Wikipedia fowiki https://fo.wikipedia.org/wiki/Fors%C3%AD%C3%B0a MediaWiki 1.47.0-wmf.9 first-letter Miðil Serstakt Kjak Brúkari Brúkarakjak Wikipedia Wikipedia-kjak Mynd Myndakjak MediaWiki MediaWiki-kjak Fyrimynd Fyrimyndakjak Hjálp Hjálparkjak Bólkur Bólkakjak TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 16404 388743 388554 2026-07-06T11:40:17Z ~2026-26884-41 34727 388743 wikitext text/x-wiki {{Infobox Officeholder |name = Sirið Stenberg |image =File:Sirid Stenberg 2014.JPG |caption = |office = Landsstýriskvinna í uttanríkis- og mentamálum |term_start = 1. desember 2025 |term_end = 13. apríl 2026 |predecessor = |successor = |office1 = Landsstýriskvinna í uttanríkis- og vinnumálum |term_start1 = 10. mars 2025 |term_end1 = 1. desember 2025 |predecessor1 = |successor1 = |office2 = Landsstýriskvinna í almanna- og mentamálum |term_start2 = 22. desember 2022 |term_end2 = 10. mars 2025 |predecessor2 = |successor2 = |office3 = Landsstýriskvinna í heilsu- og innlendismálum |term_start3 = 14. september 2015 |term_end3 = 16. september 2019 |predecessor3 = |successor3 = |office4 = Forkvinna í [[Tjóðveldi]] |term_start4 = 2. november 2024 |term_end4 = |predecessor4 = [[Høgni Hoydal]] |successor4 = |office5 = Løgtingskvinna |term_start5 = 29. oktober 2011 |term_end5 = |birth_name = |birth_date = {{birth date and age|1968|5|26}} |spouse = |death_date = |death_place = |party = [[Tjóðveldi]] |children = |education = [[sjúkrarøktarfrøðingur]] }}'''Sirið Stenberg''' (fødd [[26. mai]] [[1968]]) úr [[Vágur|Vági]] er [[Føroyar|føroyskur]] politikari. Sirið hevur nomið sær útbúgving sum [[sjúkrarøktarfrøðingur]] í 1994, sum sjúkrarøktarfrøðingur í neonatalogi í 1998 og sum heilsufrøðingur í 2001. Áðrenn hon fór í løgtingið, starvaðist hon sum [[heilsusystir]] í [[Suðuroy]]nni. == Politisk lívsleið == Hennara yrkisleið innan føroyskan politikk byrjaði, tá hon varð vald í Vágs Býráð á býráðsvalinum í 2008 og tók sæti [[1. januar]] [[2009]]. Hon varð afturvald í 2012 og sat í Vágs Býráð til 2016, tá hon ikki stillaði upp aftur. Hon varð vald á [[Føroya Løgting]] á fyrsta sinni fyri [[Tjóðveldi]] á [[Løgtingsvalið 2011|Løgtingsvalinum í 2011]] við 320 persónligum atkvøðum. Hon varð afturvald á løgtingsvalinum í 2015 við 755 persónligum atkvøðum. Tá Tjóðveldi kom í landsstýrið, varð hon útnevnd landsstýriskvinna í heilsu- og innlendismálum. Hon røkti landsstýrissessin alt valskeiðið.<ref name=":0">{{cite web |url=https://portal.fo/dagur-69698/hesi-manna-nyggja-landsstyrid.grein |title=Hesi manna nýggja landsstýrið |last= |first= |date=22. desember 2022 |website=portal.fo |publisher= |access-date=22. desember 2022}}</ref> Hon varð afturvald á løgtingsvalinum í 2019 við 493 persónligum atkvøðum, og á løgtingsvalinum í 2022 við 455 persónligum atkvøðum. Tá [[Tjóðveldi]] aftur kom í landsstýrið, varð hon útnevnd landsstýriskvinna í almanna- og mentamálum.<ref name=":0" /> Tá ið Høgni Hoydal legði frá sær sum formaður í [[Tjóðveldi]] eftir at hava verið formaður í mong ár, varð hon vald til forkvinnu í Tjóðveldi 2. november 2024. Valskeiðið frá 2022 til 2026 var heldur baldrut, og landsstýrið varð umskipað tvær ferðir. Tí var hon landsstýriskvinna í uttanríkis- og vinnumálum frá mars til desember 2025 og síðani landsstýriskvinna í uttanríkis- og mentamálum frá desember 2025 til apríl 2026. Hon varð afturvald á løgtingsvalinum í 2026 við 567 persónligum atkvøðum. == Frítíðarítriv == Sirið hevur verið virkin í [[Kirkjukórið Ljómur|Kirkjukórinum Ljómur]] í fleiri ár, seinastu árini hevur hon verið forkvinna í Ljómi.<ref>{{Cite web |url=http://ljomur.com/Nevndin.html |title=Ljomur.com, Nevndin |accessdate=2012-02-13 |archive-date=2013-09-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130919021307/http://ljomur.com/Nevndin.html |dead-url=yes |archivedate=2013-09-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130919021307/http://ljomur.com/Nevndin.html }}</ref> Hon hevur eisini verið nevndarlimur í [[Ruth Smith Savnið|Ruth Smith Savninum]] í [[Vágur|Vági]]. == Privat == Sirið Stenberg er gift við [[Jón Pauli Olsen|Jón Paula Olsen]], saman eiga tey trý børn. Sirið er dóttir Ásgerð Stenberg, sum er fyrrverandi býráðslimur, og Flemming Stenberg. == Keldur == <references/> {{DEFAULTSORT:Stenberg, Sirið}} {{Commonscat}} {{Løgtingslimir 2022-2026}} [[Bólkur:Føroyskar kvinnur í politikki]] [[Bólkur:Føroyskir politikarar]] [[Bólkur:Føðingar í 1968]] [[Bólkur:Føroyskir sjúkrarøktarfrøðingar]] [[Bólkur:Løgtingslimir]] [[Bólkur:Politikarar úr Tjóðveldi]] [[Bólkur:Vágbingar]] hievmtl6xf2939md0mzn1cpztm3n87z 0 18029 388746 388396 2026-07-06T11:42:42Z ~2026-26884-41 34727 388746 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = Aksel V. Johannesen |birth_name = Aksel Vilhelmsson Johannesen |image = 2025 Aksel Johannesen - (cropped).jpg |caption = |order = Føroya Løgmaður |deputy = [[Høgni Hoydal]] |monarch = [[Margrethe II]]<br/>[[Frederik X]] |term_start = 22 December 2022 |term_end = 13 Apríl 2026 |predecessor = [[Bárður á Steig Nielsen]] |successor = [[Beinir Johannesen]] |monarch1 = Margrethe II |term_start1 = 15 September 2015 |term_end1 = 14 September 2019 |deputy1 = Høgni Hoydal |predecessor1 = [[Kaj Leo Johannesen]] |successor1 = Bárður á Steig Nielsen |order2 = Formaður í [[Javnaðarflokkurin]] |term_start2 = 5 March 2011 |term_end2 = |predecessor2 = [[Jóannes Eidesgaard]] |successor2 = |office3 = Varaløgmaður Føroya |term_start3 = 6 April 2011 |term_end3 = 14 November 2011 |primeminister3 = Kaj Leo Johannesen |predecessor3 = [[Jacob Vestergaard]] |successor3 = [[Annika Olsen]] |order4 = Fíggjarmálaráðharri |term_start5 = 13 Apríl 2026 |term_end5 = |predecessor5 = [[Ruth Vang]] |successor5 = |primeminister4 = |term_start4 = 21 February 2011 |term_end4 = 14 November 2011 |predecessor4 = Jóannes Eidesgaard |successor4 = [[Jørgen Niclasen]] |order7 = Heilsumálaráðharri |primeminister7 = Kaj Leo Johannesen |term_start7 = 16 July 2009 |term_end7 = 21 February 2011 |predecessor7 = Hans Pauli Strøm |successor7 = John Johannessen |order8 = Løgtingslimur |term_start8 = 29 October 2011 |term_end8 = |birth_date = {{Birth date and age|1972|11|8|df=y}} |birth_place = [[Klaksvík]], Faroe Islands |death_date = |death_place = |party = [[Javnaðarflokkurin]] |spouse = Katrin Apol |children = 3 |parents = Johild and Vilhelm Johannesen }} '''Aksel Vilhelmsson Johannesen''' (føddur [[8. november]] [[1972]] í [[Klaksvík]]) er advokatur og politikari fyri [[Javnaðarflokkurin|Javnaðarflokkin]]. Hann hevur verið Føroya løgmaður árini 2015-2019 og 2022-2026. == Bakgrund og familja == Hann er útbúgvin [[cand.jur]] á universitetinum í [[Keypmannahavn]] í 2004, og arbeiddi sum advokatur í [[Tórshavn]] frá [[2007]] til hann gjørdist landsstýrismaður. Hann er fyrrverandi formaður í [[Klaksvíkar Ítróttarfelag]], har hann eisini var aktivur fótbóltsleikari.<ref>[http://www.faroesoccer.com/player.php?playerID=961 Aksel Johannesen á Faroesoccer.com]</ref> Aksel V. Johannesen er sonur [[Vilhelm Johannesen]]. Hann og kona hansara Katrin Apol eiga trý børn. == Politisk lívsleið == === 2008-2011 === Á [[Løgtingsvalið 2008|løgtingsvalinum 2008]] varð Aksel Johannesen 1. varamaður á tingi fyri Javnaðarflokkin, og møtti stundum, serliga fyri [[Andrias Petersen]]. Hann gjørdist landsstýrismaður í heilsumálum tann [[16. juli]] [[2009]], tá [[John Johannessen]] ikki tók av at verða landsstýrismaður eftir [[Hans Pauli Strøm|Hans Paula Strøm]].<ref name="sos">[http://www.portal.fo/?lg=63179 Aksel V. Johannesen í landsstýrið]</ref> Hann fór frá sum landsstýrismaður í heilsumálum og tók við landsstýrismaður í fíggjarmálum [[21. februar]] og gjørdist formaður fyri Javnaðarflokkin tann [[5. mars]] [[2011]]. [[6. apríl]] sama ár varð hann varaløgmaður. Høvuðsuppgávan hjá honum sum formanni var at endurreisa flokkin til næsta løgtingsval. <ref name="ft">[http://www.ft.dk/dokumenter/tingdok.aspx?/samling/20101/almdel/gru/bilag/47/969513/index.htm| Indberetning nr. 2/2011]</ref> [[14. november]] [[2011]]  skifti landsstýrið, og kom Javnaðarflokkurin ikki í landsstýrið. Aksel Johannesen varð tá formaður á tingi fyri Javnaðarflokkin. === Løgtingsvalið 2015 === Javnaðarflokkurin vann [[Løgtingsvalið 2015]] við 25.1% av atkvøðunum. Aksel sjálvur fekk 2.405 persónligar atkvøður, ið var eitt nýtt føroyskt met. Hann breyt harvið metið hjá [[Kaj Leo Holm Johannesen]], fyrrverandi løgmanni, frá [[Løgtingsvalið 2011|2011]] sum var 1967 persónligar atkvøður.<ref>{{cite web | title = Aksel tók øll met - Føroyski portalurin - portal.fo | url = http://portal.fo/aksel+tok+oll+met.html | date = 2015-09-02 | archiveurl = http://archive.today/O3IjI | archivedate = 2015-09-02 }}</ref> 14. september 2015 varð samgonguskjalið undirskrivað, tað vóru Javnaðarflokkurin, [[Tjóðveldi]] og [[Framsókn]] ið skrivaðu undir. Nýggja løgtingið hevur fyrsta fundin 15. september 2015, tá verður [[stjórnin hjá Aksel V. Johannesen]] útnevnd. === Løgtingsvalið 2019 === Hóast Aksel V. Johannesen sjálvur fekk 2327 persónligar atkvøður á [[Løgtingsvalið 2019|løgtingsvalinum 2019]] – hann gjørdist toppskorarin á valinum –, hevði Javnaðarflokkurin við 2,6% størstu afturgongdina av øllum flokkum. Tveir dagar seinni boðaðu Fólkaflokkurin, Sambandsflokkurin og Miðflokkurin frá, at teir ætlaðu at fara undir samgongusamráðingar, tí teir høvdu tilsamans 17 tinglimir.<ref>[http://kvf.fo/netvarp/uv/2019/09/02/kemur-vi-frboan-morgin Leggur frá sær í morgin], kvf.fo, 2. september 2019</ref> Aksel V. Johannesen legði frá sær sum løgmaður týsdagin [[3. september]] 2019. Hann var virkandi løgmaður til Bárður á Steig Nielsen varð valdur til nýggjan løgmann 14. september.<ref>[https://www.in.fo/news-detail/news/aksel-v-johannesen-hevur-nu-lagt-fra-saer-sum-loegmadur/ Aksel V. Johannesen hevur nú lagt frá sær sum løgmaður] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190903124851/https://www.in.fo/news-detail/news/aksel-v-johannesen-hevur-nu-lagt-fra-saer-sum-loegmadur/ |date=2019-09-03 }}, in.fo, 3. september 2019</ref><ref>[https://portal.fo/dagur-20723/aksel-v-johannesen-hevur-lagt-fra-saer.grein Aksel V. Johannesen hevur lagt frá sær], portal.fo, 3. september 2019</ref> == Keldur == <references/> == Slóðir == *[http://www.lms.fo/um-radid/logmadur/um-logmann/ Løgmansskrivstovan um Aksel V. Johannesen] *[http://www.fmr.fo/index.asp?pID={2098FD56-36E2-419E-9C87-7DD1AFC6C84E} Aksel V. Johannesen] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130516112815/http://www.fmr.fo/index.asp?pID=%7B2098FD56-36E2-419E-9C87-7DD1AFC6C84E%7D |date=2013-05-16 }} hjá Fíggjarmálaráðnum {{Floksleiðari Javnaðarfloksins}} {{Løgtingslimir 2022-2026}} {{Løgmenn}} {{DEFAULTSORT:Johannesen, Aksel Vilhelmsson}} [[Bólkur:Føroyskir politikarar]] [[Bólkur:Føðingar í 1972]] [[Bólkur:Fíggjarmálaráðharrar í Føroyum]] [[Bólkur:Løgtingslimir]] [[Bólkur:KÍ leikarar]] [[Bólkur:Politikarar úr Javnaðarflokkinum]] [[Bólkur:Løgmenn í Føroyum]] [[Bólkur:Klaksvíkingar]] mj1xpkxoet6hyktjbugy3thkib0pwg6 0 24356 388745 367889 2026-07-06T11:42:14Z ~2026-38598-57 35139 388745 wikitext text/x-wiki [[Áratúsund]]: [[1. áratúsund]] – '''2. áratúsund''' – [[3. áratúsund]] 2. áratúsund byrjaði [[1. januar]] [[1001]] og endaði [[31. desember]] [[2000]]. ---- == Hendingar == * == Viðkomandi persónar == Persónarnir niðanfyri eru í bókstavarøð eftir fornavninum: === A === * [[Abraham Lincoln]] * [[Adolf Hitler]] * [[Albert Einstein]] * [[Alexander Graham Bell]] * [[Alfred Nobel]] * [[Anders Celsius]] * [[Astrid Lindgren]] === B === * [[Benjamin Franklin]] === C === * [[Carl Larsson]] * [[Carl von Linné]] * [[Charles de Gaulle]] * [[Charlie Chaplin]] * [[Christofer Columbus]] * [[Claude Monet]] === D === * [[Djingis Khan]] * [[Dmitrij Mendelejev]] === F === * [[Friedrich Nietzsche]] === G === * [[Gustav Vasa]] === H === * [[Henry Ford]] * [[Ho Chi Minh]] === I === * [[Isaac Newton]] * [[Immanuel Kant]] === J === * [[Jeanne d'Arc]] * [[Johann Sebastian Bach]] * [[Josef Stalin]] * [[Jöns Jakob Berzelius]] === K === * [[Karl Benz]] * [[Karl Marx]] * [[Kristian 2. av Danmark]] === L === * [[Lars-Magnus Ericsson]] * [[Leonardo da Vinci]] === M === * [[Mahatma Gandhi]] * [[Mao Zedong]] * [[Marie Curie]] * [[Martin Luther]] * [[Michelangelo Buonarroti]] === N === * [[Napoleon I|Napoleon Bonaparte]] * [[Niels Bohr]] === O === * [[Otto von Bismarck]] === P === * [[Pablo Picasso]] * [[Peter I av Russlandi]] === R === * [[René Descartes]] === S === * [[Saddam Hussein]] * [[Selma Lagerlöf]] === T === * [[Thomas Aquinas]] === V === * [[Valdemar Atterdag]] * [[Vincent van Gogh]] * [[Vladimir Lenin]] === W === * [[William Shakespeare]] * [[William Sturgeon]] * [[Winston Churchill]] == Slóðir == {{Commonscat|2nd millennium}} [[Bólkur:Ár]] [[Bólkur:Áratúsund]] n3zk5qolardng3faksjd8ixp8vaiu0q 0 44173 388744 358412 2026-07-06T11:41:58Z ~2026-38598-57 35139 388744 wikitext text/x-wiki [[Áratúsund]]: [[2. áratúsund]] – '''3. áratúsund''' – [[4. áratúsund]] 3. áratúsund byrjaði [[1. januar]] [[2001]] og fer at enda [[31. desember]] [[3000]]. ---- == Hendingar == * [[Yvirgangsálopið 9/11|Yvirgangsálopini í september 2001]] * [[Irak-kríggið|Irak-kríggið (2003-2011)]] * [[Yvirgangsatsókn í Beslan|Yvirgangsatsókn í Beslan í 2004]] * [[Yvirgangsálopið í Noregi 2011]] * [[Borgarakríggið í Sýria]] * [[Kríggið ímóti IS]] * [[Flóttafólkakreppan]] * [[Yvirgangsálopið móti einum skúla í Peshawar í 2014]] * [[Yvirgangsálopið móti Charlie Hebdo|Yvirgangsálopið móti Charlie Hebdo í januar 2015]] * [[Yvirgangsálopini í París í november 2015]] * [[Yvirgangsálopini í Brussel í mars 2016]] * [[Yvirgangsálopið í Orlando 2016|Yvirgangsálopið í Orlando í juni 2016]] * [[Yvirgangsálopið í Nice 2016|Yvirgangsálopið í Nice í juli 2016]] == Viðkomandi persónar == === A === * === B === * [[George W. Bush]] * === C === * [[David Cameron]] === D === * === F === * [[Frans pávi]] === G === * === H === * [[François Hollande]] === I === * === J === * [[Boris Johnson]] === K === * === L === * === M === * [[Emmanuel Macron]] * [[Theresa May]] * [[Angela Merkel]] === N === * === O === * [[Barack Obama]] === P === * [[Vladimir Putin]] === R === * === S === * [[Saddam Hussein]] * === T === * [[Donald Trump]] === V === * === W === * == Slóðir == {{Commonscat|3rd millennium}} [[Bólkur:Ár]] [[Bólkur:Áratúsund]] 6eqb51hkti3rf8kjuctjbsyncabmcd2 0 46619 388742 388736 2026-07-05T23:42:22Z Buttershrimp 35100 /* */ 388742 wikitext text/x-wiki '''''Mumi''''' {{Efn|Known in Japan as {{nihongo|'''''Delightful Moomin Family'''''|楽しいムーミン一家|Tanoshii Mūmin Ikka|lead=yes}}; {{langx|sv|I Mumindalen}}; {{langx|fi|Muumilaakson tarinoita}}}} er ein teknifilms-sjónvarpsrøð, sum er bygd á skaldsøgurnar og teknirøðirnar um [[Mumitrøllið|Mumi]] hjá svensk-talandi finsku listakvinnuni og rithøvundanum '''''Tove Jansson''''' og beiggja hennara '''''Lars Jansson.''''' <ref name="encicl">{{Cite book|location=Berkeley, CA}}</ref> Sjónvarpsrøðin frá 1990 er tann fyrsta ''Mumi''-røðin ið fekk útbreiðslu í londum runt allan heimin. Røðin hevur 79 partar og framhaldsrøðin “Deiliga Mumi-familjan: Ævintýrs-dagbók” hevur 26 partar. Fram um røðinar kom eisini ein filmur út í 1992. Røðin Mumi varð fyri fyrstu ferð sýnd á sjónvarpsrásini ''TV Tokyo'' frá 12. apríl 1990 fram til 3. oktober 1991. [[Mynd:Tove Jansson 1956b.jpg|thumb|Tove & Mumimamman]] == Framleiðsla == ''Mumi'' er triðja teknifilms-røðin ið kom aftaná tvær aðrar, eina í 1969 og næsta í 1972. Tove Jansson var sera ónøgd og ørkymla um fyrru røðirnar, orsaka av hvussu ótrúgvar tær vóru móti teimum upprunaligu søgunum og leiklutunum úr hennara bókum.<ref name="animeornot">{{Cite news|title=The Mike Toole Show – Anime... Or Not?!|url=http://www.animenewsnetwork.com/the-mike-toole-show/2011-10-23|access-date=October 18, 2014|date=October 23, 2011}}</ref> <ref name="animatedhistory">{{Cite news|title=The Animated History of "Moomin"|url=http://cartoonresearch.com/index.php/the-troubles-of-moomin/|access-date=October 18, 2014|date=March 5, 2014}}</ref> Tí vóru tær ongantíð varpaðar út í sjónvørp uttan fyri Japan. Finski teknifilms - og handilsframleiðarin '''''Dennis Livson''''' byrjaði í 1981 at biðja um rættindi frá ''Tove'' og ''Lars Jansson'' at gera enn eina nýggja teknifilms-røð um Mumi. <ref name="Moominanimator">{{Cite web|title=Helsingin Sanomat – Tuomas Kaseva: Snufkin and the sea: Moomin animator at 60|url=http://www.hs.fi/english/article/Snufkin+and+the+sea+Moomin+animator+at+60+/1135228144894|archive-date=April 28, 2014|access-date=October 18, 2014}}</ref> Hóast tey vóru ivasom aftaná seinastu úrslitini, megnaði Livson til endans at fáa tey at játta honum rættindini til Mumi, eftir at tey sóu hansara væl framleiddu teknirøð um dunnununa ''[[Alfred J. Kwak|Alfred J Kwak]].'' Ólík teimum tveimum undanfarnu teknifilms-røðunum var hendan nýggja ''Mumi'' røðin ein samansett framleiðsla av niðurlendsku fyritøkuni ''Telecable Benelux BV'', japanska ''TV Tokyo'', finska ''Yle'', fronsku ''Marina Productions'', og spanska ''{{Lang|es|Televisión Española}}'' . Røðin varð teknað á japansku teknifilmsstovunum ''Telescreen Japan Inc'' og ''Visual 80''. [[:en:Hiroshi_Saitō_(director)|Hiroshi Saitō]] og [[:en:Masayuki_Kojima|Masayuki Kojima]] vóru høvuðs-leikstjórarnir, meðan Akira Miyazaki gjørdi filmshandriti fyri 12 teir fyrstu partanar og fleiri av teimum seinnu pørtunum. ''Tove'' og ''Lars Jansson'' vóru eisini uppi í og við til at gera ávísar broytingar í handritunum. Í Tokyo eitt ár seinni vísti Livson eina lítla undansýning av teknifilms-røðini fyri bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Tá Tove sá teknifilmin um síni mumitrøll fyri fyrstu ferð, viðmerkti hon sambært Livson "Dom lever ju" ("Tey liva"). <ref name="Moominanimator" /> Mumi-røðin bleiv nógv tann kendasta sjónvarpsrøðin av søgunum um Mumi, og bleiv varpa kring heimin við fleiri ymiskum málum. Hon fekk eisini nógv rós av bæði ''Tove'' og ''Lars Jansson'', fyri at halda fast við tað sanna blíða huglagið í Mumidali, og tað fitta lyndið hjá fólkinum sum býr har. Tove hevði sjálv hildið eftirlit við framleiðsluni fyri at tryggja sær at røðin bleiv við at verða trúføst móti hennara egnu verkum og hugsjón. Tann sera skjóta og góða móttøkan av teimum fyrstu '''79''' pørtunum góvu framleiðarunum grønt ljós at halda fram at gera '''26 nýggir partar''' til eina '''framhaldsrøð''', ið bleiv kallað ''“Deiliga Mumi familjan: Ævintýr dagbók”'' á enskum '''“''Delightful Moomin Family: Adventure Diary”.''''' Ólík tí fyrru væl eydnaðu ''Mumi - sjónvarps''røðini var framhaldsrøðin '''ikki''' laga eftir upprunaligu skaldsøgunum hjá Tove. Ístaðin vóru søgugongdinar uppfunnar av japanska teknitoyminum ella leysliga tiknar út úr Mumi-teknirøðunum. Vegna at framhaldið reik so langt frá teimum nærlagdu, handfarnu, bókmentaligu frásøgunum hjá ''Tove'', fanst ''Dennis Livson'' ógvusliga at tí nýggju røðini. Hóast beiggi ''Tove'', ''Lars Jansson'' gav framleiðsluni loyvi at tekna frá tekni-røðunum, hann og systir hansara høvdu teknað, var víst at bæði Lars og Tove Jansson dámdu framhaldsrøðina sera illa. Grundir til at framhaldsrøðin bleiv so ring vóru at starvsfólkini í framleiðslutoyminum ið gjørdu Mumi-røðina vóru skift út, og tey nýggju vóru líkaglað við hugsjónina og ynskini hjá Tove. Um hetta mundi var Tove eisini byrja at blíva sjúk av bróst og lungakrabba, so hon hevði ikki nógva orku og var ov móð at blanda seg upp í og halda eftirlit við framleiðsluni. Men eitt gjørdi hon, fyri at verja sína Mumi-verð. Við hennara rættindum noktaði hon framhaldsrøðini at blíva umsett til enskt, svenskt og finskt, sum forðaði røðini at blíva stór og útbreidd um heimin, sum fyrsta røð. [[Mynd:Lars-and-Tove-Jansson-1963.jpg|left|thumb|Lars og Tove Jansson]] Í 1992 kom harumframt ein '''''filmur''''' út, framleiddur av somu framleiðslu sum sjónvarpsrøðinar, ið varð kallaður ''"Halastjørna í Mumilandi"'' ella á enskum ''"Comet in Moominland"'', sum var lagaður eftir Mumi-bókini ''"Halastjørnan kemur"''. Hendan filmin dámdi ''Dennis Livson'' sera væl. Tað var tí hann nemliga sam-skrivaði, framleiddi og skipaði fyri at gera filmin til verðuleika. At varða upprunaligu søgunar og sjónina hjá ''Tove Larsson'' tók hann í størsta álvara. Hugburðurin og virðingin fyri verkinum hjá rithøvundanum, gav ''Dennis'' rós frá ''Tove'', sum fortaldi at hennara samstarv við ''Dennis'' hevði altíð verið framúrskarandi, tí at hann skilti hennara hugskot og hvat hon vildi við Mumidalinum. ''Dennis Livson'' elskaði verðina hjá Mumi so nógv, at aftaná tí góðu móttøkuna av røðunum og filminum, bygdi hann eina sokallaða "Mumi-verð" á enskum '''"Moomin World theme Park"''' í Naantali, Finnlandi, ið lat dyrnar upp fyrstu ferð í 1993. == Føroyska útgávan av ''Mumi'' == Sjónvarpsrøðin "''Mumi"'' kom út á føroyskum máli á [[Sjónvarp Føroya]] (SvF) í Januar 1998, og hevur síðan verið send út við ávísum millumbilum á somu rás, sum nú er nevnd [[Kringvarp Føroya]] (KvF). Tað sigst, at føroyska útgávan av sjónvarpsrøðini ''Mumi'' er eitt tað mest týdningarmiklasta sum er hent fyri føroyska mentan og samfelagið síðstu øld, og føroyska søgu sum heild. Summi sigað at einastandandi týðingin, og dugnaligu sjónleikarinir ið góvu tær fantastisku røddirnar til ''Mumi'', er ólík nøkrum øðrum ið hevur ella fer at koma til Føroya. Føroyska Mumi er nakað heilt serstakt og undranarvert, sum er fyri hesi fólkini at takka: * ''Guðrið Rubeksen, Erla Zachariasen'' og ''Malan Háberg Andersen'' týddu til føroyskt. * Sjónleikarinir vóru ''Katarina Nolsøe, Kristina Hansen, Súsanna Tórgarð, Ria Tórgarð, Egi Dam'' og ''Høgni Johansen.'' * Grafikarin var ''Sven Bergur Jensen''. * Staðið fyri ljóðupptøkum og sett saman gjørdu ''Bjarnheðin í Hoyvík, Alexander G. Joensen, Mikkjal H. Øster, Jógvan Páll Johannesen'' og ''Hallur Thomsen.'' * ''Finnur Hansen, Stamen Stantchev og Malan Thomsen'' høvdu ábyrgd fyri tónleikinum. Fyri stuttum bleiv føroyska ''Mumi'' bøtt um, við m.a betri góðsku og partanir fingu egið heiti. Aftaná fleiri ár uttan ''Mumi'' í sjónvarpinum, keypti [[Kringvarp Føroya]] nýggj rættindi so tey endiliga sluppu at vísa ''Mumi'' fram aftur. Sjónvarpsrøðin ''Mumi'' verður í dag send í [[Barnaløtan|Barnaløtuni]] á KvF hvørja viku, og liggur tøk á netinum á kvf.fo/vit/sending/sv/mumi Føroyska útgávan hevur tó bert '''''47''''' partar av teimum '''''79''''' pørtunum í upprunaliga Mumi sjónvarpsrøðini - og ongar av teimum '''''26''''' framhaldspørtunum ella filminum. Tað eru '''''32''''' upprunaligir Mumi-partar ''(sum Tove hevur tikið undir við)'' og '''''ein''''' filmur sum mangla at verða umsettir til føroyskt. Vónandi í framtíðini kundi hetta tilfari eisini verið týtt, - óivað til stóran gagn fyri øll Føroya børn og vaksin. == Mumi-partar == Røðin inniheldur søgugongdir sum eru tiknar úr bókunum hjá ''Tove Jansson'' '''''"Gandakalshatturin"''''' (8 partar), '''''"Trøllavetur"''''' (3 partar), '''''"Vandamikið hásummar"''''' (3 partar), '''''"Endurminningar hjá Mumipápa"''''' (3 partar), '''''"Pápin og havið"''''' (2 partar) og fleiri stuttsøgur frá stuttsøgusavninum '''''"Tað ósjónliga barnið: og aðrar stuttsøgur"''''' (5 partar). Umleið 20 partar í fyrstu ''Mumi-''røðini og fleiri í framhaldsrøðini eru grundaðir á søgur, sum eru tiknar úr teknirøðunum um Mumi, hjá ''Tove'' og ''Lars Jansson''. Nýggjar søgur og nakrir nýggir persónar eru eisini lagdir afturat, serliga í seinna enda av røðini. Filmurin er bygdur á bókina '''''"Halastjørnan kemur"'''''. == Munir millum sjónvarpsrøðina og bøkurnar/teknirøðinar == Nakrir merkisverdir munir millum filmsliga og skrivliga Mumi. * Undranarsamt er, hví í føroysku, ensku, fronsku, pólsku og latínamerikonsku útgávunum av sjónvarpsrøðini er Tutikki eitt kallkyn, og kallast Tutikki "hann". Hetta er ein '''feilur''', tí Tutikki er heilt víst staðfest '''kvennkyn''', og er skrivað við ''Tuulikki Pietilä'' í hugað - unnustuni hjá ''Tove Jansson''. [[Mynd:Pietila-Jansson-1960.jpg|thumb|266x266px|Tuulikki & Tove|left]] * Lítla Mý er í røðini frá byrjan av, meðan hon bert er við í seinni bindum í bókunum. * Ísdrotningin sær øðrvísi út í røðini enn hon verður lýst í bókunum. Gev gætur: ''Tove'' teknaði sum so allir leiklutirnir í Mumi-bókunum, uttan Ísdrotningina. Hetta var við vilja, tí so tyktist hon enn meira gátufør, vøkur og ræðandi. * Í føroyskt týddu bókunum verða lítlu vinkonurnar við tí stóra kuffertinum kallaðar ''Tofslan'' og ''Vifslan''. Men tá tær heilsa uppá Mumimammuna í sjónvarpsrøðini, kallað tær seg sjálvar '''''Toplan''''' og '''''Vaflan'''''. * Í bókunum skifta Mumitrøllini kongarubinin um við hattin hjá Gandakallinum, og Gandakallurin kemur seinni, at heinta kongarubinin, við einum nýggjum hatti. Í røðini fær Gandakallurin hattin beinavegin aftur í 2. parti, og í 7. parti skifta Toplan og Vaflan tann verðuliga kongarubinin um við ein nýggjan gandaðan kongarubin sum tær ynsku sær frá Gandakallinum. * Ynskini sum tey fáa frá gandakallinum eru eisini øðrvísi. Í røðini ynskir Hemilin sær ein nýggjan spaka at geva Mumipápa. Síðani ynskir Snorkadiddan tey somu eyguni sum vakra viðadrotningin, og Mumi ynskir tey vanligu eyguni hjá Snorkadidduni aftur. Við seinasta ynskinum ynskja Toplan og Vaflan ein rubin júst sum tann hjá gandakallinum. Men í bókini ynskir Mumimamma at Mumi ikki saknar Mumirikk tá hann er burtur og ferðast, og Mumi ynskir, at nakað av matinum úr veitsluni hjá teimum skal fara til Mumirikk. * Snorkadiddan og Snoddi sum hvørva av og á í bókarøðini hava størri leiklutir í sjónvarpsrøðini. * Mumirikkur er vinarligari móti fremmandum og roykir ikki pípu í røðini. * Snorkil er ofta við í røðini sum vísindafólk og uppfinnari, meðan hann í bókunum spælir ein minni leiklut. Trásetingin hjá Snorkili um at flúgva er ikki við í bókunum. * Alissa og omma hennara Heksin vóru funnar uppá bert til røðina, tær vóru ikki við í bókunum ella teknirøðunum. == Persónar og føroyskir sjónleikarir == Føroysku røddirnar hjá Mumi og vinum hansara eru spældar inn av dugnaligu sjónleikarunum ''Katarinu Nolsøe, Riu Tórgarð, Høgna Johansen, Ega Dam, Kristinu Hansen'' og ''Súsannu Tórgarð''. Tey flestu í Mumidali tosa ''havnarmál'', meðan Snorkadiddan, Snoddi, Hemilin, Mymlan, Harmur og Heksin tosa ''eysturoyarmál'', og tann átufreki hemilin tosar ''klaksvíksmál''. Sirkusprinsessan og Emeraldo tosa við ''donskum tónalagi''. Listin er óvissur og ikki rættaður enn. {| class="wikitable sortable" !Persónar !Røddir |- |Mumi | rowspan="2" |Katarina Nolsøe |- |Toplan ''(Tofslan)'' |- |Mumimamma | rowspan="8" |Ria Tórgarð |- |Snoddi |- |Tutikki |- |Alissa |- |Ninni |- |Sirkusprinsessan |- |Spøkilsið |- |Teodor, tann gitni uppfinnarin |- |Mumipápi | rowspan="6" |Høgni Johansen |- |Stinki |- |Harmur |- |Gandakallurin |- |Púkin |- |Emeraldo |- |Mumirikkur | rowspan="13" |Egi Dam |- |Snorkil |- |Hemilin |- |Politimeistarin |- |Ormurin |- |Tikarahannurin |- |Átufreki hemilin ''(Vetrargesturin)'' |- |Vitapassarin ''(Fiskimaðurin)'' |- |Ryssa prinsessuna |- |Postboðið |- |Sakførarin ''(Hjá gamla greivanum)'' |- |Gullgravarin |- |Sjórænarin |- |Lítla Mý | rowspan="9" |Kristina Hansen |- |Mymlan |- |Homsi |- |Drongurin hjá Nannu ''(Skyldmaður Hemilin)'' |- |Lampuandin |- |Marsbarnið |- |Greivindan |- |Minsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Miðlinga barnið hjá frú Fillifjonk |- |Frásøgufólk | rowspan="11" |Súsanna Tórgarð |- |Snorkadiddan |- |Frú Fillifjonk |- |Hægsta barnið hjá frú Fillifjonk |- |Heksin ''(omma Alissu)'' |- |Meyrileyvan |- |Vaflan ''(Vifslan)'' |- |Mamma Mý og Mymluna |- |Nanna |- |Tikarahonin |- |Jenny fastir |- |Murran |Ymiskar røddir |- |Hattifnattarnir | rowspan="7" |Onga rødd |- |Ísdrotningin |- |Greivin |- |Drekin |- |Forfaðirin |- |Havfrúnar |- |Hini frumskógudjórini |} Ymsir aðrir minni ónavngivnir leiklutar eru við, ið allir sjónleikarinir við hvørt geva rødd til. == Films-tónleikurin == Tónleikurin í røðini er komponeraður av tónaskaldinum '''''[[Sumio Shiratori]]''''' og kona hansara '''''[[Emiko Shiratori]]''''' syngur tað japanska byrjanarlagið (''<nowiki>https://youtu.be/c0vmjpJk1eo</nowiki>)'', umframt hini løgini sum har hoyrist ein rødd, t.d lagið hjá Ísdrotningini ''(<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki>).'' Uttanfyri Japan ljóða byrjanar og endaløgini øll annarleiðis ''(og myndinar eru eisini kliptar saman annarleiðis)'', ann uppá hvat mál tey syngjast í. Á føroyskum syngur '''''Malan Thomsen''''' bæði løgini. Í Finnlandi er filmstónleikurin hjá ''Sumio Shiratori'' sera høgt virðismettur. Finnar elska tónleikin og spæla hann nú í finska Symfoniorkestrinum. Tónaskaldið hevur viðmerkt at hann er ovfarin og rørdur av hesum. Tann 25.novembur, 2025 var fyrsta konsertin hjá orkestrinum hildin í Helsinki í Finnlandi, við ''Sumio'' og ''Emiko'' sum heiðursgestir í tiltakinum. ''Emiko'' var sjálv uppi í konsertini, har hon sang teir upprunaligu sanginir á japanskum. Lær meira um konsertina her ''(<nowiki>https://youtu.be/v7s2rBBbYgo</nowiki>).'' Listi av løgum sum verða brúktir í tí føroyska ''Mumi'' {| class="wikitable" |+ !Lag !Leinkja |- |Byrjanar-lag | |- |Ein stuttlig útferð |<nowiki>https://youtu.be/ANhN8VLThV4</nowiki> |- |Ein spákingartúrur |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Og tá, meðan sólin setur |<nowiki>https://youtu.be/ctYEUJp9Wpo</nowiki> |- |Gandahatturin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/8VtT-xcLqzY</nowiki> |- |Inn í dreymaverð ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/Y1rTxdctWe4</nowiki> |- |Vár er komi í Mumidalin ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/ypIpUwzLtiU</nowiki> |- |Skýming ''(v. japanskari talu)'' |<nowiki>https://youtu.be/nqhq7FTavBc</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(1.partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/-3y94pW4cb8</nowiki> |- |Vetur í Mumidali ''(2. partur)'' |<nowiki>https://youtu.be/cSjmkEQVlOg</nowiki> |- |Blíða lotið av vár |<nowiki>https://youtu.be/vGxw2uAtZiA</nowiki> |- |Set segl |<nowiki>https://youtu.be/1-FV828q1TY</nowiki> |- |Áin av stjørnum |<nowiki>https://youtu.be/zJ2HSYzGi8g</nowiki> |- |Eitt nýtt ævintýr |<nowiki>https://youtu.be/-AGBdNvk8kw</nowiki> |- |Meyrileyvan |<nowiki>https://youtu.be/todF0J-pE6Q</nowiki> |- |Vón fyri morgindegnum ''(Vitapassarin)'' |<nowiki>https://youtu.be/v_CI0zK977c</nowiki> |- |Vandi er í nánd ''(Murran kemur)'' |<nowiki>https://youtu.be/ZnrboQB9LM8</nowiki> |- |Einsamalla Murran |<nowiki>https://youtu.be/4GSGvkwHTpY</nowiki> |- |Lagið hjá Ísdrotningini |<nowiki>https://youtu.be/yp58iuIDbxQ</nowiki> |- |Fráferðardagurin |<nowiki>https://youtu.be/nl_u5jQoge8</nowiki> |- |Fráferðin hjá Mumirikki ''(Mumi droymir)'' |<nowiki>https://youtu.be/awiKwJv4HOs</nowiki> |- |Fráferð |<nowiki>https://youtu.be/gGL72joHyCM</nowiki> |- |Harmonikkuløgini hjá Mumirikki |<nowiki>https://youtu.be/a_4vNoYRfYw</nowiki> |- |Enda-lag | |} [[Bólkur:Moomin]] [[Bólkur:Moomin television series]] [[Bólkur:Mumi]] [[Bólkur:Føroyskt]] 09l88sridmy02r4q27ohle2fselggw2