལམ་སྲོལ་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་ཕྱུགཔོ་དང་ ལྤགས་ཀོ་གི་བཟོ་གྲྭ་ དེ་ལས་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་ ལེགས་ཤོམ་ཡོད་མི་ཚུ་གི་དོན་ལུ་ ཁྲོམ་ཚོགས་ཅིག་ཨིན། གུ་ན་ཇུ་ཡུ་ཊོ་ (Guanajuato) མངའ་སྡེ་གི་ཁྲོམ་ཚོགས་སྦོམ་ཤོས་ཅིག་འབདཝ་ལས་ ལིའོན་གྱིས་ དེང་སང་གི་ཁྲོམ་ཚོགས་གོང་འཕེལ་འདི་ བྱུང་རབས་ཀྱི་མཛེས་སྡུག་དང་གཅིག་ཁར་ མཉམ་སྡེབ་འབད་དེ་ ལུང་ཕྱོགས་འདི་ནང་ ཚོང་འབྲེལ་དང་ལམ་སྲོལ་གྱི་ལྟེ་བ་ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ལུ་འགྱུར་ཡོདཔ་ཨིན། འདི་གི་ཕེབས་བསུ་ཞུ་མི་མི་སྡེ་དང་ཐབས་བྱུས་ས་གནས་འདི་གིས་ མེག་སི་ཀོ་ལུ་ ཡར་རྒྱས་དང་ཤན་ཞུགས་འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ འབད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།

'''རྒྱབ་རྟེན། (References)'''
&lt;references /&gt;

[[Category:མེཀ་སི་ཀོ]]</text>
      <sha1>c4iorv1gqclgpaln9xdjtktijue5zyk</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>