Wikipedia fowiki https://fo.wikipedia.org/wiki/Fors%C3%AD%C3%B0a MediaWiki 1.47.0-wmf.9 first-letter Miðil Serstakt Kjak Brúkari Brúkarakjak Wikipedia Wikipedia-kjak Mynd Myndakjak MediaWiki MediaWiki-kjak Fyrimynd Fyrimyndakjak Hjálp Hjálparkjak Bólkur Bólkakjak TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Mumi (Sjónvarpsrøð frá 1990) 0 46619 388721 388720 2026-07-03T20:38:45Z Buttershrimp 35100 /* */ 388721 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknað sjónvarpsrøð ætla børnum, sum er bygd á ''[[Mumitrøllið|Mumi]]'' -skaldsøgurnar og teknirøðirnar hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í fleiri londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-tillagingin, sum er grundað á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um Mumi. Áðrenn framleiðsluna var rithøvundurin Tove Jansson sera ónøgd við fyrru japansku ''Mumi'' teknifilms-tillagingunum frá 1969-1972, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti søgunum og persónunum úr hennara upprunaliga tilfari.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Vegna hetta ónøgdsemi vórðu báðar hesar fyrru ''Mumi'' røðinar frá 1969 og 1972 ongantíð sendar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Síðani 1981 fór finski teknifilms- og handilsframleiðarin ''Dennis Livson'' at biðja um rættindi frá Tove og Lars Jansson at gera enn eina nýggja teknifilms-tillaging um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara framleiddu teknirøð ''Alfred J Kwak.'' Eitt ár seinni í Tokyo vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði Tove og Lars Jansson. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólíka teimum tveimum undanfarnu teknifilms-tillagingum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samframleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni Telecable Benelux BV, japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. Tove og Lars Jansson vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv kendasta sjónvarps tillagingin av søgunum um Mumi kring heimin. Hon fekk nógv rós av bæði Tove og Lars Jansson, fyri at halda fast við tað sanna glaða huglagið í Mumidali, og fanga tað heilt rætta milda og fitta lyndið hjá fólkunum sum búgva har. Tove hevði sjálv eftirlit við framleiðsluni, fyri at tryggja sær at røðin bleiv við við at verða trúføst til hennara upprunaligu verk. Tann sera kvika og góða móttøkan av teimum fyrstu 78 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera 26 nýggir partar til eina framhaldsrøð, ið er kallað á enskum “''Delightful Moomin Family: Adventure Diary” týtt “Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”.'' Ólíkt fyrstu røðini um Mumi var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av tekni-toyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi- teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá Tove, fanst Dennis Livson ógvusliga at tí nýggju røðini. Hugsast kann, at Tove Jansson ikki sjálv var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bæði bróst og lungakrabba um hetta mundi. Meðan beiggi hennara Lars Jansson gav framleiðsluni loyvi at tekna frá teknirøðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var víst at bæði tvey dámdu best tillagingarnar ið høvdu inniligar røtur úr lívsáskoðanini og bókunum hjá Tove Jansson. Í 1992 kom harumframt ein '''filmur''' út av somu framleiðslu sum eitt framhald til sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella "Comet in Moominland" á enskum, sum lagaður er eftir mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi Dennis Livson sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. Hann tók í stórsta álvara at varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá Tove Larsson. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá Tove, gav Dennis rós frá sjálvari Tove, sum fortaldi at hennara samstarv við Dennis var framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot við Mumidalinum. Dennis Livson elskaði heimin um Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann "Moomin World theme Park" í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin Mumi kom út á føroyskum máli á Sjónvarp Føroya (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd Kringvarp Føroya (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini Mumi er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska samfelagið síðstu øld og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær framúrskarandi røddirnar til Mumi, er ólíkt nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya, og kann kallast ein mentanarligur arvur ólíkum nøkrum øðrum í landinum. Týtt til føroyskt hava Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen og Malan Háberg Andersen. Grafikari var Sven Bergur Jensen. Tikið upp ljóðupptøkur og sett saman hava Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen og Hallur Thomsen. Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen stóðu fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska Mumi bøtt um, við m.a betri góðsku og hvør partur fekk eisini eitt heiti. Kringvarp Føroya keypti nýggj rættindi so tey sluppu at vísa Mumi fram aftur, og røðin verður í dag send í barnaløtuni á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur bert 47 partar av teimum 79 pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongir av teimum 26 framhaldspørtunum ella filminum ið komu árini seinni. Tí mangla tilsamans ''57'' partar og ein filmur at verða umsettir til føroyskt. Kanska einaferð í framtíðini kundu hetta tilfari eisini verið týtt, til gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir, sum eru tiknar úr Mumibókunum "Gandakalshatturin" (8 partar), "Trøllavetur" (3 partar), "Vandamikið hásummar" (3 partar), "Endurminningar hjá Mumipápa" (3 partar), "Pápin og havið" (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum "Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur" (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu Mumi røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknisøgu-myndarøðunum um Mumi, hjá Tove og Lars Jansson. Nýggjar søgugongdir og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina "Halastjørnan kemur". == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein feilur, tí Tutikki er heilt víst staðfest kvennkyn, og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá Tove Jansson. * Lítla Mý kemur fram í røðini frá byrjan av sum ein av høvuðs vinunum hjá Mumitrøllinum, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gg: flestu persónar í bókunum teknaði Tove, men Ísdrotningin var ongantíð tekna. Hetta var við vilja, so hon tyktist enn og meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar Tofslan og Vifslan. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar Toplan og Vaflan. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá gandakallinum, og gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær gandakallurin hattin beinavegin aftur í seinna parti, og í sjeynda parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin. ** Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum eitt vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at vilja flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen og Súsannu Tórgarð. Sungið byrjanar og enda lag hevur Malan Thomsen. Tey flestu í Mumidali tosa havnarmál, men Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa eysturoyarmál, og tann átufreki hemilin tosar klaksvíksmál. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við donskum tónalagi. Listin er enn óvissur og ikki rættaður enn: {| class="wikitable sortable" !Persónar !Føroyskar røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan (Tofslan) |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Homsi (?) |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="12" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin/ Vetrargesturin |- |Vitapassarin/ Fiskimaðurin |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin hjá greivanum |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="7" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Drongurin hjá Nannu |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta og miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin/ omma Alissu |- |Meyrileyvan |- |Vaflan (Vifslan) |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum [[Sumio Shiratori]] og upprunaliga japanska byrjanarlagið harumframt hini løgini har ein rødd hoyrist, er sungið av konu hansara [[Emiko Shiratori]]. Uttanfyri Japan eru byrjanar og endaløgini øll annarleiðis, ann uppá mál. Á føroyskum syngur Malan Thomsen tey bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá Sumio Shiratori høgt virðismettur. Ung sum gomul elska tónleikin og tilrættisleggja hann og spæla hann eisini nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er rørdur og ovfarin av hesum. Tann 25.inda Novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við Sumio og Emiko sum heiðurgestir í tiltakinum. Emiko var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu japansku sanginir. Listi av nøkrum av løgum sum verða brúktir í føroyska ''Mumi'': {| class="wikitable" |+ !Lag !Lurta við at leita eftir leinkjunum niðanfyri á netinum |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming (v. japanskari talu |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (1.partur) |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (2. partur) |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum (Vitapassarin) |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd (Murran kemur) |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Sangurin hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki (Dreymurin hjá Mumi) |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] 77z1ocfw0h2dtc1tazrxz03jxokxc1l 388722 388721 2026-07-03T20:44:13Z Buttershrimp 35100 /* Framleiðsla */ 388722 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknað sjónvarpsrøð ætla børnum, sum er bygd á ''[[Mumitrøllið|Mumi]]'' -skaldsøgurnar og teknirøðirnar hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í fleiri londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-tillagingin ið kom aftaná tvær royndir, eina í 1969 og næstu í 1972, frá framleiðarum ið vildu gera røð um Mumi í Japan. Áðrenn framleiðsluna av ''Mumi'' var Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti søgunum og persónunum úr hennara upprunaliga tilfari.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Vegna hetta ónøgdsemi vórðu báðar hesar fyrru ''Mumi'' røðinar ongantíð sendar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Síðani 1981 fór finski teknifilms- og handilsframleiðarin ''Dennis Livson'' at biðja um rættindi frá Tove og Lars Jansson at gera enn eina nýggja teknifilms-tillaging um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara framleiddu teknirøð ''Alfred J Kwak.'' Eitt ár seinni í Tokyo vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði Tove og Lars Jansson. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólíka teimum tveimum undanfarnu teknifilms-tillagingum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samframleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni Telecable Benelux BV, japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. Tove og Lars Jansson vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv kendasta sjónvarps tillagingin av søgunum um Mumi kring heimin. Hon fekk nógv rós av bæði Tove og Lars Jansson, fyri at halda fast við tað sanna glaða huglagið í Mumidali, og fanga tað heilt rætta milda og fitta lyndið hjá fólkunum sum búgva har. Tove hevði sjálv eftirlit við framleiðsluni, fyri at tryggja sær at røðin bleiv við við at verða trúføst til hennara upprunaligu verk. Tann sera kvika og góða móttøkan av teimum fyrstu 78 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera 26 nýggir partar til eina framhaldsrøð, ið er kallað á enskum “''Delightful Moomin Family: Adventure Diary” týtt “Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”.'' Ólíkt fyrstu røðini um Mumi var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av tekni-toyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi- teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá Tove, fanst Dennis Livson ógvusliga at tí nýggju røðini. Hugsast kann, at Tove Jansson ikki sjálv var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bæði bróst og lungakrabba um hetta mundi. Meðan beiggi hennara Lars Jansson gav framleiðsluni loyvi at tekna frá teknirøðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var víst at bæði tvey dámdu best tillagingarnar ið høvdu inniligar røtur úr lívsáskoðanini og bókunum hjá Tove Jansson. Í 1992 kom harumframt ein '''filmur''' út av somu framleiðslu sum eitt framhald til sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella "Comet in Moominland" á enskum, sum lagaður er eftir mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi Dennis Livson sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. Hann tók í stórsta álvara at varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá Tove Larsson. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá Tove, gav Dennis rós frá sjálvari Tove, sum fortaldi at hennara samstarv við Dennis var framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot við Mumidalinum. Dennis Livson elskaði heimin um Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann "Moomin World theme Park" í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin Mumi kom út á føroyskum máli á Sjónvarp Føroya (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd Kringvarp Føroya (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini Mumi er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska samfelagið síðstu øld og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær framúrskarandi røddirnar til Mumi, er ólíkt nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya, og kann kallast ein mentanarligur arvur ólíkum nøkrum øðrum í landinum. Týtt til føroyskt hava Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen og Malan Háberg Andersen. Grafikari var Sven Bergur Jensen. Tikið upp ljóðupptøkur og sett saman hava Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen og Hallur Thomsen. Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen stóðu fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska Mumi bøtt um, við m.a betri góðsku og hvør partur fekk eisini eitt heiti. Kringvarp Føroya keypti nýggj rættindi so tey sluppu at vísa Mumi fram aftur, og røðin verður í dag send í barnaløtuni á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur bert 47 partar av teimum 79 pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongir av teimum 26 framhaldspørtunum ella filminum ið komu árini seinni. Tí mangla tilsamans ''57'' partar og ein filmur at verða umsettir til føroyskt. Kanska einaferð í framtíðini kundu hetta tilfari eisini verið týtt, til gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir, sum eru tiknar úr Mumibókunum "Gandakalshatturin" (8 partar), "Trøllavetur" (3 partar), "Vandamikið hásummar" (3 partar), "Endurminningar hjá Mumipápa" (3 partar), "Pápin og havið" (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum "Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur" (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu Mumi røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknisøgu-myndarøðunum um Mumi, hjá Tove og Lars Jansson. Nýggjar søgugongdir og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina "Halastjørnan kemur". == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein feilur, tí Tutikki er heilt víst staðfest kvennkyn, og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá Tove Jansson. * Lítla Mý kemur fram í røðini frá byrjan av sum ein av høvuðs vinunum hjá Mumitrøllinum, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gg: flestu persónar í bókunum teknaði Tove, men Ísdrotningin var ongantíð tekna. Hetta var við vilja, so hon tyktist enn og meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar Tofslan og Vifslan. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar Toplan og Vaflan. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá gandakallinum, og gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær gandakallurin hattin beinavegin aftur í seinna parti, og í sjeynda parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin. ** Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum eitt vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at vilja flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen og Súsannu Tórgarð. Sungið byrjanar og enda lag hevur Malan Thomsen. Tey flestu í Mumidali tosa havnarmál, men Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa eysturoyarmál, og tann átufreki hemilin tosar klaksvíksmál. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við donskum tónalagi. Listin er enn óvissur og ikki rættaður enn: {| class="wikitable sortable" !Persónar !Føroyskar røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan (Tofslan) |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Homsi (?) |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="12" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin/ Vetrargesturin |- |Vitapassarin/ Fiskimaðurin |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin hjá greivanum |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="7" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Drongurin hjá Nannu |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta og miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin/ omma Alissu |- |Meyrileyvan |- |Vaflan (Vifslan) |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum [[Sumio Shiratori]] og upprunaliga japanska byrjanarlagið harumframt hini løgini har ein rødd hoyrist, er sungið av konu hansara [[Emiko Shiratori]]. Uttanfyri Japan eru byrjanar og endaløgini øll annarleiðis, ann uppá mál. Á føroyskum syngur Malan Thomsen tey bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá Sumio Shiratori høgt virðismettur. Ung sum gomul elska tónleikin og tilrættisleggja hann og spæla hann eisini nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er rørdur og ovfarin av hesum. Tann 25.inda Novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við Sumio og Emiko sum heiðurgestir í tiltakinum. Emiko var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu japansku sanginir. Listi av nøkrum av løgum sum verða brúktir í føroyska ''Mumi'': {| class="wikitable" |+ !Lag !Lurta við at leita eftir leinkjunum niðanfyri á netinum |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming (v. japanskari talu |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (1.partur) |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (2. partur) |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum (Vitapassarin) |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd (Murran kemur) |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Sangurin hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki (Dreymurin hjá Mumi) |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] s8uztflirhw8kfnqlkmh8mluhknivim 388723 388722 2026-07-03T20:55:47Z Buttershrimp 35100 /* Føroyska útgávan av Mumi */ 388723 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknað sjónvarpsrøð ætla børnum, sum er bygd á ''[[Mumitrøllið|Mumi]]'' -skaldsøgurnar og teknirøðirnar hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í fleiri londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-tillagingin ið kom aftaná tvær royndir, eina í 1969 og næstu í 1972, frá framleiðarum ið vildu gera røð um Mumi í Japan. Áðrenn framleiðsluna av ''Mumi'' var Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti søgunum og persónunum úr hennara upprunaliga tilfari.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Vegna hetta ónøgdsemi vórðu báðar hesar fyrru ''Mumi'' røðinar ongantíð sendar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Síðani 1981 fór finski teknifilms- og handilsframleiðarin ''Dennis Livson'' at biðja um rættindi frá Tove og Lars Jansson at gera enn eina nýggja teknifilms-tillaging um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara framleiddu teknirøð ''Alfred J Kwak.'' Eitt ár seinni í Tokyo vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði Tove og Lars Jansson. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólíka teimum tveimum undanfarnu teknifilms-tillagingum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samframleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni Telecable Benelux BV, japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. Tove og Lars Jansson vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv kendasta sjónvarps tillagingin av søgunum um Mumi kring heimin. Hon fekk nógv rós av bæði Tove og Lars Jansson, fyri at halda fast við tað sanna glaða huglagið í Mumidali, og fanga tað heilt rætta milda og fitta lyndið hjá fólkunum sum búgva har. Tove hevði sjálv eftirlit við framleiðsluni, fyri at tryggja sær at røðin bleiv við við at verða trúføst til hennara upprunaligu verk. Tann sera kvika og góða móttøkan av teimum fyrstu 78 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera 26 nýggir partar til eina framhaldsrøð, ið er kallað á enskum “''Delightful Moomin Family: Adventure Diary” týtt “Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”.'' Ólíkt fyrstu røðini um Mumi var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av tekni-toyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi- teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá Tove, fanst Dennis Livson ógvusliga at tí nýggju røðini. Hugsast kann, at Tove Jansson ikki sjálv var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bæði bróst og lungakrabba um hetta mundi. Meðan beiggi hennara Lars Jansson gav framleiðsluni loyvi at tekna frá teknirøðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var víst at bæði tvey dámdu best tillagingarnar ið høvdu inniligar røtur úr lívsáskoðanini og bókunum hjá Tove Jansson. Í 1992 kom harumframt ein '''filmur''' út av somu framleiðslu sum eitt framhald til sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella "Comet in Moominland" á enskum, sum lagaður er eftir mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi Dennis Livson sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. Hann tók í stórsta álvara at varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá Tove Larsson. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá Tove, gav Dennis rós frá sjálvari Tove, sum fortaldi at hennara samstarv við Dennis var framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot við Mumidalinum. Dennis Livson elskaði heimin um Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann "Moomin World theme Park" í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin Mumi kom út á føroyskum máli á Sjónvarp Føroya (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd Kringvarp Føroya (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini Mumi er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska samfelagið síðstu øld og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær framúrskarandi røddirnar til Mumi, er ólíkt nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya, og kann kallast ein mentanarligur arvur ólíkum nøkrum øðrum í landinum. Hetta er at takka øllum ið vóru við til at gera føroyska Mumi til verðuleika. Uttan hesi hevði Mumi sum vit kenna tað ikki verið: Týtt til føroyskt hava Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen og Malan Háberg Andersen Sjónleikarinir vóru Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam og Høgni Johansen. Grafikari var Sven Bergur Jensen. Tikið upp ljóðupptøkur og sett saman hava Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen og Hallur Thomsen. Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen stóðu fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska Mumi bøtt um, við m.a betri góðsku og hvør partur fekk eisini eitt heiti. Kringvarp Føroya keypti nýggj rættindi so tey sluppu at vísa Mumi fram aftur, og røðin verður í dag send í barnaløtuni á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur bert 47 partar av teimum 79 pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongir av teimum 26 framhaldspørtunum ella filminum ið komu árini seinni. Tí mangla tilsamans ''57'' partar og ein filmur at verða umsettir til føroyskt. Kanska einaferð í framtíðini kundu hetta tilfari eisini verið týtt, óivað til gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir, sum eru tiknar úr Mumibókunum "Gandakalshatturin" (8 partar), "Trøllavetur" (3 partar), "Vandamikið hásummar" (3 partar), "Endurminningar hjá Mumipápa" (3 partar), "Pápin og havið" (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum "Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur" (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu Mumi røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknisøgu-myndarøðunum um Mumi, hjá Tove og Lars Jansson. Nýggjar søgugongdir og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina "Halastjørnan kemur". == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein feilur, tí Tutikki er heilt víst staðfest kvennkyn, og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá Tove Jansson. * Lítla Mý kemur fram í røðini frá byrjan av sum ein av høvuðs vinunum hjá Mumitrøllinum, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gg: flestu persónar í bókunum teknaði Tove, men Ísdrotningin var ongantíð tekna. Hetta var við vilja, so hon tyktist enn og meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar Tofslan og Vifslan. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar Toplan og Vaflan. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá gandakallinum, og gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær gandakallurin hattin beinavegin aftur í seinna parti, og í sjeynda parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin. ** Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum eitt vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at vilja flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen og Súsannu Tórgarð. Sungið byrjanar og enda lag hevur Malan Thomsen. Tey flestu í Mumidali tosa havnarmál, men Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa eysturoyarmál, og tann átufreki hemilin tosar klaksvíksmál. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við donskum tónalagi. Listin er enn óvissur og ikki rættaður enn: {| class="wikitable sortable" !Persónar !Føroyskar røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan (Tofslan) |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Homsi (?) |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="12" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin/ Vetrargesturin |- |Vitapassarin/ Fiskimaðurin |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin hjá greivanum |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="7" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Drongurin hjá Nannu |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta og miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin/ omma Alissu |- |Meyrileyvan |- |Vaflan (Vifslan) |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum [[Sumio Shiratori]] og upprunaliga japanska byrjanarlagið harumframt hini løgini har ein rødd hoyrist, er sungið av konu hansara [[Emiko Shiratori]]. Uttanfyri Japan eru byrjanar og endaløgini øll annarleiðis, ann uppá mál. Á føroyskum syngur Malan Thomsen tey bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá Sumio Shiratori høgt virðismettur. Ung sum gomul elska tónleikin og tilrættisleggja hann og spæla hann eisini nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er rørdur og ovfarin av hesum. Tann 25.inda Novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við Sumio og Emiko sum heiðurgestir í tiltakinum. Emiko var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu japansku sanginir. Listi av nøkrum av løgum sum verða brúktir í føroyska ''Mumi'': {| class="wikitable" |+ !Lag !Lurta við at leita eftir leinkjunum niðanfyri á netinum |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming (v. japanskari talu |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (1.partur) |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (2. partur) |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum (Vitapassarin) |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd (Murran kemur) |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Sangurin hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki (Dreymurin hjá Mumi) |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] h6fddx8573mfvw3t1pb9tdaqh55ecxh 388724 388723 2026-07-03T21:01:04Z Buttershrimp 35100 /* Persónar og sjónleikarir */ 388724 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknað sjónvarpsrøð ætla børnum, sum er bygd á ''[[Mumitrøllið|Mumi]]'' -skaldsøgurnar og teknirøðirnar hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í fleiri londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-tillagingin ið kom aftaná tvær royndir, eina í 1969 og næstu í 1972, frá framleiðarum ið vildu gera røð um Mumi í Japan. Áðrenn framleiðsluna av ''Mumi'' var Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti søgunum og persónunum úr hennara upprunaliga tilfari.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Vegna hetta ónøgdsemi vórðu báðar hesar fyrru ''Mumi'' røðinar ongantíð sendar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Síðani 1981 fór finski teknifilms- og handilsframleiðarin ''Dennis Livson'' at biðja um rættindi frá Tove og Lars Jansson at gera enn eina nýggja teknifilms-tillaging um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara framleiddu teknirøð ''Alfred J Kwak.'' Eitt ár seinni í Tokyo vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði Tove og Lars Jansson. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólíka teimum tveimum undanfarnu teknifilms-tillagingum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samframleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni Telecable Benelux BV, japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. Tove og Lars Jansson vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv kendasta sjónvarps tillagingin av søgunum um Mumi kring heimin. Hon fekk nógv rós av bæði Tove og Lars Jansson, fyri at halda fast við tað sanna glaða huglagið í Mumidali, og fanga tað heilt rætta milda og fitta lyndið hjá fólkunum sum búgva har. Tove hevði sjálv eftirlit við framleiðsluni, fyri at tryggja sær at røðin bleiv við við at verða trúføst til hennara upprunaligu verk. Tann sera kvika og góða móttøkan av teimum fyrstu 78 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera 26 nýggir partar til eina framhaldsrøð, ið er kallað á enskum “''Delightful Moomin Family: Adventure Diary” týtt “Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”.'' Ólíkt fyrstu røðini um Mumi var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av tekni-toyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi- teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá Tove, fanst Dennis Livson ógvusliga at tí nýggju røðini. Hugsast kann, at Tove Jansson ikki sjálv var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bæði bróst og lungakrabba um hetta mundi. Meðan beiggi hennara Lars Jansson gav framleiðsluni loyvi at tekna frá teknirøðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var víst at bæði tvey dámdu best tillagingarnar ið høvdu inniligar røtur úr lívsáskoðanini og bókunum hjá Tove Jansson. Í 1992 kom harumframt ein '''filmur''' út av somu framleiðslu sum eitt framhald til sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella "Comet in Moominland" á enskum, sum lagaður er eftir mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi Dennis Livson sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. Hann tók í stórsta álvara at varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá Tove Larsson. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá Tove, gav Dennis rós frá sjálvari Tove, sum fortaldi at hennara samstarv við Dennis var framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot við Mumidalinum. Dennis Livson elskaði heimin um Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann "Moomin World theme Park" í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin Mumi kom út á føroyskum máli á Sjónvarp Føroya (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd Kringvarp Føroya (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini Mumi er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska samfelagið síðstu øld og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær framúrskarandi røddirnar til Mumi, er ólíkt nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya, og kann kallast ein mentanarligur arvur ólíkum nøkrum øðrum í landinum. Hetta er at takka øllum ið vóru við til at gera føroyska Mumi til verðuleika. Uttan hesi hevði Mumi sum vit kenna tað ikki verið: Týtt til føroyskt hava Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen og Malan Háberg Andersen Sjónleikarinir vóru Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam og Høgni Johansen. Grafikari var Sven Bergur Jensen. Tikið upp ljóðupptøkur og sett saman hava Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen og Hallur Thomsen. Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen stóðu fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska Mumi bøtt um, við m.a betri góðsku og hvør partur fekk eisini eitt heiti. Kringvarp Føroya keypti nýggj rættindi so tey sluppu at vísa Mumi fram aftur, og røðin verður í dag send í barnaløtuni á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur bert 47 partar av teimum 79 pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongir av teimum 26 framhaldspørtunum ella filminum ið komu árini seinni. Tí mangla tilsamans ''57'' partar og ein filmur at verða umsettir til føroyskt. Kanska einaferð í framtíðini kundu hetta tilfari eisini verið týtt, óivað til gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir, sum eru tiknar úr Mumibókunum "Gandakalshatturin" (8 partar), "Trøllavetur" (3 partar), "Vandamikið hásummar" (3 partar), "Endurminningar hjá Mumipápa" (3 partar), "Pápin og havið" (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum "Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur" (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu Mumi røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknisøgu-myndarøðunum um Mumi, hjá Tove og Lars Jansson. Nýggjar søgugongdir og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina "Halastjørnan kemur". == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein feilur, tí Tutikki er heilt víst staðfest kvennkyn, og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá Tove Jansson. * Lítla Mý kemur fram í røðini frá byrjan av sum ein av høvuðs vinunum hjá Mumitrøllinum, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gg: flestu persónar í bókunum teknaði Tove, men Ísdrotningin var ongantíð tekna. Hetta var við vilja, so hon tyktist enn og meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar Tofslan og Vifslan. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar Toplan og Vaflan. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá gandakallinum, og gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær gandakallurin hattin beinavegin aftur í seinna parti, og í sjeynda parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin. ** Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum eitt vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at vilja flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen og Súsannu Tórgarð. Sungið byrjanar og enda lag hevur Malan Thomsen. Tey flestu í Mumidali tosa havnarmál, meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa eysturoyarmál, og tann átufreki hemilin tosar klaksvíksmál. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við donskum tónalagi. Listin er enn óvissur og ikki rættaður enn: {| class="wikitable sortable" !Persónar !Føroyskar røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan (Tofslan) |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Homsi (?) |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="12" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin/ Vetrargesturin |- |Vitapassarin/ Fiskimaðurin |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin hjá greivanum |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="7" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Drongurin hjá Nannu |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta og miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin/ omma Alissu |- |Meyrileyvan |- |Vaflan (Vifslan) |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum [[Sumio Shiratori]] og upprunaliga japanska byrjanarlagið harumframt hini løgini har ein rødd hoyrist, er sungið av konu hansara [[Emiko Shiratori]]. Uttanfyri Japan eru byrjanar og endaløgini øll annarleiðis, ann uppá mál. Á føroyskum syngur Malan Thomsen tey bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá Sumio Shiratori høgt virðismettur. Ung sum gomul elska tónleikin og tilrættisleggja hann og spæla hann eisini nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er rørdur og ovfarin av hesum. Tann 25.inda Novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við Sumio og Emiko sum heiðurgestir í tiltakinum. Emiko var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu japansku sanginir. Listi av nøkrum av løgum sum verða brúktir í føroyska ''Mumi'': {| class="wikitable" |+ !Lag !Lurta við at leita eftir leinkjunum niðanfyri á netinum |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin (v. japanskari talu) |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming (v. japanskari talu |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (1.partur) |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali (2. partur) |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum (Vitapassarin) |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd (Murran kemur) |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Sangurin hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki (Dreymurin hjá Mumi) |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] tcpjcpxk8al6yjac8spiv1h36vw21ts 388725 388724 2026-07-04T05:13:27Z Buttershrimp 35100 388725 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað blíða huglagið sum er í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella á enskum "Comet in Moominland", sum var lagaður eftir Mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="9" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Homsi |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="8" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] 4ki7nwpfmt26r5g2krx83rzsudvljr4 388726 388725 2026-07-04T09:07:44Z Buttershrimp 35100 /* Persónar og føroyskir sjónleikarir */ 388726 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað blíða huglagið sum er í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella á enskum "Comet in Moominland", sum var lagaður eftir Mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] q5frhrhshwhrc4r8kdbu5tzqz3bb0wa 388727 388726 2026-07-04T09:30:15Z Buttershrimp 35100 /* */ 388727 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur ''79 partar'' og framhaldsrøðin ''“Deiliga Mumi-familjan: Ævintýr-dagbók”'' ''26 partar''. Fram um røðinar kom eisini ein filmur ''“Halastjørna í Mumilandi”'' út. Røðin ''Mumi'' varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað blíða huglagið sum er í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella á enskum "Comet in Moominland", sum var lagaður eftir Mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] htwnxa6j66snqu71535e29w03oqnf0n 388728 388727 2026-07-04T09:39:20Z Buttershrimp 35100 /* Framleiðsla */ 388728 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur ''79 partar'' og framhaldsrøðin ''“Deiliga Mumi-familjan: Ævintýr-dagbók”'' ''26 partar''. Fram um røðinar kom eisini ein filmur ''“Halastjørna í Mumilandi”'' út. Røðin ''Mumi'' varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson var sera ónøgd og ørkymla um fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og leiklutunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Av tí at ''Tove'' tók illa ímóti hesum báðum røðunum, vóru tær ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði ''Livson'' til endans at fáa tey bæði at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin um søgurnar um Mumi, og bleiv varpa kring heimin við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki blandaði seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella á enskum "Comet in Moominland", sum var lagaður eftir Mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tadð var tí at hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] 2uvpq90kymlliqlonnoyplxho9fe2h1 388729 388728 2026-07-04T09:46:18Z Buttershrimp 35100 /* Framleiðsla */ 388729 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur ''79 partar'' og framhaldsrøðin ''“Deiliga Mumi-familjan: Ævintýr-dagbók”'' ''26 partar''. Fram um røðinar kom eisini ein filmur ''“Halastjørna í Mumilandi”'' út. Røðin ''Mumi'' varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson var sera ónøgd og ørkymla um fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og leiklutunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Av tí at ''Tove'' tók illa ímóti hesum báðum røðunum, vóru tær ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði ''Livson'' til endans at fáa tey bæði at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð um dunnuna ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin um søgurnar um Mumi, og bleiv varpa kring heimin við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki blandaði seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella á enskum "Comet in Moominland", sum var lagaður eftir Mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tadð var tí at hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] 5ic33uczs5xxizcxfhlk25loz3llte3 388730 388729 2026-07-04T10:19:06Z Buttershrimp 35100 388730 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað blíða huglagið sum er í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella á enskum "Comet in Moominland", sum var lagaður eftir Mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|center|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="9" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Homsi |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="8" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] mfxmu6cq3wmbrr10t2z18hszl9nglbd 388731 388730 2026-07-04T10:22:53Z Buttershrimp 35100 /* Persónar og føroyskir sjónleikarir */ 388731 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað blíða huglagið sum er í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður "Halastjørna í Mumilandi" ella á enskum "Comet in Moominland", sum var lagaður eftir Mumi-bókini "Halastjørnan kemur". Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl, tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|center|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] 537kikppmmb3taco91wncy1qraf55mh 388732 388731 2026-07-04T10:25:46Z Buttershrimp 35100 /* Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar */ 388732 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð um dunnununa ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður ''"Halastjørna í Mumilandi"'' ella á enskum ''"Comet in Moominland"'', sum var lagaður eftir Mumi-bókini ''"Halastjørnan kemur"''. Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tað var tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|center|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] eqdwlxboohus5rq1v4kftzg4nee93yc 388733 388732 2026-07-04T10:27:29Z Buttershrimp 35100 388733 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. [[Mynd:Tove Jansson 1956b.jpg|thumb|Tove & Mumi]] == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð um dunnununa ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður ''"Halastjørna í Mumilandi"'' ella á enskum ''"Comet in Moominland"'', sum var lagaður eftir Mumi-bókini ''"Halastjørnan kemur"''. Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tað var tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove|left]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina, sum hon ongantíð teknaði ''(uttan eina - við andlitinum fjaldum)''. Hetta er við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] ohjn2y9al342ackcbbsa7tgc227k7j1 388734 388733 2026-07-04T10:28:28Z Buttershrimp 35100 /* Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar */ 388734 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. [[Mynd:Tove Jansson 1956b.jpg|thumb|Tove & Mumi]] == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð um dunnununa ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður ''"Halastjørna í Mumilandi"'' ella á enskum ''"Comet in Moominland"'', sum var lagaður eftir Mumi-bókini ''"Halastjørnan kemur"''. Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tað var tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove|left]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina. Hetta var við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og eru eisini klipt saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] m3r7pumpu0tzz09zoe9yrc01mms10xn 388735 388734 2026-07-04T10:29:32Z Buttershrimp 35100 /* Films-tónleikurin */ 388735 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. [[Mynd:Tove Jansson 1956b.jpg|thumb|Tove & Mumi]] == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972 úr Japan. Tove Jansson sera ónøgd við fyrru royndinar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og karakterunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru báðar tær eldru ''Mumi-''røðinar ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa bæði tvey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð um dunnununa ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring allan heim við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu 79 pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýrs-dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi- sjónvarps''røðina var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út frá Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. ( Hugsast kann, at ''Tove Jansson'' sjálv ikki var før fyri at blanda seg uppí, tí hon var blivin sjúk av bróst og lungakrabba um hetta mundi). Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var sikkurt at bæði tvey dámdu best Mumi- tillagingarnar ið høvdu sannar røtur úr verkunum og lívsáskoðanunum hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður ''"Halastjørna í Mumilandi"'' ella á enskum ''"Comet in Moominland"'', sum var lagaður eftir Mumi-bókini ''"Halastjørnan kemur"''. Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tað var tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru tilsamans '''''57''''' partar og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove|left]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina. Hetta var við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og myndinar eru eisini kliptar saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] evcn7o8ziih50cr6dbmmzqkv80zmmgi 388736 388735 2026-07-04T10:52:41Z Buttershrimp 35100 /* Framleiðsla */ 388736 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. [[Mynd:Tove Jansson 1956b.jpg|thumb|Tove & Mumi]] == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972. Tove Jansson var sera ónøgd og ørkymla um fyrru røðirnar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og leiklutunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru tær ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa tey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð um dunnununa ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring heimin við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu '''79''' pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýr dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi - sjónvarps''røðini var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út úr Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var víst at bæði Lars og Tove Jansson dámdu framhaldsrøðina sera illa. Grundir til at framhaldsrøðin bleiv so ring vóru at starvsfólkini í framleiðslutoyminum ið gjørdu Mumi-røðina vóru skift út, og tey nýggju vóru líkaglað við hugsjónina og ynskini hjá Tove. Um hetta mundi var Tove eisini byrja at blíva sjúk av bróst og lungakrabba, so hon hevði ikki nógva orku og var ov móð at blanda seg upp í og halda eftirlit við framleiðsluni. Men eitt gjørdi hon, fyri at verja sína Mumi-verð. Við hennara rættindum noktaði hon framhaldsrøðini at blíva umsett til enskt, svenskt og finskt, sum forðaði røðini at blíva stór og útbreidd um heimin, sum fyrsta røð. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður ''"Halastjørna í Mumilandi"'' ella á enskum ''"Comet in Moominland"'', sum var lagaður eftir Mumi-bókini ''"Halastjørnan kemur"''. Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tað var tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru '''''32''''' upprunaligir Mumi-partar ''(sum Tove hevur tikið undir við)'' og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove|left]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina. Hetta var við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og myndinar eru eisini kliptar saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] efbejphx2dtdc6bh78w9gcm9h65tsp7