Vikivojaĝo eowikivoyage https://eo.wikivoyage.org/wiki/Vikivoja%C4%9Do:%C4%88efpa%C4%9Do MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Aŭdvidaĵo Specialaĵo Diskuto Uzanto Uzanto-Diskuto Vikivojaĝo Vikivojaĝo-Diskuto Dosiero Dosiero-Diskuto MediaWiki MediaWiki-Diskuto Ŝablono Ŝablono-Diskuto Helpo Helpo-Diskuto Kategorio Kategorio-Diskuto TimedText TimedText talk Modulo Modulo-Diskuto Event Event talk 0 4061 73592 73578 2026-10-26T21:06:06Z Tiguliano 53 /* Esperantaj urboj */ 73592 wikitext text/x-wiki {{Rubando|Seaward_kaikoura_mountain_range_banner.jpg}} {{Informkesto lando | ĉeflingvo = angla, maoria, novzelanda signolingvo | bildo= | bildotitolo= | monunuo= | areo= | loĝantaro= | elektro= | antaŭkodo= | horzono= }} '''{{W|Nov-Zelando|Nov-Zelando}}''' estas insulara lando en mondoparto [[Oceanio]]. == Urboj == En la Norda Insulo: * [[Velingtono]] (Wellington) — La ĉefurbo de la lando en golfeto ĉe la Markolo de Cook apartiganta la du plej grandajn insulojn. * [[Aŭklando]] (Auckland) — Krom-nomita "La Urbo de Veloj", por emfazi la amon de siaj loĝantoj al la maro kaj jaĥtado, Aŭklando estas la plej granda urbo de la lando (1.547.200 loĝantoj en 2025, en sia metropola areo). En la Suda Insulo: * Christchurch — angulo de Anglujo en la Norda Hemisfero. * Queenstown — Kaŝita ĉe la bordoj de la Lago Wakatipu kaj en alpa ĉirkaŭaĵo, Queenstown estas centro por vintrasportoj. === Esperantaj urboj === * [[Velingtono]] (Wellington) — La ĉefurbo de la lando gastigas la [https://www.esperanto.org.nz/ Nov-Zelanda Esperanto-Asocio] == Aliaj cellokoj == == Komprenu == === Tereno === === Historio === === Etnoj === === Klimato === == Dependaj teritorioj == De Nov-Zelando dependaj teritorioj estas: * [[Kukinsuloj]] * [[Niuo]] * [[Tokelao]] == Esperanto == '''{{W|Nov-Zelanda Esperanto-Asocio|Nov-Zelanda Esperanto-Asocio}}''' {{Parto de|Oceanio}} {{Ĝermo|Oceanio}} 9x5llb68r7wn9wnicrb9hkdwff5bba1 73593 73592 2026-10-26T21:09:45Z Tiguliano 53 /* Esperanto */ 73593 wikitext text/x-wiki {{Rubando|Seaward_kaikoura_mountain_range_banner.jpg}} {{Informkesto lando | ĉeflingvo = angla, maoria, novzelanda signolingvo | bildo= | bildotitolo= | monunuo= | areo= | loĝantaro= | elektro= | antaŭkodo= | horzono= }} '''{{W|Nov-Zelando|Nov-Zelando}}''' estas insulara lando en mondoparto [[Oceanio]]. == Urboj == En la Norda Insulo: * [[Velingtono]] (Wellington) — La ĉefurbo de la lando en golfeto ĉe la Markolo de Cook apartiganta la du plej grandajn insulojn. * [[Aŭklando]] (Auckland) — Krom-nomita "La Urbo de Veloj", por emfazi la amon de siaj loĝantoj al la maro kaj jaĥtado, Aŭklando estas la plej granda urbo de la lando (1.547.200 loĝantoj en 2025, en sia metropola areo). En la Suda Insulo: * Christchurch — angulo de Anglujo en la Norda Hemisfero. * Queenstown — Kaŝita ĉe la bordoj de la Lago Wakatipu kaj en alpa ĉirkaŭaĵo, Queenstown estas centro por vintrasportoj. === Esperantaj urboj === * [[Velingtono]] (Wellington) — La ĉefurbo de la lando gastigas la [https://www.esperanto.org.nz/ Nov-Zelanda Esperanto-Asocio] == Aliaj cellokoj == == Komprenu == === Tereno === === Historio === === Etnoj === === Klimato === == Dependaj teritorioj == De Nov-Zelando dependaj teritorioj estas: * [[Kukinsuloj]] * [[Niuo]] * [[Tokelao]] == Esperanto == '''{{W|Nov-Zelanda Esperanto-Asocio|Nov-Zelanda Esperanto-Asocio}}''' :Retejo: http://www.esperanto.org.nz :Retadreso: esperantonewzealand@gmail.com :Telefono: 021 543 449 {{Parto de|Oceanio}} {{Ĝermo|Oceanio}} 2dkncf4vc7mud8u0jtog71elt2zfwhq 0 4069 73589 72964 2026-10-26T20:48:30Z Tiguliano 53 /* Regionoj */ 73589 wikitext text/x-wiki {{Rubando|Titikaveka,_Rarotonga,_Cook_Islands_banner.jpg}} [[Image:Samoa.jpg|thumb|350px|right|Kristal-blua maro ĉe la [[Samoa]] bordo]] '''{{W|Oceanio|Oceanio}}''' estas kontinento, kiu inkludas [[Aŭstralio]]n kaj multaj insuloj kaj insularoj de la [[Pacifiko]]. Do ĝi estas vasta regiono kie la akvoj de la Pacifika Oceano — anstataŭ teraj limoj — apartigas naciojn. Efektive la sola tera limo ĉi tie, sur la insulo Nov-Gvineo, ne apartigas du oceaniajn landojn, sed du landoj, unu konsiderita oceanian, kaj la alia, azian. La sennombraj malgrandaj insuloj estas konataj pro sia blanka sablo kun ŝanceliĝantaj palmoj, mirindaj koralaj rifoj kaj akraj vulkanoj. Oceanio ankaŭ enhavas la dezertojn de [[Aŭstralio]] kaj la altebenaĵajn pluvarbarojn de [[Papuo-Nov-Gvineo]], kaj estas regiono kie oni povas trovi indiĝenajn komunumojn kaj modernajn metropolojn flank-al-flanke. == Regionoj == Aŭstralio, Nov-Zelando, kaj Papuo-Nov-Gvineo estas la plej grandaj landoj en Oceanio, kaj la unuaj du estas la plej vizitataj de vojaĝantoj. Oceanio inkluzivas la vastajn insulajn naciojn "Polinezio" (etendanta de Nov-Zelando norden kaj orienten), "Melanezio" (okcidenten kaj suden de la Ekvatoro), kaj "Mikronezio" (preskaŭ tute norde de la Ekvatoro). La regionoj kaj landoj de '''Oceanio'''<ref>La nomoj estas laŭ la indekso de [http://bertilow.com/lanlin/oceanio.html '''LANLIN pri Oceanio'''].</ref> estas jenaj: {{AlklakeblaMapoOceanio}} {{ListoRegionoj| | nomoregiono1 =[[Aŭstralio]] | kolororegiono1 =#eab268 | elementojregiono1 =inkluzivas ankaŭ [[Kristnask-insulo]], kaj [[Kokos-insuloj]] | priskriboregiono1 =La plej granda kaj plej loĝata lando en Oceanio, (kelkfojee konsiderata kontinento memstare). Oftaj cellokoj inkluzivas la regionajn ĉefurbojn Adelajdo, Brisbano, Darvino, Hobarto, Melburno, Perto, kaj Sidnejo, same kiel la nacian ĉefurbon Kanbero. Ĝi havas vastan gamon da klimatoj, de moderaj ĝis tropikaj, kaj gamon da pejzaĝoj, de dezertoj ĝis alpaj regionoj kaj pluvarbaroj. | nomoregiono2 =[[Melanezio]] | kolororegiono2 =#a1d48b | elementojregiono2 =i.a. [[Fiĝio]], [[Norfolkinsulo]], [[Nov-Kaledonio]], [[Salomonoj]], [[Vanuatuo]] | priskriboregiono2 =Etno-kulture rilata al Papuo-Nov-Gvineo, [[Fiĝioj]] estas la plej vizitata lando en Melanezio, sed ankaŭ [[Nov-Kaledonio]] estas grandega turisma loko. | nomoregiono3 =[[Mikronezio]] | kolororegiono3 =#c8b0e0 | elementojregiono3 =[[Gvamo]], [[Marŝaloj]], [[Kiribato]], [[Federacio de Mikronezio]], [[Nauro]], [[Midvejinsuloj]], [[Nord-Marianoj]], [[Palaŭo]], [[Vejkinsulo]] | priskriboregiono3 =La etaj insuloj de Mikronezio situas sur aŭ norde de la Ekvatoro, kaj vidas malpli da turismaj kaj komercaj vojaĝoj ol la ceteraj insularoj. [[Palaŭo]] estas verŝajne la plej interesa celloko inter ĉi tiuj insuloj. | nomoregiono4 =[[Nov-Zelando]] | kolororegiono4 =#9ac3c3 | elementojregiono4 = | priskriboregiono4 =Kvankam eta, kompare kun Aŭstralio, ĝi estas grava celloko kaj vaste rigardata kiel unu el la plej netuŝitaj kaj belaj landoj sur la tero. Bonegaj instalaĵoj por vojaĝantoj. Geografie — kaj je signifa grado kulture — Nov-Zelando estas parto de Polinezio: la indiĝenaj maorioj estas polinezianoj, kaj en la metropola urbo [[Aŭklando]] estas pli da polinezianoj ol en ĉiuj aliaj urboj de Polinezio kune. | nomoregiono5 =[[Papuo-Nov-Gvineo]] | kolororegiono5 =#81b2ab | elementojregiono5 = | priskriboregiono5 =Geografie parto de Melanezio, la insuloj havas tropikajn pluvarbarojn, belegajn pejzaĝojn kaj diversajn kulturojn. La ĉefa insulo [[Nov-Gvineo]] estas kundividata kun [[Indonezio]] (ĝi estas la sola oceania lando kun tera landlimo). Papuo-Nov-Gvineo estas malofte vizitata: ĝi estas aventura vojaĝcelo, kie oni konsilas singardemon. | nomoregiono6 =[[Polinezio]] | kolororegiono6 =#9bb5d0 | elementojregiono6 =i.a. [[Franca Polinezio]], [[Jonstonatolo]], [[Kukinsuloj]], [[Niuo]], [[Pitkarna Insularo]], [[Samoo]], [[Tokelao]], [[Tongo]], [[Tuvalo]], [[Usona Samoo]], [[Valiso kaj Futuno]] | priskriboregiono6 =Neniu alia nomo vere elvokas bildojn de paradizo kiel Polinezio. Belegaj paradizaj insuloj etendiĝantaj milojn da kilometroj tra la fora Suda Pacifiko. }} == Urboj == [[Image:Paul Gauguin 056.jpg|thumb|right|250px|Tahitiaj virinoj sur la plaĝo, de Paul Gauguin]] * [[Melburno]] — multkultura kaj sport-freneza, ĉi tiu vigla urbo inkluzivas multajn kulturajn instituciojn * [[Sidnejo]] — la plej granda urbo en Aŭstralio, hejmo de la Havena Ponto kaj Operejo * [[Apio]] (Apia) — iom kaduka, sed utila kiel komenca haltejo por unuafojaj vizitantoj al Samoo * [[Aŭklando]] — vigla multkultura metropolo, kiu bone atingas enketojn pri vivkvalito * [[Kristkirko]] (Christchurch) — konata kiel la Ĝardenurbo, kaj ankoraŭ rekonstruiĝas post detruega tertremo * [[Numeo]] (Nouméa) — belaj strandoj, koloniaj domegoj kaj franca etoso – je ia prezo * [[Papeete]] — ne tropika paradizo, sed havas butikojn, manĝejojn, trinkaĵojn kaj estas agrabla por observado de homoj * [[Port-Moresbo]] (Port Moresby) — vasta ĉefurbo de Papuo-Nov-Gvineo – povas esti danĝera * [[Suvo]] (Suva) — la ĉefa komerca kaj politika centro de Fiĝioj ==Aliaj cellokoj== [[File:Landscape in Mount Cook National Park 01.jpg|thumb|250px|Nacia Parko Aoraki/Monto ''Cook'' sur Suda Insulo formas parton de unu el la tri plej netuŝitaj alpaj medioj en Oceanio (ekskludante Indonezion).]] * [[Nacia Parko Abel Tasman]] — ĝuu unu el la "Grandaj Promenoj" de Nov-Zelando apud la klaraj akvoj de la Golfo Tasman * [[Nacia Parko Aoraki / Monto Cook]] — hejmo de kelkaj el la pintoj de la kontinento, Aoraki / Monto Cook estas unu imprese bela monto * [[Aitutaki]] — la klasika bildkarto de palmo-bordita tropika insulo kun turkisaj akvoj * [[Bora Bora]] — la plej bela laguno de Franca Polinezio, sed nekredeble multekosta * [[Korala Marbordo]] — mirindaj blankaj sablaj strandoj kaj palmoj * [[Granda Barilrifo]] — la plej granda korala formacio en la mondo, bonega por plonĝado * [[Penama|Insulo Pentekosto, Penama]] — vidu la teron, kiun plonĝistoj riskas pli ol la enhavon de siaj ''namba'' * [[Nacia Parko Uluṟu-Kata Tjuṯa]] — la ikonecaj rokformacioj meze de la Aŭstralia Dezerto * [[Vava'u]] — grupo de pli ol 50 insuloj en Tongo, ofta celloko por jaĥtistoj kaj naskantaj balenoj == Dependaj Teritorioj == * de [[Aŭstralio]] dependas [[Norfolkinsulo]]; * de [[Britio]] dependas [[Pitkarna Insularo]]; * de [[Francio]] dependas [[Franca Polinezio]], [[Nov-Kaledonio]], [[Valiso kaj Futuno]]; * de [[Nov-Zelando]] dependas [[Kukinsuloj]], [[Niuo]], [[Tokelao]]; * de [[Usono]] dependas [[Gvamo]], [[Nord-Marianoj]], [[Usona Samoo]], [[Usonaj malgrandaj insuloj]]. La Usonaj malgrandaj insuloj koncernas interalie [[Jonstonatolo]]n, [[Midvejinsuloj]]n kaj [[Vejkinsulo]]n. ==Kompreni== [[File:Mt Hagen Cultural Show PNG 2008.jpg|thumb|right|Unu el la ekspozicioj de la kultura spektaklo Monto Hagen]] ===Historio=== [[File:Map of Oceania 1909 colonial possessions.jpg|thumb|Oceanio estis dividita en Brita, Franca kaj Germana kolonioj antaŭ la unua mondmilito]] ==Vidi== [[Image:Neiafu2.jpg|thumb|Neiafu-a haveno, [[Vava'u]], en Tongo]] [[Image:Aitutaki-Motu Tapuaetai.jpg|thumb|250px|right|Pli da palmo-borditaj strandoj; ĉi-foje sur Aitutaki, Kukinsuloj]] == Esperanto == === Esperanto-asocioj en Oceanio === * '''{{W|Aŭstralia Esperanto-Asocio}}''' * '''{{W|Nov-Kaledonia Esperanto-Asocio}}''' * '''{{W|Nov-Zelanda Esperanto-Asocio}}''' == Rimarkoj == <references/> {{Parto de|Tero}} [[Kategorio:Kontinentoj|Oceanio]] [[Kategorio:Oceanio| ]] cyjd3jat34x9gfrdeiw3o12prljkxma 73590 73589 2026-10-26T20:56:27Z Tiguliano 53 /* Regionoj */ 73590 wikitext text/x-wiki {{Rubando|Titikaveka,_Rarotonga,_Cook_Islands_banner.jpg}} [[Image:Samoa.jpg|thumb|350px|right|Kristal-blua maro ĉe la [[Samoa]] bordo]] '''{{W|Oceanio|Oceanio}}''' estas kontinento, kiu inkludas [[Aŭstralio]]n kaj multaj insuloj kaj insularoj de la [[Pacifiko]]. Do ĝi estas vasta regiono kie la akvoj de la Pacifika Oceano — anstataŭ teraj limoj — apartigas naciojn. Efektive la sola tera limo ĉi tie, sur la insulo Nov-Gvineo, ne apartigas du oceaniajn landojn, sed du landoj, unu konsiderita oceanian, kaj la alia, azian. La sennombraj malgrandaj insuloj estas konataj pro sia blanka sablo kun ŝanceliĝantaj palmoj, mirindaj koralaj rifoj kaj akraj vulkanoj. Oceanio ankaŭ enhavas la dezertojn de [[Aŭstralio]] kaj la altebenaĵajn pluvarbarojn de [[Papuo-Nov-Gvineo]], kaj estas regiono kie oni povas trovi indiĝenajn komunumojn kaj modernajn metropolojn flank-al-flanke. == Regionoj == Aŭstralio, Nov-Zelando, kaj Papuo-Nov-Gvineo estas la plej grandaj landoj en Oceanio, kaj la unuaj du estas la plej vizitataj de vojaĝantoj. Oceanio inkluzivas la vastajn insulajn naciojn "Polinezio" (etendanta de Nov-Zelando norden kaj orienten), "Melanezio" (okcidenten kaj suden de la Ekvatoro), kaj "Mikronezio" (preskaŭ tute norde de la Ekvatoro). La regionoj kaj landoj de '''Oceanio'''<ref>La nomoj estas laŭ la indekso de [http://bertilow.com/lanlin/oceanio.html '''LANLIN pri Oceanio'''].</ref> estas jenaj: {{AlklakeblaMapoOceanio}} {{ListoRegionoj| | nomoregiono1 =[[Aŭstralio]] | kolororegiono1 =#eab268 | elementojregiono1 =inkluzivas ankaŭ [[Kristnask-insulo]], kaj [[Kokos-insuloj]] | priskriboregiono1 =La plej granda kaj plej loĝata lando en Oceanio, (kelkfojee konsiderata kontinento memstare). Oftaj cellokoj inkluzivas la regionajn ĉefurbojn [[Adelajdo]], Brisbano, Darvino, Hobarto, [[Melburno]], [[Perto]], kaj [[Sidnejo]], same kiel la nacian ĉefurbon Kanbero. Ĝi havas vastan gamon da klimatoj, de moderaj ĝis tropikaj, kaj gamon da pejzaĝoj, de dezertoj ĝis alpaj regionoj kaj pluvarbaroj. | nomoregiono2 =[[Melanezio]] | kolororegiono2 =#a1d48b | elementojregiono2 =i.a. [[Fiĝio]], [[Norfolkinsulo]], [[Nov-Kaledonio]], [[Salomonoj]], [[Vanuatuo]] | priskriboregiono2 =Etno-kulture rilata al Papuo-Nov-Gvineo, [[Fiĝioj]] estas la plej vizitata lando en Melanezio, sed ankaŭ [[Nov-Kaledonio]] estas grandega turisma loko. | nomoregiono3 =[[Mikronezio]] | kolororegiono3 =#c8b0e0 | elementojregiono3 =[[Gvamo]], [[Marŝaloj]], [[Kiribato]], [[Federacio de Mikronezio]], [[Nauro]], [[Midvejinsuloj]], [[Nord-Marianoj]], [[Palaŭo]], [[Vejkinsulo]] | priskriboregiono3 =La etaj insuloj de Mikronezio situas sur aŭ norde de la Ekvatoro, kaj vidas malpli da turismaj kaj komercaj vojaĝoj ol la ceteraj insularoj. [[Palaŭo]] estas verŝajne la plej interesa celloko inter ĉi tiuj insuloj. | nomoregiono4 =[[Nov-Zelando]] | kolororegiono4 =#9ac3c3 | elementojregiono4 = | priskriboregiono4 =Kvankam eta, kompare kun Aŭstralio, ĝi estas grava celloko kaj vaste rigardata kiel unu el la plej netuŝitaj kaj belaj landoj sur la tero. Bonegaj instalaĵoj por vojaĝantoj. Geografie — kaj je signifa grado kulture — Nov-Zelando estas parto de Polinezio: la indiĝenaj maorioj estas polinezianoj, kaj en la metropola urbo [[Aŭklando]] estas pli da polinezianoj ol en ĉiuj aliaj urboj de Polinezio kune. | nomoregiono5 =[[Papuo-Nov-Gvineo]] | kolororegiono5 =#81b2ab | elementojregiono5 = | priskriboregiono5 =Geografie parto de Melanezio, la insuloj havas tropikajn pluvarbarojn, belegajn pejzaĝojn kaj diversajn kulturojn. La ĉefa insulo [[Nov-Gvineo]] estas kundividata kun [[Indonezio]] (ĝi estas la sola oceania lando kun tera landlimo). Papuo-Nov-Gvineo estas malofte vizitata: ĝi estas aventura vojaĝcelo, kie oni konsilas singardemon. | nomoregiono6 =[[Polinezio]] | kolororegiono6 =#9bb5d0 | elementojregiono6 =i.a. [[Franca Polinezio]], [[Jonstonatolo]], [[Kukinsuloj]], [[Niuo]], [[Pitkarna Insularo]], [[Samoo]], [[Tokelao]], [[Tongo]], [[Tuvalo]], [[Usona Samoo]], [[Valiso kaj Futuno]] | priskriboregiono6 =Neniu alia nomo vere elvokas bildojn de paradizo kiel Polinezio. Belegaj paradizaj insuloj etendiĝantaj milojn da kilometroj tra la fora Suda Pacifiko. }} == Urboj == [[Image:Paul Gauguin 056.jpg|thumb|right|250px|Tahitiaj virinoj sur la plaĝo, de Paul Gauguin]] * [[Melburno]] — multkultura kaj sport-freneza, ĉi tiu vigla urbo inkluzivas multajn kulturajn instituciojn * [[Sidnejo]] — la plej granda urbo en Aŭstralio, hejmo de la Havena Ponto kaj Operejo * [[Apio]] (Apia) — iom kaduka, sed utila kiel komenca haltejo por unuafojaj vizitantoj al Samoo * [[Aŭklando]] — vigla multkultura metropolo, kiu bone atingas enketojn pri vivkvalito * [[Kristkirko]] (Christchurch) — konata kiel la Ĝardenurbo, kaj ankoraŭ rekonstruiĝas post detruega tertremo * [[Numeo]] (Nouméa) — belaj strandoj, koloniaj domegoj kaj franca etoso – je ia prezo * [[Papeete]] — ne tropika paradizo, sed havas butikojn, manĝejojn, trinkaĵojn kaj estas agrabla por observado de homoj * [[Port-Moresbo]] (Port Moresby) — vasta ĉefurbo de Papuo-Nov-Gvineo – povas esti danĝera * [[Suvo]] (Suva) — la ĉefa komerca kaj politika centro de Fiĝioj ==Aliaj cellokoj== [[File:Landscape in Mount Cook National Park 01.jpg|thumb|250px|Nacia Parko Aoraki/Monto ''Cook'' sur Suda Insulo formas parton de unu el la tri plej netuŝitaj alpaj medioj en Oceanio (ekskludante Indonezion).]] * [[Nacia Parko Abel Tasman]] — ĝuu unu el la "Grandaj Promenoj" de Nov-Zelando apud la klaraj akvoj de la Golfo Tasman * [[Nacia Parko Aoraki / Monto Cook]] — hejmo de kelkaj el la pintoj de la kontinento, Aoraki / Monto Cook estas unu imprese bela monto * [[Aitutaki]] — la klasika bildkarto de palmo-bordita tropika insulo kun turkisaj akvoj * [[Bora Bora]] — la plej bela laguno de Franca Polinezio, sed nekredeble multekosta * [[Korala Marbordo]] — mirindaj blankaj sablaj strandoj kaj palmoj * [[Granda Barilrifo]] — la plej granda korala formacio en la mondo, bonega por plonĝado * [[Penama|Insulo Pentekosto, Penama]] — vidu la teron, kiun plonĝistoj riskas pli ol la enhavon de siaj ''namba'' * [[Nacia Parko Uluṟu-Kata Tjuṯa]] — la ikonecaj rokformacioj meze de la Aŭstralia Dezerto * [[Vava'u]] — grupo de pli ol 50 insuloj en Tongo, ofta celloko por jaĥtistoj kaj naskantaj balenoj == Dependaj Teritorioj == * de [[Aŭstralio]] dependas [[Norfolkinsulo]]; * de [[Britio]] dependas [[Pitkarna Insularo]]; * de [[Francio]] dependas [[Franca Polinezio]], [[Nov-Kaledonio]], [[Valiso kaj Futuno]]; * de [[Nov-Zelando]] dependas [[Kukinsuloj]], [[Niuo]], [[Tokelao]]; * de [[Usono]] dependas [[Gvamo]], [[Nord-Marianoj]], [[Usona Samoo]], [[Usonaj malgrandaj insuloj]]. La Usonaj malgrandaj insuloj koncernas interalie [[Jonstonatolo]]n, [[Midvejinsuloj]]n kaj [[Vejkinsulo]]n. ==Kompreni== [[File:Mt Hagen Cultural Show PNG 2008.jpg|thumb|right|Unu el la ekspozicioj de la kultura spektaklo Monto Hagen]] ===Historio=== [[File:Map of Oceania 1909 colonial possessions.jpg|thumb|Oceanio estis dividita en Brita, Franca kaj Germana kolonioj antaŭ la unua mondmilito]] ==Vidi== [[Image:Neiafu2.jpg|thumb|Neiafu-a haveno, [[Vava'u]], en Tongo]] [[Image:Aitutaki-Motu Tapuaetai.jpg|thumb|250px|right|Pli da palmo-borditaj strandoj; ĉi-foje sur Aitutaki, Kukinsuloj]] == Esperanto == === Esperanto-asocioj en Oceanio === * '''{{W|Aŭstralia Esperanto-Asocio}}''' * '''{{W|Nov-Kaledonia Esperanto-Asocio}}''' * '''{{W|Nov-Zelanda Esperanto-Asocio}}''' == Rimarkoj == <references/> {{Parto de|Tero}} [[Kategorio:Kontinentoj|Oceanio]] [[Kategorio:Oceanio| ]] 2e9svpg7txlai1vbbk1iuap78tghqy6 73591 73590 2026-10-26T20:57:22Z Tiguliano 53 /* Regionoj */ 73591 wikitext text/x-wiki {{Rubando|Titikaveka,_Rarotonga,_Cook_Islands_banner.jpg}} [[Image:Samoa.jpg|thumb|350px|right|Kristal-blua maro ĉe la [[Samoa]] bordo]] '''{{W|Oceanio|Oceanio}}''' estas kontinento, kiu inkludas [[Aŭstralio]]n kaj multaj insuloj kaj insularoj de la [[Pacifiko]]. Do ĝi estas vasta regiono kie la akvoj de la Pacifika Oceano — anstataŭ teraj limoj — apartigas naciojn. Efektive la sola tera limo ĉi tie, sur la insulo Nov-Gvineo, ne apartigas du oceaniajn landojn, sed du landoj, unu konsiderita oceanian, kaj la alia, azian. La sennombraj malgrandaj insuloj estas konataj pro sia blanka sablo kun ŝanceliĝantaj palmoj, mirindaj koralaj rifoj kaj akraj vulkanoj. Oceanio ankaŭ enhavas la dezertojn de [[Aŭstralio]] kaj la altebenaĵajn pluvarbarojn de [[Papuo-Nov-Gvineo]], kaj estas regiono kie oni povas trovi indiĝenajn komunumojn kaj modernajn metropolojn flank-al-flanke. == Regionoj == Aŭstralio, Nov-Zelando, kaj Papuo-Nov-Gvineo estas la plej grandaj landoj en Oceanio, kaj la unuaj du estas la plej vizitataj de vojaĝantoj. Oceanio inkluzivas la vastajn insulajn naciojn "Polinezio" (etendanta de Nov-Zelando norden kaj orienten), "Melanezio" (okcidenten kaj suden de la Ekvatoro), kaj "Mikronezio" (preskaŭ tute norde de la Ekvatoro). La regionoj kaj landoj de '''Oceanio'''<ref>La nomoj estas laŭ la indekso de [http://bertilow.com/lanlin/oceanio.html '''LANLIN pri Oceanio'''].</ref> estas jenaj: {{AlklakeblaMapoOceanio}} {{ListoRegionoj| | nomoregiono1 =[[Aŭstralio]] | kolororegiono1 =#eab268 | elementojregiono1 =inkluzivas ankaŭ [[Kristnask-insulo]], kaj [[Kokos-insuloj]] | priskriboregiono1 =La plej granda kaj plej loĝata lando en Oceanio, (kelkfojee konsiderata kontinento memstare). Oftaj cellokoj inkluzivas la regionajn ĉefurbojn [[Adelajdo]], Brisbano, Darvino, Hobarto, [[Melburno]], [[Perto]], kaj [[Sidnejo]], same kiel la nacian ĉefurbon [[Kanbero]]. Ĝi havas vastan gamon da klimatoj, de moderaj ĝis tropikaj, kaj gamon da pejzaĝoj, de dezertoj ĝis alpaj regionoj kaj pluvarbaroj. | nomoregiono2 =[[Melanezio]] | kolororegiono2 =#a1d48b | elementojregiono2 =i.a. [[Fiĝio]], [[Norfolkinsulo]], [[Nov-Kaledonio]], [[Salomonoj]], [[Vanuatuo]] | priskriboregiono2 =Etno-kulture rilata al Papuo-Nov-Gvineo, [[Fiĝioj]] estas la plej vizitata lando en Melanezio, sed ankaŭ [[Nov-Kaledonio]] estas grandega turisma loko. | nomoregiono3 =[[Mikronezio]] | kolororegiono3 =#c8b0e0 | elementojregiono3 =[[Gvamo]], [[Marŝaloj]], [[Kiribato]], [[Federacio de Mikronezio]], [[Nauro]], [[Midvejinsuloj]], [[Nord-Marianoj]], [[Palaŭo]], [[Vejkinsulo]] | priskriboregiono3 =La etaj insuloj de Mikronezio situas sur aŭ norde de la Ekvatoro, kaj vidas malpli da turismaj kaj komercaj vojaĝoj ol la ceteraj insularoj. [[Palaŭo]] estas verŝajne la plej interesa celloko inter ĉi tiuj insuloj. | nomoregiono4 =[[Nov-Zelando]] | kolororegiono4 =#9ac3c3 | elementojregiono4 = | priskriboregiono4 =Kvankam eta, kompare kun Aŭstralio, ĝi estas grava celloko kaj vaste rigardata kiel unu el la plej netuŝitaj kaj belaj landoj sur la tero. Bonegaj instalaĵoj por vojaĝantoj. Geografie — kaj je signifa grado kulture — Nov-Zelando estas parto de Polinezio: la indiĝenaj maorioj estas polinezianoj, kaj en la metropola urbo [[Aŭklando]] estas pli da polinezianoj ol en ĉiuj aliaj urboj de Polinezio kune. | nomoregiono5 =[[Papuo-Nov-Gvineo]] | kolororegiono5 =#81b2ab | elementojregiono5 = | priskriboregiono5 =Geografie parto de Melanezio, la insuloj havas tropikajn pluvarbarojn, belegajn pejzaĝojn kaj diversajn kulturojn. La ĉefa insulo [[Nov-Gvineo]] estas kundividata kun [[Indonezio]] (ĝi estas la sola oceania lando kun tera landlimo). Papuo-Nov-Gvineo estas malofte vizitata: ĝi estas aventura vojaĝcelo, kie oni konsilas singardemon. | nomoregiono6 =[[Polinezio]] | kolororegiono6 =#9bb5d0 | elementojregiono6 =i.a. [[Franca Polinezio]], [[Jonstonatolo]], [[Kukinsuloj]], [[Niuo]], [[Pitkarna Insularo]], [[Samoo]], [[Tokelao]], [[Tongo]], [[Tuvalo]], [[Usona Samoo]], [[Valiso kaj Futuno]] | priskriboregiono6 =Neniu alia nomo vere elvokas bildojn de paradizo kiel Polinezio. Belegaj paradizaj insuloj etendiĝantaj milojn da kilometroj tra la fora Suda Pacifiko. }} == Urboj == [[Image:Paul Gauguin 056.jpg|thumb|right|250px|Tahitiaj virinoj sur la plaĝo, de Paul Gauguin]] * [[Melburno]] — multkultura kaj sport-freneza, ĉi tiu vigla urbo inkluzivas multajn kulturajn instituciojn * [[Sidnejo]] — la plej granda urbo en Aŭstralio, hejmo de la Havena Ponto kaj Operejo * [[Apio]] (Apia) — iom kaduka, sed utila kiel komenca haltejo por unuafojaj vizitantoj al Samoo * [[Aŭklando]] — vigla multkultura metropolo, kiu bone atingas enketojn pri vivkvalito * [[Kristkirko]] (Christchurch) — konata kiel la Ĝardenurbo, kaj ankoraŭ rekonstruiĝas post detruega tertremo * [[Numeo]] (Nouméa) — belaj strandoj, koloniaj domegoj kaj franca etoso – je ia prezo * [[Papeete]] — ne tropika paradizo, sed havas butikojn, manĝejojn, trinkaĵojn kaj estas agrabla por observado de homoj * [[Port-Moresbo]] (Port Moresby) — vasta ĉefurbo de Papuo-Nov-Gvineo – povas esti danĝera * [[Suvo]] (Suva) — la ĉefa komerca kaj politika centro de Fiĝioj ==Aliaj cellokoj== [[File:Landscape in Mount Cook National Park 01.jpg|thumb|250px|Nacia Parko Aoraki/Monto ''Cook'' sur Suda Insulo formas parton de unu el la tri plej netuŝitaj alpaj medioj en Oceanio (ekskludante Indonezion).]] * [[Nacia Parko Abel Tasman]] — ĝuu unu el la "Grandaj Promenoj" de Nov-Zelando apud la klaraj akvoj de la Golfo Tasman * [[Nacia Parko Aoraki / Monto Cook]] — hejmo de kelkaj el la pintoj de la kontinento, Aoraki / Monto Cook estas unu imprese bela monto * [[Aitutaki]] — la klasika bildkarto de palmo-bordita tropika insulo kun turkisaj akvoj * [[Bora Bora]] — la plej bela laguno de Franca Polinezio, sed nekredeble multekosta * [[Korala Marbordo]] — mirindaj blankaj sablaj strandoj kaj palmoj * [[Granda Barilrifo]] — la plej granda korala formacio en la mondo, bonega por plonĝado * [[Penama|Insulo Pentekosto, Penama]] — vidu la teron, kiun plonĝistoj riskas pli ol la enhavon de siaj ''namba'' * [[Nacia Parko Uluṟu-Kata Tjuṯa]] — la ikonecaj rokformacioj meze de la Aŭstralia Dezerto * [[Vava'u]] — grupo de pli ol 50 insuloj en Tongo, ofta celloko por jaĥtistoj kaj naskantaj balenoj == Dependaj Teritorioj == * de [[Aŭstralio]] dependas [[Norfolkinsulo]]; * de [[Britio]] dependas [[Pitkarna Insularo]]; * de [[Francio]] dependas [[Franca Polinezio]], [[Nov-Kaledonio]], [[Valiso kaj Futuno]]; * de [[Nov-Zelando]] dependas [[Kukinsuloj]], [[Niuo]], [[Tokelao]]; * de [[Usono]] dependas [[Gvamo]], [[Nord-Marianoj]], [[Usona Samoo]], [[Usonaj malgrandaj insuloj]]. La Usonaj malgrandaj insuloj koncernas interalie [[Jonstonatolo]]n, [[Midvejinsuloj]]n kaj [[Vejkinsulo]]n. ==Kompreni== [[File:Mt Hagen Cultural Show PNG 2008.jpg|thumb|right|Unu el la ekspozicioj de la kultura spektaklo Monto Hagen]] ===Historio=== [[File:Map of Oceania 1909 colonial possessions.jpg|thumb|Oceanio estis dividita en Brita, Franca kaj Germana kolonioj antaŭ la unua mondmilito]] ==Vidi== [[Image:Neiafu2.jpg|thumb|Neiafu-a haveno, [[Vava'u]], en Tongo]] [[Image:Aitutaki-Motu Tapuaetai.jpg|thumb|250px|right|Pli da palmo-borditaj strandoj; ĉi-foje sur Aitutaki, Kukinsuloj]] == Esperanto == === Esperanto-asocioj en Oceanio === * '''{{W|Aŭstralia Esperanto-Asocio}}''' * '''{{W|Nov-Kaledonia Esperanto-Asocio}}''' * '''{{W|Nov-Zelanda Esperanto-Asocio}}''' == Rimarkoj == <references/> {{Parto de|Tero}} [[Kategorio:Kontinentoj|Oceanio]] [[Kategorio:Oceanio| ]] 3448poen7y29ayyreq0b2xnfht4wfpj 0 6311 73595 73561 2026-10-27T07:01:12Z Tiguliano 53 /* Aliaj eventaj cellokoj */ 73595 wikitext text/x-wiki {{Rubando|1905-uk-eliro-el-la-kongresejo (cropped).jpg}} {{Informkesto lando | nomo= Esperantujo | bildo= Image:Landoj kie estas naciaj asocioj ligitaj al UEA.PNG | bildotitolo= Landoj kun landaj sekcioj de UEA | flago= Image:Flag of Esperanto.svg | situo= | ĉefurbo = | ĉeflingvo = Esperanto | areo = | loĝantaro = | monunuo = [[w:Stelo (monunuo)|Stelo]], [[w:Eŭro|eŭro]], [[w:Usona dolaro|usona dolaro]] kaj&nbsp;aliaj | elektro = | antaŭkodo = | horzono = }} '''{{W|Esperantujo}}''' estas neformala nomo de la komunumo de Esperanto-uzantoj kaj ties kulturo, de tiuj lokoj kaj institucioj kie la lingvo estas uzata, kvazaŭ temus pri lando. == Regionoj == [[Dosiero:Continenti con i confini degli stati-es.png|eta]] '''Landaj asocioj, laŭ kontinento''' Esperanto-organizoj ĉeestas en ĉiuj kvin kontinentoj de la mondo; jen la listo de landaj asocioj, laŭ kontinento: {{Listo de regionoj | mapo= | titolomapo= Mapo de la kvin kontinentoj de la mondo | tekstomapo= | grandecomapo= | nomoregiono1= [[Afriko]] | kolororegiono1= | elementojregiono1= | priskriboregiono1= [https://uea.org/landoj/afriko Estas 19 landaj asocioj de Esperanto] | nomoregiono2= [[Ameriko]] | kolororegiono2= | elementojregiono2= | priskriboregiono2= [https://uea.org/landoj/ameriko Estas 15 landaj asocioj de Esperanto] | nomoregiono3= [[Azio]] | kolororegiono3= | elementojregiono3= | priskriboregiono3= [https://uea.org/landoj/azio Estas 19 landaj asocioj de Esperanto] | nomoregiono4= [[Eŭropo]] | kolororegiono4= | elementojregiono4= | priskriboregiono4= [https://uea.org/landoj/europo Estas 39 landaj asocioj de Esperanto, plus la Eŭropa Esperanto-Unio] | nomoregiono5= [[Oceanio]] | kolororegiono5= | elementojregiono5= | priskriboregiono5= [https://uea.org/landoj/oceanio Estas 3 landaj asocioj de Esperanto] }} == Urboj == [[Dosiero:Centra Oficejo de UEA.jpg|eta|Centra Oficejo de UEA (2002)]] [[Dosiero:Varsovio, tombo de Ludoviko Zamenhof, omaĝo 2017.jpg|eta|Varsovio, esperantistoj dum vizito al la tombo de Ludoviko Zamenhof, (2017)]] * [[Roterdamo]] – sidejo de {{W|Universala Esperanto-Asocio}} kaj {{W|Tutmonda Esperantista Junulara Organizo}} * [[Varsovio]] – urbo, kie L. L. Zamenhof publikigis Esperanton kaj kie troviĝas lia tombo * [[Bjalistoko]] – naskiĝurbo de L. L. Zamenhof * [[Herzberg am Harz]] - tie estas la '''{{W|Interkultura Centro Herzberg|Interkultura Centro Herzberg}}''' (ICH) * [[Vieno]] - ĉe la Aŭstria Nacia Biblioteko estas la {{W|Esperantomuzeo de la Aŭstria Nacia Biblioteko|Esperantomuzeo kaj Kolekto pri Planlingvoj}} * [[Nová Dubnica]] – sidejo de {{W|E@I}} * [[Svitavy]] - tie estas '''[http://muzeum.esperanto.cz/eo/ Esperanto-Muzeo]''' * [[Baugé]] - la Esperanta kastelo Grésillon estas grava esperanta renkontiĝejo * [[Ĉaŭdefono|La Chaux-de-Fond]] - Ĉaŭdefono povas esti konsiderata kiel la Esperanta ĉefurbo de Svislando. Ĝi estas la sidejo de diversaj gravaj Esperanto-institucioj kun nacia kaj internacia signifo kaj renomo, ekzemple la Esperanta Civito. * [[Maso]] (Massa, en Italio) - tie estas la itala [https://eo.wikipedia.org/wiki/Nacia%20Biblioteko%20de%20Esperanto Nacia Biblioteko de Esperanto] * [[Halbe]] – urbeto apud [[Berlino]] kun {{W|Esperanto-Stacio}} === Eventaj urboj === * [[Melburno]] – urbo de {{W|UK 2027}} * [[Werder (Havel)]] urbo de {{W|IJK 2027}} - (en la urboparto Petzow); pli da Informoj ĉe: :[https://ijk2027.tejo.org/ IJK 2027] === Aliaj eventaj cellokoj === * [https://eventaservo.org/afriko Afrika Kongreso] - en decembro 2026 ĉe [[Kpalime|Kpalimé]] ([[Togolando]]) * [https://eventaservo.org/e/8bf5db Tutamerika Kongreso de Esperanto] - en majo 2027 ĉe [[Niterojo]] ([[Brazilo]]) * [https://eventaservo.org/ameriko/Meksiko Meksika Kongreso de Esperanto] - en novembro 2026 ĉe [[Querétaro]] ([[Meksiko]]) * La venonta [https://kongreso.esperanto.it/93/ Itala Kongreso de Esperanto] okazos en la urbo [[Kremo]] de la 21-a ĝis la 28-a de aŭgusto 2027 la tuta listo de eventoj ĉe: https://eventaservo.org/ == Kompreni == === Historio === [[File:Unua libro per russi - 1887 - 1a edizione - copertina fronte.jpg|eta|''Unua libro. Por Rusoj'', eldonita en Varsovio en 1887]] [[Dosiero:1905-uk-eliro-el-la-kongresejo.jpg|eta|Unua Universala kongreso de Esperanto en 1905 en Boulogne-sur-mer]] [[Dosiero:Group photo on IS 2005-2006 in Xanten.jpg|eta|Kelkaj el la partoprenantoj de la Internacia Semajno, kiu okazas ĉiujare dum la novjara semajno ekde 1957]] La historio de la Esperanto-movado, estas ankaŭ la historio de ĝia komunumo kaj de ĝiaj asocioj; La historio kompreneble komencas kun la publikigado de la "Unua Libro" en julio 1887 fare de Ludoviko Lazaro Zamenhof, en [[Varsovio]]. Fine de 1888 la volapukista klubo de Nurenbergo (Germanio) transiris al Esperanto. Kun ili Zamenhof eldonis la revuon La Esperantisto. Ĉar tamen la plej granda nombro de esperantistoj tiutempe estis en la Rusia Imperio, oni nomas tiun unuan periodon "rusa periodo" de la Esperanto-movado . Sed al la rusa censuro ne plaĉis ke la revuo venis el Germanio, do en 1895 ĝi por mallonga tempo malpermesis la revuon en Rusio. La taskon provizi gazeton al la movado transprenis do junaj svedoj en Upsalo, temis pri la revuo "Lingvo Internacia". Ekaperis kelkaj aliaj kluboj, ekzemple en Moskvo, Sankt-Peterburgo kaj Schalke (nun parto de Gelsenkirchen). Ĝenerale, la kreskado de la movado estis malrapida. En 1898 la franca esperantisto Louis de Beaufront fondis societon. Ĝi havis ankaŭ membrojn en nefranclingvaj landoj, sed ĝia organo L'espérantiste estis preskaŭ nur en la franca. Al Beaufront oni aljuĝas la varbadon de intelektuloj, ekzemple Théophile Cart, Carlo Bourlet kaj Hippolyte Sebert. Tiu estis la "franca periodo" de la movado. De proks. 1903 ĝis la unua mondmilito fondiĝis multaj landaj asocioj, ekzemple en 1903 la svisa, en 1906 la germana kaj en 1910 la usona. En tiu ĉi periodo komenciĝis ankaŭ la vico de la Universalaj Kongresoj. La unua grandeta internacia renkontiĝo de esperantistoj okazis en 1904 en la franca urbo Calais kaj la brita Dover. La unua Universala Kongreso de Esperanto okazis en 1905 en Bulonjo-ĉe-maro ĉe la nordfranca marbordo. Dum tiu kongreso oni akceptis interalie Lingvan Komitaton kaj la Fundamenton de Esperanto, por servi al la stabileco kaj evoluo de la lingvo. Universala Esperanto-Asocio fondiĝis en 1908. Malgraŭ la komenca intenco, ĝi ne sukcesis tiri ĉiun Esperanto-agadon sub sian ombrelon. La momento estis favora al Esperanto, kiu havis la ŝancon esti elektita kiel laborlingvo de la Ligo de la Nacioj, sed tiam okazis la Ido-krizo de 1907/1908 kaj la sekvaj jaroj. Ankaŭ se la esperantistoj kiuj transiris al tiu nova lingva projekto (IDO), estis tre limigita, tamen tio sufiĉis por perdi la ŝancon. Dum la unua mondmilito ne eblis multe agadi, krom ke diverslandaj esperantistoj uzis Esperanton por la militpropagando, donacis ruĝkrucan ambulancon aŭ instruis Esperanton al militkaptitoj aŭ aliaj internigitoj. La Deka UK en Parizo en 1914 okazis dum la komenco de la unua mondmilito. Je la 14a de aprilo 1917 L.L. Zamenhof mortis. Post la milito oni provis atingi akordon inter UEA kaj la landaj asocioj serve al komunaj celoj de la movado. Oni volis internacian lobiadon por la lingvo, propagandon kaj instruadon en landoj sen propra movado, atentigon pri radio-elsendaĵoj en Esperanto ktp., kaj por tio oni bezonis strukturon kaj financadon. En 1922 UEA kaj la landaj asocioj interkonsentis kunlabori laŭ la "kontrakto de Helsinki". En tiu Helsinko-sistemo, UEA unuflanke kaj la landaj asocioj aliflanke komune elektis kaj financis Internacian Centran Komitaton. Tiu ICK poste havis oficejon kaj direktoron (Robert Kreuz). Pro malkontentoj pri la helsinka organizo la naciaj societoj serĉis novan solvon. Ili minacis fondi novan internacian asocion, tiel ke UEA devis konsenti al kompromiso. En la UK de Kolonjo en 1933 oni subskribis interkonsenton, laŭ kiu la naciaj societoj aliĝas al UEA, pagas por siaj aligitaj membroj, kaj sendas anojn en la Komitaton. (La Interkonsento de Kolonjo estas la bazo ankaŭ por la nuntempa UEA, kun kelkaj intertempaj modifoj). Dum la 1930-aj jaroj en pluraj eŭropaj landoj kun ekstrem-dekstraj registaroj okazis malhelpoj al la libera disvolviĝo de la agado de de la asocioj kaj movadoj; tio frapis la laboristan Esperanto-movadon, sed ankaŭ neŭtralaj Esperanto-asocioj suferis malpermeson. Ankaŭ en Sovetunio esperantistoj ne plu povis havi organizan strukturon. La Dua mondmilito estis plia bato por la movado, precipe dum 1940-1944. Ankaŭ en la neŭtralaj aŭ nemilitantaj landoj la milito havis sekvojn, ekz. per rekrutigo de junaj viroj. Nur dum mallonga fazo post la milito, en orienta Eŭropo la esperantistoj rajtis reorganizi la landajn movadojn. Jam en 1949, kiam la komunismaj diktaturoj estis firme establitaj, multaj el tiuj landaj movadoj devis ĉesi labori. Nur post la morto de Stalin en 1953 la situacio fariĝis pli bona, sed en unuopaj landoj refondiĝo de landa asocio estis permesita nur post multaj jaroj. Daŭris sufiĉe longe ĝis tiuj landaj asocioj povis aliĝi al UEA, ekz. la soveta nur en 1989. uzo de Esperanto en Tajvano dum regado de Ĉiang Kai-ŝek estis ankaŭ tabua. Post la reveno de la orienteŭropaj asocioj (ĉ. aŭ post 1955) la movado penis laŭeble kunlabori kaj havi rilatojn malgraŭ problemoj en komunismaj diktaturoj. Okazis ekzemple, ke Universalaj Kongresoj kelkfoje estis aranĝataj en komunismaj landoj. La unua kazo estis en Zagrebo, Jugoslavio, en 1953. La unua UK aranĝita en lando de la sovetia bloko estis tiu de Varsovio en 1959. Poste proks. ĉiun kvaran fojon UK estis en orienteŭropa lando. Dum tiu ĉi periodo plifortiĝis Esperanto ankaŭ en Ĉinio kaj ankaŭ en la suda duono de la tero. Tio vidiĝis en la 1970aj jaroj ekzemple en la aliĝo de pluraj sudamerikaj landaj asocioj al UEA. En 1981 okazis la unua UK en la suda terduono, nome en Brasília. Teknika evoluo favoris Esperanto-muzikon, ĉar produktado de sondiskoj iĝis malpli multekosta. En la 1970aj jaroj ekaperis la kompaktkasedo (sonkasedo), kaj en la 1980aj jaroj la kompaktdisko (lumdisko). La orienteŭropa eksigo de komunismo en la komenco de la 1990-aj jaroj signifis novan epokon por la orienteŭropaj Esperanto-asocioj. La disfalo de burokrataj socialistaj reĝimoj en Sovetunio kaj la orienta Eǔropo forprenis per unu bato signifajn materiajn rimedojn, kiel subvenciitajn propraĵojn kaj eldonaĵojn, salajratajn funkciulojn kaj instruistojn. Esperantistaj organizaĵoj estis dekumitaj kaj kluboj fermitaj. Aliflanke, oni liberiĝis el oficialaj propagandaj politikoj. La interreto ekstaris kiel komunikilo por la ĝenerala publiko, kio profitigis la internacian Esperanto-komunumon. Konsidera parto de la Esperantaj komunikado kaj publikigado okazis de tiam nur interrete. En 2007 la Pola Radio havis sian lastan aeran elsendon kaj estis transigita al la interreto. == Eniri == La ĝenerala regulo por internacia vojaĝado estas, ke oni bezonos pasporton, (kaj vizon eldonitan de la cellando), ambaŭ validaj almenaŭ kiam vi transiras la limon (kvankam en multaj kazoj la postuloj estas multe pli striktaj). Kelkaj landoj donas al iu-landaj civitanoj vizan escepton, do en tiu kazo, simple prezenti pasporton ĉe la landlimo povas esti sufiĉa, aŭ oni eble bezonos peti antaŭan vojaĝpermeson, kiu estas multe pli facile akirebla ol vizo. Krome, kelkaj landoj, kiuj estas tre allogaj por turistoj, permesas al turism-vojaĝantoj eniri kaj resti por turismaj celoj per simpla identigilo (nur se ĝi validas por vojaĝi eksterlanden). === Pasporto === [[Dosiero:Passaportoitaliano2006.jpg|eta|Ekzemplo de itala pasporto]] Pasporto estas ĉefe identeca dokumento, donita al civitanoj dezirantaj vojaĝi eksterlanden. Formale, ĝi reprezentas peton de la Ministerio pri Eksterlandaj Aferoj al la aŭtoritatoj de la fremda lando por permesi al la vojaĝanto transiri la limon kaj resti en la fremda lando. Kelkaj gravaj rekomendoj: * Ĉiam kontrolu, ke via pasporto ne eksvalidiĝis aŭ baldaŭ eksvalidiĝos: multaj landoj postulas kelkajn monatojn da valideco antaŭ ol eldoni enirpermeson aŭ permesi al vi transiri la limon. Inter la landoj kun la plej striktaj regularoj estas Ĉinio: por akiri vizon, krom plenumi aliajn postulojn, via pasporto devas esti valida dum ses monatoj de via planita forirdato el Ĉinio (tial, via pasporto devas eksvalidiĝi almenaŭ ses monatojn post la dato de via planita revena flugo). * Kelkaj landoj povas rifuzi al vi eniron se vi havas vizojn aŭ stampojn de specifaj landoj en via pasporto. Tipa ekzemplo estas stampo de Israelo, kiu malhelpos vin eniri en multajn arabajn landojn (male, limstampo de araba lando ofte kaŭzas prokrastojn dum eniro en Israelon). Por tio, vi povas peti duan pasporton ĉe la policejo, por ke vi povu uzi unu por eniri kaj eliri Israelon kaj la alian por najbaraj arabaj landoj. * Certigu, ke vi havas sufiĉe da liberaj paĝoj en via pasporto por alglui ĉiujn necesajn stampojn kaj glumarkojn: vizoj por multaj landoj ofte okupas plenan paĝon, kaj vi bezonas almenaŭ unu plian liberan paĝon por eniraj kaj eliraj stampoj, por ĉiu lando, kiun vi vizitas. * Konservu vian pasporton tiel, ke ĝi ne fleksiĝu, trapikiĝu, varmiĝiĝu aŭ malsekiĝi: vi riskas difekti la elektronikan peceton interne de la kovrilo, kio povus malhelpi (aŭ malrapidigi) vian trairon tra la sekva landlimo. Ne necesas esti tro maltrankvila: ĝi estas desegnita por vojaĝado, do ĝi normale daŭros sian dekjaran validecon. * Kiam vi estas eksterlande kaj simple vagas tra la urbo, eble estas saĝe lasi vian pasporton en la hotela monŝranko kaj kunporti Fotokopio kaj alia dokumento pruvanta vian identecon: kvankam ili ne havas juran valoron, ili estos pli ol sufiĉaj en kazo de hazardaj kontroloj (se necese, vi estos akompanata al via hotelo por repreni la originalan dokumenton). Kompreneble, se vi vojaĝas ene de la lando, vi devas havi la originalojn kun vi. ====Eŭropa Unio==== Ĉiuj pasportoj el landoj de la Eŭropa Unio havas kelkajn komunajn trajtojn: ruĝa ("burgonj-vina") kovril-koloro, la surskribo "Eŭropa Unio" sur la kovrilo, teksto en la nacia lingvo kaj almenaŭ la angla, plus legendo tradukanta ĉiujn vortojn en la 24 oficialajn lingvojn de la Unio). Novaj pasportoj estas konataj kiel "elektronikaj" aŭ "biometriaj", kio signifas, ke ili inkluzivas elektronikan RFID (radiofrekvenca identigo) peceton sur la kovrilo, kiu povas esti legita sen rekta kontakto kun la metala surfaco de la peceto. La peceto enhavas alt-rezolucian version de la foto de la pasporto, ĉiujn informojn enhavitajn sur la ĉefa paĝo de la pasporto (tiu, kiu enhavas la foton), kaj la fingrospurojn de la posedanto. La tuta afero estas ĉifrita tiel ke la datumoj konservitaj sur la ĉipo povas esti legitaj nur per enigo de iuj informoj en la pasporto mem (tio estas, ĝi certigas, ke nur tiuj, kiuj povas fizike legi la ĉefan paĝon, ankaŭ povas legi la elektronikan ĉipon, teorie malhelpante malicajn individuojn ŝteli la informojn malproksime) kaj ke la informoj origine enigitaj ne estis ŝanĝitaj (tio estas, ĝi malhelpas, ke la cifereca foto en ŝtelita pasporto estu ŝanĝita por kongrui kun la aspekto de la ŝtelisto). La ĉefa paĝo de la pasporto ankaŭ enhavas sekcion enhavantan iujn personajn datumojn en maŝinlegebla formato, kiu, kombinita kun la biometria ĉipo, ebligas pli rapidajn limtransirojn: ekzemple, vojaĝante per aviadilo kun biometria pasporto (nun la plimulto), plenkreskaj eŭropaj civitanoj povas transiri la limon de la Schengen-areo (kaj enirante kaj elirante) uzante aŭtomatajn turnkrucojn. Biometria pasporto estas necesa por uzi la Programon pri Vizo-Senigo por Usono kaj tial peti ESTA. Pli detalaj informoj estas provizitaj Rete kaj ĉe ambasadejo de la loĝlando. == Vidi == === Spekti === * '''''[https://www.youtube.com/watch?v=FAu6vWQbdqg June kaj kune]''''' (2022) estas satira muzikalo pri IJK kaj internaciaj Esperanto-renkontiĝoj ĝenerale * '''''[https://www.youtube.com/watch?v=kFK5C2khdug&t=308 Petveturaj Aventuroj]''''' (2023) estas komedia muzikalo pri petvetura vojaĝo el la IJK al la oficejo de TEJO * '''''[https://www.youtube.com/watch?v=C4SUrL_3C3M La sorto gvidos vin]''''' (2023) === Zamenhof/Esperanto-objektoj === {{W|Zamenhof/Esperanto-objekto|Zamenhof/Esperanto-objektoj}} estas memoraĵoj kreitaj omaĝe al Esperanto aŭ al ĝia kreinto – {{W|L. L. Zamenhof}}. Ili troviĝas sur ĉiuj kontinentoj de la Tero kaj kelkaj eĉ [[Kosmo|ekstertere]]. Ilia listo troviĝas en {{W|Listo de Zamenhof/Esperanto-objektoj|Esperanto-Vikipedio}}. == Fari == === Esperanto-renkontiĝoj === '''{{W|Universala Kongreso de Esperanto}}''' estas la plej granda kaj signifa Esperanto-renkontiĝo. Ĝi okazas ĉiujare en alia loko ekde 1905. Por vojaĝantoj kun infanoj ĝi estas ofte akompanata de {{W|Internacia Infana Kongreseto}}. '''{{W|Internacia Junulara Kongreso}}''' estas la plej granda junulara Esperanto-renkontiĝo. Simile al UK ĝi okazas ĉiujare en alia loko. Krom UEA kaj la Landaj Asocioj, estas [https://uea.org/fakoj Fakaj Esperanto-asocioj] kiuj estas specialigitaj esperantistaj organizaĵoj, kiuj kunigas homojn laŭ specifaj profesioj, ŝatokupoj, mondkonceptoj aŭ interesoj. Ili funkcias kiel internaciaj retoj, ofte kunlaborantaj kun UEA (Universala Esperanto-Asocio) por pligrandigi la uzon de Esperanto en diversaj sferoj. Ili kompreneble ankaŭ organizas multajn eventoj. '''[https://eventaservo.org/ eventaservo.org]''' estas retejo, kiu listigas Esperanto-renkontiĝojn tutmonde – ekde la plej malgrandaj ĝis la plej grandaj. == Komuniki == La ĉefa lingvo de Esperantujo kompreneble estas Esperanto. Estas ankaŭ homoj kiuj parolas ĝin denaske, kiel filoj de diversnaciaj esperantistoj. {{W|Ido}} estas grandparte interkomprenebla kun Esperanto. Krom la denaskan lingvon, la E-parolantoj ofte parolas ankaŭ aliajn naciajn lingvojn, ja estas pruvite ke Esperanto faciligas la lernadon de aliajn lingvojn. == Aĉeti == "Esperantaĵoj" signifas "aĵojn rilatajn al Esperanto". Ĉi tiu termino ofte kovras kulturaĵojn, varojn, kantojn, aŭ kuriozaĵojn en la Esperanto-mondo, ekzemple tra UEA aŭ la Landaj Asocioj. Ili ofte estas aĉeteblajn Rete, ekzemple de la [https://katalogo.uea.org/ katalogo de UEA] aŭ de aliaj esperantaj organizoj. Ankaŭ, dum kongresoj, kutime eblas aĉeti librojn ktp. Estas ankaŭ privataj retaj vendejojn, ekzemple: : [https://esperantoworld.odoo.com/shop Vendejo de Lulu] – == Manĝi == Jen kelkaj fontoj kaj informoj pri receptoj en Esperanto: === Tradiciaj manĝaĵoj === : Ekzistas kuirlibroj en Esperanto, kiel ekzemple '''Kuirado kun koro''': familiaj receptoj kaj memoroj. === Vegetarismo kaj veganismo === '''[https://eo.wikipedia.org/wiki/Kiel_kuiri_sen_viando Kiel Kuiri Sen Viando]''' de Clara de Hess, enhavas pli ol mil receptojn. ankaŭ interesa la retejo: :[https://apetito.ikso.net/ Bonan Apetiton] - por vegetaraj kaj veganaj receptoj en Esperanto. == Trinki == === Drinkejo === [[Dosiero:Teoj en la gufujo (3167193668).jpg|eta|dekstre|240px|Teoj en gufujo dum la 52-a Internacia Seminario.]] '''Drinkejo''' estas dum pluraj Esperanto-aranĝoj loko por trinki alkoholajn kaj senalkoholajn trinkaĵojn. Ĝi povas esti proksime aŭ eĉ tute kunigita kun diskejo. === Gufujo === '''{{W|Gufujo}}''' estas loko dum Esperanto-aranĝoj, kie oni povas nokte trinki teon kaj eventuale manĝeti dolĉaĵojn. La loko estas kutime trankvila kun kandeloj anstataŭ normala lumo de lampoj. Foje en gufujo ankaŭ okazas koncertoj de kelkaj muzikistoj, kies ĝenro de muziko taŭgas por etoso de gufujo. == Loĝi == === Kampadejoj === [[Dosiero:Feliĉigaj Ferioj.jpg|eta|Libro pri la Primoŝtena esperanta kampadejo (1961-1980)]] En Esperantujo, kampadejoj ofte rilatas al la tendaraj ejoj uzataj dum Esperanto-renkontiĝoj aŭ al organizitaj tendaroj de junularaj Esperanto-grupoj. Jen kelkaj aspektoj de kampadejoj kaj tendaroj en Esperantujo: :Esperanto-renkontiĝoj: Multaj aranĝoj, precipe somere, okazas en lokoj kiuj ofertas kampadejojn por partoprenantoj, permesante pli malmultekostan loĝadon. :Junularaj tendaroj: Iuj Esperanto-asocioj organizas tendarojn, kie junuloj lernas kaj praktikas la lingvon en natura medio. :Lokoj: Kampadejoj ofte situas proksime de turismaj lokoj, kiel en la ĉirkaŭaĵo de Poreč, Kroatio, kiu ofertas belajn kampadejojn. :Kuba Esperanto-Asocio: La asocio ofte organizis sian nacian renkontiĝon, nomatan "Zamenhofa Metiejo", en diversaj kampadejoj kaj regionoj de la provinco Guantánamo. Tendaroj kaj kampadejoj estas grava parto de la Esperanto-kulturo, provizante lokon por komunuma vivo kaj lingva enmergiĝo. === Hosteloj === === Hoteloj === Esperanto estas la nomo de diversaj restoracioj kaj hoteloj en la mondo. Estas rimarkinde, ke plej multaj servistoj kaj eĉ estroj de la restoracioj apenaŭ scias, ke Esperanto estas neŭtrala internacia lingvo. Ofte la posedantoj de restoracioj kun la nomo "Esperanto" tute ne estas konataj kiel esperantistoj, sed ŝajne elektis la nomon pro ĝia ekzoteco. Hoteloj kun la nomo "Esperanto" troviĝas ekzemple en Slovakio, Germanio, Pollando kaj Senegalo. == Sekureco == [[File:1987 Gerda Malaperis!.jpeg|thumb|Gerda Malaperis!]] Esperantujo estas sekura komunumo, ja esperantistoj estas pacemaj homoj, kaj pri krimoj en Esperantujo oni povas nur legi en la fantaziaj krimromanoj de esperantaj verkistoj kiel la fama [http://claudepiron.free.fr/ Claude Piron]. Tion dirite, ankaŭ esperantistoj estas homoj, kompreneble, do la minimumaj normalaj atentigoj estas memorindaj. == Sano == == Respekto == == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references /> == Eksteraj ligiloj == {{Vikipedio}} * [https://eventaservo.org/ Eventa Servo] * [[b:Esperantuja gvidlibro por komencantoj|Esperantuja gvidlibro por komencantoj]] – libro ĉe [[w:Vikilibroj|Vikilibroj]] {{Skizo}} [[Kategorio:Esperanto-veturceloj|Esperantujo]] do4by7kbvklfgz6ihae3qj8xmrotc4a 0 6759 73580 2026-10-26T12:04:07Z Rdelre 27 Nova urbo en Turkio 73580 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = | bildotitolo = | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. == Kompreni == === Historio === === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} 1mod7cusi6wnrhri08sldl044chv94f 73581 73580 2026-10-26T12:25:20Z Rdelre 27 73581 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = | bildotitolo = | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj kelkaj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. == Kompreni == === Historio === === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} 74d08433nrm2jdgh3aiyjd3m4i9rawh 73582 73581 2026-10-26T12:26:39Z Rdelre 27 73582 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = | bildotitolo = | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj pluraj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. == Kompreni == === Historio === === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} 85mktw0kr86o1a0fl2olhjtwis5b4rt 73583 73582 2026-10-26T13:05:17Z Rdelre 27 Lago 73583 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = | bildotitolo = | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj pluraj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. La urbo kuŝas ĉe la bordo de la samnoma lago (turke ''İznik Gölü''), vasta 298&nbsp;km². == Kompreni == === Historio === === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} pw0b4ajujg18o658nvzcblocl2fjgx2 73584 73583 2026-10-26T13:09:11Z Rdelre 27 73584 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Ayasofya_Iznik_902.jpg | bildotitolo = Sankta Sofio | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj pluraj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. La urbo kuŝas ĉe la bordo de la samnoma lago (turke ''İznik Gölü''), vasta 298&nbsp;km². == Kompreni == === Historio === === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} 9xmzyxlssli3f24vbyzrl2n7p0u0war 73585 73584 2026-10-26T13:30:56Z Rdelre 27 /* Historio */ 73585 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Ayasofya_Iznik_902.jpg | bildotitolo = Sankta Sofio | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj pluraj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. La urbo kuŝas ĉe la bordo de la samnoma lago (turke ''İznik Gölü''), vasta 298&nbsp;km². == Kompreni == === Historio === ==== Guto da korinklina emo en la antikveco ==== Meze de montetoĉenoj estas, ĉe la orienta bordo de Nicea Lago, malgranda, fruktoriĉa ebenaĵo. Tie ŝajne jam la Grekoj fondis urbon antaŭ la 4-a jarcento a.K. La Misianoj detruis ĝin, kaj {{W|Antigono Monoftalmo|Antigono la Unuokululo}}, unu el la {{W|Diadoĥoj}} (sukcedintoj de {{W|Aleksandro la Granda}}), rekonstruigis ĝin en 315 a.K. kun la nova nomo ''Antigoneia''. Post 14 jaroj, Antigono mortis en batalo kaj {{W|Lisimaĥo}}, alia diadoĥo, prenis la urbon kaj ŝanĝis denove sian nomon al '''Νίκαια''' (= Niceo) memore de sia mortinta edzino, kiu nomiĝis ĝuste ''Νίκαια''. (...) === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} 3s8ddu23n9jp9wkkrnwg9p2wcyoktb6 73586 73585 2026-10-26T13:32:14Z Rdelre 27 /* Historio */ 73586 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Ayasofya_Iznik_902.jpg | bildotitolo = Sankta Sofio | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj pluraj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. La urbo kuŝas ĉe la bordo de la samnoma lago (turke ''İznik Gölü''), vasta 298&nbsp;km². == Kompreni == === Historio === ==== Guto da korinklineco en la antikveco ==== Meze de montetoĉenoj estas, ĉe la orienta bordo de Nicea Lago, malgranda, fruktoriĉa ebenaĵo. Tie ŝajne jam la Grekoj fondis urbon antaŭ la 4-a jarcento a.K. La Misianoj detruis ĝin, kaj {{W|Antigono Monoftalmo|Antigono la Unuokululo}}, unu el la {{W|Diadoĥoj}} (sukcedintoj de {{W|Aleksandro la Granda}}), rekonstruigis ĝin en 315 a.K. kun la nova nomo ''Antigoneia''. Post 14 jaroj, Antigono mortis en batalo kaj {{W|Lisimaĥo}}, alia diadoĥo, prenis la urbon kaj ŝanĝis denove sian nomon al '''Νίκαια''' (= Niceo) memore de sia mortinta edzino, kiu nomiĝis ĝuste ''Νίκαια''. (...) === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} 57lai56htp7kg6r8oo5dzd786r3yxhc 73587 73586 2026-10-26T13:32:43Z Rdelre 27 /* Guto da korinklineco en la antikveco */ 73587 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Ayasofya_Iznik_902.jpg | bildotitolo = Sankta Sofio | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj pluraj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. La urbo kuŝas ĉe la bordo de la samnoma lago (turke ''İznik Gölü''), vasta 298&nbsp;km². == Kompreni == === Historio === ==== Guto da korinklineco en antikva tempo ==== Meze de montetoĉenoj estas, ĉe la orienta bordo de Nicea Lago, malgranda, fruktoriĉa ebenaĵo. Tie ŝajne jam la Grekoj fondis urbon antaŭ la 4-a jarcento a.K. La Misianoj detruis ĝin, kaj {{W|Antigono Monoftalmo|Antigono la Unuokululo}}, unu el la {{W|Diadoĥoj}} (sukcedintoj de {{W|Aleksandro la Granda}}), rekonstruigis ĝin en 315 a.K. kun la nova nomo ''Antigoneia''. Post 14 jaroj, Antigono mortis en batalo kaj {{W|Lisimaĥo}}, alia diadoĥo, prenis la urbon kaj ŝanĝis denove sian nomon al '''Νίκαια''' (= Niceo) memore de sia mortinta edzino, kiu nomiĝis ĝuste ''Νίκαια''. (...) === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} shr7ddrojg3u5350a8mygfkliwm8sx8 73588 73587 2026-10-26T14:22:46Z Rdelre 27 /* Guto da korinklineco en antikva tempo */ 73588 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Niceo<br><small>''İznik''<small> | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Ayasofya_Iznik_902.jpg | bildotitolo = Sankta Sofio | lando = Turkio | regiono = [[Marmora regiono]] | loĝantaro = 44 236 (2022) | alto = 98 m }} '''{{W|İznik|Niceo}}''' (turke ''İznik''; antikve, greke ''Νίκαια'' kaj latine ''Nicaea'') estas urbo en [[Marmora regiono]] en okcidenta [[Turkio]]. Famigis la urbon la {{W|Unua koncilio de Niceo|1-a Koncilio de Niceo}}, tre frua tutmonda kristana koncilio okazinta sub la imperiestro {{W|Konstanteno la Granda|Konstanteno}}. En tiu tempo Niceo estis grava urbo proksima de la ĉefurbo de la Orienta Romia Imperio, {{W|Konstantinopolo}} (nun [[Istanbulo]]), kaj pluraj restaĵoj memorigas la turistojn pri tiu glora tempo. Aliaj vidindaj monumentoj kaj historiaj moskeoj datiĝas je la 14-a jarcento. La urbo kuŝas ĉe la bordo de la samnoma lago (turke ''İznik Gölü''), vasta 298&nbsp;km². == Kompreni == === Historio === ==== Guto da korinklineco en antikva tempo ==== Meze de montetoĉenoj estas, ĉe la orienta bordo de Nicea Lago, malgranda, fruktoriĉa ebenaĵo. Tie ŝajne jam la Grekoj fondis urbon antaŭ la 4-a jarcento a.K. La Misianoj detruis ĝin, kaj {{W|Antigono Monoftalmo|Antigono la Unuokululo}}, unu el la {{W|Diadoĥoj}} (sekvantoj de {{W|Aleksandro la Granda}}), rekonstruigis ĝin en 315 a.K. kun la nova nomo ''Antigoneia''. Post 14 jaroj, Antigono mortis en batalo kaj {{W|Lisimaĥo}}, alia diadoĥo, prenis la urbon kaj ŝanĝis denove sian nomon al '''Νίκαια''' (= Niceo) memore de sia mortinta edzino, kiu nomiĝis ĝuste ''Νίκαια''. (...) === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === === Ŝipe === === Aŭte === == Moviĝi == === Piede === === Per publika transporto === === Bicikle === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Marmora regiono}} 6wqkhu28vy10mi5ixbbp351luihwru7 0 6760 73594 2026-10-26T21:56:54Z Tiguliano 53 Kreis novan paĝon kun "{{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Velingtono | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:NZL-wellington-hafen.jpg | bildotitolo = Panoramo de la haveno | lando = Nov-Zelando | regiono = Norda Insulo | loĝantaro = 385.600 (2008) | alto = 0 }} '''{{W|Velingtono|Velingtono}}''' ('''''Wellington''''' en la angla, '''''Te Whanga-nui-a-Tara''''' en la Maoria) estas la ĉefurbo de [[Nov-Zelando]], situanta en la [[Norda Insulo]]. == Kompreni == File:OrientalB..." 73594 wikitext text/x-wiki {{Rubando}} {{Informkesto urbo | nomo = Velingtono | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:NZL-wellington-hafen.jpg | bildotitolo = Panoramo de la haveno | lando = Nov-Zelando | regiono = Norda Insulo | loĝantaro = 385.600 (2008) | alto = 0 }} '''{{W|Velingtono|Velingtono}}''' ('''''Wellington''''' en la angla, '''''Te Whanga-nui-a-Tara''''' en la Maoria) estas la ĉefurbo de [[Nov-Zelando]], situanta en la [[Norda Insulo]]. == Kompreni == [[File:OrientalBay.jpg|thumb|Velingtono - La distrikto Orienta Golfo vidita de la maro]] [[File:SIF-AroValley-1-Cropped.jpg|thumb|Domoj en la kvartalo Aro Valley]] === Historio === === Klimato === == Aliri == *[https://www.wellingtonairport.co.nz/ Wellington International Airport] (IATA: WLG) troviĝas en Rongotai, ĉirkaŭ 5 km sudoriente de la centro de la urbo. Ĝi situas sur istmo inter la Miramar-duoninsulo kaj Monto Viktoria. La Flughaveno Wellington estas grava transita punkto por enlandaj vojaĝantoj. Estas oftaj flugoj el [[Aŭklando]], kaj multaj aliaj cellokoj. Internaciaj flugoj el [[Aŭstralio]] ([[Sidnejo]], [[Melburno]], [[Brisbano]]) alvenas ĉirkaŭ dufoje ĉiutage: la vesperaj flugoj alvenas post noktomezo kiam plej multaj instalaĵoj estas fermitaj. Estas ankaŭ flugoj el Fiĝioj, [[Kanbero]], la Ora Marbordo kaj la [[Ĉatamaj Insuloj]]. Ekzistas ununura terminalo, por kaj enlandaj kaj internaciaj flugoj. Publika transporto haveblas per la Airport Express busservo apud la alvenhalo, kiu estas ekspresa busservo al la centra komerca centro. Pli malmultekosta alternativo estas la Metlink Route 2 buso, kiu veturas al la centra komerca centro de Hobart Street, kiu estas je 700-metra promenado de la flughaveno. Eliru de Pordo E kaj sekvu la ŝildojn. Kiam vi alvenos al la flughaveno, vi povas telefoni al la Metlink-helplinio ĉe 0800 801700 por informoj. Ĝentila persono respondos tre rapide. Se vi diros kien vi iras, ili diros al vi, kiun buson preni kaj eĉ kian specialan bileton aĉeti (ekzemple, se vi kaptas trajnon post eliro el la buso). Se vi vojaĝas en grupo, estos pli malmultekoste uzi kunveturan servon. Uber al centra komerca centro kostos ĉirkaŭ 20 eŭrojn. Turnu dekstren elirante el la terminalo kaj sekvu la ŝildojn al la "App-based Pickup Zone". Navedaj servoj, taksioj kaj kovrita aŭtoparkejo estas rekte antaŭ la terminalo. === Mapo === <mapframe text="Velingtono" width="650" height="450" zoom="11" latitude="-41.28333" longitude="174.7666" align="center" > </mapframe> === Aviadile === === Trajne === === Buse === == Moviĝi == === Perpiede === === Publika transporto === === Aŭte === == Vidi == == Fari == == Lerni == == Labori == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Esperanta loĝado === <!-- En (nomo de la urbo) estas {{Pasporta Servo gastigantoj|loko= |nombro= |jaro= |monato=}}. --> === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|Nov-Zelando}} kddivuff1d2eud7p5oi60thi02dakr7 0 6761 73596 2026-10-27T08:45:27Z Tiguliano 53 Kreis novan paĝon kun "{{Rubando|Museu de Arte Contemporânea (cropped).jpg}} {{Informkesto urbo | nomo = Niterojo | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Boa_Viagem_Niter%C3%B3i.JPG | bildotitolo = Urbodomo | lando = Brazilo | regiono = Rio-de-Ĵanejrio | loĝantaro = 496.696 (2015) | alto = 0 }} '''{{W|Niterói|Niterojo}}''' ('''''Niterói''''' en la portugala), estas urbo en [[Brazilo|Brazila]] regiono [[Rio-de-Ĵanejrio]]. == Kompreni == Ĝi situas je la orienta flanko de ma..." 73596 wikitext text/x-wiki {{Rubando|Museu de Arte Contemporânea (cropped).jpg}} {{Informkesto urbo | nomo = Niterojo | flago = | flagograndeco = | bildo = Dosiero:Boa_Viagem_Niter%C3%B3i.JPG | bildotitolo = Urbodomo | lando = Brazilo | regiono = Rio-de-Ĵanejrio | loĝantaro = 496.696 (2015) | alto = 0 }} '''{{W|Niterói|Niterojo}}''' ('''''Niterói''''' en la portugala), estas urbo en [[Brazilo|Brazila]] regiono [[Rio-de-Ĵanejrio]]. == Kompreni == Ĝi situas je la orienta flanko de markolo liganta la atlantikan oceanon al la golfo de Guanabara, rekte vidalvide de la metropolo Rio-de-Ĵanejro. === Historio === === Klimato === == Aliri == === Aviadile === === Trajne === === Buse === == Moviĝi == === Perpiede === === Publika transporto === === Aŭte === == Vidi == <gallery> Dosiero:Niteroi Museu de Arte Contemporanea 2005-03-15.jpg Dosiero:Morro do Pico - Niteroi - RJ.JPG Dosiero:Niterói bay and contemporary musem.jpg Dosiero:12182721 - Museu de Arte Contemporânea de Niterói - Rio de Janeiro - RJ - Brazil.jpg </gallery> <small>En la galeriaj fotoj aparte elstaras la futurisme aspekta loka muzeo de nuntempa arto.</small> == Fari == == Lerni == == Labori == == Aĉeti == === Vendejaroj === == Manĝi == == Trinki == == Loĝi == === Esperanta loĝado === <!-- En (nomo de la urbo) estas {{Pasporta Servo gastigantoj|loko= |nombro= |jaro= |monato=}}. --> === Kampadejoj === === Hosteloj === === Hoteloj === == Sekureco == == Esperanto == Nuntempe funkciantaj Esperanto-grupoj en Niterói: * ''Esperanto-klubo Niterói'' aŭ tre neformale "Niteroja Esperanto-klubo" (NITEK). :Adreso: Avenuo Ernâni do Amaral Peixoto, n-ro 207, ĉambro 810. BR-24022-900 Niterói, :[https://www.facebook.com/p/Niteroja-Esperanto-klubo-100068931747067/ paĝo en la retejo Facebook]. * Studgrupo de ''Instituto Espírita Bezerra de Menezes'' :Adreso: Strato Coronel Gomes Machado, 140. BR-24020-065 Niterói. === Lokaj esperantistoj === == Konsulejoj == == Viziti plu == == Rimarkoj == <references/> {{Skizo}} {{Parto de|<!-- nomo de supera geografia unuo, ekz. regiono aŭ lando -->}} shhh1xeo87wopze7xg4fuswax728zjj