ویکی‌واژه fawiktionary https://fa.wiktionary.org/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C%D9%88%D8%A7%DA%98%D9%87:%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%D9%94_%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C MediaWiki 1.47.0-wmf.24 case-sensitive مدیا ویژه بحث کاربر بحث کاربر ویکی‌واژه بحث ویکی‌واژه پرونده بحث پرونده مدیاویکی بحث مدیاویکی الگو بحث الگو راهنما بحث راهنما رده بحث رده پیوست بحث پیوست TimedText TimedText talk پودمان بحث پودمان Event Event talk باادب 0 31946 917001 913378 2026-10-23T10:27:05Z SHAPUR1933 47286 /* صفت مرکب */ 917001 wikitext text/x-wiki ==فارسی== (اَ دَ) ===صفت مرکب=== #[[دارای]] ادب، مؤدب. مق بی ادب. کسی که از کلمات ناسزا و زشت استفاده نمیکند. مترادف '''انگلیسی''':Polite ====منابع==== * فرهنگ لغت معین [[رده:صفت‌های مرکب فارسی]] awum2kp7g3rdjtzs19o30l4ep193n3t 917003 917001 2026-10-23T10:29:44Z SHAPUR1933 47286 917003 wikitext text/x-wiki ==فارسی== (اَ دَ) ===صفت مرکب=== #[[دارای]] ادب، مؤدب. مق بی ادب. کسی که از کلمات ناسزا و زشت استفاده نمیکند. مترادف '''انگلیسی''':Polite متضاد: [[بی_ادب|بی ادب]] ====منابع==== * فرهنگ لغت معین [[رده:صفت‌های مرکب فارسی]] iukvx2xaaoey8u0jrf4h8ew7cpj6tjc могу 0 220177 916997 916743 2026-10-22T22:41:36Z NVS MHN 47119 916997 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از [[мочь]] (توانستن)؛ شکل اول‌شخص مفرد حال ساده. === آوایش === * {{آیپا|/mɐˈɡu/}} === فعل === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''могу''' </div> # اول‌شخص مفرد حال ساده [[мочь]]؛ [[می توانم]]. #: ''Я могу помочь.'' #:: من می‌توانم کمک کنم. #: ''Я не могу прийти.'' #:: من نمی‌توانم بیایم. # {{مجاز}} [[قادرم]]، [[توانایی دارم]]؛ در عبارت‌های مؤدبانه یا شرطی. #: ''Могу я войти?'' #:: می‌توانم وارد شوم؟ ==== صرف ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! colspan="2" | حال ساده |- | من || style="background:#ffe;" | '''могу''' |- | تو || можешь |- | او/آن || может |- | ما || можем |- | شما || можете |- | آن‌ها || могут |} ==== مترادف‌ها ==== * [[в состоянии]] * [[умею]] (در برخی بافت‌ها) * [[имею возможность]] ==== متضادها ==== * [[не могу]] * [[не в состоянии]] ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[мочь]] * [[может]] * [[можем]] * [[можете]] * [[могут]] ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|می‌توانم}} * {{ت|ar|استطيع}} * {{ت|de|ich kann}} * {{ت|en|I can}} * {{ت|fa|میتوانم}} * {{ت|fr|je peux}} * {{ت|it|posso}} * {{ت|tr|yapabilirim}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[мочь]] · [[может]] · [[можем]] · [[можете]] · [[могут]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Толковый словарь'' С. И. Ожегова * ''Малый академический словарь'' (МАС) * ''Русская грамматика'' (под ред. Н. Ю. Шведовой) * [https://gramota.ru/poisk?query=могу&mode=slovari Грамота.ру: могу] fe8lep65djnmmylxpnzs5ms6bxpmh4q -да 0 220323 916989 2026-10-22T14:21:36Z NVS MHN 47119 -да 916989 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === جزء پسوندی غیرزایا در برخی قیدهای اشاره و پرسشی روسی. این جزء در ساخت قیدهایی مانند [[сюда]]، [[туда]] و [[оттуда]] دیده می‌شود و به‌تنهایی پسوند مستقل و زایا نیست. === آوایش === * {{آیپا|/-də/}} === پسوند === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''-да''' </div> # جزء پسوندی در برخی قیدهای اشاره و پرسشی؛ بر جهت یا مکان دلالت دارد. #: [[сюда]] (به اینجا) #: [[туда]] (به آنجا) #: [[оттуда]] (از آنجا) #: [[докуда]] (تا کجا) #: [[покуда]] (تا زمانی که؛ فعلاً) <div style="background:#fff8e1; border-right:3px solid #f0c36d; padding:6px 10px; margin:8px 0; font-size:90%;"> '''نکته:''' '''-да''' در روسی معیار پسوند سازندهٔ مستقل نیست و تنها در شمار محدودی قید باقی مانده است. </div> ==== صرف ==== * این جزء خود صرف نمی‌شود و بخشی از ستاک قید است. ==== مترادف‌ها ==== * [[-куда]] * [[-туда]] * [[-сюда]] ==== متضادها ==== * — ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[сюда]] (به اینجا) * [[туда]] (به آنجا) * [[оттуда]] (از آنجا) * [[докуда]] (تا کجا) * [[покуда]] (تا زمانی که) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|جزء پسوندی مکانی}} * {{ت|ar|ـ}} * {{ت|de|-}} * {{ت|en|-}} * {{ت|fa|-}} * {{ت|fr|-}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[сюда]] · [[туда]] · [[оттуда]] · [[докуда]] · [[покуда]] </div> ==== منابع ==== * ''Русская грамматика'' (под ред. Н. Ю. Шведовой) * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=сюда&mode=slovari Грамота.ру: сюда] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=сюда Multitran: сюда] 0qqz6g88vtubgx2662a8kxxj7jy03ic докуда 0 220324 916990 2026-10-22T20:04:32Z NVS MHN 47119 докуда 916990 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از [[до-]] (پیشوند به معنای «تا») + [[куда]] (به کجا). هم‌ریشه با [[покуда]] (تا زمانی که) و [[откуда]] (از کجا). === آوایش === * {{آیپا|/dɐˈkudə/}} === قید === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''докуда''' </div> # [[تا کجا]]؛ قید پرسشی برای پرسیدن کرانه یا پایان مکان. #: ''Докуда ты идёшь?'' (تا کجا می‌روی؟) #: ''Докуда доехать до города?'' (تا کجا به شهر می‌رسیم؟) # [[تا جایی که]]؛ قید نسبی برای بیان حد مکان. #: ''Докуда хватает глаз — степь.'' (تا هر جا که چشم می‌بیند، دشت است.) # {{مجاز}} [[تا چه زمانی]]، [[تا کی]]؛ در پرسش یا بیان حد زمان. #: ''Я не знаю, докуда он останется.'' (نمی‌دانم تا چه زمانی می‌ماند.) # محاوره‌ای: [[تا چه حد]]، [[تا چه اندازه]]. #: ''Докуда можно терпеть?'' (تا چه حد می‌توان تحمل کرد؟) <div style="background:#fff8e1; border-right:3px solid #f0c36d; padding:6px 10px; margin:8px 0; font-size:90%;"> '''نکته:''' در روسی معیار امروز، برای «تا چه زمانی» بیشتر '''до каких пор''' به کار می‌رود و '''докуда''' بار محاوره‌ای دارد. </div> ==== صرف ==== * قید بدون صرف است. ==== مترادف‌ها ==== * [[до какого места]] (تا چه جایی) * [[до каких пор]] (تا چه زمانی) * [[покуда]] (تا زمانی که) ==== متضادها ==== * [[откуда]] (از کجا) * [[куда]] (به کجا) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[докуда-то]] (تا جایی، محاوره‌ای) * [[докуда-нибудь]] (تا جایی، محاوره‌ای) * [[покуда]] (تا زمانی که) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|تا کجا}} * {{ت|ar|الى اين}} * {{ت|de|bis wohin}} * {{ت|en|how far}} * {{ت|fa|تا کجا}} * {{ت|fr|jusqu'où}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[куда]] · [[откуда]] · [[покуда]] · [[до каких пор]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Толковый словарь'' С. И. Ожегова, Н. Ю. Шведовой * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=докуда&mode=slovari Грамота.ру: докуда] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=докуда Multitran: докуда] hzvjxbmevtqf4hdjy0k7qhcak0ffe9b откуда 0 220325 916991 2026-10-22T20:08:30Z NVS MHN 47119 откуда 916991 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از [[от-]] (پیشوند به معنای «از») + [[куда]] (به کجا). هم‌ریشه با [[куда]] (به کجا) و [[докуда]] (تا کجا). === آوایش === * {{آیپا|/ɐtˈkudə/}} ** تلفظ روسی: {{audio|ru|Ru-откуда.ogg}} === قید === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''откуда''' </div> # [[از کجا]]؛ قید پرسشی برای پرسیدن مبدأ یا منبع. #: ''Откуда ты приехал?'' (از کجا آمده‌ای؟) #: ''Откуда ты знаешь?'' (از کجا می‌دانی؟) # [[از جایی که]]؛ قید نسبی برای بیان مبدأ. #: ''Он вернулся откуда пришёл.'' (او از همان‌جا که آمده بود بازگشت.) # محاوره‌ای: [[چطور]]، [[از کجا]]؛ در پرسش‌های تعجبی. #: ''Откуда мне знать?'' (من از کجا بدانم؟) #: ''Откуда такая уверенность?'' (این اطمینان از کجا می‌آید؟) ==== صرف ==== * قید بدون صرف است. ==== مترادف‌ها ==== * [[из какого места]] (از چه جایی) * [[от какого источника]] (از چه منبعی) ==== متضادها ==== * [[куда]] (به کجا) * [[докуда]] (تا کجا) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[откуда-то]] (از جایی) * [[откуда-нибудь]] (از جایی، هر جا) * [[откуда-либо]] (از جایی) * [[неоткуда]] (از هیچ‌جا) * [[кое-откуда]] (از بعضی جاها) * [[откуда ни возьмись]] (ناگهان سر و کله‌اش پیدا شد) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|از کجا}} * {{ت|ar|من این}} * {{ت|de|woher}} * {{ت|en|where from}} * {{ت|fa|از کجا}} * {{ت|fr|d'où}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[куда]] · [[докуда]] · [[оттуда]] · [[откуда-то]] · [[неоткуда]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Толковый словарь'' С. И. Ожегова, Н. Ю. Шведовой * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=откуда&mode=slovari Грамота.ру: откуда] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=откуда Multitran: откуда] l53k5xop4izfksdiko3iceh64my0mfu -куда 0 220326 916992 2026-10-22T20:30:39Z NVS MHN 47119 -куда 916992 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === جزء غیرزایا در برخی قیدهای پرسشی و اشاره‌ای روسی. در روسی معیار، '''-куда''' پسوند مستقل و زایا نیست و بهتر است آن را جزء ریشه‌ای این قیدها دانست، نه پسوندی جدا. === آوایش === * {{آیپا|/-kudə/}} === پسوند === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''-куда''' </div> # جزء غیرزایا در ساخت برخی قیدهای پرسشی و اشاره‌ای؛ بر جهت یا مبدأ دلالت دارد. #: [[куда]] (به کجا) #: [[докуда]] (تا کجا) #: [[откуда]] (از کجا) #: [[покуда]] (تا زمانی که؛ فعلاً) #: [[откуда-то]] (از جایی) <div style="background:#fff8e1; border-right:3px solid #f0c36d; padding:6px 10px; margin:8px 0; font-size:90%;"> '''نکته:''' بهتر است این جزء را در تحلیل صرفی، بخشی از ریشهٔ قید بدانیم؛ نه پسوندی مستقل. </div> ==== صرف ==== * این جزء خود صرف نمی‌شود و بخشی از ستاک قید است. ==== مترادف‌ها ==== * [[-туда]] * [[-сюда]] * [[-да]] ==== متضادها ==== * — ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[куда]] (به کجا) * [[докуда]] (تا کجا) * [[откуда]] (از کجا) * [[покуда]] (تا زمانی که) * [[откуда-то]] (از جایی) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|جزء قیدهای مکانی}} * {{ت|ar|ـ}} * {{ت|de|-}} * {{ت|en|-}} * {{ت|fa|-}} * {{ت|fr|-}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[куда]] · [[докуда]] · [[откуда]] · [[покуда]] · [[откуда-то]] </div> ==== منابع ==== * ''Русская грамматика'' (под ред. Н. Ю. Шведовой) * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=куда&mode=slovari Грамота.ру: куда] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=куда Multitran: куда] fkjf3pflb6mv9xg00qvs2x8z6utaf1o -туда 0 220327 916993 2026-10-22T20:57:10Z NVS MHN 47119 -туда 916993 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === جزء غیرزایا در برخی قیدهای اشاره و مکان روسی. این جزء در روسی معیار پسوند مستقل و سازنده نیست و بهتر است آن را بخشی از ریشهٔ قید دانست. === آوایش === * {{آیپا|/-tudə/}} === پسوند === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''-туда''' </div> # جزء غیرزایا در ساخت برخی قیدهای اشاره؛ بر جهت دور از گوینده دلالت دارد. #: [[туда]] (به آنجا) #: [[оттуда]] (از آنجا) #: [[туда-сюда]] (این‌ور و آن‌ور) #: [[туда же]] (همان‌جا، به همان جا) <div style="background:#fff8e1; border-right:3px solid #f0c36d; padding:6px 10px; margin:8px 0; font-size:90%;"> '''نکته:''' '''-туда''' در روسی معیار پسوند زایا نیست و تنها در شمار محدودی قید دیده می‌شود. </div> ==== صرف ==== * این جزء خود صرف نمی‌شود و بخشی از ستاک قید است. ==== مترادف‌ها ==== * [[-куда]] * [[-сюда]] * [[-да]] ==== متضادها ==== * [[-сюда]] (به اینجا) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[туда]] (به آنجا) * [[оттуда]] (از آنجا) * [[туда-сюда]] (این‌ور و آن‌ور) * [[туда же]] (همان‌جا) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|جزء قیدهای مکانی}} * {{ت|ar|ـ}} * {{ت|de|-}} * {{ت|en|-}} * {{ت|fa|-}} * {{ت|fr|-}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[туда]] · [[оттуда]] · [[сюда]] · [[куда]] · [[там]] </div> ==== منابع ==== * ''Русская грамматика'' (под ред. Н. Ю. Шведовой) * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=туда&mode=slovari Грамота.ру: туда] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=туда Multitran: туда] t63ygwygharimzz24axyflw1w53ky0m بحث کاربر:غرش 3 220328 916994 2026-10-22T20:59:40Z پیام به کاربر جدید 26498 افزودن [[الگو:خوشامدید|پیام خوش‌آمد]] به صفحهٔ بحث کاربر تازه 916994 wikitext text/x-wiki == خوش آمدید == '''به ویکی‌واژه خوش‌آمدید''' امیدوارم حضوری طولانی مدت در ویکی‌واژه داشته باشید و بتوانیم با همکاری یکدیگر در جهت پیشرفت هر چه بیشتر این وبگاه گام برداریم. ویکی‌واژه منتظر نوشتارهای خوب شماست.<br /> این پیوندها می‌تواند سودمند باشد: {| |- |[[پرونده:Noia 64 apps help index.png|30px|right|link=ویکی‌واژه:راهنما|راهنما]] || [[ویکی‌واژه:راهنما|راهنما]] برای راهنمایی گرفتن |- | [[پرونده:Nuvola apps ksig.png|30px|right|link=ویکی‌واژه:آموزش سریع|آموزش سریع]] || [[ویکی‌واژه:آموزش سریع|آموزش سریع]] |- |||[[راهنما:افزودن سرواژه نو|افزودن سرواژهٔ نو]] راهنمای افزودن سرواژهٔ نو |- |||[[ویکی‌واژه:شیوه‌نامه|شیوه‌نامه]] شیوه‌نامهٔ ویکی‌واژه |- |[[File:Bucket in the sand.svg|right|50px]]||[[ویکی‌واژه:صفحه تمرین|صفحه تمرین]] برای تمرین ویرایش |- | [[پرونده:Nuvola apps chat.png|30px|right|link=ویکی‌واژه:قهوه‌خانه|قهوه‌خانه]]||[[ویکی‌واژه:قهوه‌خانه|قهوه‌خانه]] برای گفتگو دربارهٔ مسائل فنی و سیاست‌ها. |- |[[پرونده:Farsi.svg|30px|right|link=ویکی‌واژه:فارسی‌نویسی|فارسی‌نویسی]]||[[ویکی‌واژه:فارسی‌نویسی|فارسی‌نویسی]] |- |[[پرونده:Nuvola apps agent.svg|30px|right|link=w:ویکی‌پدیا:خودآموز|آموزش پیشرفته]]||[[w:ویکی‌پدیا:خودآموز|آموزش پیشرفته]] |- | |- | |- |'''پروژه‌های دیگر بنیاد'''||[[پرونده:Wikipedia-logo.png|25px|link=w:صفحه_اصلی|ویکی‌پدیا]][[پرونده:HSWikimedia.svg|30px|link=m:Special:Recentchanges|فراویکی]] [[پرونده:HSCommons.svg|30px|link=commons:Special:Recentchanges|ویکی‌انبار]][[پرونده:HSWNews.svg|30px|link=n:ویژه:تغییرات اخیر|ویکی‌خبر]] [[پرونده:HSWBooks.svg|30px|link=b:صفحه_اصلی|ویکی‌نَسک]] [[پرونده:HSWVoyage.svg|30px|link=voy:صفحه_اصلی|ویکی‌سفر]][[پرونده:HSWQuote.svg|30px|link=q:صفحه_اصلی|ویکی‌گفتاورد]][[پرونده:HSWSource.svg|30px|link=s:صفحه_اصلی|ویکی‌نبشته]] |} امیدوارم از ''[[ویکی‌واژه:ویکی‌واژه نویسان|ویکی‌واژه نویس]]'' بودن لذت ببرید! لطفاً در صفحات گفتگو نام خود را با چهار علامت مدک امضا کنید، (~&#126;~~)، با این کار نام شما و تاریخ به عنوان امضا درج خواهد شد. در صورتی که سوال داشتید، به صفحهٔ [[ویکی‌واژه:قهوه‌خانه|قهوه‌خانه]] بروید، یا اینکه از من در صفحهٔ بحثم بپرسید. باز هم خوش آمد می‌گویم!&nbsp;شاد باشید! -- [[کاربر:The.shahab|The.shahab]] ([[بحث کاربر:The.shahab|بحث]]) ۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۴۳ (UTC) ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۵۹ (UTC) 7t4iszfcwoxzyta37wdk5zdmcr3im1g неоткуда 0 220330 916996 2026-10-22T22:40:18Z NVS MHN 47119 неоткуда 916996 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از [[не-]] (پیشوند منفی) + [[откуда]] (از کجا). در اصل به معنای «جایی نیست که از آن» است. === آوایش === * {{آیپا|/ˈnʲeətkʊdə/}} === قید === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''не́откуда''' </div> # [[جایی نیست که از آن]]، [[از هیچ‌جا]]؛ برای بیان نبودِ منبع یا مبدأ. #: ''Неоткуда ждать помощи.'' (از هیچ‌جا نمی‌توان انتظار کمک داشت.) #: ''Неоткуда взять денег.'' (از هیچ‌جا نمی‌توان پول گرفت.) # {{مجاز}} [[دلیلی نیست]]، جایی برای ... نیست؛ در ساخت‌های منفی. #: ''Неоткуда взяться такой уверенности.'' (چنین اطمینانی از کجا می‌آید؟ / دلیلی برای آن نیست.) <div style="background:#fff8e1; border-right:3px solid #f0c36d; padding:6px 10px; margin:8px 0; font-size:90%;"> '''نکته:''' این قید همیشه با تکیه روی پیشوند '''не-''' تلفظ می‌شود و در جمله نقش منفی دارد. </div> ==== صرف ==== * قید بدون صرف است. ==== مترادف‌ها ==== * [[нет источника]] (منبعی نیست) * [[не из чего]] (چیزی نیست که از آن) ==== متضادها ==== * [[откуда-то]] (از جایی) * [[откуда-нибудь]] (از جایی) * [[есть откуда]] (جایی هست که از آن) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[откуда]] (از کجا) * [[негде]] (جایی نیست) * [[некуда]] (جایی نیست که به آن) * [[некогда]] (وقتی نیست) * [[некого]] (کسی نیست) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|از هیچ‌جا}} * {{ت|ar|من لا مكان}} * {{ت|de|von nirgendwo}} * {{ت|en|from nowhere}} * {{ت|fa|از هیچ‌جا}} * {{ت|fr|de nulle part}} * {{ت|it|da nessun luogo}} * {{ت|tr|hiçbir yerden}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[откуда]] · [[негде]] · [[некуда]] · [[некогда]] · [[некого]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Толковый словарь'' С. И. Ожегова, Н. Ю. Шведовой * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=неоткуда&mode=slovari Грамота.ру: неоткуда] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=неоткуда Multitran: неоткуда] je71gd1opudjiakubw5xjbelht0us1j -сюда 0 220331 916998 2026-10-23T06:13:18Z NVS MHN 47119 -сюда 916998 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === جزء غیرزایا در برخی قیدهای اشاره و مکان روسی. در روسی معیار، '''-сюда''' پسوند مستقل و سازنده نیست و بهتر است آن را بخشی از ریشهٔ قید دانست. === آوایش === * {{آیپا|/-sʲʊdə/}} === پسوند === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''-сюда''' </div> # جزء غیرزایا در ساخت برخی قیدهای اشاره؛ بر جهت نزدیک به گوینده دلالت دارد. #: [[сюда]] (به اینجا) #: [[отсюда]] (از اینجا) #: [[досюда]] (تا اینجا) #: [[сюда-то]] (به همین جا، محاوره‌ای) #: [[сюда же]] (به همین جا هم) <div style="background:#fff8e1; border-right:3px solid #f0c36d; padding:6px 10px; margin:8px 0; font-size:90%;"> '''نکته:''' '''-сюда''' در روسی معیار پسوند زایا نیست و تنها در شمار محدودی قید دیده می‌شود. </div> ==== صرف ==== * این جزء خود صرف نمی‌شود و بخشی از ستاک قید است. ==== مترادف‌ها ==== * [[-куда]] * [[-туда]] * [[-да]] ==== متضادها ==== * [[-туда]] (به آنجا) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[сюда]] (به اینجا) * [[отсюда]] (از اینجا) * [[досюда]] (تا اینجا) * [[сюда же]] (به همین جا هم) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|جزء قید مکانی}} * {{ت|ar|ـ}} * {{ت|de|-}} * {{ت|en|-}} * {{ت|fa|-}} * {{ت|fr|-}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[сюда]] · [[отсюда]] · [[туда]] · [[куда]] · [[здесь]] </div> ==== منابع ==== * ''Русская грамматика'' (под ред. Н. Ю. Шведовой) * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=сюда&mode=slovari Грамота.ру: сюда] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=сюда Multitran: сюда] 33ktdurvjyq7xosyb551nb10v4qlsl2 поклону 0 220332 916999 2026-10-23T06:15:39Z NVS MHN 47119 поклону 916999 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از [[поклон]] (تعظیم، سلام) + [[-у]] (پایانهٔ حالت برایی مفرد برای اسم‌های مذکر سخت‌پایان). === آوایش === * {{آیپا|/pɐˈkɫonʊ/}} === اسم === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''поклону''' (''حالت برایی مفرد [[поклон]]'', ''جنسیت: مذکر، بی‌جان'') </div> # حالت برایی مفرد [[поклон]]؛ [[به تعظیم]]، [[به سلام]] (در نقش برایی). #: ''К поклону прибавил он слово.'' (به تعظیم، سخنی هم افزود.) #: ''По поклону видно уважение.'' (از تعظیم، احترام پیداست.) #: ''Он склонился к поклону.'' (او به تعظیم خم شد.) ==== صرف ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! حالت !! مفرد |- | فاعلی || поклон |- | اضافی || поклона |- | برایی || style="background:#ffe;" | '''поклону''' |- | مفعولی || поклон |- | ابزاری || поклоном |- | اضافی (پیشرویی) || поклоне |} ==== مترادف‌ها ==== * [[привету]] (به سلام) * [[поклонению]] (به تعظیم) ==== متضادها ==== * — ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[поклон]] * [[поклоны]] * [[поклонение]] * [[поклониться]] ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|به تعظیم}} * {{ت|ar|الى انحناء}} * {{ت|de|zur Verbeugung}} * {{ت|en|to a bow}} * {{ت|fa|به تعظیم}} * {{ت|fr|à une révérence}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[поклон]] · [[поклоны]] · [[поклонение]] · [[поклониться]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (под ред. Д. Н. Ушакова) * ''Толковый словарь'' С. И. Ожегова, Н. Ю. Шведовой * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=поклон&mode=slovari Грамота.ру: поклон] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=поклону Multitran: поклону] s4uy5dtu125jalqkv5e745g7pywebgf везде 0 220333 917000 2026-10-23T07:05:28Z NVS MHN 47119 везде 917000 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از روسی باستان ''въсьде'' (vьsьde)، از ریشهٔ ''*вьсь'' (همه) + جزء مکانی ''-де''. در اصل به معنای «در همه جا» بوده است. هم‌ریشه با [[весь]] (همه). === آوایش === * {{آیپا|/vʲɪzʲˈdʲe/}} ** تلفظ روسی: {{audio|ru|Ru-везде.ogg}} === قید === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''везде''' </div> # [[همه جا]]؛ در همهٔ مکان‌ها. #: ''Везде было тихо.'' (همه‌جا ساکت بود.) #: ''Он везде искал ключи.'' (او همه‌جا کلیدها را جست.) #: ''Везде нас встречали тепло.'' (همه‌جا ما را گرم استقبال می‌کردند.) # {{مجاز}} [[در همه زمینه ها]]، [[در هر حال]]. #: ''Он везде успевает.'' (او در همه کارها به‌موقع حاضر است.) ==== صرف ==== * قید بدون صرف است. ==== مترادف‌ها ==== * [[всюду]] (همه‌جا) * [[повсюду]] (در همه جا) * [[везде и всюду]] (همه‌جا و در هر جا) ==== متضادها ==== * [[нигде]] (هیچ‌جا) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[вездесущий]] (همه‌جا حاضر) * [[вездесущность]] (همه‌جا حضوری) * [[вездеход]] (خودروی همه‌جارو) * [[вездеходный]] (وابسته به خودروی همه‌جارو) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|همه‌جا}} * {{ت|ar|فی كل مكان}} * {{ت|de|überall}} * {{ت|en|everywhere}} * {{ت|fa|همه جا}} * {{ت|fr|partout}} * {{ت|it|ovunque}} * {{ت|tr|her yerde}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[всюду]] · [[повсюду]] · [[нигде]] · [[вездесущий]] · [[вездеход]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (С. И. Ожегов, Н. Ю. Шведова) * ''Малый академический словарь'' (МАС) * [https://gramota.ru/poisk?query=везде&mode=slovari Грамота.ру: везде] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=везде Multitran: везде] 9fj1308s4rmxoxyfuw0o2ciimpko237 بحث کاربر:SHAPUR1933 3 220334 917002 2026-10-23T10:27:06Z پیام به کاربر جدید 26498 افزودن [[الگو:خوشامدید|پیام خوش‌آمد]] به صفحهٔ بحث کاربر تازه 917002 wikitext text/x-wiki == خوش آمدید == '''به ویکی‌واژه خوش‌آمدید''' امیدوارم حضوری طولانی مدت در ویکی‌واژه داشته باشید و بتوانیم با همکاری یکدیگر در جهت پیشرفت هر چه بیشتر این وبگاه گام برداریم. ویکی‌واژه منتظر نوشتارهای خوب شماست.<br /> این پیوندها می‌تواند سودمند باشد: {| |- |[[پرونده:Noia 64 apps help index.png|30px|right|link=ویکی‌واژه:راهنما|راهنما]] || [[ویکی‌واژه:راهنما|راهنما]] برای راهنمایی گرفتن |- | [[پرونده:Nuvola apps ksig.png|30px|right|link=ویکی‌واژه:آموزش سریع|آموزش سریع]] || [[ویکی‌واژه:آموزش سریع|آموزش سریع]] |- |||[[راهنما:افزودن سرواژه نو|افزودن سرواژهٔ نو]] راهنمای افزودن سرواژهٔ نو |- |||[[ویکی‌واژه:شیوه‌نامه|شیوه‌نامه]] شیوه‌نامهٔ ویکی‌واژه |- |[[File:Bucket in the sand.svg|right|50px]]||[[ویکی‌واژه:صفحه تمرین|صفحه تمرین]] برای تمرین ویرایش |- | [[پرونده:Nuvola apps chat.png|30px|right|link=ویکی‌واژه:قهوه‌خانه|قهوه‌خانه]]||[[ویکی‌واژه:قهوه‌خانه|قهوه‌خانه]] برای گفتگو دربارهٔ مسائل فنی و سیاست‌ها. |- |[[پرونده:Farsi.svg|30px|right|link=ویکی‌واژه:فارسی‌نویسی|فارسی‌نویسی]]||[[ویکی‌واژه:فارسی‌نویسی|فارسی‌نویسی]] |- |[[پرونده:Nuvola apps agent.svg|30px|right|link=w:ویکی‌پدیا:خودآموز|آموزش پیشرفته]]||[[w:ویکی‌پدیا:خودآموز|آموزش پیشرفته]] |- | |- | |- |'''پروژه‌های دیگر بنیاد'''||[[پرونده:Wikipedia-logo.png|25px|link=w:صفحه_اصلی|ویکی‌پدیا]][[پرونده:HSWikimedia.svg|30px|link=m:Special:Recentchanges|فراویکی]] [[پرونده:HSCommons.svg|30px|link=commons:Special:Recentchanges|ویکی‌انبار]][[پرونده:HSWNews.svg|30px|link=n:ویژه:تغییرات اخیر|ویکی‌خبر]] [[پرونده:HSWBooks.svg|30px|link=b:صفحه_اصلی|ویکی‌نَسک]] [[پرونده:HSWVoyage.svg|30px|link=voy:صفحه_اصلی|ویکی‌سفر]][[پرونده:HSWQuote.svg|30px|link=q:صفحه_اصلی|ویکی‌گفتاورد]][[پرونده:HSWSource.svg|30px|link=s:صفحه_اصلی|ویکی‌نبشته]] |} امیدوارم از ''[[ویکی‌واژه:ویکی‌واژه نویسان|ویکی‌واژه نویس]]'' بودن لذت ببرید! لطفاً در صفحات گفتگو نام خود را با چهار علامت مدک امضا کنید، (~&#126;~~)، با این کار نام شما و تاریخ به عنوان امضا درج خواهد شد. در صورتی که سوال داشتید، به صفحهٔ [[ویکی‌واژه:قهوه‌خانه|قهوه‌خانه]] بروید، یا اینکه از من در صفحهٔ بحثم بپرسید. باز هم خوش آمد می‌گویم!&nbsp;شاد باشید! -- [[کاربر:The.shahab|The.shahab]] ([[بحث کاربر:The.shahab|بحث]]) ۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۴۳ (UTC) ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۲۷ (UTC) 86qrc3viggps0xlbv5c43w8whjgec8n весь 0 220335 917004 2026-10-23T10:53:04Z NVS MHN 47119 весь 917004 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از پیشاسلاوی ''*vьsь'' (همه، تمام). هم‌ریشه با [[всякий]] (هر) و [[всегда]] (همیشه). === آوایش === * {{آیپا|/vʲesʲ/}} ** تلفظ روسی: {{audio|ru|Ru-весь.ogg}} === ضمیر === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''весь''' (''مؤنث:'' [[вся]]، ''خنثی:'' [[всё]]، ''جمع:'' [[все]]) </div> # [[همه]]، [[تمام]]، [[کل]]؛ برای اشاره به تمامیت یک چیز یا گروه. #: ''весь день'' (تمام روز) #: ''всё время'' (همهٔ وقت) #: ''все люди'' (همهٔ مردم) #: ''весь мир'' (تمام جهان) # {{مجاز}} [[کاملاً]]، [[سراسر]]؛ در ترکیب‌هایی مانند «весь в отца». #: ''Он весь в отца.'' (او کاملاً شبیه پدر است.) <div style="background:#fff8e1; border-right:3px solid #f0c36d; padding:6px 10px; margin:8px 0; font-size:90%;"> '''نکته:''' صورت خنثی '''всё''' و صورت جمع '''все''' در نوشتار با هم فرق دارند. «всё» به معنای «همه چیز / همهٔ» و «все» به معنای «همهٔ افراد» است. </div> ==== صرف ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! حالت !! مذکر !! خنثی !! مؤنث !! جمع |- | فاعلی || весь || всё || вся || все |- | اضافی || всего || всего || всей || всех |- | برایی || всему || всему || всей || всем |- | مفعولی || весь / всего || всё || всю || все / всех |- | ابزاری || всем || всем || всей / всею || всеми |- | اضافی (پیشرویی) || обо всём || обо всём || обо всей || обо всех |} ==== مترادف‌ها ==== * [[целый]] (تمام) * [[полный]] (کامل) * [[всякий]] (هر) ==== متضادها ==== * [[никакой]] (هیچ) * [[ни один]] (هیچ‌یک) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[всё]] (همه چیز) * [[все]] (همه) * [[всегда]] (همیشه) * [[всюду]] (همه‌جا) * [[везде]] (همه‌جا) * [[всемирный]] (جهانی) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|همه}} * {{ت|ar|كل}} * {{ت|de|ganz}} * {{ت|en|all}} * {{ت|fa|همه}} * {{ت|fr|tout}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[всё]] · [[все]] · [[всякий]] · [[всегда]] · [[всюду]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (С. И. Ожегов, Н. Ю. Шведова) * ''Малый академический словарь'' (МАС) * ''Этимологический словарь русского языка'' М. Фасмера * [https://gramota.ru/poisk?query=весь&mode=slovari Грамота.ру: весь] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=весь Multitran: весь] 0ly65lkhfstfji2fifqjfc87mzz1nis всякий 0 220336 917005 2026-10-23T11:19:01Z NVS MHN 47119 всякий 917005 wikitext text/x-wiki == روسی == === ریشه‌شناسی === از پیشاسلاوی ''*vьsakъ''، از ریشهٔ ''*vьsь'' (همه). هم‌ریشه با [[весь]] (همه) و [[всегда]] (همیشه). === آوایش === * {{آیپا|/ˈfsʲækʲɪj/}} ** تلفظ روسی: {{audio|ru|Ru-всякий.ogg}} === صفت === <div style="background:#f5f5f5; border-right:3px solid #999; padding:8px 12px; margin:8px 0;"> '''всякий''' (''مؤنث:'' [[всякая]]، ''خنثی:'' [[всякое]]، ''جمع:'' [[всякие]]) </div> # [[هر]]، [[هر گونه]]، [[هر نوع]]؛ اشاره به هر یک از افراد یا چیزها بدون تعیین. #: ''всякий человек'' (هر انسانی) #: ''всякая книга'' (هر کتابی) #: ''всякое бывает'' (هر چیزی پیش می‌آید) # [[همه نوع]]، [[گوناگون]]؛ اشاره به تنوع و گوناگونی. #: ''всякие люди'' (همه نوع آدم) #: ''всякая всячина'' (چیزهای گوناگون) # محاوره‌ای، در ترکیب: [[هر]]؛ در عبارت‌های کنایی. #: ''без всякого сомнения'' (بدون هیچ شکی) #: ''всякий раз'' (هر بار) ==== صرف ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! حالت !! مذکر !! خنثی !! مؤنث !! جمع |- | فاعلی || всякий || всякое || всякая || всякие |- | اضافی || всякого || всякого || всякой || всяких |- | برایی || всякому || всякому || всякой || всяким |- | مفعولی || всякого (جاندار) / всякий (بی‌جان) || всякое || всякую || всяких (جاندار) / всякие (بی‌جان) |- | ابزاری || всяким || всяким || всякой / всякою || всякими |- | اضافی (پیشرویی) || всяком || всяком || всякой || всяких |} ==== مترادف‌ها ==== * [[каждый]] (هر) * [[любой]] (هر) * [[всевозможный]] (همه‌گونه) ==== متضادها ==== * [[никакой]] (هیچ) * [[ни один]] (هیچ‌یک) ==== واژه‌های مشتق‌شده ==== * [[всячески]] (به هر نحو) * [[всячина]] (چیزهای گوناگون) * [[всякий-разный]] (هر گونه و مختلف، محاوره‌ای) * [[всякая всячина]] (چیزهای گوناگون) ==== برگردان‌ها ==== {{بر-بالا|هر}} * {{ت|ar|كل}} * {{ت|de|jeder}} * {{ت|en|every}} * {{ت|fa|هر}} * {{ت|fr|chaque}} {{بر-پایین}} {{بر-بالا|همه‌گونه}} * {{ت|ar|متنوع}} * {{ت|de|allerlei}} * {{ت|en|various}} * {{ت|fa|همه گونه}} * {{ت|fr|divers}} {{بر-پایین}} ---- <div style="font-size:90%; color:#555;"> '''جستارهای وابسته:''' [[весь]] · [[каждый]] · [[любой]] · [[никакой]] · [[всячески]] </div> ==== منابع ==== * ''Толковый словарь русского языка'' (С. И. Ожегов, Н. Ю. Шведова) * ''Малый академический словарь'' (МАС) * ''Этимологический словарь русского языка'' М. Фасмера * [https://gramota.ru/poisk?query=всякий&mode=slovari Грамота.ру: всякий] * [https://www.multitran.com/m.exe?l1=2&l2=1&s=всякий Multitran: всякий] dkda4rzn40kehpgp7ov5geajfow91k2