ویکی‌واژه fawiktionary https://fa.wiktionary.org/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C%D9%88%D8%A7%DA%98%D9%87:%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%D9%94_%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C MediaWiki 1.47.0-wmf.10 case-sensitive مدیا ویژه بحث کاربر بحث کاربر ویکی‌واژه بحث ویکی‌واژه پرونده بحث پرونده مدیاویکی بحث مدیاویکی الگو بحث الگو راهنما بحث راهنما رده بحث رده پیوست بحث پیوست TimedText TimedText talk پودمان بحث پودمان Event Event talk 0 6366 908607 897954 2026-07-09T09:05:46Z Shams948 4275 الاغ/ویرایش 908607 wikitext text/x-wiki ==فارسی== [[پرونده:White donkey 01.jpg|بندانگشتی|245px|چپ]] ===ریشه‌شناسی=== {{پهلوی}} ===آوایش=== */اُلاغ/ ===[[file:Nuvola apps bookcase2.png|35px]] اسم=== '''الاغ''' #حیوان اهلی از تیره اسب‌سانان← [[خر]]. #{{قدیم}}: هر نوع مرکبی، بویژه [[اسب]]. #{{مجاز}}: پیک، قاصد، [[چاپار]]. عوارضی که برای پیک‌ها یا چهارپایانٓ پیک‌ها می‌گرفتند. #{{عامیانه}}: نفهم، احمق، نوعی دشنام. ===واژه‌های مشتق شده=== *[[الاغی]]، [[الاغچی]]، [[الاغ‌بان]]، [[الاغ‌دار]]، [[الاغ بندری]] {{-}} {{ترجمه-بالا}} *{{آلمانی}}: [[Esel]] *{{انگلیسی}}: [[donkey]] *[[moke]] *[[ass]] *[[jackass]] *[[burro]] *{{ایتالیایی}}: [[asino]] *{{کردی}}: [[merkep]] ،[[merkeb]] {{ترجمه-پایین}} ====منابع==== *فرهنگ بزرگ سخن/ فرهنگ لغت معین [[رده:اسم‌های ترکی]] [[رده:اسم‌های آذری]] [[رده:اصطلاحات با پیشوند اُل]] [[رده:اصطلاحات با پسوند آغ]] frafq8iq0lghcxhlxp8j0i100wgk9ob 0 38044 908604 626656 2026-07-08T17:19:37Z Fernando Arash 45941 /* اسم */ 908604 wikitext text/x-wiki ==فارسی== (چُ) ===اسم=== # چین و شکن روی پارچه یا پوست بدن. # ====منابع==== * فرهنگ لغت معین ====برگردان‌ها==== ;{{ایتالیایی}}: ===اسم=== [[pleurite]] [[رده:اسم‌های فارسی]] ;{{انگلیسی}}: [[wrinkle]] *[[wizen]] *[[shrinkage]] *[[pucker]] *[[puchery]] *[[plica]] *[[touse]] *[[shrivel]] *[[shrinker]] *[[shrinkable]] *[[shrink]] *[[rumple]] *[[rugosity]] *[[ruga]] *[[ruffe]] *[[ruff]] *[[flaccid]] *[[crimpy]] *[[constringe]] *[[cockle]] *[[rugose]] *[[ruck]] *[[crump]] *[[withered]] *[[crow's foot]] *[[plasmolysis]] t34p258rjinuxxixbuyamkbwxcphu5j 908605 908604 2026-07-08T17:19:56Z Fernando Arash 45941 /* اسم */ 908605 wikitext text/x-wiki ==فارسی== (چُ) ===اسم=== # چین و شکن روی پارچه یا پوست بدن. #بر اساس مدخل لغت‌نامه دهخدا، تفاوت در تلفظ و ریشه مشخص می‌شود: · چروک [چَ] (ترکی، اِ) → این مدخل ترکی است و به معنای نان (مطلق نان، نان توشه راه، یا نان ریزه‌شده برای اشکنه) می‌باشد. تلفظ آن با فتحه (ـَ) روی «چ» است. · چروک [چُ] (اِ) → این مدخل فارسی است و به معنای چین و شکن (در پوست، جامه، یا پارچه) می‌باشد. تلفظ آن با ضمه (ـُ) روی «چ» است. همچنین در همین مدخل، یک کاربرد صفتی به معنای «پوسیده و فرسوده» هم آمده که باز هم با تلفظ [چُ] و ریشه‌اش «بترکی» (یعنی از ترکی گرفته شده) معرفی شده است. بنابراین خلاصه: · چروک [چَ] = ترکی (به معنای نان) · چروک [چُ] = فارسی (به معنای چین و شکن)    (البته معنای پوسیده در همین مدخل، ریشه‌اش ترکی ذکر شده، اما خود واژه با تلفظ فارسی [چُ] آمده است.) ====منابع==== * فرهنگ لغت معین ====برگردان‌ها==== ;{{ایتالیایی}}: ===اسم=== [[pleurite]] [[رده:اسم‌های فارسی]] ;{{انگلیسی}}: [[wrinkle]] *[[wizen]] *[[shrinkage]] *[[pucker]] *[[puchery]] *[[plica]] *[[touse]] *[[shrivel]] *[[shrinker]] *[[shrinkable]] *[[shrink]] *[[rumple]] *[[rugosity]] *[[ruga]] *[[ruffe]] *[[ruff]] *[[flaccid]] *[[crimpy]] *[[constringe]] *[[cockle]] *[[rugose]] *[[ruck]] *[[crump]] *[[withered]] *[[crow's foot]] *[[plasmolysis]] cktpphobftuhwwn7950p647ccmse0fj 0 39037 908611 606807 2026-07-09T09:27:56Z Shams948 4275 خربنده/ویرایش 908611 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی}} ===آوایش=== */خَر/بَنده/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] اسم مرکب=== '''خربنده''' #کسی که [[خر]= را کرایه می‌دهد؛ نگاهبان خر← [[خرکچی]]، [[الاغ‌بان]]. ====منابع==== * فرهنگ لغت معین [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] [[رده:واژه‌های مرکب فارسی]] l0wpf6g7wxw8s1pirb558p23oqvww6b 908612 908611 2026-07-09T09:29:53Z Shams948 4275 خربنده/اصلاح 908612 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی}} ===آوایش=== */خَر/بَنده/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] اسم مرکب=== '''خربنده''' #کسی که [[خر]] را کرایه می‌دهد؛ نگاهبان خر← [[خرکچی]]، [[الاغ‌بان]]. ====منابع==== * فرهنگ لغت معین [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] [[رده:واژه‌های مرکب فارسی]] [[رده:اصطلاحات با پیشوند خَر]] rydjvgjfpv6tefmoqhxlsybrnda877c 0 39086 908610 606901 2026-07-09T09:23:09Z Shams948 4275 خرکچی/ویرایش 908610 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی}} ===آوایش=== */خَرَک/چِی/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] صفت=== '''خرکچی''' # آن که [[خر]] را کرایه دهد؛ [[الاغ‌بان]]، [[خربنده]]. ====منابع==== * فرهنگ لغت معین [[رده:صفت]] [[رده:صفت‌های فارسی]] [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] [[رده:واژه‌های مرکب فارسی]] [[رده:اصطلاحات با پسوند چی]] nyu7gx3457d0kt43aerpz0gukcqt9gu 0 47237 908606 612086 2026-07-08T17:21:40Z Fernando Arash 45941 /* اسم */ 908606 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===اسم=== # لوازم مورد نیاز نوزاد که معمولاً خانوادة عروس برای اولین زایمان فرزند دختر خودشان تهیه می‌کنند. # سیسمونی کلمه‌ای است که در زبان فارسی به مجموعه‌ای از لوازم و لباس‌های نوزاد گفته می‌شود که معمولاً قبل از تولد نوزاد تهیه می‌شود. ریشه دقیق این کلمه هنوز به طور قطعی مشخص نشده است، اما چند نظریه در این باره وجود دارد: تلفظی از کلمه زایسبان: برخی معتقدند که سیسمونی تلفظی از کلمه “زایسبان” است که در گذشته به معنای وسایل و اسباب مربوط به زایمان بوده است. با گذشت زمان، این کلمه دچار تحول معنایی شده و به سیسمونی تبدیل شده است. ریشه سانسکریت: نظریه دیگری نیز وجود دارد که ریشه کلمه سیسمونی را به زبان سانسکریت مرتبط می‌داند. در زبان سانسکریت، کلمه‌ای شبیه به سیسمونی وجود دارد که به معنای لوازم نوزاد است. کلمه زائو: برخی نیز معتقدند که سیسمونی از کلمه “زائو” (به معنای زنی که زایمان کرده است) گرفته شده است. در برخی مناطق، به ویژه در لهجه اهالی قم، کلمه “زییسمون” به معنای لوازم نوزاد بوده است. به طور کلی، ریشه دقیق کلمه سیسمونی هنوز مشخص نیست و ممکن است ترکیبی از این نظریه‌ها باشد. آنچه مسلم است، این کلمه ریشه در فرهنگ و زبان فارسی دارد و به عنوان بخشی از آداب و رسوم مربوط به تولد نوزاد در ایران مورد استفاده قرار می‌گیرد. نکات جالب درباره سیسمونی: تاریخچه: رسم تهیه سیسمونی برای نوزاد اول در بسیاری از فرهنگ‌ها وجود دارد و قدمتی طولانی دارد. معنی: سیسمونی به معنای آماده‌سازی برای ورود نوزاد به دنیاست و نمادی از عشق و علاقه خانواده به نوزاد است. آداب و رسوم: در ایران، تهیه سیسمونی با آداب و رسوم خاصی همراه است که از جمله آن‌ها می‌توان به جشن سیسمونی اشاره کرد. ====منابع==== * فرهنگ لغت معین * https://www.sismonininima.ir/%D8%B1%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%84%D9%85%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D9%85%D9%88%D9%86%DB%8C/ [[رده:اسم‌های فارسی]] ha4mjvqrd4cvxx4r68tnt00cogoh2h6 4 219409 908603 2026-07-08T15:57:56Z Shams948 4275 در حال ایجاد ویکی‌واژه:نظرخواهی‌ها/۲۰۲۶-۰۷/عنوان نظرخواهی 908603 wikitext text/x-wiki === کاربران دانه شمار=== * نظرخواهی درباره: کاری به ویکی‌ خواهرهای دیگر ندارم باید مدیران و دیوانسالاران محترم ویکی واژه از کاربران ویژه بهره‌گیری نماید، زیرا که بستر ویکی‌واژه مانند ویکی‌پدیا نیست که همه مشتاق مشارکت در آن باشند. این موضوع را می‌توان به چند دلیل استناد کرد، اول این است که صفحات ویکی واژه راجع به سرواژه است و هر کسی علاقه‌ای به ساخت واژه یا ویرایش در آن نشان نمی‌دهد بطور واضح همه کس دهخدا نمی‌شود. ایران مگر چند لغت شناس داشته فوقش ۲۰ نفر، دهخدا، معین، عمید، پورداوود، و تعدادی دیگر. منظورم اینست نباید انتظار داشت در صفحه تغییرات اخیر ویکی‌واژه فعالیت بیش از ۵۰ نفر را شاهد یود. <!-- to avoid alteration in description of technical votes, substitute above any transcluded templates subject to edit --> * شروع نظرخواهی: ۰۰:۰۱، ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۶ (UTC) * پایان نظرخواهی: ۲۳:۵۹، ۱۳ اوت ۲۰۲۶ (UTC) {{زودرس}} <!-- این خط را بعد از آغاز نظرخواهی حذف کنید --> * ایجاد کنندهٔ نظرخواهی: [[کاربر:Shams948|Shams948]] ([[بحث کاربر:Shams948|بحث]]) ۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۵۷ (UTC) * بحث: *: [[تصویر:Wikt rei-artur3.svg|20px]] '''[[WT:BP#]]''' *: [[تصویر:Wikt rei-artur3.svg|20px]] '''[[بحث کاربر:#]]''' *: [[تصویر:Wikt rei-artur3.svg|20px]] '''[[بحث ویکی‌واژه:نظرخواهی‌ها/۲۰۲۶-۰۷/عنوان نظرخواهی]]''' ==== موافق‌ها ==== <!-- Enter {{subst:support}} on next blank line to vote in support of this proposal. --> ==== مخالف‌ها ==== <!-- Enter {{subst:oppose}} on next blank line to vote in opposition to this proposal. --> ==== ممتنع‌ها ==== <!-- Enter {{subst:abstain}} on next blank line to cast a blank ballot on this proposal. --> ==== تصمیم ==== * mrtd41ry0o4uxy84jrvcs07i2ivcsw4 0 219410 908608 2026-07-09T09:10:21Z Shams948 4275 الاغ بندری/ایجاد 908608 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی/ترکی}} ===آوایش=== */اُلاغ/بندری/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] اسم مرکب=== '''الاغ‌بندری''' #{{جانوران}}: نوعی [[الاغ]] کوچک و چالاک. #به الاغ بندری گرفتن← چهارپایان را برای بیگاری بردن. ====منابع==== *فرهنگ بزرگ سخن [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] f2i3iuqes3420u6gl4i1oonv46ks9hn 0 219411 908609 2026-07-09T09:18:50Z Shams948 4275 الاغ‌بان/ایجاد 908609 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی/ترکی}} ===آوایش=== */اُلاغ/بان/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] صفت=== '''الاغ‌بان''' #[[خرکچی]]. #:[[الاغ|الاغ‌ها]] ... می‌گذشتند و الاغ‌بان‌ها، [[هین]] کنان آنها را به جلو می‌راندند. «[[اسلامی ندوشن]]» ====منابع==== *فرهنگ بزرگ سخن [[رده:صفت]] [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] [[رده:واژه‌های مرکب فارسی]] [[رده:اصطلاحات با پسوند بان]] 0z02tvxum2ps5ucssdisrqsmuu28okw 0 219412 908613 2026-07-09T09:35:43Z Shams948 4275 الاغچی/ایجاد 908613 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی/ترکی}} ===آوایش=== */اُلاغ/چِی/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] صفت=== '''الاغچی''' #آنکه تعدادی [[الاغ]] دارد و آنها را کرایه می‌دهد. #:یکی دو نفر شاگرد الاغچی هم برای راندن الاغ‌ها باید همراه باشد.‌«[[مستوفی]]» ====منابع==== *فرهنگ بزرگ سخن [[رده:صفت]] [[رده:صفت‌های فارسی]] [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] [[رده:واژه‌های مرکب فارسی]] [[رده:اصطلاحات با پسوند چی]] jdu8nzss2zc45y4hyjlsj69r6hngt04 0 219413 908614 2026-07-09T09:40:34Z Shams948 4275 الاغ‌دار/ایجاد 908614 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی/ترکی}} ===آوایش=== */اُلاغ/دار/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] صفت=== '''الاغدار''' #دوره‌گردی که میوه و چیزهای دیگر روی [[الاغ]] می‌گرداند و می‌فروشد← [[الاغچی]]. ====منابع==== *فرهنگ بزرگ سخن [[رده:صفت]] [[رده:صفت‌های فارسی]] [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] [[رده:واژه‌های مرکب فارسی]] [[رده:اصطلاحات با پسوند دار]] ctrla5z2mpkovv93sy3mwoqofacu9tf 0 219414 908615 2026-07-09T09:46:50Z Shams948 4275 الاغی/ایجاد 908615 wikitext text/x-wiki ==فارسی== ===ریشه‌شناسی=== *{{فارسی/ترکی}} ===آوایش=== */اُلاغی/ ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] صفت نسبی=== '''الاغی''' #مربوط به [[الاغ]]؛ مناسب الاغ‌ها← [[الاغ‌دار]]. ===[[تصویر:Nuvola apps bookcase2.png|30px]] حاصل مصدر=== #{{غیرمؤدبانه}}: احمق و بی‌شعور بودن، [[نفهمی]]. #:آدمی به این الاغی ندیده بودم. ====منابع==== *فرهنگ بزرگ سخن [[رده:صفت نسبی]] [[رده:حاصل مصدر]] [[رده:اسم‌های مرکب فارسی]] 9v85o7ub1hj88zj641vgjcmo2x7c8zs