Wikipedy:Oerlisside

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="fy">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedy</sitename>
    <dbname>fywiki</dbname>
    <base>https://fy.wikipedia.org/wiki/Haadside</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Wiki</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Oerlis</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Meidogger</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Meidogger oerlis</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedy</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedy oerlis</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Ofbyld</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Ofbyld oerlis</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki oerlis</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Berjocht</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Berjocht oerlis</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Hulp</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Hulp oerlis</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategory</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kategory oerlis</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Tema</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Tema oerlis</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Wikipedy:Oerlisside</title>
    <ns>4</ns>
    <id>176</id>
    <revision>
      <id>1243238</id>
      <parentid>1243089</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T14:01:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>15867</id>
      </contributor>
      <comment>/* Server switch - Your wiki will be read-only for a short time soon */ nije seksje</comment>
      <origin>1243238</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="129199" sha1="jp4uxhdskb5zg3cp8e0ogqg6crv77qt" xml:space="preserve">__NEWSECTIONLINK__
&lt;!-- Don't place ynterwiki directly on this page; it interferes with the discussion. Interwiki can be found in [[Berjocht:Oerlisside]]. --&gt;
{{Oerlisside}}

== Uitnodiging ==

--------------

{| style=&quot;width:100%; text-align:center; background-color:WhiteSmoke&quot;
|- 
| &lt;h3&gt;&lt;span style=&quot;color: #000;&quot;&gt;Kom jij ook naar de extra feestelijke nieuwjaarsborrel?&lt;/span&gt;&lt;/h3&gt;
&lt;span style=&quot;color: #000;&quot;&gt;Wikipedia bestaat 25 jaar! De borrel is op 17 januari in Den Bosch. &lt;br&gt;&lt;br&gt;'''[[wmnl:Nieuwjaarsbijeenkomst 2026|Schrijf je uiterlijk 10 januari in]]!'''
&lt;br&gt;&lt;br&gt;De borrel wordt georganiseerd door Wikimedia Nederland voor alle Wikimedianen.
&lt;br&gt;Eventuele partners zijn ook welkom.&lt;/span&gt;
| [[File:Mascot celebratory floating balloons.jpg]]
|}
--------------

Ik hoop dat er Friese Wikipedianen zijn die de reis naar Den Bosch kunnen maken. In elk geval zijn jullie ook van harte welkom. [[Meidogger:Ellywa|Ellywa]] ([[Meidogger oerlis:Ellywa|oerlis]]) 7 jan 2026, 21.40 (CET)

== In goed begjin? ==

Eltsenien dy't ik noch net troffen haw: Folle Lok en Seine.
As immen neat om hannen hat, kin er dan ris op [[Meidogger:Mysha/Kladblok]] sjen hoe't de plaatsjes goed komme? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 15 jan 2026, 10.03 (CET)

== Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 ==

Dear Wikimedia communities,

We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year.

''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.''

In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects.

We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community.

📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]]

If you have questions about the project, please refer to the FAQs:  
* [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]]
* [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]]

''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]'''''

''Stay connected and receive updates:''  
* [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel]  
* [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list]

We look forward to collaborating with you and your community.


'''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 16 jan 2026, 20.45 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29879549 --&gt;
: Grif hawwe hja it idee dat it foar eltsenien dúdlik wêze sil, mar ik soe sizze dat it de tante-test (muoike-metoade(?)) net folbringen kin. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Amateurfuotbalklubs yn Fryslân ==

@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]], is der immen dy't de amateurfuotbalklubs yn Fryslân by de tiid bringe/ferbetterje wol? Guon klubs hawwe noch gjin side en in guon klubs binne fusearre. Ek soe it moai wêze as der in navigaasjebalkje komt fan de klubs út Fryslân of sokssawat. Ik yn alle gefallen haw der gjin nocht oan, it seit my net sa folle, mar as in Fryske wikipedy soe it baas wêze en haw soks teminsten by de tiid. Ik haw de lêste tiden dwaande west mei in soad siden en oare dingen oan it ophelpen en dêr haw ik stadichoan in bytsje myn nocht fan, want it begjint wat putsjewurk te wurden. Ik wol meikoarten ris oer dingen skriuwe dêr't ik niget oan haw. Alfêst tige tanke. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 18 jan 2026, 04.45 (CET)
:@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]] Ha we in list om hokker Klubs it giet? [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 18 jan 2026, 11.13 (CET)
::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Ieneach fan 'e Esk|Mysha|Drewes}}  Gjin idee, ik ha ek al eefkes sjoen mar koe allinnich de Fryske list fine, dy't neffens Kneffelfreed al datearre is. Ik bin earlik sein net sa thús yn 'e sport.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 18 jan 2026, 14.38 (CET)
::::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Ieneach fan 'e Esk|Mysha}} Ik bin ek net thús yn 'e sport en fiel der gjin sprút foar. En sjoch ek ris nei dy oare siden dy't dy't by de tiid brocht wurde moatte. Totaal in krappe 125 op dit stuit. Wy hawwe ienfâldich te min meidoggers om alles by te hâlden. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 18 jan 2026, 16.26 (CET)
:::::{{Ping|Kneppelfreed|FreyaSport|Drewes|RomkeHoekstra|Mysha}} Ik bin net fan 'e sport en alhielendal fan it fuotbal. Ik haw yn it ferline wolris in keatsferiening of sa beskreaun, mar dat wie ynsidinteel. It lokket my net oan om hjir struktureel mei oan 'e gong. Wat kin ik sizze? Dit is myn ûnderwerp net. Drewes hat gelyk: we kinne net alles byhâlde. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 jan 2026, 01.46 (CET)

@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]], der is dêr fierder gjin list fan dy't by de tiid brocht wurde moatte. It bêste is om se allegear eefkes bylâns te rinnen. Soks binne we ek mei de siden oer doarpen ensfh oan 'e gong. Guon dêrfan wiene sa'n 20 jier net bywurke.&lt;br&gt;
Sa besteane bygelyks [[Bolswardia]] en [[CAB]] net mear en binne se fusearre ta SC Bolsward. De bêste manear soe wêze om dan even nei de Nederlânske ferzje te sjen. Ja Drewes hat wier gelyk dat we net alles byhâlde kinne, mar as it heal kin, soe it moai wêze dat siden, dy't mei Fryslân te krijen hawwe, in bytsje byholden wurde. Ik soe tinke dat sokke siden wol reedlik populêr by de lêzer wêze soene. Mar hawar as it net ien oanlokket om dêr mei oan 'e gong te gean, dat ik wol jimme ek gjin wurk opkringe, it moat wol moai bliuwe fansels. --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 19 jan 2026, 20.49 (CET)
:::::{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk|Drewes|RomkeHoekstra|Mysha}} Dan moatte we earst mar ris in list sjen te meitsjen, fan wat we ha en wat der efterhelle is. Ik bin al fan de sport mar fan it fuotbal bin ik mear fan de grutte toernoaien en de gruttere klubs. [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 19 jan 2026, 09.42 (CET)
::::::{{Ping|FreyaSport}} Jo kinne [[:Kategory:Fryske_fuotbalklup]] as ynvintarisaasjelist brûke. Dat binne alle Fryske fuotbalklubs dêr't wy siden oer hawwe. Dan hoege jo net alle doarpen bylâns om te sjen oft der in artikel oer de pleatslike klub bestiet. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 20 jan 2026, 01.58 (CET)
:::::::{{Ping|FreyaSport|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk|Drewes}} Moai dat jo dat oppakke wolle Freya. Eefkes in pear opmerkingen foar ús allegear: (1) miskien is it wol goed om der tenei by in bewurking wat konsekwinter om te tinken of der in fermoeden is dat it artikel by de tiid brocht wurde moat en sa ja, dan fuort eefkes dat berjocht ta te foegjen. Ferâldere artikels binne gjin reklame foar de Fryske wikipedy en ik kin my foarstelle dat soks argewaasje jout by in lêzer dêrfan, dus ek hiel moai dat Kneppelfreed dit eefkes oan 'e oarder stselde. Ik bin op it stuit wat mei Frankryk oan 'e gong en dêr kaam ik ek slim ferâldere artikels tsjin fan (grutte) plakken en sa ek mei de regio's dêre, wylst der wol lytse bewurkinkjes dien wurde. Somtiden is it ien yn eachopslach te sjen dat de ynformaasje yn in ynfoboks al aardich datearre is. (2) Sa'n berocht tafoegje is in ding, mar it moat ek dúdlik wêze wêrom&quot;t in berjocht tafoege wurdt. Sa is it handich om - yn guon gefallen - op 'e oerlisside (as it hiel erch nedich is) of teminsten yn 'e gearfetting in regeltsje efter te litten wat der krekt by de tiid brocht wurde moat. Dat hoecht net as dat yn ien eachopslach lykas by doarpen of stêden wol te sjen is, mar by [[Kim Kardashian]] bygelyks stiet noch in berjocht dat it artikel by de tiid brocht wurde moat, wylst dêr nei it oanbringen fan it berjocht noch wol oan wurke is. In regeltsje yn 'e gearfetting lykas &quot;by de tiid bringe&quot; of &quot;update nedich&quot; seit foar in oar net altiten alles. In update yn it artikel fan bygelyks wat? As in klub fusearre is of as der mei in persoan wat feroare is, dan is it handich om dat tagelyk mei de tafoeging fan it berjocht fuort op 'e oerlisside of yn 'e gearfetting del te setten. Sadat de persoan dy't it oppakt fuort ek wit wat der barre moat.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 20 jan 2026, 08.45 (CET)
:::::::: Ut dy beskriuwing lês ik dat wy in berjocht {{moatbywurke}} hawwe. Krekt hokfoar berjocht is dat? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
{{Ping|Mysha}} Mysha, dat is it berjocht: {{By de tiid}}.
:::::::: {{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk|Drewes|Welberry|Wutsje}} Ik ha sakrekt in begjintsje makke, nei efkes neitinken ha ik besletten it wat gestrukturearder ([[Wikipedy:Wikiprojekt/Fryske amateur fuobalklups]]) oan te pakken as wat ik mei de [[PC]] en de grutte Omgongen fan it hurdfytsen dien ha. Ek om't ek ik net alhiel thús bin yn it fuotbal. Ik gean earst de kommende wiken efkes goed de brot troch en dan moat it mar ris los en hooplik komt der wat help fan bûten. [[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] ([[Meidogger oerlis:FreyaSport|oerlis]]) 20 jan 2026, 13.25 (CET)

== Feminism and Folklore 2026 starts soon ==

&lt;div style=&quot;border:8px maroon ridge;padding:6px;&quot;&gt;

[[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]]
::&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 

Dear Wiki Community,

We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia.

The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects.

;About the Campaign 
'''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices.

;What Can Participants Write About? 
Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to:

* Folk festivals, rituals, and celebrations  
* Folk dances, music, and traditional performances  
* Women and queer figures in folklore  
* Women in mythology and oral traditions  
* Women warriors, witches, and witch-hunting narratives  
* Fairy tales, folk stories, and legends  
* Folk games, sports, and cultural practices  

Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools.

;How to Sign Up as an Organizer 
Organizers are requested to complete the following steps to register their community:

# Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] 
# Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool  
# Prepare a local article list and clearly mention:
#* Campaign timeline  
#* Local and international prizes  
# Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]]  
# Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]'''

;Campaign Tools

The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants:

* '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats.
* '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore.

Both tools are now available for use in the campaign.  '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]'''

;Learn More &amp; Get Support
For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''.

If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via:
* '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]'''
* Email us using details on the contact page.

;Join Us 
We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia.

Thank you and best wishes,
  
'''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]'''

----

''Stay connected:''  
[[File:B&amp;W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&amp;nbsp;
[[File:B&amp;W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]]
&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;

== Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;

&lt;div style=&quot;text-align: center; width: 100%;&quot;&gt;''{{int:please-translate}}''&lt;/div&gt;

[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]]
Hello everyone,

We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe.

;About Wiki Loves Folklore 

'''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight:
* Folk traditions and rituals  
* Cultural festivals and celebrations  
* Traditional attire and crafts 
* Performing arts, music, and dance  
* Everyday practices rooted in folk heritage  

Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world.

[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] 

; Host a Local Edition 

As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to:
* Increase visibility of your region’s folk culture  
* Engage new contributors in your community  
* Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content  

'''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:'''  

If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know.

If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region.

;Get in Touch 
If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via:

* The project Talk pages  
* Email: '''support@wikilovesfolklore.org'''

We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail.

Warm regards,  

'''The Wiki Loves Folklore International Team'''
&lt;/div&gt;
[[Meidogger:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meidogger oerlis:MediaWiki message delivery|oerlis]]) 18 jan 2026, 14.21 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&amp;oldid=29228188 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

19 jan 2026, 22.01 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;

== Oranjestêden ==

Wy sizze no op de haadside dat [[Oranjestêd]] de haadstêd is fan [[Arûba]] en fan [[Sint Eustaasjes]]. Dan moat dy keppeling, op de haadside, fansels al nei [[Oranjestêd]]; oars komt de lêzer by mar ien stêd út. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 9 feb 2026, 14.15 (CET)
: Ik haw [[Berjocht:Wisten jo dat/wike 7]] oanpast dat dy keppelet nei [[Oranjestêd]], mar ik wit net at it berjocht om it berjocht om it bejocht dan ek oanpast wurdt. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:: It is goedkaam. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Reference Previews – experiment ==

Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this.

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Problem ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the &lt;sup&gt;a b&lt;/sup&gt; (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Assumption ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Idea ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision.

When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the &quot;x&quot; or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker'''
&lt;/gallery&gt;

When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker'''
File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview'''
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview'''
&lt;/gallery&gt;

By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Experiment ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews.

We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Meidogger:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Meidogger oerlis:Johannes Richter (WMDE)|oerlis]]) 20 feb 2026, 13.26 (CET)
:As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&amp;diff=prev&amp;oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). --[[Meidogger:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Meidogger oerlis:Johannes Richter (WMDE)|oerlis]]) 9 mrt 2026, 14.31 (CET)

:: Skriuwer wol graach in ekspiriment dwaan; ik haw gjin idee wêrom dat net op En: dien wurdt: It ekspiriment is beheind, dat de beheining op En: koe ienfâldich op mar 1% setten wurde. Mar it nuvere is dat der sein wurdt dat it barre sil; der wurdt net om tastimming frege, mar sûnder fregen wurdt dit oplein. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:: Author would like to do an experiment; I have no idea why it isn't done at En:: The experiment is limited, so the restriction on En: could simply be set to only 1%. But the strange thing is that it is SAID to be happening; permission is not asked, this is imposed without asking. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Save the Date: zaterdag 20 juni 2026 Verjaardagsfeest Wikipedia 25 jaar! ==

Op 19 juni bestaat de Nederlandstalige Wikipedia precies 25 jaar en dat willen we vieren! 

Daarom nodigen we je van harte uit voor het verjaardagsfeest op zaterdag 20 juni van 12:00 tot 17:00 uur bij restaurant LE:EN in Utrecht. 

Inschrijving is geopend! Op [[wmnl:Verjaardagsfeest_Wikipedia_25_jaar!|deze pagina]] vind je meer informatie alsmede het inschrijfformulier.

We hopen dat je erbij kunt zijn en kijken ernaar uit je te mogen verwelkomen. Tot dan!

Met vriendelijke groet,

Team Wikimedia Nederland [[Meidogger:JansenKirsten|JansenKirsten]] ([[Meidogger oerlis:JansenKirsten|oerlis]]) 12 mrt 2026, 11.36 (CET)

: It is moai dat der romte foar in feestke is foar Nl:. Fansels is Fy: jonger: Wolle wy eat dwaan foar [[2 septimber]] [[2027]]? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Kaarte? ==

Is it [[Klaverjasse (kaartspul)]] of [[Klaverjassen (kaartspul)]]? Wat wy ek skriuwe, der binne hoe ek lju dy't it der net mei iens binne. Dat, kinne jim der eat oer sizze dêr't wy by bliuwe kinne? Perslot: der binne noch mear spultsjes om te beskriuwen. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 13 mrt 2026, 13.45 (CET)

: [[Meidogger oerlis:Top8]] skreau op dy oerlisside in antwurd dat ik frege hie hjir te skriuwen:
:Ik soe oanslute wolle by wat Popkema yn syn grammatika seit, mei de oanfolling dat in ynfinityf brûkt as haadwurd gjin -n krijt as er sûnder fierdere determinearders foarkomt: 'Fytse is in sûne aktiviteit mar smoke wurde je net better fan.' Datselde jildt dus ek foar ynfinitiven dy't brûkt wurde as kopkes. 
:As der in bywurd by de ynfinityf komt bliuwt dy sûnder -n: 
:'Hurd wurkje is goed foar dy.' 
:Of: 'Altyd mar hurd wurkje is net goed foar dy.'
:Sagau't der in lidwurd of in oar bepalend wurd foar de ynfinityf komt, komt der wol in -n achter. 
:'Syn fytsen is ta in obsesje wurden.'
:'Dat altyd mar hurde wurkjen is net geod foar dy.' 
:Yn myn optyk is dat de gongbere Fryske noarm. 
:Troch de tanimmende druk fan it Hollânsk op it Fryske systeem sjogge je hieltiid faker in -n achter in ynfinityf, ek as it net hoecht/heart. Dêr woe ik net yn meigean.
:Om de regels krekt op papier te krijen (ik haw grif net alle gefallen goed útbonke) soene je in trochkrûpte grammatikus freegje moatte. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 13 mrt 2026, 17.07 (CET)

::{{Ping|Mysha}} Mar it is net in frije kar, Mysha, of in kwestje fan smaak: dit is grammatika. &quot;Klaverjasse&quot; is yn dit gefal simpelwei fout. &quot;Klaverjasse&quot; is in tiidwurd (''werkwoord''). As in wurd dat fan oarsprong in tiidwurd is, brûkt wurdt as in haadwurd (''zelfstandig naamwoord''), dan kriget it yn it Frysk in -n oan 'e ein. Dus: &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''wy klaverjasse,''&lt;/span&gt; mar &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Ik hâld net fan klaverjasse'''n'''.''&lt;/span&gt; 
::Tiidwurden en haadwurdlik brûkte tiidwurden komme yn it Nederlânsk ek foar. Soks wurdt yn it Frysk allinnich mar fout dien (neffens my) om't it Nederlânsk by tiidwurden altyd al in -n oan 'e ein hat, dus yn dy taal sjogge (en hearre) je it ferskil net. 
::Hoe kinne je beide foarmen no útinoar hâlde as je dêr net genôch taalgefoel foar hawwe of as je gjin ''native speaker'' binne? Hiel simpel: as je der in lidwurd (&quot;it&quot;) foar sette kinne, moat der in -n oan 'e ein. By &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Wy klaverjasse altyd tiisdeitejûns''&lt;/span&gt; kin der gjin lidwurd foar. By &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Wy binne tiisdeitejûns altyd oan it klaverjasse'''n'''''&lt;/span&gt; stiet it lidwurd der al yn en is it dúdlik dat it net &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Wy binne tiisdeitejûns altyd oan it &lt;span style=&quot;text-decoration: line-through;&quot;&gt;klaverjasse&lt;/span&gt;''&lt;/span&gt; wêze kin. By &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Ik hâld net fan klaverjasse'''n'''''&lt;/span&gt; stiet der gjin lidwurd foar, mar kin it ynfoege wurde: &lt;span style=&quot;color:blue;&quot;&gt;''Ik hâld net fan '''it''' klaverjassen.''&lt;/span&gt; Yn titels giet it altyd om haadwurdlik brûkt tiidwurd, omdat bgl. &quot;klaverjassen&quot; gjin sin is en dat wurd dus gjin tiidwurdsfunksje hawwe kin. Boppedat: wêr giet dat artikel oer? Oer '''it''' klaverjassen. 
::Ik hoopje dat ik it sa dúdlik útlein haw. Sa net, skromje dan net om my der nochris nei te freegjen. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 14 mrt 2026, 20.06 (CET)


::: {{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk}}{{Ping|Top8}}Sjoch: At hjimme beide skriuwe, dan is te sjen dat ik net freegje om't ìk dat aardich fyn, mar om't wy dúdlik hawwe moatte hoe it weze moat. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

:@Mysha Ik snap dy wol, in net-memmetaalprater freget om hâldfêst. Mar soms binne de regels net simpel en sels mei dizige grinzen.
:@Ieneach fan 'e Esk Tank foar dyn útlis mar nei myn betinken makkest de saak te simpel (om didaktyske redenen miskien?). De sinnen dy't ik neamde: 'Hurd wurkje is goed foar dy.' of: 'Altyd mar hurd wurkje is net goed foar dy.' binne perfekt grammatikaal, mar it giet wol om in ynfinityf brûkt as haadwurd dy't gjin -n kriget. Neffens dyn argumint kin dat net. Sjoch ek Popkema syn 'Grammatica Fries', Utert 2006, s. 194. Dêr stiet hiel dúdlik dat yn de gefallen dat de ynfinityf 'zonder bepaaldwoord' stiet der gjin -n by hoecht. En foar kopkes dy't besteane út in ynfinityf sûnder bepaaldwurd jildt dus itselde. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 16 mrt 2026, 11.42 (CET)

::{{Ping|Mysha|Tulp8}} Tulp8, ik ha mei ferheardens jo stikje lêzen. Ik fyn &quot;wurkjen&quot; net sa'n goed foarbyld om't hjir yn myn omkriten troch frijwol eltsenien it hollanisme &quot;werken&quot; brûkt wurdt, en dat fertroebelet myn taalgefoel foar &quot;wurkjen&quot; wat. Mar as we &quot;wurkjen&quot; ferfange troch &quot;fytsen&quot;, dan soe ik altyd sizze: &quot;Hurd fytse'''n''' is goed foar dy&quot; en noait &quot;Hurd fytse is goed foar dy&quot;. Dat lêste doocht foar myn taalgefoel net. Ek: &quot;Fytse'''n''' is in sûne aktiviteit mar smoke'''n''' wurde je net better fan.&quot; Ik wit net wat ik der fierders fan sizze kin, mar dat is neffens mý hoe't it heart. Sa't jo jo beroppe op Popkema, berop ik my op it boekje ''Tiidwurden'', in útjefte fan 'e Afûk, wêryn't op side 22 yn 'e paragraaf ''Nammefoarm + -n'' stiet: &quot;By it brûken fan in tiidwurd as haadwurd kriget de nammefoarm ek in -n, bygelyks: It rinne'''n''' falt him swier; Prate'''n''' hâld ik net fan. Yn jo/Popkema's optyk soe dat twadde foarbyld &quot;Prate hâldt ik net fan&quot; wêze moatte, mar neffens de Afûk is dat net sa. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 17 mrt 2026, 01.15 (CET)
:::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk}}, der ferskynde in reade melding op myn skerm, mooglik wiene jo wat fan'e kaart en is hjirboppe in betizing mei de brûker {{Ping|Top8}}? [[Meidogger:Tulp8|Tulp8]] ([[Meidogger oerlis:Tulp8|oerlis]]) 20 mrt 2026, 17.32 (CET)
::::{{Ping|Tulp8}} Oeps. Sa siet it presys. Nim my net kwea-ôf. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 mrt 2026, 15.44 (CET)
:::::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]Dat boekje ''Tiidwurden'' fan de Afûk haw ik ek. It jout yn par 2.4. in ferienfâldige werjefte fan it systeem want it gefal dat in ynfinityf brûkt wurdt as haadwurd sûnder determinearder stiet der net yn. Oars, it foarbyldsintsje 'Praten hâld ik net fan' dat jo jouwe stiet net yn it boekje fan de Afûk. Boppedat is dat sintsje net in korrekt foarbyld omdat it ferhâldingswurd 'fan' strâne is. Dat heart eins by 'praten'.
:::::In better foarbyld is 'Prate is goed foar har'. Dêr heart nei myn taalgefoel gjin n achter. Mar ja, as it op yndividueel taalgefoel oankomt, dan is it jowes tsjinoer mines. Noch in foarbyld: Ik fyn 'Hurd fytse is goed foar de lea' (en ek 'Hurdfytse is in moaie sport':-)) grammatikaal korrekte sinnen. Sa't ik earder sei, miskien soene wy hjir in trochkrûpte grammatikus rieplachtsje kinne. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 26 mrt 2026, 00.16 (CET)
::::::{{Ping|Top8}} Jo hawwe blykber in totaal oare útjefte fan ''Tiidwurden'', want yn myn ferzje giet it fan paragraaf 2.2.3. nei 3, dus 2.4 bestiet net. Ik kin foaryn gjin druk fine, mar ik tink dat ik de oarspronklike útjefte út 1989 haw. By my giet ik yn dizze saak om par. 4.5.2. op side 22, dêr't trije foarbylden jûn wurde:
::::::*It rinnen falt him swier.
::::::*It sliepen wol net mear.
::::::*Praten hâld ik net fan.
::::::Dat foarbyldsintsje stiet der dus wol deeglik yn. (It middelste foarbyld hie ik hjirboppe weilitten om't dat op itselde delkomt as foarbyld nû. 1.) As dat is wat jo bedoele mei &quot;haadwurd sûnder determinearder&quot; (en sa haw ik it al begrepen), dan wurdt ek dy foarm yn it boekje beskreaun. Dat en wêr't &quot;fan&quot; yn dy sin stiet, hat neffens my gjin inkele ynfloed op 'e fraach oft it haadwurdlik brûkte tiidwurd in wurdeinige -n kriget of net. Mar om jo foarbyld te nimmen: dat heart dus neffens my (en neffens de Afûk) &quot;Praten is goed foar har&quot; te wêzen. Dêr komme we dan, sa't jo hjirboppe al fêststelden, net fierder mei.
::::::Mar jo skriuwe hjirboppe: &quot;''Troch de tanimmende druk fan it Hollânsk op it Fryske systeem sjogge je hieltiid faker in -n achter in ynfinityf, ek as it net hoecht/heart.''&quot; Dêr woe ik noch al even tsjinyn gean. Neffens my is it krekt oarsom: sa't it my út myn jeugd bystiet, waard doe altyd &quot;Praten is goed foar dy&quot; sein, mei in -n, wylst de foarm &quot;Prate is goed foar dy&quot;, sûnder -n, der letter geandewei ynslûpt is ûnder druk fan it Nederlânsk. Alteast, sa haw ik dat belibbe. Want it Nederlânsk makket gjin ûnderskie tusken skriuwwize en útspraak fan tiidwurden en haadwurdlik brûkte tiidwurden. Friezen ferlieze dêrtroch it besef dat dat ûnderskie bestiet en begjinne nei Nederlânsk foarbyld haadwurdlik brûkte tiidwurden út te sprekken en te skriuwen as gewoane tiidwurden. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.24 (CET)
:::::::@Ieneach fan 'e Esk [1] De útjeften fan ''Tiidwurden'' dy't ik haw binne in 6ste printinge út 2000 en in 11te printinge út 2011. Jo hawwe grif in âldere fersy, sa't jo sels ek al stelle.
:::::::[2] In didaktysk boekje fan de Afûk is foar my minder gesachhawwend as in wiidweidige grammatika.
:::::::[3] Wy moatte earst dúdlik hawwe wêr't wy it ûniens oer binne. It giet om it as haadwurd brûkte tiidwurd sûnder determinearder. Yn de trije foarbylden dy't jo út ''Tiidwurden'' oanhelje hat de ynfinityf wol in determinearder, al is it foarsetsel 'fan' yn nr. 3 nei de ein fan de sin ta skood. 
:::::::[4] It giet my dus allinne om ynfinitiven as substantyf sûnder determinearder. Oer de oare gefallen binne wy it wol iens, liket my.
:::::::Ik haw in pear foarbylden út de skreaune literatuer opdûkt.
:::::::[a] It lidwurd 'it' is in determinearder. Dêrom is it 'It skûtsjesilen is hjoed yn Grou.' Mar Tetman de Vries sjongt: 'Skûtsjesile is myn nocht,/ lavearje en soms foar de wyn.'. Dêr wurdt de ynfinityf 'los' brûkt as haadwurd, sûnder fierdere determinearders, en Tetman sjongt dêr GJIN -n. Dat kinne je goed hearre, want oars hie er wol songen 'Skûtsjesil'n', mei in dúdlike sylabisearring fan it lêste wurdlid. Op Spotify kinne jo hearre hoe't Anneke Douma it sjongt, krekt sa't it hjir boppe stiet, sûnder -n. In parallel is dan: 'Klaverjasse is myn nocht.'
:::::::[b] Yn ''De Reade Boarre'' fan Tr. Riemersma fûn ik ek in moai foarbyld (s. 457): 'Underweis fan de wein ôf springe, dat wie prachtich.'
:::::::Dat is itselde as ien dy't seit: 'De hiele jûn klaverjasse, dat wie prachtich!'
:::::::[5] Jo analyse fan de ynfloed fan it Nederlânsk is nijsgjirrich. It soe kinne dat dy ynfloed sa wurket. Mar ik gean ôf op hoe't de dingen yn it Frysk sein wurde (waarden), en, sa't jo sizze, der is yn de útspraak in dúdlik ferskil, sa't Tetman en Anneke Douma hearre litte. En by harren is de útspraak sûnder n wier gjin ynterferinsje mei it Nederlânsk.  
:::::::[6] Sa't ik earder ek al útstelde, miskien is it better om hjir in trochkrûpte grammatikus te rieplachtsjen. [[Meidogger:Top8|Top8]] ([[Meidogger oerlis:Top8|oerlis]]) 12 apr 2026, 22.35 (CEST)
:::::::: Ik moat ris sjen wêr't ik it oersjoch fan de Afûk haw. Mar hoe ek: Sa't it my bystiet is De Reade Boarre net yn de hjoeddeiske stavering. Dat koe ynfloed hawwe. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
::::::::: Ja, en nee: [[De Reade Bwarre]] wie yn in eigen stavering. [[Jetske Bilker]] hat yn [[2022]] in [[wertaling]] makke as [[De reade boarre]]. Wy hawwe der neat oer, núvernoch.
::::::::: Hoe fine wy sa'n trochkrûpte grammatikus? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Bot Flag Request for [[{{ns:User}}:SchlurcherBot]] ==

Appologies for posting in English. Also, I could not locate a dedicated page for bot request in {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}}, so I am posting here. Please direct me to the correct page if one exists. Thank you.

* '''Bot name''': [[{{ns:User}}:SchlurcherBot]]
* '''Bot operator''': [[commons:User:SchlurcherBot]]
* '''Bot task''': Automatically convert links from &lt;code&gt;http://&lt;/code&gt; to &lt;code&gt;https://&lt;/code&gt; (secure protocol migration)
* '''Technical details''': Please see [[metawiki:User:SchlurcherBot|meta:User:SchlurcherBot]] for full details, including the expected number of affected URLs on {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}}.
* '''Bot flags on other projects:''': [[metawiki:Steward_requests/Bot_status/2025-12#Global_bot_status_for_User:SchlurcherBot|Global bot status granted]]. Also flagged on [[:en:en:Wikipedia:Bots/Requests for approval/SchlurcherBot|English Wikipedia]], [[:en:de:Wikipedia:Bots/Anträge_auf_Botflag/Archiv/2025#2025-02-14_–_SchlurcherBot|German Wikipedia]], [[:en:fr:Wikipédia:Bot/Statut/Archive_12#(Traité)_SchlurcherBot|French Wikipedia]], [[:en:it:Wikipedia:Bot/Autorizzazioni/Archivio/2025#SchlurcherBot|Italian Wikipedia]], [[:en:pl:Wikipedia:Boty/Zgłoszenia/2025#Wikipedysta:SchlurcherBot|Polish Wikipedia]], [[:en:pt:Wikipédia:Robôs/Pedidos_de_aprovação/Arquivo/2025#SchlurcherBot|Portuguese Wikipedia]], and [[commons:Commons:Bots/Requests/SchlurcherBot2|Commons]]. For a full list, see: [[metawiki:Special:CentralAuth/SchlurcherBot|sulutil:SchlurcherBot]]
* '''Comment''': The bot is globally approved and active on the top 10 Wikipedia projects. As this wiki has opted out of the global bot policy, I am requesting permission to perform these link updates on {{#language:{{CONTENTLANGUAGE}}}} {{SITENAME}} as well. Please let me know if a local bot flag can be granted or if you have any questions. Thank you. [[Meidogger:Schlurcher|Schlurcher]] ([[Meidogger oerlis:Schlurcher|oerlis]]) 21 mrt 2026, 16.43 (CET)

:{{Ping|Drewes|Kneppelfreed}} Goeie. Dit liket my wol okee. Sille wy dit mar takenne? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 mrt 2026, 17.39 (CET)
::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], ja dat liket my ek wol goed ta. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 mrt 2026, 21.07 (CET)
:::Ik ha ek gjin beswier. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 23 mrt 2026, 11.24 (CET)
:::: [[File:Symbol neutral vote.svg|18px]] [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) - Ik wit it net: ik gean der fanút dat at immen keazen hat foar &quot;http:&quot;, dat dêr dan in grûn foar is. Mar at der sein wurdt dat der al ferskate tapassings foar binne, dan nim ik oan dat sokke problemen al fûn binne. (Wie der berjocht dêr't ik dat &quot;neutraal&quot; mei dwaan koe?) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:::: {{Neutraal}} [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
::::: Ik leau net dat dêr al in berjocht foar bestiet, mar fiel jo frij om it oan te meitsjen. Wat dizze diskusje fierders oangiet: foarstel is oannommen. Ik sil ris sjen oft ik &quot;bot flag&quot; aktivearre krij. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.00 (CET)
:::::{{Ping|Schlurcher}} Hello. We (the aministrators of this Wikipedia) talked it over and decided to grant your request. I believe I have taken care of it, but I've never done this before (we don't get many bot flag requests, in fact almost none). So if there is a problem, please let me know. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 26 mrt 2026, 02.34 (CET)
::::::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Thanks for confirming, everything looks fine. --[[Meidogger:Schlurcher|Schlurcher]] ([[Meidogger oerlis:Schlurcher|oerlis]]) 26 mrt 2026, 22.48 (CET)

Ik tocht al; grif hawwe wy dêr wat foar: It wie: &quot;foar&quot; {{foar}}; &quot;tsjin&quot; {{tsjin}} ; en &quot;neutraal&quot; {{neutraal}}. (No opnaam yn de list fan berjochten.) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:Moat dat &quot;Neutraal&quot; net &quot;Unthâlding&quot; wurde? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 28 mrt 2026, 21.02 (CET)

:: Dit is hoe't @[[Meidogger:J'88|J'88]] it makke hat, 15 jier lyn. Fansels kin it ek {{Unthâlde}} wêze, mar dan komme wy wer by de stavering fan it tiidwurd. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:[[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 30 mrt 2026, 12.11 (CEST)

== Beursaanvraag Wikimania 2026 geopend ==

Van 21 - 25 juli vindt [[wikimania:2026:Wikimania|Wikimania]] in Parijs plaats, de jaarlijkse wereldwijde conferentie voor iedereen die betrokken is bij een of meerdere Wikimedia-projecten. 

Wikimedia Nederland stelt een beperkt aantal beurzen beschikbaar voor reis- en verblijfskosten voor het hoofdprogramma van 23–25 juli. Je kunt tot uiterlijk zondag 12 april een beurs aanvragen. 

[[wmnl:Wikimania_2026|Meer informatie over de beursaanvraag vind je op de verenigingswiki]]. [[Meidogger:JansenKirsten|JansenKirsten]] ([[Meidogger oerlis:JansenKirsten|oerlis]]) 23 mrt 2026, 15.06 (CET)

== Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
[[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]]
{{int:please-translate}}

Dear Wikipedians!

[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge &quot;'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''&quot;, which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''.

The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences.

🧩'''How to participate?'''

Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine.

🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''.

'''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.'''

If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&amp;messages=&amp;language=en&amp;x=D banner] into your own language.

Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! 

[[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC)
&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&amp;oldid=28552112 --&gt;

== Unsichtber? ==

Is der immen dy sjen kin dat ik dizze bewurking makke haw [[Oerlis:1918]]? Ik kin it sjen at ik der sels hinne gean, en ik sjoch it ek yn myn Bydragen, mar by myn Folchlist stiet it der net by, en by Koartlyn feroare ek net. Immen in idee? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 2 apr 2026, 12.40 (CEST)

: It is núver: It is no sa'n skoft letter dat net mear te sjen is of Koartlyn feroare it hie, mar oarsom hat der yn de tuskentiid net ien west dy't sei: &quot;Ja it is goed!&quot; of &quot;Nee, wêr prate jo fan?&quot;. Is der no wier net ien dy't sels mar sjen kin at der wat stiet op [[Oerlis:1918]]? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Meidogger:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meidogger oerlis:MediaWiki message delivery|oerlis]]) 3 apr 2026, 19.11 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29941252 --&gt;

== Request for comment (global AI policy) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Meidogger:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meidogger oerlis:MediaWiki message delivery|oerlis]]) 26 apr 2026, 02.57 (CEST)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30424282 --&gt;
: Ekskuzes foar it skriuwen yn it Ingelsk. Help asjebleaft mei it oersetten nei jo taal. Op it stuit wurdt in fersyk om kommentaar behannele om te besluten oer in wrâldwiid AI-belied. Tankewol. (Neffens Google translate. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]))

== InternetArchiveBot ==
Ik kin net fine dat der ea eat dien is foar [[Wikipedy_oerlis:Ambassade#InternetArchiveBot]]. De man freget om botstatus, en oant no ta is der immen dy't dat in goed idea fûn, mar der bart neat, en wy binne jierren letter.
=== Foarstel: Jou [[Meidogger:InternetArchiveBot]] botstatus ===
{{Neutraal}} - [[Mysha]]. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 11 mai 2026, 16.07 (CEST)&lt;br&gt;
{{Foar}} -[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 mai 2026, 08.45 (CEST)&lt;br&gt;
Dan soe ik sizze dat mei de helte fan de stimmen {{Foar}}, en net ien der op tsjin, dat it foarstel dochs ris oannaam is. (Mysha, 27 maaie.)&lt;br&gt;
{{Foar}} -[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 27 mai 2026, 17.35 (CEST)&lt;br&gt;
{{Foar}} - [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 27 mai 2026, 18.05 (CEST)

: Is der immen dy't de rjochten hat en set te bot-status oan?
: No binne der dúdlik mear fòàrstanners. Is der ek immen dy't de status fan [[User:InternetArchiveBot]] feroarje kin? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
: Dat, wa hat de rjochten en feroaret in botstatus? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:: Dat kinne rjochte-útfurders dwaan en dat binne hjir û.o. Drewes en ik. Ik moat trouwens sizze, ik ferkearde ûnder de yndruk dat dit al lang regele wie. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 4 jun 2026, 02.15 (CEST)
::: Wy moatte mar oannimme dat dat feroarsake is trochdat der in hiel stuit net ien op de ambesade wie. Doet ik dan yn allegefallen it wurdfieren oernaam haw, bin ik begûn mei eltsenien te freegjen of harren fersyk oplost wie. Ik sil no trochjaan dat it der dochs noch fan kaam is. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 5 jun 2026, 14.47 (CEST)
::Ik haw it dien. InternetArchiveBot hat no botstatus op 'e Wikipedy. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 4 jun 2026, 02.18 (CEST)
::: Tank. Ik haw de side oanpast, en ik sil it trochjaan; it wie lykwols makliker at der in systeem wie dêr't wy allinnich de oersettings foar dwaan moasten. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 5 jun 2026, 14.47 (CEST)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote now in the 2026 U4C election&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 mai 2026, 19.14 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== Boarnen en referensjes ==

Beste allegear,

Hjoed wie ik fan plan om wer is wat artikels oer te setten. No bin ik net sa goed hoe ik boarnen en referensjes tafoege mat. Mei ik jim freegje my dêr by te helpen? Soen jim dizze foar my tafoege wolle?

Ik hear graach wat mogelik is. [[Meidogger:Anoniem-NOF|Anoniem-NOF]] ([[Meidogger oerlis:Anoniem-NOF|oerlis]]) 29 mai 2026, 11.54 (CEST)

:{{Ping|Anoniem-NOF}} Goeie. Wy hawwe in side [https://fy.wikipedia.org/wiki/Kategory:Berjochten Kategory:Berjochten]. Dêr fine jo it antwurd op jo fraach. Helpe wolle wy altyd [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 29 mai 2026, 16.56 (CEST)

: Ik haw it/de idee dat de bysûndere saken net sa wurkje, mar hoe at [[Wikipedy:Noaten|noaten]] op harrensels wurkje is koart útlein. Faaks kin immen earne in stikje tafoegje oer hoe at it net wurket en wat it bêste alternatyf is. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

{{Ping|Anoniem-NOF}} Jo meie ek dwaan wat ik by oersette artikels fan 'e Ingelske Wikipedy almeast doch, troch it ûndersteande berjocht ûnderoan de side ta te foegjen:

{{boarnen|boarnefernijing=
Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/XXXXXXXXXXX ''References'', op dizze side].
----
{{commonscat|XXXXXXXXXXX}}
}}

Of as jo it fan 'e Nederlânske Wikipedy helje, moatte jo ynstee dit dwaan: 

{{boarnen|boarnefernijing=
Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://nl.wikipedia.org/wiki/XXXXXXXXXXX ''Bronnen, noten en/of referenties'', op dizze side].
----
{{commonscat|XXXXXXXXXXX}}
}}
By de X-en yn 'e keppelings nei sawol de Ingelske of Nederlânske Wikipedy moatte jo dan fansels de namme fan it oangeande artikel neame. By de X-en op 'e twadde regel yn 'e keppeling nei Commons moatte jo de namme fan 'e kategory oer it oangeande ûnderwerp op Commons ynfoegje. As der op Commons gjin plaatsjes binne oer dit ûnderwerp, kinne de keppeling dêrhinne fansels fuortlitte. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 30 mai 2026, 00.45 (CEST)


:Graach &lt;nowiki&gt;&lt;ref&gt;''NAMMEREFERINSJE''&lt;/REF&gt;&lt;/nowiki&gt; yn tekst ynfoegje en dan &lt;nowiki&gt;&lt;/references&gt;&lt;/nowiki&gt; ûnderoan de tekst ynfoegje, op it plak dêr't de list mei referinsjes komme moat. --[[Meidogger:Kening Aldgilles|Kening Aldgilles]] ([[Meidogger oerlis:Kening Aldgilles|oerlis]]) 7 jun 2026, 22.55 (CEST)

== 2FA: two-factor authentication ==

Okkerdeis krige ik in melding dat ik in ''two-factor authetication'' ynstelle moast. Tsjek eefkes jim rjochten. Foar burokraten wurde de rjochten fuorthelle, as de 2FA net ynsteld wurdt. Ik wit net oft dit foar oaren ek sa is. Mochten jim net mear de goede rjochten hawwe, jou eefkes lûd en ik meitsje it wer yn oarder. Mei in golle groetnis fan [[Meidogger:Kening Aldgilles|Kening Aldgilles]] ([[Meidogger oerlis:Kening Aldgilles|oerlis]]) 7 jun 2026, 22.58 (CEST)

:{{Ping|Kening Aldgilles|Drewes}} Ja, dat e-mailtsje haw ik ek hân. It is inkeld foar ''bureaucrats'' en dy neame we hjirre [[Wikipedy:Rjochte-útfurders|rjochte-útfurders]], neffens my. Dat betsjut dat it inkeld jildt foar jo, my en Drewes. Ik haw it regele, hoewol't ik it ûnnedich panikerich fyn fan Wikimedia. Der is hjir op Wikipedia gjin jild te heljen, dat ik kin my net foarstelle dat der hackers binne dy't der sa'n wurk fan meitsje om accounts fan behearders fan in lytse Wikipedia as de Fryske te hacken poer om wat fandalisme plege te kinnen. En as se dat al dogge, sette we it gewoan wer werom. Dat ik seach de needsaak der net fan yn en ik hie der ek hielendal gjin sin oan om soks te dwaan, mar goed, je wurde twongen, dat je moatte. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 8 jun 2026, 00.53 (CEST)
::BG Ieneach, dan hawwe wy it beide foar inoar. By it lêzen fan de e-mail tocht ik itselde. Wat wy allegear net foar de goede saak dogge. :-) [[Meidogger:Kening Aldgilles|Kening Aldgilles]] ([[Meidogger oerlis:Kening Aldgilles|oerlis]]) 9 jun 2026, 23.26 (CEST)

== Gjin brêge? ==

By my wurket it plaatsje fan de Bearinstrjitte op de foarside net. De keppeling wurket al, mar it plaatsje is op de foarside net te sjen. Oaren? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 9 jun 2026, 12.56 (CEST). By my ek net. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 9 jun 2026, 16.33 (CEST)

:Ik haw in oar plaatsje nommen, in oare oplossing hie ik sa gau net. [[Meidogger:Kening Aldgilles|Kening Aldgilles]] ([[Meidogger oerlis:Kening Aldgilles|oerlis]]) 9 jun 2026, 23.34 (CEST)
:: In alle gefallen sjogge wy no in plaatsje; it seit net folle, marit is better as in foutmelding. Tank. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

== Koördinaten ==
{{Ping|Drewes}} Dy koordinaten hie ik noch efkens litten, om't ús Geohack net wol. {{Ping|Kneppelfreed}} Mar tank foar it kaartsje. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 12 des 2025, 11.00 (CET)
{{Ping|Drewes|Kneppelfreed|Mysha|Ieneach fan 'e Esk}} Is de reden bekend werom't Geohack net wurket?--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 12 des 2025, 19.48 (CET)

:@[[Meidogger:Mysha|Mysha]], graach dien, hjer. De koördinaten kinne jo ek oernimmen fan de Nederlânske side. @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], ik begryp net wêrom't Geohack no net wurket. Ik seach it no ek krekt. It wurke foarhinne al. Ik sjoch sa gau it probleem net. Is der immen dy't it wit? [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 12 des 2025, 20.38 (CET)
:{{Ping|Mysha|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Drewes}} Nee, ikke net. Mar ik dy koördinaten en sa, dat giet my al gau boppe de pet. Is it oeral sa of allinnich op dizze side? As it oeral itselde is, hawwe se by Geohack miskien in ''bug'' en losse se it sels op. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 12 des 2025, 20.42 (CET)
::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], it skynt by ús op alle plakken, want ik haw dêr by in stikmannich plakken even neisjoen. By nl wurket er dêrfoaroer wol. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 12 des 2025, 20.47 (CET)
:::{{Ping|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}} As it op nl: wol wurket, dan is der faaks by Geohack wat feroare wêrtroch it koördinateberjocht by ús (dat oars is as it koördinateberjocht op nl:, seach ik) net mear goed wurket. Mar hoe't je dat reparearje kinne sûnder dat je alle siden by del moatte dêr't it berjocht op brûkt wurdt, dat soe ik net witte. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 12 des 2025, 20.55 (CET)
:::: {{Ping|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}} @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] (Ik wit net krekt wêr't der stiet wat it ferskil is tusken &quot;Ping&quot; en &quot;@&quot;.) Is it allinnich by ús in probleem? Of hawwe oare W: dat probleem en hawwe dy it oplost? [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:::::{{Ping|Mysha}} Neffens my is der gjin ferskil en kinne jo beide brûke, mar earlik sein bin ik dêr net wis fan. Ik ha by de Fryske wiki leard om te pingen.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 15 des 2025, 18.45 (CET)

:{{Ping|Drewes|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk}} Om't it probleem noch jimmeroan net oplost is, ha ik oan ChatGPT frege wat it probleem wêze kin. Neffens ChatGPT hat de Frysktalige wikipedy gjin eigen konfiguraasje ynsteld om koördinaten fuort troch te stjoeren nei in kaarttsjinst. It hat te krijen mei in ûntbrekkende of oare ynstelling en net mei in bug. Soks soe oankaarte wurde kinne op Phabricator (it bug-/taaksysteem van Wikimedia). Dat kin sa en ik tink dat ien fan 'e behearders dat it bêste dwaan kinne:

*stap 1 gean nei: https://phabricator.wikimedia.org
*stap 2 Log yn (Wikimedia-account)
*stap 3 Klik op Create Task
*stap 4 Plak de ûndersteande tekst
*stap 5 Foegje de tags ta (dat helpt by de sichtberens) 

Tags: 
MediaWiki
Wikis
Maps
GeoHack
Kartographer
fywiki

'''De folgjende tekst tekst kin yn it berjocht plakt wurde.'''

Title: fywiki: Coordinates link to GeoHack instead of opening a primary map service

Description: On the Frisian Wikipedia (fywiki), clicking on coordinates in articles always redirects to GeoHack (toolforge.org), instead of opening a primary map service (e.g. OpenStreetMap) directly.

This differs from other Wikipedias such as nlwiki, where coordinates open a map directly and GeoHack is only used as a secondary tool.

Example:
Article: Abdij fan Cluny (fywiki)
Coordinates link to:
https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=fy&amp;params=46_40_0_N_4_42_0_E_scale:12500_type:landmark_region:FR

It appears that fywiki does not have a “primary map service” configured for coordinate links, causing the default GeoHack redirect to be used.

Expected behavior: Clicking on coordinates on fywiki should open a primary map service directly (e.g. OpenStreetMap), similar to nlwiki and other Wikipedias.

Possible solution / investigation: Check whether fywiki has a primary map service configured for coordinates (MediaWiki / Kartographer / Wiki configuration).
If missing, align fywiki’s behavior with other Wikipedias by setting a default map service.

Ik hoopje dat hjir wat mei dien wurde kin.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 18 des 2025, 20.37 (CET)
:: Romke, de lêste berjochten oer  AI, is dat y alle gefallen, in tredde fan de antwurden ferkeard is. Om't by [[Abdij fan Cluny]] de koordinaten net funksjonearje, moat ik oannimme dat it antwurd wat jo hân hawwe yn dy tredde sit.
:: De skoalle giet ticht foar it jier; dat ik winskje eltsenien noflike dagen, en yn [[2026]] hoopje ik werom te kommen om te sjen dat it oplost is. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 19 des 2025, 14.00 (CET)
:{{Ping|RomkeHoekstra|Drewes|Kneppelfreed}} Ik haw hjir ris even nei sjoen, mar se wolle by Phabricator myn meidoggersnamme net akseptearje om't der in apostrof yn sit. No kin ik foar dizze webside fansels in oare meidoggersnamme betinke, mar ik haw oer dit ûnderwerp sa'n bytsje doel, dat as ik fragen krij, ik dy net beäntwurdzje kinne soe. Ik brûk dy koördinaten noait en ik begryp earlik sein mar heal wat it probleem is. De keppeling wurket blykber net mear goed, dat is alles wat ik oant no ta begrepen haw. {{Ping|Kneppelfreed}}, jo hawwe hjir okkerjiers de hiele programmatuer fan 'e posysjekaarten ynsteld, dat dit seit jo nei alle gedachten mear as my; is dit ek wat dat jo oppakke kinne? As jo net wolle, sil ik it wol dwaan, mar dan taast ik folslein yn it tsjuster. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 12.31 (CET)
::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], ik haw it dêre op it aljemint brocht, dus sil sjen wat dêr fierder út komt. Mar earlik sein giet soks mei ek boppe de pet. Ja, ik haw okkerjiers de posysjekaarten oan 'e praat krigen, mar dat wie mear in kwestje om de juste berjochten yn de wikipedy oan te meitsjen, en dat wiene der noch al wat, om dy posysjekaarten oan it wurk te krijen. Dit is in kwestje foar yn 'e Wikimedia dêr't ik fierders alhiel gjin ferstân fan haw. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 19 des 2025, 20.15 (CET)
:::{{Ping|Kneppelfreed}} O. Ik tocht dat dit oanferwante dingen wiene. Safolle wit ik der dus fan. No, yn elts gefal tankjewol dat jo it oppakt hawwe. We sille sjen wat it opsmyt. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 20.48 (CET)
::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed}} Tige tank foar jim krewearjen. Eefkes ôfwachtsje wat der no bart. It soe moai wêze as wy dit wer oan 'e praat krije. Eefkes in fraach: binne der ek kontakten mei wikipedia dat wy harren freegje kinne oer saken dêr't by ús de kennis tekoart komt? Wy binne hjir no ienris in hiel kwetsber klubke.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 19 des 2025, 22.12 (CET)
:::::{{Ping|RomkeHoekstra}} In goeie fraach. Dêr moast ik al even djip oer neitinke. Der hat in stikmannich jierren lyn ris wat west mei de haadside, dy't net mear goed werjûn waard. Doe bin ik by Meta-Wiki te rie gien, en dy hawwe doe holpen. Doe moast ik tydlik de befeiliging fan 'e haadside útsette, wit ik noch wol, sadat sy dêrmei oan it pielen koene. Ik leau dat ik dêrfoar dizze link brûkt haw: https://meta.wikimedia.org/wiki/Ask_a_question/Recent_questions , want dy haw ik teminsten opslein. Mar as jo bliuwende kontakten of in spesjale kontaktpersoan foar ús Wikipedy bedoele, nee, dy hawwe wy net. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 19 des 2025, 23.15 (CET)
::::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}} Ik praat fanút in stik ûnkunde en bin gjin behearder en wit ek net hokker tools jimme ta jim beskikking ha, mar is it dan net handich om earne in dielplak te hawwen dêr't jimme dizze kennis meiïnoar diele kinne? It soe spitich wêze dat de boel hjir op 'e kont leit as ien foar in skoft neat dwaan kin of omfalt of gewoan gjin nocht mear oan it wurk hat en elkenien mar omgriemt om't dêrmei de kennis ferdwûn is.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 20 des 2025, 09.17 (CET)
:::::::{{Ping|RomkeHoekstra}} No, safolle ''tools'' mear as jo hawwe wy net. Wat wy dogge, ferskilt eins net safolle fan wat josels ek al dogge, allinnich kinne wy as behearder siden wiskje, skoattelje en ûntskoattelje en meidoggers útslute. Mear is it eins net. Wat jo sizze oer it dielen fan kennis, dêr hawwe jo wol in punt. Mar ik soe sa ien, twa, trije net witte wêr't wy sokke dingen krekt opskriuwe kinne dêr't behearders fan letter it weromfine kinne as se der ferlet fan hawwe. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 01.29 (CET)

Dit wie it antwurd dat ik fan wikimedia weromkrigen ha:
Hi @Kneppelfreed, thanks for taking the time to report this and welcome to Phabricator!

&quot;koördinaten&quot; in the Infobox in https://fy.wikipedia.org/wiki/Abdij_fan_Cluny links to dead http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?language=fy&amp;params=46_40_0_N_4_42_0_E_scale:12500_type:landmark_region:FR&amp;pagename=Abdij_fan_Cluny&amp;src=Abdij_fan_Cluny. Toolserver.org was switched off in 2014.

https://fy.wikipedia.org/wiki/Berjocht:Koördinaten_yn_tekst needs updating (several outdated links), and https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Berjocht:Koördinaten&amp;action=edit (after an unneeded redirect) uses https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Berjocht:MapsServer&amp;action=edit which also needs several links to get updated.

User scripts, gadgets, templates, modules, custom CSS are local on-wiki content. Local content is managed independently on each wiki, by each wiki community themselves.
Phabricator is mostly used for MediaWiki, MediaWiki extensions, or server configuration, or by developers and teams to organize what they plan to work on.
If you are looking for help with the local code on a wiki, please see https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech instead.
This needs fixing on the local wiki by editing its local content. Thus I am closing this task here - thanks for your understanding!

{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}}
:Moai, no dan witte wy dat wy dêr net wêze moatte en it sels oplosse moatte. Ik ha fan 'e moarn in hiel skoft mei ChatGPT oan 'e gong west en nei lapen tekst en hinne en wer geskriuw binne wy der tink út (it lestige is dat ChatGPT nochal ris ferkearde folchoarders oanhâldt en somtiden wurden brûkt dy't ik net kin/koe). Mar om koart te kriemen leit neffens ChatGPT de oarsaak fan it probleem by it berjocht, dat streekrjocht nei GeoHack ferwiist. No moat der foar de oplossing earst in systeem- of ynterfaceberjocht oanmakke wurde (dêr ha ik gjin rjochten foar, dus dat sil troch ien fan jimme dien wurde moatte. Sa'n ynterfaceberjocht wurdt as folget oanmakke (mei format MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label):

* stap 1: gean nei: https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label 
* stap 2: klik op bewurkje boppe oan 'e side.
* stap 3: plak dêr de platte tekst: Toant de koördinaten fan dit plak as klikbere kaartlink mei Kartographer.
* stap 4: opslaan.

It berjocht is no beskikber foar alle berjochten of funksjes dy't it Koordinaten-yn-tekst-label brûke. As dat dien is sjoch ik as it berjocht:koördinaten yn tekst oanpast wurde moat (dêr ha'k leau ik wol rjochten foar).--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 12.52 (CET)

:{{Ping|RomkeHoekstra}} &quot;No witte wy [... dat wy] it sels oplosse moatte&quot;, skriuwe jo. Uh, dat is net wat der yn 'e reäksje fan Phabricator stiet. Sy sizze: as jimme help nedich binne om dit probleem op te lossen, dan moatte jim net by ús wêze, mar by https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech. 
:As jo miene dat jo it sels oplosse kinne, is my dat bêst, mar ik fyn dat jo tefolle fertrouwe op ChatGPT. Sels haw ik earlik sein nul fertrouwen yn sa'n a.i.-programma. &quot;Hallusinearje&quot; is net foar neat ta it wurd fan it jier keazen. As ik nei https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label gean en dêr jo tekst opslaan wol, krij ik de folgjende tekst yn byld: &quot;''Warskôging: Jo bewurkje in side dy't brûkt wurdt yn de tagongstekst foar it wikiprogramma. Feroarings op dizze side feroarje it oansjen fan de tagong foar oare meidoggers.''&quot; Sels haw ik gjin idee wat der barre kin as ik hjirmei ompiel. As de hiele Wikipedy it straks net mear docht, binne wy fierder fan hûs, fansels. Hoe wis binne jo fan jo saak? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 15.05 (CET)
::Ik ha út it andert begrepen dat dit op de lokale wiki korrizjearre wurde moat troch de lokale ynhâld oan te passen en dat wy dus sels oan 'e slach moatte. Mar dan begryp ik dat dus ferkeard.&lt;br&gt;
::Ik wit dat ChatGPT fouten makket en it dus net sa dat ik blyn op dingen yngean (foar de aardichheid moasten jo de hiele diskusje mei ChatGPT ris trochlêze), mar it is ek grutte ûnsin dat ChatGPT neat kin. Wat skriuwt ChatGPT as ik dy warskôging fan jo foarlis: Deze waarschuwing verschijnt altijd bij interfaceberichten. Het is bedoeld om te zeggen: “Denk even na voordat je opslaat.” In jullie geval is de wijziging: één korte zin, zonder code, zonder sjablonen. Dat is zo veilig als het maar kan. Deze waarschuwing is geen signaal dat je “op gevaarlijk terrein” zit — het is MediaWiki dat netjes zegt: “dit is belangrijk”.&lt;br&gt;
::Wat ChatGPT skriuwt as ik de benaudens foar AI-hallusinaasje ferwurdzje: &quot;ik begryp de soarch oer AI-hallusinaasje hiel goed. Yn dit gefal giet it lykwols net om nije logika, mar om it ferienfâldigjen fan in interfaceberjocht nei platte tekst, wat neffens MediaWiki-praktyk is. De wiziging is lyts, direkt werom te draaien en feroaret gjin artikelynhâld.&lt;br&gt;
::Mar goed, jo binne behearder, ik net. As jo nul fertrouwen ha yn ChatGPT, dan soe ik dit mar gewurde litte. Ik wol nimmen wat oplizze. Ik besykje allinnich mei te tinken om't it in probleem is dat wol om in oplossing freget.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 16.08 (CET)
:::{{Ping|RomkeHoekstra|Drewes|Kneppelfreed}} No ja, Romke, ik sil jo fertelle hoe't ik ta myn miening oer A.I. kommen bin. Google jout op 't heden boppe oan 'e side ek in A.I.-berjocht as jo wat freegje. Ik woe fan 'e wike witte wêr't de namme ''Ptilinopus huttoni'' wei kaam, de wittenskiplike namme fan 'e Rapajufferdo. ''Huttoni'' is dúdlik ôflaat fan 'e Ingelske efternamme Hutton, mar wa wie dy man (want by in frou komt der net ''-i'', mar ''-ae'' efter). Dus ik freegje dat oan Google. Dat A.I.-berjocht seit fan: o, dat is William Hutton, in bekende Nijseelânske samler fan spesimina, mei jierren fan berte en ferstjerren derby. No naam ik al neat oan fan A.I. sûnder dat ik it earnewêr oars befêstigje koe, dat ik sykje nei in William Hutton mei de opjûne jiertallen. Nearne wat te finen. Ik trochsykje en nei in hiel soad gedoch fûn ik út dat de do ferneamd wie nei de Britsk-Nijseelânske biolooch Frederick Wollaston Hutton. Der hat, ynsafier't ik útsykje kin, nea in William Hutton mei dat berop en dy jiertallen bestien. Dêr bin ik earlik sein wol wat fan skrokken. Dat sadwaande. (En dat gong ek net om nije logika, mar om âlde kennis.)
:::Wat it probleem mei de koördinaten oangiet, ik leau dat ik wat yrritaasje by jo opmerk oer myn opstelling (altyd moeilik te sizzen op basis fan skreaune tekst). Ik hoopje dat jo wol foar it ferstân hawwe dat ik jo ynset yn dizze saak tige wurdearje, mar ik hoopje ek dat jo der begrip foar opbringe kinne dat ik huverich bin om om te prutsjen mei programmatuer dêr't ik hielendal gjin ferstân fan haw. Dat ien regel platte tekst it ferskil net meitsje sil, dat wol ik wol oannimme, mar dat makket it ferskil ek net om it probleem mei de koördinaten op te lossen. Jo binne fan doel (of ik moat jo ferkeard begripe) om dêrnei oan 'e programmatuer te sleuteljen. As jo dêr ferstân fan hawwe, bêst genôch. As jo dat poer en allinnich dogge op basis fan 'e oanwizings fan ChatGPT, dan fiel ik my dêr earlik sein net sa noflik by. Ik soe earlik sein wat dit oangiet wol wat ynbring fan 'e oare behearders hawwe wolle. Wat fine {{Ping|Drewes}} en {{Ping|Kneppelfreed}} hjirfan? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 16.40 (CET)
::::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Drewes|Kneppelfreed}} No wurket it [Berjocht:Koördinaten yn tekst] sawiesa net. It is de trouwens de fraach of der überhaupt sleutele wurde moat nei it opslaan fan in interfaceberjocht (interface = tagongstekst). Mar dat leart ús it úttesten. Wat ik yn it Berjocht:Koördinaten yn tekst dêrnei ferfange soe, kin ek wersteld wurde, dat liket my net folle oars as mei oare berjochten.
::::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk}} Wat it gebrûk fan A.I. oanbelanget: A.I. hellet syn ynformaasje fan ynternet en ek ynternet is net altiten korrekt. Sjoch nei wat jo hjoed oer BirdLife by it seerotsje skreaunen en ik hie lykas jo dêr ek myn twifel oer. By fragen oan ChatGPT kinne jo nei boarnen freegje, dy jout er dan by it jaan fan in antwurd en dan kinne jo de ynformaasje fuort by de boarne kontrolearje. Jo fregen oan Google A.I. wêr't de namme ''huttoni'' yn ''Ptilinopus huttoni'' wei kaam. Ik ha gjin ûnderfining mei Google A.I., mar ik ha foar de aardichheid jo fraach suverkrekt oan ChatGPT frege en krige fuort as andert: &quot;huttoni ferwiist nei Frederick Wollaston Hutton (1836–1905), in Britsk-Nijseelânske natuerûndersiker en geolooch&quot; mei ferwizing nei it Ingelsktalige wikipedylemma (Frederick Hutton (scientist).) ChatGPT makket bêst wol fouten (minsken meitsje dy trouwens ek), mar wat ik yntusken wol wit is wat spesifiker de fraach, namste better de antwurden binne. Ik soe jo oanriede dochs ris ChatGPT te brûken (en altiten om boarnen te freegjen).--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 des 2025, 22.46 (CET)
:::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Tankjewol foar de tip. Ik sil der ris oer neitinke. Wat de rest oangiet, as jo tinke dat it miskien mei it opslaan fan dy regel platte tekst klear is, dan wol ik dat wol foar jo dwaan. (Dus dat doch no daliks even.) Mar as der mear gebeure moat, wol ik graach dat jo dêr even mei wachtsje oant Drewes en Kneppelfreed ek har sechje oer dit ûnderwerp dwaan kinnen hawwe. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 21 des 2025, 23.09 (CET)
::::::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] en @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], ik wol alderearst Romke tige betankje foar jo ynset om dit euveltsje te ferhelpen. Sa't it liket, skynt it allinnich op ús wikipedy net te wurkjen. Ik sjoch by in soad oare wikys wurket it wol. It soe tige moai wêze dat we it hjir ek wer oan it wurk krije kinne. As Romke hjir oan sleutelje wol, dan fyn ik dat poerbêst. Iksels bin in bytsje noedlik om dêr mei om te pielen. As jo, Romke, dat net oan doare, kinne we altyd freegje op dy link dy't Phabricator stjoerd hat: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech]. It liket dat it berjocht feroare wurde moat. By nl brûke se de âlde [https://nl.wikipedia.org/wiki/Sjabloon:Co%C3%B6rdinaten sjabloan koördinaten], dy't praktysk itselde wie as ús [[Berjocht:Koördinaten]]. Wêr't ik bang foar bin, as we it berjocht koördinaten feroarje, we alle siden by del moatte om dy ek te feroarjen. 
::::::En wat ChatGPT oanbelanget, dêr haw ik noch net mei wurke, wol mei Google AI, en ik haw dêr mingde gefoelens oer. It sil yn protte gefallen wol goed wêze, mar it kin it somtiden ek ferkeard ha. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 des 2025, 03.21 (CET)
:::::::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes}} Ieneach hat no in interfaceberjocht oanmakke en der is fierder neat raars bart, lykas ChatGPT al oanjoech. It feroaret lykwols noch neat oan 'e wurking fan 'e koördinaten om't it âlde berjocht noch hieltiten de Geohack-keppeling makket. Der moatte no twa dingen dien wurde: 1. Om't der in lus ûntstiet mei't de namme fan it berjocht en de namme fan it interfaceberjocht meiïnoar botse, moat der A. in nij berjocht oanmakke wurde ûnder de namme Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer. B. Yn it âlde berjocht moat in trochferwizing komme. Dat is alles. Wurket it net, dan kin neffens ChatGPT alles weromdraaid wurde: klikke op skiednis, kies de eardere ferzje en weromsette. Eefkes foar jim ynformaasje: ik ha mei ChatGPT sels in pear saken thús oplosse kind, û.o. it werstellen fan it lint yn Word (dat út it byld ferdwûn wie), mei help fan A.I. in skealike pop-up fan 'e computer ferwidere en in skermprobleem mei de mobyl oplost. It foardiel fan ChatGPT is dat er by problemen alles yn stappen trochjout. Ik wachtsje jim reäksje ôf. It soe moai wêze as [[Meidogger:Drewes]] as behearder ek eefkes reägearret? [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 09.05 (CET)
::::::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Miskien bin ik wol wat te foarsichtich mei sok spul. Dus, no ja, okee, prebearje it mar ris. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 des 2025, 15.00 (CET)
::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|RomkeHoekstra}}  Meidoggers. Ik folgje alles wier wol, mar kin hjir gjin sinnich wurd oer sizze. Interfaceberjocht, ChatGPT of Geohack-keppeling, it seit my neat. Sorry. [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 22 des 2025, 16.07 (CET)
:::{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk|Drewes}} Ik haw besocht oft in lokale oanpassing mooglik wie en hie hope dat it hjirmei oplost wie, mar it docht bliken dat de koördinaten djipper yn 'e infoboksstruktuer sitte as ferwachte. Dat soe betsjutte dat der ek yn 'e ynfoboksen sleutele wurde moat en dat giet ek my te fier. Dêrom haw ik de feroaring fan it berjocht Berjocht:Koördinaten yn tekst werom set nei de âlde sitewaasje. It nije Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer kin ferwidere wurde lykas ek it interfaceberjocht. Dêrmei binne wy wer by de âlde sitewaasje. ChatGPT advisearret ús op 'e nij Phabricator te mailen om't it in struktureel patroanprobleem is dat dêr thús heart en joech my foar de mail de folgjende tekst.   
:::---- 
:::On fy.wikipedia.org we investigated replacing legacy GeoHack-based coordinate links with Kartographer (maplink).
:::While this initially appears to be a local template change, we found that there is no safe local-only migration path due to how coordinate templates are used.
:::Current situation:
:::* A single coordinate template is used both:
:::  - inline in article text, and
:::  - inside multiple infobox templates.
:::* The template currently outputs a plain external GeoHack link, which works in both contexts.
:::Problem encountered:
:::* Replacing the GeoHack link with Kartographer maplink causes:
:::  - template loop errors when maplink looks up interface messages, or
:::  - literal parameter output (e.g. {{{3}}}) in infoboxes, because infoboxes expect plain wikitext, not a rendering tag.
:::* Splitting logic into subtemplates avoids loops, but still breaks infobox rendering.
:::* Fixing this would require modifying infobox templates, which makes the change non-local and affects many pages.
:::Conclusion:
:::This suggests a structural limitation: when a coordinate template is embedded in infoboxes, switching from GeoHack (plain link) to Kartographer (rendered maplink) cannot be done safely by editing the coordinate template alone.
:::We reverted all local changes after testing.
:::Question:
:::Is there a recommended migration pattern for wikis where coordinate templates are used both inline and inside infoboxes?
:::Or is GeoHack currently the only viable option in such cases?
:::----
:::Dizze tags kinne tafoege wurde:
:::Kartographer
:::Templates
:::Wikimedia-Site-Requests 
:::&lt;br&gt; [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 17.47 (CET)
::::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]] en @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], ja sa't ik al sei, wie ik al bang  dat der folle mear by komt te sjen. Ik haw ek even besocht en feroarje it [[Berjocht:Koördinaten]], mar dat fern**kt alle koördinaten op 'e siden en dêr moat nei alle gedachten folle mear berjochten by oanmakke wurde, tink ik. We kinne wer besykje it by Phabricator op it aljemint te bringen, en sjen wat er ditkear weromstjoerd. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 des 2025, 20.57 (CET)
::::{{Ping|RomkeHoekstra}} Wat in ellinde, sis. En dat krekt mei de krystdagen... Romke, jo skriuwe hjirboppe dat it ynterfaceberjocht ferwidere wurde kin. Bedoele jo dêrmei dat ik https://fy.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Koordinaten-yn-tekst-label wiskje moat? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 22 des 2025, 21.17 (CET)

{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Kneppelfreed}} Ieneach, jo meie dat interfaceberjocht ek eefkes stean litte, it kin fierder dochs gjin kwea en it kin altiten noch fuort. It Berjocht:Koördinaten yn tekst/Kartographer kin fuort en as it nedich is en Phabricator kin neat foar ús betsjutte, dan kinne wy it sa wer oanmeitsje. It âlde Berjocht:Koördinaten yn tekst moat fansels yn alle gefallen stean bliuwe. No earst sjen as Phabricator it foar ús oplosse kin. Sanet, dan kinne jimme in ienmalige ynfoboksfiks oerwege. Yn dat gefal moatte de fjilden fan 'e koördinaten yn 'e ynfoboksen oanpast wurde:

Hjoeddeiske sitewaasje bygelyks:
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
{{Ynfoboks abdij
 | koördinaten = {{Koördinaten yn tekst|…}}
}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

De ynfoboks befettet yntern:
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
| koördinaten = {{{koördinaten|}}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

wy feroarje allinnich de ynfobox sels, bygelyks nei:
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
| koördinaten = {{{koördinaten|{{Koördinaten yn tekst|{{{lat|}}}|{{{lon|}}}}}}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

Wy ha alletrije ûnderfining mei ynfoboksen en witte dat wy de ynfoboks werom sette kinne as de feroaring gjin resultaat hat. As it al slagget dan hoege wy fansels net de artikels oan te passen en dan is de ynfoboks sa oanpast dat dy in Kartographer-kaartlink toane kin, wylst dy foar dy tiid allinnich mei in platte GeoHack-link omgean koe. 

Hawar, no earst mar wer eefkes Phabricator ôfwachtsje. Noflike jûn mannen!
--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 des 2025, 22.52 (CET)

:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], ik ha it wer nei Phabricator stjoerd. Ris sjen wat hy no seit. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 23 des 2025, 08.34 (CET)

@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], dit is wat ik weromkrigen ha fan Phabricator:

Hi,
user scripts, gadgets, templates, modules, custom CSS are local on-wiki content. Local content is managed independently on each wiki, by each wiki community themselves.
Phabricator is mostly used for MediaWiki, MediaWiki extensions, or server configuration, or by developers and teams to organize what they plan to work on. Phabricator is not a support forum. If you are looking for help with the local code on a wiki, please see https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech instead.
This needs fixing on the local wiki by editing its local content. Thus I am closing this task here - thanks for your understanding.

Dus dêr kinne we neat mei. Hy jout dy iene link wer. We soene dêr ris freegje kinne..... --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 23 des 2025, 20.00 (CET)

@[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Kneppelfreed, jo soene dizze tekst brûke kinne foar de mail:

&lt;blockquote&gt;
Hello,

We would like to ask for technical advice regarding coordinate templates on a smaller Wikipedia (fy.wikipedia.org).

Current situation:
On our wiki, a single coordinate template is used both:
- inline in article text, and
- inside multiple infobox templates.

This template currently outputs a plain external GeoHack link, which works in both contexts.

Problem:
We investigated replacing the GeoHack link with Kartographer (maplink). While this initially looks like a local template change, we ran into structural issues:

- Using maplink inside the existing coordinate template leads to template loop errors or broken output.
- Splitting logic into subtemplates avoids loops, but then breaks infobox rendering (infoboxes expect plain wikitext, not a rendered maplink tag).
- Fixing this appears to require modifying infobox templates as well, which makes the change non-local and affects many pages.

We reverted all changes after testing.

Question:
Is there a recommended or established pattern for migrating legacy GeoHack-based coordinate templates to Kartographer on wikis where those templates are also used inside infoboxes?

Or is GeoHack currently still the only viable solution in such mixed-use cases?

Any pointers, examples from other wikis, or general guidance would be very welcome.

Thank you in advance.
&lt;/blockquote&gt;

--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 23 des 2025, 21.52 (CET)

:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], dien! [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 24 des 2025, 07.43 (CET)

@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], dit is it andert dat ik weromkrigen haw fan https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech oangeande de koördinaten.

Okay, so there are two problems:

:::* GeoHack doesn’t show a map. What GeoHack shows is defined at [[Berjocht:GeoTemplate]], you can copy parts of its Dutch or English (or whichever) counterpart to fix this.
:::* You couldn’t replace the GeoHack link with a Kartographer one. This replacement is probably worth it even if you manage to (or could manage to) add the map to GeoHack, as showing the map without loading a new page is more user-friendly in my opinion. The problem with Kartographer is that it uses a completely different coordinate structure. Currently [[:fy:Berjocht:Koördinaten yn tekst]] gets a parameter with the value &lt;code&gt;53_03_03_N_5_34_32_E_type:city_zoom:15_region:NL&lt;/code&gt;, but Kartographer expects three parameters: &lt;code&gt;latitude=53.050833&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;longitude=5.575556&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;zoom=15&lt;/code&gt; (the latter is optional, &lt;code&gt;type:city&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;region:NL&lt;/code&gt; have no Kartographer equivalents), e.g. &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;maplink latitude=&quot;53.050833&quot; longitude=&quot;5.575556&quot; zoom=&quot;15&quot; /&gt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; (&lt;maplink latitude=&quot;53.050833&quot; longitude=&quot;5.575556&quot; zoom=&quot;15&quot; /&gt;). While it’s probably possible to code the conversion between the two formats in wikitext (with the help of [[:fy:Module:String]]), the result would likely be unreadable wikitext. So you have two options: either convert all calls using a bot, or have a Lua module do the conversion. The Lua solution means less edits in the short term, but I find the current parameter value quite hard to read, so I think a bot conversion would result in a better editor experience in the long term. 

It earste probleem is dus in kwestje fan [[Berjocht:GeoTemplate]] te fiksen. It twadde probleem liket in stik mear yngewikkeld. --[[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 30 des 2025, 01.27 (CET)

: Dus opsje a is alles omsette mei in bot en opsje b is in konversy yn in Lua-module. Hy advisearret opsje a mar beide opsjes geane fier boppe myn kennis. Wat no? --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 30 des 2025, 10.00 (CET)
::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], hy sei dêr binne twa problemen. Us [[Berjocht:GeoTemplate]] is tink ik út de tiid, want dêr stiet gjin kaart op. We kinne dy side miskien ferhelpe om de fariant fan nl of en of de oer te nimmen. Ik tink dat it probleem dan ek noch net ferholpen is, want [[Berjocht:Koördinaten]] en [[Berjocht:Koördinaten yn tekst]] sille nei alle gedachten ek oanpast wurde moatte, want yn in soad oare wikys wiene dy jierrenlyn al oanpast neffens nije systemen sa't ik begrepen ha. Dy fan ús is nea oanpast. It simpelste is dy ek fan bgl nl of en of de oer te nimmen.
::It twade probleem is grutter, want as je Kartographer brûke wolle, moatte oare koördinatestruktueren, sa't er hjirboppe neamt, brûkt wurde en dêr binne twa opsjes foar: a: mei in bot of b: mei in Lua-module.
::Wat te dwaan no: ik soe it net witte. It giet my allegear te fier boppe de pet. We kinne besykje it earste probleem op te lossen en sjen oft dat wat helpt. Ik ha earder besocht mei dy Lua-rommel te pielen, mar rekke alhiel fêst. Ik ha lêsten besocht om [[Berjocht:Ofbyld multy]] te meitsjen, dêr't je meardere ôfbylldings sa as yn bygelyks ynfoboksen sette kin, mar doe rûn ik tsjin in betonnen muorre oan, want dêr rûn ik tsjin dy Lua-modulen oan en besocht guon fan dy berjocten oan te meitsjen, mar rûn ahiel fêst. Ik tocht nei it foarinoar krijen fan 'e posysjekaarten, dat ik soks hooplik ek oan 'e praat krije koe, mar dat slagge my dus net. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 30 des 2025, 20.32 (CET)
:::{{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed}} Tsja, mannen, ik kin hjir ek net folle oan tafoegje. Ik haw de reäksje fannacht trije kear lêzen en ik koe it noch net neikomme. Ik hie sels noch nea fan Lua heard, en wit net wat dat is. Bots hawwe wy ek net. Wat ik wol sjoch is dat GeoHack DMS-koördinaten (degrees, minutes, seconds) brûkt, wylst Kartographer desimale koördinaten brûkt. As we Kartographer brûke wolle soene, betsjut dat dat al dy DMS-koördinaten omrekkene wurde moatte. Wat my oangiet is dat in brêge te fier. Dus we bliuwe by GeoHack. Dan is der noch ien mooglikheid: gewoan hânmjittich side foar side de boel oanpasse. It giet om sa'n 4.500 haw ik lêsten opsocht. As we 50 deis dwaan kinne komt dat út op in fearnsjier. Dat is net leuk, mar it soe te dwaan wêze as we allegearre mei-inoar de hannen út 'e mouwen stekke. Mar dan moat der earst fansels wol in funksjonearjende keppeling yninoar knutsele wurde om 'e âlde mei te ferfangen. Dat is wêr't it by my stûket, want dat kin ik sels net dwaan. Of oars kinne we der ek foar kieze om 'e âlde keppeling net te ferfangen mar gewoan fuort te heljen. We hawwe ommers yn hast alle geografyske artikels ek al in posysjekaart. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 30 des 2025, 21.18 (CET)
:::{{Ping|Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Kneppelfreed}} Hoe dan ek, it wurket no net dus gjin ien hat wat oan dy koördinaten en it jout allinnich mar argewaasje as jo der op drukke en der komt neat. It giet hoe dan ek my ek fier boppe de macht, dus it soe al fan Kneppelfreed komme moatte en oars is it net oars. Faaks is dan de koartste klap om de koördinaten út de ynfoboksen te ferwiderjen. Mar dat lit ik oan jimme oer, ik help wol mei as se side foar side omset wurde moatte (mar dan sil der ek in plan komme moatte hoe't wy dat oanpakke, oars iepenje wy allegear siden dêr't earder al ien oan 'e gong west hat.  

Kinne jo hjir wat mei [[Meidogger:Kneppelfreed]]? Dit ha'k fan ChatGPT, faaks helpt it jo wat.
&lt;blockquote&gt;
'''Stappenplan: starten met een Lua-oplossing (veilig en omkeerbaar)'''

''Doel:
Kartographer gebruiken zonder artikelen of infoboxen aan te passen, en met mogelijkheid tot volledige terugdraai.''

----
'''Stap 1 — Niets wijzigen aan artikelen of infoboxen'''

* Geen enkele artikelpagina aanpassen
* Geen infobox-sjablonen aanpassen
* Alles moet blijven werken met de huidige GeoHack-parameterstring
* Als dit niet haalbaar blijkt → stoppen.
----
'''Stap 2 — Maak één nieuw Lua-module aan (losstaand)'''

Maak een nieuwe module aan, bijvoorbeeld:

&lt;small&gt;Module:Koördinaten&lt;/small&gt;

Deze module doet uitsluitend het volgende:

* input: de bestaande GeoHack-string

&lt;small&gt;53_03_03_N_5_34_32_E_type:city_zoom:15_region:NL&lt;/small&gt;

* output:
** latitude (decimaal)
** longitude (decimaal)
** zoom (optioneel)

'''Belangrijk:'''
*De module rendert géén kaart
*Geen maplink, geen HTML
*Alleen parsing en omrekening
----
'''Stap 3 — Houd de Lua-code minimaal en leesbaar'''

*Gebruik standaard Lua-functies
*Eventueel : &lt;small&gt;Module:String&lt;/small&gt; voor splitsen
*Geen “slimme” trucjes

Commentaar toevoegen bij elke stap (voor onderhoud)

Als de code onleesbaar wordt → heroverwegen.
----
'''Stap 4 — Pas alleen het bestaande sjabloon minimaal aan'''

In &lt;small&gt;Berjocht:Koördinaten yn tekst:&lt;/small&gt;

*Voeg een '''veilige keuze''' toe:
**Als Lua-module geldige coördinaten teruggeeft → gebruik Kartographer
**Anders → toon exact de oude GeoHack-link

Dus altijd een '''fallback'''.

Geen recursie, geen extra sjablonen.
----
'''Stap 5 — Test uitsluitend via voorvertoning'''

*Test op 1 artikel met inline coördinaten
*Test op 1 artikel met infobox
*Alleen voorvertoning gebruiken
*Pas opslaan als:
**geen foutmeldingen
**geen lege waarden
**geen template-lussen
----
'''Stap 6 — Terugdraaien moet triviaal zijn'''

Zorg dat alles terug te draaien is door:

*het sjabloon terug te zetten
*of de module te verwijderen

Geen sporen in artikelen.
----
'''Stopcriteria (heel belangrijk)'''

Direct stoppen als:

*infoboxen {{{3}}} of lege waarden tonen
*template-lus ontstaat
*meerdere sjablonen tegelijk aangepast moeten worden
*extra interfaceberichten nodig lijken

Dan is Lua hier geen goede oplossing.
----
'''Samenvattend'''

*Lua is hier een tussenlaag, geen einddoel
*Veiligheid en leesbaarheid gaan vóór functionaliteit
*Geen bot, geen massabewerkingen
*Bij twijfel: niets doen en GeoHack behouden

----
'''Hjirûnder stiet in minimaal Lua-skelet (raamwurk) dat allinnich de besteande GeoHack-string parsed en omrekkenet. It rendert neat en feroaret neat oan artikels. As dit al net stabyl wurket, moatte wy hjir stopje.'''

It is in minimaal en feilich Lua-skelet en hoe't it brûkt wurdt, sa opset dat:

*er niets aan artikelen of infoboxen verandert
*alles terug te draaien is
*het vooral begrijpelijk blijft voor een volgende beheerder

----
'''Lua-skelet (minimaal en veilig)''' 

Nieuwe pagina aanmaken:

&lt;nowiki&gt;&lt;/pre&gt;Module:Koördinaten&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

Inhoud (voorbeeld, nog zonder Kartographer):

&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
-- Module:Koördinaten
-- Doel: omrekken fan GeoHack-koördinaten nei desimale latitude/longitude
-- LET OP: dizze module rendert GEEN kaart

local p = {}

local function dmsToDecimal(deg, min, sec, hemi)
    local val = deg + (min / 60) + (sec / 3600)
    if hemi == 'S' or hemi == 'W' then
        val = -val
    end
    return val
end

function p.parse(frame)
    local input = frame.args[1]
    if not input or input == '' then
        return nil
    end

    local parts = mw.text.split(input, '_')
    if #parts &lt; 8 then
        return nil
    end

    local lat = dmsToDecimal(
        tonumber(parts[1]),
        tonumber(parts[2]),
        tonumber(parts[3]),
        parts[4]
    )

    local lon = dmsToDecimal(
        tonumber(parts[5]),
        tonumber(parts[6]),
        tonumber(parts[7]),
        parts[8]
    )

    return string.format(
        'latitude=%.6f|longitude=%.6f',
        lat,
        lon
    )
end

return p
&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;


'''Belangrijk''':

*Dit doet nog niets zichtbaar
*Geen &lt;maplink&gt;
*Geen HTML
*Alleen rekenen

----

'''Hoe dit later in het sjabloon gebruikt kan worden (concept)'''

In &lt;small&gt;Berjocht:Koördinaten yn tekst&lt;/small&gt;(alleen conceptueel):

&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;{{#invoke:Koördinaten|parse|{{{1}}}}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;

👉 In deze fase alleen testen in voorvertoning, niet opslaan.

----
'''Waarom dit skelet veilig is'''

*Geen recursie
*Geen template-lus mogelijk
*Geen wijziging aan artikelen
*Geen afhankelijkheid van infoboxen

Eén module = één edit om terug te draaien

----
'''Wat nog NIET moet gebeuren'''

❌ Nog geen &lt;maplink&gt;&lt;br&gt;
❌ Nog geen vervanging van GeoHack&lt;br&gt;
❌ Nog geen bot&lt;br&gt;
❌ Nog geen interfaceberichten aanpassen&lt;br&gt;

Eerst alleen vaststellen:

Kinne wy betrouber latitude/longitude út de besteande string helje?

Als dit niet stabiel werkt → direct stoppen.

----
{{Ping|RomkeHoekstra}}, {{Ping|Ieneach fan 'e Esk}}, sorry, mar dit giet my allegear boppe de pet. Ik ha by https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech frege as se dêr mei helpe wolle, of immen witte dy't ús helpe wol. It moat as it heal kin al even fikst wurde, want dat soe ek moai wêze foar takomstige meidoggers. As ik nei in wike neat fan harren hear, dan sil ik sels noch even besykje dêr mei om te pielen en as dat net my net slagget, dan moatte we mar in plan meitsje alle siden hânmjittich om te setten. Ik soe it leafste de koördinaten wol op 'e siden hâlde wolle.
:{{Ping|Kneppelfreed|Ieneach fan 'e Esk}} De bêste winsken foar it nije jier! Geweldich Kneppelfreed dat jo dit fierder noch oppakke wolle. As it net slagget, soe'k der mar net te lang mear mei omgrieme. Dan kin de tiid miskien better stutsen wurde yn it omsetten en dan moat er lykas Ieneach skreau noch wol in funksjonearjend einformaat komme. Ik ha der fierder gjin doel oer, it iennige wat ik bydrage kin is wat ChatGPT hjir oer seit. Ik wit dat jimme dêr noch net sa'n soad betrouwen yn ha, mar wy wite ek net alles en meiïnoar ynklusyf ChatGPT witte wy yn alle gefallen mear. 
----
Stappenplan bij handmatige omzetting van alle artikelen – zo pak je het veilig aan:&lt;br&gt;
1️⃣ '''Leg eerst het nieuwe eindformaat vast (zonder uitzonderingen)'''

Nog vóór het eerste artikel:

*exact één manier afspreken om coördinaten te noteren
*vastleggen:
**welke parameters verplicht zijn
**welke optioneel zijn (bijv. zoom)
**hoe het er in infoboxen uitziet

Bijvoorbeeld (alleen illustratief):
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
{{Koördinaten yn tekst
 | latitude = 53.050833
 | longitude = 5.575556
 | zoom = 15
}}
&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;
----
2️⃣ '''Maak een korte handleiding voor bewerkers'''

Eén simpele pagina is genoeg:

oude vorm → nieuwe vorm

*1 of 2 voorbeelden
*hoe je graden/minuten/seconden omzet naar decimalen
*waar je fouten meldt

Dit voorkomt goedbedoelde, maar verschillende oplossingen.
----
3️⃣ Begin met 3–5 testartikelen

Niet meteen los.

*kies artikelen:
**1 met infobox
**1 zonder infobox

*controleer:
**kaart klopt
**mobiele weergave
**geen foutmeldingen

Pas als dit goed voelt → doorgaan.
----
'''4️⃣ Werk in kleine batches'''

Bijvoorbeeld:

*5–10 artikelen per keer
*tussendoor kijken of alles nog goed gaat
*niet alles in één week willen doen
*Dat houdt het overzichtelijk.
----
5️⃣ '''Verwijder oude GeoHack-specifieke rommel'''

Bij elke omzetting:

*haal type:city, region:NL etc. weg
*zet ze niet om naar iets vaags
*liever minder, maar correct
----
6️⃣ '''Noteer wat al gedaan is'''

Bijvoorbeeld:

*een categorie “Koördinaten omset nei Kartographer”
*of een projectpagina met afgevinkte artikelen
*Zodat niemand dubbel werk doet.
----
7️⃣ '''Accepteer dat het niet perfect hoeft'''

Dit is belangrijk:

*een kaart die 20 meter verschoven is → oké
*een ontbrekende zoom → oké
*later verbeteren kan altijd
----
'''Eerlijk slotwoord'''

Na alles wat jullie geprobeerd hebben, is dit:

*de meest begrijpelijke
*de meest controleerbare
*en de minst stressvolle route

En misschien wel de enige die echt past bij een kleine, zorgvuldige wiki.

Als je wilt, help ik graag met:

*een concreet Fries voorbeeldartikel
*een korte omzettingshandleiding
*of een checklist voor elke bewerking
&lt;/blockquote&gt;

== Ferfolch ==
{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes|Mysha|FreyaSport}} In skoft lyn ha wy it boppesteande oerlis oer de koördinaten hân. Ik wit net of it jimme yntusken opfallen is, mar ek de sifers fan 'e koördinaten yn 'e artikels binne no ferdwûn en ferfongen troch {{{2}}}. Sjoch yn 'e rjochter boppehoeke fan bygelyks [[Ryptsjerk]]. --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 12 jun 2026, 09.11 (CEST)

:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]] en @[[Meidogger:Mysha|Mysha]], dy &lt;nowiki&gt;{{{2}}}&lt;/nowiki&gt; ferskynt no op alle siden dêr't de koördinaten boppe oan de side steane. Ik haw gjin flau benul hoe't dat kin. Ik soe nochris even sjen nei dy koördinateboel, mar om earlik te sizzen, siet dêr tsjin oan te skytskoarjen, want it giet my eins boppe de pet. We sille der wol even oer gear moatte mei syn allen hoe't we dat hânmjittich oanpakke kinne. It soe baas wêze as soks goed wurkje koe. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 12 jun 2026, 20.24 (CEST)

: Sa't it liket binne de koordinaten der al by [[Abdij fan Cluny]], allinnich komme dy nearne op út. Itselde foar [[Loaiïngea]]. Ik wit sa gau net at wy ek earne in foarbyld hawwe fan koordinaten yn gewoane tekst. Hoe ek: It liket dat it probleem himsels net oplost hat, dat ik nim oan dat wy it foarbyld fan hoe dit [[Wikipedy:Putsje]] earne delsette moatte, dat at der gjin bot foar is, wy it stadichoan op oarder bringje kinne. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])

{{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Drewes|Mysha|FreyaSport}} Nee, Romke dat wie my noch net opfallen. Ik nim oan dat Mysha it hat oer de koördinaten yn 'e ynfoboks, want boppe-oan de side stiet by my by Loaiïngea ek in 2. Ik wol wol meihelpe om de put te klearjen, mar litte wy earst goed ôfprate wat der no eins barre moat. Ik stel foar dat we it [[:Berjocht:Koördinaten]] mar fan alle siden wiskje dêr't it op stiet, en dat we by it [[:Berjocht:Koördinaten yn tekst]], dat yn ynfoboksen stiet, de keppelings wiskje, mar de koördinaten sels stean litte. Dus sa: [https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Ryptsjerk&amp;diff=1232050&amp;oldid=1183507]. Mei iens? [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 13 jun 2026, 18.05 (CEST)

:@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:Mysha|Mysha]] en @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]], litte we dat earst noch mar net dwaan foar't we der oeriens kommen binne hoe't we dit allegear fierder dogge, oars krije we aanst dûbel wurk. Al dy berjochten koördinaten en koördinaten yn tekst sille hânmjittich omset wurde moatte sa't it wurket as je dêr op klikke. It bêste is om dy berjochten fan nl of en oer te nimmen en dy op alle siden dêr't se steane oan te passen. In oare manier wie in bot, mar dy hawwe wy net. Ik haw de kommende pear dagen net folle tiid, want ik haw dingen bûten de wikipedy dy't earst eefkse foarrang krije, mar dêrnei wol ik hjir wol eefkes fierder yn ferdjipje. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 13 jun 2026, 19.41 (CEST) 
::{{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes|Mysha|FreyaSport}} Ek ik soe útstelle wolle om dêr eefkes mei te wachtsjen. Ik moat my wer yn it boppesteande ferdjipje want it is al wer in set lyn dat wy hjir mei ompielden. Foar safier ik my herinnerje kin, ha wy fral besocht it âlde te reparearjen en hat Kneppelfreed Phabricator frege oft hja wat foar ús dwaan koene. Dêr binne wy doe net mei fierder kommen. Der moat in oplossing wêze en ik tink dat wy der net ûnder út kinne om in nij koördinatenberjocht oan te meitsjen. It is tink earst it handichste om te sjen hoe't se it by de Nederlânsktalige wiki it dogge.  
::Wat de ynfoboksen oanbelanget: is it in opsje om tydlik it fjild koördinaten út it berjocht fan 'e ynfoboksen te ferwiderjen oant der in oplossing is? Dan is dat fan 'e ynfoboks earst eefkes oplost. Wy hawwe aldergelokst noch altiten de posysjekaart. It fjild kinne wy der dan maklik wer ynsette as wy wer wurkjende koördinaten ha.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 13 jun 2026, 20.05 (CEST)
:::{{Ping|RomkeHoekstra|Kneppelfreed|Drewes|Mysha|FreyaSport}} Earlik sein woe ik no leaver daliks mar trochpakke, mar goed, dan moatte jim der noch marris nei sjen en dan hear ik it wol. Ik haw persoanlik dizze berjochten nea brûkt op siden dy't ik oanmakke haw, en ik fyn se ek net nedich. De boel gewoan simpelwei wiskje liket my in prima oplossing. Dan kin dit mei tsien of fyftjin jier ek net wer swierrichheden opleverje as it wer efter de tiid rekke is om't wy der te min ferstân fan hawwe om it te ûnderhâlden. 
:::It foarstel fan Romke om it lemma &quot;koördinaten&quot; tydlik út 'e ynfoboksen te ferwiderjen, bin ik it beslist net mei iens. Dan wurdt dat ommers oeral ferwidere, ek op siden dêr't by de koördinaten yn 'e ynfoboks gjin link nei GeoHack stiet en dus gjin probleem is. Dat fyn ik problematysker as dat op 'e siden mei dizze berjochten noch in skoftke langer in link stiet dy't nei in blanko pagina liedt. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 14 jun 2026, 01.42 (CEST)
::::@[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]], @[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], @[[Meidogger:Drewes|Drewes]], @[[Meidogger:Mysha|Mysha]] en @[[Meidogger:FreyaSport|FreyaSport]], litte we foarearst beleaven noch neat ferwiderje. It bêste is dat we der earst wer even better yn ferdjipje en sjen hoe't se it bygelyks op nl dien hawwe. It komt der op del dat we it sels fikse moatte, want ik haw it by Phabricator op it aljemint brocht. Dy ferwiisde my [https://meta.wikimedia.org/wiki/Tech hjir] hinne en dy sei dat ús [[Berjocht:GeoTemplate]] ferâldere is. It komt der op del dat de koördinaten omset wurde moatte fan graden ta desimalen. Dêr binne twa manearen: mei in bot of fia in lua-module. In bot hawwe we net en mei in lua-module haw ik gjin ferstân fan. Ik haw doe frege dêre oft we technyske help krije koene, mar ik haw nea in andert werom krigen. Dat wie ein desimber en we binne no hast al in heal jier fierder. De iennige opsje dy't we hawwe is dat we itsels oanpakke mei syn allen en beide de [[Berjocht:Koördinaten]] en [[Berjocht:Koördinaten yn tekst]] ferfange en op siden dêr't dy beide berjochten op steane  hânmjittich om te setten. Ek it [[Berjocht:GeoTemplate]] moat oanpast wurde. Dy soene we fan bygelyks nl oernimme kinne. Op de Nederlânske wiky wie dit allegear stikmannich jierren lyn ek feroare, mar dy hiene dêr miende ik in bot foar. It maklikste soe yndie wêze en ferwiderje alle koördinaten, mar dan soe ús wiky de iennige wêze en soe dêr yn myn miening ûnprofesjoneel út sjen. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 14 jun 2026, 22.11 (CEST)
::::: {{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes|Mysha|FreyaSport}} Dêr slút ik my by oan. --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 15 jun 2026, 08.27 (CEST)
:::::: {{Ping|Ieneach fan 'e Esk|Kneppelfreed|Drewes|RomkeHoekstra|FreyaSport}}: Dy koordinaten binne ynformaasje, dat wy moatte dy net fuorthhelje oant wy wat oars hawwe.&lt;br&gt;Mar it liket my dat wy &lt;nowiki&gt;{{Koördinaten yn tekst|46_40_0_N_4_42_0_E_scale:12500_type:landmark_region:FR|46°40'N 4°42'E}}&lt;/nowiki&gt; wurdearje litte kinne ta &quot;46°40'N 4°42'E&quot;, sûnder fierdere effekten. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]])
:{{Ping|Kneppelfreed}}: Ha jo by de Nederlânske wikipedy hjir &quot;Categorie:Wikipedia:Sjablonen coördinaten&quot; noch sjoen en kinne jo dêrmei faaks in nij Frysk koördinatesjabloan meitsje?:
* Sjabloon:Coord
* Sjabloon:Coor title
* Sjabloon:Coor dec
* Sjabloon:Coor dms
* Module:Coordinaten
--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 21 jun 2026, 22.51 (CEST)

:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], ja dêr siet ik yndie al even nei te sjen. Ik tink dat wol oernimme kinne en fan soks in Frysk koördinateberjocht fan meitsje kinne. Sil der noch even fierder nei sjen. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 jun 2026, 02.13 (CEST)
::{{Ping|Kneppelfreed}}: As jo wolle dat ik help moatte jo it mar sizze. --[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 22 jun 2026, 07.21 (CEST)
:::@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]], okee, sil ik dwaan. [[Meidogger:Kneppelfreed|Kneppelfreed]] ([[Meidogger oerlis:Kneppelfreed|oerlis]]) 22 jun 2026, 21.55 (CEST)

== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|oerlis]])&lt;/bdi&gt; 23 jun 2026, 19.11 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;Message&quot;/&gt;
'''Legal &amp; Safety Contacts'''

Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]].

&lt;section end=&quot;Message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 25 jun 2026, 15.29 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=30731267 --&gt;
:* Mear as in moanne letter, en der stiet dêr hieltiid noch net wat it doel is. Der stiet inkeppelingûnder ús siden - ik wit net hoe lang al - mar dy is yn de ferkearde taal, datik nim oan dat dy legaal gjin status hat. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 26 aug 2026, 14.32 (CEST)

== Der binne in hiel soad talen dy't ik net lêze kin ==

No is dat faak net in probleem, mar [[Le Monde's 100 boeken fan de iuw]] hat twa yngonge, yngong 15 en yngong 94, dy't yn it Syrillysk alfabet binne, en ik wit net hoe't dy ôfhannele wurde moatte. Net allinnich wit ik net hoe't wy it al as net hertale moatte, mar ik haw ek net in flau idee hoe't dy twa beskreaun wurde moatte. It is wat spitich, om't de oare 98 boeken binne al kreas ôfhannele, mar nei in jier tiid haw ik noch net in oplossing foar dizzze twa. De skoalle giet moarn ticht foar de simme, mar ik hoopje dat immen wit hoe't dit oplost wurde kin. [[Meidogger:Mysha|Mysha]] ([[Meidogger oerlis:Mysha|oerlis]]) 2 jul 2026, 14.48 (CEST)
:Ik sjoch it probleem net. Foar talen yn in oar skriftsisteem brûke we dochs gewoan in transkripsje? Der is foar it Russysk in Nederlânske transkripsje, dy't ek poerbêst foar it Frysk te brûken is. [[Meidogger:Steinbach|Steinbach]] ([[Meidogger oerlis:Steinbach|oerlis]]) 3 jul 2026, 12.56 (CEST), [[Meidogger:Drewes|Drewes]] ([[Meidogger oerlis:Drewes|oerlis]]) 3 jul 2026, 21.34 (CEST)
::Ik nim oan dat it probleem is dat nearne stiet dát dat Nederlânsk foar it Frysk op in gaadlike ferzje fan it Russysk útkomt. (Ik kin it op it stuit net neilêze, om't yn de fakânsje myn ynlog himsels útsetten hat, en ik haw gjin idee mear hoe't ik dat ea oansetten hie.) [[User:Mysha|Mysha]] [[Wiki:Meidogger-bydragen/&amp;#126;2026-45466-54|&amp;#126;2026-45466-54]] ([[Meidogger oerlis:&amp;#126;2026-45466-54|talk]]) [[Wiki:Meidogger-bydragen/&amp;#126;2026-45466-54|&amp;#126;2026-45466-54]] ([[Meidogger oerlis:&amp;#126;2026-45466-54|talk]]) 20 aug 2026, 12.36 (CEST)

== Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]])  24 jul 2026, 14.24 (CEST)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Server switch - Your wiki will be read-only for a short time soon&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;server-switch&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Read this message in another language]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FServer+switch&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]

The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers. This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.

All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2026-09-23|en}}'''. The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-09-23T14:00|en}} {{#time:H:i e|2026-09-23T14:00}}]'''.

Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made. We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future. 

A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens. This banner will remain visible until the end of the operation. 
You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&amp;task=view&amp;language=&amp;filter=&amp;action=translate translation or proofreading] of this banner text.

'''You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.'''

* You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2026-09-23|en}}.
* If you try to edit or save during these times, you will see an error message. We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it. If you see the error message, then please wait until everything is back to normal. Then you should be able to save your edit. But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.

''Other effects'':

* Background jobs will be slower and some may be dropped. Red links might not be updated as quickly as normal. If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual. Some long-running scripts will have to be stopped.
* We expect the code deployments to happen as any other week. However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.
* [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.

This project may be postponed if necessary. You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]]. Any changes will be announced in the schedule. 

'''Please share this information with your community.'''&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;server-switch&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 15 sep 2026, 14.58 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=30513874 --&gt;

== Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges ==
''(Apologies for posting in English. You can help by translating it)''

Hello, I’m Danny from [[:en:w:Wikimedia_Deutschland|Wikimedia Deutschland’s]] [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] team.&lt;br/&gt;
We have been investigating and examining how Wikidata’s use in the [[Special:RecentChanges]] and [[Special:Watchlist]] pages can be made to be more useful, or less ‘noisy’ (fewer edits that have little value to the reader).

We are currently exploring to make a change in the volume and the type of Wikidata edits that appear in these pages, and '''we need your feedback''' to help us ensure this is a positive change for the Wikis and won’t disrupt your workflows.&lt;br/&gt;
Language links are also known as sitelinks or interlanguage links and describe when a Wikidata item is connected to a Wiki, adding it to the language dropdown tool for other connected Wikis.
[[File:Types of Lang Link changes.png|x350px|frame|A variety of &quot;Language Link&quot; edits as seen in the Recent Changes feed]]

The request for feedback is whether you support the removal of these language link edits from the Recent Changes and Watchlist feed, or would you oppose such a change and if so, why?
Please share you thoughts on the dedicated '''[[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|metawiki Talk page]]'''. 

Further information about this change: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Hide_Language_Link_edits]]

Thank you for any participation or feedback you give, -- [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|User:Danny Benjafield (WMDE)]] 22 sep 2026, 17.16 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&amp;oldid=31067455 --&gt;

== Wikidata Sitelink changes in Recent Changes and Watchlist ==
''(Apologies for cross-posting in English, translating it will help spread the message)''

Earlier last month, all Wikis were contacted for feedback on our proposal to remove language link changes, this change has already been deployed to Wikisource, Wikibooks, Wikivoyage, Wikiquote, Wikiversity and Wiktionary.

The same change is now being rolled out globally to all Wikipedias on '''October 13, 07:00 UTC'''. Editors will no longer see notifications after this time on their [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] and [[Special:Watchlist|Watchlist]] when a link to ''another'' language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item (it does not affect language link notifications to the home wiki). There will then be a two-week monitoring period to observe if a reduction of high-volume but low-value notifications takes place, or if higher-value changes become easier to identify. Editors who rely on these notifications should be aware of the change and can share feedback or concerns on the  Wikidata For Wikimedia [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|Projects talk page]].&lt;br/&gt;
Wikidata's own Recent Changes page is not affected as it serves as the repository for these changes.

Please reach out if you have any questions, or if your wiki would like to opt-out, thank you! -- [[User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User_talk:Danny_Benjafield_(WMDE)|talk]])  sent via [[Meidogger:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meidogger oerlis:MediaWiki message delivery|oerlis]]) 9 okt 2026, 11.28 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&amp;oldid=31142775 --&gt;

== Boarnen ==
By in stikmannich lange siden, dy't faak út it Ingelsk oerset binne, wurde gjin konkrete boarnen neamd. Ynstee dêrfan wurdt ferwiisd nei de Ingelsktalige ferzje fan it artikel. Dat soe fansels in tydlike oplossing wêze kinne, mar yn in protte gefallen liket dy sitewaasje permanint wurden te wêzen.

Dat is wat problematysk, want sawol de Ingelske as de Fryske Wikipedy is hieltyd yn beweging. De ynhâld fan in Frysk artikel kin yn 'e rin fan 'e tiid sa bot feroarje, dat de boarnen op 'e Ingelsktalige ferzje net mear needsaaklikerwize oanslute by wat der op 'e Fryske side stiet. Dêrtroch wurdt it lestich om ynformaasje te hifkjen.

By it artikel oer [[Vancouver]] haw ik dat no oanpakt troch de boarnen streekrjocht yn de tekst op te nimmen. It soe moai wêze as de minsken dy't sokke artikels skreaun of oerset hawwe, dêr ek nochris nei sjen wolle.

Uteinlik wolle wy ommers allegear in sa goed en betrouber mooglike Fryske Wikipedy. It soe spitich wêze as wy op dit mêd in bytsje in Wikipedy fan de twadde klasse wurde soene. Dat is mei in relatyf grutte minderheidstaal as it Frysk perfoarst net nedich.

Dêrom myn freonlike fersyk oan de minsken dy't har hjirtroch oansprutsen fiele... Soene jim nochris nei de boarnefermeldingen yn jim artikels sjen wolle? Dat soe de kwaliteit en betrouberens fan ús Wikipedy allinnich mar te'n goede komme. Alfêst tige tank! [[Meidogger:Kening Aldgilles|Kening Aldgilles]] ([[Meidogger oerlis:Kening Aldgilles|oerlis]]) 23 okt 2026, 17.22 (CEST)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Server switch - Your wiki will be read-only for a short time soon&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;server-switch&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Read this message in another language]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FServer+switch&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]

The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers. This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.

All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2026-10-28|en}}'''. The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-10-28T15:00|en}} {{#time:H:i e|2026-10-28T15:00}}]'''.

Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made. We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future. 

A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens. This banner will remain visible until the end of the operation. 
You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&amp;task=view&amp;language=&amp;filter=&amp;action=translate translation or proofreading] of this banner text.

'''You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.'''

* You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2026-10-28|en}}.
* If you try to edit or save during these times, you will see an error message. We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it. If you see the error message, then please wait until everything is back to normal. Then you should be able to save your edit. But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.

''Other effects'':

* Background jobs will be slower and some may be dropped. Red links might not be updated as quickly as normal. If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual. Some long-running scripts will have to be stopped.
* We expect the code deployments to happen as any other week. However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.
* [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.

This project may be postponed if necessary. You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]]. Any changes will be announced in the schedule. 

'''Please share this information with your community.'''&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;server-switch&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

[[user:Trizek_(WMF)|Trizek_(WMF)]] 26 okt 2026, 15.01 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=30513874 --&gt;</text>
      <sha1>jp4uxhdskb5zg3cp8e0ogqg6crv77qt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Willem Tjerkstra</title>
    <ns>0</ns>
    <id>484</id>
    <revision>
      <id>1243270</id>
      <parentid>1235960</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T22:34:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>/* Boekeskriuwer */ +ofbyld</comment>
      <origin>1243270</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2848" sha1="d3at1qkxeoybvp0xu4dehe5misu1emq" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Willem Tjerkstra Tresoar 58.jpg|thumb|right|300px|''Willem Tjerkstra'']]
'''Willem Tjerkstra''' ([[It Heidenskip]], [[15 augustus]] [[1943]]) is in Fryske skriuwer.

== Biografy ==
Willem Tjerkstra is op 15 augustus 1943 berne as soan fan Bernardus Tjerkstra en Jacoba Fortuin, op It Heidenskip, op it [[skûtsje]] ''De twee gebroeders''. Op syn tsiende ferhuze er nei [[Terherne]]. 
Hy folge in oplieding ta ûnderwizer. Oant [[1989]] wie er aktyf as direkteur/ûnderwizer; it langst stie er oan basisskoalle ''De Ark'' yn [[Snits (stêd)|Snits]]. Yn 1989 kaam er yn tsjinst fan it [[Mienskiplik Sintrum foar Underwiisbegelieding]] yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], dêr't er him ta lei op it skriuwen fan [[Frysk]] lesmateriaal en fierder einredakteur wie fan [[Byntwurk]] en stikken levere oan de learlingeblêden [[Sjedêrrr!!!]] en [[De Holder (bernetydskrift)|De Holder]].

== Boekeskriuwer ==
[[Ofbyld:Portret fan Willem Tjerkstra, 1988 ca. signatuur Tjerkstra, Willem F-0005.jpg|thumb|Willem Tjerkstra (1988)]]
Yn [[1986]] debutearre Tjerkstra mei it histoaryske jongereinboek ''De wite kastanje''. Yn syn wurk binne twa tema's dy't faak werom komme: minsken mei maatskiplike problemen en de [[Twadde Wrâldkriich]]. Yn sawat alle wurk pleatst Tjerkstra saken yn in histoarysk ramt. Yn [[1996]] makke er tegearre mei tekener [[Luuk Klazenga]] it earste oarspronklik Frysktalige stripboek yn kleur: ''De reizen fan [[Tsjam]]''. Yn [[2003]] is him foar de trijedielige histoaryske roman '' Ridder fan Snits'' de [[Gysbert Japicxpriis]] takend.&lt;br&gt;
Yn 2019 ferskynde it earste diel fan de rige ''In Fryske Odysee''. Anno 2021 binne binne der seis dielen fan útbrocht.

== Bibliografy ==
=== Romans ===
* ''Bline mosken'' (ferhalebondel, 1991)
* ''Finzen yn bylden'' (1992)
* ''Ridder fan Snits, diel I'' - Rom (1999)
* ''Ridder fan Snits, diel II'' - Skuld (2000)
* ''Ridder fan Snits, diel III'' - Boete (2001)
* ''Snijpunten'' (2002)
* ''Dokslepers'' (2005)
* ''Mei Russyske Mystearjes - In Fryske Odysee'' (?)
* ''Mei it Godsmysearje - In Fryske Odysee'' (?)
* ''Mei it mistearje - In Fryske Odysee'' (2020)
* ''Mysterieuze krêften - In Fryske Odysee'' (2021)

=== Berneboeken===
* ''De wite kastanje'' (jongereinboek, 1986)
* ''It fjoer fan de ûnmacht'' (jongereinboek, 1987)
* ''De marsbosk'' (jongereinboek, 1989)
* ''De oaljespinnen'' (1993)
* ''De rie fan fjirtjin'' (jongereinboek, 1995)
* ''De reizen fan Tsjam'' (stripboek, 1996)
* ''De [[Alvestêdetocht]] fan Tsjam'' (stripboek, 1996)

== Keppeling om utens ==
* [http://www.tjerkstra.com Webstee fan Willem Tjerkstra]

{{DEFAULTSORT:Tjerkstra, Willem}}
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk romanskriuwer]]
[[Kategory:Frysk berneboekeskriuwer]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn It Heidenskip]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1943]]</text>
      <sha1>d3at1qkxeoybvp0xu4dehe5misu1emq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Klaas Bruinsma (oersetter)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3321</id>
    <revision>
      <id>1243267</id>
      <parentid>1222147</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T22:05:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+/- ofbyld</comment>
      <origin>1243267</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47714" sha1="1lehfssmijbiwpea62q7dd0p5ixl3j4" xml:space="preserve">{{Oar|Klaas Bruisnma, de [[oersetter]]|Klaas Bruinsma}}
{{wrapper}}
|{{Persoan algemien
| ôfbylding                    = Portret fan Klaas Bruinsma mei hân oan 'e holle, 1988 ca. signatuur Bruinsma, Klaas F-0001.jpg
| ôfbyldingstekst              = 
| ôfbyldingsbreedte            = 
| namme                        = Klaas Bruinsma
| echte namme                  = Klaas Bruinsma
| oare namme(n)                = 
| nasjonaliteit                = [[File:Flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Nederlân]]sk
| berne                        = [[1 febrewaris]] [[1931]]
| berteplak                    = [[Easterein]] ([[Fryslân]])
| stoarn                       = [[29 oktober]] [[2018]]
| stjerplak                    = [[Drachten]] ([[Fryslân]])
| etnisiteit                   = [[File:Frisian flag.svg|20px]] [[Friezen|Frysk]]
| berop/amt                    = [[ûnderwizer]], [[learaar]] [[Ingelsk]] &amp; &lt;br&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;[[skiednis]]
| aktyf as                     = [[oersetter]], [[dichter]], [[skriuwer]]
| jierren aktyf                = [[1949]] – 2018
| reden bekendheid             = oersettings fan 'e klassiken&lt;br&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;nei it [[Frysk]]
| bekendste wurk(en)           = de ''[[Ilias]]'' en de ''[[Odyssee]]'' &lt;br&gt;''[[Lânwurk]]'' &lt;br&gt;''[[Feroarings fan Stal]]'' &lt;br&gt;''Sofoklês: Trije Trageedzjes'' &lt;br&gt;''[[Rein de Foks]]''&lt;br&gt;''[[Marike fan Nijmegen]]''
| prizen                       = [[dr. Obe Postmapriis]] 1993 &lt;br&gt;dr. Obe Postmapriis 2005 &lt;br&gt;[[Sulveren Anjer]] 2007
| webside                      = 
}}
|-
|{{Ynfoboks skriuwer
| ôfbylding             = 
| ôfbyldingstekst       = 
| ôfbyldingsbreedte     = 
| oar pseudonym         = 
| namme                 = Klaas Bruinsma
| echte namme           = 
| nasjonaliteit         = 
| berne                 = 
| berteplak             = 
| stoarn                = 
| stjerplak             = 
| etnisiteit            = 
| taal                  = [[Frysk]]
| sjenre                = [[poëzij]], [[non-fiksje]]
| perioade              = 2e helte [[20e iuw]]
| streaming             = 
| tema's                = 
| bekendste wurk(en)    = ''De Opstalbeam'' &lt;br&gt;''Us Grutte Foarsjonger Gysbert Japix''
| útjouwer              = 
| prizen                = 
| jierren aktyf         = [[1949]] – no
| webside               = 
}}
|-
|}
'''Klaas Bruinsma''' ([[Easterein]], [[1 febrewaris]] [[1931]] - [[Drachten]], [[29 oktober]] [[2018]])&lt;ref name=&quot;stjerberjocht&quot;&gt;{{Fuotnoat|Stjerberjocht fan Klaas Bruinsma, yn: de ''Ljouwerter Krante'', 31 oktober 2018, s. 44}}&lt;/ref&gt; wie in âld-[[ûnderwizer]] en -[[learaar]] [[Ingelsk]] en [[skiednis]], dy't bekendheid krige troch syn [[oersetting]]s fan [[histoarysk]]e [[literatuer|literêre wurken]] yn it [[Frysk]]. Hy wie ferantwurdlik foar in grut ferskaat oan fertalings fan [[proaza]] en [[poëzij]] út it [[Aldgryksk]], [[Latyn]], [[Midfrysk]], [[Nederlânsk]] en [[Midnederlânsk]], [[Dútsk]], [[Aldingelsk|Ald-]], [[Midingelsk|Mid-]] en modern [[Ingelsk]], [[Frânsk]], [[Russysk]], [[Skotsk]] en [[Spaansk]]. Foar de oersettings fan trije [[trageedzje]]s fan [[Sofoklês]] (''[[Filoktêtês]]'', ''[[Kening Oidipoes]]'' en ''[[Oidipoes yn Kolonos]]'') krige Bruinsma yn [[1993]] de [[Dr. Obe Postmapriis]]. Foar syn oersettings fan 'e ''[[Ilias]]'' en de ''[[Odyssee]]'' fan [[Homêros]] ûntfong er yn [[2005]] jitris dyselde [[priis (ûnderskieding)|priis]] en yn [[2007]] waard er dêrfoar eare mei de [[Sulveren Anjer]]. Njonken syn wurk as [[oersetter]] wie Bruinsma ek aktyf as [[dichter]] en as [[skriuwer]] fan [[non-fiksje]]. 

==Libben==
Klaas Bruinsma waard [[berne]] te [[Easterein]] yn wat no de [[gemeente (bestjoer)|gemeente]] [[Súdwest-Fryslân]] is (doe [[Hinnaarderadiel]]), as it op ien nei jongste [[bern (persoan)|bern]] út it [[gesin]] fan in [[ryksfjildwachter]]. Bruinsma syn [[heit]] waard yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] [[deportearre]] en kaam om yn 'e [[konsintraasjekamp]]en, by wize fan [[represaille]]maatregel om't de [[Nazy-Dútslân|Dútsers]] syn âldste [[soan]], dy't yn it [[Nederlânsk ferset yn de Twadde Wrâldoarloch|ferset]] siet, net krije koene.

Nei de [[legere skoalle]] gie Bruinsma nei de [[MULO]] en folge ûnderwilens [[byles]]sen yn [[Aldgryksk]] en [[Latyn]]. Nei ôfrin fan 'e oarloch besocht er it Grifformeard Gymnasium yn [[Huzum]] (no it [[Kristlik Gymnasium Beyers Naudé]]) en dêrnei learde er fierder oan 'e [[Ljouwert (stêd)|Ljouwerter]] [[kweekskoalle]]. Hy stie in pear jier as [[ûnderwizer]] oan 'e [[legere skoalle]], earst yn [[Spannum]] en doe yn [[Hidaard]]. Syn ferfangende [[tsjinstplicht]] ferfolle er as [[ferpleechkundige|broeder]] yn in [[psychiatrysk sikehûs]]. Hy [[troude]] en [[ferfear]] yn [[1960]] mei syn [[oarehelte|frou]] nei [[Zoetermeer]], dêr't er op 'e nij in oanstelling oan in legere skoalle krige.

Wylst syn [[húshâlding]] oanwoeks ta úteinlik fjouwer bern (Wike, Dukke, Winfried en Inne),&lt;ref name=&quot;stjerberjocht&quot;/&gt; helle Bruinsma de [[akte (ûnderwiis)|akte]] [[Ingelsk]], wêrmei't er yn [[1963]] in oanstelling oan 'e [[MULO]] yn [[Balk]] yn 'e wacht sleepte. Dêr bleau er tsien jier en doe ferhuze er nei [[Drachten]], dêr't er fan [[1973]] oant syn [[pinsjoen]] yn [[1986]] [[learaar]] [[Ingelsk]] en [[skiednis]] oan it [[Ichtus Kolleezje]] wie. Underwilens wie syn [[houlik]] yn 'e earste helte fan 'e [[1980-er jierren|jierren tachtich]] op in [[skieding (houlik)|skieding]] útrûn. Bruinsma wenne dêrnei oant [[2003]] te [[Aldemardum]], mar gie doe wer werom nei Drachten.

Mids [[2018]], doe't er ûnderwilens op hege jierren wie, lei er trije dagen yn it [[sikehûs]] mei in [[koronêr syndroom|akút koronêr syndroom]] (tichtslibbing fan 'e [[krânsslachier]] om it [[hert]] hinne).&lt;ref&gt;{{Aut|Vries, Sietse de}}, ''Lêzen wurdt foar de happy few'', yn: de ''Ljouwerter Krante'', 6 july 2018, bylage ''Freed'', s. 8-9.&lt;/ref&gt; Nei in perioade fan oanboazjende [[sykte|minnichte]] dy't einige mei [[palliative soarch]] yn [[Hospice Smelnehaven]]&lt;ref name=&quot;stjerberjocht&quot;/&gt; yn syn wenplak Drachten, kaam Bruinsma op [[29 oktober]] [[2018]] yn 'e [[âlderdom]] fan 87 jier te [[ferstjerren]].
&lt;ref name=&quot;in memoriam&quot;&gt;{{Fuotnoat|{{Aut|Vries, Sietse de}}, ''In Memoriam: In serieuze taal kin net sûnder eigen Homêros'', yn: de ''Ljouwerter Krante'', 31 oktober 2018, s. 34}}&lt;/ref&gt;

==Oersetter==
Nei syn [[pinsjonearring]] lei Bruinsma him alhiel ta op it oersetten fan 'e klassiken út 'e [[wrâldliteratuer]] yn it Frysk. Hy hie dêr earder ek al út en troch mei oan 'e gong west, mar no hied er der foar it earst alle tiid foar. It wie leafdewurk, want in Frysk [[oersetter]] hoecht net te ferwachtsjen dat er wat foar al syn bodzjen kriget, lit stean dat er derfan libje kinne soe. Sterker noch, de útjefte fan ''Sofoklês: Trije Trageedzjes'' betelle Bruinsma út eigen bûse, oars soe it nea publisearre wêze. Oare bekende oersettings fan syn hân binne û.m. de ''[[Ilias]]'' en de ''[[Odyssee]]'' fan [[Homêros]], ''[[Lânwurk]]'' fan [[Fergilius]], [[Ovidius]] syn ''[[Feroarings fan Stal]]'', en anonime [[Midsiuwen|Midsiuwske]] Nederlânske wurken lykas ''[[Marike fan Nijmegen]]'', ''[[Béatrys]]'' en ''[[Karel en Elegast]]''.

Bruinsma wurke út leafde foar de [[taal]] en út oertsjûging en ideälisme foar Fryslân. Yn in [[fraachpetear]] yn [[2010]] seid er dat er it die foar de status fan it Frysk as literêre taal: &quot;In taal dy't serieus nommen wurdt troch de eigen sprekkers, moat oersettingen ha fan Homêros en de oare klassiken, sa ienfâldich is it.&quot;&lt;ref name=&quot;in memoriam&quot;/&gt; Syn ynset waard yn [[1993]] beleanne mei de takenning fan 'e prestizjeuze [[dr. Obe Postmapriis]] foar ''Sofoklês: Trije Trageedzjes'' en de Kultuerpriis fan [[Gaasterlân-Sleat]] foar syn fertsjinsten op it mêd fan it Frysk yn it algemien. Tolve jier letter, yn [[2005]] wûn er op 'e nij de dr. Obe Postmapriis, diskear foar syn oersettings fan [[Gysbert Japix]] út it Midfrysk nei hjoeddeisk taalgebrûk yn it tinkboek ''Gysbert Japix: een Keuze uit Zijn Werk'', en dêrnjonken fan Fergilius syn ''Lânwurk'' en fral ek fan 'e ''Ilias'' en de ''Odyssee''. Yn [[2007]] waard oan Bruinsma ek noch in [[Sulveren Anjer]] útrikt fanwegen syn ynset foar de Fryske taal en kultuer.

==Wurk (ûnfolsleine opsomming)==
Wurken mei de jiertallen tusken rjochte heakken binne wierskynlik (noch) net útjûn (mar wol yn te sjen by [[Tresoar]]).

===Fryske Oersettings===
[[Ofbyld:Bornmeer-Ilias.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Ilias]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Bornmeer-Odusseia.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Odyssee]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-De Striid tusken Froasken en Mûzen.jpg|thumb|right|260px|De [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Batrachomyomachia]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-De Tocht fan de Argonauten.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Argonautica]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-Ut Beda Syn HEGA.jpg|thumb|right|200px|De (fragmintaryske) [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Historia Ecclesiastica Gentis Anglorum]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Bornmeer-Lânwurk.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Georgica]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Bornmeer-It Libben fan Bonifatius.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Vita Bonifatii]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Bornmeer-Feroarings fan Stal.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan 'e ''[[Metamorphoses]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-Floaris en Blankefloar.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan ''[[Floris ende Blancefloer]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-Marike fan Nijmegen &amp; Elkenien.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersettings fan ''[[Mariken van Nieumeghen]]'' en fan ''[[Elckerlijc]]'' (publisearre yn ien bân), troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-De Roman fan Walewein.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan ''[[De Roman van Walewein]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-Fergút.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan ''[[Ferguut]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-Moriaan, de Swarte Ridder.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan ''[[Moriaen]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-Sint Brandaan yn Fjouwerfâld.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan ''[[Van Sente Brandane]]'', troch Klaas Bruinsma, útbrocht yn ien bân mei trije oare teksten oer [[Sint Brandaan]] yn oersetting fan Eibert van der Veen.]]
[[Ofbyld:Bornmeer-20 Leafdesdichten en in Liet fan Wanhoop.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersetting fan ''[[Veinte Poemas de Amor y Una Canción Desesperada]]'', troch Klaas Bruinsma.]]
[[Ofbyld:Elikser-Blomlêzing út 'e Spaanske Poëzij.jpg|thumb|right|200px|De [[Frysk]]e oersettings fan in ferskaat oan [[Spaansk]]talige [[gedicht]]en troch Klaas Bruinsma, gearbrocht yn 'e bondel ''Blomlêzing út 'e Spaanske Poëzij''.]]

====Ut it Dútsk====
* [19??]: ''[[Heinrich Heine|Aria di Giovannini]]'' (''[[Heinrich Heine|Aria di Giovannini]]'') – nei [[Heinrich Heine]] (in [[gedicht]])

====Ut it Frânsk====
* 1994: ''Fryske Keaplju en Seefarders fan de Iere Midsiuwen, Diel I: It Essay'' (''Marchands et Navigateurs frisons du Haut Moyen Âge, Vol. I: Essay'') – nei [[Stéphane Lebecq]] (oers. y.g.m. [[Harke Bremer]])
* 1994: ''Fryske Keaplju en Seefarders fan de Iere Midsiuwen, Diel II: It Corpus'' (''Marchands et Navigateurs frisons du Haut Moyen Âge, Vol. II: Corpus des Sources'') – nei Stéphane Lebecq (oers. y.g.m. [[Harke Bremer]])
* 1994: ''[[Mei Sletten Doarren]]'' (''[[Huis Clos]]'') – nei [[Jean Paul Sartre]] (in [[toanielstik]])

====Ut it Midfrysk====
* [2000]: ''Inkelde Losse Oersettings fan Fersen fan Gysbert Japicx yn it Nijfrysk'' – nei [[Gysbert Japiks]]
* 2003: ''Gysbert Japix: Een Keuze uit Zijn Werk'' – nei Gysbert Japiks (mei oersettings yn modern [[Frysk]] fan Klaas Bruinsma en [[Jan Popkema]])
* 2004: ''Jûnbea'' (''Nachtrêst-bejerte aef Juwn-bede'') – nei Gysbert Japiks (in gedicht)

====Ut it Aldgryksk====
* 1954: Sang 6 út 'e ''[[Odyssee]]'' – nei [[Homêros]] (publ. yn it ''[[Frysk Studinte-Almenak]]'' ûnder it pseudonym Eurútelês)
* 1955: Sang 5 út 'e ''[[Odyssee]]'' – nei Homêros (publ. yn it ''Frysk Studinte Almenak'', ûndertekene mei K.B.)
* 1956: Sang 9 út 'e ''[[Odyssee]]'' – nei Homêros (publ. yn it ''Frysk Studinte Almenak'', ûndertekene mei K.B.)
* 1957: Sang 7 út 'e ''[[Odyssee]]'' – nei Homêros (publ. yn it ''Frysk Studinte Almenak'', net ûndertekene)
* 1958: Sang 8 út 'e ''[[Odyssee]]'' – nei Homêros (publ. yn it ''Frysk Studinte Almenak'', ûndertekene mei K. Bruinsma)
* 1960: Sang 10 út 'e ''[[Odyssee]]'' – nei Homêros (publ. yn it ''Lustrumboek 1960'', ûndertekene mei Grins, K. Bruinsma)
* 1991: ''[[Filoktêtês]]'' (''[[Filoktētēs]]'') – nei [[Sofoklês]] (in toanielstik; útjûn as ûnderdiel fan ''Sofoklês: Trije Trageedzjes'')
* 1991: ''[[Kening Oidipoes]]'' (''[[Oidipous Tyrannos]]'') – nei Sofoklês (in toanielstik; útjûn as ûnderdiel fan ''Sofoklês: Trije Trageedzjes'')
* 1991: ''[[Oidipoes yn Kolonos]]'' (''[[Oidipous epi Kolōnō]]'') – nei Sofoklês (in toanielstik; útjûn as ûnderdiel fan ''Sofoklês: Trije Trageedzjes'')
* 1991: ''[[It Moaiste op 'e Swarte Ierde]]'' ([[Fragmint 16 (Sapfo)|Fragmint 16]]) – nei [[Sapfo fan Lesbos]] (in gedicht)
* 1991: ''[[Antígoné]]'' (''[[Antigonē]]'') – nei Sofoklês (in toanielstik)
* 1991: ''[[Elektra (Sofoklês)|Elektra]]'' (''[[Ēlektra (Sofoklês)|Ēlektra]]'') – nei Sofoklês (in toanielstik)
* [1991]: ''[[De Froulju fan Trakhis]]'' (''[[Trachiniai]]'') – nei Sofoklês (in toanielstik)
* 1993: ''[[Perzen (toanielstik)|Perzen]]'' (''[[Persai]]'') – nei [[Aeschylus]] (in toanielstik)
* [1995]: ''[[Alkêstis (toanielstik)|Alkêstis]]'' (''[[Alkēstis]]'') – nei [[Euripides]] (in toanielstik)
* 1997: ''[[Lysistrata]]'' (''[[Lysistrata]]'') – nei [[Aristofanes]] (in toanielstik)
* 1998: ''[[Aias]]'' (''[[Aias]]'') – nei Sofoklês (in toanielstik)
* 1999: ''[[Fûgels (toanielstik)|Hoppe Syn Sang ta de Nachtegeal]]'' (fragmint út it toanielstik ''[[Ornithes]]'') – nei Aristofanes
* [199?]: ''[[Ealjebijen (toanielstik)|Ealjebijen]]'' (''[[Sfēkes]]'') – nei Aristofanes (in toanielstik)
* [199?]: ''[[Elektra (Euripides)|Elektra]]'' (''[[Ēlektra (Euripides)|Ēlektra]]'') – nei Euripides (in toanielstik)
* [199?]: ''[[Fûgels (toanielstik)|Koaren út Aristófanes Syn &quot;Fûgels&quot;]]'' (fragmint út it toanielstik ''[[Ornithes]]'') – nei Aristofanes
* 199?: ''[[Fûgels (toanielstik)|Fûgels]]'' (''[[Ornithes]]'') – nei Aristofanes (in toanielstik)
* [199?]: ''[[Frede (toanielstik)|Frede]]'' (''[[Eirēnē]]'') – nei Aristofanes (in toanielstik)
* [199?]: ''[[Medéa (toanielstik)|Medéa]]'' (''[[Mēdeia]]'') – nei Euripides (in toanielstik)
* [199?]: ''[[Oresteia]]'' (''[[Oresteia]]'') – nei [[Aeschylus]] (in trilogy fan toanielstikken)
** [1993]: ''[[Agamemnon (toanielstik)|Agamemnon]]'' (''[[Agamemnōn]]'') – nei Aeschylus (in toanielstik; diel 1 fan 'e ''Oresteia'')
** [199?]: ''[[De Offerplingsters]]'' (''[[Choēforoi]]'') – nei Aeschylus (in toanielstik; diel 2 fan 'e ''Oresteia'')
** [199?]: ''[[De Eumeniden]]'' (''[[Eumenides]]'') – nei Aeschylus (in toanielstik; diel 3 fan 'e ''Oresteia'')
* [199?]: ''[[Kikkerts (toanielstik)|Kikkerts]]'' (''[[Bātrachoi]]'') – nei Aristofanes (in toanielstik)
* [199?]: ''[[De Koalebranders]]'' (''[[Acharneis]]'') – nei Aristofanes (in toanielstik)
* [199?]: ûnderskate fersen – nei Aristofanes
* [199?]: ûnderskate fersen – nei Euripides
* [19??]: ''[[Ilias|Lof fan de Sjonger]]'' (fragmint út 'e ''[[Ilias]]'') – nei Homêros
* [19??]: ''[[Ilias|Pêgasos Bliuwt yn 'e Stringen]]'' (fragmint út 'e ''[[Ilias]]'') – nei Homêros
* 2000: ''[[Psalm 151|Psalm 151, in Apokrife Psalm]]'' – nei anonimus
* 2004: ''[[Ilias]]'' (''[[Ilias]]'') – nei Homêros (in [[epos]])
* 2004: ''[[Odusseia]]'' (''[[Odýsseia]]'') – nei Homêros (in epos)
* [2005]: [[Hippolytus (toanielstik)|''De Macht fan Afrodite'' en ''Eros Rikt Fier'']] (fragmint út it toanielstik ''[[Hippolytus (toanielstik)|Hippolytus]]'') – nei Euripides
* 2006: ''[[Psalmen 152-155|Psalm 155 (11 QPs a 155)]]'' – nei anonimus
* 2007: ''[[Wurken en Dagen|Winter yn Bojotia]]'' (fragmint út it epos ''[[Erga kai Hēmerai]]'') – nei [[Hesiodos]]
* 2010: ''[[De Striid tusken Froasken en Mûzen]]'' (''[[Batrachomyomachia]]'') – nei [[De Striid tusken Froasken en Mûzen|Pseudo-Homêros]] (in satirysk epos)
* 2015: ''De Striid fan de Kat en de Mûzen'' Komysk drama út 1150 fan Theodoros Pródromos
* 2016: ''[[De Tocht fan de Argonauten]]'' (''[[Argonautica]]'') – nei [[Apolloanius fan Roados]] (in epos)

====Ut it Gryksk====
* 2017: ''Pégasus. Blomlêzing út 'e Grykse poëzij'' - neffens The Penguin Book of Greek Verse

====Ut it Aldingelsk====
* 1986: ''[[De Dream fan it Krús]]'' (''[[The Dream of the Rood]]'') – nei anonimus (in epysk gedicht)
* 1986: ''[[De Seeman (Aldingelsk gedicht)|De Seeman]]'' (''[[The Seafarer]]'') – nei anonimus (in epysk gedicht)
* 1987: ''[[De Balling]]'' (''[[The Wanderer]]'') – nei anonimus (in epysk gedicht)

====Ut it Midingelsk====
* 1970: ''[[De Canterbury Ferhalen|It Teltsje fan de Priorinne]]'' (''[[The Canterbury Tales|The Prioress's Tale]]'') – nei [[Geoffrey Chaucer]] (ien fan ''[[The Canterbury Tales]]'')
* 1983: ''[[De Canterbury Ferhalen|It Teltsje fan de Mounder]]'' (''[[The Canterbury Tales|The Miller's Tale]]'') – nei [[Geoffrey Chaucer]] (ien fan ''[[The Canterbury Tales]]'')
* [19??]: ''[[De Ule en de Nachtegeal]]'' (''[[The Owl and the Nightingale]]'') – nei [[Nikolaas fan Guildford]]? (in [[fabel]])
* 2001: ''[[Hear Gawain en de Griene Ridder]]'' (''[[Sir Gawayne and the Grene Knyght]]'') – nei anonimus (in [[ridderroman]])

====Ut it Ingelsk====
* 1954: ''Foriviging'' – nei [[Edmund Spenser]] (sonnet, yn: ''[[De Stiennen Man (blêd)|De Stiennen Man]]'', ôfl. 29)
* 1973: ''Simson'' (''Samson Agonistes'') – nei [[John Milton]] (fragmint; yn: ''Alternatyf'' jg. 3, nr. 5, s. 49-52) 
* 1975: ''[[Amoretti|Bea op Peaske]]'' (gedicht út 'e ''[[Amoretti]]'') – nei [[Edmund Spenser]]
* 1976: ''[[De Reis fan de Wizen]]'' (''[[The Journey of the Magi]]'') – nei [[T.S. Eliot]] (in gedicht)
* 1991: ''[[David Storey (skriuwer)|De Sate]]'' (''[[David Storey (skriuwer)|The Farm]]'') – nei [[David Storey (skriuwer)|David Storey]] (in toanielstik)
* 1999: ''[[Thomas Lovell Beddoes|Lyksang]]'' – nei [[Thomas Lovell Beddoes]] (fragmint út ''[[Thomas Lovell Beddoes|Death's Jest-Book]]'' of ''[[Thomas Lovell Beddoes|It Moppeboek fan Hofnar Dea]]'') (in gedicht)
* 19??: ''It Gokkershûs &quot;De Sinneskyn&quot;'' (&lt;small&gt;oarspronklike titel?&lt;/small&gt;) – nei in Ingelsk folkswyske (in ferske)
* 19??: ''De Seeman Syn Faam: Heit, Bou My in Boat en Meitsje it Ree'' (''Father, Father, Build Me a Boat'') – nei in âlde [[Skotlân|Skotske]] ballade (in ferske; tekst neffens de ferzje fan [[Ewan MacColl]])
* 19??: ''’t Sigeunerintsje fan Myn Dream'' (''My Gypsy Dream Girl'') – nei in [[Ingelân|Ingelsk]] folkswyske (in ferske)
* 19??: ''Wa Keart de Rein'' (&lt;small&gt;oarspronklike titel?&lt;/small&gt;) – nei in Ingelsk folkswyske (in ferske)
* 2002: ''[[Philip P. Bliss|Ik Sjong Bliid fan Myn Ferlosser]]'' (''[[Philip P. Bliss|I Will Sing of My Redeemer]]'') – nei [[Philip P. Bliss]] (in [[hymne]])
* 2003: ''[[George Hugh Bourne|In Liet foar Peaske]]'' (&lt;small&gt;oarspronklike titel?&lt;/small&gt;) – nei [[George Hugh Bourne]] (in hymne)
* 2004: ''[[William Williams Pantycelyn|Machtige Ferlosser, Lied My]]'' (''[[William Williams Pantycelyn|Guide Me, O Thou Great Redeemer]]'') – nei [[William Williams Pantycelyn]] (in hymne)
* [20??]: ''[[De Fuortgong]]'' (''[[Birds of Passage (gedicht)|Birds of Passage]]'') – nei [[Henry Wadsworth Longfellow]] (in gedicht)

====Ut it Latyn====
* 1982: ''[[Pinksterbea]]'' (''[[Veni, Creator Spiritus]]'') – nei [[Rabanus Maurus]] (in hymne)
* 1985: ''[[Tyestes (toanielstik)|Twa Koaren]]'' (fragminten út it toanielstik ''[[Thyestes (toanielstik)|Thyestes]]'') – nei [[Lusius Annaeus Seneka]]
* 1992: ''[[Annales Fuldenses|Ut de &quot;Traditiones Fuldensis&quot;: Beskriuwing fan de Ynkomsten út Fryslân ûnder de Abt Hadamarus]]'' (fragminten út 'e ''[[Annales Fuldenses]]'') – nei anonimus (in skiedkundige tekst)
* 1997: ''[[It Libben fan de Hillige Liudger]]'' (''[[Vita Sancti Liudgeri]]'') – nei [[Altfried]] (in [[hilligelibben]]; útjûn as ûnderdiel fan ''Liudger en Gregorius'')
* 1997: ''[[It Libben fan Gregoarius, Abt fan Utert]]'' (''[[Vita Gregorii Abbatis Traiectensis]]'') – nei [[Liudger]] (in hilligelibben; útjûn as ûnderdiel fan ''Liudger en Gregorius'')
* [19??]: ''[[Hoedersdichten|Ekloge I]]'' (earste diel fan 'e ''[[Eclogae]]'') – nei [[Fergilius]] (in epos)
* [19??]: ''[[Hoedersdichten|Ekloge IV]]'' (fjirde diel fan 'e ''[[Eclogae]]'') – nei Fergilius (in epos)
* [19??]: ûnderskate fragminten út ''[[De Rerum Natura]]'' – nei [[Lukretius]] (in epysk gedicht)
* 2000: ''[[Jûnbea fan Ambrosius]]'' ([[Oratio Vespertina (Ambrosius)|''Oratio Vespertina'']]) – nei [[Ambrosius]] (in [[gebed]])
* 2002: ''[[Lânwurk]]'' (''[[Georgica]]'') – nei Fergilius (in epos)
* 2003: ''[[De Lofsang fan Simeön]]'' (''[[Nunc Dimittis]]'') – nei anonimus (in hymne, basearre op ''[[Evangeelje fan Lukas|Lukas]]'' 2:22-38)
* 2004: ''[[It Libben fan Bonifatius]]'' (''[[Vita Bonifatii]]'') – nei [[Willibald fan Mainz]] (in hilligelibben)
* 2010: ''[[Feroarings fan Stal]]'' (''[[Metamorphoses]]'') – nei [[Ovidius]] (in epos)
* [2011]: ''[[Vita Sancti Martini|It Libben fan Sint Martinus: Foarwurd oan Agnes en Radegonde]]'' (fragmint út 'e ''[[Vita Sancti Martini]]'' – nei [[Fenantius Fortunatus]] (út in hilligelibben)
* 2013: ''[[Ut Beda syn HEGA]]'' (fragminten út 'e ''[[Historia Ecclesiastica Gentis Anglorum]]'') – nei [[Beda]] (in skiedkundige tekst)
* 2013: ''Fersen fan en foar Gadso Coopmans'' (oersetting fan Latynske gedichten fan [[Gadso Coopmans]], perfester yn 'e medisinen oan 'e [[Universiteit fan Frjentsjer]])
* 2018: ''[[It Libben fan Freark fan Hallum]]'' - nei [[Sibrand fan Hallum]] (in hilligelibben)

====Ut it Midnederlânsk====
* 1973: ''[[Rein de Foks]]'' (''[[Van den Vos Reynaerde]]'') – nei [[Willem die Madocke maecte]] (in fabel)
* 1985: ''[[Sa Bist]]'' (''[[Esopet]]'') – nei Calfstaf en Noydekyn? (67 Midflaamske fabels)
* 1993: ''[[Béatrys]]'' (''[[Beatrijs]]'') – nei anonimus (in [[Marijeleginde]])
* 1994: ''[[Karel en Elegast]]'' (''[[Karel ende Elegast]]'') – nei anonimus (in ridderroman)
* 2001: ''[[Fersen fan Minne]]'' (''[[Strofische Gedichten]]'') – nei [[Hadewych (skriuwster)|Hadewych]] (gedichten)
* 2009: ''[[Floaris en Blankefloar]]'' (''[[Floris ende Blancefloer]]'') – nei [[Diderik fan Assenede]] (in leafdesroman)
* 2009: ''[[Marike fan Nijmegen]]'' (''[[Mariken van Nieumeghen]]'') – nei anonimus (in [[merakelspul]]; útjûn yn ien bân mei ''Elkenien'')
* 2009: ''[[Elkenien]]'' (''[[Elckerlijc]]'') – nei anonimus (in [[moraliteit]]; útjûn yn ien bân mei ''Marike fan Nijmegen'')
* 2010: ''[[De Roman fan Walewein]]'' (''[[De Roman van Walewein]]'') – nei [[Penninc]] en [[Piter Vostaert]] (in ridderroman)
* 2011: ''[[Fergút]]'' (''[[Ferguut]]'') – nei [[Willem de Klerk]] (in ridderroman)
* 2011: ''[[Moriaan, de Swarte Ridder]]'' (''[[Moriaen]]'') – nei anonimus (in ridderroman)
* 2012: ''[[De Reis fan Sint Brandaan]]'' (''[[Van Sente Brandane]]'') – nei anonimus (in [[kristendom|kristlike]] [[leginde]]; yn: ''Sint Brandaan yn Fjouwerfâld'', yn 'e mande mei trije teksten oerset út it Latyn troch [[Eibert van der Veen]])
* 2015: ''Ut ʼe Klûs fan Suster Berta'', Opfettings oer religieuze ûnderwerpen fan de midsieuske Suster Bertken
* 2017: ''[[Ridders fan de Rûne Tafel]]'', oersetting fan de episoade Perchevael út de Haachse Lanselotkompilaasje

====Ut it Nederlânsk====
* 1983: ''[[De Brulloft fan it Laam]]'' (''[[Ter Zelver Bruiloft]]'') – nei [[Joast fan de Vondel]] (in gedicht)
* 1986: ''[[Dirk Kerst Koopmans|Buenos Aires]]'' (''[[Dirk Kerst Koopmans|Buenos Aires]]'') – nei [[Dirk Kerst Koopmans]] (in gedicht)
* 1998: ''[[Maaie (Gorter)|Maaie]]'' (''[[Mei (Gorter)|Mei]]'') – nei [[Herman Gorter]] (in lyrysk epos)
* [19??]: ûnderskate fersen – nei [[Gerrit Achterberg]]
* [19??]: ûnderskate fersen – nei [[Tom van Deel]]
* [19??]: ûnderskate fersen – nei [[Hans Faverey]]
* [19??]: ûnderskate fersen – nei [[Rutger Kopland]]
* 2003: ''Fjirtich Dagen ta Oertinking'' (''Veertig Dagen om te Bezinnen'') – nei Tineke Torensma-Van Beijum (gedichten by liturgy)

====Ut it Russysk====
* 1974: Lazarus – nei [[Leonid Nikolajevitsj Andrejev]] (part Ia)
* 1975: Lazarus – nei [[Leonid Nikolajevitsj Andrejev]] (part Ib)
* 2001: ''[[Aleksander Blok|Arktika]]'' (''[[Aleksander Blok|Arktika]]'') – nei [[Aleksander Blok]] (in gedicht)

====Ut it Skotsk====
* 1975: ''[[De Twa Roeken]]'' (''[[The Twa Corbies]]'') – nei in [[Skotlân|Skotske]] ballade (in gedicht)

====Ut it Spaansk====
* 1974: ''Oade oan de lucht'' – nei [[Pablo Neruda]] (in gedicht, oerset tegearre mei [[Dirk Kerst Koopmans]])
* 1974: ''[[De Satrapen]]'' (''[[Las Satrapías]]'') – nei [[Pablo Neruda]] (in gedicht, oerset tegearre mei [[Dirk Kerst Koopmans]])
* 1974: ''Needlot'' – nei [[Rubén Darío]] (in gedicht, oerset tegearre mei [[Dirk Kerst Koopmans]])
* 1974: ''Hwer mei Wilhelmine wol wêze?'' – nei [[Pablo Neruda]] (in gedicht)
* 1976: ''Oer Selskennisse'' (''Al Conocimiento de Si Proprio'') – nei Pedro Espinosa (in gedicht)
* 1980: ''[[Jorge Luis Borges|It Goud fan de Tigers]]'' (''[[Jorge Luis Borges|El Oro de los Tigres]]'') – nei [[Jorge Luis Borges]] (in gedicht)
* 1980: ''[[José de Espronceda|Oan in Nachtegeal]]'' (''[[José de Espronceda|A un Ruiseñor]]'') – nei [[José de Espronceda]] (in gedicht)
* 1981: ''[[Jorge Luis Borges|De Djippe Roas]]'' (''[[Jorge Luis Borges|La Rosa Profunda]]'') – nei Jorge Luis Borges (in gedicht)
* 1981: ''[[Jorge Luis Borges|Susana Bombal]]'' (''[[Jorge Luis Borges|Susana Bombal]]'') – nei Jorge Luis Borges (in gedicht)
* 1981: ûnderskate gedichten – nei [[Jehannes fan it Krús]]
* 1981: ''[[Oade oan de Sipel]]'' (''[[Oda a la Cebolla]]'') – nei Pablo Neruda (in gedicht)
* 1981: ''[[Juan Martínez de Jáuregui y Aguilar|Op in Wrak op it Strân fan de See]]'' (&lt;small&gt;oarspronklike titel?&lt;/small&gt;) – nei [[Juan Martínez de Jáuregui y Aguilar]] (in gedicht)
* 1982: ''[[Lope de Vega|Oan de Godlike Hoeder]]'' (''[[Lope de Vega|El Pastor Divino]]'') – nei [[Lope de Vega]] (in gedicht)
* 1983: ''[[De Fisken en de Drenkeling]]'' (''[[Los Peces y el Ahogado]]'') – nei Pablo Neruda (in gedicht)
* 1983: ''[[Leviathan]]'' (''[[Leviathan]]'') – nei Pablo Neruda (in gedicht)
* 1983: ''[[Octavio Paz|Nijjiersdei]]'' (''[[Octavio Paz|Año Nuevo]]'') – nei [[Octavio Paz]] (in gedicht)
* 1983: ''[[Rubén Darío|Simfony yn Griis Grut]]'' (''[[Rubén Darío|Sinfonía en Gris Mayor]]'') – nei [[Rubén Darío]] (in gedicht)
* 1984: ''[[Miguel de Barrios|By de Dea fan Rachel]]'' (''[[Miguel de Barrios|A la Muerte de Raquel]]'') – nei [[Miguel de Barrios]] (in gedicht)
* 1984: ''[[De Sinnestien]]'' (''[[Piedra de Sol]]'') – nei Octavio Paz (in gedicht)
* 1985: ''[[De Trije Musketiers]]'' (''[[Les Trois Mousquetaires]]'') – Spaanske tekst nei [[Alexandre Dumas]] (tekst by in byldferhaal)
* 1985: ''[[De Lêste Mohikaan]]'' (''[[The Last of the Mohicans]]'') – Spaanske tekst nei [[James Fenimore Cooper]] (tekst by in byldferhaal)
* 1985: ''[[Ivanhoe]]'' (''[[Ivanhoe]]'') – Spaanske tekst nei sir [[Walter Scott]] (tekst by in byldferhaal)
* 1985: ''[[De Aventoeren fan Tom Sawyer]]'' (''[[The Adventures of Tom Sawyer]]'') – Spaanske tekst nei [[Mark Twain]] (tekst by in byldferhaal)
* 1985: ''[[Luis Carrillo y Sotomayor|Op de Fluggens en it Ferlies fan de Tiid]]'' (&lt;small&gt;oarspronklike titel?&lt;/small&gt;) – nei [[Luis Carrillo y Sotomayor]] (in gedicht)
* 1986: ''[[De Leafde fan Don Perlimplín en Belisa yn Syn Tún]]'' (''[[Amor de Don Perlimplín con Belisa en Su Jardín]]'') – nei [[Federico García Lorca]] (in toanielstik)
* 1989: ''[[It Hûs fan Bernarda Alba]]'' (''[[La Casa de Bernarda Alba]]'') – nei Federico García Lorca (in toanielstik)
* 1992?: ''[[Brief fan Columbus]]'' (''[[Carta de Colón]]'' – nei [[Kristoffel Kolumbus]] (in brief)
* 19??: ''[[De Bloedbrulloft]]'' (''[[Bodas de Sangre]]'') – nei Federico García Lorca (in toanielstik)
* 19??: ''[[Doña Rosita Is Frij Faam of De Taal fan de Blommen]]'' (''[[Doña Rosita la Soltera o Las Lenguaje de las Flores]]'') – nei Federico García Lorca (in toanielstik)
* 19??: ''[[Yerma]]'' (''[[Yerma]]'') – nei Federico García Lorca (in toanielstik)
* [19??]: ''[[Ernesto Cardenal|Moderne Psalmen]]'' (''[[Ernesto Cardenal|Salmos]]'') – nei [[Ernesto Cardenal]] (in dichtbondel)
* 2002: ''[[Tweintich Leafdesdichten en in Liet fan Wanhoop|O Wiidte fan Dinnen]]'' (''[[Veinte Poemas de Amor y Una Canción Desesperada|Ah Vastedad de Pinos]]'') – nei Pablo Neruda (in gedicht; ûnderdiel fan 'e bondel ''Tweintich Leafdesdichten en in Liet fan Wanhoop'')
* 2005: ''[[Tweintich Leafdesdichten en in Liet fan Wanhoop]]'' (''[[Veinte Poemas de Amor y Una Canción Desesperada]]'') – nei Pablo Neruda (in dichtbondel)
* 2014: ''Blomlêzing út 'e Spaanse Poëzij'' - nei in ferskaat oan [[Spaansk]]talige [[dichter]]s

===Oare oersettings===

====Ut it Midfrysk nei it Dútsk====
* 2005: ''Heil Du, Freude Aller Welt'' – nei ''Wolkom, Freugde fan 'e Wrâld'', fan Gysbert Japiks (in hymne)
* [2011]: &lt;small&gt;titel oersetting?&lt;/small&gt; – nei ''By 't Opgean fan de Sinne'', fan Gysbert Japiks (in gedicht)

====Ut it Midfrysk nei it Frânsk====
* 2005: ''Joie du Monde et Grandeu'' – nei ''Wolkom, Freugde fan 'e Wrâld'', fan Gysbert Japiks (in hymne)
* [2011]: &lt;small&gt;titel oersetting?&lt;/small&gt; – nei ''By 't Opgean fan de Sinne'', fan Gysbert Japiks (in gedicht)

====Ut it Midfrysk nei it Ingelsk====
* 2003: ''On Vocal Music'' – nei ''Op 't Musyck-sjongen'' fan Gysbert Japiks (in gedicht)
* 2005: ''Welcome, All the World's Delight'' – nei ''Wolkom, Freugde fan 'e Wrâld'', fan Gysbert Japiks (in hymne)
* [2011]: &lt;small&gt;titel oersetting?&lt;/small&gt; – nei ''By 't Opgean fan de Sinne'', fan Gysbert Japiks (in gedicht)

====Ut it Midfrysk nei it Latyn====
* 1974: ''Nocturna Requietis Votum sive Oratio Vespertina'' – nei ''Nachtrêst-Bejerte, aef Juwn-bede'', fan Gysbert Japiks (in gedicht)
* [2011]: &lt;small&gt;titel oersetting?&lt;/small&gt; – nei ''By 't Opgean fan de Sinne'', fan Gysbert Japiks (in gedicht)

====Ut it Midfrysk nei it Nederlânsk====
* 2005: ''Welkom, 's Werelds Hoogste Licht'' – nei ''Wolkom, Freugde fan 'e Wrâld'', fan Gysbert Japiks (in hymne)

====Ut it Frysk nei it Dútsk====
* [19??]: ''Die Ballade von Hil Feikes, Wiedertäuferin'' – nei ''De Ballade fan Hil Feikes, Anabaptiste'', fan [[Douwe Tamminga]] (in gedicht)
* [19??]: ''Die Ballade von das Fräulein von Stavoren'' – nei ''De Ballade fan de Frouwe fan Starum'', fan Douwe Tamminga (in gedicht; ûnfolslein by Tresoar)
* [19??]: ''Batthyánys Tod'' – nei ''Batthyany's Dea'', fan [[Eeltsje Hiddes Halbertsma]] (in gedicht)
* 2004: ''It Fryske Liet de Grinzen Oer: 21 Fryske lieten mei muzyk foar koar, brassband, fanfare en bigband, mei bewurkingen yn it Nederlânsk, Dútsk en Ingelsk'' – nei ferskaat (y.g.m. [[Simy Sevenster]] en [[Ytsen Kooistra]])

====Ut it Frysk nei it Ingelsk====
* [19??]: ''The Ballad of Hil Feikes, Anabaptist'' – nei ''De Ballade fan Hil Feikes, Anabaptiste'', fan Douwe Tamminga (in gedicht)
* [19??]: ''The Ballad of the Lady of Stavoren'' – nei ''De Ballade fan de Frouwe fan Starum'', fan Douwe Tamminga (in gedicht)
* [19??]: ''In Memoriam'' – nei ''In Memoriam'', fan Douwe Tamminga (in gedicht)
* [19??]: ''Of the Four Elements'' – nei ''Fan de Fjouwer Eleminten'', fan [[Obe Postma]] (in gedicht)
* 2001: ''A Pilgrimage through Time: More Than Two Thousand Years of Fryslân'' – nei ''In Pylgerreis troch de Tiid: Mear as Twatûzen Jier Fryslân'', fan [[Kerst Huisman]] (in skiedkundige tekst)
* 2004: ''It Fryske Liet de Grinzen Oer: 21 Fryske .ieten mei muzyk foar koar, brassband, fanfare en bigband, mei bewurkingen yn it Nederlânsk, Dútsk en Ingelsk'' – nei ferskaat (y.g.m. Simy Sevenster en Ytsen Kooistra)

====Ut it Frysk nei it Nederlânsk====
* 2004: ''It Fryske Liet de Grinzen Oer: 21 Fryske .ieten mei muzyk foar koar, brassband, fanfare en bigband, mei bewurkingen yn it Nederlânsk, Dútsk en Ingelsk'' – nei ferskaat (y.g.m. Simy Sevenster en Ytsen Kooistra)

====Ut it Frysk nei it Spaansk====
* 1986: ''Buenos Aires'' – nei ''Buenos Aires'', fan [[Dirk Kerst Koopmans]] (in gedicht)
* 1986: ''Carta de Don Juan'' – nei ''Brief fan Don Juan'', fan [[Sjoerd Spanninga]] (in gedicht)
* 1986: ''Si Tras la Palabra'' – nei &lt;small&gt;oarspronklike titel?&lt;/small&gt;, fan Sjoerd Spanninga (in gedicht)
* 1987: ''Encanto'' – nei ''Betsjoening'', fan [[Tsjits Peanstra]] (in gedicht)
* 1987: ''Agua'' – nei ''Wetter'', fan Tsjits Peanstra (in gedicht)
* 1987: ''Acuerdo'' – nei ''Akkoart'', fan [[Jelle Bangma]] (in gedicht)
* 1989: ''Conservación del Monumento'' – nei ''Natuermonumint'', fan [[Theun de Vries]] (in gedicht)
* 1999: fjouwer fersen – nei 4 fersen fan [[Ella Wassenaer]] (4 gedichten)
* 19??: ''El Dia del Poeta'' – nei ''De Dei fan de Dichter'', fan [[Baukje Wytsma]] (in gedicht)
* 19??: ''Paisaje'' – nei ''Lânskip'', fan Baukje Wytsma (in gedicht)
* [19??]: de Fryske gedichten neffens de earste beide ôfdielings fan ''Country Fair: Poems from Friesland Since 1945'', in blomlêzing en Ingelske oersetting fan [[Rod Jellema]] 
* 2001: ''Dulciamargo'' – nei ''Bitterswiet'', fan [[Tiny Mulder]] (in gedicht)

====Ut it Nederlânsk nei it Dútsk====
* 2005: &lt;small&gt;titel oersetting?&lt;/small&gt; – nei ''Ode aan de Prinsentuin'', fan [[Hans Boschma]] (in gedicht)

====Ut it Nederlânsk nei it Frysk====
* 2005: ''Oade oan de Prinsetún'' – nei ''Ode aan de Prinsentuin'', fan Hans Boschma (in gedicht)

====Ut it Nederlânsk nei it Ingelsk====
* 1996: ''Lowlands' Tree of Life'' – nei ''Levensboom der Lage Landen'', fan [[Binne Lútsen Boarnstra]] (in gedicht)
* 2005: &lt;small&gt;titel oersetting?&lt;/small&gt; – nei ''Ode aan de Prinsentuin'', fan Hans Boschma (in gedicht)

===Oar wurk===

====Oarspronklike poëzij====
Njonken syn wurk as oersetter is Bruinsma ek aktyf as dichter fan oarspronklike poëzij yn it Frysk, almeast fan religieus aard of yn 'e foarm fan gelegenheidsfersen, dat er troch de jierren hinne stikje by bytsje yn in ferskaat oan kranten en tydskriften publisearre hat. Hjirûnder in opsomming dy't nei alle gedachten net folslein is. (N.B.: ''it is '''net''' alhiel ûnmooglik dat hjir noch ferdwaalde oersettings tusken sitte; de boarne, it digitale argyf fan Tresoar, is dêr net altyd like dúdlik oer.'')
* [1973]: ''Sjonkrêst-begeerte of Jûnbede fan de Lêste Fryske Tûntsjeman''
* 1974: ''Handel'' (yn: ''[[HJIR]]'', ôfl. 2; selde jiers werprinte yn ''Maniferstatie'')
* 1974: ''Ut 'e Kronyk fan Jakkele Gabbema, Abt en Kaaiman fan it Kleaster te Swetsum'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 2)
* 1975: ''In Grutte Parade en in Lyts Garnizoen, of De Lytse Ballade fan de Lauwersmar'' (ûnder pseudonym Ultsje Wapper; yn: ''[[Frysk en Frij (tydskrift)|Frysk en Frij]]'', 8 febr.)
* 1975: ''It Fûgelparlemint'' (ûnder it pseudonym Ultsje Wapper; yn: ''Frysk en Frij'', 1 mrt.)
* 1975: ''Yn Den Haach Sei in Théatraal Mûske'' (ûnder it pseudonym Ultsje Wapper; yn: ''Frysk en Frij'', 29 mrt.)
* 1975: ''De Ballade fan Hear Idsq'' (yn: ''Frysk en Frij'', 12 july)
* 1975: ''De Dealske Frijer'' (yn: ''Frysk en Frij'', 23 aug.)
* 1975: ''Twa Susters'' (yn: ''Frysk en Frij'', 6 sept.)
* 1975: ''De Fammewelle'' (yn: ''Frysk en Frij'', 13 sept.)
* 1975: ''De Falske Frijer'' (ûnder pseudonym Inne Visser; yn: ''Frysk en Frij'', 4 okt.)
* 1975: ''De Jonge Aldman'' (ûnder pseudonym Inne Visser; yn: ''Frysk en Frij'', 25 okt.)
* 1975: ''Lazarus'' (yn: ''[[Alternatyf (tydskrift)|Alternatyf]]'', ôfl. 6-7)
* 1976: ''Klips-rymkes'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 5-6)
* 1977: ''It Doarp Joech Syn Profeet Gâns op Syn Brea'' (yn: ''Fryske Skriuwerskalinder'')
* 1976: ''Sonnet nei Heechliet 5:2-7'' (yn: ''Sonde'', ôfl. 21; yn 1977 werprinte yn ''HJIR'')
* 1976: ''Finger-print'' (yn: ''Fryske Skriuwerskalinder'')
* [1977]: ''Trije Lieten ta Peaske''
* 1977: ''Dokter Snijsum en Patiënt De Vries'' (yn: de ''[[Ljouwerter Krante]]'', 19 jann.)
* 1977: ''Sniejacht'' (yn: ''Frysk en Frij'', 29 jann.)
* 1977: ''See fan Leafde'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 2-3)
* 1977: ''Oan de Alderhillichste Faam Marije'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 2-3)
* 1977: ''De Nacht'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 5-6)
* 1977: ''It Ritme'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 5-6)
* 1977: ''Anatomyske Les of Operaasje Weryndieling'' (yn: de ''[[Balkster Krante]]'', 19 jann.; ien dei letter werprinte yn 'e ''[[Jouster Krante]]'')
* 1978: ''De Lêste Reis, Foargoed'' (yn: ''HJIR'', juny)
* 1978: ''Hjerst'' (yn: ''HJIR'', nov.)
* 1978: ''Wengenot'' (yn: ''Fryske Skriuwerskalinder'')
* 1978: ''Bernespul'' (yn: ''Fryske Skriuwerskalinder'', wike 11)
* 1979: ''Jitris en Ienris'' (yn: ''Friesland Dichters Vandaag''; yn 1982 werprinte yn ''HJIR'')
* 1979: ''Oan in Sjongster'' (yn: ''HJIR'', okt.)
* 1980: ''De Komst'' (yn: ''HJIR'', des.)
* 1982: ''Carpe Diem'' (yn: ''HJIR'', febr.)
* 1982: ''Psalm 7:9-22'' (in psalmberiming; yn: ''HJIR'', ôfl. 3)
* 1982: ''Geweld'ge Weagen'' (yn: ''HJIR'', okt.)
* 1982: ''Ik Wit Net'' (yn: ''HJIR'', okt.)
* 1982: ''Untwyk'' (yn: ''HJIR'', okt.)
* 1982: ''Skouwe Fûgels'' (frij nei ''De Stille Plantage'' fan [[Albert Helman]]; yn: ''[[Sneed]]'', winternû.; yn 1983 werprinte yn ''HJIR'')
** [[File:Flag of Germany.svg|20px]] [[Dútsk]]e oersetting: ''Scheue Vögel'' (fert. Klaas Bruinsma, 1998)
* 1982: ''De Ferlosten'' (yn: ''Sneed'', winternû.)
* 1983: ''Dea Omfierrens'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 1)
* 1983: ''It Tiidsferrin'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 1)
* 1984: ''Hommels'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 2)
* 1984: ''Al Waard yn Dit Jier...'' (yn: ''Fryske Skriuwerskalinder'', wike 51.)
* 1986: ''Oade Us Reginten'' (yn: ''[[De Frijbûtser]]'', nû. 208)
* 1987: ''In Jongfaam út it Doarp Kompenije''
* 1987: ''It Liet fan Ingel-lân'' (yn: de ''Ljouwerter Krante'', 25 july)
* 1987: ''In Draakfleander Wenjend yn Riis'' (yn: ''De Frijbûtser'', nû. 215)
* 1988: ''Pêgasus'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 2; yn 1996 werprinte yn ''[[De Blauwe Fedde]]'')
* 1991: ''Friezetsjerke'' (yn: ''Hervormd Franeker'', 19 jann.; yn juny werprinte yn ''De Stim fan Fryslân'')
* 1991: ''Slimmerik'' (yn: ''De Frijbûtser'', apr.)
* 1992: ''Oade oan Herman Gorter'' (oade oan [[Herman Gorter]]; yn: it ''[[Snitser Nijsblêd]]'', 12 maaie; 2 dagen letter werprinte yn de ''Balkster Krante''.)
* 1993: ''Namdicht Gysbert Japiks'' (op 'e útnûging foar de offisjele iepening fan 'e tekstwinkel te [[Boalsert]], 15 apr.)
* 1993: ''Oarsprong'' (yn: ''HJIR'', des.)
* [1994]: ''Op de Flesse Damaine Nôtre Dame des Viseilles''
* 1995: ''Ut 'e Romte Tarre'' (resepten fan [[Lou Velleman]] y.g.m. [[Mies Delgorge]], mei fersen en Fryske tekst fan Klaas Bruinsma)
* 1996: ''De Smelle Wei'' (yn: ''Frysk Oekumenysk Wurkferbân Hjerbeam'', winter 1996-'97)
* 1997: ''Fryslân 2000 Jier'' (yn: ''[[De Fleanende Krie]]'', maaie.; werprinte yn itselde blêd yn 2009)
* 1997: ''By it Sjen fan de Lange Anna'' (oer de [[Lange Anna]], by [[Hilgelân]]; yn: ''De Fleanende Krie'', sept.)
** [[File:Flag of Germany.svg|20px]] [[Dútsk]]e oersetting: ''Beim Sehen der Lange Anna'' (fert. Klaas Bruinsma, 1997)
* 1998: ''Earnewâld'' (yn: ''De Fleanende Krie'', febr.)
* 1998: ''Oade oan Doede'' (oade oan [[Doede Lanting]]; yn: ''De Fleanende Krie'', sept.)
* 1999: ''Wyn, Fjoer en Wetter'' (in pinksterliet nei ''[[1 Keningen]]'' 18; yn: ''De Fleanende Krie'', febr.)
* 1999: ''Quatrebras Myn Waterloo'' (ta gelegenheid fan 'e iepen dei fan it [[FLMD]], 13 nov.; ôfprinte op 'e nije folder fan it FLMD)
* 19??: ''De Brân fan Aldehoarne, of: De Ballade fan Ysbrand Stoker'' (nije Fryske tekst op in tradisjonele Skotske wize; yn: ''[[Tsjoch (tydskrift)|Tsjoch]]'', nû. 4)
* [19??]: 2 limmeriks
* 19??: ''It Fizioen fan de Ferlosten''
* [19??]: ''It Hart yn it Wâld''
* [19??]: ''Samling Fersen fan K. Bruinsma Opdroegen of Jûn oan Dr. L. Hornstra''
* 2002: ''Godmorgen, Lille Land: Oade oan Denemarken'' (yn: ''De Fleanende Krie'', febr.)
* 2002: ''Ad Majorem Gloriam Dei'' (yn: ''S.o.W. Kerkblad Franeker'', 25 okt.)
* 2003: ''Ta de Mienskip fan Himmelum'' (yn: ''De Fleanende Krie'', febr.)
* 2003: ''In Lietsje foar Sint Marten'' (yn: it ''[[Nijsblêd fan Noard-East Fryslân]]'', 10 nov.; yn 2007 werprinte yn 'e ''[[Kollumer Krante]]'' en yn ''[[Lyts Frisia]]'')
* 2004: ''Veni, Spiritus Vitae: Kom, Geast fan it Libben'' (losse printinge ta gelegenheid fan 'e oanbieding fan it boek ''Alles Begint bij de Dingen'' fan [[Theun de Vries]])
* 2005: ''In Lyts Epos foar Simy Sevenster: 't Klinget op it Antike'' (losse printinge ta gelegenheid fan 'e presintaasje fan it boek ''Ut de Foarein'' fan [[Simy Sevenster]])
* 2006: ''Helgolân'' (yn: ''Monatzeitung für die Insel Helgoland'')
** [[File:Flag of Helgoland.svg|20px]] [[Hilgelânsk]]e oersetting: ''Deät Lun'' (fert. [[Nils Århammar]], 2006; yn: ''Monatzeitung für die Insel Helgoland'')
* 2007: ''Forel, Reager, Kat en Knyn'' (y.g.m. [[Hans van den Bosch]]; in parody op ''[[Die Forelle]]'' – frij nei [[Franz Schubert]]; yn: de ''Ljouwerter Krante'', 23 nov.)
* 2008: ''As Ik in Blom Wie...'' (yn: ''Lyts Frisia'', sept.)
* 2009: ''Portret fan Beetstersweach'' (yn: ''De Fleanende Krie'', sept.)
* 2009: ''Oade oan Hindrik van der Meer FPBC'' (losse printinge)
* 2018: ''Samle Fersen en Oersettings fan Klaas Bruinsma'' (Elikser)

====Non-fiksje====
Fierdersoan is Bruinsma ek de auteur fan in ferskaat oan non-fiksjestikken, wêrmei't er gauris by wize fan ynlieding syn ljocht skine lit oer de teksten dy't er oerset hat. Mar ek hat er wol opinystikken, resinsjes en artikels skreaun foar de ''[[Ljouwerter Krante]]'', it ''[[Frysk Deiblêd]]'', de regionale hûs-oan-hûsblêden en Frysktalige tydskriften. Hjirûnder in opsomming dy't nei alle gedachten net folslein is.
* 1952: ''Yn Ienriedigens Skouder oan Skouder'' (essay; yn: ''De Stiennen Man'', ôfl. 15)
* 1952: ''De Jouwer en Den Haach'' (opinystik; yn: ''De Stiennen Man'', ôfl. 31)
* 1954: ''Om de Knikkers'' en ''Om de Knikkers II'' (skôging; yn: ''De Stiennen Man'', ôfl. 12 en 13)
* 1954: ''Ut it Doarp fan Tsjibbe Gearts'' (skôging; yn: ''De Stiennen Man'', ôfl. 32)
* 1954: ''Redbad'' (skôging; yn: it ''Frysk Studinte Almenak'')
* 1958: ''Bases, Polityk, Tsjerke – en wy?'' (opinystik; yn: de 'Ljouwerter Krante')&lt;ref&gt;[https://www.dekrantvantoen.nl/vw/article.do?code=LC&amp;date=19580129&amp;v2=true&amp;id=LC-19580129-4012 LC 29 jann. 1958]&lt;/ref&gt;
* [1975]: ''Tsjerk Ages, 1568: historysk drama yn saun tafrielen (bedoeld is: sân bedriuwen) troch Lu Tsen (skriuwersnamme fan Dr. Lútsen Harmens Wagenaar)'' (skripsje [[NHL]])
* 1977: ''It twade Frysk sjongfestival to Easterein'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 1, s.  28-30)
* 1977: ''Fjouwer Spaanske Leafdeslieten'' (skôging; yn: ''HJIR'', ôfl. 2-3)
* 1977: ''Liet fan de Libb'ne Flam Minne'' (skôging; yn: ''HJIR'', ôfl. 2-3)
* 1978: ''It Probleem fan &quot;Alde Jirden&quot; en fan &quot;Skat&quot;'' (yn: ''Frysk en Frij'', 22 apr.)
* 1986: ''Ynlieding ta &quot;De Dream fan it Krús&quot;'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 3)
* 1986: ''Ynlieding ta &quot;De Seeman&quot;'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 4)
* 1987: ''Ynlieding ta &quot;De Balling&quot; (&quot;The Wanderer&quot;)'' (yn: ''HJIR'', ôfl. 1)
* 1988: ''Friezen yn 't Spier foar Kening Alfred'' (yn: ''[[Frysk en Frij (wykblêd)|Frysk en Frij]]'', 13 febr.)
* 1995: ''Ut 'e Romte Tarre'' (resepten fan [[Lou Velleman]] y.g.m. [[Mies Delgorge]], mei fersen en Fryske tekst fan Klaas Bruinsma)
* 1996: ''De Opstalbeam: Troch de Iuwen Hinne Warskôging en Needrop'' (taspraak holden by de [[Opstalbeam]] te [[Auwerk (stêd)|Auwerk]] op himelfeartsdei 1996; yn: ''De Fleanende Krie'', sept.; yn 1997 werprinte yn ''[[Lyts Frisia]]'')
* 1996: ''Ynlieding ta it Ofskie fan Hektor en Andrómakhé'' (yn: ''[[Trotwaer]]'', okt.)
* 1998: ''In Namme Seit Mear'' (betsjuttings fan in stikmannich Fryske jonges- en famkesnammen; boekje fan 48 siden, ISBN 9 08 04 31 818; earder ferskynd yn ôfsûnderlike artikeltsjes op 'e ''[[F-side]]'' yn it ''Frysk Deiblêd'' en de ''Ljouwerter Krante'')
* 2001: ''Ynlieding ta Vergilius'' (yn: ''[[Kistwurk]]'', maaie)
* 2003: ''In Libben foar de Friezen en it Frysk'' (in memoriam foar [[Alfred Boysen]] ([[1915]]-[[2003]]); yn: ''Lyts Frisia'', juny)
* 2003: ''Us Grutte Foarsjonger Gysbert Japix: Dichter en Skriuwer Berne yn 1603, Betocht yn 2003'' (ynlieding op titelside fan: ''Einkonsert fan it Gysbert Japixbetinkingsjier, 1603-2003: Lit Us Nochris Swiet Muzykje'', 16 nov.)
* 2004: ''Fersen fan Obe Kinne No oer de Globe: Ingelsktalige Blomlêzing Postma Frysk Salút oan de Wrâld'' (besprek fan ''What the Poet Must Know'', in Ingelsktalige blomlêzing fan 'e fersen fan [[Obe Postma]] troch [[Anthony Paul]] mei in ynlieding troch [[Jabik Veenbaas]]; yn: it ''Frysk Deiblêd'', 7 july)

====Oar====
* 2012: ''De striid tusken Froasken en Mûzen: Audioboek'' ([[audioboek]], foarlêzen troch Klaas Bruinsma)

==Prizen==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Jier
! Priis
! Kategory
! Foar
|-
|'''1993'''
|[[dr. Obe Postmapriis]]
|bêste oersetting
|''Sofoklês: Trije Trageedzjes'' (''[[Filoktêtês]]'' / ''[[Kening Oidipoes]]'' / ''[[Oidipoes yn Kolonos]]'')
|-
|'''1993'''
|Kultuerpriis fan [[Gaasterlân-Sleat]]
|n.f.t.
|fertsjinsten foar it behâld fan de [[Frysk]]e [[taal]]
|-
|'''2005'''
|[[dr. Obe Postmapriis]]
|bêste oersetting
|oersettings fan it [[Midfrysk]] nei modern [[Frysk]] yn it tinkboek fan [[Gysbert Japix]] (''Gysbert Japix: Een Keuze uit Zijn Werk'')&lt;br&gt; oersetting út it [[Latyn]] nei it [[Frysk]] fan ''[[Lânwurk]]'' fan [[Fergilius]]&lt;br&gt; oersetting út it [[Aldgryksk]] nei it [[Frysk]] fan 'e ''[[Ilias]]'' en de ''[[Odyssee]]'' fan [[Homêros]]
|-
|'''2007'''
|[[Sulveren Anjer]]
|n.f.t.
|ynset foar de [[Frysk]]e [[taal]] en [[kultuer]]
|}

== Keppelings om utens ==
* [http://members.chello.nl/e.hoekstra8/elf.htm Oersettings fan Klaas Bruinsma by de stifting Elektroanyske Letteren Fryslân]
* [https://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=brui019 Klaas Bruinsma yn de [[DBNL]]]
* [http://www.erfgoed-fundaasje.nl/bruinsma-tsjom/kertiersteat-klaes-ennes-bruinsma/ Kertiersteat Klaes Ennes Bruinsma]

==Mear oer Klaas Bruinsma==
* [[Teake Oppewal]]: [https://www.dbnl.org/tekst/_jaa004201901_01/_jaa004201901_01_0007.php Levensbericht Klaas Bruinsma]. Yn: ''Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, 2018-2019'' (2020), side 62-80

{{boarnen|boarnefernijing=
&lt;references/&gt;
----
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bce9c2 Biografy fan Klaas Bruinsma op 'e literatuerdokumintaasjeside fan Tresoar]
}}

{{DEFAULTSORT:Bruinsma, Klaas (oersetter)}}
[[Kategory:Frysk oersetter]]
[[Kategory:Oersetter nei it Frysk]]
[[Kategory:Frysk dichter]]
[[Kategory:Frysk publisist]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Sulveren Anjer]]
[[Kategory:Aldemardum]]
[[Kategory:Persoan berne yn Easterein]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn Drachten]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1931]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 2018]]</text>
      <sha1>1lehfssmijbiwpea62q7dd0p5ixl3j4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Moskeftigen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5207</id>
    <revision>
      <id>1243299</id>
      <parentid>1229928</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T07:02:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>famyljenamme oanpast, sjoch oerlis Chathammiggesnapper</comment>
      <origin>1243299</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32165" sha1="dfed43oqqf5xqeyuytc9c1i4bm6ul9y" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks bisteryk
| namme               = moskeftigen
| ôfbylding           = Passeriformes-01v01.jpg
| ôfbyldingsbreedte   =
| ôfbyldingstekst     = 
| takson1             = 
| namme1              =
| takson2             = [[ryk (taksonomy)|ryk]]:
| namme2              = [[dieren]] (''Animalia'')
| takson3             = [[stamme (taksonomy)|stamme]]:
| namme3              = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
| takson4             = [[ûnderstamme]]:
| namme4              = [[wringedieren]] (''Vertebrata'')
| takson5             = [[klasse (taksonomy)|klasse]]:
| namme5              = [[fûgels]] (''Aves'')
| takson6             = [[ûnderklasse]]:
| namme6              = [[moderne fûgels]] (''Neornithes'')
| takson7             = [[tuskenklasse]]:
| namme7              = [[nijkakigen]] (''Neognathae'')
| takson8             = [[boppeskift]]:
| namme8              = [[nije fûgels]] (''Neoaves'')
| takson9             = sûnder rang'':
| namme9              = [[lânfûgels]] (''Telluraves'')
| takson11            = ''sûnder rang'':
| namme11             = [[súdfûgels]] (''Australaves'')
| takson12            = ''sûnder rang'':
| namme12              = [[mosk- en pappegaai-eftigen]]&lt;br&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;(''Psittacopasserae'')
| takson13            = [[skift]]:
| namme13             = '''moskeftigen''' (''Passeriformes'')
| takson14            = 
| namme14             =
| takson15            = 
| namme15             =
| takson16            = 
| namme16             =
| takson17            = 
| namme17             =
| takson18            = 
| namme18             =
| takson19            = 
| namme19             =
| beskriuwer, jier    = [[Linnaeus]], 1758
| soarten             = 
| lânkaart            = 
| lânkaarttekst       = 
| lânkaartbreedte     = 
| lânkaarttekst_links = 
}}
De '''moskeftigen''' ([[wittenskiplike namme]]: ''Passeriformes'') foarmje in [[skift]] fan 'e [[klasse (taksonomy)|klasse]] fan 'e [[fûgels]] (''Aves''). Mei 148 [[famylje (taksonomy)|famyljes]] en 6.746 identifisearre [[soarte]]n &lt;small&gt;(teljier: 2025)&lt;/small&gt; is dit fierwei it grutste fûgelskift, dat sa'n 60% fan alle likernôch 11.000 fûgelsoarten omfiemet. It befettet ek fan alle [[klade]]n fan op lân libjende [[wringedieren]] it grutste ferskaat oan uterlike foarmen. Nettsjinsteande dat binne de moskeftigen nei alle gedachten ien fan 'e jongste groepen fûgels, dy't har wierskynlik yn it [[Paleoseen|Let-Paleoseen]] of it [[Eoseen|Ier-Eoseen]] (59–40&amp;nbsp;miljoen&amp;nbsp;[[jier]] lyn) op it [[súdlik healrûn]] [[evolúsje|ûntjûn]] hawwe. Tsjintwurdich hawwe de moskeftigen in [[kosmopolityske fersprieding]].

Ien fan wichtichste skaaimerken fan dizze fûgels is dat de [[poat]]en [[anisodaktyly|anisodaktyl]] binne, wat sizze wol dat der trije [[tean]]nen foarút wize en ien efterút. Dat is in handige konfiguraasje om op in [[tûke (beam)|tûke]] te sitten, en yn oare [[talen]] wurdt dêr yn 'e namme fan moskeftigen ek wol nei ferwiisd (bgl. [[Nederlânsk]] ''roestvogels'' of [[Ingelsk]] ''perching birds''). De measte moskeftigen hawwe in [[omnivoar]] of [[ynsektivoar]] dieet. [[Taksonomy]]sk is it skift opdield yn trije [[ûnderskift]]en: de inkeld yn [[Nij-Seelân]] libjende [[rotstomke-eftigen]] (''Acanthisitti''), de [[krytfûgels]] (''Tyranni''), dy't yn har [[ferspriedingsgebiet|fersprieding]] foar it meastepart beheind binne ta de [[Nije Wrâld]], en de mear algemien foarkommende [[sjongfûgels]] (''Passeri'').

==Taksonomy==
De moskeftigen waarden as [[skift]] al yn [[1758]] yntrodusearre troch de [[Sweden|Sweedske]] [[biolooch]] en [[taksonoom]] [[Carolus Linnaeus]] yn 'e tige ynfloedrike tsiende [[edysje]] fan syn ''[[Systema Naturæ]]''. De [[wittenskiplike namme]] dy't er foar dizze fûgels betocht, ''Passeriformes'', is in gearlûking fan twa [[Latyn]]ske [[wurd]]en: ''passer'', dat &quot;[[mosk]]&quot; betsjut, en ''formis'', mei de betsjutting &quot;foarme (as)&quot;.
[[File:House_sparrow_male_in_Prospect_Park_(53532).jpg|left|thumb|250px|In [[mosk]] (''Passer domesticus'').]]

It skift fan 'e moskeftigen bestiet anno [[2025]] út 6.746 identifisearre [[soarte]]n (wêrfan't teminsten 22 relatyf resint [[útstjerren (biology)|útstoarn]] binne). Dat komt del op sa'n 60% fan alle likernôch 11.000 fûgelsoarten, en de moskeftigen foarmje sadwaande fierwei it grutste fan alle fûgelskiften. Se omfiemje fan alle [[klade]]n fan op lân libjende [[wringedieren]] ek it grutste ferskaat oan uterlike foarmen. 

De soarten binne ferdield oer 148 [[famylje (taksonomy)|famyljes]] en trije [[ûnderskift]]en: de [[rotstomke-eftigen]] (''Acanthisitti''), de [[krytfûgels]] (''Tyranni'' of ''Suboscines'') en de [[sjongfûgels]] (''Passeri'' of ''Oscines''). De rotstomke-eftigen of Nijseelânske tomke-eftigen binne petiterich lytse fûgeltsjes dy't yn harren [[ferspriedingsgebiet|fersprieding]] beheind binne ta [[Nij-Seelân]]. It is mar in lyts groepke fan twa libbene en fiif resint [[útstjerren (biology)|útstoarne]] soarten yn ien inkele famylje. De krytfûgels foarmje in groep fan persiis 1.400 soarten &lt;small&gt;(teljier: 2025)&lt;/small&gt; ferdield oer 18&amp;nbsp;famyljes. Utsein de famyljes dy't ûnderbrocht binne yn it [[tuskenskift]] fan 'e [[krytfûgels fan de Alde Wrâld|krytfûgels fan 'e Alde Wrâld]] (''Eurylaimides''), libje se inkeld yn [[Noard-Amearika|Noard]]- en [[Súd-Amearika]]. De mear algemien foarkommende [[sjongfûgels]] (''Passeri'' of ''Oscines'') foarmje de grutste groep, mei 5.339&amp;nbsp;soarten yn 129&amp;nbsp;famyljes.
[[File:Rock_wren.jpg|right|thumb|250px|In [[rotstomke]] (''Xenicus gilviventris'') út [[Nij-Seelân]].]]

==Evolúsje==
De [[evolúsje|evolúsjonêre ûntwikkeling]] fan 'e moskeftigen en de relaasjes tusken de ûnderskate famyljes yn it skift bleau oant yn 'e lette [[tweintichste iuw]] wakker riedselich. Oant dy tiid waarden de moskeftigen gearklofte op basis fan [[morfology]]ske (uterlike) skaaimerken dy't, sa is no bekend, foar in grut diel it gefolch binne fan [[konverginte evolúsje]] ynstee fan in neie [[genetysk]]e konneksje. Om in foarbyld te jaan: de [[tomkefûgels]] (''Troglodytidae'') fan [[Jeraazje]] en de [[Nije Wrâld]], de [[elfkefûgels]] (''Maluridae'') fan [[Austraalje (kontinint)|Austraalje]] en de [[rotstomkefûgels]] (''Acanthisittidae'') fan [[Nij-Seelân]] sjogge der min ofte mear itselde út en [[hâlde en drage]] har op gelikense wize, mar se binne hielendal net nau besibbe en hearre ta tige ferskillende dielen fan it skift fan 'e moskeftigen. Feitliks is it sa dat de neamde groepen sa min oaninoar besibbe binne as binnen ien-en-itselde skift mar mooglik is.

[[Foarútgong]] yn 'e [[molekulêre biology]] en bettere [[paleobiogeografy]]ske gegevens leveren stadichoan in dúdliker plaatsje op fan 'e oarsprong en evolúsje fan 'e moskeftigen. Dêrtroch waarden [[molekulêr]]e oerienkomsten, [[morfology]]ske likenissen en opdobbe [[fossilen]] mei-inoar yn oerienstimming brocht. It tinken mank saakkundigen is no dat de earste moskeftigen har ûntjoegen op it [[súdlik healrûn]] yn it yn it [[Paleoseen|Let-Paleoseen]] (59–56&amp;nbsp;miljoen&amp;nbsp;[[jier]] lyn) of it [[Eoseen|Ier-Eoseen]] (56–40&amp;nbsp;miljoen&amp;nbsp;jier lyn).
[[File:Corvus_corax.001_-_Tower_of_London.JPG|left|thumb|250px|In [[raven]] (''Corvus corax''), ien fan 'e grutste moskeftigen.]]

De earste diversifiëarring fan 'e moskeftigen foel gear mei de skieding fan 'e súdlike [[wrâlddiel]]en yn it Ier-Eoseen. De [[rotstomke-eftigen]] (''Acanthisitti'') wiene de earsten dy't isolearre rekken yn wat letter [[Nij-Seelân]] wurde soe, en de twadde grutte spjalting wie tusken de [[krytfûgels]] (''Tyranni'' of ''Suboscines'') yn [[Súd-Amearika]] en de [[sjongfûgels]] (''Passeri'' of ''Oscines'') yn [[Austraalje (wrâlddiel)|Austraalje]]. Op dat lêste kontinint ûntjoegen de iere moskeftigen har ta in grut ferskaat oan foarmen. In wichtige tûke fan 'e sjongfûgels, it [[lytsskift]] fan 'e [[moskfûgeleftigen en sibben]] (''Passerida''), fersprate him sa'n 40&amp;nbsp;miljoen&amp;nbsp;jier lyn út Austraalje wei oer [[Jeraazje]] en [[Afrika]]. Fan dy tiid ôf fûn der in yngeande [[biogeografy]]ske ferminging plak, wêrby't soarten út it noarden weromkearden nei it suden, soarten út groepen dy't yn it suden bleaun wiene letter dochs noch nei it noarden kamen, en soarten út 'e [[Alde Wrâld]] de [[Nije Wrâld]] berikten en oarsom.

==Uterlike skaaimerken==
De measte moskeftigen binne lytser as de leden fan 'e measte oare fûgelskiften. De grutste en swierste moskeftigen binne de [[groubekraven]] (''Corvus crassirostris'') út 'e [[Hoarn fan Afrika]] en de gewoane [[raven]] (''Corvus corax''), dy't beiden mear as 70&amp;nbsp;[[sm]] lang en 1&lt;sup&gt;&lt;small&gt;1&lt;/small&gt;&lt;/sup&gt;/&lt;sub&gt;&lt;small&gt;2&lt;/small&gt;&lt;/sub&gt;&amp;nbsp;[[kg]] swier wurde kinne. De [[lierfûgel]] (''Menura novaehollandiae'') en beskate [[paradysfûgels]] (''Paradisaeidae'') hawwe lykwols in gruttere lingte as harren oermjitte lange [[sturt]][[fear (fûgels)|fearren]] meirekkene wurde. De lytste moskeftige is de [[koartsturtdwerchtiran]] (''Myiornis ecaudatus''), mei in lingte fan 6&lt;sup&gt;&lt;small&gt;1&lt;/small&gt;&lt;/sup&gt;/&lt;sub&gt;&lt;small&gt;2&lt;/small&gt;&lt;/sub&gt;&amp;nbsp;sm en in gewicht fan 4,2&amp;nbsp;[[gram (gewicht)|g]].
[[File:Cardinal.jpg|right|thumb|250px|In [[reade kardinaal]] (''Cardinalis cardinalis'') út [[Noard-Amearika]].]]

Moskeftigen hawwe [[anisodaktyly|anisodaktyle]] [[poat]]en, d.w.s. mei fjouwer [[tean]]nen, wêrfan't trije foarút wize en ien efterút. De eftertean is lang en sit oan 'e poat fêst op likernôch deselde hichte as de foarteannen. Dy foarm is ideaal foar it fêstgripen fan [[tûke (beam)|tûken]] of [[twiich]]jes om dêr op te sitten mei in rjochtoppige [[lichemshâlding]]. Dêrfandinne dat de moskeftigen yn beskate oare [[talen]] nammen hawwe dy't nei dat skaaimerk ferwize, lykas yn it [[Nederlânsk]] ''roestvogel'' (fan ''roesten'', &quot;rêste&quot;, dus sitte) en yn it [[Ingelsk]] ''perching bird'' (''to perch'' betsjut &quot;rjochtop sitte&quot;). De teannen fan moskeftigen hawwe gjin [[swimflues|swimfluezzen]], mar by guon leden fan 'e [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[kotingafûgels]] (''Cotingidae'') binne de twadde en trêde foartean foar it earste trêdepart oaninoar fêst groeid.

De [[skonk]]en fan moskeftigen hawwe in adaptaasje dy't rjochtop sitten makliker makket. In [[piis]] oan 'e efterkant fan 'e skonk, dy't fan 'e ûnderkant fan 'e teannen nei de [[spier]] efter de [[tibiotarsus]] rint, lûkt automatysk strak as de skonk bûgd wurdt. Dêrtroch krôlje de teannen út harsels om in tûke hinne as de fûgel dêrop lânet. It jout moskeftigen ek it fermogen om te [[sliep]]en wylst se op in tûke sitte sûnder dat de gryp fan 'e teannen yn 'e sliep fersloppet en de fûgel fan 'e tûke ôfrûgelet. 
[[File:Superb_lyrbird_in_scrub.jpg|left|thumb|250px|In [[mantsje]] fan 'e [[lierfûgel]] (''Menura novaehollandiae'') út [[Austraalje (lân)|Austraalje]].]]

De measte moskeftigen hawwe tolve [[sturt]]fearren, mar de lierfûgel hat der sechstjin, en ferskate leden fan 'e grutte famylje fan 'e [[ûnefûgels]] (''Furnariidae'') hawwe der mar tsien, acht of sels seis. Soarten dy't oanpast binne foar it [[klimmen|beklimmen]] fan [[beamstam]]men, lykas [[beamkrûpers]] (''Certhiidae'') en [[blauspjochtfûgels]] (''Sittidae''), hawwe stive sturtfearren, dy't se brûke om by it klimmen op te stypjen. Ekstreem lange sturtfearren komme foar by û.o. de [[lierfûgels]] (''Menuridae'') en de [[paradysfûgels]] (''Paradisaeidae''), en tsjinje om mei te pronkjen by de [[balts]].

==Libbenswize==
Ien fan 'e bekendste skaaimerken fan moskeftigen is it fermogen ta it produsearjen fan [[fûgelsang]], dat by harren fan alle fûgelskiften it bêste ûntwikkele is. De nei dat fermogen ferneamde [[sjongfûgels]] (''Passeri'' of ''Oscines'') hawwe fan alle fûgels de grutste behearsking fan 'e [[spier]]en dy't harren [[syrinks (orgaan)|syrinks]] bestjoere, en kinne dêrtroch in grut ferskaat oan sang fuortbringe. Guon fûgels, lykas de [[ljurk]] (''Alauda arvensis'') en it [[gealtsje]] (''Luscinia megarhynchos''), steane dêr by útstek om bekend. Oaren, lykas de ferskate soarten [[krieën]], bringe ek in grut ferskaat oan lûden fuort, mar dy klinke foar it [[minsklik]] [[gehoar]] alhiel net [[muzyk|muzikaal]] en wurde omskreaun as '[[krassen (krie-eftigen)|krassen]]'. Guon soarten, lykas de [[lierfûgels]] (''Menuridae'') út [[Austraalje (lân)|Austraalje]], binne earsten neibearders, dy't net inkeld de sang fan oare fûgelsoarten imitearje kinne, mar ek sekuer lûden neidwaan kinne dy't net fan natuere foarkomme, lykas in startende [[auto]] of in [[keatlingseage]]. De sang fan moskeftigen is ornaris bedoeld om, benammen yn 'e [[peartiid]], it [[territoarium (biology)|territoarium]] ôf te beakenjen of om in [[pearing]]spartner te lokjen.
[[File:Eurasian_blue_tit_Lancashire_2.jpg|right|thumb|250px|In [[blaumies]] (''Cyanistes caeruleus'') út [[Jeraazje]].]]

De measte moskeftigen lizze [[kleur]]e aaien, yn tsjinstelling ta soarten út oare fûgelskiften, dy't ornaris [[wite]] aaien lizze. Utsûnderings op dy regel binne fierders inkeld [[nêst (fûgels)|grûnnêstelders]] lykas de [[wilstereftigen]] (''Charadriiformes'') en de [[nachtsweleftigen]] (''Caprimulgiformes''), dy't ferlet hawwe fan [[kamûflaazje]] om 'e aaien net opfalle te litten, en teffens beskate [[briedparasitêre koekoeken]] (''Cuculinae''), wêrfan't de aaien op dy fan 'e gasthear lykje moatte. It tal aaien fariëarret by moskeftigen nei soarte. Party gruttere soarten, lykas de lierfûgels, lizze mar ien aai, wylst de measte lytsere soarten yn [[waarm]]ere [[klimaten]] 2–5&amp;nbsp;aaien en yn [[kâld]]ere klimaten 5–12&amp;nbsp;aaien lizze. De leden fan 'e famylje fan 'e [[widafûgels]] (''Viduidae'') bouwe sels gjin [[nêst (fûgels)|nêsten]], mar binne [[briedparasyt|briedparasiten]] dy't har aaien yn 'e nêsten fan oare fûgelsoarten lizze. Datselde jildt foar de [[koekoekswever]] (''Anomalospiza imberbis'') en beskate soarten út it [[skaai (taksonomy)|skaai]] fan 'e [[kowefûgels]] (''Molothrus'').

De [[fûgelpyk|piken]] fan moskeftigen binne [[nêstbliuwers]], dy't [[blinens|blyn]], keal en helpleas út it [[aai]] komme. Se hawwe dêrom ferlet fan yngeande soarch fan 'e [[âlden]]. De measte moskeftigen binne [[omnivoar]]en of [[ynsektivoar]]en. Se frette sawol oare [[bisten]] (ornaris [[ynsekten]] en oar lyts [[wringeleas]] [[dierte]]) as [[plant]]aardich guod.

==Skiftopbou==
De [[famylje (taksonomy)|famyljes]] út 'e ûndersteande klassifikaasje binne deselden dy't erkenning genietsje fan 'e [[Ynternasjonale Uny fan Ornitologen]] (IOU). De ferdieling yn [[ûnderskift]]en is al lang dúdlik en stiet fêst. De ferdieling yn [[tuskenskift]]en, [[lytsskift]]en en [[boppefamylje]]s folget de [[fylogeny|fylogenetyske analyze]] dy't yn [[2019]] publisearre waard troch Carl Oliveiros ''et al.'' 

&lt;small&gt;(N.B.: de oantallen soarten binne rûchwei, fral by de gruttere famyljes.)&lt;/small&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width: 780px;&quot;
|- style=&quot;vertical-align: top;&quot;
| scope=&quot;row&quot; style=&quot;width: 50%; background-color: Honeydew;&quot; | {{Stambeam2}}
* skift '''moskeftigen''' (''Passeriformes'')
** ûnderskift [[rotstomke-eftigen]] of Nijseelânske tomke-eftigen (''Acanthisitti'')
*** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[rotstomkefûgels]] of Nijseelânske tomkefûgels (''Acanthisittidae'') &lt;small&gt;- 2 libbene en 5 resint útstoarne soarten&lt;/small&gt;
** {{Stambeam2/ein tûke}}ûnderskiftekloft [[sjongfûgeleftigen]] (''Eupasseres'')
*** ûnderskift [[krytfûgels]] of raasfûgels (''Tyranni'', syn. ''Suboscines'')
**** tuskenskift [[krytfûgels fan de Alde Wrâld]] (''Eurylaimides'')
***** boppefamylje [[pitta-eftigen]] (''Pittoidea'')
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[pittafûgels]] (''Pittidae'') &lt;small&gt;- 44 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[breedbekeftigen]] (''Eurylaiminoidea'')
****** famylje [[Afro-Aziatyske breedbekken]] (''Calyptomenidae'') &lt;small&gt;- 6 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[asityfûgels]] (''Philepittidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[gewoane breedbekken]] (''Eurylaimidae'') &lt;small&gt;- 10 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[breedbekmanakinfûgels]] (''Sapayoidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
**** {{Stambeam2/ein tûke}}tuskenskift [[krytfûgels fan de Nije Wrâld]] (''Tyrranides'')
***** lytsskift [[tiraneftigen]] (''Tyrannida'')
****** famylje [[kotingafûgels]] (''Cotingidae'') &lt;small&gt;- 66 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[kroantiranfûgels]] (''Onychorhynchidae'') &lt;small&gt;- 7 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[manakinsûgels]] (''Pipridae'') &lt;small&gt;- 55 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[skerpsnaffelfûgels]] (''Oxyruncidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[tiranfûgels]] (''Tyrannidae'') &lt;small&gt;- 447 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[tityrafûgels]] (''Tityridae'') &lt;small&gt;- 37 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}lytsskift [[ûnefûgeleftigen]] (''Furnariida'')
****** famylje [[eamellysters]] (''Formicariidae'') &lt;small&gt;- 12 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[eamelpittafûgels]] (''Grallariidae'') &lt;small&gt;- 70 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[eamelskateksterfûgels]] (''Thamnophilidae'') &lt;small&gt;- 238 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[langpoatefretterfûgels]] of nevefretterfûgels (''Conopophagidae '') &lt;small&gt;- 12 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[moanneslûperfûgels]] (''Melanopareiidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[tapakûlofûgels]] (''Rhinocryptidae'') &lt;small&gt;- 65 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[ûnefûgels]] (''Furnariidae'') &lt;small&gt;- 321 soarten&lt;/small&gt;
*** {{Stambeam2/ein tûke}}ûnderskift [[sjongfûgels]] (''Passeri'', syn. ''Oscines'')
**** tuskenskift [[lierfûgeleftigen]] (''Menurides'')
***** famylje [[lierfûgels]] (''Menuridae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[toarnkrûperfûgels]] (''Atrichornithidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
**** {{Stambeam2/ein tûke}}tuskenskiftekloft [[echte sjongfûgels]] (''Euoscines'') 
***** tuskenskift [[prieelfûgeleftigen]] (''Climacterides'')
****** famylje [[Australyske krûperfûgels]] (''Climacteridae'') &lt;small&gt;- 7 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[prieelfûgels]] (''Ptilonorhynchidae'') &lt;small&gt;- 27 soarten&lt;/small&gt;
***** tuskenskift [[stobberinnereftigen]] (''Othonychides'')
****** famylje [[stobberinnerfûgels]] (''Orthonychidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[ûnechte babbelderfûgels]] (''Pomatostomidae'') &lt;small&gt;- 5 soarten&lt;/small&gt;
***** tuskenskift [[huningitereftigen]] (''Meliphagides'')
****** famylje [[Australyske sjongfûgels]] (''Acanthizidae'') &lt;small&gt;- 67 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[boarstelfûgels]] (''Dasyornithidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[diamantfûgels]] (''Pardalotidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[elfkefûgels]] (''Maluridae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[huningiterfûgels]] (''Meliphagidae'') &lt;small&gt;- 186 soarten&lt;/small&gt;
***** tuskenskift [[krie-eftigen]] (''Corvides'')
****** boppefamylje [[beamrinnereftigen]] (''Neosittoidea'')
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[beamrinnerfûgels]] (''Neosittidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** boppefamylje [[kwartellystereftigen]] (''Cinclosomatoidea'')
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[kwartellysters en juwielbabbelders]] (''Cinclosomatidae'') &lt;small&gt;- 11 of 12 soarten&lt;/small&gt; 
****** boppefamylje [[rûpfûgeleftigen]] (''Campephagoidea'')
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[rûpfûgels]] (''Campephagidae'') &lt;small&gt;- 93 soarten&lt;/small&gt;
****** boppefamylje [[wytkopeftigen]] (''Mohouoidea'')
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[wytkopfûgels]] (''Mohouidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** boppefamylje [[boskskatekstereftigen]] (''Malaconotoidea'')
******* famylje [[boatsnaffelfûgels]] (''Machaerirhynchidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[Borneoboarstelkopfûgels]] (''Pityriaseidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* famylje [[boskskateksters, tsjagra's en fiskalen]] (''Malaconotidae'') &lt;small&gt;- 50 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[fangafûgels]] (''Vangidae'') &lt;small&gt;- 40 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[ioarafûgels]] (''Aegithinidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[lelmiggesnapperfûgels]] (''Platysteiridae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[skobde groukopfûgels]] (''Rhagalogidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[spitsfûgels en oargelfûgels]] (''Artamidae'') &lt;small&gt;- 24 soarten&lt;/small&gt;
****** boppefamylje [[echte krie-eftigen]] (''Corvoidea'')
******* famylje [[drongofûgels]] (''Dicruridae'') &lt;small&gt;- 28 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[ifritafûgels]] (''Ifritidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* famylje [[kriefûgels]] (''Corvidae'') &lt;small&gt;- 139 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[Maleiske toefgaaifûgels]] (''Platylophidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* famylje [[monarchfûgels]] (''Monarchidae'') &lt;small&gt;- 107 libbene en 4 resint útstoarne soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[paradysfûgels]] (''Paradisaeidae'') &lt;small&gt;- 45 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[paradyspittafûgels]] (''Melampittidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[skateksterfûgels]] of wurgerfûgels (''Laniidae'') &lt;small&gt;- 34 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[slyknêstkriefûgels]] (''Corcoracidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[waaiersturtfûgels]] (''Rhipiduridae'') &lt;small&gt;- 55 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[gielegou-eftigen]] (''Orioloidea'')
******* famylje [[beiepikkerfûgels]] (''Paramythiidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[fireofûgels]] (''Vireonidae'') &lt;small&gt;- 62 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[gielegoufûgels]] (''Oriolidae'') &lt;small&gt;- 41 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[groukoppen en fluiters]] (''Pachycephalidae'') &lt;small&gt;- 69 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[harlekyngroukopfûgels]] (''Falcunculidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[lelgroukopfûgels]] (''Eulacestomatidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* famylje [[oreoikafûgels]] (''Oreoicidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[swypfluiterfûgels]] (''Psophodidae'') &lt;small&gt;- 6 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}tuskenskift [[echte moskeftigen]] (''Passerides'')
****** lytsskift [[huningjagereftigen]] (''Melanocharitida'')
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[huningjagerfûgels]] (''Melanocharitidae'') &lt;small&gt;- 11 soarten&lt;/small&gt;
****** lytsskift [[satynfûgeleftigen]] (''Cnemophilida'')
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[satynfûgels]] (''Cnemophilidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** lytsskift [[Australazyske miggesnappers]] (''Petroicida'')
******* famylje [[Australyske miggesnapperfûgels]] (''Petroicidae'') &lt;small&gt;- 51 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[gielbânhuningiters]] (''Notiomystidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[Nijseelânske lelfûgels]] (''Callaeidae'') &lt;small&gt;- 4 libbene soarten en 1 resint útstoarne soarte&lt;/small&gt;
****** lytsskift [[ralbabbeldereftigen]] (''Eupetida'')
******* famylje [[kealkopkriefûgels]] (''Picathartidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******* famylje [[ralbabbelderfûgels]] (''Eupetidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[rotsspringerfûgels]] (''Chaetopidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
****** lytsskift [[miggesnappereftigen]] (''Muscicapida'')
******* boppefamylje [[goudtoeffûgels]] (''Reguloidea'')
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[goudtoefkes]] (''Regulidae'') &lt;small&gt;- 6 soarten&lt;/small&gt;
******* boppefamylje [[beamkrûperfûgels]] (''Certhioidea'')
******** famylje [[beamkrûpers]] (''Certhiidae'') &lt;small&gt;- 9 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[blauspjochten]] (''Sittidae'') &lt;small&gt;- 29 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[bûnte beamkrûpers]] (''Salpornithidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[miggefangers]] (''Polioptilidae'') &lt;small&gt;- 22 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[muorrekrûpers]] of rotskrûpers (''Tichodromidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[tomkefûgels]] (''Troglodytidae'') &lt;small&gt;- 96 soarten&lt;/small&gt;
******* boppefamylje [[miggesnapperfûgels]] (''Muscicapoidea'')
******** famylje [[elachoerafûgels]] (''Elachuridae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[lysterfûgels]] (''Turdidae'') &lt;small&gt;- 193 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[miggesnappers]] (''Muscicapidae'') &lt;small&gt;- 357 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[oksepikkerfûgels]] (''Buphagidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[protterfûgels]] (''Sturnidae'') &lt;small&gt;- 128 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[spotlysterfûgels]] (''Mimidae'') &lt;small&gt;- 34 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[wetterlysterfûgels]] (''Cinclidae'') &lt;small&gt;- 5 soarten&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[pestfûgeleftigen]] (''Bombycilloidea'')
******** famylje [[beigroukopfûgels]] (''Hylocitreidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[Hawaïaanske huningiters]] (''Mohoidae'') † &lt;small&gt;- 7 resint útstoarne soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[palmhipperfûgels]] (''Dulidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[pestfûgels]] of lakfûgels (''Bombycillidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[sidemiggesnapperfûgels]] (''Ptiliogonatidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[sidesturtfûgels]] (''Hypocoliidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** lytsskift [[moskfûgeleftigen en sibben]] (''Passerida'')
******* boppefamylje [[goarsfûgeleftigen]] (''Emberizoidea'')
******** famylje [[Amerikaanske goarsfûgels]] (''Passerellidae'') &lt;small&gt;- 140 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[Amerikaanske sjongers]] (''Parulidae'') &lt;small&gt;- 120 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[gielboarstsjongerfûgels]] (''Icteriidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[goarsfûgels]] (''Emberizidae'') &lt;small&gt;- 44 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[hippertangarefûgels]] (''Calyptophilidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[Hispanjoalasjongers]] (''Phaenicophilidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[iisfinkfûgels]] of snie- en iisfinken (''Calcariidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[kardinaalfûgels]] (''Cardinalidae'') &lt;small&gt;- 53 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[Kubaanske sjongers]] (''Teretistridae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[Portorikaanske tangarefûgels]] (''Nesospingidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[spindalissen]] (''Spindalidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[tangarefûgels]] (''Thraupidae'') &lt;small&gt;- 393 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[tomkelysterfûgels]] (''Zeledoniidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[troepiaalfûgels]] (''Icteridae'') &lt;small&gt;- 108 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[troepiaaltangarefûgels]] (''Rhodinocichlidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[ûnechte tangarefûgels]] (''Mitrospingidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[moskfûgeleftigen]] (''Passeroidea'')
******** famylje [[Afrikaanske sûkerfûgels]] (''Promeropidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[basterthuningfûgels]] (''Dicaeidae'') &lt;small&gt;- 56 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[blaurêchfûgels]] (''Irenidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[blêdfûgels]] (''Chloropseidae'') &lt;small&gt;- 12 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[finkfûgels]] (''Fringillidae'') &lt;small&gt;- 235 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[graupiperfûgels]] (''Prunellidae'') &lt;small&gt;- 12 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[huningsûgers]] (''Nectariniidae'') &lt;small&gt;- 152 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[moskfûgels]] (''Passeridae'') &lt;small&gt;- 43 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[oranjekopsjongerfûgels]] (''Peucedramidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[piperfûgels]] (''Motacillidae'') &lt;small&gt;- 68 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[prachtfinken]] of astrildfûgels (''Estrildidae'') &lt;small&gt;- 140 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[przewalskireamoskfûgels]] of Przewalski's reamoskfûgels (''Urocynchramidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[smetkiellysterfûgels]] (''Modulatricidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[weverfûgels]] (''Ploceidae'') &lt;small&gt;- 122 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[widafûgels]] (''Viduidae'') &lt;small&gt;- 20 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}lytsskift [[sjongers fan de Alde Wrâld]] (''Sylviida'')
******* boppefamylje [[Afrikasjongereftigen]] (''Macrosphenoidea'')
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[Afrikasjongers]] (''Macrosphenidae'') &lt;small&gt;- 18 soarten&lt;/small&gt;
******* boppefamylje [[echte sjongers fan de Alde Wrâld]] (''Sylvioidea'')
******** famylje [[alsippefûgels]] (''Alcippeidae'') &lt;small&gt;- 10 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[babbelderfûgels]] (''Leiothrichidae'') &lt;small&gt;- 133 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[brilfûgels]] (''Zosteropidae'') &lt;small&gt;- 149 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[búlbúlfûgels]] (''Pycnonotidae'') &lt;small&gt;- 167 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[grousnaffelmiesfûgels]] (''Paradoxornithidae'') &lt;small&gt;- 38 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[hagekrûperfûgels]] (''Sylviidae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[timalia's]] (''Timaliidae'') &lt;small&gt;- 58 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[ûnechte timalia's]] (''Pellorneidae'') &lt;small&gt;- 68 soarten&lt;/small&gt;
******* boppefamylje [[imerkesjongereftigen]] (''Locustelloidea'')
******** famylje [[donakobiusfûgels]] (''Donacobiidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[gerssjongerfûgels]] (''Cisticolidae'') &lt;small&gt;- 168 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[imerkesjongerfûgels]] (''Locustellidae'') &lt;small&gt;- 67 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[pnoepygafûgels]] (''Pnoepygidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[reidsjongerfûgels]] of karrekytfûgels (''Acrocephalidae'') &lt;small&gt;- 57 libbene en 5 resint útstoarne soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[swelfûgels]] (''Hirundinidae'') &lt;small&gt;- 92 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[tetraka's]] (''Bernieridae'') &lt;small&gt;- 11 soarten&lt;/small&gt;
******* boppefamylje [[langsturtmieseftigen]] (''Aegithaloidea'')
******** famylje [[bosksjongerfûgels]] (''Phylloscopidae'') &lt;small&gt;- 81 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[elfmonarchfûgels]] (''Erythrocercidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[hylia's en dwerchmiesastrilden]] (''Hyliidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[langsturtmiesfûgels]] (''Aegithalidae'') &lt;small&gt;- 13 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[strewelsjongerfûgels]] (''Cettiidae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[woastynsjongerfûgels]] (''Scotocercidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******* boppefamylje [[ljurkeftigen]] (''Alaudoidea'')
******** famylje [[burdmantsjes]] (''Panuridae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
******** famylje [[ljurkfûgels]] (''Alaudidae'') &lt;small&gt;- 102 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[nikatorfûgels]] (''Nicatoridae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
******* {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[mieseftigen]] (''Paroidea'')
******** famylje [[pongmiezen]] (''Remizidae'') &lt;small&gt;- 11 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[elfmiggesnapperfûgels]] (''Stenostiridae'') &lt;small&gt;- 9 soarten&lt;/small&gt;
******** famylje [[hylioata's]] (''Hyliotidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
******** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[miesfûgels]] (''Paridae'') &lt;small&gt;- 61 soarten&lt;/small&gt;
{{Stambeam2/ein}}
|-
|}

==Keppelings om utens==
*[http://www.worldbirdnames.org IOC World Bird List - Version 11.1, jan 2021]
*[http://www.avionary.info Avionary - 50 Language Palaearctic Bird Names]

{{boarnen|boarnefernijing=
Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Passerine ''References'', op dizze side].
----
{{commonscat|Passeriformes}}
}}

[[Kategory:Moskeftige| ]] 
[[Kategory:Fûgelskift]]</text>
      <sha1>dfed43oqqf5xqeyuytc9c1i4bm6ul9y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Blije</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6348</id>
    <revision>
      <id>1243237</id>
      <parentid>1240036</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T13:02:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-57183-88</username>
        <id>60432</id>
      </contributor>
      <origin>1243237</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9803" sha1="mfxi81kei7djblvr483bxi9lvqm4hcn" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks stêd
| namme                       = 
| ôfbylding                   = Flag of Blije.svg
| ôfbyldingsbreedte           =
| ôfbyldingstekst             = [[Flagge fan Blije]]
| wapen                       = 
| ynwennertal                 = {{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|Blije}} &lt;small&gt;({{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|TXT=Year}})&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;https://opendata.cbs.nl/statline&lt;/ref&gt;
| oerflak                     = 12,73 km², wêrfan: &lt;br&gt; lân: 12,67 km² &lt;br&gt; wetter: 0,06 km² &lt;br&gt; 
| befolkingstichtens          = 65 ynw./km² 
| stêdekloft                  =
| hichte                      =
| lân                         = {{Flagge NL}} [[Nederlân]]
| bestjoerlike ienheid 1      = Provinsje
| namme bestjoerlike ienheid 1= [[Ofbyld:Frisian flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]] 
| bestjoerlike ienheid 2      = Gemeente
| namme bestjoerlike ienheid 2= [[Ofbyld:Flagge fan Noardeast-Fryslân.svg|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] 
| bestjoerlike ienheid 3      = 
| namme bestjoerlike ienheid 3= 
| bestjoerlike ienheid 4      = 
| namme bestjoerlike ienheid 4= 
| boargemaster                = 
| stedsyndieling              = 
| stifting                    = 
| postkoade                   = 9171
| tiidsône                    = [[UTC]] +1
| simmertiid                  = UTC +2
| koördinaten                 = {{Koördinaten yn tekst|53_21_05.6_N_5_51_40.8_E_scale:12500_type:landmark_region:NL|53° 21' N 5° 51' E}}
| webside                     = [https://blija.nu/ Side fan Blije]
| ôfbylding2                  = Hoofdstraat in Blije (Noardeast-Fryslân).jpg
| ôfbyldingstekst2            = ''Haadstrjitte''
| ôfbylding3                  =
| ôfbyldingstekst3            = 
| mapname                     = Fryslân
| lat_deg                     = 53   
| lat_min                     = 21
| lat_sec                     = 05.6
| lat_dir                     = N
| lon_deg                     = 5
| lon_min                     = 51
| lon_sec                     = 40.8
| lon_dir                     = E
}}
'''Blije''' is in doarp dat yn de gemeente [[Noardeast-Fryslân]] leit. Blije leit noardlik fan [[Ginnum]], noardeastlik fan [[Hegebeintum]] en [[Ferwert]], súdlik fan de [[Waadsee]] en súdwestlik fan [[Holwert]].

De buorskippen [[Boatebuorren]], [[Farebuorren]] en [[Easterbeintum]] hearre ek by Blije. Earder hearde [[Tsjissebuorren]] ek by Blije, mar dy buorskip bestiet net mear.

Blije hat {{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|Blije}} &lt;small&gt;({{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|TXT=Year}})&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;https://opendata.cbs.nl/statline&lt;/ref&gt; ynwenners.

== Etymology ==
De âldst bekende namme fan it doarps is 'Blytha' yn de 13e iuwske libbensbeskriuwing fan abt [[Freark fan Hallum]](† 1173). De betsjutting fan Blytha soe wêze: ''Doarp yn 't slyk''. Oaren tinke oan &quot;Blij&quot; (rêstich) en &quot;a&quot; (wetter), ''doarp oan rêstich wetter''. Neffens in oare ferklearring betsjut de namme ''blinkend slik''.&lt;ref&gt;Karel F. Gildemachter, Friese Plaatsnamen (Fryske Akademy) ISBN 978 90 330 064 3&lt;/ref&gt;

== Koarte skiednis ==
De âldst bekende [[grytman]] fan Ferwerderadiel hiet Tjaard fan Blije. 

De tsjerke en it tsjerkhôf lizze op in tige lege terp. De âlde bebouwing fan it doarp leit wat ôfsidich fan de tsjerke oan in krúspunt fan wegen nei [[Holwert]], [[Ferwert]] en ferspraad lizzende [[state]]s. Oan dy diken is de measte bebouwing ûntstien. By dat krúspunt wie it haventsje fan de [[Blijer Feart]]. Op in ôfgroeven terpke leit [[Farebuorren]] oan de Blijer Feart dat op de [[Schotanusatlas|Schotanuskaart]] fan 1684 al foarkomt. 

Alear stie Blije bekend foar syn flaaksbou. Der waard wol sein dat der yn Blije foar it earst mei begûn wie. Teffens wie der in [[sûkerei]]fabrykje dat yn 1927 tekene is troch [[Ids Wiersma]].

Sûnt [[2019]] leit Blije yn de [[Gemeente (bestjoer)|gemeente]] [[Noardeast-Fryslân]]. Foar dy tiid lei it [[doarp]] yn sawol de [[gritenij]] as de gemeente [[Ferwerderadiel]].

=== De herfoarme tsjerke ===
[[Ofbyld:Sint-Nicolaaskerk (Blije).jpg|thumb|left|250px|''Sint-Nikolkaastsjerke'']]
{{Apart|Nikolaastsjerke (Blije)}}
De tsjerke wie foar de [[reformaasje]] wijd oan [[Nikolaas fan Myra|Sint-Nikolaas]]. De toer moat yn 'e [[13e iuw]] boud wêze. Yn 1741 is er ferhege of is der in nij [[sealtek]] opsetten. De [[Gotyk|letgoatyske]] tsjerke moat om 1540 hinne boud wêze as in ferfanging fan in eardere tsjerke. It meubilêr stamt út de [[18e iuw]]. Yn de tsjerke lizze in pear sarken út de [[renêssânse]]. Dêrûnder falt ek de portretsark fan [[Vincent Lucas]].

=== De Stinzen ===
Blije hat fjouwer [[Stins|stinzen]] hân: [[Aebinga State (Blije)]], [[Unema State]], [[Scheltema State (Blije)|Scheltemastate]] en [[Monsma State (Blije)|Monsma State]]. Fan de lêste twa is neat mear bekend. Fan Aebinga is bekend dat yn 1510 Sjoerd fan Aebinga troud is mei Beits Humalda. Sûnt dy tiid neamden se harren Aebinga fan Humalda. It slachte is útstoarn mei Idsert Aebinga van Humalda (1754-1834). Aebinga van Humalda wie yn 'e geunst by kening [[Willem I fan Nederlân|Willem I]] en sa waard er gûverneur fan Fryslân. Hy hie niget oan de Fryske taal.

Fan de Unema's is Janko fan Unema bekend. Hy hat him tige ward tsjin de Saksers en [[Karel V fan it Hillige Roomske Ryk|Karel V]]. [[Grutte Pier]] hat him sels noch ris út syn finzenskip befrije moatten. Letter hat er him ûnderwurpen oan Karel V. Dy betroude it net hielendal en hat Unema earst mar ris in skoft fêst setten. Yn 1547 binne de Unema's útstoarn en in Unema State yn hannen fan de Aylva's kommen. Ek dizze staten binne ôfbrutsen. It plak fan Aebinga en Unema is noch oan te wizen.

=== Blije Bûtendyks ===
Yn Blije hie it [[wetterskip]] &quot;[[Blije Bûtendyks]]&quot; in kantoar. Dat wetterskip wie it lytste fan Fryslân (en Nederlân) en hie sa'n 100 hektare lân oan de waadkant fan it doarp.

== Mienskip ==
Under Blije falle [[Farebuorren]] (oan de [[Blijer Feart]]), [[Easterbeintum]] en [[Boatebuorren]]. It doarpsfeest mei optocht wurdt organisearre troch de Aktiviteitekommisje.
[[Ofbyld:Blijer Bellefleur Frans Ram Blija.jpg|thumb|260px|Monumintsje &quot;Blijer Bellefleur&quot; (Frans Ram)]]
=== Befolking ===
In ynwenner fan Blije wurdt Blijer of Blijster neamd. Blijers waarden eartiids foar &quot;Blijer Bellefleuren&quot; útskolden. De namme Blijer bellefleur is ferbûn oan in apelras dat yn Blije tylt waard. It apelras ferdwûn yn de 20e iuw, mar is fan âld intmateriaal op 'e nij kweekt.&lt;ref&gt;[https://www.rtvnof.nl/te-zien-in-nr-106-biodiversiteit-en-blijer-bellefleur/528048/ RTV NOF, 24 maaie 2021]&lt;/ref&gt; Yn 2015 waarden yn it ramt fan it opfleurjen fan it doarp yn it sintrum in tal Bellefleur-fruitbeammen plante.&lt;ref&gt;[https://www.landschapsbeheerfriesland.nl/nieuws/566-oplevering-project-romte-foar-blije.html Landschapsbeheer Friesland, 12 maaie 2015]&lt;/ref&gt; In keunstwurk fan [[Frans Ram]] betinkt de eartiidske tylt fan de Blijster bellefleur.&lt;ref&gt;[https://www.keunstwurk.nl/kunstobjecten/blijer-bellefleur/ Keunstwurk, oproppen 15 maart 2022]&lt;/ref&gt;

=== Befolkingsferrin ===
Neffens de folkstelling fan 1744 wiene der 472 ynwenners. [[Abraham Jacob van der Aa|Van der Aa]] komt om 1840 hinne op 990. De &quot;Ensyklopedy fan Fryslân&quot; (1958) jout 1250 oan, op 1 jannewaris 2014 wiene dat 839 ynwenners. It ynwennertal fan Blije hat te lijen hân fan jimmeroan minder wurk yn 'e lânbou.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:450px&quot;
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| Jier || 1954 || 1959 || 1964 || 1969 ||  1974 || 2005 || 2008 
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
|style=&quot;text-align:left;&quot;| '''Ynwenners''' || 1228 || 1184 || 1103 || 1028 || 1065 || 850 || 870 
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| Jier || 2015 ||2020 
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
|style=&quot;text-align:left;&quot;| '''Ynwenners''' || 835 || 845
|}

=== Tsjerklik libben ===
Blije hat trije tsjerken:
 
* [[Nikolaastsjerke (Blije)|Herfoarme gemeente]] Blije-Hegebeintum ([[Protestantske Tsjerke yn Nederlân|PKN]])
* Grifformearde tsjerke 'De Haven' 
* [[Grifformeard-frijmakke tsjerke (Blije)|Grifformeard-frijmakke tsjerke]]

Blije hie eartiids ek in [[Minnistetsjerke (Blije)|Fermanje]]. Dy tsjerke is yn 1935 sletten, mar likernôch trijefearn fan it gebou bestiet noch. Yn 1835 is der troch [[Hendrik de Cock]] in [[Ofskieding fan 1834|ôfskieden]] gemeente oprjochte, dy't yn 1843 gearfoege is mei dy fan [[Ferwert]]. Yn 1860 is der wer op 'e nij in ôfskieden gemeente oprjochte. Dy is letter wer opgien yn de [[Grifformearde Tsjerken yn Nederlân|Grifformearde Tsjerken]]. Sûnt 1946 is der yn Blije ek in [[Grifformearde Tsjerken frijmakke|Frijmakke Grifformearde Tsjerke]]. In protte foarmannen fan de frijmakken kamen út Blije of hienen dêr bannen mei. 

=== Ferienings ===
[[Ofbyld:Blije, Farrewei.jpg|thumb|260px|''Farrewei'']]
* [[Fuotbalferiening Blije]] - fuotbal
* [[Follybalferiening Blije]] - follybal
* [[De Slykstappers]] - shantykoar
* Waza-ari - judo
* Us Nocht - keatsen
* SVKV - gymnastyk

==== Sport en rekreaasje ====
Troch it doarp rint de Jeropeeske [[kuierrûte E9]], ek wol [[North Sea Trail]] of [[Frysk Kustpaad]] neamd. De E9 rint bylâns de kust fan [[Portugal]] nei de [[Baltyske steaten]].

== Ynfrastruktuer ==

=== Provinsjale Wei ===
Troch Blije rint de [[Provinsjale wei 357|N357]].

=== Bustsjinst ===
Troch Blije rint de folgjende busline:

* '''Line 60:''' [[Dokkum]] - [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] fia [[Ternaard]] en [[Stiens]]

De busline troch Blije wurdt fersoarge troch [[Qbuzz]]. 

=== Strjitten ===
Alle [[strjitten yn Blije]].

== Sjoch ek ==
* [[Fryske doarpen]].

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [http://www.blija.nu/ Webstee fan Blije]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Blije}}
}}
{{Noardeast-Fryslân}}
[[Kategory:Blije| ]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Noardeast-Fryslân]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Ferwerderadiel]]</text>
      <sha1>mfxi81kei7djblvr483bxi9lvqm4hcn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243240</id>
      <parentid>1243237</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T17:01:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <comment>berne yn</comment>
      <origin>1243240</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10169" sha1="8no8fqemvamyobzhqn3fjrjkev5w10w" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks stêd
| namme                       = 
| ôfbylding                   = Flag of Blije.svg
| ôfbyldingsbreedte           =
| ôfbyldingstekst             = [[Flagge fan Blije]]
| wapen                       = 
| ynwennertal                 = {{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|Blije}} &lt;small&gt;({{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|TXT=Year}})&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;https://opendata.cbs.nl/statline&lt;/ref&gt;
| oerflak                     = 12,73 km², wêrfan: &lt;br&gt; lân: 12,67 km² &lt;br&gt; wetter: 0,06 km² &lt;br&gt; 
| befolkingstichtens          = 65 ynw./km² 
| stêdekloft                  =
| hichte                      =
| lân                         = {{Flagge NL}} [[Nederlân]]
| bestjoerlike ienheid 1      = Provinsje
| namme bestjoerlike ienheid 1= [[Ofbyld:Frisian flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]] 
| bestjoerlike ienheid 2      = Gemeente
| namme bestjoerlike ienheid 2= [[Ofbyld:Flagge fan Noardeast-Fryslân.svg|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] 
| bestjoerlike ienheid 3      = 
| namme bestjoerlike ienheid 3= 
| bestjoerlike ienheid 4      = 
| namme bestjoerlike ienheid 4= 
| boargemaster                = 
| stedsyndieling              = 
| stifting                    = 
| postkoade                   = 9171
| tiidsône                    = [[UTC]] +1
| simmertiid                  = UTC +2
| koördinaten                 = {{Koördinaten yn tekst|53_21_05.6_N_5_51_40.8_E_scale:12500_type:landmark_region:NL|53° 21' N 5° 51' E}}
| webside                     = [https://blija.nu/ Side fan Blije]
| ôfbylding2                  = Hoofdstraat in Blije (Noardeast-Fryslân).jpg
| ôfbyldingstekst2            = ''Haadstrjitte''
| ôfbylding3                  =
| ôfbyldingstekst3            = 
| mapname                     = Fryslân
| lat_deg                     = 53   
| lat_min                     = 21
| lat_sec                     = 05.6
| lat_dir                     = N
| lon_deg                     = 5
| lon_min                     = 51
| lon_sec                     = 40.8
| lon_dir                     = E
}}
'''Blije''' is in doarp dat yn de gemeente [[Noardeast-Fryslân]] leit. Blije leit noardlik fan [[Ginnum]], noardeastlik fan [[Hegebeintum]] en [[Ferwert]], súdlik fan de [[Waadsee]] en súdwestlik fan [[Holwert]].

De buorskippen [[Boatebuorren]], [[Farebuorren]] en [[Easterbeintum]] hearre ek by Blije. Earder hearde [[Tsjissebuorren]] ek by Blije, mar dy buorskip bestiet net mear.

Blije hat {{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|Blije}} &lt;small&gt;({{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|TXT=Year}})&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;https://opendata.cbs.nl/statline&lt;/ref&gt; ynwenners.

== Etymology ==
De âldst bekende namme fan it doarps is 'Blytha' yn de 13e iuwske libbensbeskriuwing fan abt [[Freark fan Hallum]](† 1173). De betsjutting fan Blytha soe wêze: ''Doarp yn 't slyk''. Oaren tinke oan &quot;Blij&quot; (rêstich) en &quot;a&quot; (wetter), ''doarp oan rêstich wetter''. Neffens in oare ferklearring betsjut de namme ''blinkend slik''.&lt;ref&gt;Karel F. Gildemachter, Friese Plaatsnamen (Fryske Akademy) ISBN 978 90 330 064 3&lt;/ref&gt;

== Koarte skiednis ==
De âldst bekende [[grytman]] fan Ferwerderadiel hiet Tjaard fan Blije. 

De tsjerke en it tsjerkhôf lizze op in tige lege terp. De âlde bebouwing fan it doarp leit wat ôfsidich fan de tsjerke oan in krúspunt fan wegen nei [[Holwert]], [[Ferwert]] en ferspraad lizzende [[state]]s. Oan dy diken is de measte bebouwing ûntstien. By dat krúspunt wie it haventsje fan de [[Blijer Feart]]. Op in ôfgroeven terpke leit [[Farebuorren]] oan de Blijer Feart dat op de [[Schotanusatlas|Schotanuskaart]] fan 1684 al foarkomt. 

Alear stie Blije bekend foar syn flaaksbou. Der waard wol sein dat der yn Blije foar it earst mei begûn wie. Teffens wie der in [[sûkerei]]fabrykje dat yn 1927 tekene is troch [[Ids Wiersma]].

Sûnt [[2019]] leit Blije yn de [[Gemeente (bestjoer)|gemeente]] [[Noardeast-Fryslân]]. Foar dy tiid lei it [[doarp]] yn sawol de [[gritenij]] as de gemeente [[Ferwerderadiel]].

=== De herfoarme tsjerke ===
[[Ofbyld:Sint-Nicolaaskerk (Blije).jpg|thumb|left|250px|''Sint-Nikolkaastsjerke'']]
{{Apart|Nikolaastsjerke (Blije)}}
De tsjerke wie foar de [[reformaasje]] wijd oan [[Nikolaas fan Myra|Sint-Nikolaas]]. De toer moat yn 'e [[13e iuw]] boud wêze. Yn 1741 is er ferhege of is der in nij [[sealtek]] opsetten. De [[Gotyk|letgoatyske]] tsjerke moat om 1540 hinne boud wêze as in ferfanging fan in eardere tsjerke. It meubilêr stamt út de [[18e iuw]]. Yn de tsjerke lizze in pear sarken út de [[renêssânse]]. Dêrûnder falt ek de portretsark fan [[Vincent Lucas]].

=== De Stinzen ===
Blije hat fjouwer [[Stins|stinzen]] hân: [[Aebinga State (Blije)]], [[Unema State]], [[Scheltema State (Blije)|Scheltemastate]] en [[Monsma State (Blije)|Monsma State]]. Fan de lêste twa is neat mear bekend. Fan Aebinga is bekend dat yn 1510 Sjoerd fan Aebinga troud is mei Beits Humalda. Sûnt dy tiid neamden se harren Aebinga fan Humalda. It slachte is útstoarn mei Idsert Aebinga van Humalda (1754-1834). Aebinga van Humalda wie yn 'e geunst by kening [[Willem I fan Nederlân|Willem I]] en sa waard er gûverneur fan Fryslân. Hy hie niget oan de Fryske taal.

Fan de Unema's is Janko fan Unema bekend. Hy hat him tige ward tsjin de Saksers en [[Karel V fan it Hillige Roomske Ryk|Karel V]]. [[Grutte Pier]] hat him sels noch ris út syn finzenskip befrije moatten. Letter hat er him ûnderwurpen oan Karel V. Dy betroude it net hielendal en hat Unema earst mar ris in skoft fêst setten. Yn 1547 binne de Unema's útstoarn en in Unema State yn hannen fan de Aylva's kommen. Ek dizze staten binne ôfbrutsen. It plak fan Aebinga en Unema is noch oan te wizen.

=== Blije Bûtendyks ===
Yn Blije hie it [[wetterskip]] &quot;[[Blije Bûtendyks]]&quot; in kantoar. Dat wetterskip wie it lytste fan Fryslân (en Nederlân) en hie sa'n 100 hektare lân oan de waadkant fan it doarp.

== Mienskip ==
Under Blije falle [[Farebuorren]] (oan de [[Blijer Feart]]), [[Easterbeintum]] en [[Boatebuorren]]. It doarpsfeest mei optocht wurdt organisearre troch de Aktiviteitekommisje.
[[Ofbyld:Blijer Bellefleur Frans Ram Blija.jpg|thumb|260px|Monumintsje &quot;Blijer Bellefleur&quot; (Frans Ram)]]
=== Befolking ===
In ynwenner fan Blije wurdt Blijer of Blijster neamd. Blijers waarden eartiids foar &quot;Blijer Bellefleuren&quot; útskolden. De namme Blijer bellefleur is ferbûn oan in apelras dat yn Blije tylt waard. It apelras ferdwûn yn de 20e iuw, mar is fan âld intmateriaal op 'e nij kweekt.&lt;ref&gt;[https://www.rtvnof.nl/te-zien-in-nr-106-biodiversiteit-en-blijer-bellefleur/528048/ RTV NOF, 24 maaie 2021]&lt;/ref&gt; Yn 2015 waarden yn it ramt fan it opfleurjen fan it doarp yn it sintrum in tal Bellefleur-fruitbeammen plante.&lt;ref&gt;[https://www.landschapsbeheerfriesland.nl/nieuws/566-oplevering-project-romte-foar-blije.html Landschapsbeheer Friesland, 12 maaie 2015]&lt;/ref&gt; In keunstwurk fan [[Frans Ram]] betinkt de eartiidske tylt fan de Blijster bellefleur.&lt;ref&gt;[https://www.keunstwurk.nl/kunstobjecten/blijer-bellefleur/ Keunstwurk, oproppen 15 maart 2022]&lt;/ref&gt;

=== Befolkingsferrin ===
Neffens de folkstelling fan 1744 wiene der 472 ynwenners. [[Abraham Jacob van der Aa|Van der Aa]] komt om 1840 hinne op 990. De &quot;Ensyklopedy fan Fryslân&quot; (1958) jout 1250 oan, op 1 jannewaris 2014 wiene dat 839 ynwenners. It ynwennertal fan Blije hat te lijen hân fan jimmeroan minder wurk yn 'e lânbou.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:450px&quot;
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| Jier || 1954 || 1959 || 1964 || 1969 ||  1974 || 2005 || 2008 
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
|style=&quot;text-align:left;&quot;| '''Ynwenners''' || 1228 || 1184 || 1103 || 1028 || 1065 || 850 || 870 
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| Jier || 2015 ||2020 
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
|style=&quot;text-align:left;&quot;| '''Ynwenners''' || 835 || 845
|}

=== Tsjerklik libben ===
Blije hat trije tsjerken:
 
* [[Nikolaastsjerke (Blije)|Herfoarme gemeente]] Blije-Hegebeintum ([[Protestantske Tsjerke yn Nederlân|PKN]])
* Grifformearde tsjerke 'De Haven' 
* [[Grifformeard-frijmakke tsjerke (Blije)|Grifformeard-frijmakke tsjerke]]

Blije hie eartiids ek in [[Minnistetsjerke (Blije)|Fermanje]]. Dy tsjerke is yn 1935 sletten, mar likernôch trijefearn fan it gebou bestiet noch. Yn 1835 is der troch [[Hendrik de Cock]] in [[Ofskieding fan 1834|ôfskieden]] gemeente oprjochte, dy't yn 1843 gearfoege is mei dy fan [[Ferwert]]. Yn 1860 is der wer op 'e nij in ôfskieden gemeente oprjochte. Dy is letter wer opgien yn de [[Grifformearde Tsjerken yn Nederlân|Grifformearde Tsjerken]]. Sûnt 1946 is der yn Blije ek in [[Grifformearde Tsjerken frijmakke|Frijmakke Grifformearde Tsjerke]]. In protte foarmannen fan de frijmakken kamen út Blije of hienen dêr bannen mei. 

=== Ferienings ===
[[Ofbyld:Blije, Farrewei.jpg|thumb|260px|''Farrewei'']]
* [[Fuotbalferiening Blije]] - fuotbal
* [[Follybalferiening Blije]] - follybal
* [[De Slykstappers]] - shantykoar
* Waza-ari - judo
* Us Nocht - keatsen
* SVKV - gymnastyk

==== Sport en rekreaasje ====
Troch it doarp rint de Jeropeeske [[kuierrûte E9]], ek wol [[North Sea Trail]] of [[Frysk Kustpaad]] neamd. De E9 rint bylâns de kust fan [[Portugal]] nei de [[Baltyske steaten]].

== Ynfrastruktuer ==
=== Provinsjale Wei ===
Troch Blije rint de [[Provinsjale wei 357|N357]].

=== Bustsjinst ===
Troch Blije rint de folgjende busline:

* '''Line 60:''' [[Dokkum]] - [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] fia [[Ternaard]] en [[Stiens]]

De busline troch Blije wurdt fersoarge troch [[Qbuzz]]. 

== Berne yn Blije ==
* [[Wiebe van Dijk]] (1889-1978), predikant en sindeling op Sûmba
* [[Watse Cuperus]] (1891-1966), skriuwer
* [[Jacobus Johannes Westendorp Boerma]] (1901-1970), histoarikus
* [[David Cornel DeJong]] (1905-1967), skriuwer
* [[R.E.H. Westendorp Boerma]] (1911-1983), latinist en heechlearaar Latyn
* [[Johannes Siderius]] (1922-1989), politikus

=== Strjitten ===
Alle [[strjitten yn Blije]].

== Sjoch ek ==
* [[Fryske doarpen]].

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [http://www.blija.nu/ Webstee fan Blije]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Blije}}
}}
{{Noardeast-Fryslân}}
[[Kategory:Blije| ]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Noardeast-Fryslân]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Ferwerderadiel]]</text>
      <sha1>8no8fqemvamyobzhqn3fjrjkev5w10w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243243</id>
      <parentid>1243240</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T17:45:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>opmaak oars</comment>
      <origin>1243243</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10169" sha1="fcswbzcato7oi9nn5i3gtzzic2v0aut" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks stêd
| namme                       = 
| ôfbylding                   = Flag of Blije.svg
| ôfbyldingsbreedte           =
| ôfbyldingstekst             = [[Flagge fan Blije]]
| wapen                       = 
| ynwennertal                 = {{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|Blije}} &lt;small&gt;({{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|TXT=Year}})&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;https://opendata.cbs.nl/statline&lt;/ref&gt;
| oerflak                     = 12,73 km², wêrfan: &lt;br&gt; lân: 12,67 km² &lt;br&gt; wetter: 0,06 km² &lt;br&gt; 
| befolkingstichtens          = 65 ynw./km² 
| stêdekloft                  =
| hichte                      =
| lân                         = {{Flagge NL}} [[Nederlân]]
| bestjoerlike ienheid 1      = Provinsje
| namme bestjoerlike ienheid 1= [[Ofbyld:Frisian flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]] 
| bestjoerlike ienheid 2      = Gemeente
| namme bestjoerlike ienheid 2= [[Ofbyld:Flagge fan Noardeast-Fryslân.svg|20px]] [[Noardeast-Fryslân]] 
| bestjoerlike ienheid 3      = 
| namme bestjoerlike ienheid 3= 
| bestjoerlike ienheid 4      = 
| namme bestjoerlike ienheid 4= 
| boargemaster                = 
| stedsyndieling              = 
| stifting                    = 
| postkoade                   = 9171
| tiidsône                    = [[UTC]] +1
| simmertiid                  = UTC +2
| koördinaten                 = {{Koördinaten yn tekst|53_21_05.6_N_5_51_40.8_E_scale:12500_type:landmark_region:NL|53° 21' N 5° 51' E}}
| webside                     = [https://blija.nu/ Side fan Blije]
| ôfbylding2                  = Hoofdstraat in Blije (Noardeast-Fryslân).jpg
| ôfbyldingstekst2            = ''Haadstrjitte''
| ôfbylding3                  =
| ôfbyldingstekst3            = 
| mapname                     = Fryslân
| lat_deg                     = 53   
| lat_min                     = 21
| lat_sec                     = 05.6
| lat_dir                     = N
| lon_deg                     = 5
| lon_min                     = 51
| lon_sec                     = 40.8
| lon_dir                     = E
}}
'''Blije''' is in doarp dat yn de gemeente [[Noardeast-Fryslân]] leit. Blije leit noardlik fan [[Ginnum]], noardeastlik fan [[Hegebeintum]] en [[Ferwert]], súdlik fan de [[Waadsee]] en súdwestlik fan [[Holwert]].

De buorskippen [[Boatebuorren]], [[Farebuorren]] en [[Easterbeintum]] hearre ek by Blije. Earder hearde [[Tsjissebuorren]] ek by Blije, mar dy buorskip bestiet net mear.

Blije hat {{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|Blije}} &lt;small&gt;({{Statistyk wenplak Fryslân ynwenners|TXT=Year}})&lt;/small&gt;&lt;ref&gt;https://opendata.cbs.nl/statline&lt;/ref&gt; ynwenners.

== Etymology ==
De âldst bekende namme fan it doarps is 'Blytha' yn de 13e iuwske libbensbeskriuwing fan abt [[Freark fan Hallum]](† 1173). De betsjutting fan Blytha soe wêze: ''Doarp yn 't slyk''. Oaren tinke oan &quot;Blij&quot; (rêstich) en &quot;a&quot; (wetter), ''doarp oan rêstich wetter''. Neffens in oare ferklearring betsjut de namme ''blinkend slik''.&lt;ref&gt;Karel F. Gildemachter, Friese Plaatsnamen (Fryske Akademy) ISBN 978 90 330 064 3&lt;/ref&gt;

== Koarte skiednis ==
De âldst bekende [[grytman]] fan Ferwerderadiel hiet Tjaard fan Blije. 

De tsjerke en it tsjerkhôf lizze op in tige lege terp. De âlde bebouwing fan it doarp leit wat ôfsidich fan de tsjerke oan in krúspunt fan wegen nei [[Holwert]], [[Ferwert]] en ferspraad lizzende [[state]]s. Oan dy diken is de measte bebouwing ûntstien. By dat krúspunt wie it haventsje fan de [[Blijer Feart]]. Op in ôfgroeven terpke leit [[Farebuorren]] oan de Blijer Feart dat op de [[Schotanusatlas|Schotanuskaart]] fan 1684 al foarkomt. 

Alear stie Blije bekend foar syn flaaksbou. Der waard wol sein dat der yn Blije foar it earst mei begûn wie. Teffens wie der in [[sûkerei]]fabrykje dat yn 1927 tekene is troch [[Ids Wiersma]].

Sûnt [[2019]] leit Blije yn de [[Gemeente (bestjoer)|gemeente]] [[Noardeast-Fryslân]]. Foar dy tiid lei it [[doarp]] yn sawol de [[gritenij]] as de gemeente [[Ferwerderadiel]].

=== De herfoarme tsjerke ===
[[Ofbyld:Sint-Nicolaaskerk (Blije).jpg|thumb|left|250px|''Sint-Nikolkaastsjerke'']]
{{Apart|Nikolaastsjerke (Blije)}}
De tsjerke wie foar de [[reformaasje]] wijd oan [[Nikolaas fan Myra|Sint-Nikolaas]]. De toer moat yn 'e [[13e iuw]] boud wêze. Yn 1741 is er ferhege of is der in nij [[sealtek]] opsetten. De [[Gotyk|letgoatyske]] tsjerke moat om 1540 hinne boud wêze as in ferfanging fan in eardere tsjerke. It meubilêr stamt út de [[18e iuw]]. Yn de tsjerke lizze in pear sarken út de [[renêssânse]]. Dêrûnder falt ek de portretsark fan [[Vincent Lucas]].

=== De Stinzen ===
Blije hat fjouwer [[Stins|stinzen]] hân: [[Aebinga State (Blije)]], [[Unema State]], [[Scheltema State (Blije)|Scheltemastate]] en [[Monsma State (Blije)|Monsma State]]. Fan de lêste twa is neat mear bekend. Fan Aebinga is bekend dat yn 1510 Sjoerd fan Aebinga troud is mei Beits Humalda. Sûnt dy tiid neamden se harren Aebinga fan Humalda. It slachte is útstoarn mei Idsert Aebinga van Humalda (1754-1834). Aebinga van Humalda wie yn 'e geunst by kening [[Willem I fan Nederlân|Willem I]] en sa waard er gûverneur fan Fryslân. Hy hie niget oan de Fryske taal.

Fan de Unema's is Janko fan Unema bekend. Hy hat him tige ward tsjin de Saksers en [[Karel V fan it Hillige Roomske Ryk|Karel V]]. [[Grutte Pier]] hat him sels noch ris út syn finzenskip befrije moatten. Letter hat er him ûnderwurpen oan Karel V. Dy betroude it net hielendal en hat Unema earst mar ris in skoft fêst setten. Yn 1547 binne de Unema's útstoarn en in Unema State yn hannen fan de Aylva's kommen. Ek dizze staten binne ôfbrutsen. It plak fan Aebinga en Unema is noch oan te wizen.

=== Blije Bûtendyks ===
Yn Blije hie it [[wetterskip]] &quot;[[Blije Bûtendyks]]&quot; in kantoar. Dat wetterskip wie it lytste fan Fryslân (en Nederlân) en hie sa'n 100 hektare lân oan de waadkant fan it doarp.

== Mienskip ==
Under Blije falle [[Farebuorren]] (oan de [[Blijer Feart]]), [[Easterbeintum]] en [[Boatebuorren]]. It doarpsfeest mei optocht wurdt organisearre troch de Aktiviteitekommisje.
[[Ofbyld:Blijer Bellefleur Frans Ram Blija.jpg|thumb|260px|Monumintsje &quot;Blijer Bellefleur&quot; (Frans Ram)]]
=== Befolking ===
In ynwenner fan Blije wurdt Blijer of Blijster neamd. Blijers waarden eartiids foar &quot;Blijer Bellefleuren&quot; útskolden. De namme Blijer bellefleur is ferbûn oan in apelras dat yn Blije tylt waard. It apelras ferdwûn yn de 20e iuw, mar is fan âld intmateriaal op 'e nij kweekt.&lt;ref&gt;[https://www.rtvnof.nl/te-zien-in-nr-106-biodiversiteit-en-blijer-bellefleur/528048/ RTV NOF, 24 maaie 2021]&lt;/ref&gt; Yn 2015 waarden yn it ramt fan it opfleurjen fan it doarp yn it sintrum in tal Bellefleur-fruitbeammen plante.&lt;ref&gt;[https://www.landschapsbeheerfriesland.nl/nieuws/566-oplevering-project-romte-foar-blije.html Landschapsbeheer Friesland, 12 maaie 2015]&lt;/ref&gt; In keunstwurk fan [[Frans Ram]] betinkt de eartiidske tylt fan de Blijster bellefleur.&lt;ref&gt;[https://www.keunstwurk.nl/kunstobjecten/blijer-bellefleur/ Keunstwurk, oproppen 15 maart 2022]&lt;/ref&gt;

=== Befolkingsferrin ===
Neffens de folkstelling fan 1744 wiene der 472 ynwenners. [[Abraham Jacob van der Aa|Van der Aa]] komt om 1840 hinne op 990. De &quot;Ensyklopedy fan Fryslân&quot; (1958) jout 1250 oan, op 1 jannewaris 2014 wiene dat 839 ynwenners. It ynwennertal fan Blije hat te lijen hân fan jimmeroan minder wurk yn 'e lânbou.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:450px&quot;
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| Jier || 1954 || 1959 || 1964 || 1969 ||  1974 || 2005 || 2008 
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
|style=&quot;text-align:left;&quot;| '''Ynwenners''' || 1228 || 1184 || 1103 || 1028 || 1065 || 850 || 870 
|-
! style=&quot;text-align:left;&quot;| Jier || 2015 ||2020 
|- style=&quot;text-align:center;&quot;
|style=&quot;text-align:left;&quot;| '''Ynwenners''' || 835 || 845
|}

=== Tsjerklik libben ===
Blije hat trije tsjerken:
 
* [[Nikolaastsjerke (Blije)|Herfoarme gemeente]] Blije-Hegebeintum ([[Protestantske Tsjerke yn Nederlân|PKN]])
* Grifformearde tsjerke 'De Haven' 
* [[Grifformeard-frijmakke tsjerke (Blije)|Grifformeard-frijmakke tsjerke]]

Blije hie eartiids ek in [[Minnistetsjerke (Blije)|Fermanje]]. Dy tsjerke is yn 1935 sletten, mar likernôch trijefearn fan it gebou bestiet noch. Yn 1835 is der troch [[Hendrik de Cock]] in [[Ofskieding fan 1834|ôfskieden]] gemeente oprjochte, dy't yn 1843 gearfoege is mei dy fan [[Ferwert]]. Yn 1860 is der wer op 'e nij in ôfskieden gemeente oprjochte. Dy is letter wer opgien yn de [[Grifformearde Tsjerken yn Nederlân|Grifformearde Tsjerken]]. Sûnt 1946 is der yn Blije ek in [[Grifformearde Tsjerken frijmakke|Frijmakke Grifformearde Tsjerke]]. In protte foarmannen fan de frijmakken kamen út Blije of hienen dêr bannen mei. 

=== Ferienings ===
[[Ofbyld:Blije, Farrewei.jpg|thumb|260px|''Farrewei'']]
* [[Fuotbalferiening Blije]] - fuotbal
* [[Follybalferiening Blije]] - follybal
* [[De Slykstappers]] - shantykoar
* Waza-ari - judo
* Us Nocht - keatsen
* SVKV - gymnastyk

==== Sport en rekreaasje ====
Troch it doarp rint de Jeropeeske [[kuierrûte E9]], ek wol [[North Sea Trail]] of [[Frysk Kustpaad]] neamd. De E9 rint bylâns de kust fan [[Portugal]] nei de [[Baltyske steaten]].

== Ynfrastruktuer ==
=== Provinsjale Wei ===
Troch Blije rint de [[Provinsjale wei 357|N357]].

=== Bustsjinst ===
Troch Blije rint de folgjende busline:

* '''Line 60:''' [[Dokkum]] - [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]] fia [[Ternaard]] en [[Stiens]]

De busline troch Blije wurdt fersoarge troch [[Qbuzz]]. 

=== Strjitten ===
Alle [[strjitten yn Blije]].

== Berne yn Blije ==
* [[Wiebe van Dijk]] (1889-1978), predikant en sindeling op Sûmba
* [[Watse Cuperus]] (1891-1966), skriuwer
* [[Jacobus Johannes Westendorp Boerma]] (1901-1970), histoarikus
* [[David Cornel DeJong]] (1905-1967), skriuwer
* [[R.E.H. Westendorp Boerma]] (1911-1983), latinist en heechlearaar Latyn
* [[Johannes Siderius]] (1922-1989), politikus

== Sjoch ek ==
* [[Fryske doarpen]].

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [http://www.blija.nu/ Webstee fan Blije]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Blije}}
}}
{{Noardeast-Fryslân}}
[[Kategory:Blije| ]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Noardeast-Fryslân]]
[[Kategory:Doarp of stêd yn Ferwerderadiel]]</text>
      <sha1>fcswbzcato7oi9nn5i3gtzzic2v0aut</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Douwe Kootstra</title>
    <ns>0</ns>
    <id>21743</id>
    <revision>
      <id>1243254</id>
      <parentid>1228799</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T20:06:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+ ofbyld</comment>
      <origin>1243254</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1621" sha1="228zqnfcizlpsa2bmvopdahcl6ku4ei" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Douwe Kootstra yn 'e trein, 1987-04-01, signatuur Kootstra, Douwe F-0019.jpg|thumb|Kootstra yn 'e trein (1987)]]
[[Ofbyld:Douwe Kootstra en Eppie Dam besjogge Eppie syn boek `Jelma' by it kreamke fan de stifting `It Fryske Boek' tidens de iepening fan Sutelaksj, signatuur Kootstra, Douwe F-0009.jpg|thumb|Douwe Kootstra (r.) en [[Eppie Dam]] (l.)]]
'''Douwe Kootstra''' ([[Drachten]], [[3 novimber]] [[1951]]) is in [[Fryske skriuwers en dichters|Fryske skriuwer]]. Douwe Kootstra wurket yn it ûnderwiis, op it stuit as meiwurker fan Cedin Educative Dienstverlening. Hy hat namme makke as skriuwer fan [[reisferhalen]], hy wie de earste dy't dit sjenre yn it Frysk beoefene. Kootstra skriuwt ek [[kollumn]]s, ûnder oare foar it magazine fan [[It Fryske Gea]] en is faak op 'en paad as ferteller fan [[folksferhaal|folksferhalen]], [[mearke]]s, [[sêge]]n en [[leginde]]s.

== Publikaasjes ==
* ''De moanne op 'e rêch'' (1987) {{ISBN|90-330-0178-0}}
* ''Yn de baan fan de boemerang'' (1990) {{ISBN|90-330-1417-3}}
* ''Achter ljochte bergen'' (1993) {{ISBN|90-330-1451-3}}
* ''Alde spoaren'' (2000) {{ISBN|90-330-1214-6}}
* ''Berjochten út Boedapest'' (2001) {{ISBN|90-330-1129-8}}
* ''Paradys oan de baai'' (2010) {{ISBN|978-90-330-0937-2}} 
* ''De wiete poes en oare ûnfoege folksferhalen''. Tegearre mei [[Jurjen van der Kooi]] (2017)

{{DEFAULTSORT:Kootstra, Douwe}}
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk reisferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Frysk kollumnist]]
[[Kategory:Frysk folklorist]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Drachten]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1951]]</text>
      <sha1>228zqnfcizlpsa2bmvopdahcl6ku4ei</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243256</id>
      <parentid>1243254</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T20:29:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <comment>Soe Kootstra anno 2026 net mei pinsjoen wêze?</comment>
      <origin>1243256</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1620" sha1="lvc5u7fewruhdguph2iproxrfavpklq" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Douwe Kootstra yn 'e trein, 1987-04-01, signatuur Kootstra, Douwe F-0019.jpg|thumb|Kootstra yn 'e trein (1987)]]
[[Ofbyld:Douwe Kootstra en Eppie Dam besjogge Eppie syn boek `Jelma' by it kreamke fan de stifting `It Fryske Boek' tidens de iepening fan Sutelaksj, signatuur Kootstra, Douwe F-0009.jpg|thumb|Douwe Kootstra (r.) en [[Eppie Dam]] (l.)]]
'''Douwe Kootstra''' ([[Drachten]], [[3 novimber]] [[1951]]) is in [[Fryske skriuwers en dichters|Fryske skriuwer]]. Douwe Kootstra wurke yn it ûnderwiis, ûnder mear as meiwurker fan Cedin Educative Dienstverlening. Hy hat namme makke as skriuwer fan [[reisferhalen]]; hy wie de earste dy't dit sjenre yn it Frysk beoefene. Kootstra skriuwt ek [[kollumn]]s, ûnder oare foar it magazine fan [[It Fryske Gea]] en is faak op 'en paad as ferteller fan [[folksferhaal|folksferhalen]], [[mearke]]s, [[sêge]]n en [[leginde]]s.

== Publikaasjes ==
* ''De moanne op 'e rêch'' (1987) {{ISBN|90-330-0178-0}}
* ''Yn de baan fan de boemerang'' (1990) {{ISBN|90-330-1417-3}}
* ''Achter ljochte bergen'' (1993) {{ISBN|90-330-1451-3}}
* ''Alde spoaren'' (2000) {{ISBN|90-330-1214-6}}
* ''Berjochten út Boedapest'' (2001) {{ISBN|90-330-1129-8}}
* ''Paradys oan de baai'' (2010) {{ISBN|978-90-330-0937-2}} 
* ''De wiete poes en oare ûnfoege folksferhalen''. Tegearre mei [[Jurjen van der Kooi]] (2017)

{{DEFAULTSORT:Kootstra, Douwe}}
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk reisferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Frysk kollumnist]]
[[Kategory:Frysk folklorist]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Drachten]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1951]]</text>
      <sha1>lvc5u7fewruhdguph2iproxrfavpklq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Edward Fox</title>
    <ns>0</ns>
    <id>26702</id>
    <revision>
      <id>1243239</id>
      <parentid>1129608</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T16:56:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[]]</comment>
      <origin>1243239</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4232" sha1="dzadba6nc16y1pcbm6rsnke246e8wih" xml:space="preserve">{{Akteur
| ôfbylding                    = Edward Fox 2011.jpg
| ôfbyldingstekst              = Edward Fox yn 2011 
| ôfbyldingsbreedte            = 200px
| echte namme                  = Edward Charles Morrice Fox 
| nasjonaliteit                = {{Flagge_UK}} [[Feriene Keninkryk|Britsk]]
| berne                        = [[13 april]] [[1937]] 
| berteplak                    = [[Londen]]	
| stoarn                       = 
| stjerplak                    = 
| etnisiteit                   = Ingelsk
| jierren aktyf                = 1962-no
| prizen                       = Best Supporting Actor [[BAFTA]] (2 kear)
| webside                      = [http://www.imdb.com/name/nm0002081/ IMDb-profyl]
}}			
'''Edward Charles Morrice Fox''', OBE ([[Chelsea (Londen)|Chelsea]], [[13 april]] [[1937]]) is in [[Ingelân|Ingelsk]] toaniel-, film- en telefyzje-akteur. Hy wurdt faken typearre as in klassike Brit út de hegere klasse (''upper class''), spilet op [[toaniel]] en yn de [[film]] dan ek typyske ''gentlemen''-rollen.

== Karriêre ==
Fox makke wierskynlik yn 1958 syn teaterdebút, en wie yn [[1963]] foar 't earst yn in film te sjen. Ein 60er-, begjin 70er jierren hie er rollen yn Britske films sa as ''Oh! What a Lovely War'' (1969), ''Battle of Britain'' (1969) en ''The Go-Between'' (1970), mar hy makke wier namme mei syn optreden yn ''The Day of the Jackal'' út 1973. Fan doe ôf waard er faak foar films frege sa as ''[[A Bridge Too Far (film)|A Bridge Too Far]]'' (1977) en ''Force 10 from Navarone'' (1978), mei [[Robert Shaw]] en [[Harrison Ford]]. Yn 1982 hie Fox de rol fan brigadier-generaal Reginald Dyer yn de film ''Gandhi'', dy't ferantwurdlik wie foar de [[Slachting fan Amritsar]] yn [[Yndia]]. Dêrnei wie Fox noch 'M' yn de [[James Bond (filmsearje)|''James Bond''-film]] ''[[Never Say Never Again (film)|Never Say Never Again]]'', en mei [[Laurence Olivier]] siet er yn ''The Bounty'' (1984) en ''Wild Geese II'' (1985).

Yn 2002 wie er te sjen yn ''The Importance of Being Earnest'' en ''Nicholas Nickleby'', en yn 2004 yn ''Stage Beauty''. 

Yn 2003 krige Fox de [[Oarder fan it Britske Ryk (Feriene Keninkryk)|OBE]].

== Priveelibben ==
Fox hat taw kear troud west, mei aktrises [[Tracy Reed]] (1958-1961) en [[Joanna David]] (sûnt july 2004, nei in lange ferhâlding). Hy hat by Reed in dochter, Lucy, en krige mei David twa bern: aktrise [[Emilia Fox]] en Freddie Fox.

== Filmografy ==
In kar út tsientallen films:
* 1969 - ''[[Battle of Britain (film)|Battle of Britain]]'' - Pilot Officer Archie
* 1970 - ''[[The Go-Between (film)|The Go-Between]]'' - Hugh Trimingham
* 1973 - ''[[The Day of the Jackal]]'' - The Jackal
* 1977 - ''[[A Bridge Too Far (film)|A Bridge Too Far]]'' - Lt. Gen. Brian G. Horrocks
* 1977 - ''[[The Duellists]]'' - Kolonel
* 1977 - ''[[Soldaat van Oranje (film)|Soldaat van Oranje]]'' - Kolonel Rafelli
* 1978 - ''[[Force 10 from Navarone]]'' - Sgt. Dusty Miller
* 1979 - ''[[The Cat and the Canary]]'' - Hendricks
* 1980 - ''[[The Mirror Crack'd]]'' - Inspekteur Dermot Craddock
* 1982 - ''[[Gandhi (film)|Gandhi]]'' - Generaal Reginald Dyer
* 1983 - ''[[Never Say Never Again (film)|Never Say Never Again]]'' - [[M (James Bond)|M]]
* 1984 - ''[[The Bounty]]'' - Kaptein Greetham
* 1985 - ''[[Wild Geese II]]'' - Alex Faulkner
* 1986 - ''[[Shaka Zulu (televisieserie)|Shaka Zulu]]'' - Lt. Francis Farewell
* 1989 - ''[[Return from the River Kwai]]'' - Majoar Benford
* 1991 - ''[[Robin Hood (1991)|Robin Hood]]'' - Prins John
* 1998 - ''[[Lost in Space (film)|Lost in Space]]'' - Sakeman
* 2001 - ''[[All the Queen's Men]]'' - Aitken
* 2002 - ''[[The Importance of Being Earnest]]'' - Lane, Algy's Butler
* 2002 - ''[[Nicholas Nickleby (2002 film)|Nicholas Nickleby]] - Sir Mulberry Hawk
* 2004 - ''[[Stage Beauty]]'' - Sir Edward Hyde
* 2005 - ''[[Lassie (2005)|Lassie]]'' - Hulton
* 2007 - ''[[Oliver Twist (telefyzjerigee)|Oliver Twist]]'' - Mr Brownlow
* 2017 - Taboo (telefyzjerige)

== Keppeling om utens ==
* [http://french.imdb.com/name/nm0002081/ Edward Fox] by Ynternet Film Feitebank.

{{DEFAULTSORT:Fox, Edward}}
[[Kategory:Ingelsk toanielakteur]]
[[Kategory:Ingelsk telefyzje-akteur]]
[[Kategory:Ingelsk filmakteur]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1937]]</text>
      <sha1>dzadba6nc16y1pcbm6rsnke246e8wih</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Jan Ottema</title>
    <ns>0</ns>
    <id>30922</id>
    <revision>
      <id>1243248</id>
      <parentid>1228062</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T17:56:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[]]</comment>
      <origin>1243248</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1861" sha1="bp61uwxjxag3bes7zsat2b8dh8c4dzk" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Jan Gerhardus Ottema.jpg|thumb|Dr. J.G. Ottema &lt;br&gt; Fotograaf: [[Gerharda Matthijssen]]]]
'''Jan Gerhardus Ottema'''  ([[Doetinchem]], [[1 desimber]] [[1804]] - [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]], [[19 maart]] [[1879]]) wie in [[klassikus]] mei belangstelling foar [[Skiednis fan Fryslân|Fryslâns ferline]].

Ottema wie learaar klassike talen oan it [[Steds Gymnasium Ljouwert]]. Hy wie in warber lid fan it [[Frysk Genoatskip]]. Hy skreau ûnder oare oer [[Simon Stijl]] en joech [[Kronyk|kroniken]] út. Bekendheid krige er troch syn pleidoai foar de echtheid fan it [[Oera Linda Boek]] dat er sels yn transkripsje útjoech yn [[1872]]; yn 1876 ferskynde in ferbettere printinge.

Fuort nei ferskinen fan Ottema’s edysje fan it Oera Linda-boek ferskynden der ferskate publikaasjes wêryn't de echtheid fan it wurk bestriden waard.&lt;ref&gt;Under oaren: J. Beckering Vinckers: ''De onechtheid van het Oera Linda-Bôk, aangetoond uit de wartaal, waarin het is geschreven''. Haarlim, 1876.&lt;/ref&gt; De kontroverse die út soarte gjin goed oan Ottema syn reputaasje as kenner fan it Fryske erfgoed, en Ottema stoar net lang nei de affêre.

== Keppelingen om utens ==
* [https://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=otte001 Profyl Ottema yn de dbnl]

{{boarnen|boarnefernijing=
&lt;references/&gt;
*{{EvF|Ottema, Jan Gerhardus}}
}}

{{DEFAULTSORT:Ottema, Jan}}
[[Kategory:Nederlânsk klassikus]]
[[Kategory:Nederlânsk ûnderwizer]]
[[Kategory:Nederlânsk skiedkundige]]
[[Kategory:Nederlânsk publisist]]
[[Kategory:Frysk klassikus]]
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk skiedkundige]]
[[Kategory:Frysk publisist]]
[[Kategory:Frysk persoan fan Nederlânsk komôf]]
[[Kategory:Nederlânsk persoan fan Frysk komôf]]
[[Kategory:Achterhoeksk persoan]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn Ljouwert]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1804]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1879]]</text>
      <sha1>bp61uwxjxag3bes7zsat2b8dh8c4dzk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tine Bethlehem</title>
    <ns>0</ns>
    <id>30937</id>
    <revision>
      <id>1243269</id>
      <parentid>1193863</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T22:30:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+ofbyld</comment>
      <origin>1243269</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2011" sha1="7bqq7bjl0e3gpnehosd8vk6ta4tt1jf" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Tine Bethlehem Tresoar 4.jpg|thumb|right|300px|''Tine Bethlehem'']]'''Tine Bethlehem''' ([[Aldeboarn]], [[1938]]), skûlnamme '''Trijntje/Tiny/Tineke (Piebenga-)Bethlehem''', is in Fryske dichteresse. 

Tine folge in oplieding ta jongereinwurker en wurke jierrenlang yn die sektor. By Jos van Hest folge se oan de ''School der Poëzie'' ''[[workshop]]s'' en ''[[masterclas]]ses''. Tine Bethlehem waard letter sels ek dosinte kreatyf skriuwen yn Ljouwert. Se hat mear as 200 fersen skreaun. In 1995 ferskynde by de Oare útjouwerij har dichtbondel ''Swietroken en Koperblazers'' mei 88 net earder publisearre fersen. De fersen binne dêryn oardere yn fiif perioades, yn omkeard gronologyskse folchoarder. Skriuwen is foar har it oarderjen fan emoasjes. Yn de tredde perioade (1960-1955) stiet bygelyks in koart gedichtsje oer in grêf, mar it blykt ek yn  boartlike fersen oer de natoer of yn de lêste perioade (1995-1990) bygelyks yn in gedichtsje oer lok en yn gedichten oar roazen. Meast spylje leaf en leed yn de leafde en ek blommen in grutte rol.&lt;br&gt;
[[Ofbyld:Portret fan Tine (Trijntje) Bethlehem, 1988 ca. signatuur Bethlehem, Trijntje F-0004.jpg|thumb|Tine Bethlehem (1988)]]
Yn ''Wetter en stien'' binne Fryske en Nederlânse fersen fan Tine Bethlehem en Elske Riemersma bondele oer tema's as it libben, de leafde en it âlder wurden. Dy tema's binne ûnder oaren projektearre op de natoer, it lânskip, it deistich libben, relaasjes, taal en de bernetiid.
 
== Wurk ==
* ''Swietroken &amp; koperblazers Fersen 1995-1955'' (1995)
* ''Wetter en Stien'' ( mei Elske Riemersma, 2001)

== Keppelingen om utens ==
* [https://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=beth001 Tine Bethlehem yn de [[DBNL]]]
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bce9b5 Tine Bethlehem by Sirkwy]

{{DEFAULTSORT:Bethlehem, Tine}}
[[Kategory:Frysk sosjaal wurker]]
[[Kategory:Frysk dichter]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Aldeboarn]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1938]]</text>
      <sha1>7bqq7bjl0e3gpnehosd8vk6ta4tt1jf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mindert Wijnstra</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31049</id>
    <revision>
      <id>1243271</id>
      <parentid>1114706</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T22:47:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>/* Wurk */ + ofbyld</comment>
      <origin>1243271</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1845" sha1="8i52scf3h91idceas9xysf8gjw58j01" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Mindert Wijnstra Trsoar 70.jpg|thumb|right|300px|''Mindert Wijnstra'']]
'''Mindert Wijnstra''' ([[Lippenhuzen]], [[31 desimber]] [[1945]] - [[Warns]], [[30 septimber]] [[2020]]) wie in Fryske berneboekeskriuwer en ferhaleferteller en ûnderwizer út [[Warns]]. Yn Warns wie er skoallehaad en hy wenne letter ek noch yn it skoalhûs.

Yn [[1992]] krige er de [[Simke Kloostermanpriis]], foar ''It hûs fol ferhalen'', útrikt yn de [[Twizel]]er tsjerke. Hy wie troud mei Anneke Wijnstra-Dalstra, harren dochter is Babs Wijnstra.

== Wurk ==
[[Ofbyld:Mindert Wijnstra signeert de earste eksimplaren fan `In hûs fol ferhalen' op de Ljouwerter Nijstêd tidens de iepening fan de Sutelaksje fan `It Fryske Boek' by de aksje Kunst.jpg|thumb|Wijnstra signeert de earste eksimplaren fan ''In hûs fol ferhalen'' (1991)]]
* ''De wiete poes en oare ûnfoege folksferhalen'' (2017, mei [[Douwe Kootstra]])
* ''De seefrou'' (2014, samling folksferhalen as kadoboek yn it ramt fan 'Swalk')
* ''Myn twadde Fryske Van Dale'' (2008)
* ''De stilte fan Joachem'' (2007)
* ''Myn earste Fryske Van Dale'' (2006)
* ''It lân achter de heuvel'' (2006) 
* ''Trije Sinten, trije ferhalen'' (2004)
* ''Rik yn de loftballon'' (2000)
* ''Ast gelok hast'' (2000)
* ''It kweade wiif fan Hylpen en oare folksferhalen''
* ''Ik krijg je nog wel!'' (1999)
* ''It hûs fol ferhalen'' (1992) 
* ''It lân achter de heuvel'' (CD ROM)

== Keppeling om utens ==
* [https://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=wijn094 ''Mindert Wijnstra'' yn de DBNL]

{{DEFAULTSORT:Wijnstra, Mindert}}
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk berneboekeskriuwer]]
[[Kategory:Frysk koarte-ferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Frysk publisist]]
[[Kategory:Persoan berne yn Lippenhuzen]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn Warns]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1945]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 2020]]</text>
      <sha1>8i52scf3h91idceas9xysf8gjw58j01</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Jurjen van der Meer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31796</id>
    <revision>
      <id>1243265</id>
      <parentid>1193975</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T21:29:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>/* Wurk */ +ofbyld</comment>
      <origin>1243265</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2896" sha1="gf8crqvzzcpafxht60t2x1d1wbe6a87" xml:space="preserve">__NOTOC__
[[Ofbyld:Jurjen van der Meer Tresoar 39.jpg|thumb|right|300px|''Jurjen van der Meer'']]
'''Jurjen van der Meer''' ([[Skearnegoutum]], [[9 july]] [[1957]]), is in Frysk (tekst)skriuwer en ûnderwizer út [[Terkaple]]/[[Eagmaryp]]. Op syn ûnderwizersoplieding oan P.A. De Him te Snits krige er ûnder oaren les fan minsken as Jan de Jong (Frysk) en [[Hindrik van der Meer]] (muzyk), leararen dy’t by him ynteresse yn de Fryske taal wekker makken.

Syn earste fers ''Reservaat'' ferskynt yn (1978), it earste fan in tal fersen yn de Lyrische Courant, dy’t as bylage fan de Leeuwarder Courant ferskynde. It fers waard pleatst, foar Jurjen van der Meer in stimulâns om troch te gean mei skriuwen. Syn earste dichtbondel, ''Yn ‘e fierte'' ferskynde yn 1986. 'Tsien jier letter folget de bondel, ''Freedtemiddei frij''. Syn fersen blieken ek tige geskikt te wêzen om op muzyk te setten. Sjonger en muzikant [[Nanne Kalma]] wie de earste dy’t dat die, hy makke in meldij by it fers ‘Rûngong’. Ek [[Piter Wilkens]] (&quot;Knoopkes&quot;), [[Adri de Boer]], [[Anneke Douma]] en [[Bauke van der Woude]] hawwe lieten op tekst fan Van der Meer op har repertoire stean.
Mei lietkomponist Hans Wempe foarmet er al lange jierren in kreatyf en produktyf duo, yn de rin fan de tiid steane op hiel wat yn Fryslân útbrochte cd’s ferskes dy’t ûntstien binne troch de gearwurking op it mêd fan tekst en muzyk. Mei oare dichters en dichteressen as [[Jelle Bangma]], [[Tsjits Peanstra]], [[Sjoerd Palstra]], [[Anneke Gerbrandy]] en [[Baukje Tsjerkje de Jong]] foarmet Jurjen van der Meer al jierren in dichtersrûnte. Se hawwe twaris mei-elkoar in bondel útjûn. Wykblêd Frysk en Frij naam yn de perioade 1982-1990 geregeldwei in fers fan Jurjen van der Meer op, krekt as de Fryske Skriuwerskalinder en de jongereinblêden [[De Holder (bernetydskrift)|De Holder]] en Switsj.
Foar it taalsintrum Frysk fan útjouwerij [[Afûk]] wurket Van der Meer mei oan de útjefte fan in taalmetoade;  Studio F : taalmetoade foar it primêr ûnderwiis (mei Jelle Bangma).

== Wurk ==
[[Ofbyld:Poëziekunstwerk Westeinde.jpg|thumb|Byld yn Ljouwert]]
=== Poëzij ===
*'' Yn ’e fierte'' (1986)
* ''Wy jouwe in rûntsje'' (mei oaren, 1987)
* ''De twadde sirkel'' (mei oaren, 1993)
* ''Freedtemiddei frij'' (fersen, 1996)

=== Ferskaat ===
* ''Studio F'' (taalmetoade foar it primêr ûnderwiis, 2006) 
* ''Studio F'' (taalmetoade foar it primêr ûnderwiis, 2007)
* ''De hutte'' (Studio F: taalmetoade foar it primêr ûnderwiis, 2010) 

{{boarnen|boarnefernijing=
*[https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bcea03 Sirkwy oer Jurjen van der Meer]
}}

{{DEFAULTSORT:Meer, Jurjen van der}}
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk dichter]]
[[Kategory:Frysk publisist]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Skearnegoutum]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1957]]</text>
      <sha1>gf8crqvzzcpafxht60t2x1d1wbe6a87</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Riek Landman</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31983</id>
    <revision>
      <id>1243274</id>
      <parentid>1193963</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:23:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>/* Toaniel en kabaret */ + ofbyld</comment>
      <origin>1243274</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3714" sha1="qhktm2vwbgm8vjp6m4uxr2a8od3e2fp" xml:space="preserve">{{Ynfoboks skriuwer
| ôfbylding             = Riek Landman_Tresoar_36.jpg
| ôfbyldingstekst       = 
| ôfbyldingsbreedte     = 
| oar pseudonym         = 
| echte namme           = 
| nasjonaliteit         = {{NEDnasj}} 
| berne                 = [[2 febrewaris]] [[1934]]
| berteplak             = [[Drachten]]
| stoarn                = 
| stjerplak             = 
| etnisiteit            = {{FRLetn}}
| taal                  = [[Frysk]]
| sjenre                = toaniel, misdie, roman
| perioade              =  
| streaming             = 
| tema's                = 
| bekendste wurk(en)    = 
| útjouwer              = 
| prizen                = 
| jierren aktyf         = 
| webside               = 
}}
'''Riek Landman''' ([[Drachten]], [[2 febrewaris]] [[1934]]) is in Frysk [[skriuwster]]. Se is hikke en tein yn Drachten, gie dêr nei it [[Drachtster Lyseum|lyseum]] en de [[Rykskweekskoalle (Drachten)|rykskweekskoalle]]. Op har tweintichste kaam se as ûnderwizeresse te wurkjen op [[De Gordyk]], [[De Haach]] en [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]. Nei in stúdzje [[Nederlânsk]] wurke se oan de Ryksskoallemienskip yn [[Snits (stêd)|Snits]]. 

== Toaniel en kabaret ==
[[Ofbyld:Spilers fan Tryater mei flnrj boppe Dicky Modderman, Bauke Mulder en Jeltsje Das- ûnder Riek Landman, Roel Nijboer en Lex Schoorel, 1969 ca. signatuur Tryater F-0035.jpg|thumb|Riek Landman (ûnder) mei [[Tryater]] (1969)]]
Op de kweekskoalle die se al mei oan foardrachtwedstriden, letter siet hja yn it [[De Spinnekop (kabaret)|De Spinnekop]]-kabaret fan [[Roel Oostra]] en it [[Tetman en Jarich|Selskip Tetman de Vries]]. Se wie ek ien fan de oprjochters en spilers fan toanielselskip [[Tryater]]. Se skreau ek in tal [[toanielstik]]ken.

== Publikaasjes ==
Yn [[1988]] ferskynde har earste [[roman]], ''Fuotprinten yn it sân'', oer twa plysjefroulju Sigrid den Oudsten en Anke Terpstra. Tusken 1988 en 2005 ferskynden der noch sân boeken yn dizze rige. Mei ''In sterke frou'' (1995) sloech Riek Landman oare literêre wegen yn. It gie wol wer oer twa froulju mar yn de foarm fan in psychologyske roman oer in mem-dochter-ferhâlding. Dêrnei ferskynden ''In echte man'' (1998) en ''De oerwinning'' (2000).
Nei 2004 folge noch in trijedielige searje mei autobiografyske eleminten oer trije generaasjes froulju. 

=== Wurk ===
* 1988 - ''Fuotprinten yn it sân'' ([[misdieroman]])
* 1989 - ''Skaden oer de snie'' (misdiedroman)
* 1990 - '' Rots yn ’e dize'' (misdiedroman)
* 1992 - ''De Bollemanbrieven'' (misdiedroman)
* 1995 - ''In sterke frou'' (4e printinge 2004, Merkel-rige) 
* 1996 - ''It Heerema kristal''  (misdiedroman)
* 1998 - ''In echte man'' 
* 1999 - ''Eilân yn ’e sinne'' (misdiedroman)
* 2000 - ''De oerwinning'' 
* 2001 - ''Voetsporen in het zand'' (oersetting)
* 2003 - ''De waarme weelde: leafde en gefaar op it griene eilân Madeira'' (misdiedroman)
* 2004 - ''De tiid fan Jentsje'' 
* 2005 - ''De striid fan Marte'' (2e printinge 2005)
* 2006 - ''De leafdes fan Janne'' 
* 2008 - ''Fammen fan Gaasterlân'' (Frysk boekewikegeskink)
* 2008 - ''Liet foar myn jonge'' 
* 2008 - ''Liet foar myn jonge'' ( audioboek, foarlêzen troch Hinke Wolthuizen ) 
* 2010 - ''Feest mei toaniel'' 

{{boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bcea27 Webside Sirkwy oer Riek Landman]
}}

{{DEFAULTSORT:Landman, Riek}}
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk foardrachtskeunstner]]
[[Kategory:Frysk kabaretier]]
[[Kategory:Frysk toanielakteur]]
[[Kategory:Frysk toanielskriuwer]]
[[Kategory:Frysk romanskriuwer]]
[[Kategory:Frysk misdieskriuwer]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Drachten]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1934]]</text>
      <sha1>qhktm2vwbgm8vjp6m4uxr2a8od3e2fp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Reimer van Tuinen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>32177</id>
    <revision>
      <id>1243272</id>
      <parentid>1035041</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:00:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+ ofbyld</comment>
      <origin>1243272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2439" sha1="mxiaou3turr5xdnowlx8s91p6ge4zbt" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Profylportret fan Reimer Willem van Tuinen, 1988 ca. signatuur Tuinen, Reimer W. van F-0004.jpg|thumb|Reimer van Tuinen (1988)]]
'''Reimer Willem van Tuinen''' ([[Seisbierrum]], [[24 augustus]] [[1916]] - [[Menaam]], [[29 novimber]] [[2006]]) wie in túnker en skriuwer. Hy wenne yn [[Langsweagen]] en [[Bitgum]]. 

==Libben==
Van Tuinen skreau troch [[Hendrik Marsman|Marsman]] beynfloede fersen ''Read en grien'' en proaza, wêryn oantinkens oan ferbliuw yn it [[Kamp Amerfoart]] ('Efter it tried', [[1946]] ûnder de [[skûlnamme]] ''Häftling nû. 10039''). It proaza 'Forgetten post' út [[1949]] giet oer in fersetsman yn in groepke saboteurs, sûnder nammen, sober en relativearjend, sûnder heldhaftigens oer it ferset beskreaun. Soks waard destiids net folle dien. Syn poezij publisearre hy ûnder de [[skûlnamme]] Willem de Jong yn de earste jierren nei de [[Twadde Wrâldkriich|oarloch]] yn [[De Tsjerne (tydskrift)|De Tsjerne]]. De gedichten waarden bondele yn Read en Grien ( [[1951]] ) yn de Reiddomp-rige. Se wienen mankelyk en relativearjend fan toan.

Dêrnei skreau er in skoftlang net safolle. Yn 1970 wûn er mei it ferhaal ''Skrael Earesalút'' de provinsjale priisfraach foar proaza en poezij oer de oarloch. As redakteur fan [[De Strikel]] yn de jierren 1970-1985 hie Van Tuinen in twadde perioade fan literêre aktiviteit. Hy skreau in grut tal koarte stikken oer ferskate ûnderwerpen mei in kombinaasje fan iroany en persoanlike belutsenheid. In blomlêzing hjirút ferskynde yn 1979 ûnder de titel ''It lân is uzes meielkoar'' en by syn 90ste jierdei yn de lytse blomlêzing ''Myn moaiste fersetsje'' - de útdrukking dy't fan Tuinen brûkte foar syn wurk foar De Strikel.

Yn 2021 ferskynde der in werútjefte fan Efter it tried, mei in ynlieding fan [[Elske Schotanus]], mei de titel ''Efter it tried - Kampsketsen út Amersfoort''.

{{boarnen|boarnefernijing=
*{{EvF|Tuinen, Reimer van}}
}}

{{DEFAULTSORT:Tuinen, Reimer van}}
[[Kategory:Frysk túnker]]
[[Kategory:Frysk tydskriftredakteur]]
[[Kategory:Frysk dichter]]
[[Kategory:Frysk koarte-ferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Frysk autobiograaf]]
[[Kategory:Frysk publisist]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Frysk misdieslachtoffer]]
[[Kategory:Oerlibbene fan in nazy-konsintraasjekamp]]
[[Kategory:Persoan berne yn Seisbierrum]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn Menaam]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1916]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 2006]]</text>
      <sha1>mxiaou3turr5xdnowlx8s91p6ge4zbt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Froukje Annema</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34007</id>
    <revision>
      <id>1243266</id>
      <parentid>1224953</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T21:50:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+/- ofbyld</comment>
      <origin>1243266</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6047" sha1="bxkkrncy8gtjgmmmnx1pi48clhnccth" xml:space="preserve">{{Ynfoboks skriuwer
| ôfbylding             = Portret fan Froukje Annema-Noordenbos, 1988 ca. signatuur Noordenbos, Froukje F-0008.jpg
| ôfbyldingstekst       = Froukje Annema&lt;br&gt;&lt;small&gt;Foto: Anneke Bleeker&lt;/small&gt;
| ôfbyldingsbreedte     =  
| oar pseudonym         = 
| echte namme           = 
| nasjonaliteit         = {{Flagge_NL}} [[Nederlân]]sk
| berne                 = [[9 maaie]] [[1941]] 	
| berteplak             = 
| stoarn                = [[20 july]] [[1998]]
| stjerplak             = 
| etnisiteit            = {{Flagge_FY}} [[Westerlauwerske Friezen|Frysk]]
| taal                  = 	
| sjenre                = [[Roman]], [[koart ferhaal]], [[berneboek]], [[poëzy]]
| perioade              =  
| streaming             = 
| tema's                = 
| bekendste wurk(en)    = 
| útjouwer              = 
| prizen                = [[Rely Jorritsmapriis]]
| jierren aktyf         = 1977-1998
| webside               = gjin
}}
'''Froukje Annema-Noordenbos''' ([[Easternijtsjerk]], [[9 maaie]] [[1941]] - [[De Rottefalle]], [[20 july]] [[1998]]) wie in [[Westerlauwerske Friezen|Frysk]] [[skriuwster]].

==Libben==
De Froukje Noordenbos is op 9 maaie 1941 berne op in [[boerepleats]] op [[Berchhuzen]] ûnder de reek fan Easternijtsjerk. Nei de legere skoalle gong hja nei de [[mulo]] yn [[Dokkum]] en dêrnei nei de oplieding ta beukerliedster yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]. Har earste baan wie oan de beukerskoalle yn [[Ternaard]]. Nei har trouwen wenne hja in skoftlang om utens, mei't har man wurk krige yn 'e Saanstreek en letter yn Drinte. Letter binne de Annema's yn 'e [[Fryske Wâlden|Wâlden]] te lâne kommen en hawwe hja tweintich jier yn [[Drachten]] en letter op de [[Rottefalle]] wenne. Op 20 july 1998 is hja dêr ferstoarn.

Mei't Froukje Annema ein sechstiger jierren in 'Hollânske' skriuwkursus folge, begûn hja yn it [[Nederlânsk]] te skriuwen, mar dat foldie har net. Doe't hja har nei twa skriftlike [[AFUK]]-kursussen wat wisser fielde yn de eigen taal, is hja - op oantrún fan har begelieder Jan Stienstra - yn 1972 begûn [[koarte ferhalen]] yn it [[Frysk]] te skriuwen foar it [[Frysk Lânboublêd]] en foar [[Frysk en Frij (tydskrift)|Frysk en Frij]]. Hja debutearre yn boekfoarm yn 1977 mei in bondeling fan dy ferhalen ûnder de titel &quot;''Birop: gjin''&quot;. Njonken fiksjoneel wurk publisearre Froukje Annema ek in grut tal fraachpetearen yn Frysk en Frij, it blêd, dêr't hja as part-time sjoernaliste oan ferbûn wie. Sûnt septimber 1993 wurke hja ek foar de [[Friesland Post]].
Underwilens wie hja ek begûn foar bern te skriuwen en dat hat der ta laat, dat hja fan 1980 oant 1986 de Fryske Bernekrante redigearre. Tusken 1982 en 1987 binne der sân berneboeken útkommen.

De iennige dichtbondel, ''Snypsnaren'', foel der by it publyk sa goed yn, dat der yn 1985 in werprintinge makke waard, mar de literêre krityk wurdearre de poëzy fan Froukje Annema net sa geunstich.
Dat hja in skriuwtalint wie, dat hiel wat sjenres treast wie, blykte út it sukses, dat hja mei har wurk foar [[toaniel]] en [[kabaret]] hie. Se skreau in grut tal jûnfoljende stikken en ienakters. Guon jûnfoljende stikken hat se ek oerset yn it [[Nederlânsk]].

Dochs binne de [[roman]]s dy't hja op har namme brocht hat it wichtichste yn it oeuvre. Mei't hja in maklike, flotte manier fan skriuwen hie, sprutsen har boeken in breed lêzerspublyk oan en omdat it benammen relaasjes en relasjonele problemen wiene dy't hja oan 'e oarder stelde, binne it yn haadsaak froulju dy't har wurk tige wurdearje. Har meast persoanlike en dêrtroch faaks bêst slagge boek is ''Sûnder garânsje'' (yn 1992 twa kear printe) dat de teheistering beskriuwt fan in frou dy't kanker blykt te hawwen. Yn it koarte ferhaal `''Dyn kânsen binne goed''' hie hja itselde tema al yn 1990 sa knap útwurke, dat hja foar dat ferhaal in [[Rely Jorritsmapriis]] krigen hat.

== Wurk==
===Romans===
*1988 : Twasprong (2de pr. 1989)
*1990 : Maleur yn maaie
*1992 : Sûnder garânsje (2de pr. 1992, 3de pr. 1999) Te lêzen by de DBNL:[https://www.dbnl.org/tekst/anne003sund01_01/ hjir]
*1993 : It fiifde tsjil
*1996 : Kearpunt
*1997 : Heit

===Ferhalebondels===
*1977 : &quot;Birop: gjin&quot;
*1981 : Diggelguod (2de pr. 1986)
*1983 : Utferkeap
*1986 : Gefaar op 'e dyk en oare ferhalen
*1991 : Mei in fleurich sin
*1995 : De trein fan 15.13

===Berneboeken===
*1982 : In kat is gjin hûn
*1983 : Gjin flat foar Jelke
*1984 : Bargebiten
*1984 : It slot yn 'e sleat
*1987 : Noch in ferhaaltsje (berneferhalen)
*1987 : Snobbersguod (knipprinten fan G. IJsselstein-Terpstra mei ferskes fan F. Annema-Noordenbos)

===Dichtwurk===
*1984 : Snypsnaren (2de pr. 1985)

===Ferskaat===
*1987 : Libelle it grutste frouljusblêd fan Nederlân (en Fryslân) yn 'e FRYSKE TAAL (oerset mei [[Hylkje Goïnga]], [[Akky van der Veer]], [[Baukje Wytsma]]) Bylage: Fiif koarte ferhalen.

== Keppeling om utens ==
* [http://home.planet.nl/~meul2882/fries/Annema,Froukje.html Oer it literêre wurk fan Froukje Annema-Noordenbos op de 'Friese literatuursite' fan Jelle van der Meulen.]
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bce9b1 Froukje Annema by Sirkwy]

{{boarnen|boarnefernijing=
*[https://www.tresoar.nl/ Biografy by Tresoar. Op dit wurk is in Creative Commons Lisinsje fan tapassing.]
}}

{{DEFAULTSORT:Annema, Froukje}}
[[Kategory:Frysk ûnderwizer]]
[[Kategory:Frysk romanskriuwer]]
[[Kategory:Frysk koarte-ferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Frysk berneboekeskriuwer]]
[[Kategory:Frysk dichter]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Frysk oersetter]]
[[Kategory:Oersetter nei it Frysk]]
[[Kategory:Nederlânsk ûnderwizer]]
[[Kategory:Nederlânsk romanskriuwer]]
[[Kategory:Nederlânsk koarte-ferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Nederlânsk berneboekeskriuwer]]
[[Kategory:Nederlânsk dichter]]
[[Kategory:Nederlânsk oersetter]]
[[Kategory:Nederlânsk persoan fan Frysk komôf]]
[[Kategory:Persoan berne yn Easternijtsjerk]]
[[Kategory:Persoan stoarn op De Rottefalle]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1941]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1998]]</text>
      <sha1>bxkkrncy8gtjgmmmnx1pi48clhnccth</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Roel Nijboer</title>
    <ns>0</ns>
    <id>34352</id>
    <revision>
      <id>1243273</id>
      <parentid>1037870</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:18:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+ ofbyld</comment>
      <origin>1243273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1453" sha1="48e5uut9p3ayoix1pk1i7rxffdj4ncm" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Spilers fan Tryater mei flnrj boppe Dicky Modderman, Bauke Mulder en Jeltsje Das- ûnder Riek Landman, Roel Nijboer en Lex Schoorel, 1969 ca. signatuur Tryater F-0035.jpg|thumb|Roel Nijboer (ûnder midden) met Tryater (1969)]]
'''Roel Nijboer''' ([[Oerterp]], [[31 maaie]] [[1924]] - [[14 juny]] [[2018]]) wie in toanielspiler. 

Begûn by it Iepenlofttoaniel yn [[Beetstersweach]], ûnder oare yn ''Romulus de grutte keizer'' (1961). Yn novimber 1961 begûn er nei swierrichheden binnen it Lyts Frysk Toaniel mei Jeltje Das  Durkje Westra en Ymie bij de Ley en oaren in eigen semi-berops toaniel- en kabaretselskip: Selskip Roel Nijboer. It earste stik hjitte ''De Klokkejitter'' fan [[Antoon Coolen (1897-1961)|Antoon Coolen]], en de lêste ''Gasljocht'' (1968). It earste kabaretprogramma ''Is der ek in dokter yn de seal'' (mei teksten ûnder oare fan [[S.J. van der Molen]], [[Piter Terpstra]] en [[Rink van der Velde]], 1962)&lt;br&gt;
Hy wie mei-oprjochter fan [[Tryater]] en spile yn 1968/1969 syn earste gastrol by de [[Noorder Compagnie]] (yn '' Antigone'' fan Jean Anouilh), dêr't er sûnt 1970 yn fêste tsjinst kaam. 

Sûnt 1946 wie Nijboer koster fan de Nederlânsk Herfoarme gemeente yn Oerterp.

{{boarnen|boarnefernijing=
&lt;references/&gt;
* {{EvhhF|Nijboer, Roel}}
}}

{{DEFAULTSORT:Nijboer, Roel}}
[[Kategory:Frysk toanielakteur]]
[[Kategory:Frysk kabaretier]]
[[Kategory:Persoan berne yn Oerterp]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1924]]</text>
      <sha1>48e5uut9p3ayoix1pk1i7rxffdj4ncm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Willem Verf</title>
    <ns>0</ns>
    <id>39395</id>
    <revision>
      <id>1243279</id>
      <parentid>1240348</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:54:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>/* Wurk */ +ofbyld</comment>
      <origin>1243279</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2084" sha1="m3z4kxxyfiwxkelkiniggojdlx7htw7" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Willem Verf.jpg|thumb|right|250px|Willem Verf in 2019]]
'''Willem Verf''' ([[Snits (stêd)|Snits]], [[17 july]] [[1949]]) is in [[Fryslân|Frysk]] [[politikus]] en [[skriuwer]].

Verf waard grutbrocht yn Snits en folge nei it Bogerman Lyceum in oplieding oan de Sosjaal Pedagogyske Oplieding Middelloo yn [[Amersfoort]]. Nei syn stúdzje waard er foarmingslieder yn [[Beetstersweach]] en sette him mei syn frou nei wenjen yn [[Ikkerwâld]], no [[Damwâld]]. Nei funksjes yn it jongerenwurk, de folwoeksene-edukaasje en de arbeidsbemiddeling, waard er yn 1996 direkteur fan de Stichting Help en Wolwêzen Ljouwert (HWL). Hy waard lid fan de [[Politike Partij Radikalen]] (PPR) en neidat dy partij opgien wie yn [[GrienLinks]] fan dy partij. Fan 1994 oant 2004 wie Verf [[fraksjefoarsitter]] fan [[GrienLinks]] yn de [[Provinsjale Steaten fan Fryslân]].

Neist syn wurk skreau er Fryske boeken.
 
== Wurk ==
[[Ofbyld:Willem Verf mei syn geit, 1988 ca. signatuur Verf, Willem F-0006.jpg|thumb|Willem Verf mei syn geit (1988)]]
* 1982 : ''It bliuwt pielen'' (roman)
* 1983 : ''In delgeande tiid'' (ferhalebondel)
* 1987 : ''Tiid fan libjen'' (roman)
* 1993 : ''De neisimmernacht fan Sjoerd en Eppy'' (novelle: boekewikegeskink)
* 2008 : ''It swijen net wurdich'' (roman)
* 2013 : ''Bûtenman &amp; Bûtenfrou'' (roman)
* 2017 : ''It sinfol bestean'' (roman)
* 2023 : ''De wûndere leafde fan Emine en Einte'' (roman)
* 2025 : ''Leafde yn oarlochstiid'' (novelle)

== Prizen ==
* 1980 : Oanmoedigingspriis [[Rely Jorritsma Fûns]] foar manuskript ''It bliuwt pielen''
* 1984 : [[Fedde Schurerpriis]] foar ''In delgeande tiid'' en oare plysjeferhalen

{{DEFAULTSORT:Verf, Willem}}
[[Kategory:Frysk pedagooch]]
[[Kategory:Frysk politikus]]
[[Kategory:PPR-politikus]]
[[Kategory:GrienLinks-politikus]]
[[Kategory:Lid fan de Steaten fan Fryslân]]
[[Kategory:Frysk sosjalist]]
[[Kategory:Frysk bestjoerder]]
[[Kategory:Frysk romanskriuwer]]
[[Kategory:Frysk koarte-ferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Snits]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1949]]</text>
      <sha1>m3z4kxxyfiwxkelkiniggojdlx7htw7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pieter Breuker</title>
    <ns>0</ns>
    <id>44961</id>
    <revision>
      <id>1243268</id>
      <parentid>1203255</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T22:21:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+ ofbyld</comment>
      <origin>1243268</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8033" sha1="b6wyna5qk2o14s3vjqxths9gkubu6d0" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Portret fan Pieter Breuker, 1988 ca. signatuur Breuker, Pieter F-0005.jpg|thumb|Pieter Breuker (1988)]]
'''Pieter Breuker''' ([[Skingen]], [[17 maaie]] [[1945]]) is in [[Fryslân|Frysk]] [[wittenskipper|wittenskipper, sporthistoarikus]] en [[skriuwer]].  

== Oplieding en wurk== 
Pieter Breuker die doktoraaleksamen [[Nederlânsk]] oan de [[Universiteit fan Amsterdam|Universiteit van Amsterdam]] ([[UfA|UvA]]) en as earste doktoraaleksamen [[Frysk]] oan de [[Frije Universiteit|Vrije Universiteit]] ([[VU]]).

Nei studint-assistintskippen Frysk oan resp. de [[Universiteit Utrecht]] (UU; 1970-1971) en de VU; 1971-1973) gong Breuker oan it wurk as learaar Nederlânsk (1973) en letter ek Frysk (1975) oan de Ryks Pedagogyske Akademy op [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]]. Yn 1978 krige er in dieltiid-oanstelling oan it [[Frysk Ynstitút]] fan de [[Ryksuniversiteit Grins]] ([[RuG]]), dy’t yn 1979 omset waard yn in folsleine baan as wittenskiplik meiwurker foar Frysk oan dy ynstelling. Hy promovearre yn 1993 oan de R''u''G op in sosjolinguistysk ûnderwerp: ''Noarmaspekten fan it hjoeddeiske Frysk''. Oant syn pensioen ta hat Breuker oan de R''u''G sosjolinguistyk, fakdidaktyk, taalfeardigens en Frysk-foar-net-Frysktaligen jûn en dêrneist de learare-oplieding Frysk fersoarge. Hy hat foaral oer de beide earste ûnderwerpen in protte publisearre, meast yn artikelfoarm. 

By syn ôfskied oan de R''u''G publisearren twa studinten fan Breuker in kaairoman oer har dosint, wêryn't op boartlike wize de lêste syn fyzje op de noarm fan it Frysk beskreaun waard: Geart Jan Tigcheldam (pseudonym foar Geart Tigchelaar en Dirk Jan Muntendam). ''De Kweeste fan Ridder Pieter 'Geef-mar-Linich' fan Skingen.'' S.p. [Grins], 2010.

Breuker publisearret ek al desennialang oer keats- en sporthistoarje yn it algemien. Swiertepunten by it earste binne de histoarje en ynternasjonalisearring fan it spul en it plak fan it [[keatsen]] yn it deistige libben, de [[taal]], [[literatuer]] en [[kultuer]], wylst it by it twadde meast om de oergongsperioade [± 1880-1920] fan tradisjonele folksfermaken nei moderne sporten giet. Breuker hat fierder ek noch twa boeken oer it [[aaisykjen]]  skreaun, it iene oer sosjaal-ekonomyske, it oare oer kultuer-histoaryske en sportive aspekten fan dy [[tradysje]]. Dêrneist hat er it inisjatyf nommen ta of meiwurke oan ûnderskate útstallingen op it mêd fan it keatsen, it aaisykjen en de sportskiednis. Ta gelegenheid fan syn pensionearring organisearre it Frysk Ynstitút ein 2009 in ôfskiedskongres oer ''Friese sport. Tussen traditie en professie'' (ûnder deselde titel as boek ferskynd). Breuker wie doe al as sporthistoarysk ûndersiker ferbûn oan de [[Katolike Universiteit Leuven|Katholieke Universiteit Leuven]]. De skriuwer is foar syn publikaasjes en oare aktiviteiten op it mêd fan de keats- en sporthistoarje yn it algemien yn 2017 ûnderskieden mei de [[Sulveren Anjer]].

Op noch wer in oare manier hat Breuker foarmjûn oan wat him beweecht yn ''Boarterskertier'' (2003), in seleksje út de skriuwer syn ûnderskate kearen bekroande literêre publikaasjes (gedichten en koarte ferhalen) sûnt 1986. En foar in bûtensteander miskien ûnferwachte is syn - mei de Lutinepriis bekroande - publikaasje ''Op naar Terschelling!'' ''Pioniers, badgasten en toeristen (1581-1940)'' (2023) en syn ''Puur ontspanning op Terschelling. Hotel Paal 8 en zijn voorlopers 1916 - 2025'' (2025), mar de auteur komt al sûnt syn bernejierren op Skylge, in eilân dat him tige nei is.

==Publikaasjes==
===Boeken===
* 1973: ''J.H. Halbertsma, Gysbert Japicx en de Fryske dialekten''
* 1982: (ko-auteur en einred.): ''Bydragen ta de didaktyk fan it Frysk yn it fuortset ûnderwiis''
* 1983: ''Keatserstaal''
* 1984: ''1899 Ontspanning 1984''
* 1984: (ko-auteur en ko-einred.): ''Foar de taalspegel; koart oersjoch fan Hollânske ynslûpsels yn it Frysk'' [1992&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;]
* 1987: ''Boppe!''; ''in blomlêzing út de Fryske keatsliteratuer''
* 1993: ''Noarmaspekten fan it hjoeddeiske Frysk''
* 1993: (ko-einred.): ''Tussen terp en toren. 1893 100 jaar VvV Sjirk de Wal Dronrijp 1993''
* 1994: (einred.): ''Fries en Nederlands in de basisvorming; overeenkomsten en mogelijkheden tot samenwerking''
* 1997: (ko-auteur en einred.): ''Kaatsen: lange traditie, levende sport; bij het eeuwfeest (1897-1997) van de Koninklijke Nederlandse Kaatsbond (KNKB)''
* 1997: ''Met de Friese slag''
* 1998: ''Oan de hang; in samling skôgingen, artikels en lêzingen oer keatsen, keatshistoarje, keunst en kultuer''
* 1999: (ko-auteur en einred.): ''1899 K.F. Ontspanning Skingen-Slappeterp 1999''
* 2001: (ko-auteur en ko-einred.): ''Nieuwe perspectieven voor onderwijs en opleiding. Ontwikkelingen in het  voortgezet onderwijs en in de professionalisering van leraren''
* 2003: (ko-auteur en ko-einred.): ''De fiifde woansdei; 150 jier PC (1853-2003)''
* 2003: (ko-auteur en einred.): ''Fierder mei Frysk (3); lêzingen hâlden op de konferinsje 'Fierder mei Frysk' op 2 oktober 2003''
* 2003: ''Boarterskertier'' (yn 2006 ûnder einredaksje fan Saakje van Dellen yn it Nederlânsk, Frânsk, Dútsk en Ingelsk ferskynd as: ''Van Speelkwartier tot Break'')
* 2004: (ko-auteur en ko-einred.): ''Sporthistorie: tussen feit en mythe''
* 2007-2009: (ko-auteur en ko-einred.): ''Freemwurk'' (in taalmetoade Frysk foar it fuortset ûnderwiis)
* 2009: (ko-auteur- en ko-einred.): ''Friese sport.Tussen traditie en professie''
*2009: ''Op de rigel. Systematyske bibliografy fan it wurk (1966-2009) fan Pieter Breuker''
* 2012: ''Kostelijke koopwaar. De handel in Friese kievitseieren [1850-1900]''. Met een heruitgave van '''''De kunst van het eijer zoeken''''' van Fokke Atzes Dijkstra  [2012&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;]      
* 2013: ''Histoarje en kultuer fan it keatsen. Jierdeikalinder''
* 2015: ''Ljip en aai yn hert en holle. Aaisykjen as folkssport, fêstlein yn wurden en bylden''
* 2018: ''Lytse bal, grut spul. Artikels oer keatshistoarje en keatskultuer''
*2020: ''Van Parijs tot Pyeongchang. Kaatsen, kaatsers en alle andere 29 Friese medaillewinnaars op de Olympische Spelen''
*2021: ''Van bekkensnijders tot onderzoeksprogramma's. Geschiedkundige bijdragen over vermaken en sporten in Nederland''
*2023: ''Op naar Terschelling! Pioniers, badgasten en toeristen (1581-1940)''
*2025: ''Puur ontspanning op Terschelling. Hotel Paal 8 en zijn voorlopers 1916 - 2025''

===Taalkursus===
* 2008: (ko-gearstaller) ''Talk Now! Frisian'' (begjinnerskursus Frysk-foar-net-Frysktaligen; Eurotalk, Londen)

==Prizen en ûnderskiedingen== 
* 1986: [[Rely Jorritsmapriis]] (foar koart ferhaal: ''De winner'')
* 1987: Priis fan [[Stifting It Fryske Boek]] foar ‘orizjineelste, bêst fersoarge en meast opfallende boek’ 1986-1987 (foar ''Boppe!; in blomlêzing út de Fryske keatsliteratuer'')
* 1988: [[Rely Jorritsmapriis]] (foar koart ferhaal: ''De rôze ko'')
* 2004: [[Liuweprint]] (foar ''De fiifde woansdei; 150 jier PC (1853-2003)''
* 2014: [[KFFB]]-jubileumpriis (foar koart ferhaal: ''... 35 x 2'')
* 2009: nominaasje [[Je Maintiendrai]]-priis 'Regionale identiteit in Noord-Nederland' (foar essee: ''Een wereld van verschil'')
* 1974: Lid [[Fryske Akademy]]
* 2003: Lid fan fertsjinste Koninklijke Nederlandse Kaatsbond
* 2010: Akademyplakette [[RuG]]
* 2016: Earelid Stichting De Sportwereld
* 2017: [[Sulveren Anjer]] fan it Cultuurfonds (foar syn bydragen oan de keats- en sportskiednis)
* 2023: Lutinepriis fan de gemeente Skylge foar syn kultuerhistoarysk boek: ''Op naar Terschelling! Pioniers, badgasten en toeristen (1581-1940)''

== Keppelings om utens ==
* [[www.skanomodu.nl]]/Skanoskriften, jrg. 3 (2009), nû. 2; 
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bce9bd Pieter Breuker by Sirkwy]; 
* [[www.desportwereld.nl]]/Organisatie; Magazine. 

{{DEFAULTSORT:Breuker, Pieter}}

[[Kategory:Frysk sosjo-linguist]]
[[Kategory:keats- en sporthistoarikus]]
[[Kategory:Frysk koarte-ferhaleskriuwer]]
[[Kategory:Persoan berne yn Skingen]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1945]]</text>
      <sha1>b6wyna5qk2o14s3vjqxths9gkubu6d0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>H. Heeringa-Seepma</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87001</id>
    <revision>
      <id>1243259</id>
      <parentid>1193992</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T21:05:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>+ofbyld</comment>
      <origin>1243259</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3144" sha1="0x72g9dtpzo4bterypfx5z1uzlt6tk8" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Haebeltje Heeringa-Seepma mei boek yn 'e hân, 1988 ca. signatuur Seepma, Heabeltsje F-0005.jpg|thumb|Haebeltje Heeringa-Seepma (1988)]]
'''Heabeltsje Heeringa-Seepma''' ([[Ternaard]], [[29 juny]] [[1919]] - [[Feanwâlden]], [[6 febrewaris]] [[2022]]), wie in Frysk [[berneboek]]- en [[roman]]skriuwster.

Heabeltsje Seepma waard berne en grutbrocht op in pleats yn Ternaard. As bern mocht se graach lêze en opstellen skriuwe koe se goed. Nei har trouwen sette se har nei wenjen yn [[Eastrum]]. Se fertelde ferhalen oan har bern en skreau gedichtsjes en gelegenheidswurk. Se folge in skriftlike kursus ferhalen skriuwen en gie op Fryske les. Dat stimulearre har om fersen en ferhalen yn te stjoeren nei streekblêden yn de buert en nei de bernerubryk yn it [[Friesch Dagblad]].&lt;br&gt; 
Se debutearre mei it berneboek ''Sa’n koartkop'' (1960, [[KFFB]]). Se die mei oan de jierlikse priisfraach fan de KFFB en wûn ferskate prizen. Skriuwe soe in fêst ûnderdiel fan har libben wurde. Nei de boeken foar jongere bern skreau se in boek dat bedoeld wie foar opgroeiende fammen, ''Martsje lit it net sitte'' (1965) en sa ûntstie de Martsje-rige. Njonken de ‘Martsje’- boeken skreau frou Heeringa-Seepma [[roman]]s, in ferhalebondel ûnder de titel ''It griene huodsje'' (1988), in bondel ferhalen foar de jongerein, noch in pear berneboeken, krystferhalen en in pear fersebondels. Alles meiïnoar brocht se sa'n tritich titels op har namme. 

It grutste part fan har boeken kaam út by de KFFB. 

== Wurk ==
===Berneboeken===
* 1960: Sa’n koartkop 
* 1961: It reade kraeltsje 
* 1964: Rikke de kikkert 
* 1971: Fuort mei de geit (2e printinge 1983)
* 1972: Meindert wurdt man
* 1975: It aventûr fan swartsturtsje
* 1977: In nuvere fakânsje 
* 1978: Hwêr is Harke? 
* 1980: It apelwyfke 
* 1989: It hinkelbist
* 1992: Sibe wol syn mem net kwyt 

===Romans===
* 1965: Martsje lit it net sitte (2e printinge 1970, 3e 1990)
* 1968: Martsje koe it net witte
* 1969: Martsje : it libben yn ’e mjitte 
* 1972: Meindert wurdt man
* 1974: Ik en myn memmen
* 1976: Hwerom? Hwerta!
* 1979: Martsje (trilogy)
* 1981: Fernanda wurdt plysje
* 1984: Hylkje
* 1987: In ferskoppeling
* 1988: Wêrhinne Hylkje?
* 1991: Yn foar en tsjin
* 1995: De dochter fan Martsje

===Ferskaat===
* 1975: Monuminten yn Eastdongeradiel
* 1982: By ús yn Eastrum : doarpsskiednis yn fûgelflecht
* 1985: Monuminten út ’e oarloch
* 1987: It griene huodsje (ferhalen)

== Prizen ==
* 1982: [[Rely Jorritsmapriis]] foar it ferhaal ''De groetnis fan Beitske''
* 1992: 1e priis priisfraach [[KFFB]] foar ''Sibe wol syn mem net kwyt''
* Ferskate prizen yn in KFFB-priisfraach

== Keppeling om utens ==
* [http://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=heer018 Heeringa-Seepma] yn de [[DBNL]]

{{Boarnen|boarnefernijing=
{{EvhhF|Heeringa-Seepma, Haebeltje}}
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bceabe Biografy by Sirkwy] 
}}

{{DEFAULTSORT:Heeringa-Seepma, H}}
[[Kategory:Frysk berneboekeskriuwer]]
[[Kategory:Frysk romanskriuwer]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Ternaard]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1919]]</text>
      <sha1>0x72g9dtpzo4bterypfx5z1uzlt6tk8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243260</id>
      <parentid>1243259</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T21:08:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>ofbyld</comment>
      <origin>1243260</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3145" sha1="33vol62v1msv6rvbkz31491jxuix9cr" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Haebeltje Heeringa-Seepma mei boek yn 'e hân, 1988 ca. signatuur Seepma, Heabeltsje F-0005.jpg|thumb|Heabeltsje Heeringa-Seepma (1988)]]
'''Heabeltsje Heeringa-Seepma''' ([[Ternaard]], [[29 juny]] [[1919]] - [[Feanwâlden]], [[6 febrewaris]] [[2022]]), wie in Frysk [[berneboek]]- en [[roman]]skriuwster.

Heabeltsje Seepma waard berne en grutbrocht op in pleats yn Ternaard. As bern mocht se graach lêze en opstellen skriuwe koe se goed. Nei har trouwen sette se har nei wenjen yn [[Eastrum]]. Se fertelde ferhalen oan har bern en skreau gedichtsjes en gelegenheidswurk. Se folge in skriftlike kursus ferhalen skriuwen en gie op Fryske les. Dat stimulearre har om fersen en ferhalen yn te stjoeren nei streekblêden yn de buert en nei de bernerubryk yn it [[Friesch Dagblad]].&lt;br&gt; 
Se debutearre mei it berneboek ''Sa’n koartkop'' (1960, [[KFFB]]). Se die mei oan de jierlikse priisfraach fan de KFFB en wûn ferskate prizen. Skriuwe soe in fêst ûnderdiel fan har libben wurde. Nei de boeken foar jongere bern skreau se in boek dat bedoeld wie foar opgroeiende fammen, ''Martsje lit it net sitte'' (1965) en sa ûntstie de Martsje-rige. Njonken de ‘Martsje’- boeken skreau frou Heeringa-Seepma [[roman]]s, in ferhalebondel ûnder de titel ''It griene huodsje'' (1988), in bondel ferhalen foar de jongerein, noch in pear berneboeken, krystferhalen en in pear fersebondels. Alles meiïnoar brocht se sa'n tritich titels op har namme. 

It grutste part fan har boeken kaam út by de KFFB. 

== Wurk ==
===Berneboeken===
* 1960: Sa’n koartkop 
* 1961: It reade kraeltsje 
* 1964: Rikke de kikkert 
* 1971: Fuort mei de geit (2e printinge 1983)
* 1972: Meindert wurdt man
* 1975: It aventûr fan swartsturtsje
* 1977: In nuvere fakânsje 
* 1978: Hwêr is Harke? 
* 1980: It apelwyfke 
* 1989: It hinkelbist
* 1992: Sibe wol syn mem net kwyt 

===Romans===
* 1965: Martsje lit it net sitte (2e printinge 1970, 3e 1990)
* 1968: Martsje koe it net witte
* 1969: Martsje : it libben yn ’e mjitte 
* 1972: Meindert wurdt man
* 1974: Ik en myn memmen
* 1976: Hwerom? Hwerta!
* 1979: Martsje (trilogy)
* 1981: Fernanda wurdt plysje
* 1984: Hylkje
* 1987: In ferskoppeling
* 1988: Wêrhinne Hylkje?
* 1991: Yn foar en tsjin
* 1995: De dochter fan Martsje

===Ferskaat===
* 1975: Monuminten yn Eastdongeradiel
* 1982: By ús yn Eastrum : doarpsskiednis yn fûgelflecht
* 1985: Monuminten út ’e oarloch
* 1987: It griene huodsje (ferhalen)

== Prizen ==
* 1982: [[Rely Jorritsmapriis]] foar it ferhaal ''De groetnis fan Beitske''
* 1992: 1e priis priisfraach [[KFFB]] foar ''Sibe wol syn mem net kwyt''
* Ferskate prizen yn in KFFB-priisfraach

== Keppeling om utens ==
* [http://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=heer018 Heeringa-Seepma] yn de [[DBNL]]

{{Boarnen|boarnefernijing=
{{EvhhF|Heeringa-Seepma, Haebeltje}}
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bceabe Biografy by Sirkwy] 
}}

{{DEFAULTSORT:Heeringa-Seepma, H}}
[[Kategory:Frysk berneboekeskriuwer]]
[[Kategory:Frysk romanskriuwer]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Ternaard]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1919]]</text>
      <sha1>33vol62v1msv6rvbkz31491jxuix9cr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243261</id>
      <parentid>1243260</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T21:13:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vysotsky</username>
        <id>12896</id>
      </contributor>
      <comment>/* Wurk */</comment>
      <origin>1243261</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3256" sha1="4b0opt06gbnqddpij4zs0d0vrudjqk7" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Haebeltje Heeringa-Seepma mei boek yn 'e hân, 1988 ca. signatuur Seepma, Heabeltsje F-0005.jpg|thumb|Heabeltsje Heeringa-Seepma (1988)]]
'''Heabeltsje Heeringa-Seepma''' ([[Ternaard]], [[29 juny]] [[1919]] - [[Feanwâlden]], [[6 febrewaris]] [[2022]]), wie in Frysk [[berneboek]]- en [[roman]]skriuwster.

Heabeltsje Seepma waard berne en grutbrocht op in pleats yn Ternaard. As bern mocht se graach lêze en opstellen skriuwe koe se goed. Nei har trouwen sette se har nei wenjen yn [[Eastrum]]. Se fertelde ferhalen oan har bern en skreau gedichtsjes en gelegenheidswurk. Se folge in skriftlike kursus ferhalen skriuwen en gie op Fryske les. Dat stimulearre har om fersen en ferhalen yn te stjoeren nei streekblêden yn de buert en nei de bernerubryk yn it [[Friesch Dagblad]].&lt;br&gt; 
Se debutearre mei it berneboek ''Sa’n koartkop'' (1960, [[KFFB]]). Se die mei oan de jierlikse priisfraach fan de KFFB en wûn ferskate prizen. Skriuwe soe in fêst ûnderdiel fan har libben wurde. Nei de boeken foar jongere bern skreau se in boek dat bedoeld wie foar opgroeiende fammen, ''Martsje lit it net sitte'' (1965) en sa ûntstie de Martsje-rige. Njonken de ‘Martsje’- boeken skreau frou Heeringa-Seepma [[roman]]s, in ferhalebondel ûnder de titel ''It griene huodsje'' (1988), in bondel ferhalen foar de jongerein, noch in pear berneboeken, krystferhalen en in pear fersebondels. Alles meiïnoar brocht se sa'n tritich titels op har namme. 

It grutste part fan har boeken kaam út by de KFFB. 

== Wurk ==
===Berneboeken===
* 1960: ''Sa’n koartkop''
* 1961: ''It reade kraeltsje'' 
* 1964: ''Rikke de kikkert'' 
* 1971: ''Fuort mei de geit'' (2e printinge 1983)
* 1972: ''Meindert wurdt man''
* 1975: ''It aventûr fan swartsturtsje''
* 1977: ''In nuvere fakânsje'' 
* 1978: ''Hwêr is Harke?'' 
* 1980: ''It apelwyfke'' 
* 1989: ''It hinkelbist''
* 1992: ''Sibe wol syn mem net kwyt'' 

===Romans===
* 1965: ''Martsje lit it net sitte'' (2e printinge 1970, 3e 1990)
* 1968: ''Martsje koe it net witte''
* 1969: ''Martsje : it libben yn ’e mjitte'' 
* 1972: ''Meindert wurdt man''
* 1974: ''Ik en myn memmen''
* 1976: ''Hwerom? Hwerta!''
* 1979: ''Martsje (trilogy)''
* 1981: ''Fernanda wurdt plysje''
* 1984: ''Hylkje''
* 1987: ''In ferskoppeling''
* 1988: ''Wêrhinne Hylkje?''
* 1991: ''Yn foar en tsjin''
* 1995: ''De dochter fan Martsje''

===Ferskaat===
* 1975: ''Monuminten yn Eastdongeradiel''
* 1982: ''By ús yn Eastrum : doarpsskiednis yn fûgelflecht''
* 1985: ''Monuminten út ’e oarloch''
* 1987: ''It griene huodsje (ferhalen)''

== Prizen ==
* 1982: [[Rely Jorritsmapriis]] foar it ferhaal ''De groetnis fan Beitske''
* 1992: 1e priis priisfraach [[KFFB]] foar ''Sibe wol syn mem net kwyt''
* Ferskate prizen yn in KFFB-priisfraach

== Keppeling om utens ==
* [http://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=heer018 Heeringa-Seepma] yn de [[DBNL]]

{{Boarnen|boarnefernijing=
{{EvhhF|Heeringa-Seepma, Haebeltje}}
* [https://www.tresoar.nl/literatuur/biografieen/64133b667611185f13bceabe Biografy by Sirkwy] 
}}

{{DEFAULTSORT:Heeringa-Seepma, H}}
[[Kategory:Frysk berneboekeskriuwer]]
[[Kategory:Frysk romanskriuwer]]
[[Kategory:Skriuwer yn it Frysk]]
[[Kategory:Persoan berne yn Ternaard]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1919]]</text>
      <sha1>4b0opt06gbnqddpij4zs0d0vrudjqk7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sjongfûgels</title>
    <ns>0</ns>
    <id>92160</id>
    <revision>
      <id>1243275</id>
      <parentid>1229929</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:40:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>in pear lytse oanpassings, sjoch oerlis by Chathammiggesnapper</comment>
      <origin>1243275</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24539" sha1="orpm40qknzviumfbnd74qzr3rvasufh" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks bisteryk
| namme               = sjongfûgels
| ôfbylding           = Eopsaltria_australis_-_Mogo_Campground.jpg
| ôfbyldingsbreedte   =
| ôfbyldingstekst     = In [[grienstútmiggesnapper]] (''Eopsaltria australis'').
| takson1             = 
| namme1              =
| takson2             = [[ryk (taksonomy)|ryk]]:
| namme2              = [[dieren]] (''Animalia'')
| takson3             = [[stamme (taksonomy)|stamme]]:
| namme3              = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
| takson4             = [[ûnderstamme]]:
| namme4              = [[wringedieren]] (''Vertebrata'')
| takson5             = [[klasse (taksonomy)|klasse]]:
| namme5              = [[fûgels]] (''Aves'')
| takson6             = [[ûnderklasse]]:
| namme6              = [[moderne fûgels]] (''Neornithes'')
| takson7             = [[tuskenklasse]]:
| namme7              = [[nijkakigen]] (''Neognathae'')
| takson8             = [[boppeskift]]:
| namme8              = [[nije fûgels]] (''Neoaves'')
| takson9             = ''sûnder rang'':
| namme9              = [[mosk- en pappegaai-eftigen]]&lt;br&gt;&amp;nbsp;&amp;nbsp;&amp;nbsp;(''Psittacopasserae'')
| takson11            = [[skift]]:
| namme11             = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'')
| takson12            = ''sûnder rang'':
| namme12             = [[sjongfûgeleftigen]] (''Eupasseres'')
| takson13            = [[ûnderskift]]: 
| namme13             = '''sjongfûgels''' (''Passeri'')
| takson14            = 
| namme14             =
| takson15            = 
| namme15             =
| takson16            = 
| namme16             =
| takson17            = 
| namme17             =
| takson18            = 
| namme18             =
| takson19            = 
| namme19             =
| beskriuwer, jier    = [[Linnaeus]], 1758
| soarten             = 
| lânkaart            = 
| lânkaarttekst       = 
| lânkaartbreedte     = 
| lânkaarttekst_links = 
}}
De '''sjongfûgels''' ([[wittenskiplike namme]]: ''Passeri'', [[synonym|syn.]] ''Oscines'') foarmje in [[ûnderskift]] fan 'e [[klasse (taksonomy)|klasse]] fan 'e [[fûgels]] (''Aves'') en it [[skift]] fan 'e [[moskeftigen]] (''Passeriformes''). Dit is in kloft fan 5.339&amp;nbsp;[[soarte]]n &lt;small&gt;(teljier: 2025)&lt;/small&gt;, ferdield oer 129&amp;nbsp;[[famylje (taksonomy)|famyljes]]. De sjongfûgels binne oer it algemien fan in frij behindige lichemsgrutte en hawwe in [[kosmopolityske fersprieding]]. In ûnderskiedend skaaimerk is harren sterk ûnwikkele fermogen ta it produsearjen fan [[fûgelsang]]. De [[sustertakson|sustergroep]] fan 'e sjongfûgels wurdt foarme troch de [[krytfûgels]] (''Tyranni'' of ''Suboscines''), dy't yn har [[ferspriedingsgebiet|fersprieding]] foar it meastepart beheind binne ta de [[Nije Wrâld]]. Mei-inoar foarmje de beide ûnderskiften de rangleaze [[klade]] fan 'e [[sjongfûgeleftigen]] (''Eupasseres''), dy't op in pear tige ôfwikende soarten nei it hiele skift fan 'e moskeftigen omfettet.

==Taksonomy==
De sjongfûgels waarden al yn [[1758]] as [[taksonomy]]ske yndieling yntrodusearre troch de [[Sweden|Sweedske]] [[biolooch]] en [[taksonoom]] [[Carolus Linnaeus]] yn 'e tige ynfloedrike tsiende [[edysje]] fan syn ''[[Systema Naturæ]]''. De [[wittenskiplike namme]] ''Passeri'' ferwiist nei de [[mosk]] (''Passer domesticus''), dy't yn it [[Latyn]] ''passer'' neamd wurdt. De term ''Oscines'' wurdt gauris as in wittenskiplik [[synonym]] foar dizze groep brûkt. Dy namme komt fan it Latynske ''oscen'', dat &quot;sjongfûgel&quot; bestjut. 

Tsjintwurdich foarmje de sjongfûgels ien fan 'e trije [[ûnderskift]]en dêr't it [[skift]] fan 'e [[moskeftigen]] (''Passeriformes'') yn ferdield is. De oare beide ûnderskiften binne de [[rotstomke-eftigen]] (''Acanthisitti'') en de [[krytfûgels]] (''Tyranni'' of ''Suboscines''). De rotstomke-eftigen binne yn har [[ferspriedingsgebiet|fersprieding]] beheind ta [[Nij-Seelân]] en omfetsje mar twa libbene en fiif resint [[útstjerren (biology)|útstoarne]] [[soarte]]n yn ien inkele [[famylje (taksonomy)|famylje]]. [[Molekulêr]]e analyze hat oantoand dat sy de âldste kloft moskeftigen fertsjintwurdigje, dy't yn [[genetysk]] opsjoch op in distânsje stiet fan 'e oare beide ûnderskiften. De sjongfûgels en de krytfûgels foarmje mei-inoar de rangleaze [[klade]] fan 'e [[sjongfûgeleftigen]] (''Eupasseres''), dy't it [[sustertakson]] fan 'e rotstomke-eftigen is. Binnen de sjongfûgeleftigen binne de krytfûgels de sustergroep fan 'e sjongfûgels.
[[File:Sardinian_Warbler.jpg|left|thumb|260px|In [[lytse swartkop]] (''Curruca melanocephala'').]]

It ûnderskift fan 'e sjongfûgels is sels opdield yn seis ûnderskate [[tuskenskift]]en. Ien dêrfan, it tuskenskift fan 'e [[lierfûgeleftigen]] (''Menurides''), stiet wat fierder fan 'e oare fiif ôf. Dy oare fiif binne de [[prieelfûgeleftigen]] (''Climacterides''), de [[stobberinnereftigen]] (''Othonychides''), de [[huningitereftigen]] (''Meliphagides''), de [[krie-eftigen]] (''Corvides'') en de [[echte moskeftigen]] (''Passerides''). Hja foarmje mei-inoar de rangleaze [[klade]] fan 'e [[echte sjongfûgels]] (''Euoscines''), dat de sustergroep is fan 'e lierfûgeleftigen.

==Evolúsje==
De oarsprong fan 'e sjongfûgels foel gear mei de skieding fan 'e súdlike [[wrâlddiel]]en yn it [[Eoseen|Ier-Eoseen]], sa'n 50&amp;nbsp;miljoen&amp;nbsp;[[jier]] lyn. Dêrtroch rekken se yn [[Austraalje (wrâlddiel)|Austraalje]] isolearre fan 'e [[krytfûgels]] (''Tyranni'' of ''Suboscines'') yn [[Súd-Amearika]]. Yn Austraalje ûntjoegen sjongfûgels har ta in grut ferskaat oan foarmen. In wichtige tûke fan dy kloft, it [[lytsskift]] fan 'e [[moskfûgeleftigen en sibben]] (''Passerida''), fersprate him sa'n 40&amp;nbsp;miljoen&amp;nbsp;jier lyn út Austraalje wei oer [[Jeraazje]] en [[Afrika]]. Neitiid fûn der in yngeande [[biogeografy]]ske ferminging plak wêrby't sjongfûgels út it noarden wer nei it suden giene, oaren út it suden foar it earst nei it noarden kamen en wer oaren de [[Nije Wrâld]] wisten te berikken.
[[File:Corvus_albus_-Etosha_National_Park,_Namibia-8.jpg|right|thumb|250px|In [[skyldraven]] (''Corvus albus'').]]

==Uterlike skaaimerken==
De sjongfûgels binne oer it algemien lytseftige fûgeltsjes, hoewol't ta dizze kloft ek de [[krieën]] hearre. Under dy groep falle de beide grutste [[moskeftigen]], de [[groubekraven]] (''Corvus crassirostris'') út 'e [[Hoarn fan Afrika]] en de gewoane [[raven]] (''Corvus corax''), dy't beiden mear as 70&amp;nbsp;[[sm]] lang en 1&lt;sup&gt;&lt;small&gt;1&lt;/small&gt;&lt;/sup&gt;/&lt;sub&gt;&lt;small&gt;2&lt;/small&gt;&lt;/sub&gt;&amp;nbsp;[[kg]] swier wurde kinne. Der bestiet in grut ferskaat oan ferskiningsfoarmen, en it [[fear (fûgels)|fearrekleed]] fan sjongfûgels hat faak (mar net altyd) felle [[kleur]]en. [[Seksuele dimorfy]] komt by in protte soarten yn hege mjitte foar, mar is by oare soarten (frijwol) ôfwêzich.

==Libbenswize==
De measte sjongfûgels hawwe in [[omnivoar]] dieet, wat betsjut dat se sawol [[bisten]] as [[planten]] frette. By de bisten giet it dan almeast om [[ynsekten]], oare [[lidpoatigen]], [[wjirm]]s en oar lyts [[wringeleas]] dierte, hoewol't [[kriefûgels]] faak ek lytse [[sûchdieren]] en [[reptilen]] en fral ek [[ies (kadaver)|ies]] frette. Oare soarten sjongfûgels binne strikt [[ynsektivoar]], wat sizze wol dat se inkeld ynsekten frette. De [[fûgelpyk|piken]] fan sjongfûgels binne [[nêstbliuwers]], dy't [[blinens|blyn]], keal en helpleas út it [[aai]] komme. Se hawwe dêrom ferlet fan yngeande soarch fan 'e [[âlden]].
[[File:XN_Luscinia_megarhynchos_012.ogg|left|thumb|250px|De [[fûgelsang|sang]] fan it [[gealtsje]] (''Luscinia megarhynchos'').]]
[[File:Turdus-migratorius-003.ogg|left|thumb|250px|De [[fûgelsang|sang]] fan 'e [[readboarstlyster]] (''Turdus migratorius'').]]

==Sang==
{{Apart|Fûgelsang}}
Sjongfûgels steane bekend om harren [[fûgelsang|sang]], in skaaimerk dêr't se ek nei ferneamd binne. Fan alle fûgels hawwe de sjongfûgels de bêste behearsking oer de [[spier]]en dy't de [[syrinks (orgaan)|syrinks]] oanstjoere (it [[stim]]orgaan fan fûgels), en sadwaande kinne se in grut ferskaat oan sang fuortbringe. Guon fûgels, lykas de [[ljurk]] (''Alauda arvensis'') en it [[gealtsje]] (''Luscinia megarhynchos''), steane dêr by útstek om bekend. Oaren, lykas de ferskate soarten [[krieën]], bringe ek in grut ferskaat oan lûden fuort, mar dy klinke foar it [[minsklik]] [[gehoar]] alhiel net [[muzyk|muzikaal]] en wurde omskreaun as '[[krassen (krie-eftigen)|krassen]]'. Guon soarten, lykas de [[lierfûgels]] (''Menuridae'') út [[Austraalje (lân)|Austraalje]], binne earsten neibearders, dy't net inkeld de sang fan oare fûgelsoarten imitearje kinne, mar ek sekuer lûden neidwaan kinne dy't net fan natuere foarkomme, lykas in startende [[auto]] of in [[keatlingseage]].

De sang fan sjongfûgels is yn it foarste plak [[territoarium (biology)|territoriaal]], mei't it de identiteit en de lokaasje oerbringt fan it yndividu dat it lûd uteret. De fûgel seit dus yn wêzen: &quot;Hjir bin ik,&quot; wat foar rivalen fan itselde [[geslacht (sekse)|geslacht]] en deselde [[soarte]] safolle betsjut as: &quot;Dit territoarium is beset.&quot; Dêrnjonken tsjinnet deselde sang foar soartgenoaten fan it oare geslacht as lokrop by wize fan sykjen nei in [[pearing]]spartner. Dit sangrepertoire moat net betize wurde mei oare roppen mei in spesifike betsjutting, lykas [[alaarmrop]]pen yn it gefal fan 'e oanwêzigens fan [[rôfdier]]en, dy't by sjongfûgels trouwens ek tige [[meldij|melodieus]] klinke. Oare fûgels produsearje ek wol fûgelsang om harren territoarium ôf te beakenjen en partners te lokjen, mar benammen by net-moskeftigen giet it dêrby oer it algemien om ienfâldige, monotoane en werheljende roppen, lykas it oehoejen fan [[ûlen]], it [[koeren (dowen)|koeren]] fan [[dofûgels|dowen]] of it kreakjen fan [[teapert]]s. Sokke lûden ûntbrekt it oan 'e fariëteit fan lûd en toanhichte dy't karakteristyk is foar de sang fan sjongfûgels.

==Klassifikaasje==
De [[famylje (taksonomy)|famyljes]] út 'e ûndersteande klassifikaasje binne deselden dy't erkenning genietsje fan 'e [[Ynternasjonale Uny fan Ornitologen]] (IOU). De ferdieling yn [[tuskenskift]]en, [[lytsskift]]en en [[boppefamylje]]s folget de [[fylogeny|fylogenetyske analyze]] dy't yn [[2019]] publisearre waard troch Carl Oliveiros ''et al.'' 

&lt;small&gt;(N.B.: de oantallen soarten binne rûchwei, fral by de gruttere famyljes.)&lt;/small&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width: 750px;&quot;
|- style=&quot;vertical-align: top;&quot;
| scope=&quot;row&quot; style=&quot;width: 50%; background-color: Honeydew;&quot; | {{Stambeam2}}
* ûnderskift '''sjongfûgels''' (''Passeri'', syn. ''Oscines'')
** tuskenskift [[lierfûgeleftigen]] (''Menurides'')
*** famylje [[lierfûgels]] (''Menuridae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
*** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[toarnkrûperfûgels]] (''Atrichornithidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
** {{Stambeam2/ein tûke}}tuskenskiftekloft [[echte sjongfûgels]] (''Euoscines'') 
*** tuskenskift [[prieelfûgeleftigen]] (''Climacterides'')
**** famylje [[Australyske krûperfûgels]] (''Climacteridae'') &lt;small&gt;- 7 soarten&lt;/small&gt;
**** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[prieelfûgels]] (''Ptilonorhynchidae'') &lt;small&gt;- 27 soarten&lt;/small&gt;
*** tuskenskift [[stobberinnereftigen]] (''Othonychides'')
**** famylje [[stobberinnerfûgels]] (''Orthonychidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
**** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[ûnechte babbelderfûgels]] (''Pomatostomidae'') &lt;small&gt;- 5 soarten&lt;/small&gt;
*** tuskenskift [[huningitereftigen]] (''Meliphagides'')
**** famylje [[Australyske sjongfûgels]] (''Acanthizidae'') &lt;small&gt;- 67 soarten&lt;/small&gt;
**** famylje [[boarstelfûgels]] (''Dasyornithidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
**** famylje [[diamantfûgels]] (''Pardalotidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
**** famylje [[elfkefûgels]] (''Maluridae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
**** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[huningiterfûgels]] (''Meliphagidae'') &lt;small&gt;- 186 soarten&lt;/small&gt;
*** tuskenskift [[krie-eftigen]] (''Corvides'')
**** boppefamylje [[beamrinnereftigen]] (''Neosittoidea'')
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[beamrinnerfûgels]] (''Neosittidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
**** boppefamylje [[kwartellystereftigen]] (''Cinclosomatoidea'')
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[kwartellysters en juwielbabbelders]] (''Cinclosomatidae'') &lt;small&gt;- 11 of 12 soarten&lt;/small&gt; 
**** boppefamylje [[rûpfûgeleftigen]] (''Campephagoidea'')
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[rûpfûgels]] (''Campephagidae'') &lt;small&gt;- 93 soarten&lt;/small&gt;
**** boppefamylje [[wytkopeftigen]] (''Mohouoidea'')
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[wytkopfûgels]] (''Mohouidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
**** boppefamylje [[boskskatekstereftigen]] (''Malaconotoidea'')
***** famylje [[boatsnaffelfûgels]] (''Machaerirhynchidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[Borneoboarstelkopfûgels]] (''Pityriaseidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** famylje [[boskskateksters, tsjagra's en fiskalen]] (''Malaconotidae'') &lt;small&gt;- 50 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[fangafûgels]] (''Vangidae'') &lt;small&gt;- 40 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[ioarafûgels]] (''Aegithinidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[lelmiggesnapperfûgels]] (''Platysteiridae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[skobde groukopfûgels]] (''Rhagalogidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[spitsfûgels en oargelfûgels]] (''Artamidae'') &lt;small&gt;- 24 soarten&lt;/small&gt;
**** boppefamylje [[echte krie-eftigen]] (''Corvoidea'')
***** famylje [[drongofûgels]] (''Dicruridae'') &lt;small&gt;- 28 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[ifritafûgels]] (''Ifritidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** famylje [[kriefûgels]] (''Corvidae'') &lt;small&gt;- 139 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[Maleiske toefgaaifûgels]] (''Platylophidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** famylje [[monarchfûgels]] (''Monarchidae'') &lt;small&gt;- 107 libbene en 4 resint útstoarne soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[paradysfûgels]] (''Paradisaeidae'') &lt;small&gt;- 45 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[paradyspittafûgels]] (''Melampittidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[skateksterfûgels]] of wurgerfûgels (''Laniidae'') &lt;small&gt;- 34 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[slyknêstkriefûgels]] (''Corcoracidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[waaiersturtfûgels]] (''Rhipiduridae'') &lt;small&gt;- 55 soarten&lt;/small&gt;
**** {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[gielegou-eftigen]] (''Orioloidea'')
***** famylje [[beiepikkerfûgels]] (''Paramythiidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[fireofûgels]] (''Vireonidae'') &lt;small&gt;- 62 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[gielegoufûgels]] (''Oriolidae'') &lt;small&gt;- 41 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[groukoppen en fluiters]] (''Pachycephalidae'') &lt;small&gt;- 69 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[harlekyngroukopfûgels]] (''Falcunculidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[lelgroukopfûgels]] (''Eulacestomatidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** famylje [[oreoikafûgels]] (''Oreoicidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[swypfluiterfûgels]] (''Psophodidae'') &lt;small&gt;- 6 soarten&lt;/small&gt;
*** {{Stambeam2/ein tûke}}tuskenskift [[echte moskeftigen]] (''Passerides'')
**** lytsskift [[huningjagereftigen]] (''Melanocharitida'')
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[huningjagerfûgels]] (''Melanocharitidae'') &lt;small&gt;- 11 soarten&lt;/small&gt;
**** lytsskift [[satynfûgeleftigen]] (''Cnemophilida'')
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[satynfûgels]] (''Cnemophilidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
**** lytsskift [[Australazyske miggesnappers en sibben]] (''Petroicida'')
***** famylje [[Australyske miggesnapperfûgels]] (''Petroicidae'') &lt;small&gt;- 51 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[gielbânhuningiters]] (''Notiomystidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[Nijseelânske lelfûgels]] (''Callaeidae'') &lt;small&gt;- 4 libbene soarten en 1 resint útstoarne soarte&lt;/small&gt;
**** lytsskift [[ralbabbeldereftigen]] (''Eupetida'')
***** famylje [[kealkopkriefûgels]] (''Picathartidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
***** famylje [[ralbabbelderfûgels]] (''Eupetidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[rotsspringerfûgels]] (''Chaetopidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
**** lytsskift [[miggesnappereftigen]] (''Muscicapida'')
***** boppefamylje [[goudtoeffûgels]] (''Reguloidea'')
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[goudtoefkes]] (''Regulidae'') &lt;small&gt;- 6 soarten&lt;/small&gt;
***** boppefamylje [[beamkrûperfûgels]] (''Certhioidea'')
****** famylje [[beamkrûpers]] (''Certhiidae'') &lt;small&gt;- 9 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[blauspjochten]] (''Sittidae'') &lt;small&gt;- 29 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[bûnte beamkrûpers]] (''Salpornithidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[miggefangers]] (''Polioptilidae'') &lt;small&gt;- 22 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[muorrekrûpers]] of rotskrûpers (''Tichodromidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[tomkefûgels]] (''Troglodytidae'') &lt;small&gt;- 96 soarten&lt;/small&gt;
***** boppefamylje [[miggesnapperfûgels]] (''Muscicapoidea'')
****** famylje [[elachoerafûgels]] (''Elachuridae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[lysterfûgels]] (''Turdidae'') &lt;small&gt;- 193 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[miggesnappers]] (''Muscicapidae'') &lt;small&gt;- 357 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[oksepikkerfûgels]] (''Buphagidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[protterfûgels]] (''Sturnidae'') &lt;small&gt;- 128 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[spotlysterfûgels]] (''Mimidae'') &lt;small&gt;- 34 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[wetterlysterfûgels]] (''Cinclidae'') &lt;small&gt;- 5 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[pestfûgeleftigen]] (''Bombycilloidea'')
****** famylje [[beigroukopfûgels]] (''Hylocitreidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[Hawaïaanske huningiters]] (''Mohoidae'') † &lt;small&gt;- 7 resint útstoarne soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[palmhipperfûgels]] (''Dulidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[pestfûgels]] of lakfûgels (''Bombycillidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[sidemiggesnapperfûgels]] (''Ptiliogonatidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[sidesturtfûgels]] (''Hypocoliidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
**** lytsskift [[moskfûgeleftigen en sibben]] (''Passerida'')
***** boppefamylje [[goarsfûgeleftigen]] (''Emberizoidea'')
****** famylje [[Amerikaanske goarsfûgels]] (''Passerellidae'') &lt;small&gt;- 140 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[Amerikaanske sjongers]] (''Parulidae'') &lt;small&gt;- 120 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[gielboarstsjongerfûgels]] (''Icteriidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[goarsfûgels]] (''Emberizidae'') &lt;small&gt;- 44 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[hippertangarefûgels]] (''Calyptophilidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[Hispanjoalasjongers]] (''Phaenicophilidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[iisfinkfûgels]] of snie- en iisfinken (''Calcariidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[kardinaalfûgels]] (''Cardinalidae'') &lt;small&gt;- 53 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[Kubaanske sjongers]] (''Teretistridae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[Portorikaanske tangarefûgels]] (''Nesospingidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[spindalissen]] (''Spindalidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[tangarefûgels]] (''Thraupidae'') &lt;small&gt;- 393 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[tomkelysterfûgels]] (''Zeledoniidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[troepiaalfûgels]] (''Icteridae'') &lt;small&gt;- 108 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[troepiaaltangarefûgels]] (''Rhodinocichlidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[ûnechte tangarefûgels]] (''Mitrospingidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[moskfûgeleftigen]] (''Passeroidea'')
****** famylje [[Afrikaanske sûkerfûgels]] (''Promeropidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[basterthuningfûgels]] (''Dicaeidae'') &lt;small&gt;- 56 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[blaurêchfûgels]] (''Irenidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[blêdfûgels]] (''Chloropseidae'') &lt;small&gt;- 12 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[finkfûgels]] (''Fringillidae'') &lt;small&gt;- 235 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[graupiperfûgels]] (''Prunellidae'') &lt;small&gt;- 12 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[huningsûgers]] (''Nectariniidae'') &lt;small&gt;- 152 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[moskfûgels]] (''Passeridae'') &lt;small&gt;- 43 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[oranjekopsjongerfûgels]] (''Peucedramidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[piperfûgels]] (''Motacillidae'') &lt;small&gt;- 68 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[prachtfinken]] of astrildfûgels (''Estrildidae'') &lt;small&gt;- 140 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[przewalskireamoskfûgels]] of Przewalski's reamoskfûgels (''Urocynchramidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[smetkiellysterfûgels]] (''Modulatricidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[weverfûgels]] (''Ploceidae'') &lt;small&gt;- 122 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[widafûgels]] (''Viduidae'') &lt;small&gt;- 20 soarten&lt;/small&gt;
**** {{Stambeam2/ein tûke}}lytsskift [[sjongers fan de Alde Wrâld]] (''Sylviida'')
***** boppefamylje [[Afrikasjongereftigen]] (''Macrosphenoidea'')
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[Afrikasjongers]] (''Macrosphenidae'') &lt;small&gt;- 18 soarten&lt;/small&gt;
***** boppefamylje [[echte sjongers fan de Alde Wrâld]] (''Sylvioidea'')
****** famylje [[alsippefûgels]] (''Alcippeidae'') &lt;small&gt;- 10 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[babbelderfûgels]] (''Leiothrichidae'') &lt;small&gt;- 133 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[brilfûgels]] (''Zosteropidae'') &lt;small&gt;- 149 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[búlbúlfûgels]] (''Pycnonotidae'') &lt;small&gt;- 167 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[grousnaffelmiesfûgels]] (''Paradoxornithidae'') &lt;small&gt;- 38 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[hagekrûperfûgels]] (''Sylviidae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[timalia's]] (''Timaliidae'') &lt;small&gt;- 58 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[ûnechte timalia's]] (''Pellorneidae'') &lt;small&gt;- 68 soarten&lt;/small&gt;
***** boppefamylje [[imerkesjongereftigen]] (''Locustelloidea'')
****** famylje [[donakobiusfûgels]] (''Donacobiidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[gerssjongerfûgels]] (''Cisticolidae'') &lt;small&gt;- 168 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[imerkesjongerfûgels]] (''Locustellidae'') &lt;small&gt;- 67 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[pnoepygafûgels]] (''Pnoepygidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[reidsjongerfûgels]] of karrekytfûgels (''Acrocephalidae'') &lt;small&gt;- 57 libbene en 5 resint útstoarne soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[swelfûgels]] (''Hirundinidae'') &lt;small&gt;- 92 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[tetraka's]] (''Bernieridae'') &lt;small&gt;- 11 soarten&lt;/small&gt;
***** boppefamylje [[langsturtmieseftigen]] (''Aegithaloidea'')
****** famylje [[bosksjongerfûgels]] (''Phylloscopidae'') &lt;small&gt;- 81 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[elfmonarchfûgels]] (''Erythrocercidae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[hylia's en dwerchmiesastrilden]] (''Hyliidae'') &lt;small&gt;- 2 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[langsturtmiesfûgels]] (''Aegithalidae'') &lt;small&gt;- 13 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[strewelsjongerfûgels]] (''Cettiidae'') &lt;small&gt;- 32 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[woastynsjongerfûgels]] (''Scotocercidae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
***** boppefamylje [[ljurkeftigen]] (''Alaudoidea'')
****** famylje [[burdmantsjes]] (''Panuridae'') &lt;small&gt;- 1 soarte&lt;/small&gt;
****** famylje [[ljurkfûgels]] (''Alaudidae'') &lt;small&gt;- 102 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[nikatorfûgels]] (''Nicatoridae'') &lt;small&gt;- 3 soarten&lt;/small&gt;
***** {{Stambeam2/ein tûke}}boppefamylje [[mieseftigen]] (''Paroidea'')
****** famylje [[pongmiezen]] (''Remizidae'') &lt;small&gt;- 11 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[elfmiggesnapperfûgels]] (''Stenostiridae'') &lt;small&gt;- 9 soarten&lt;/small&gt;
****** famylje [[hylioata's]] (''Hyliotidae'') &lt;small&gt;- 4 soarten&lt;/small&gt;
****** {{Stambeam2/ein tûke}}famylje [[miesfûgels]] (''Paridae'') &lt;small&gt;- 61 soarten&lt;/small&gt;
{{Stambeam2/ein}}
|-
|}

{{boarnen|boarnefernijing=
Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Songbird ''References'', op dizze side].
----
{{commonscat|Passeri}}
}}

{{DEFAULTSORT:Sjongfugels}}
[[Kategory:Moskeftige]]</text>
      <sha1>orpm40qknzviumfbnd74qzr3rvasufh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ferry Huber</title>
    <ns>0</ns>
    <id>156208</id>
    <revision>
      <id>1243244</id>
      <parentid>1065382</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T17:48:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <comment>plaatsje</comment>
      <origin>1243244</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2033" sha1="j1ffq9dzno5qgnt65u4zlnwcwnk2g1y" xml:space="preserve">[[Ofbyld:Huber Ferry - begin jaren 90.jpg|thumb|Ferry Huber, begjin jierren njoggentich]]
'''Ferdinand Gustaaf Adolf (Ferry) Huber''' ([[Binjei]], [[26 oktober]] [[1916]] – [[Vught (plak)|Vught]], [[9 febrewaris]] [[1994]]) wie in [[Nederlân]]ske politikus fan de [[Christelijk-Historische Unie|CHU]] en letter it [[Christen-Democratisch Appèl|CDA]].

Huber, lid fan de famylje [[Huber (laach)| Huber]], waard berne op de tabaksûndernimming Bekioen yn Binjei (eastkust fan [[Sumatra]]) as soan fan in dokter. Doe't er fiif jier wie kaam er fan [[Nederlânsk-Ynje]] nei Nederlân dêr't er yn jannewaris 1942 yn de rjochten ôfstudearre oan de [[ Universiteit Utert|Ryksuniversiteit Utert]]. Dêrnei wie mr. F.G.A. Huber oant 1945 advokaat en prokureur yn [[De Haach]].
Yn de [[Twadde Wrâldoarloch]] wie Huber yn de jierren 1941-45 fêste meiwurker fan de fersetskrante &quot; [[Slaet op den trommele]]&quot; (útjûn yn Utert). Nei de oarloch waard er direksje-sekretaris fan in rydrederij en yn septimber 1946 makke er de oerstap nei it ''Centraal Bureau voor de Ryn - en Binnenscheepvaart'' dêr't er it brocht ta adjunkt-direkteur. Yn july 1955 waard Huber beneamd ta boargemaster fan [[It Amelân]] dêr't er [[Roel Walda|R. Walda]] opfolge. Yn jannewaris 1962 folge syn beneaming ta boargemaster fan [[Goes (stêd)|Goes]]. By de gemeentlike weryndieling fan 1 jannewaris 1970 wêrby't inkelde gemeenten (foar in part) opgiene yn de nije gemeente Goes waard er ûntslein, mar 3 moanne letter waard Huber fannijs beneamd ta boargemaster fan Goes. 

Yn 1981 gie er dêr mei pensjoen en begjin 1994 ferstoar er yn 'e âldens fan 77 jier.

{{DEFAULTSORT:Huber, Ferry}}
[[Kategory:Nederlânsk abbekaat]]
[[Kategory:Nederlânsk politikus]]
[[Kategory:Boargemaster fan It Amelân]]
[[Kategory:Nederlânsk boargemaster]]
[[Kategory:CHU-politikus]]
[[Kategory:CDA-politikus]]
[[Kategory:Nederlânsk konservatyf]]
[[Kategory:Nederlânsk persoan berne yn Nederlânsk-Ynje]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1916]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1994]]</text>
      <sha1>j1ffq9dzno5qgnt65u4zlnwcwnk2g1y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Twadde Keamerferkiezings 2025</title>
    <ns>0</ns>
    <id>187349</id>
    <revision>
      <id>1243262</id>
      <parentid>1221460</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T21:18:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <comment>/* Utslach de provinsje */</comment>
      <origin>1243262</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="85589" sha1="qpwubgt55tl8jfkfng2m4gs9o6xmr0g" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| foarige ferkiezings        = [[Twadde Keamerferkiezingen 2023|2023]]
| folgjende ferkiezings      = [[Twadde Keamerferkiezingen 2029|2029]]
| lân                        = flag of the Netherlands.svg
| lânlink                    = Nederlân
| datum                      = 29 oktober 2025
| parlemint                  = [[Twadde Keamer]]
| tal sitten                 = 150
| mearderheid                = 76
| oantsjutting               = Bestjoerders
| oantal                     = 28 bewâldslju
| opkomst                    = 78,3% {{opgong}} 0,6%
| formaasjewinner            = [[Demokraten 66|D66]]
| nij kabinet                = [[Kabinet-Jetten]]
| earder kabinet             = [[Kabinet-Schoof|Schoof]]
| begjin regearperioade      = 23 febrewaris 2026
| kaart-ferkiezingsútslaggen = Tweede Kamerverkiezingen 2025 map (municipalities).svg
| tekst by kaart             = Utslach en grutste partij de gemeente
}}
{{Balkendiagram
| width    = 275px
| float    = right
| title    = Sitferdieling 2025
| widthl   = 80px
| left     = Partij
| barwidth = 135px
| middle   = Sitten
| widthr   = 60px
| right    = Ferskil
| caption  = Útslaggen fan lofts nei rjochts, ferlike mei [[Twadde Keamerferkiezingen 2023|2023]]
| bars     =
{{Balken Sitferdieling|[[PvdD]]|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|3|3|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[SP]]|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|3|5|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[GL-PvdA]]|#{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}|20|25|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[DENK]]|#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}|3|3|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[Volt]]|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}|1|2|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[D66]]|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|26|9|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[CU]]|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|3|3|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[50+]]|#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}|2|0|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[NSC]]|#{{Sitferdieling/Partij|NSC|tsjuster|NL}}|0|20|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[CDA]]|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|18|5|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[SGP]]|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|3|3|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[VVD]]|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|22|24|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[BBB]]|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|4|7|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[JA21]]|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|9|1|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[PVV]]|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|26|37|37}}
{{Balken Sitferdieling|[[FvD]]|#{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}|7|3|37}}
}}
De '''ferkiezings fan de [[Twadde Keamer]] 2025''' binne de algemiene [[Nederlân]]ske [[ferkiezing]]s foar de Twadde Keamer fan de [[Steaten-Generaal]] dy't op woansdei [[29 oktober]] [[2025]] holden waarden. De ferkiezingen soene oarspronklik hâlden wurde yn maart [[2028]],  mar waarden earder hâlden as gefolch fan de fal fan it kabinet-Schoof op [[3 juny]] 2025.

De spesifike Fryske risseltaten foar kieskring Ljouwert binne te sjen op [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân]].

==Oanrin==
Op 3 juny 2025 bea premier [[Dick Schoof]] it ûntslach fan syn kabinet oan, nei't de [[Partij foar de Frijheid|PVV]] him weromlutsen hie út de koälysje mei [[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]], [[Nij Sosjaal Kontrakt|NSC]] en [[BoerBurgerBeweging|BBB]]. De PVV fûn dat it kabinet net genôch fuortgong boekte op it asyldossier.

De Twadde Keamer spruts him út foar it sa gau mooglik hâlden fan eardere ferkiezingen. In moasje fan [[Frans Timmermans (politikus)|Frans Timmermans]] de fraksjelieder fan [[GrienLinks-PvdA]] dêrta waard troch alle fraksjes stipe.

==Dielnimmende partijen==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:left;&quot;
! List
! Partij
! Listlûker
! [[Kiesdistrikt|Kiesdistrikten]] &lt;br/&gt; /20
|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 1
| [[Partij foar de Frijheid|PVV]] || [[Geert Wilders]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; |2
| [[GrienLinks-PvdA]]&lt;ref name=&quot;GL-PVDA&quot;&gt;Mienskiplike list fan [[GrienLinks]] en [[Partij fan de Arbeid|PvdA]].&lt;/ref&gt; || [[Frans Timmermans (politikus)|Frans Timmermans]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 3
| [[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]] || [[Dilan Yeşilgöz]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 4
| [[Nij Sosjaal Kontrakt|NSC]] || [[Eddy van Hijum]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 5
| [[Demokraten 66|D66]] || [[Rob Jetten]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 6
| [[BoerBurgerBeweging|BBB]] || [[Caroline van der Plas]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 7
| [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]] || [[Henri Bontenbal]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 8
| [[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]] || [[Jimmy Dijk]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 9
| [[DENK]] || [[Stephan van Baarle]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 10
| [[Partij foar de Dieren|PvdD]] || [[Esther Ouwehand]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 11
| [[Foarum foar Demokrasy|FvD]] || [[Lidewij de Vos]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 12
| [[Steatkundich Grifformearde Partij|SGP]] || [[Chris Stoffer]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 13
| [[KristenUny]] || [[Mirjam Bikker]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 14
| [[Volt Nederlân|Volt]] || [[Laurens Dassen]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 15
| [[JA21]] || [[Joost Eerdmans]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 16
| Vrede voor Dieren || Pascale Plusquin || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 17
| BVNL || [[Wybren van Haga]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 18
| [[BIJ1]] || [[Tofik Dibi]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 20

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 19
| Libertêre Partij || Tom van Lamoen || style=&quot;text-align:center;&quot; | 19&lt;ref name=&quot;Libertêre Partij&quot;&gt;Nimt diel yn alle kieskringen, útsein yn de kieskring 20 (Bonêre).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 20
| [[50PLUS]] || [[Jan Struijs]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 19&lt;ref name=&quot;50PLUS&quot;&gt;Nimt diel yn alle kieskringen, útsein yn de kieskring 20 (Bonêre).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 21
| Piratenpartij || Matthijs Pontier || style=&quot;text-align:center;&quot; | 18&lt;ref name=&quot;Piratenpartij&quot;&gt;Nimt diel yn alle kieskringen, útsein yn de kieskringen 3 (Assen) en 20 (Bonêre).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 22
| [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]]|| [[Aant Jelle Soepboer]] || style=&quot;text-align:center;&quot; | 16&lt;ref name=&quot;FNP Kieskringen&quot;&gt;Nimt diel yn alle kieskringen, útsein yn de kieskringen 9 (Amsterdam), 10 (Haarlim), 13 (Rotterdam) en 15 (Leien).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 23
| Vrij Verbond || Bart Burggraaf || style=&quot;text-align:center;&quot; | 13&lt;ref name=&quot;Vrij Verbond&quot;&gt;Nimt diel yn alle kieskringen, útsein yn de kieskringen 1 (Grins), 3 (Assen), 9 (Amsterdam), 11 (De Helder), 16 (Middelburch), 19 (Maastricht) en 20 (Bonêre).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 24
| DE LINIE || Gerard van Hooft || style=&quot;text-align:center;&quot; | 10&lt;ref name=&quot;DE LINIE&quot;&gt;Nimt allinnich diel yn de kieskringen 4 (Swol), 8 (Utert), 11 (De Helder), 12 (De Haach), 13 (Rotterdam), 14 (Doardt), 15 (Leien), 17 (Tilburch), 18 (De Bosk) en 19 (Maastricht).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 25
| NL PLAN || Kok Chan || style=&quot;text-align:center;&quot; | 9&lt;ref name=&quot;NL PLAN&quot;&gt;Nimt allinnich diel yn de kieskringen 8 (Utert), 9 (Amsterdam), 10 (Haarlim), 11 (De Helder), 12 (De Haach), 13 (Rotterdam), 15 (Leien), 17 (Tilburch) en 18 (De Bosk).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 26
| ELLECT || Joana Amoah || style=&quot;text-align:center;&quot; | 5&lt;ref name=&quot;ELLECT&quot;&gt;Nimt allinnich diel yn de kieskringen 5 (Lelystêd), 6 (Nimwegen), 9 (Amsterdam), 12 (De Haach) en 13 (Rotterdam).&lt;/ref&gt;

|-
| style=&quot;text-align:center;&quot; | 27
| Partij voor de Rechtsstaat || Danielle Tulp || style=&quot;text-align:center;&quot; | 2&lt;ref name=&quot;Partij voor de Rechtsstaat&quot;&gt;Nimt allinnich diel yn de kieskringen 2 (Ljouwert) en 9 (Amsterdam).&lt;/ref&gt;

|}
==Utslach==
{{Sitferdieling
| byskrift = sitten
| lân = NL
| float = right
| kolommen = ja
|PvdD|SP|GL-PvdA|DENK|Volt|D66|CU|50+|CDA|SGP|VVD|BBB|JA21|PVV|FVD
| PvdD = 3
| SP = 3
| GL-PvdA = 20
| DENK = 3
| Volt = 1
| D66 = 26
| CU   = 3
| 50+ = 2
| CDA   = 18
| SGP = 3
| VVD = 22
| BBB = 4
| JA21 = 9
| PVV = 26
| FVD = 7
}}
Op [[7 novimber]] [[2025]] waard troch de Kiesried yn in iepenbiere sitting de definitive útslach fêststel. Troch it oantal jildige stimmen fan 10.571.990 waar de kiesdrompel fêststeld op minimaal 70.480 sitten.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Ferkiezingsútslach Twadde Keamerferkiezingen 2025
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Partij
! Stimmen
!  %
!+/-
! style=&quot;color: lightgray&quot; | [[Evenredich oanpart|E.O.]]
! style=&quot;color: lightgray&quot; | [[D'Hondt-metoade|D.H.]]
! Sitten
! +/-
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[Demokraten 66|D66]]
| 1.790.634
| 16,9%
|{{opgong}} 10,7%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 25,77
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 26,92
| 26
| {{opgong}} 17
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |[[Partij foar de Frijheid|PVV]]
| 1.760.966
| 16,7%
|{{delgong}} 6,8%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 25,35
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 26,47
| 26
| {{delgong}} 11
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]
| 1.505.829
| 14,2% 
|{{delgong}} 1,0%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 21,67
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 22,63
| 22
| {{delgong}} 2
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |[[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]&lt;ref name=&quot;GL-PVDA&quot; /&gt;
| 1.352.163
| 12,8%
|{{delgong}} 3,0%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 19,46
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 20,32
| 20
| {{delgong}} 5
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]
| 1.246.874
| 11,8%
|{{opgong}} 8,5%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 17,95
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 18,74
| 18
| {{opgong}} 13
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |[[JA21]]
| 628.517
| 5,9%
|{{opgong}} 5,3%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 9,05
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 9,45
| 9
| {{opgong}} 8
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |[[Foarum foar Demokrasy|FvD]]
| 480.393 
| 4,5%
|{{opgong}} 2,3%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 6,91
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 7,22
| 7
| {{opgong}} 4
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |[[BoerBurgerBeweging|BBB]]
| 279.916
| 2,6%
|{{delgong}} 2,0%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 4,03
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 4,21
| 4
| {{delgong}} 3
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Denk|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[DENK]]
| 250.368
| 2,4%
|{{stagnaasje}}
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,60
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,76
| 3
| {{stagnaasje}}
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[Steatkundich Grifformearde Partij|SGP]]
| 238.093
| 2,3%
|{{opgong}} 0,2%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,43
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,58
| 3
| {{stagnaasje}}
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[Partij foar de Dieren|PvdD]]
| 219.371
| 2,1%
|{{delgong}} 0,2%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,16
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,30
| 3
| {{stagnaasje}}
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[KristenUny|CU]]
| 201.361
| 1,9%
|{{delgong}} 0,1%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,90
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,03
| 3
| {{stagnaasje}}
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]
| 199.585
| 1,9%
|{{delgong}} 1,3%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,87
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,00&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;
| 3
| {{delgong}} 2
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[50PLUS|50+]]
| 151.053
| 1,4%
|{{opgong}} 0,9%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,17
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,27
| 2
| {{opgong}} 2
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[Volt Nederlân|Volt]]
| 116.468
| 1,1%
|{{delgong}} 0,6%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,68
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,75
| 1
| {{delgong}} 1
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Effektive stimmen
!10.421.591
!98,6%
!0
! style=&quot;color: lightgray&quot; | 150
! style=&quot;color: lightgray&quot; | 156,65
!150
!0
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BIJ1|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[BIJ1]]
| 40.360
| 0,4%
|{{stagnaasje}}
|
|
|
|
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|NSC|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | [[Nij Sosjaal Kontrakt|NSC]] 
| 39.408 
| 0,4%
|{{delgong}} 12,5%
|
|
|
| {{delgong}} 20
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BVNL|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |BVNL
| 18.477
| 0,2%
|{{delgong}} 0,3%
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; |VvD
| 16.819
| 0,2%
|{{opgong}} 0,2%
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; |PP
| 10.575
| 0,1%
|{{opgong}} 0,1%
|
|
|
|
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |[[Fryske Nasjonale Partij|FNP]]
| 9.331
| 0,1%
|{{opgong}} 0,1%
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; |LP
| 8.248
| 0,1%
|{{stagnaasje}}
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; |DL
| 3.478
| 0,0%
|{{stagnaasje}}
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; |NLP
| 2.299
| 0,0%
|{{stagnaasje}}
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; | VV 
| 1.048
| 0,0%
|{{stagnaasje}}
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; |EL 
| 205
| 0,0%
|{{stagnaasje}}
|
|
|
|
|-
!
| align=&quot;left&quot; |PvdR
| 151
| 0,0%
|{{stagnaasje}}
|
|
|
|
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Fergriemde stimmen
!150.399
!1,4%
!
!
!
!
!
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!10.571.990
!100%
!
!
!
!
!
|-
| colspan=&quot;2&quot; |Oare partijen yn 2023
|28.289
|
|{{delgong}} 0,3%
|
|
|
|
|}

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Oare saken
! colspan=&quot;2&quot; |Kiesgerjochtigden
!13.589.128
!100%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Net-stimmers|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Net opkaam
|2.948.804
|21,7%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Opkomst
!10.640.324
!78,3%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Oars|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Ûnjildich
|28.206
|0,2%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Blanko|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Blanko
|40.128
|0,3%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!10.571.990
!77,8%
|-
| colspan=&quot;2&quot; |'''Kiesdieler &amp; kiesdrompel'''
| colspan=&quot;2&quot; |70.479,93&lt;ref&gt;De kiesdieler wurdt bepaald troch it oantal jildige stimmen te dielen troch it totale oantal fan 150 sitten. Dizze wearde is fuortendaliks ek de kiesdrompel.&lt;/ref&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; |'''Kiesdieler (D.H.)'''
| colspan=&quot;2&quot; |66.528,33&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;De kiesdieler neffens de D'Hondt-metoade folget de 150e sit dy't útkomt op de 3e sit fan de SP. Dizze wearde wurdt fêststeld op 199.585 / 3 = 66.528,33. Om alle sitten as folle sitten te ferdielen is in fiktive parlemintsgrutte fan 156,65 sitten nedich.&lt;/ref&gt;
|-
| colspan=&quot;2&quot; |'''Foarkarsdrompel'''
| colspan=&quot;2&quot; |17.619,98&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;De foarkarsdrompel wurdt bepaald troch 25% fan de kiesdieler te nimmen.&lt;/ref&gt;
|}

=== Ferhâldings de regio ===
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;100%&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+[[Ideaaloanpart|Evenredich oanpart]] de kieskring (rûchwei op folchoarder fan lofts nei rjochts)
! colspan=&quot;2&quot; |
{| width=&quot;100%&quot;
| width=&quot;15&quot; |
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}}
|&lt;span style=&quot;display:inline-block; width:1.2em; height:1em; vertical-align:middle;
  background: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%);
  border:1px solid #aaa;&quot;&gt;&amp;zwj;&lt;/span&gt; [[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}|[[DENK]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}|[[Volt Nederlân|Volt]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}|[[50PLUS|50+]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|[[Steatkundich Grifformearde Partij|SGP]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}}
|}
|-
| style=&quot;width:110px; text-align:left;&quot; |Amsterdam
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:5.745%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.735%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:28.084%;&quot; |'''42'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:7.702%;&quot; |'''12'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:2.246%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:24.781%;&quot; |'''37'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:1.133%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:0.733%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:4.019%;&quot; |'''6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.185%;&quot; |
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:10.057%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:0.677%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.694%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:7.130%;&quot; |'''11'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:2.080%;&quot; |'''3'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Bonaire
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.845%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.097%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:14.118%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:0.363%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:2.376%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:24.993%;&quot; |'''37'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:14.621%;&quot; |'''22'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:7.353%;&quot; |'''11'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.475%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:10.735%;&quot; |'''16'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:1.314%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:3.103%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:11.881%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.725%;&quot; |'''7'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |s-Gravenhage
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.603%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.981%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:20.125%;&quot; |'''30'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:6.716%;&quot; |'''10'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:2.267%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:19.931%;&quot; |'''30'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:1.175%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:0.884%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:7.889%;&quot; |'''12'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.541%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:11.785%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:1.004%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:4.430%;&quot; |'''7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:14.195%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.476%;&quot; |'''5'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Rotterdam
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.698%;&quot; |'''6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.416%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:17.558%;&quot; |'''26'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:9.656%;&quot; |'''14'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.591%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:18.474%;&quot; |'''28'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:1.552%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.417%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:7.182%;&quot; |'''11'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.697%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:10.321%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:0.736%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.886%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:15.325%;&quot; |'''23'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.492%;&quot; |'''5'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Utrecht
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.783%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.481%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:15.994%;&quot; |'''24'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:3.222%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.604%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:20.686%;&quot; |'''31'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.734%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.065%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:11.407%;&quot; |'''17'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:2.899%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:13.843%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:1.643%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.170%;&quot; |'''8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:12.050%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.418%;&quot; |'''5'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Groningen
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.507%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:4.427%;&quot; |'''7'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:16.841%;&quot; |'''25'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:0.691%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.188%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:17.017%;&quot; |'''26'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:3.135%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.219%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:11.283%;&quot; |'''17'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:1.125%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:11.390%;&quot; |'''17'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:3.598%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:3.878%;&quot; |'''6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:16.591%;&quot; |'''25'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:5.111%;&quot; |'''8'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Haarlem
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.369%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.634%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:14.188%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:2.354%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.340%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:21.868%;&quot; |'''33'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:1.100%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.372%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.361%;&quot; |'''14'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.469%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:18.376%;&quot; |'''28'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:1.653%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.893%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:13.816%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.207%;&quot; |'''6'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Nijmegen
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.382%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.941%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:15.483%;&quot; |'''23'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:1.423%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.308%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:18.512%;&quot; |'''28'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:1.148%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.216%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.986%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:3.690%;&quot; |'''6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:13.827%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:2.030%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.619%;&quot; |'''8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:17.511%;&quot; |'''26'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.924%;&quot; |'''6'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Leiden
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.905%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.426%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:11.602%;&quot; |'''17'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:1.884%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.093%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:18.031%;&quot; |'''27'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.352%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.376%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:12.462%;&quot; |'''19'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:3.210%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:15.820%;&quot; |'''24'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:1.824%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:7.086%;&quot; |'''11'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:15.539%;&quot; |'''23'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.389%;&quot; |'''7'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Arnhem
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.750%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.619%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:11.452%;&quot; |'''17'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:1.414%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.960%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:15.638%;&quot; |'''23'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:3.188%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.315%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:14.040%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:4.773%;&quot; |'''7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:14.111%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:3.619%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.895%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:15.489%;&quot; |'''23'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.736%;&quot; |'''7'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |s-Hertogenbosch
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.487%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.046%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:10.323%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:1.655%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.117%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:18.468%;&quot; |'''28'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:0.459%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.768%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:13.845%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.142%;&quot; |
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:16.553%;&quot; |'''25'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:2.619%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:6.736%;&quot; |'''10'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:18.841%;&quot; |'''28'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.941%;&quot; |'''6'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Leeuwarden
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.543%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.122%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:12.593%;&quot; |'''19'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:0.445%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.699%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:13.577%;&quot; |'''20'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.563%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.337%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:15.825%;&quot; |'''24'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:1.364%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:12.351%;&quot; |'''19'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:5.075%;&quot; |'''8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.716%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:17.746%;&quot; |'''27'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:7.044%;&quot; |'''11'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Zwolle
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.350%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.717%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:10.016%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:1.332%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.869%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:14.036%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:3.394%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.283%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:15.947%;&quot; |'''24'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:3.367%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:13.177%;&quot; |'''20'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:4.917%;&quot; |'''7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:6.406%;&quot; |'''10'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:16.847%;&quot; |'''25'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:5.341%;&quot; |'''8'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Den Helder
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.048%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.889%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:12.257%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:1.703%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.887%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:17.267%;&quot; |'''26'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:0.866%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.707%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:10.142%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.419%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:16.831%;&quot; |'''25'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:3.733%;&quot; |'''6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:6.905%;&quot; |'''10'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:17.487%;&quot; |'''26'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:5.858%;&quot; |'''9'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Tilburg
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.616%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.729%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:10.042%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:2.127%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.886%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:17.366%;&quot; |'''26'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:0.743%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.814%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:12.177%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.994%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:17.245%;&quot; |'''26'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:2.269%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:6.803%;&quot; |'''10'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:19.964%;&quot; |'''30'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.224%;&quot; |'''6'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Assen
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.440%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.308%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:11.988%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:0.458%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.703%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:14.183%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.418%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.710%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:12.992%;&quot; |'''19'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.994%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:14.737%;&quot; |'''22'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:5.125%;&quot; |'''8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.515%;&quot; |'''8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:19.146%;&quot; |'''29'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:6.283%;&quot; |'''9'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Dordrecht
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.597%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.522%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:9.411%;&quot; |'''14'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:2.889%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.800%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:14.047%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.743%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.826%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:12.187%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:5.022%;&quot; |'''8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:14.093%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:1.606%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:7.731%;&quot; |'''12'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:19.355%;&quot; |'''29'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:5.170%;&quot; |'''8'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Lelystad
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.801%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.962%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:10.885%;&quot; |'''16'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:3.634%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.768%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:14.119%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.675%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.540%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.617%;&quot; |'''14'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:4.595%;&quot; |'''7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:13.915%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:3.048%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:5.957%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:19.413%;&quot; |'''29'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:6.071%;&quot; |'''9'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Maastricht
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.515%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.032%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:10.659%;&quot; |'''16'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:1.268%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.777%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:14.171%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:0.371%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.896%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:13.441%;&quot; |'''20'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:0.133%;&quot; |
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:14.193%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:2.603%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:6.126%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:25.936%;&quot; |'''39'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.879%;&quot; |'''7'''
|}
|-
| style=&quot;text-align:left;&quot; |Middelburg
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.356%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.687%;&quot; |'''3'''
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:9.234%;&quot; |'''14'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:0.813%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:0.608%;&quot; |'''1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:12.096%;&quot; |'''18'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.771%;&quot; |'''4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.624%;&quot; |'''2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:13.432%;&quot; |'''20'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:10.253%;&quot; |'''15'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:13.755%;&quot; |'''21'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:3.117%;&quot; |'''5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:6.203%;&quot; |'''9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:17.773%;&quot; |'''27'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:5.278%;&quot; |'''8'''
|}
|-
! [[Ofbyld:Flag_of_the_Netherlands.svg|border|20px]] [[Nederlân]]
! style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.105;&quot; |3,2
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:1.915%;&quot; |2,9
| style=&quot;background-image: linear-gradient(to right bottom, #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}} 50%, #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}} 50%); width:12.975%;&quot; |19,5
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}; width:2.402;&quot; |3,6
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}; width:1.118%;&quot; |1,7
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:17.182%;&quot; |25,8
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:1.932%;&quot; |2,9
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}; width:1.449%;&quot; |2,2
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:11.964%;&quot; |17,9
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}; width:2.285%;&quot; |3,4
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:14.449%;&quot; |21,7
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:2.686%;&quot; |4,0
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:6.031%;&quot; |9,0
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:16.897%;&quot; |25,3
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.610%;&quot; |6,9
|}
|}

== Keazen leden ==
By de ferkiezings wiene 150 leden fan de Twadde Keamer te kiezen. Fan de ôfgeande keamerleden waarden 80 werkeazen, wylst 70 leden foar it earst yn de Twadde Keamer keazen waarden. In kandidaat koe mei foarkarstimmen keazen wurde by it beheljen fan mear as in fjirde fan de kiesdieler. De foarkarsdrompel lei by dizze ferkiezings op 17.620 stimmen.

Yn totaal waarden 50 kandidaten keazen op basis fan foarkarstimmen en 100 kandidaten op basis fan de listfolchoarder. Fiif kandidaten waarden, nettsjinsteande harren plak op de kandidatenlist, troch it tal op harren útbrochte foarkarstimmen keazen as lid fan de Twadde Keamer. Dat wiene Fatihya Abdi, Barbara Kathmann, Mikal Tseggai en Lisa Vliegenthart (GrienLinks-PvdA) en Marieke Vellinga-Beemsterboer (D66).

De nije Twadde Keamer waard op [[12 novimber]] [[2025]] ynstallearre.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=&quot;3&quot; | Fraksje (#)
!Namme
!Wenplak
! Stimmen
! Seleksje
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Geert|Wilders}}
|De Haach
|1.666.202
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Rob|Jetten}}
|De Haach
|1.209.849
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Henri|Bontenbal}}
|Rotterdam
|1.002.389
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Dilan|Yeşilgöz}}
|Amsterdam
|691.062
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|&lt;s&gt;GL-PvdA&lt;/s&gt;
| align=&quot;right&quot; |&lt;s&gt;1&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;{{SortNamme|Frans|Timmermans}}&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;Maastricht&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;519.850&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;Weromlutsen&lt;/s&gt;
|-
| style=&quot;background-color: #a71c20&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Lidewij de|Vos}}
|De Haach
|427.882
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Joost|Eerdmans}}
|Rotterdam
|420.505
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Vincent|Karremans}}
|Rotterdam
|329.326
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #EE7C10&quot; |
|SGP
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Chris|Stoffer}}
|Elspeet
|210.929
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Ruben|Brekelmans}}
|Oisterwijk
|166.730
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00a7eb&quot; |
|CU
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Mirjam|Bikker}}
|Gouda
|157.021
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Marjolein|Moorman}}
|Amsterdam
|156.449
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #22EEFF&quot; |
|DENK
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Stephan van|Baarle}}
|Rotterdam
|156.427
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Anne-Marijke|Podt}}
|Utert
|147.553
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #006B2D&quot; |
|PvdD
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Esther|Ouwehand}}
|De Haach
|134.446
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Eelco|Heinen}}
|De Haach
|126.213
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #94C11F&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Caroline van der|Plas}}
|Deventer
|122.624
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Lisa|Westerveld}}
|Nimwegen
|120.186
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #8B0000&quot; |
|SP
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Jimmy|Dijk|Jimmy Dijk|Dijk Jimmy}}
|Grins
|117.476
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Esmah|Lahlah}}
|Tilburch
|113.381
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #94C11F&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Mona|Keijzer}}
|Edam-Volendam
|111.839
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #92278f&quot; |
|50+
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Jan|Struijs}}
|Hellevoetsluis
|110.005
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Jesse|Klaver}}
|De Haach
|107.791
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Ingrid|Coenradie}}
|Rotterdam
|102.407
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Hanneke|Steen}}
|Hengelo
|84.082
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Annabel|Nanninga}}
|Amsterdam
|66.552
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #730880&quot; |
|Volt
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Laurens|Dassen}}
|De Haach
|55.089
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Bente|Becker}}
|Wassenaar
|48.972
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|Wieke|Paulusma}}
|Grins
|47.800
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Kati|Piri}}
|De Haach
|43.884
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |9
|{{SortNamme|Hanneke van der|Werf}}
|Voorburg
|43.259
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Nathalie van|Berkel}}
|Wassenaar
|41.438
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Jan|Paternotte}}
|Leiderdorp
|39.801
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #8B0000&quot; |
|SP
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Sandra|Beckerman}}
|Grins
|36.765
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |27
|{{SortNamme|Marieke|Vellinga-Beemsterboer}}
|Boazum
|36.576
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |32
|{{SortNamme|Barbara|Kathmann}}
|Rotterdam
|29.633
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |8
|{{SortNamme|Habtamu de|Hoop}}
|Snits
|28.605
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Inge van|Dijk|Inge van Dijk (CDA)|Dijk van Inge}}
|Gemert
|27.262
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |19
|{{SortNamme|Sarah El|Boujdaini}}
|Rotterdam
|26.775
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |27
|{{SortNamme|Lisa|Vliegenthart}}
|Rijswijk
|24.939
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #22EEFF&quot; |
|DENK
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Ismail el|Abassi}}
|Utert
|23.236
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Eric van der|Burg}}
|Amsterdam
|22.395
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #006B2D&quot; |
|PvdD
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Ines|Kostić}}
|Grins
|22.301
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #a71c20&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Thierry|Baudet}}
|Amsterdam
|22.032
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |24
|{{SortNamme|Fatihya|Abdi}}
|Amsterdam
|21.613
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Shanna|Schilder}}
|Volendam
|20.426
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #22EEFF&quot; |
|DENK
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Doğukan|Ergin}}
|Schiedam
|20.180
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #94C11F&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Femke|Wiersma}}
|Holwert
|18.903
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #a71c20&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Gideon van|Meijeren}}
|Heino
|18.870
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |25
|{{SortNamme|Mikal|Tseggai}}
|De Haach
|18.635
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Hans|Vijlbrief}}
|Woubrugge
|18.215
|Foarkarsdrompel
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Martin|Bosma}}
|Amsterdam
|17.350
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|Wendy van|Eijk-Nagel}}
|Weert
|17.324
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |8
|{{SortNamme|Judith|Bühler}}
|Geleen
|17.075
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |12
|{{SortNamme|Marijke|Synhaeve}}
|Lent
|16.499
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |13
|{{SortNamme|Ilana|Rooderkerk}}
|Amsterdam
|16.299
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #92278f&quot; |
|50+
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Corrie van|Brenk-van Barneveld|Corrie van Brenk}}
|Utert
|15.635
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00a7eb&quot; |
|CU
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Don|Ceder}}
|Amsterdam
|15.405
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |8
|{{SortNamme|Fatimazhra|Belhirch}}
|Rotterdam
|14.082
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |9
|{{SortNamme|Laura|Bromet}}
|Monnickendam
|13.370
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Jeltje|Straatman}}
|Bladel
|12.656
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #8B0000&quot; |
|SP
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Sarah|Dobbe}}
|Arnhem
|12.554
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |11
|{{SortNamme|Julian|Bushoff}}
|Grins
|11.042
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |17
|{{SortNamme|Songül|Mutluer}}
|Zaandam
|10.229
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |9
|{{SortNamme|Marjolein|Faber}}
|Hoevelaken
|9.813
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #006B2D&quot; |
|PvdD
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Christine|Teunissen}}
|De Haach
|9.793
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |16
|{{SortNamme|Anouschka|Biekman}}
|Schiedam
|9.544
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |17
|{{SortNamme|Renilde|Huizenga}}
|Swol
|9.259
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |10
|{{SortNamme|Mpanzu|Bamenga}}
|Eindhoven
|9.121
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |10
|{{SortNamme|Sjoukje van|Oosterhout}}
|Amsterdam
|8.894
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Sebastiaan|Stöteler}}
|Almelo
|8.584
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |15
|{{SortNamme|Ouafa|Oualhadj}}
|De Haach
|8.207
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |21
|{{SortNamme|Hilde|Wendel}}
|Grins
|8.021
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |12
|{{SortNamme|Suzanne|Kröger}}
|Amsterdam
|7.541
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |14
|{{SortNamme|Luciënne|Boelsma-Hoekstra}}
|Idskenhuzen
|7.282
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot;|
|CDA
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Derk|Boswijk}}
|Kockengen
|7.157
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |9
|{{SortNamme|Henk|Jumelet}}
|Erica
|6.980
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Annelotte|Lammers}}
|Genemuiden
|6.967
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |9
|{{SortNamme|Claire|Martens-America|Claire Martens}}
|Bilthoven
|6.552
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |18
|{{SortNamme|Heera|Dijk|Heera Dijk}}
|Delft
|6.352
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #EE7C10&quot; |
|SGP
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|André|Flach}}
|Hendrik-Ido-Ambacht
|6.337
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Joost|Sneller}}
|De Haach
|5.806
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |18
|{{SortNamme|Etkin|Armut}}
|Grins
|5.629
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |12
|{{SortNamme|Queeny|Rajkowski}}
|Vleuten
|5.565
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |18
|{{SortNamme|Renate den|Hollander}}
|Ansen
|5.494
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |8
|{{SortNamme|Silvio|Erkens}}
|Kerkrade
|5.446
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |15
|{{SortNamme|Ani|Zalinyan}}
|Hoofddorp
|5.252
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #EE7C10&quot; |
|SGP
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Diederik van|Dijk|Diederik van Dijk|Dijk van Diederik}}
|Benthuizen
|4.932
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |11
|{{SortNamme|Tijs van den|Brink}}
|Amersfoort
|4.888
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |20
|{{SortNamme|Daan de|Kort}}
|Eindhoven
|4.806
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |12
|{{SortNamme|Jantine|Zwinkels}}
|Utert
|4.443
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00a7eb&quot; |
|CU
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Pieter|Grinwis}}
|De Haach
|4.187
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |11
|{{SortNamme|Thom van|Campen}}
|Swol
|4.181
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Harmen|Krul}}
|De Helder
|4.002
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |25
|{{SortNamme|Marc|Vervuurt}}
|Venlo
|3.902
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |14
|{{SortNamme|Thierry|Aartsen}}
|Terheijden
|3.834
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Diederik|Boomsma}}
|Amsterdam
|3.591
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |24
|{{SortNamme|Ulaş|Köse}}
|Dongen
|3.479
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #94C11F&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Henk|Vermeer}}
|Harderwijk
|3.469
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |13
|{{SortNamme|Mohammed|Mohandis}}
|Gouda
|3.466
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |14
|{{SortNamme|Mariëtte|Patijn}}
|Hilversum
|3.404
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|Bart van den|Brink}}
|Amersfoort
|3.205
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |10
|{{SortNamme|Elles van|Ark}}
|Maarssen
|3.199
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #a71c20&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Pepijn van|Houwelingen}}
|De Haach
|3.133
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |13
|{{SortNamme|Ulysse|Ellian}}
|Almere
|3.033
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |10
|{{SortNamme|Jurgen|Nobel}}
|Hoofddorp
|2.852
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |16
|{{SortNamme|Eveline|Tijmstra}}
|Purmerend
|2.795
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |15
|{{SortNamme|Ingrid|Michon-Derkzen}}
|De Haach
|2.514
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |15
|{{SortNamme|Jan Arie|Koorevaar}}
|Goudriaan
|2.498
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |13
|{{SortNamme|Maes van|Lanschot}}
|Eindhoven
|2.483
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |17
|{{SortNamme|Harry|Bevers}}
|Ljouwert
|2.353
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|Luc|Stultiens}}
|De Haach
|2.250
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |14
|{{SortNamme|Robert van|Asten}}
|De Haach
|2.055
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |16
|{{SortNamme|Peter de|Groot}}
|Harderwijk
|2.049
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|René|Claassen}}
|Landgraaf
|1.919
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |19
|{{SortNamme|Arend|Kisteman}}
|Swol
|1.910
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |8
|{{SortNamme|Maarten|Goudzwaard}}
|Ljouwert
|1.842
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #008B00&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |17
|{{SortNamme|Sarath|Hamstra}}
|Ermelo
|1.780
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |11
|{{SortNamme|Felix|Klos}}
|Sint-Gillis
|1.747
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Gidi|Markuszower}}
|Amsterdam
|1.738
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |26
|{{SortNamme|Dion|Huidekooper}}
|De Haach
|1.693
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Michiel|Hoogeveen}}
|Oegstgeest
|1.543
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |20
|{{SortNamme|Henk-Jan|Oosterhuis}}
|Amersfoort
|1.533
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |10
|{{SortNamme|Vicky|Maeijer}}
|Krimpen aan den IJssel
|1.520
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #a71c20&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Ralf|Dekker}}
|Amsterdam
|1.462
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |14
|{{SortNamme|Marina|Vondeling}}
|Rhoon
|1.411
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|&lt;s&gt;D66&lt;/s&gt;
| align=&quot;right&quot; |&lt;s&gt;22&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;{{SortNamme|Koen|Castelein}}&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;Hattem&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;1.284&lt;/s&gt;
|&lt;s&gt;Weromlutsen&lt;/s&gt;
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |23
|{{SortNamme|Stephan|Neijenhuis}}
|Bennekom
|1.236
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #dd2132&quot; |
|GL-PvdA
| align=&quot;right&quot; |16
|{{SortNamme|Tom van der|Lee}}
|Amsterdam
|1.223
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |25
|{{SortNamme|Rachel van|Meetelen}}
|Bergen op Zoom
|1.159
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|Daniël van den|Berg}}
|Huizen
|1.011
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |18
|{{SortNamme|Dion|Graus}}
|Heerlen
|977
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |11
|{{SortNamme|Edgar|Mulder}}
|Swol
|977
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |20
|{{SortNamme|Tamara ten|Hove}}
|Emst
|906
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00CD67&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |21
|{{SortNamme|Jan|Schoonis}}
|Coye-la-Forêt
|875
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #a71c20&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Freek|Jansen|Freek Jansen (politicus)}}
|Amsterdam
|800
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |17
|{{SortNamme|Nicole|Moinat}}
|Purmerend
|790
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |9
|{{SortNamme|Ranjith|Clemminck}}
|Utert
|750
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |8
|{{SortNamme|Tony van|Dijck|Teun van Dijck}}
|Amsterdam
|619
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |16
|{{SortNamme|Jeremy|Mooiman}}
|Zoetermeer
|614
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |24
|{{SortNamme|Annette|Raijer}}
|Almere
|613
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |15
|{{SortNamme|Hidde|Heutink}}
|Overdinkel
|609
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #756699&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Simon|Ceulemans}}
|Rotterdam
|598
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |23
|{{SortNamme|Maikel|Boon}}
|Bergen op Zoom
|597
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |13
|{{SortNamme|Elmar|Vlottes}}
|Apeldoorn
|582
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #3A5FCD&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |22
|{{SortNamme|Björn|Schutz}}
|Oud-Vossemeer
|545
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |19
|{{SortNamme|Emiel van|Dijk|Emiel van Dijk (politicus)|Dijk van Emiel}}
|De Haach
|444
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |12
|{{SortNamme|Alexander|Kops}}
|Overasselt
|436
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |21
|{{SortNamme|Erwin|Prickaertz}}
|Doardt
|317
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #a71c20&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|Peter van|Duijvenvoorde}}
|Amsterdam
|292
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |22
|{{SortNamme|Raymond de|Roon}}
|Aardenburg
|280
|Listfolchoarder
|-
| style=&quot;background-color: #00008B&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |26
|{{SortNamme|Chris|Jansen}}
|Almere
|233
|Listfolchoarder
|}

=== Oarsprong fan keazen leden per regio ===
''Lêswizer: dizze tabel lit de oarsprong (wenplak) sjen fan kandidaten dy’t op it stimbiljet steane. Dit stiet los fan de list of kieskring dêr’t se fia selektearre binne.''
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:right; font-size:95%;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |(#) [[Kieskring]]
!Stimmen&lt;ref&gt;https://data.overheid.nl/dataset/verkiezingsuitslag-tweede-kamer-2025&lt;/ref&gt;
![[Evenredich oanpart|E.O.]]
!Sitten
!Sitten/E.O.
! class=&quot;unsortable&quot; |Sitferdieling
|-
|7
| align=&quot;left&quot; |Arnhim
| align=&quot;right&quot; |997.909
|14,2
|9
| align=&quot;right&quot; |0,64
|
{| style=&quot;width:9em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#FF0000; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#94C11F; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#E95D0F; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*3/9}}%; color:white;&quot; |3
|}
|-
|18
| align=&quot;left&quot; |De Bosk
| align=&quot;right&quot; |886.980
|12,6
|5
| align=&quot;right&quot; |0,40
|
{| style=&quot;width:5em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/5}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*3/5}}%; color:white;&quot; |3
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/5}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|8
| align=&quot;left&quot; |Utert
| align=&quot;right&quot; |863.764
|12,3
|12
| align=&quot;right&quot; |0,98
|
{| style=&quot;width:12em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#00D2E2; width:{{#expr:100*1/12}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*2/12}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#91268E; width:{{#expr:100*1/12}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*5/12}}%; color:white;&quot; |5
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*2/12}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#756699; width:{{#expr:100*1/12}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|15
| align=&quot;left&quot; |Leien
| align=&quot;right&quot; |785.007
|11,1
|11
| align=&quot;right&quot; |0,99
|
{| style=&quot;width:11em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*1/11}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*4/11}}%; color:white;&quot; |4
| style=&quot;background:#00A7EB; width:{{#expr:100*1/11}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#E95D0F; width:{{#expr:100*1/11}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/11}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#756699; width:{{#expr:100*1/11}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*2/11}}%; color:white;&quot; |2
|}
|-
|14
| align=&quot;left&quot; |Doardt
| align=&quot;right&quot; |754.290
|10,7
|9
| align=&quot;right&quot; |0,84
|
{| style=&quot;width:10em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00D2E2; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*2/9}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#91268E; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#E95D0F; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*2/9}}%; color:white;&quot; |2
|}
|-
|4
| align=&quot;left&quot; |Swol
| align=&quot;right&quot; |752.008
|10,7
|10
| align=&quot;right&quot; |0,94
|
{| style=&quot;width:10em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/10}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/10}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#94C11F; width:{{#expr:100*1/10}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*2/10}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*4/10}}%; color:white;&quot; |4
| style=&quot;background:#841717; width:{{#expr:100*1/10}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|17
| align=&quot;left&quot; |Tilburch
| align=&quot;right&quot; |679.198
|9,6
|6
| align=&quot;right&quot; |0,62
|
{| style=&quot;width:6em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*2/6}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*2/6}}%; color:white;&quot; |2
|}
|-
|19
| align=&quot;left&quot; |Maastricht
| align=&quot;right&quot; |649.945
|9,2
|6
| align=&quot;right&quot; |0,65
|
{| style=&quot;width:6em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*2/6}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*2/6}}%; color:white;&quot; |2
|}
|-
|11
| align=&quot;left&quot; |De Helder
| align=&quot;right&quot; |629.571
|8,9
|6
| align=&quot;right&quot; |0,67
|
{| style=&quot;width:6em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*2/6}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#94C11F; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*2/6}}%; color:white;&quot; |2
|}
|-
|10
| align=&quot;left&quot; |Haarlim
| align=&quot;right&quot; |569.594
|8,1
|4
| align=&quot;right&quot; |0,49
|
{| style=&quot;width:4em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*2/4}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/4}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#756699; width:{{#expr:100*1/4}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|9
| align=&quot;left&quot; |Amsterdam
| align=&quot;right&quot; |428.839
|6,1
|18
| align=&quot;right&quot; |2,96
|
{| style=&quot;width:18em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*5/18}}%; color:white;&quot; | 5
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/18}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00A7EB; width:{{#expr:100*1/18}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*2/18}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#756699; width:{{#expr:100*2/18}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*3/18}}%; color:white;&quot; |3
| style=&quot;background:#841717; width:{{#expr:100*4/18}}%; color:white;&quot; |4
|}
|-
|2
| align=&quot;left&quot; |Ljouwert
| align=&quot;right&quot; |422.546
|6,0
|6
| align=&quot;right&quot; |1,00
|
{| style=&quot;width:6em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:16.7%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#94C11F; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#756699; width:{{#expr:100*1/6}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|6
| align=&quot;left&quot; |Nimwegen
| align=&quot;right&quot; |370.329
|5,3
|3
| align=&quot;right&quot; |0,57
|
{| style=&quot;width:3em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*1/3}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/3}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*1/3}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|1
| align=&quot;left&quot; |Grins
| align=&quot;right&quot; |366.034
|5,2
|7
| align=&quot;right&quot; |1,35
|
{| style=&quot;width:7em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#006B2D; width:{{#expr:100*1/7}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#FF0000; width:{{#expr:100*2/7}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*1/7}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*1/7}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/7}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/7}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|12
| align=&quot;left&quot; |De Haach
| align=&quot;right&quot; |332.428
|4,7
|20
| align=&quot;right&quot; |4,24
|
{| style=&quot;width:20em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#006B2D; width:{{#expr:100*2/20}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*4/20}}%; color:white;&quot; |4
| style=&quot;background:#572C82; width:{{#expr:100*1/20}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*6/20}}%; color:white;&quot; |6
| style=&quot;background:#00A7EB; width:{{#expr:100*1/20}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*2/20}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*2/20}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#841717; width:{{#expr:100*2/20}}%; color:white;&quot; |2
|}
|-
|3
| align=&quot;left&quot; |Assen
| align=&quot;right&quot; |327.402
|4,6
|2
| align=&quot;right&quot; |0,43
|
{| style=&quot;width:2em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/2}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/2}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|13
| align=&quot;left&quot; |Rotterdam
| align=&quot;right&quot; |288.732
|4,1
|9
| align=&quot;right&quot; |2,20
|
{| style=&quot;width:9em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%); width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00D2E2; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#00C049; width:{{#expr:100*2/9}}%; color:white;&quot; |2
| style=&quot;background:#019579; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/9}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#756699; width:{{#expr:100*3/9}}%; color:white;&quot; |3
|}
|-
|16
| align=&quot;left&quot; |Middelburch
| align=&quot;right&quot; |232.628
|3,3
|2
| align=&quot;right&quot; |0,61
|
{| style=&quot;width:2em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/2}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*1/2}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|5
| align=&quot;left&quot; |Lelystêd
| align=&quot;right&quot; |231.028
|3,3
|2
| align=&quot;right&quot; |0,61
|
{| style=&quot;width:2em; font-size:80%; text-align:center; font-family:Courier New; margin-left:auto; margin-right:auto;&quot;
|- style=&quot;font-weight:bold&quot;
| style=&quot;background:#0A2CCA; width:{{#expr:100*1/2}}%; color:white;&quot; |1
| style=&quot;background:#1E4872; width:{{#expr:100*1/2}}%; color:white;&quot; |1
|}
|-
|20
| align=&quot;left&quot; |Bonêre
| align=&quot;right&quot; |3.758
|0,1
|0
| align=&quot;right&quot; |0,00
|
|-
!Totaal
!Nederlân
!10.571.990
!150
! bgcolor=&quot;#e9e9e9&quot; |150
! bgcolor=&quot;#e9e9e9&quot; |1
! align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;#e9e9e9&quot; |
|-
! colspan=&quot;7&quot; |
{| width=&quot;100%&quot; style=&quot;font-size:80%;&quot;
|{{legend|#006B2D|[[Partij voor de Dieren|PvdD (3)]]}}
|{{legend|#FF0000|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP (3)]]}}
|&lt;span style=&quot;display:inline-block; width:1.2em; height:1em; vertical-align:middle;
  background: linear-gradient(to right bottom, #78BA01 50%, #DC1F26 50%);
  border:1px solid #aaa;&quot;&gt;&amp;zwnj;&lt;/span&gt;[[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA (20)]]
|{{legend|#00D2E2|[[DENK|DENK (3)]]}}
|{{legend|#572C82|[[Volt Nederlân|Volt (1)]]}}
|{{legend|#00C049|[[Democraten 66|D66 (26)]]}}
|{{legend|#00A7EB|[[KristenUny|CU (3)]]}}
|{{legend|#91268E|[[50PLUS|50+ (2)]]}}
|{{legend|#019579|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA (18)]]}}
|{{legend|#94C11F|[[BoerBoargerBeweging|BBB (4)]]}}
|{{legend|#E95D0F|[[Steatkundich Grifformearde Partij|SGP (3)]]}}
|{{legend|#0A2CCA|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD (22)]]}}
|{{legend|#756699|[[JA21|JA21 (9)]]}}
|{{legend|#1E4872|[[Partij voor de Vrijheid|PVV (26)]]}}
|{{legend|#841717|[[Foarum foar Demokrasy|FVD (7)]]}}
|}
|}

==== Opmerking ====
* Stimmers en kandidaten út it bûtenlân binne ûnderbrocht by kieskring De Haach.

== Boarnen ==
{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
{{commonscat|Dutch general elections 2025|Twadde Keamerferkiezingen 2025}}
}}

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}

[[Kategory:Twadde Keamer]]
[[Kategory:Ferkiezings yn Nederlân]]
[[Kategory:Barren yn 2025]]</text>
      <sha1>qpwubgt55tl8jfkfng2m4gs9o6xmr0g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Fryske Steateferkiezings 2023</title>
    <ns>0</ns>
    <id>189671</id>
    <revision>
      <id>1243257</id>
      <parentid>1242808</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T20:37:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Utslach de gemeente */ tekst</comment>
      <origin>1243257</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="66530" sha1="2llf2nr0fw183htsxo40a3wwzfylq8t" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| foarige ferkiezings        = [[Fryske Steateferkiezings 2019|2019]]
| folgjende ferkiezings      = [[Fryske Steateferkiezings 2027|2027]]
| lân                        = Frisian_flag.svg
| lânlink                    = Fryslân
| datum                      = 15 maart 2023
| parlemint                  = [[Provinsjale Steaten fan Fryslân|Frysk Parlemint]]
| tal sitten                 = 43
| mearderheid                = 22
| oantsjutting               = Bewâldslju
| oantal                     = 5 deputearren
| opkomst                    = 65,6% {{opgong}} 6,5%
| formaasjewinner            = [[BoerBoargerBeweging|BBB]]
| nij kabinet                = [[Kolleezje-Brok II|Brok II]]
| earder kabinet             = [[Kolleezje-Brok I|Brok I]]
| begjin regearperioade      = 19 july 2023
| kaart-ferkiezingsútslaggen = Fryske Steateferkiezings 2023.svg
| tekst by kaart             = Selektearre kandidaten de gemeente
}}
{{Balkendiagram
| width    = 275px
| float    = right
| title    = Sitferdieling [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|18x18px]] 2023
| widthl   = 60px
| left     = Partij
| barwidth = 155px
| middle   = Sitten
| widthr   = 60px
| right    = Ferskil
| caption  = Risseltaten fan lofts nei rjochts, ferlike mei [[Fryske Steateferkiezings 2019|2019]]|
| bars     =
{{Balken Sitferdieling|[[PvdD]]|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|1|1|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[SP]]|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|1|2|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[GL]]|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|3|3|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[PvdA]]|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|5|6|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[D66]]|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|1|2|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[CU]]|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|2|3|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[FNP]]|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|4|4|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[CDA]]|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|4|8|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[PBF]]|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|1|0|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[BBB]]|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|14|0|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[VVD]]|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|3|4|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[JA21]]|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|1|0|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[PVV]]|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|2|3|14}}
{{Balken Sitferdieling|[[FvD]]|#{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}|1|6|14}}
}}
De '''Fryske Steateferkiezings 2023''' binne de [[Ferkiezing|ferkiezings]] foar it [[Provinsjale Steaten fan Fryslân|Frysk Parlemint]] dy't op woansdei [[15 maart]] [[2023]] holden waarden. Mei dizze ferkiezings waarden de leden keazen fan de [[Provinsjale Steaten]], de [[folksfertsjintwurdiging]] fan [[Fryslân]] en it heechste bestjoerlik orgaan binnen de [[provinsje]].&lt;ref name=&quot;:8&quot;&gt;[https://www.fryslan.frl/fy/provinsjale-steaten Fryslân.frl - Provinsjale Steaten]&lt;/ref&gt;

==Dielnimmende partijen==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:left;&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |List
! Partij
! Listlûker
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 1
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:CDA_logo.svg|40px]]
| [[Kristen Demokratysk Appèl]]
| [[Friso Douwstra]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 2
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:Forum_voor_Democratie_logo.svg|40px]]
| [[Foarum foar Demokrasy]]
| [[Albert van Dijk]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 3
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:PvdA_logo_(2018–present).svg|40px]]
| [[Partij fan de Arbeid]]
| [[Edou Hamstra]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 4
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:VVD_logo_(2009–2020).svg|40px]]
| [[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy]]
| [[Avine Fokkens-Kelder]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 5
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:FNP_logo.png|40px]]
| [[Fryske Nasjonale Partij]]
| [[Sijbe Knol]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 6
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:GroenLinks_logo_(1994–present).svg|40px]]
| [[GrienLinks]]
| [[Charda Kuipers]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 7
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:ChristenUnie_logo.svg|40px]]
| [[KristenUny]]
| [[Matthijs de Vries]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 8
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:Party_for_Freedom_logo.svg|40px]]
| [[Partij foar de Frijheid]]
| [[Max Aardema]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 9
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:Socialistische_Partij_(nl_2006)_Logo.svg|40px]]
| [[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|Sosjalistyske Partij]]
| [[Hanneke Goede]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 10
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:D66_logo_(2019–present).svg|40px]]
| [[Demokraten 66]]
| [[Danny van der Weijde-Hoogstad]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 11
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:Party_for_the_Animals_logo.svg|40px]]
| [[Partij foar de Bisten]]
| [[Menno Brouwer]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 13
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:JA21_logo.svg|40px]]
| [[JA21|It Júste Antwurd 21]]
| [[Maarten Goudzwaard]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 15
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:Provinciaal_Belang_Fryslân_logo.png|40px]]
| [[Provinsjaal Belang Fryslân]]
| [[Sandra de Jong-Snip]]
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 17
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:BoerBurgerBeweging_logo.svg|40px]]
| [[BoerBoargerBeweging]]
| [[Abel Kooistra]]
|-
! colspan=&quot;4&quot; |&lt;span class=&quot;mw-customtoggle-12 mw-customtoggle-14 mw-customtoggle-16&quot;&gt;Partijen sûnder úteinlike fertsjintwurdiging [&lt;span style=&quot;color:#3366BB;&quot;&gt;Iepen- en tichtklappe&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;
|- id=&quot;mw-customcollapsible-12&quot; class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;;&quot;
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|50+|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 12
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:50PLUS_(nl)_Logo.svg|40px]]
| [[50PLUS]]
| [[Herman Nota]]
|- id=&quot;mw-customcollapsible-14&quot; class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;;&quot;
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|BVNL|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 14
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:BVNL_logo_(2023–present).svg|40px]]
| [[Belang fan Nederlân]]
| [[Johan Talsma]]
|- id=&quot;mw-customcollapsible-16&quot; class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;;&quot;
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|AWP|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; | 16
| style=&quot;height:40px;&quot; | [[Ofbyld:AWP_logo_2022.png|40px]]
| [[Algemiene Wetterskipspartij]]
| [[Frans de Graaf]]
|}
== Oanrin ==
De oanrin nei dizze ferkiezings waard sterk kleure troch it [[Stikstofkrisis yn Nederlân|stikstofdossier]]. De plannen fan it kabinet om de útstjit drastysk te ferminderjen rekke de agraryske mienskip djip, en yn in provinsje dêr’t boeren in grutte rol spylje, waard dat fuortendaliks field. De [[Boereprotesten yn Nederlân (2019-no)|boereprotesten]] fan de jierren dêrfoar hiene in duorsum spoar lutsen, mei in groeiend gefoel ûnder in part fan de befolking dat de polityk te fier fan it plattelân ôf stie. Dat gefoel waard in wichtige motor yn de politike ferskowingen dy’t yn de oanrin nei de ferkiezings sichtber waarden.&lt;ref name=&quot;:9&quot;&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1197285/friezen-yn-mearderheid-tsjin-lanlike-stikstofbelied Friezen yn mearderheid tsjin lanlike stikstofbelied - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

[[Foarum foar Demokrasy]], dat yn 2019 noch in grutte lanlike oerwinning helle hie, rekke yn en nei de [[Koroanafiruspandemy|koronajierren]] yntern fersnipele. Skandalen, ôfskiedingen en ideologyske ferskowingen soargen foar in delgong yn stipe, ek yn Fryslân. It útienfallen fan de partij makke romte foar nije bewegingen om dy kiezers op te fangen, en in grut part fan dy romte waard ynnommen troch de [[BoerBoargerBeweging]]. De BBB koe him profilearje as de stim fan boeren en plattelânsbewenners dy’t har net heard fielden troch de tradisjonele partijen. De partij groeide yn de peilingen moanne nei moanne, en waard yn Fryslân al gau sjoen as de nije rjochtse belofte dy’t de ûnfrede oer it stikstofbelied en it wantrouwen yn de oerheid in politike foarm joech.

Tagelyk bleaunen oare tema's op de aginda stean, lykas de takomst fan it Fryske [[lânskip]], de fraach hoe't sinne- en wynenerzjy in plak krije moasten, de posysje fan it [[Frysk]] yn [[Underwiis|ûnderwiis]] en oerheid, wentebou, kultuerjilden en de ekonomyske útdagings fan in fergriizgjende provinsje. Mar yn de praktyk waarden dy ûnderwerpen faak oerskaad troch de gruttere lanlike diskusjes dy't de ferkiezings dominearren. De kampanje waard dêrom in mjuks fan regionale belangen en lanlike ûnfrede, mei BBB as opkommende krêft.&lt;ref name=&quot;:9&quot; /&gt;

Op lofts wie der diskusje oer mooglike gearwurking tusken [[GrienLinks]] en [[Partij fan de Arbeid]]. Lanlik waard praat oer fierdere ôfstimming tusken beide partijen, mei it each op de fersnipeling. Yn Fryslân wie der in soad twifel oer sa’n gearwurking: binnen beide partijen waarden sawol strategyske foardielen as neidielen beneamd. Uteinlik keazen de partijen foar aparte listen, mar de diskusje oer gearwurking gong ek nei de ferkiezings ta troch.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1195026/lutz-jacobi-tsjin-fuzje-pvda-en-grienlinks-it-is-top-down-dat-steurt-my-freeslik Lutz Jacobi tsjin fúzje PvdA en GrienLinks: &quot;It is top-down, dat steurt my freeslik&quot; - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

==Utslach==
{{Sitferdieling
| koptekst = Sitferdieling [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|18x18px]] 2023
| byskrift = sitten
| lân = NL
| float = right
| kolommen = ja
|PvdD|SP|GL|PvdA|D66|CU|FNP|CDA|PBF|BBB|VVD|JA21|PVV|FVD
| PvdD = 1
| SP = 1
| GL = 3
| PvdA = 5
| D66 = 1
| CU   = 2
| FNP = 4
| CDA   = 4
| PBF = 1
| BBB = 14
| VVD = 3
| JA21 = 1
| PVV = 2
| FVD = 1
}}
Op 23 maart 2023 waard yn in iepenbiere sitting fan it sintraal stimburo yn Ljouwert de definitive útslach fêststeld.&lt;ref&gt;[https://www.kiesraad.nl/verkiezingen/adviezen-en-publicaties/proces-verbalen/2023/3/27/proces-verbaal-uitslag-verkiezing-provinciale-staten-fryslan-2023 Proces-verbaal uitslag verkiezing Provinciale Staten Fryslân 2023]&lt;/ref&gt; De [[BoerBoargerBeweging|BBB]] waard mei 94.458 stimmen (goed foar 27,86 prosint fan de jildige stimmen) de grutste partij. Dêrmei kaam de partij út it neat yn de Steaten mei 14 sitten. De [[PvdA]] einige as twadde mei 36.023 stimmen en fiif sitten. It [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]] en de [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]] folgen mei respektivelik mei elk fjouwer sitten. De [[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]] en [[GL]] behellen elk trije sitten. [[KristenUny|CU]] en [[Partij foar de Frijheid|PVV]] krigen beide twa sitten. [[Foarum foar Demokrasy|FVD]], [[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]], [[Partij foar de Dieren|PvdD]], [[D66]], [[JA21]] en [[Provinsjaal Belang Fryslân|PBF]] hellen elk ien sit. [[BVNL]], [[50PLUS|50+]] en [[Algemiene Wetterskipspartij|AWP]] bleaunen ûnder de [[kiesdrompel]] en behellen gjin sit.

Yn ferliking mei de foarige ferkiezings liet benammen BBB in sterke groei sjen, wylst FVD dúdlikerwize fiif sitten ferlear. Ek it CDA helle fjouwer minder sitten as by de foarige ferkiezings.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Ferkiezingsútslach Fryske Steateferkiezings 2023
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Partij
! Stimmen
!  %
!+/-
! style=&quot;color: lightgray&quot; | [[Evenredich oanpart|E.O.]]
! style=&quot;color: lightgray&quot; | [[D'hondt-metoade|D.H.]]
! Sitten
! +/-
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | BBB
| 94.458
| 27,9%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 27,9%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 12,38
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 14,&lt;s&gt;00&lt;/s&gt;&lt;ref name=&quot;:10&quot; /&gt;
| 14
| {{opgong}} 14
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |PvdA
| 36.023
| 10,6%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 2,8%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 4,72
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 5,&lt;s&gt;34&lt;/s&gt;
| 5
| {{delgong}} 1
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |CDA
| 29.669
| 8,7% 
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 7,9%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,89
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 4,&lt;s&gt;40&lt;/s&gt;
| 4
| {{delgong}} 4
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |FNP
| 27.298
| 8,1%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 0,1%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,58
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 4,&lt;s&gt;05&lt;/s&gt;
| 4
| {{stagnaasje}}
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | VVD
| 22.843
| 6,7%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 2,7%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,99
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,&lt;s&gt;39&lt;/s&gt;
| 3
| {{delgong}} 1
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |GL
| 22.181
| 6,5%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 1,1%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,91
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 3,&lt;s&gt;29&lt;/s&gt;
| 3
| {{stagnaasje}}
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |CU
| 17.883 
| 5,3%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 1,3%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,34
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,&lt;s&gt;65&lt;/s&gt;
| 2
| {{delgong}} 1
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |PVV
| 15.102
| 4,5%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 1,3%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,98
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 2,&lt;s&gt;24&lt;/s&gt;
| 2
| {{delgong}} 1
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | FVD
| 12.366
| 3,6%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 9,8%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,62
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,&lt;s&gt;83&lt;/s&gt;
| 1
| {{delgong}} 5
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | SP
| 11.724
| 3,5%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 1,7%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,54
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,&lt;s&gt;74&lt;/s&gt;
| 1
| {{delgong}} 1
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | PvdD
| 11.402
| 3,4%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 0,1%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,49
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,&lt;s&gt;69&lt;/s&gt;
| 1
| {{stagnaasje}}
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | D66
| 11.237
| 3,3%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 0,8%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,47
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,&lt;s&gt;67&lt;/s&gt;
| 1
| {{delgong}} 1
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | JA21
| 9.096
| 2,7%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 2,7%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,19
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,&lt;s&gt;35&lt;/s&gt;
| 1
| {{opgong}} 1
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | PBF
| 6.891
| 2,0%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 0,2%
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 0,90
| style=&quot;color: lightgray&quot; | 1,&lt;s&gt;02&lt;/s&gt;
| 1
| {{opgong}} 1
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Effektive stimmen
!328.173
!96,8%
!-
! style=&quot;color: lightgray&quot; | 43
! style=&quot;color: lightgray&quot; | 48,64
!43
!0
|- id=&quot;mw-customcollapsible-BVNL&quot; class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;;&quot;
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BVNL|ljocht|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | BVNL
| 6.033
| 1,8%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 1,8%
|
|
|
|
|- id=&quot;mw-customcollapsible-50+&quot; class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;;&quot;
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|50+|ljocht|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | 50+
| 2.903
| 0,9%
| align=&quot;right&quot; |{{delgong}} 1,7%
|
|
|
| {{delgong}} 1
|- id=&quot;mw-customcollapsible-AWP&quot; class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;;&quot;
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|AWP|ljocht|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | AWP 
| 1.971 
| 0,6%
| align=&quot;right&quot; |{{opgong}} 0,6%
|
|
|
|
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Fergriemde stimmen
!10.907
!3,2%
! colspan=&quot;5&quot; rowspan=&quot;2&quot; |&lt;span class=&quot;mw-customtoggle-BVNL mw-customtoggle-50+ mw-customtoggle-AWP&quot;&gt;[&lt;span style=&quot;color:#3366BB;&quot;&gt;Iepen- en tichtklappe&lt;/span&gt;]&lt;/span&gt;
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!339.080
!100%
|}

=== Metoade ===
De 43 sitten yn de Provinsjale Steaten fan Fryslân waarden ferdield mei de [[D'Hondt-metoade]]. Dizze metoade hie in fiktive parlemintsgrutte fan 48,64 sitten nedich om de 43 hiele sitten te ferdielen. Troch dizze ferdielmetoade krige de BoerBurgerBeweging 14 sitten tawezen. Dat binne der twa mear as je mei in strikt [[evenredich oanpart|evenredige oanpart]] fan 12,38 sitten ferwachtsje soe. Dit gong ten koste fan Foarum foar Demokrasy (1,62 sitten) en de Sosjalistyske Partij (1,54 sitten) dy't beide ien sit krigen ynstee fan twa.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Oare saken
! colspan=&quot;2&quot; |Kiesgerjochtigden
!519.118
!100%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Net-stimmers|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Net opkaam
|178.464
|34,4%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Opkomst
!340.654
!65,6%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Oars|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Ûnjildich
|730
|0,14%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Blanko|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Blanko
|844
|0,16%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!339.080
!65,3%
|-
| colspan=&quot;2&quot; |'''Kiesdieler'''
|7.885,58&lt;ref&gt;De kiesdieler wurdt bepaald troch it oantal jildige stimmen fan 399.080 te dielen troch it totale oantal fan 43 sitten.&lt;/ref&gt;
|1,5%
|-
| colspan=&quot;2&quot; |'''Kiesdrompel'''
|6.747,00&lt;ref name=&quot;:10&quot;&gt;De lêste en 43e sit neffens de D'Hondt-metoade komt út op de 14e sit fan de BBB. De kiesdrompel wurdt dus fêststeld op 94.458 / 14 = 6.747,00.&lt;/ref&gt;
|1,3%
|-
| colspan=&quot;2&quot; |'''Foarkarsdrompel'''
|1.971,40&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;De foarkarsdrompel wurdt bepaald troch 25% fan de kiesdieler te nimmen.&lt;/ref&gt;
|0,38%
|}

== Utslach de gemeente ==
De útslach lit sjen dat de BBB yn alle gemeenten de grutste partij waard. Benammen yn de Stellingwerven wie de stipe grut, mei sa'n 41% fan de effektive stimmen. Ek yn De Fryske Marren, Noardeast-Fryslân, Opsterlân, Dantumadiel, Achtkarspelen en op de Waadeilannen kaam de partij boppe de 30%. Allinnich yn Ljouwert bleau BBB mei 18% dúdlik ûnder it provinsjaal gemiddelde.

Yn de stêd Ljouwert wie it byld sawisa mear ferspraat. Dêr hellen PvdA en GrienLinks relatyf hege persintaazjes fan respektivelik 16 en 12 persint. Ek SP, D66 en PvdD diene it dêr relatyf goed yn ferliking mei oare gemeenten. Ek op de Waadeilannen helle de PvdA mei 18% in relatyf hege skoare. De FNP liet benammen yn Noardeast-Fryslân, Tytsjerksteradiel en Waadhoeke in sterke posysje sjen, mei oandielen fan boppe de 10%. It CDA behelle benammen yn de [[Fryske Wâlden|Wâlden]] rûn de 11%, ûnder mear yn Achtkarspelen, Dantumadiel en Noardeast-Fryslân.

Opfallend wie fierder it relatyf hege oandiel fan de KristenUny yn Dantumadiel, Achtkarspelen en Smellingerlân, dêr’t de partij minstens 10% fan de stimmen krige. De PVV helle yn guon gemeenten, lykas Achtkarspelen, Dantumadiel en Harns, boppe de 6 persint. Op It Hearrenfean hellen benammen de liberale partijen VVD en D66 in heger oandiel as yn in soad oare gemeenten en de VVD skoarde ek op de Waadeilannen en yn Harns heech.

Oer it generaal is der in ferskil te sjen tusken de mear ferstedske gemeenten en it plattelân. Yn Ljouwert, Smellingerlân ([[Drachten]]), It Hearrenfean en Harns bleau it stimpersintaazje fan BBB efter by dat yn in protte plattelânsgemeenten, wylst oare partijen dêr relatyf sterker foar it ljocht kamen.
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;100%&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+[[Ideaaloanpart|Evenredich oanpart]] de gemeente (rûchwei op folchoarder fan lofts nei rjochts)
! colspan=&quot;2&quot; |
{| width=&quot;100%&quot;
| width=&quot;15&quot; |
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Dieren|PvdD]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}|[[GrienLinks|GL]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}|[[Partij fan de Arbeid|PvdA]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|[[Demokraten 66|D66]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|[[KristenUny|CU]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|[[Fryske Nasjonale Partij|FNP]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}|[[Provinsjaal Belang Fryslân|PBF]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|[[BoerBoargerBeweging|BBB]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|[[JA21]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]}}
|{{legend|#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}|[[Foarum foar Demokrasy|FVD]]}}
|}
|-
| style=&quot;width:195px; text-align:left;&quot; |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:5.42%%;&quot; |'''2,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:4.71%;&quot; |'''2,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:12.06%;&quot; |'''5,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:15.91%;&quot; |'''6,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:5.05%;&quot; |'''2,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:4.16%;&quot; |'''1,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:6.85%;&quot; |'''2,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:7.27%;&quot; |'''3,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.66%;&quot; |''',7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:18.02%;&quot; |'''7,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:7.68%;&quot; |'''3,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:3.22%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.40%;&quot; |'''1,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.61%;&quot; |'''1,6'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.01%;&quot; |'''1,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:4.65%;&quot; |'''2,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:6.70%;&quot; |'''2,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:11.07%;&quot; |'''4,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:3.64%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:10.07%;&quot; |'''4,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:5.94%;&quot; |'''2,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.89%;&quot; |'''4,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:3.18%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:22.67%;&quot; |'''9,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:6.82%;&quot; |'''2,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.35%;&quot; |'''1,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:5.39%;&quot; |'''2,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.62%;&quot; |'''2,0'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.95%;&quot; |'''1,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:3.33%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:6.18%;&quot; |'''2,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:9.98%;&quot; |'''4,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:2.89%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:6.52%;&quot; |'''2,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:11.81%;&quot; |'''5,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:11.27%;&quot; |'''4,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.44%;&quot; |''',6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:27.72%;&quot; |'''11,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:5.71%;&quot; |'''2,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.67%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.36%;&quot; |'''1,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.15%;&quot; |'''1,4'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.66%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:4.14%;&quot; |'''1,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:7.35%;&quot; |'''3,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:13.60%;&quot; |'''5,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:4.66%;&quot; |'''2,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:4.05%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:7.45%;&quot; |'''3,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:7.10%;&quot; |'''3,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:2.79%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:25.52%;&quot; |'''11,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:9.24%;&quot; |'''4,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.64%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.05%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.74%;&quot; |'''1,6'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.02%;&quot; |'''1,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:3.61%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:5.45%;&quot; |'''2,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:10.03%;&quot; |'''4,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:2.44%;&quot; |'''1,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:4.18%;&quot; |'''1,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:11.30%;&quot; |'''4,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.87%;&quot; |'''4,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:2.62%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:31.23%;&quot; |'''13,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:6.14%;&quot; |'''2,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.59%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.04%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.49%;&quot; |'''1,5'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.15%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:3.34%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:5.70%;&quot; |'''2,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:10.61%;&quot; |'''4,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:3.69%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:3.87%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:9.44%;&quot; |'''4,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:10.51%;&quot; |'''4,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.98%;&quot; |''',9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:29.84%;&quot; |'''12,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:7.59%;&quot; |'''3,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.81%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:3.92%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.54%;&quot; |'''1,5'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:4.53%;&quot; |'''2,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:4.18%;&quot; |'''1,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:6.51%;&quot; |'''2,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:13.72%;&quot; |'''5,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:3.26%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:3.72%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:3.92%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.48%;&quot; |'''4,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:2.76%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:24.61%;&quot; |'''10,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:8.81%;&quot; |'''3,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:3.77%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:6.36%;&quot; |'''2,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.38%;&quot; |'''1,9'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.92%;&quot; |'''1,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:3.06%;&quot; |'''1,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:6.36%;&quot; |'''2,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:9.84%;&quot; |'''4,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:3.75%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:7.02%;&quot; |'''3,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:10.41%;&quot; |'''4,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:6.75%;&quot; |'''2,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.90%;&quot; |''',8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:32.56%;&quot; |'''14,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:6.04%;&quot; |'''2,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:1.98%;&quot; |''',9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:3.94%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.45%;&quot; |'''1,5'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.87%;&quot; |''',8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.90%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:3.43%;&quot; |'''1,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:6.86%;&quot; |'''2,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:1.63%;&quot; |''',7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:11.55%;&quot; |'''5,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:9.19%;&quot; |'''4,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:11.46%;&quot; |'''4,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.21%;&quot; |''',5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:33.47%;&quot; |'''14,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:3.33%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.51%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:6.33%;&quot; |'''2,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:4.27%;&quot; |'''1,8'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.85%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.55%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:4.13%;&quot; |'''1,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:6.09%;&quot; |'''2,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:1.73%;&quot; |''',7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:7.76%;&quot; |'''3,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:12.26%;&quot; |'''5,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:11.10%;&quot; |'''4,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.27%;&quot; |''',5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:34.66%;&quot; |'''14,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:4.52%;&quot; |'''1,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.65%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.68%;&quot; |'''2,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.76%;&quot; |'''1,6'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20px]][[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20px]][[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20px]][[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20px]] [[Waadeilannen]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:4.04%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.62%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:5.22%;&quot; |'''2,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:17.53%;&quot; |'''7,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:3.99%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:1.77%;&quot; |''',8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:2.24%;&quot; |'''1,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:6.82%;&quot; |'''2,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:4.34%;&quot; |'''1,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:31.65%;&quot; |'''13,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:11.28%;&quot; |'''4,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:3.29%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:3.09%;&quot; |'''1,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:2.14%;&quot; |''',9'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:1.56%;&quot; |'''0,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.16%;&quot; |'''0,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:3.29%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:6.89%;&quot; |'''3,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:1.42%;&quot; |''',6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:10.21%;&quot; |'''4,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:10.13%;&quot; |'''4,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:11.28%;&quot; |'''4,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.42%;&quot; |''',6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:31.91%;&quot; |'''13,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:3.88%;&quot; |'''1,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.03%;&quot; |'''0,9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:7.70%;&quot; |'''3,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:6.12%;&quot; |'''2,6'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:2.52%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:2.39%;&quot; |'''1,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:4.95%;&quot; |'''2,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:8.31%;&quot; |'''3,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:2.92%;&quot; |'''1,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:3.62%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:10.16%;&quot; |'''4,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.57%;&quot; |'''4,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:1.77%;&quot; |''',8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:35.21%;&quot; |'''15,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:7.84%;&quot; |'''3,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:3.14%;&quot; |'''1,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.14%;&quot; |'''1,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.46%;&quot; |'''1,5'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:4.12%;&quot; |'''1,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:3.54%;&quot; |'''1,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:6.33%;&quot; |'''2,7'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:9.30%;&quot; |'''4,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:2.67%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:4.58;&quot; |'''2,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:3.44%;&quot; |'''1,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:6.09%;&quot; |'''2,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:2.78%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:40.74%;&quot; |'''17,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:6.14%;&quot; |'''2,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.18%;&quot; |''',9'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.55%;&quot; |'''2,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.54%;&quot; |'''1,5'''
|}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]]
| style=&quot;{{Polityk spektrum eftergrûn}}&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.67%;&quot; |'''1,6'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:3.46%;&quot; |'''1,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:5.82%;&quot; |'''2,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:8.77%;&quot; |'''3,8'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:2.80%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:2.70%;&quot; |'''1,2'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:2.24%;&quot; |'''1,0'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:7.11%;&quot; |'''3,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:2.48%;&quot; |'''1,1'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:40.60%;&quot; |'''17,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:7.91%;&quot; |'''3,4'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:3.41%;&quot; |'''1,5'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:5.37%;&quot; |'''2,3'''
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.65%;&quot; |'''1,6'''
|}
|-
! [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]]
!
{| style=&quot;width:100%; text-align:center; font-size:80%;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}; width:3.47%;&quot; |1,5
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}; width:3.57%;&quot; |1,5
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}; width:6.76%;&quot; |2,9
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}; width:10.98%;&quot; |4,7
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; width:3.42%;&quot; |1,5
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}; width:5.45%;&quot; |2,3
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}; width:8.32%;&quot; |3,6
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; width:9.04%;&quot; |3,9
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}; width:2.10%;&quot; |,9
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; width:28.78%;&quot; |12,4
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; width:6.96%;&quot; |3,0
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; width:2.77%;&quot; |1,2
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}; width:4.60%;&quot; |2,0
| style=&quot;background:#{{Sitferdieling/Partij|FVD|tsjuster|NL}}; width:3.77%;&quot; |1,6
|}
|}

== Keazen leden ==
De kiesdrompel foar kandidaten waard mei 25% fan de kiesdieler fêststeld op 1.972 stimmen.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; Hjirtroch waarden 24 kandidaten mei foarkarsstimmen selektearre en 19 fia de listfolchoarder. Femke Wiersma fan de BBB stie as listtriuwer op in 28e plak, maar waard streekrjocht ferkeazen troch stipe fan 8.206 stimmers. Dochs naam se har sit net yn om't se inkeld kandidaat-deputearre wurde woe.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1200401/definitive-utslach-steateferkiezingen-bekend-dit-binne-de-43-steateleden Definitive útslach Steateferkiezingen bekend: dit binne de 43 Steateleden - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt; Frederique Kosse behelle 2.426 foarkarsstimmen, mar kaam net yn ’e Steaten om't de [[Partij foar de Bisten]] net genôch stimmen helle hie foar in twadde sit. De earste 43 leden fan de Fryske Steaten waarden op [[29 maart]] [[2023]] ynstallearre.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1200722/fryske-steateleden-ynstallearre-harkje-nei-inoar-en-meitsje-ferbining Omrop Fryslân - Fryske Steateleden ynstallearre: &quot;Harkje nei-inoar en meitsje ferbining&quot;]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt; 
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; width=&quot;100%&quot; style=&quot;font-size:95%;&quot;
|+Oersjoch fan de keazen leden
! colspan=&quot;3&quot; |Fraksje (#)
!Namme
!Wenplak
!Gemeente
!Stimmen
!Seleksje
!M/F
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Abel|Kooistra}}
|Wergea
|Ljouwert
|54.276
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Auke|Talsma}}
|Dronryp
|Waadhoeke
|4.209
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Dieuwke|Bakker}}
|Menaam
|Waadhoeke
|6.499
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Harm|Wiegersma}}
|Rinsumageast
|Dantumadiel
|2.577
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Robert|Lenes}}
|Rottum
|De Fryske Marren
|1.041
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |6
|{{SortNamme|Froukje de|Jong-Krap}}
|Sint Anne
|Waadhoeke
|2.132
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |7
|{{SortNamme|Freerk|Abma}}
|De Gordyk
|Opsterlân
|2.067
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |8
|{{SortNamme|Natalie|Nauta}}
|Tersoal
|Súdwest-Fryslân
|1.006
|Listfolchoarder
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |9
|{{SortNamme|Ursela|Lolkema}}
|Ousternijegea
|De Fryske Marren
|782
|Listfolchoarder
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |10
|{{SortNamme|Carin|Stam}}
|Aldehaske
|De Fryske Marren
|749
|Listfolchoarder
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |11
|{{SortNamme|Jan|Porsius}}
|Haskerdiken
|It Hearrenfean
|399
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |12
|{{SortNamme|Cor|Keuning}}
|It Hearrenfean
|It Hearrenfean
|1.132
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |13
|{{SortNamme|Debora|Helfferich-Zijlstra}}
|Jelsum
|Ljouwert
|354
|Listfolchoarder
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |14
|{{SortNamme|Oene|Marinus}}
|Bakkefean
|Opsterlân
|1.236
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
|BBB
| align=&quot;right&quot; |28
|{{SortNamme|Femke|Wiersma}}
|Holwert
|Noardeast-Fryslân
|8.206
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
|PvdA
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Edou|Hamstra}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|21.347
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
|PvdA
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Christa|Oosterbaan}}
|West-Skylge
|Skylge
|3.254
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
|PvdA
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Klaas|Zwart}}
|Snakkerbuorren
|Ljouwert
|774
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
|PvdA
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Jaap|Stalenburg}}
|It Hearrenfean
|It Hearrenfean
|767
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
|PvdA
| align=&quot;right&quot; |5
|{{SortNamme|Daan|Olivier}}
|It Hearrenfean
|It Hearrenfean
|420
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Friso|Douwstra}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|18.005
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Aebe|Aalberts}}
|Damwâld
|Dantumadiel
|894
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Karin van der|Velde-Ronda}}
|Nyegea
|Smellingerlân
|2.914
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
|CDA
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Martin|Kruis}}
|Snits
|Súdwest-Fryslân
|546
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}&quot; |
|FNP
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Sijbe|Knol}}
|Sint Anne
|Waadhoeke
|11.623
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}&quot; |
|FNP
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Dinie|Visser}}
|Snits
|Súdwest-Fryslân
|4.767
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}&quot; |
|FNP
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Fedde|Breeuwsma}}
|Dokkum
|Noardeast-Fryslân
|649
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}&quot; |
|FNP
| align=&quot;right&quot; |4
|{{SortNamme|Sita|Land-Dotinga}}
|Surhuzum
|Achtkarspelen
|1.050
|Listfolchoarder
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Avine|Fokkens-Kelder}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|15.882
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Eric ter|Keurs}}
|Drachten
|Smellingerlân
|1.319
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}&quot; |
|VVD
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Martijn|Brands}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|578
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}&quot; |
|GL
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Charda|Kuipers}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|13.820
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}&quot; |
|GL
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Jochem|Knol}}
|Beetstersweach
|Opsterlân
|794
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}&quot; |
|GL
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Elsa van der|Hoek}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|1.726
|Listfolchoarder
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}&quot; |
|CU
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Matthijs de|Vries}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|10.615
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}&quot; |
|CU
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Margreet|Jonker}}
|Westergeast
|Noardeast-Fryslân
|2.024
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}&quot; |
|CU
| align=&quot;right&quot; |3
|{{SortNamme|Jantsje van der|Veen-Zeilstra}}
|Eastermar
|Tytsjerksteradiel
|949
|Listfolchoarder
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Max|Aardema}}
|Drachten
|Smellingerlân
|11.960
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}&quot; |
|PVV
| align=&quot;right&quot; |2
|{{SortNamme|Harrie|Graansma}}
|Boelensloane
|Achtkarspelen
|643
|Listfolchoarder
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}&quot; |
|FVD
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Albert van|Dijk}}
|Stroobos
|Achtkarspelen
|6.980
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}&quot; |
|SP
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Hanneke|Goede}}
|Snits
|Súdwest-Fryslân
|8.081
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}&quot; |
|PvdD
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Menno|Brouwer}}
|Burgum
|Tytsjerksteradiel
|5.147
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}&quot; |
|D66
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Danny van der|Weijde-Hoogstad}}
|Lippenhuzen
|Opsterlân
|5.555
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}&quot; |
|JA21
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Maarten|Goudzwaard}}
|Ljouwert
|Ljouwert
|6.182
|Foarkarsstimmen
|♂️
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}&quot; |
|PBF
| align=&quot;right&quot; |1
|{{SortNamme|Sandra de|Jong-Snip}}
|Drachten
|Smellingerlân
|4.123
|Foarkarsstimmen
|♀️
|-
! colspan=&quot;3&quot; |[[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]]
!Man-frouferhâlding
! colspan=&quot;4&quot; |
{| style=&quot;width:100%; text-align:center;&quot;
|- style=&quot;color:white;&quot;
| style=&quot;background:#56A3F4; width:{{#expr:100*24/43}}%;&quot; |♂️ 24 (56%)
| style=&quot;background:#F765BF; width:{{#expr:100*19/43}}%;&quot; |♀️ 19 (44%)
|}
!43
|}
== Regionale sprieding ==
[[Ofbyld:Fryske Steateferkiezings 2023.svg|thumb|400x400px|Oersjoch fan it oantal Steateleden de gemeente.]]
Wannear't de komôf fan de provinsjale steateleden ferlike wurdt mei it oantal stimmen dat yn harren gemeente útbrocht is, docht bliken dat net elke gemeente evenredich fertsjintwurdige is yn it provinsjaal bestjoer. De fertsjinwurdiging de gemeente lit it folgjende byld sjen.

* Oerfertsjintwurdige gemeenten (mear sitten as ferwachte): Ljouwert hat de sterkste oerfertsjintwurdiging mei 3 sitten mear as op basis fan it stimtal ferwachte wurde mei. Smellingerlân, It Hearrenfean, Waadhoeke, Opsterlân, Achtkarspelen en Dantumadiel hawwe elk 1 sit mear as de evenredige ferdieling oanjout.

* Evenredige fertsjintwurdiging (sa't ferwachte): De Waadeilannen en Noardeast-Fryslân hawwe krekt it oantal steateleden dat oerienkomt mei harren stimtal.

* Underfertsjintwurdige gemeenten (minder sitten as ferwachte): Súdwest-Fryslân, De Fryske Marren, Tytsjerksteradiel, Eaststellingwerf, Weststellingwerf en Harns hawwe yn ferhâlding ta harren stimtal minder steateleden yn it provinsjaal bestjoer sitten as ferwachte wurde mei.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|+Ferdieling fan sitten de gemeente&lt;ref&gt;[https://data.overheid.nl/dataset/be8b7869-4a12-4446-abab-5cd0a436dc4f Overheid.nl - Dataset Verkiezingsuitslagen Provinciale Staten 2023]&lt;/ref&gt;
!Gemeente(n)
!Stimmen
! colspan=&quot;2&quot; |Sitrjocht ([[Sainte-Laguë-metoade|S.L.]])
!Sitten
!+/-
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Leeuwarden_vlag_2014.svg|border|20px]] [[Ljouwert (gemeente)|Ljouwert]]
| align=&quot;right&quot; |59.326
|7,50
|8
|11
|{{Opgong}} 3
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Súdwest-Fryslân_Gemeentevlag.svg|border|20px]] [[Súdwest-Fryslân]]
| align=&quot;right&quot; |47.241
|5,97
|6
|4
|{{Delgong}} 2
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_De_Fryske_Marren.png|border|20px]] [[De Fryske Marren]]
| align=&quot;right&quot; |28.658
|3,62
|4
|3
|{{Delgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Smallingerland_flag.svg|border|20px]] [[Smellingerlân]]
| align=&quot;right&quot; |27.625
|3,49
|3
|4
|{{Opgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Heerenveen_flag.svg|border|20px]] [[It Hearrenfean (gemeente)|It Hearrenfean]]
| align=&quot;right&quot; |26.210
|3,31
|3
|4
|{{Opgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Noardeast-Fryslân.svg|border|20px]] [[Noardeast-Fryslân]]
| align=&quot;right&quot; |24.259
|3,07
|3
|3
|{{Stagnaasje}}
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Waadhoeke_vlag.svg|border|20px]] [[De Waadhoeke|Waadhoeke]]
| align=&quot;right&quot; |24.183
|3,06
|3
|4
|{{Opgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Tytsjerksteradiel_flag.svg|border|20px]] [[Tytsjerksteradiel]]
| align=&quot;right&quot; |17.829
|2,25
|2
|1
|{{Delgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flag of Opsterland.svg|border|20px]] [[Opsterlân]]
| align=&quot;right&quot; |16.554
|2,09
|2
|3
|{{Opgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flag of Achtkarspelen.svg|border|20px]] [[Achtkarspelen]]
| align=&quot;right&quot; |14.629
|1,85
|2
|3
|{{Opgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Weststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Weststellingwerf]]
| align=&quot;right&quot; |14.208
|1,80
|2
|0
|{{Delgong}} 2
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Ooststellingwerf_flag.svg|border|20px]] [[Eaststellingwerf]]
| align=&quot;right&quot; |14.006
|1,77
|2
|0
|{{Delgong}} 2
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Dantumadiel.png|border|20px]] [[Dantumadiel]]
| align=&quot;right&quot; |10.309
|1,30
|1
|2
| {{Opgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Harns.png|border|20px]] [[Harns (gemeente)|Harns]]
| align=&quot;right&quot; |7.926
|1,00
|1
|0
| {{Delgong}} 1
|-
| align=&quot;left&quot; |[[Ofbyld:Flagge_fan_Skylge.png|border|20px]][[Ofbyld:Flag_of_Ameland.svg|border|20px]][[Ofbyld:Flagge_fan_Flylân.PNG|border|20px]][[Ofbyld:Flagge_fan_Skiermûntseach.png|border|20px]] [[Waadeilannen]]
| align=&quot;right&quot; |6.117
|0,77
|1
|1
| {{Stagnaasje}}
|-
![[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20px]] [[Fryslân]]
!339.080
!42,87
!43
!43
!0
|}

== Formaasje ==
De ferkenner wie [[Chris Stoffer]] fan de SGP dy't op 22 maart begûn.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1200320/alle-steatefraksjes-akkoart-mei-foardracht-chris-stoffer-as-ferkenner Omrop Fryslân - Alle Steatefraksjes akkoart mei foardracht Chris Stoffer as ferkenner]&lt;/ref&gt; De partijleaze [[boargemaster]] fan [[Achtkarspelen]] [[Oebele Brouwer]] waard dêrnei op 5 april foardroegen as formateur.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1201145/oebele-brouwer-formateur-foar-nije-provinsjale-koalysje Omrop Fryslân - Oebele Brouwer formateur foar nije provinsjale koälysje]&lt;/ref&gt; De formaasje fan in nij kolleezje fan Deputearre Steaten ferrûn dêrnei net sûnder swierrichheden. Yn earste ynstânsje waard de [[Partij fan de Arbeid]] by de ûnderhannelings behelle, mar dy partij luts har op 20 juni werom út de beëage koälysje.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1211811/formaasje-nije-provinsjebestoer-rint-fest-pvda-stapt-ut-underhannelings Omrop Fryslân - Formaasje nije provinsjebestoer rint fêst; PvdA stapt út ûnderhannelings]&lt;/ref&gt; De reden hjirfoar wiene de soargen oer foarnommen besunigings op natoer en kultuer.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1212079/pvda-gewest-fryslan-stipet-beslut-hamstra-om-ut-koalysje-te-stappen Omrop Fryslân - PvdA-gewest Fryslân stipet beslút Hamstra om út koälysje te stappen]
&lt;/ref&gt; Op 23 juni waard oanjûn dat de PvdA ferfongen waard troch de FNP.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1212033/fnp-ferfangt-pvda-by-koalysje-underhannelingen-vvd-bot-teloarsteld Omrop Fryslân - FNP ferfangt PvdA by koälysje-ûnderhannelingen, VVD bot teloarsteld]&lt;/ref&gt;

Op 13 july wiene de fiif beëage deputearren bekend.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1214199/fryslan-hat-it-jongste-kolleezje-fan-deputearre-steaten-fan-nederlan-dit-binne-se Fryslân hat it jongste kolleezje fan Deputearre Steaten fan Nederlân: dit binne se - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt; Nei in formaasje fan rom fjouwer moannen waard der in nij [[Kolleezje fan Deputearre Steaten]] foarme besteande út de [[BoerBoargerBeweging|BoerBurgerBeweging]], it [[CDA]], de [[Fryske Nasjonale Partij]] en de [[KristenUny]]. Dizze sintrum-rjochtse koälysje hie meïnoar in mearderheid fan 24 fan de 43 sitten yn de Fryske Steaten. It koalysje-akkoart mei de titel 'Oparbeidzje foar Fryslân' waard op 19 july 2023 presintearre.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1214539/romme-mearderheid-foar-de-fiif-deputearren-mar-ek-grutte-soargen-oer-provinsjale-finansjes Omrop Fryslân - Romme mearderheid foar de fiif deputearren, mar ek grutte soargen oer provinsjale finânsjes]
&lt;/ref&gt;
{{Blokpolityk
| breedte            = 650px
| ferkiezing         = Fryske Steateferkiezings 2023
| parlemint          = [[Provinsjale Steaten fan Fryslân|Frysk Parlemint]]
| totaal_sitten      = 43

&lt;!-- Blok 1 --&gt;
| blok1_namme         = Opposysje (lofts)
| blok1_kleur        = #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}
| blok1_sitten       = 11
| blok1_stimmen      = 
| blok1_lieder       = 
| blok1_lieder_namme  = [[Edou Hamstra]]
| blok1_lieder_partij= [[PvdA]]

| blok1_p1_namme      = GL
| blok1_p1_sitten    = 3
| blok1_p1_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|GL|tsjuster|NL}}
| blok1_p2_namme      = PvdA
| blok1_p2_sitten    = 5
| blok1_p2_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}

| blok1_stipe_sitten = 3
| blok1_stipe_namme   = Oars
| blok1_s1_namme      = Partij fan de Bisten
| blok1_s1_sitten    = 1
| blok1_s1_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}
| blok1_s2_namme      = Sosjalistyske Partij
| blok1_s2_sitten    = 1
| blok1_s2_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}
| blok1_s3_namme      = Demokraten '66
| blok1_s3_sitten    = 1
| blok1_s3_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}

&lt;!-- Middenblok (Opsjoneel) --&gt;
| midden_namme        = Kolleezje-Brok II
| midden_kleur       = #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}
| midden_sitten      = 24
| midden_stimmen     = 
| midden_lieder       = Burgemeester-brok-1366958702.jpg
| midden_lieder_namme  = [[Arno Brok]] [[Kommissaris_fan_de_Kening|(kfdK)]]
| midden_lieder_partij = [[VVD]]

| midden_p1_namme     = CU
| midden_p1_kleur    = #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}
| midden_p1_sitten   = 2
| midden_p2_namme     = FNP
| midden_p2_kleur    = #{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}
| midden_p2_sitten   = 4
| midden_p3_namme     = CDA
| midden_p3_kleur    = #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}
| midden_p3_sitten   = 4
| midden_p4_namme     = BBB
| midden_p4_kleur    = #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}
| midden_p4_sitten   = 14

&lt;!-- Blok 2 --&gt;
| blok2_namme         = Opposysje (rjochts)
| blok2_kleur        = #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}
| blok2_sitten       = 8
| blok2_stimmen      = 
| blok2_lieder       = Avine_fokkenskelder-1580761938.jpeg
| blok2_lieder_namme  = [[Avine Fokkens-Kelder]]
| blok2_lieder_partij= [[VVD]]

| blok2_p1_namme      = VVD
| blok2_p1_sitten    = 3
| blok2_p1_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}
| blok2_p2_namme      = PVV
| blok2_p2_sitten    = 2
| blok2_p2_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}

| blok2_stipe_sitten = 3
| blok2_stipe_namme   = Oars
| blok2_s1_namme      = Provinsjaal Belang Fryslân
| blok2_s1_sitten    = 1
| blok2_s1_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|PBF|tsjuster|NL}}
| blok2_s2_namme      = It Júste Antwurd 21
| blok2_s2_sitten    = 1
| blok2_s2_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}
| blok2_s3_namme      = Foarum foar Demokrasy
| blok2_s3_sitten    = 1
| blok2_s3_kleur     = #{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}
}}

=== Ferfangers ===
FNP'er Fedde Breeuwsma luts him op 17 april werom om plak te meitsjen foar Gerben van der Mei.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;[https://www.fnp.frl/blog/nijs/steatelid-fedde-breeuwsma-makket-plak-foar-gerben-van-der-mei/ Steatelid Fedde Breeuwsma makket plak foar Gerben van der Mei - FNP]&lt;/ref&gt; Op 29 juny waard [[Avine Fokkens|Avine Fokkens-Kelder]] fan de VVD foardroegen as boargemaster fan It Hearrenfean.&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1213511/avine-fokkens-foardroegen-as-nije-boargemaster-fan-gemeente-hearrenfean Avine Fokkens foardroegen as nije boargemaster fan gemeente Hearrenfean - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt; Sy waard op 22 july ferfongen troch Gerda Bos-Jonkman. Jantsje van der Veen-Zeilstra luts har fanwege sûnens werom en waard ferfongen troch Douwe van Oosten.&lt;ref name=&quot;:6&quot;&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/1225107/folsleine-steatefraksje-christenunie-fryslan-wurdt-tydlik-ferfongen Folsleine steatefraksje ChristenUnie Fryslân wurdt tydlik ferfongen - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

Deputearre Sijbe Knol waard ferfongen troch Tjitte Hemstra en deputearre Matthijs de Vries troch Jantsje van der Veen-Zeilstra.&lt;ref name=&quot;:5&quot;&gt;[https://www.jouregio.nl/2023/07/22/gedeputeerden-benoemd-statenleden-beedigd/ Gedeputeerden benoemd, Statenleden beëdigd – Jouregio]&lt;/ref&gt; Deputearre Friso Douwstra waard ferfongen troch Attje Meekma.&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;[https://defryskemarren.nieuws.nl/nieuws/provinciale-staten-in-fryslan-weer-compleet Provinsjale Steaten yn Fryslân wer kompleet - De Fryske Marren Nijs]&lt;/ref&gt; De lêste ferfangers fan de deputearren binne op [[27 septimber]] [[2023]] beëdige.&lt;ref name=&quot;:7&quot; /&gt; It oantal ferkeazen froulju kaam op dat momint op 20 (42%) en it oantal manlju op 28 (58%).

== Boarnen ==
&lt;references /&gt;

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}
[[Kategory:Barren yn 2023]]
[[Kategory:Ferkiezings yn Fryslân]]
[[Kategory:Steaten fan Fryslân]]</text>
      <sha1>2llf2nr0fw183htsxo40a3wwzfylq8t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190406</id>
    <revision>
      <id>1243236</id>
      <parentid>1230191</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T12:54:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Fryske kandidaten */ tabel folchoarder</comment>
      <origin>1243236</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22443" sha1="lycfqin9lr8vmfdm2funk78rdilxp9r" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| foarige ferkiezings        = [[Twadde Keamerferkiezings 2023 yn Fryslân|2023]]
| folgjende ferkiezings      = [[Twadde Keamerferkiezings 2029 yn Fryslân|2029]]
| lân                        = Frisian_flag.svg
| lânlink                    = Kieskring Fryslân
| datum                      = 29 oktober 2025
| parlemint                  = [[Twadde Keamer]] ([[Kieskring Fryslân|Fryslân]])
| tal sitten                 = 150
| mearderheid                = 76
| oantsjutting               = Stimoanpart
| oantal                     = 4,0% (6/150 sitten) 
| opkomst                    = 81,2%
| formaasjewinner            = [[D66]]
| nij kabinet                = [[Kabinet-Jetten]]
| earder kabinet             = [[Kabinet-Schoof]]
| begjin regearperioade      = 23 febrewaris 2026
| ferkeazen                  = 6/6 Fryske kandidaten&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}}} [[Habtamu de Hoop]] ([[GL-PvdA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}}} [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[CDA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}}} [[Femke Wiersma]] ([[BBB]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[D66]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}}} [[Harry Bevers]] ([[VVD]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}}} [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]])
| kaart-ferkiezingsútslaggen = Tweede Kamerverkiezingen 2025 map (municipalities).svg
| tekst by kaart             = Utslach en grutste partij de gemeente
}}
{{Balkendiagram
| width    = 275px
| float    = right
| title    = Stimferhâldings [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|18x18px]] 2025
| widthl   = 80px
| left     = Partij
| barwidth = 135px
| middle   = Sitten
| widthr   = 60px
| right    = Ferskil
| caption  = Fryske risseltaten ferlike mei de rest fan NL
| bars     =
{{Balken Sitferdieling|[[PvdD]]|#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}|2|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[SP]]|#{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}|3|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[GL-PvdA]]|#{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}|19|20|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[DENK]]|#{{Sitferdieling/Partij|DENK|tsjuster|NL}}|0|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[Volt]]|#{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}|1|1|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[D66]]|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}|21|26|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[CU]]|#{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}|3|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[FNP]]|#{{Sitferdieling/Partij|FNP|tsjuster|NL}}|2|0|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[50+]]|#{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}|2|2|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[CDA]]|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}|24|18|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[SGP]]|#{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}|2|3|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[VVD]]|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}|19|22|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[BBB]]|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}|7|4|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[JA21]]|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}|8|9|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[PVV]]|#{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}|27|26|27}}
{{Balken Sitferdieling|[[FvD]]|#{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}|10|7|27}}
}}
De '''ferkiezings foar de [[Twadde Keamer]] yn 2025 yn Fryslân''' jouwe in oersjoch fan de útslaggen yn de provinsje en [[kieskring Fryslân]] by de lanlike [[Twadde Keamerferkiezings 2025]]. It risseltaat wie dat de PVV yn Fryslân de grutste partij waard, folge troch it CDA en D66. Fan alle kiezers kamen der 4,0% út Fryslân wat in [[evenredich oanpart]] fan 6 mandaten betsjutte. Der waarden lykwols ek 6 Fryske kandidaten ferkeazen fia foarkarstimmen of listfolchoarder.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17914368/kaart-hoe-hat-dyn-gemeente-stimd KAART: Hoe hat dyn gemeente stimd? - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

De lanlike ferkiezings foar de Twadde Keamer waarden holden op woansdei 29 oktober 2025. De stimbusgong wie oarspronklik pland foar maart 2028, mar waard nei foaren helle nei de fal fan it [[kabinet-Schoof]] op 3 juny 2025.

==Dielnimmers==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left;&quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Listposysje
! colspan=&quot;2&quot; |Fryske listlûker
!Wenplak
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |4
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:BoerBurgerBeweging_logo.svg|60x60px]]
|[[Femke Wiersma]]
|[[Ofbyld:Femke WIERSMA July 2024 (cropped).jpg|frameless|60x60px]]
|Holwert
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:GroenLinks–PvdA_logo.svg|60x60px]]
|[[Habtamu de Hoop]]
|[[Ofbyld:Habtamu de Hoop - TK2021 candidate Nr.9.jpg|frameless|60x60px]]
|Snits
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:JA21_logo.svg|60x60px]]
|[[Maarten Goudzwaard]]
|
|Ljouwert
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |14
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:CDA_logo.svg|60x60px]]
|[[Luciënne Boelsma-Hoekstra]]
|
|Jiskenhuzen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |17
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:VVD_logo_(2009–2020).svg|60x60px]]
|[[Harry Bevers]]
|
|Ljouwert
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:D66_logo_(2019–present).svg|60x60px]]
|[[Marieke Vellinga-Beemsterboer]]
|[[Ofbyld:MariekeVellinga-Beemsterboer (cropped).jpg|frameless|60x60px]]
|Boazum
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |1
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:FNP_logo.png|60x60px]]
|[[Aant Jelle Soepboer]]
|[[Ofbyld:A.J.Soepboer.jpg|frameless|60x60px]]
|Nijewier
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CU|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |7
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:ChristenUnie_logo.svg|60x60px]]
|[[Carlijn Niesink]]
|
|Wurdum
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|50+|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |20
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:50PLUS_(nl)_Logo.svg|60x60px]]
|[[Herman Nota]]
|
|Parregea
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:Party_for_Freedom_logo.svg|60x60px]]
|[[Max Aardema]]
|
|Drachten
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|SP|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |30
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:Socialistische_Partij_(nl_2006)_Logo.svg|60x60px]]
|[[Hanneke Goede]]
|
|Snits
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |36
| style=&quot;height:60px;&quot; |[[Ofbyld:Party_for_the_Animals_logo.svg|60x60px]]
|[[Anne Johan Woudstra]]
|
|It Hearrenfean
|}

== Utslach ==
Op [[7 novimber]] [[2025]] waard troch de Kiesried yn in iepenbiere sitting de definitive útslach fêststeld. Op basis fan it tal útbrochte stimmen yn [[kieskring Fryslân]] soe de provinsje sa likernôch rjocht hawwe op seis sitten yn de Twadde Keamer. De foarkarsdrompel lei (mei in kwart fan de kiesdieler) op 17.620 stimmen.&lt;ref&gt;[https://www.kiesraad.nl/documenten/2025/11/07/proces-verbaal-van-de-uitslag-van-de-verkiezing-van-de-tweede-kamer-2025-d.d.-7-november-2025 Proses-ferbaal fan de útslach fan de ferkiezing fan de Twadde Keamer 2025 d.d. 7 novimber 2025 | Kiesried.nl]&lt;/ref&gt;

=== Fryske kandidaten ===
By de Twadde Keamerferkiezings fan 2025 diene ferskate kandidaten út [[Fryslân]] mei op de kandidatenlisten.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17915433/winners-en-ferliezers-dizze-friezen-komme-mooglik-yn-de-twadde-keamer Winners en ferliezers: dizze Friezen komme (mooglik) yn de Twadde Keamer - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt; Fan de partijen dy’t sitten hellen, hiene inkeld FvD, DENK, SGP en Volt gjin kandidaten mei in Fryske eftergrûn op harren kandidatenlist stean. 

It [[evenredich oanpart]] fan seis sitten waard mei dizze útslach folslein ynfolle troch kandidaten mei in Fryske eftergrûn. Foar [[Habtamu de Hoop]] (GL-PvdA, #8) en [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] (CDA, #14) waard yn peilings al rekken holden mei harren ferkiezing. Hja stienen relatyf heech op de kandidatenlist fan partijen dy’t neffens ferskate peilings genôch sitten helje soene.&lt;ref&gt;[https://medium.com/@grinsgefal/hoe-wurdt-frysl%C3%A2n-yn-de-haach-fertsjintwurdige-fy-57dd1e58b5f1 &lt;nowiki&gt;Hoe wurdt Fryslân aanst yn De Haach fertsjintwurdige? [FY] | by Klaas Groen | Medium&lt;/nowiki&gt;]&lt;/ref&gt; Dêrnjonken behelle Habtamu de Hoop sels ek al genôch stimmen foar in foarkarssit. 

De lanlike listlûker fan de [[Fryske Nasjonale Partij|FNP]], [[Aant Jelle Soepboer|Aant Jelle Soepboe]]&lt;nowiki/&gt;r, einige mei 4.796 Fryske stimmen as tredde Fryske kandidaat. De partij helle lanlik lykwols net genôch stimmen foar in sit, wêrtroch’t er net yn de Twadde Keamer kaam.

By de oare kandidaten wie it oant de útslach minder wis oft harren partij genôch sitten helje soe om hja yndied ek yn de Twadde Keamer te bringen. Harren ferkiezing wie benammen ôfhinklik fan de lanlike útslach. [[Femke Wiersma]] (BBB, #4) wie lykwols mei 18.903 lanlike stimmen net mear ôfhinklik fan de listfolchoarder. Twa oare kandidaten waarden ferkeazen op basis fan harren posysje op de kandidatenlist. Dat jilde foar [[Harry Bevers]] (VVD, #17) en [[Maarten Goudzwaard]] (JA21, #8).&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17936166/de-populerste-friezen-it-wenplakeffekt-en-ferskillen-tusken-fryske-en-nederlanske-kiezers De populêrste Friezen, it wenplakeffekt en ferskillen tusken Fryske en Nederlânske kiezers - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

In útsûndering op de ferwachtings wie de ferkiezing fan [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] (D66, #27). Sy waard net keazen op basis fan de listfolchoarder, mar troch foarkarsstimmen. Har ferkiezing waard beskôge as in ferrassing en hold ferbân mei de lanlike aksje ‘Stim op in frou’, dy’t kiezers oprôpen om froulike kandidaten mei foarkarsstimmen te stypjen. Mei 36.576 stimmen helle sy rom de foarkarsdrompel fan 17.620 stimmen en bemachtige sa dochs in sit. Fierút de measte fan dizze stimmen kamen fan bûten Fryslân.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17928252/wethalder-vellinga-beemsterboer-mei-tank-oan-foarkarstimmen-wis-fan-sit-yn-twadde-keamer Wethâlder Vellinga-Beemsterboer mei tank oan foarkarstimmen wis fan sit yn Twadde Keamer - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt;

De PVV behelle ien sit te min om der foar te soargjen dat Max Aardema (PVV, #27) ferkeazen waard. Oare Fryske kandidaten bleaune fier wei fan in sit op basis fan foarkarsstimmen of listfolchoarder.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:left;&quot;
|+Risseltaten fan de Fryske listlûkers
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Listposysje
!Namme
!Partijsitten
![[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]]
!Rest 
!Totaal
!Seleksje
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[GrienLinks-PvdA|GL-PvdA]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Habtamu de Hoop]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |20✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''13.559''' 
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |15.046
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |28.605✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Foarkarsstimmen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |14
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Luciënne Boelsma-Hoekstra]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |18✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''5.419'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |1.863
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |7.282
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Listfolchoarder
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |4
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[BoerBoargerBeweging|BBB]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Femke Wiersma]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |4✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''4.145'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |14.758
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |18.903✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Foarkarsstimmen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Demokraten 66|D66]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Marieke Vellinga-Beemsterboer]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |26
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''3.434'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |33.142
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |36.576✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Foarkarsstimmen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |17
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Folkspartij foar Frijheid en Demokrasy|VVD]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Harry Bevers]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |22✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''1.625'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |728
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |2.353
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Listfolchoarder
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |8
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[JA21]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |[[Maarten Goudzwaard]]
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |9✅
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |'''1.005'''
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |837
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |1.842
| style=&quot;background-color:#DFD;&quot; |Listfolchoarder
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|FNP|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |1
|[[Fryske Nasjonale Partij|FNP]]
|[[Aant Jelle Soepboer]]
|0
|'''4.796'''
|1.483
|6.279
|Net ferkeazen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PVV|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |27
|[[Partij foar de Frijheid|PVV]]
|[[Max Aardema]]
|26
|'''683'''
|240
|923
|Net ferkeazen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|CU|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |7
|[[KristenUny|CU]]
|[[Carlijn Niesink]]
|3
|'''524'''
|855
|1.379
|Net ferkeazen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|SP|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |30
|[[Sosjalistyske Partij (Nederlân)|SP]]
|[[Hanneke Goede]]
|3
|'''391'''
|275
|666
|Net ferkeazen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|50+|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |20
|[[50PLUS|50+]]
|[[Herman Nota]]
|2
|'''374'''
|180
|554
|Net ferkeazen
|-
! style=&quot;background-color:#{{Sitferdieling/Partij|PvdD|ljocht|NL}}; color:white; font-weight:bold; text-align:center;&quot; |36
|[[Partij foar de Bisten|PvdD]]
|[[Anne Johan Woudstra]]
|3
|'''168'''
|99
|267
|Net ferkeazen
|}
=== Fryske partijferhâldings ===
{{Sitferdieling
| koptekst = Stimferhâldings [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|18x18px]] 2025
| byskrift = sitten
| lân = NL
| float = right
| kolommen = ja
|PvdD|SP|GL-PvdA|DENK|Volt|D66|CU|FNP|50+|CDA|SGP|VVD|BBB|JA21|PVV|FVD
| PvdD = 2
| SP = 3
| GL-PvdA = 19
| Volt = 1
| D66 = 21
| CU   = 3
| FNP = 2
| 50+ = 2
| CDA   = 24
| SGP = 2
| VVD = 19
| BBB = 7
| JA21 = 8
| PVV = 27
| FVD = 10
}}
De ferkiezingsútslach yn Fryslân liet op ferskate punten in oar byld sjen as yn de rest fan Nederlân. In tal partijen die it yn Fryslân relatyf better as lanlik, wylst oare partijen krekt minder stipe krigen. PVV wie yn de provinsje de grutste partij wylst dat yn de rest fan Nederlân D66 wie.&lt;ref&gt;[https://www.omropfryslan.nl/fy/nijs/17917836/analyze-cda-en-d66-groeie-mar-pvv-bliuwt-de-grutste-partij-fan-fryslan Analyze: CDA en D66 groeie, mar PVV bliuwt de grutste partij fan Fryslân - Omrop Fryslân]&lt;/ref&gt; Hjirnjonken is te sjen hoe't de ferdieling fan 150 sitten wêze soe wannear't allinnich de Fryske stimmen meitelle soene. As allinnich Fryslân stimd hie en de rest fan Nederlân net, dan hie de FNP útkaam op twa sitten en DENK op nul.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

It grutste ferskil wie foar it CDA. De partij helle yn Fryslân 15,4% fan de stimmen, wylst dat yn de rest fan Nederlân 11,6% wie. Dat betsjutte in positive ôfwyking fan 3,8%. Ek de protestpartijen FvD en de BBB hellen yn Fryslân relatyf mear stipe as lanlik, mei beide in ferskil fan 2,4%.

De Fryske Nasjonale Partij helle 1,5% fan de stimmen yn Fryslân. Bûten de provinsje waard hast net op de partij stimd, wêrtroch’t it ferskil mei de rest fan Nederlân ek 1,5 persintaazjepunt bedroech. Ek de PVV die it yn Fryslân 0,6% better as lanlik, mei 17,3% tsjin 16,6% yn de rest fan it lân. Lytse positive ferskillen wiene der fierder foar de KristenUny, de SP en NSC.

Oan de oare kant hellen guon partijen yn Fryslân relatyf minder stimmen as yn de rest fan Nederlân. It grutste negative ferskil kaam op rekken fan D66, dat yn Fryslân 13,2% fan de stimmen helle tsjin 17,1% yn de rest fan Nederlân. Ek de VVD bleau yn Fryslân fier efter by de rest fan Nederlân, mei in ferskil fan 2,3 persintaazjepunten.

Partijen dy’t yn Fryslân ek minder stipe krigen wiene ûnder oare DENK, de SGP, GrienLinks-PvdA en de Partij foar de Bisten. Ek JA21, Volt, BIJ1 en 50PLUS hellen yn de provinsje in wat leger oandiel fan de stimmen as yn de rest fan it lân.

De sifers litte sjen dat benammen agraryske, kristendemokratyske en protestpartijen yn Fryslân relatyf sterk stienen, wylst guon mear liberale, stedske of lanlik-progressive partijen minder stipe krigen as yn de rest fan it lân.
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Ferkiezingsútslach yn Fryslân
! colspan=&quot;2&quot; rowspan=&quot;2&quot; |Partij
! colspan=&quot;2&quot; |Kieskring Fryslân [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]]
! colspan=&quot;2&quot; |Rest fan [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]]
!Ferskil
|-
! Stimmen
!  %
!Stimmen
!%
!+/-
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PVV|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | PVV
| 72.957
| 17,3%
|1.688.009
|16,6%
|{{opgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |CDA
| 65.062
| 15,4%
|1.181.812
|11,6%
|{{opgong}} 3,8%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |D66
| 55.817
| 13,2% 
|1.734.817
|17,1%
|{{delgong}} 3,9%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|GL-PvdA|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |GL-PvdA
| 51.773
| 12,3%
|1.300.390
|12,8%
|{{delgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | VVD
| 50.780
| 12,0%
|1.455.049
|14,3%
|{{delgong}} 2,3%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FvD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |FvD
| 28.961
| 6,9%
|451.432
|4,4%
|{{opgong}} 2,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |JA21
| 23.501 
| 5,6%
|605.016
|6,0%
|{{delgong}} 0,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |BBB
| 20.864
| 4,9%
|259.052
|2,6%
|{{opgong}} 2,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|CU|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | CU
| 10.537
| 2,5%
|190.824
|1,9%
|{{opgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | SP
| 8.723
| 2,1%
|190.862
|1,9%
|{{opgong}} 0,2%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|FNP|ljocht|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | FNP
| 6.540
| 1,5%
|2.791
|0,0%
|{{opgong}} 1,5%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|PvdD|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | PvdD
| 6.343
| 1,5%
|213.028
|2,1%
|{{delgong}} 0,6%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|SGP|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | SGP
| 5.606
| 1,3%
|232.487
|2,3%
|{{delgong}} 1,0%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|50+|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | 50+
| 5.498
| 1,3%
|145.555
|1,4%
|{{delgong}} 0,1%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Volt|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | Volt
| 2.873
| 0,7%
|113.595
|1,1%
|{{delgong}} 0,4%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|NSC|ljocht|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | NSC
| 1.891
| 0,4%
|37.517
|0,4%
|{{opgong}} 0,1%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Denk|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; | DENK 
| 1.831 
| 0,4%
|248.537
|2,4%
|{{delgong}} 2,0%
|-
! style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Oars|ljocht|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Oars
| 2.989
| 0,7%
|98.725
|1,1%
|{{delgong}} 0,4%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!422.546
!100%
!10.149.498
!100%
!0%
|}
De opkomst yn Fryslân wie 81,2% wylst dat yn de rest fan Nederlân 78,2% wie. Hjirmei lei de opkomst yn Fryslân mear as 3% heger as yn de rest fan Nederlân.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+Oare saken
! colspan=&quot;2&quot; |Kategory
! colspan=&quot;2&quot; |Fryslân [[Ofbyld:Frisian_flag.svg|border|20x20px]]
! colspan=&quot;2&quot; |Rest fan [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|border|20x20px]]
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Kiesgerjochtigden
!523.096
!100%
!13.066.032
!100%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Net-stimmers|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Net opkaam
|98.159
|18,8%
|2.850.645
|21,8%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Opkomst
!424.937
!81,2%
!10.215.387
!78,2%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Oars|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Ûnjildich
|768
|0,1%
|27.438
|0,2%
|-
| style=&quot;background-color: #{{Sitferdieling/Partij|Blanko|tsjuster|NL}}&quot; |
| align=&quot;left&quot; |Blanko
|1.623
|0,3%
|38.505
|0,3%
|-
! colspan=&quot;2&quot; |Jildige stimmen
!422.546
!80,8%
!10.149.444
!77,7%
|-
| colspan=&quot;2&quot; |Stimoanpart
|6,0 sitten
|4,0%
|144,0 sitten
|96,0%
|}

== Boarnen ==
{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
{{commonscat|Dutch general elections 2025|Twadde Keamerferkiezingen 2025}}
}}

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}

[[Kategory:Twadde Keamer]]
[[Kategory:Ferkiezings yn Nederlân]]
[[Kategory:Ferkiezings yn Fryslân]]
[[Kategory:Barren yn 2025]]</text>
      <sha1>lycfqin9lr8vmfdm2funk78rdilxp9r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kieskring Fryslân</title>
    <ns>0</ns>
    <id>190892</id>
    <revision>
      <id>1243235</id>
      <parentid>1243232</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T12:51:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Klaasgroen</username>
        <id>50943</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Flater derút helle yn de ynfobalke</comment>
      <origin>1243235</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7462" sha1="nl77xcy46849aixpcgt7ff7hw8ajhfn" xml:space="preserve">{{Ynfoboks Ferkiezing
| lân                        = Frisian_flag.svg
| lânlink                    = Fryslân
| datum                      = Algemiene ynformaasje
| parlemint                  = [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|20px]] [[Twadde Keamer]]&lt;/br&gt;[[Ofbyld:Flag_of_Europe.svg|20px]] [[Jeropeesk Parlemint]]
| oantsjutting               = Omfang
| oantal                     = [[Ofbyld:flag of the Netherlands.svg|20px]] ±6 leden te ferkiezen&lt;/br&gt;[[Ofbyld:Flag_of_Europe.svg|20px]] ±1 lid te ferkiezen
| ferkeazen                  = [[Twadde Keamerferkiezings 2025 yn Fryslân|TK 2025]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|PvdA|tsjuster|NL}}}} [[Habtamu de Hoop]] ([[GL-PvdA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|CDA|tsjuster|NL}}}} [[Luciënne Boelsma-Hoekstra]] ([[CDA]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|BBB|tsjuster|NL}}}} [[Femke Wiersma]] ([[BBB]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Marieke Vellinga-Beemsterboer]] ([[D66]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|VVD|tsjuster|NL}}}} [[Harry Bevers]] ([[VVD]])
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|JA21|tsjuster|NL}}}} [[Maarten Goudzwaard]] ([[JA21]])
[[Jeropeeske parlemintsferkiezings 2024|JF 2024]]&lt;/br&gt;
* {{Kleurblok|#{{Sitferdieling/Partij|D66|tsjuster|NL}}}} [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[D66]])
| kaart-ferkiezingsútslaggen = 
| tekst by kaart             = 
}}
'''Kieskring Fryslân''' (offisjeel: '''Kieskring 2''' of '''Kieskring Ljouwert''') is ien fan de [[Nederlân|Nederlânske]] [[Kiesdistrikt|kiesdistrikten]] foar de [[Ferkiezing|ferkiezings]] fan de [[Twadde Keamer fan de Steaten-Generaal|Twadde Keamer]] en it [[Jeropeesk Parlemint]]. It bestiet sûnt 1917 en waard foar it earst brûkt by de ferkiezings fan 1918. De kieskring beslacht de hiele [[provinsje]] [[Fryslân]] en hat syn haadstimburo yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://www.kiesraad.nl/documenten/2016/5/kieskringen/kieskringen-en-hoofdstembureaus-tweede-kamerverkiezingen-en-europees-parlementsverkiezingen Kieskringen Tweede Kamerverkiezing en Europees Parlementsverkiezing | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

==Wurking==
By ferkiezings wurdt likernôch 4% fan de lanlike stimmen yn Fryslân útbrocht. Op basis fan dat [[Evenredich oanpart|oandiel]] soe de provinsje, by in strikt regionale ferdieling, rûchwei seis sitten takend krije foar de Twadde Keamer en ien sit foar it Jeropeesk Parlemint. It Nederlânske [[kiesstelsel]] kent lykwols gjin regionale sitferdieling, mar wurket mei lanlik-evenredige listen. Dêrtroch is der gjin garânsje op in fêst tal Keamerleden út Fryslân.

Politike partijen kinne yn eltse kieskring in eigen kandidatelist yntsjinje. Yn de praktyk brûke de measte partijen lykwols ien en deselde lanlike list foar alle kieskringen. De kâns dat kandidaten út Fryslân keazen wurde, hinget dêrom benammen ôf fan harren posysje op dizze list en fan it tal foarkarsstimmen dat sy helje.

Foar dielname oan de ferkiezings yn kieskring Fryslân moat in partij 30 stipeferklearrings yntsjinje fan kiezers út de provinsje. Dêrneist spilet de kieskring in rol by de útfiering fan de ferkiezings. It haadstimburo yn Ljouwert stelt de útslach foar de kieskring fêst en jout dy troch oan de [[Kiesried]]. De útkomsten fan alle kieskringen wurde dêrnei lanlik gearfoege, wêrnei’t de sitten evenredich oer de partijen ferdield wurde.&lt;ref&gt;[https://www.kiesraad.nl/verkiezingen/tweede-kamer/kandidaatstelling/kieskringen Kieskringen | Kiesraad.nl]&lt;/ref&gt;

== Bekende ferkeazen Friezen ==
[[Ofbyld:Fedde Schurer, mei de piip omheech, achter de typmasjine, 1963 ca. signatuur Schurer, Fedde-mo-F-0048.jpg|thumb|Fedde Schurer (hjir yn 1963) wenne op It Hearrenfean yn syn tiid as Keamerlid.]]
Der binne ferskate bekende Twadde Keamerleden dy't Fryslân troch de jierren hinne fertsjintwurdige hawwe:

* [[Fedde Schurer]] ([[Drachten]]) - lid fan de Twadde Keamer (1956-1963) foar de [[PvdA]]; ek bekend as skriuwer en taalstrider.
* [[Anne Vondeling]] ([[Appelskea]]) - PvdA-politikus yn de jierren '40 oant en mei '60; lettere foarsitter fan de Twadde Keamer yn de jierren '70.
* [[Jelle Zijlstra]] ([[Easterbierrum]]) - lid fan de Twadde Keamer (1948-1952); letter [[minister]] en [[minister-presidint]] (1966–1967).
* [[Sytze Faber]] ([[Skettens]]) - lid fan de Twadde Keamer tusken 1977 en 1985 foar de [[Anty-Revolúsjonêre Partij|ARP]] en it CDA)
* [[Joop Atsma]] ([[Surhústerfean]]) - lid fan de Twadde Keamer tusken 1998 en 2017 foar it [[Kristen Demokratysk Appèl|CDA]]; letter [[steatssekretaris]].
* [[Lutz Jacobi]] ([[Ketlik]]) - lid fan de Twadde Keamer (2006-2017) foar de PvdA.
* [[Habtamu de Hoop]] ([[Wommels]]) - Twadde Keamerlid fanôf 2021 foar [[GL-PvdA]].
* [[Aant Jelle Soepboer]] ([[Nijewier]]) - Twadde Keamerlid tusken 2023 en 2025 foar [[Nij Sosjaal Kontrakt|NSC]].
[[Ofbyld:11. Lutz Jacobi.jpg|thumb|Yn 2013 spriek [[Lutz Jacobi]] de eed ‘dat ûnthjit ik’ yn it Frysk út; in jier foardat dizze formulearring offisjeel rjochtsjildich waard.&lt;ref&gt;[https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/pvda-kamerlid-jacobi-legt-eed-in-het-fries-af~bbfda8df/ PvdA-Keamerlid Jacobi leit eed yn it Frysk ôf | de Folkskrante]&lt;/ref&gt;]]
Dizze politisy waarden net keazen fia in regionale sit, mar fia lanlike listferkiezings. Ek al wennen se net altyd yn Fryslân; hja waarden en wurde lykwols faak sjoen as fertsjintwurdigers fan Fryske belangen binnen de lanlike polityk.

By de Jeropeeske ferkiezings binne [[Anja Haga]] ([[KristenUny]]) en [[Raquel García Hermida-van der Walle]] ([[Demokraten 66|D66]]) de twa lêst ferkeazen Friezen.

== Skiednis binnen de Nederlânske steatsynrjochting ==
[[Ofbyld:Tweede Kamerverkiezingen 1888.svg|thumb|Foardat Fryslân ien kieskring waard, bestie it út ferskate lytsere kiesdistrikten.]]

==== Mearderheidsstelsel (1848–1917) ====
Nei de grûnwetswiziging fan 1848 waard in [[mearderheidsstelsel]] mei kiesdistrikten ynfierd. It lân waard sa folle mooglik opdield yn gelikense kiesdistrikten, dêr’t yn elk distrikt ien Twadde Keamerlid keazen waarden mei in absolute mearderheid. Ek yn Fryslân bestiene ferskate distrikten. Sa waard [[Ferdinand Domela Nieuwenhuis|Domela Nieuwenhuis]] yn 1888 ferkeazen yn kiesdistrikt [[Skoatterlân]] en [[Piter Jelles Troelstra]] yn 1897 yn kiesdistrikt Tytsjerksteradiel. De fertsjintwurdiging wie streekrjocht keppele oan it distrikt, wat in sterke regionale bân joech, mar ek late ta skeve evenredige fertsjintwurdiging.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[https://www.parlement.com/historische-ontwikkeling-kiesstelsels-en-kiesrecht Historische ontwikkeling kiesstelsels en kiesrecht | Parlement.com]&lt;/ref&gt;

==== Oergong nei evenredige fertsjintwurdiging (fanôf 1917) ====
Mei de grûnwetswiziging fan 1917 waard it mearderheidsstelsel ôfskaft. Sûnt de ferkiezings fan 1918 jildt yn Nederlân in systeem dat evenredige fertsjintwurdiging boppe regionale represintaasje stelt. Dêrmei ferlearen de kiesdistrikten harren direkte politike en fertsjintwurdigende funksje. Se waarden as wize fan kompromis ferfongen troch de mear administrative kieskringen. Sa ûntstie kieskring Fryslân as bestjoerlike ienheid foar de ferkiezingsproseduere. Dizze regio beslacht struktureel de hiele provinsje Fryslân en hat gjin feroarings yn grinzen kend.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Sjoch ek ==

* [[Polityk yn Fryslân]]

== Ferwizings ==
&lt;references /&gt;

== Navigaasje ==
{{Navigaasje Fryske Ferkiezings}}
[[Kategory:Polityk yn Fryslân]]</text>
      <sha1>nl77xcy46849aixpcgt7ff7hw8ajhfn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Meidogger oerlis:GaelgVaggop1</title>
    <ns>3</ns>
    <id>191294</id>
    <revision>
      <id>1243251</id>
      <parentid>1242788</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T18:57:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>15867</id>
      </contributor>
      <comment>/* Tech News: 2026-44 */ nije seksje</comment>
      <origin>1243251</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="162109" sha1="s55jgtt8yi1ygu0s58r01w46rbfws5e" xml:space="preserve">== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-18&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484]
* All Wikipedia users with new accounts and those who activated the &quot;automatically enable most beta features&quot; option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676]

'''Updates for technical contributors'''
* As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 27 apr 2026, 20.06 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30458046 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-19&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available.
'''Updates for editors'''
* The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]].
* The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909]
* From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the &quot;Translate to English&quot; dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864] 
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as &quot;changes 3&quot; instead of &quot;3 changes&quot; in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091]
'''Updates for technical contributors'''
* The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 4 mai 2026, 22.43 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30498077 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-20&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward.

'''Updates for editors'''
* The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks.
* The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mediawiki.ui.input&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 11 mai 2026, 21.20 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30524429 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-21&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]].

'''Updates for editors'''
* An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions.
* To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the &quot;Tools &gt; Action&quot; menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008]
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]]

'''In depth'''

* On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]].
* The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for &quot;Who Wrote That&quot; and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 18 mai 2026, 22.22 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30539262 --&gt;

== ''The Signpost'': 22 May 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/News and notes|Offline: Osama Khalid still in prison]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In the media|Indonesian editors, you shall return!]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Disinformation report|Who is a typical paid editor? Who are their typical clients?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Recent research|WikiLambda the Ultimate]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Traffic report|This is where I'll be, so heavenly, so come and dance with me Michael!]]

* Forum: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Forum|WikiAnnotate: help us build a dataset of article quality evaluations]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/In focus|Demystifying the 2026-27 Annual Plan]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Opinion|Wikipedia isn't a battleground. So why does it feel like one?]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Serendipity|Wikinews: Into the Wikiverse]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Special report|Wikimedia Foundation closes Wikinews after 21 years]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Community view|Wikipedia's traffic drop: more on languages and freshness]]

* Gallery: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Gallery|Earth Day and Mother's Day]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-05-22/Comix|Brother, can you spare a page?]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 22 mai 2026, 07.19 (CEST)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30513885 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-22&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595] 

'''Updates for editors'''
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis.
* After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723]

'''Updates for technical contributors'''
* The legacy CSS classes &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; have been replaced with &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 25 mai 2026, 23.52 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30584502 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-23&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month.
* The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed &quot;Community&quot; tab and a personalized &quot;For You&quot; tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 1 jun 2026, 23.09 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30613639 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-24&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/&quot;Which came first?&quot; Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's &quot;On This Day&quot; content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]].
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-cite&amp;language=en&amp;action_source=search&amp;filter=%21translated&amp;optional=1&amp;action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__HIDDENCAT__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]]. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171]

'''Updates for technical contributors'''
* The function signature for &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; use &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Script maintainers are encouraged to review existing uses of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945]
* '''Community Wishlist discussion''': Product &amp; Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 8 jun 2026, 23.30 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30650573 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-25&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use &lt;code&gt;class=notpageimage&lt;/code&gt; excluding it from thumbnail previews, or &lt;code&gt;class=noviewer&lt;/code&gt; excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]]. 
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class=&quot;wikitable&quot;|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding &lt;code dir=ltr&gt;data-sort-order=&quot;desc&quot;&lt;/code&gt; to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page.
* Wikis that wish to replace the &quot;indefinitely&quot; button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change.
* The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited.
* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server].
* The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4).
* Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC. 

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 15 jun 2026, 18.49 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30689604 --&gt;

== ''The Signpost'': 21 June 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* From the editors: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/From the editors|Ways for beginners to support ''The Signpost'' community journalism]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/News and notes|Community Tech development team disbanded]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Disinformation report|PR for the people?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Recent research|Proposed tagging system for AI involvement; successful and unsuccessful AI tools for contributors]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In the media|Who won a 14th century battle and who won the 2026 Iran war?]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Community view|Putting the Wish into the Wishlist]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/In focus|A global standard for Neutral Point of View]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/On the bright side|Flowers, blue helmets, reefs, pride, and Juneteenth]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Op-ed|Breathe, Don’t Panic, there is a different story about Wikimedia + AI futures]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Opinion|Wikimedia Foundation staff develop union and Wikimedia user community reacts]]

* Technology report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Technology report|Community Tech team is disbanded, controversy erupts]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Traffic report|'Cause this is thriller, thriller night]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/WikiConference report|Report of Volunteer Supporters Network Annual Meeting 2026]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Comix|Take your turn]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-06-21/Humour|Group of banned T-shirt makers comes out of hiding to sell new Wikipedia-themed merchandise]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 21 jun 2026, 05.21 (CEST)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30604303 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-26&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration.

'''Updates for editors'''
* The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902]
* Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* Starting next week, abuse filters that are set to &quot;require CAPTCHA verification&quot; will begin to also affect users with the &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595]
* Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&amp;title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox].
* The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 23 jun 2026, 15.05 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30722494 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-27&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to &quot;Create account&quot; and &quot;Log in&quot; actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220]
* After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292]
* An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; behaves when used to exclude results. Previously, using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346]

'''Updates for technical contributors'''
* Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 29 jun 2026, 13.48 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30744833 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-28&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769]

'''Updates for technical contributors'''
* In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;src&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute and SVG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;srcset&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute.
* The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 6 jul 2026, 15.57 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30773578 --&gt;

== ''The Signpost'': 13 July 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News and notes|An exclusive club]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/In the media|Battle for a soul - who won?]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Opinion|We need to innovate with Wikimedia decision-making]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Recent research|LLMs and NPOV, 20 years of user blocks, Esperanto and Volapük Wikipedias]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/News from Diff|How to host Wikicurious in your own community]]

* Community view: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Community view|CUNY Newmark Wikimedian-in-Residence Quarterly Brief – April to June 2026]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Special report|Wikipedia escapes Category 1 designation under the UK Online Safety Act - for now]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/On the bright side|Fatherhood, weather, and diplomacy]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Op-ed|A Layup Easy Proposal for Wikimedia at 25: Spend 25% of Donations on the Community]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Traffic report|The grass was greener, the light was brighter]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-07-13/Comix|schnozzed]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 13 jul 2026, 09.27 (CEST)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30775662 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-29&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis.
* The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916]

'''Updates for technical contributors'''
* Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778]
* To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 13 jul 2026, 18.12 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30804401 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-30&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W30&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Reader/Reader Experience|Reader Experience team]] has incorporated community feedback around the placement of watchstar and watchlist buttons for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading Lists beta feature]], which would allow for saving articles for later reading – a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W102|wishlist item]] to bring the functionality to web. Editors are invited to enable the beta feature to test it out and [[phab:T426453|share their thoughts]].
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] offers edit suggestions within the VisualEditor for improving Wikipedia articles. [[Special:EditChecks|All suggestions]] are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators – local customization|community-configurable]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/TextMatch|TextMatch]] feature is a way for volunteers to create custom local suggestions. The feature searches in articles for strings of text, and now includes support for regular expressions. This gives volunteers greater precision and flexibility over the kinds of local suggestions they can create. Note: Suggestions [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#:~:text=maximumEditcount|can be targeted]] based on the edit count of the person editing as well as other aspects of the page. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Create custom local types of Suggestions|find examples from other communities]] for inspiration, including TextMatches that detect: typos, grammar-errors, potential advertisements, clichés, incorrect dash or hyphen usage, non-specific time keywords, outdated names, and more. Any [[mw:Special:MyLanguage/Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|feedback]] is appreciated.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the SVG Translate tool could use an outdated version of a file, causing existing translations to be overwritten when new ones were uploaded, has now [[phab:T430577|been fixed]]. Overall, in the last quarter from April – June 2026 about 337 community tasks were resolved by the Wikimedia Foundation.

'''Updates for technical contributors'''
* On Parsoid-enabled wikis, Parsoid now renders a maximum of 1,250 images per page. A new tracking category, &quot;media-limit-reached&quot;, will be soon made available to identify pages where this limit is reached, making it easier to find content whose media output may have been restricted during rendering. See [[phab:T430854]] for more information and to provide feedback.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.12|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W30&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 21 jul 2026, 07.47 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30836091 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-31&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W31&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[mw:Special:MyLanguage/ContentTranslation|Content Translation]] now supports dark mode, fulfilling a [[m:Community Wishlist/W544|Community Wishlist request]]. This brings the tool in line with the accessibility features available in the Vector 2022 and Minerva skins, helping reduce visual fatigue for users translating content. [https://phabricator.wikimedia.org/T367077]
* DiscussionTools' source mode and the 2017 wikitext editor will now offer autocomplete for links (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[[&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), templates (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), HTML and parser tags (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), and magic words (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), making it quicker and easier to insert links, templates, and other wiki markup while editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T432400]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Readers Growth team]] has concluded its experiment with mobile page previews and will not roll out the feature. Page Previews are a pop-up bottom sheet that appears when readers tap a blue link, showing a thumbnail, lead paragraph, and an option to open the article. The experiment showed flat retention and negative indicator metrics, suggesting that mobile web readers preferred navigating directly to linked articles rather than using page previews.
* The Reader Experience team has seen encouraging early results from the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]], with 93% of participating users reporting that it was useful. Reading Lists help active readers save articles for future reading and support their learning goals on Wikimedia projects. The team plans further improvements before expanding the feature to more users.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] initiative was tested with new and casual Wikipedia app readers. The refreshed feed helps readers discover new and relevant content. After a 10.5% increase in engagement with the feed, Wikimedia Apps team has decided to scale the Home Feed redesign to iOS with the learnings from the Android release applied.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where subject names in the Article Guidance feature were displayed with incorrect capitalization on French Wikipedia, has now been fixed. Subject names will now follow the correct capitalization rules for the language. [https://phabricator.wikimedia.org/T427201]

'''Updates for technical contributors'''
* After running several [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]] to improve registration completion rates, a new version of the username field on [[Special:CreateAccount|Create Account]] has been rolled out. It includes [[:c:File:Create account - July 2026 updates.png|a popover summarizing the username policy]] to provide clearer guidance during account creation. As part of this change, the messages &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-helpusername&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-help&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; that several communities have configured will no longer be used. If communities want to customize the guidance shown in the new popover, they can instead edit the following messages: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet1&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet2&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet3&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T430604]
* Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighter]] will offer [[w:en:Theme (computing)|themes]]. The themes can be picked from a dropdown menu in the full [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#CodeMirror preferences|CodeMirror preferences]] dialog. For wikitext, available themes are default, colorblind-friendly (previously the colorblind preference option on [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing]]) and no-highlighting. For code languages (i.e., CSS/JavaScript/JSON/Vue/Lua), there are several themes available. These same themes will eventually be available for wikitext, too. [https://phabricator.wikimedia.org/T163533]
* From now on, wikis can restrict editing in the &quot;User&quot; namespace to only the page owner and certain user groups. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgRestrictUserPageEditing|Read the configuration documentation]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.14|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W31&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 27 jul 2026, 20.50 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30856308 --&gt;

== ''The Signpost'': 2 August 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/In the media|Union drive, most prolific editor make headlines]]

* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/News and notes|Foundation rejects voluntary recognition of union, proposed board eligibility rules sharply restrict candidates]]

* WikiConference: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/WikiConference|&quot;Kurier, Signpost, wikipress: You can be a Wikimedia journalist&quot; - Wikimania presentation by User:Noé Recap]]

* In focus: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/In focus|Is Larry Sanger the co-founder of Wikipedia?]]

* Arbitration report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/Arbitration report|Think, and not just about content]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/News from Diff|Meet the Wikimedians of the Year 2026!]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/On the bright side|The beautiful game]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/Traffic report|Odyssey and Oyarzabal]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-02/Comix|Well-spotted]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 2 aug 2026, 12.18 (CEST)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30775662 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-32&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W32&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] has developed a [https://82db7c8d4b.catalyst.wmcloud.org/w/index.php?title=Regent%27s_Park&amp;uselang=de patch demo] that wraps the page toolbar onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, which can occur on some language Wikipedias at certain screen widths. [https://phabricator.wikimedia.org/T429518]
* The Reader Experience team is planning to launch [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]], a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Mobile and apps/Have Apps reading lists available on Destop/Mobile|Community Wishlist item]], which is currently available to try in beta, as a full feature in September. Before then, volunteer translator help is needed for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-readinglists&amp;filter=&amp;action=translate string translations] into a number of languages. The feature supports reading and learning goals on Wikipedia.
* Next week, the table of contents on Wikimedia Commons file pages will be improved by consolidating the file page table of contents with the page table of contents. This will make it easier to understand a file page’s structure, navigate to specific sections, and share links to individual sections. [https://phabricator.wikimedia.org/T332644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some [[w:TIFF|TIFF]] images failed to load after clicking their thumbnail, causing a broken image to be displayed instead of the full-size image, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T429326]

'''Updates for technical contributors'''
* The variable and function selector in AbuseFilter has been updated to support search and autocomplete. It will allow filter maintainers to find the desired variable or function more quickly. [https://phabricator.wikimedia.org/T323698]
* The MJPEG and VP8 formats are removed from the video player. The MP4 format (MPEG-4 Part 2) is added instead, which provides higher quality videos to older iPhone devices. It may take a few weeks to retroactively update all existing videos. The default format for modern devices stays the same (VP9/WebM). [https://phabricator.wikimedia.org/T358266]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.15|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W32&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 3 aug 2026, 21.47 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30872536 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-33&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W33&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new ChartWizard is [[c:Special:ChartWizard/Data:Example.Pie.chart|now available on Wikimedia Commons]] for users interested in creating charts from their own data. The wizard makes the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] more beginner-friendly by allowing editors to create charts, such as bar and pie charts, without needing to use JSON. Users can still switch to the JSON editor if they prefer. Feedback on the new tool is welcome on the [[m:Talk:Community Wishlist/W414|wish talk page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Wikipedia iOS app’s Picture of the Day widget displayed the same image every day instead of updating daily, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T430692]

'''Updates for technical contributors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Math|Math formula]] SVG images will soon be generated in the browser instead of on the server. MathML continues to be generated on the server and renders in the browser without JavaScript. Wikibooks will see this change on 12 August, Wikisource on 19 August and Wikipedia from 20-27 August. You can try this by selecting &quot;{{int:Mw-math-mathjax}}&quot; in your preferences. This change is part of [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase/deprecation|deprecating RESTBase]] and [[phab:T431372|deprecating Mathoid]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271001]
* Category pages will soon support sorting entries by the time they are added to a category. This will make it easier to find recently or long-standing categorized pages. It will also improve workflows for maintenance categories such as deletion backlogs and other time-based review tasks. You can use &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;cldsort=timestamp&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URL argument in category view to sort the entries. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768]
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and user scripts on Wikimedia wikis may now use [[phab:T395347|ES2018 features]] and [[phab:T419142|ES2019 features]] in JavaScript code. Previously, the platform only allowed up to ES2017. MediaWiki validates the source code to protect functionality from syntax errors and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browser_support_matrix|supported browsers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419142]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W33&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 10 aug 2026, 22.46 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30901051 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-34&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W34&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist|Worklist feature]] for the Event Registration tool is now live on all Wikimedia wikis. With Worklist, event organizers can add the articles their event will focus on directly to the event page. The Worklist also powers [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist#How Event Pathways uses the worklist|Event Pathways]] which notifies other editors of the upcoming or ongoing event when they edit an article featured in the event's Worklist. This is the minimum viable version (MVP), and feedback is welcome. Organizers are encouraged to try the feature. A hands-on [[m:Special:MyLanguage/Event:Worklist Setup Workshop: Get Your Event Ready|Worklist Setup Workshop]] will take place on 18 August at 16:00 UTC and 19 August at 11:00 UTC.

'''Updates for editors'''
* [[Special:ShortPages]] displays short pages by their size, but in many cases it gets filled with disambiguations and soft redirects, making it harder to find the short articles themselves. Starting this weekend, you will be able to choose not to include an article in the special page by adding the magic word &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__EXPECTSHORTPAGE__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T433203]
* One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3436680|Bole]] ([[w:bol:|&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;w:bol:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T429921]
* Starting the week of August 17, the page toolbar will wrap onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This is a [[phab:T429518|fully merged patch from the Reader Experience team]] which aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, that may occur on some language Wikipedias at certain screen widths.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, uploading large files to Wikimedia Commons has become more stable and less prone to failure following some fixes related to the “Could not acquire lock” upload error. [https://phabricator.wikimedia.org/T386640]

'''Updates for technical contributors'''
* Debian Bullseye will reach the end of its Long Term Support on 31 August 2026. [[phab:T434103|Some Cloud VPS projects]] still have instances running Debian Bullseye. Maintainers of those projects are encouraged to migrate to Debian Bookworm or Debian Trixie. A [[wikitech:Help:Cloud VPS instance operating system migration|migration guide]] is available to help with the process, and users may also want to consider whether their workload is better suited to Toolforge. If you need help or cannot complete the migration by 31 August, please contact the Cloud VPS admins as soon as possible. [[listarchive:list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/RVIPQSYLKMSL5M46JP6NEJVGVE6I2RXQ/|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W34&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 17 aug 2026, 23.04 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30922806 --&gt;

== ''The Signpost'': 24 August 2026 ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/News and notes|Union process progresses, unanswered questions about Littler Mendelson remain]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/In the media|Wikipedia editors save Sam Altman's life]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Recent research|Women in blue? Wikipedia's gender gap reverses in some areas]]

* Discussion report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Discussion report|Again and Again]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Traffic report|Look out, here comes the Spider-Man!]]

* Humour: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Humour|Her tastes, her Wikimania, her upcoming tour... Baby Globe reveals everything]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/On the bright side|The great outdoors]]

* Opinion: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Opinion|Are we embarrassed yet?]]

* Special report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Special report|Paris Syndrome: Labor Strife, AI Anxiety, and a Leadership Test at Wikimania 2026]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-08-24/Comix|WP:FAOWN]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 24 aug 2026, 03.25 (CEST)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:Bri@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=30889666 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-35&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W35&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783]
* In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047]

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448]

'''Updates for technical contributors'''
* User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{#uic:}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{Userlinks}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466]
* Due to user security and privacy risks, we have disabled access to &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Special:MyPage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URLs when specifically using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Special:MyPage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URLs can still be accessed and used without &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Specified user page URLs (e.g. &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;User:Myusername&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;) can still be used with &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386]
* Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;librsvg&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; to 2.60 and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;ImageMagick&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841]

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W35&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 24 aug 2026, 22.46 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30961208 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-36&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W36&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* A new format for the Community Wishlist is open for feedback. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027|read the proposed ideas on Meta]]. This new process plans to improve how wishes are triaged, voted on, and prioritized in a way that is transparent and balanced across project families and language editions. This consultation is open for two weeks.

'''Updates for editors'''
* The latest release of the Wikipedia Android app includes updates to the Saved feature, bringing the app’s saving experience closer to iOS and Web. The update redesigns the Saved tab with an “All articles” view, removes the default “Saved” reading list, renames reading lists to “Collections,” and modernizes the article-saving experience. [https://phabricator.wikimedia.org/T420788]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] feature was enabled for all logged-in users on Bengali, Chinese, Czech and Vietnamese Wikipedias on August 25, after several months as a beta feature. Reading Lists will be available to all logged-in users on Arabic, French and Indonesian Wikipedias on September 1, followed by English Wikipedia on September 14, and all other Wikipedia wikis on September 28.
* At the end of the month, some logged-out readers on Bengali, Czech, Persian, English, and Polish Wikipedias using the Minerva skin on mobile will see an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|updated navigation bar]] in an [[w:A/B test|A/B test]]. The test will compare the current navigation bar with a new version designed to make it easier to find information more quickly. The goal is to determine whether these changes encourage readers to return more often. This experiment will not change the experience for logged-in readers and/or editors.
* Editors who maintain redirects, templates, and categories used on redirect pages now have improved ways for finding and curating redirects. Previously, redirects pages could not be searched. Two new search keywords, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;onlyredirects:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;withredirects:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, now allow redirects to be searched directly and can be combined with existing keywords such as &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;incategory:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;intitle:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T204089]
* The ISBN lookup tools for generating citations were recently not working because of external service problems. Developers are working on solutions. [https://phabricator.wikimedia.org/T435179]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where searching for pages by category using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;deepcat&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; could return no results or unrelated results has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T414859]

'''Updates for technical contributors'''
* The domain of URLs for thumbnails is changing from upload.wikimedia.org to thumb.wikimedia.org. The old URLs will continue to work for the foreseeable future but MediaWiki will advertise the new domain instead. URLs to other types of media such as original files, videos and transcodes will still be served from upload.wikimedia.org. [https://phabricator.wikimedia.org/T427465]
* The Wikimedia [https://www.mediawiki.org/w/index.php?api=wmf-math%2Fv1&amp;title=Special%3ARestSandbox Math API] is now deprecated. These endpoints will be fully sunset by the end of September 2026. Developers who call these endpoints should transition to alternative math rendering solutions, such as the native [https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/MathML MathML] or [https://www.mathjax.org/ MathJax]. Third-party MediaWiki installations that utilize the Math extension for formula rendering are required to upgrade to v1.43+ to avoid disruption of service.

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.18|MediaWiki]]

'''In depth'''
* Read more about [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/TextMatch|TextMatch]] in a Diff post titled, [[diffblog:2026/08/28/custom-edit-suggestions-for-every-wiki-how-communities-are-shaping-suggestion-mode-with-textmatch/|Custom edit suggestions for every wiki: How communities are shaping Suggestion Mode with TextMatch]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W36&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 31 aug 2026, 22.53 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30990659 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-37&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W37&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add_a_link|Add a Link]] has been upgraded for English Wikipedia users with improved detection of links that have different capitalization. This will help reduce ambiguous suggestions caused by differences in capitalization in article titles, including articles about cultural goods. A second phase of improvements is planned, which will also prepare the feature for release in other languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T435526#12240876] [https://phabricator.wikimedia.org/T434259]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance|Article guidance]] feature will be enabled by default for junior editors on Simple English and Turkish Wikipedia starting 10 September 2026 following [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance/Updates#Summary_of_experiment_result|an experiment]]. Junior editors with 0 to 99 edits will automatically see the feature when they click a red link or use the &quot;[[tr:Vikipedi:Madde_sihirbazı|Madde oluşturto]]&quot; option on Turkish Wikipedia to create a new article. The change is intended to help junior editors create higher-quality articles that meet each Wikipedia’s standards. [[phab:maniphest/query/z3tcTjmLMxk5/#R|Additional improvements]] will continue based on the experiment results and community feedback.
* The [https://pageviews.wmcloud.org Pageviews Analysis] tool which allows users to compare pageviews across multiple pages, turns 10 years old this year and several new features have been added. They include [[toolforge:wikinav|WikiNav]] which provides insights into how readers of Wikipedia explore the content, editing stats in [https://pageviews.wmcloud.org/siteviews?range=latest-30&amp;sites=en.wikipedia.org Siteviews], the ability to [https://pageviews.wmcloud.org/massviews?source=wikiproject&amp;project=en.wikipedia.org lookup articles belonging to a WikiProject], and support for dark mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T378549]
* A [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|visually simplified Minerva]] navigation bar is being tested for logged-out readers using mobile web on the Bengali, Czech, English, Farsi, and Polish Wikipedias. The experiment aims to determine whether simplifying the navigation improves reader retention. The test will run from August 31 to September 28, and no action is required from users.
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is working on improving [[en:Wikipedia:VisualEditor/Named references|auto-generated reference names in VisualEditor]]. Editors will only notice a slight change starting this week. When adding automatic reference names the numbering will start at &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;:1&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; instead of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;:0&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Read more on the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|project page]]. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/VisualEditor/VisualEditor/+/1332704]
*  All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] could mishandle nested nowiki tags, causing content to be lost and displaying unwanted text has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435116]
'''Updates for technical contributors'''
* Interface administrators can configure gadgets from [[MediaWiki:Gadgets-definition]]. The definition format has been updated and no longer requires the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;ResourceLoader&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; option, as gadgets are always loaded through &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;ResourceLoader&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. This simplifies gadget configuration by removing an option that is no longer necessary, making gadget definitions easier for administrators. [https://phabricator.wikimedia.org/T298199]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.19|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W37&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 7 sep 2026, 20.45 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31008437 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-38&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W38&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Future Audiences team has started a [[en:Special:MyLanguage/Wikipedia:Village pump (proposals)#New proposed experiment to let readers know about “Google preferred sources”|discussion on English Wikipedia]] about a proposed new experiment to show a temporary notice about the new [https://blog.google/products-and-platforms/products/search/original-high-quality-content-search/ Google Preferred Sources] feature to Wikipedia readers coming from Google. The experiment is to test whether this notice makes visitors come back to Wikipedia more often. Preferred Sources feature lets users choose websites they trust so Google can highlight content from those sources more prominently in Search and AI experiences. We are interested in testing this on other languages that Google supports and would welcome assistance with starting conversations on other wikis. If interested, please reach out to Future Audiences on the [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Preferred sources|talk page]].

'''Updates for editors'''
* The chat platform Discord is releasing a new self-service framework that websites can use to specify how their links should look when shared on Discord. The Future Audiences team is planning to start using this new framework to improve how Wikipedia links look when shared on Discord, giving better attribution and credit to contributors. The link appearance and behavior won't change in the first phase of this project as we want to first collect some baseline data to assess the impact of future changes. However, if community members who are active on Discord spot any issues, they can reach out on [[phab:tag/future-audiences/|Phabricator]] or [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences|Metawiki]].
* The Reader Growth team will be running an experiment to test whether [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Compact Lead|compacting article lead sections on mobiles]] with the addition of a &quot;read more&quot; button improves reader retention. The test will begin on September 17 on Arabic, Spanish, French, Indonesian, Italian, Japanese, Portuguese, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and will run for four weeks.
* All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming week. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [https://wikistats.wmcloud.org/ Wikistats] for Wikipedias was returning an HTTP 500 error and could not be reached, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435959]

'''Updates for technical contributors'''
* Developers who maintain a tool that queries the Wikimedia Commons links tables need to update their code to connect to the new x4 database cluster. The links tables have been moved from the s4 cluster to x4, and will no longer receive updates on s4. The page and redirect tables remain available on both clusters. A wiki replica for the x4 cluster will be set up afterwards. The change is being made because the s4 cluster has grown too large to operate efficiently. You can [[wikitech:Special:MyLanguage/News/2026 Commons links tables database split|read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.20|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W38&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 14 sep 2026, 17.31 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31039826 --&gt;

== ''The Signpost'': 16 September 2026 ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/News and notes|The Balance of Power]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/In the media|Shocking photos may be changed on Wikipedia]]

* Disinformation report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/Disinformation report|Have UN Secretary-General candidates manipulated Wikipedia?]]

* Recent research: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/Recent research|Google's AI overviews may have reduced search engine referrals to English Wikipedia by 5%]]

* WikiConference report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/WikiConference report|The backwater symbiosis – reflections from Wiki Conference India 2026]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/Traffic report|Heaven let your light shine down]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/Serendipity|Wikipedia Family Mosh Pit]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/Obituary|Passing of Gobonobo, community leader advocating for women and minorities]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/On the bright side|Fantasy video games, hopeful science fiction, and the change of seasons]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-09-16/Comix|The Adventure of the Unknown Corpse]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 16 sep 2026, 04.11 (CEST)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=31028446 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-39&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W39&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 23 September 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1790172000 14:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Special:MyLanguage/Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363]

'''Updates for editors'''
* The Growth team tested a new post-edit notice designed to [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#4. Encourage Temporary Accounts to Register|encourage Temporary Account holders to register for a permanent account]]. The new notice replaced multiple dialogs and a simultaneous welcome notification with a single message highlighting the benefits of creating an account. The experiment increased permanent account creation from 1.94% to 3.66%, an 87% relative increase. The change will now be released to all wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T433551]
* For Wikipedia editors using the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|&quot;Suggestion mode&quot; Beta Feature]], there is a [[Special:Preferences#mw-input-wpvisualeditor-editcheck-experimental|new opt-in user preference]] for showing &quot;experimental&quot; edit checks and suggestions. These types are listed at [[Special:EditChecks#experimental-checks|Special:EditChecks]], and are intended for early developer-testing and for gathering feedback from experienced users. Administrators can change the [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration|configuration details]] for each suggestion as usual. Administrators can also [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Experimental Suggestions|use this feature]] to help test their community's ideas for locally created checks and suggestions. Experimental types will have a more distinct visual style later this week. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]].
* The [[m:CEE Technical Village Pump|CEE Technical Village Pump]] has been launched as a space for technical discussions and collaboration among Wikimedia communities in Central and Eastern Europe.
* A new tool, [[mw:Special:MyLanguage/Language Onboarding and Development/Starter kit|Starter Kit]], is now available for new and small language Wikipedia communities. It brings together guided tasks, tools, and resources to help communities get started, monitor their progress, and collaborate with the broader Wikimedia community. Starter Kit is hosted on Wikimedia Toolforge and is designed for Wikipedias with fewer than 50,000 articles. Learn more about how Starter Kit works and how communities have been using it in [[diffblog:2026/09/18/introducing-starter-kit-for-new-and-small-language-wikipedias/|this Diff blog post]].
* The Reader Growth team is launching a retest of the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|image carousel experiment]]. The retest will use three new versions of the design, updated based on community feedback. The team will assess results and determine with communities whether or not to proceed with the feature. The experiment will begin the week of September 28 and will run on Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, Farsi, French, German, Indonesian, Japanese, Polish, Portuguese, Spanish, Swedish, and Vietnamese Wikipedias.
* After successful rollouts to Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias, the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]] from the Reader Experience team will be available to all logged-in users on all Wikipedia wikis starting September 28.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the mentor status script repeatedly updated mentors’ status even when nothing had changed, creating unnecessary Recent Changes entries, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T436659]

'''Updates for technical contributors'''
* The &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;abusefilters&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; list query API, used to retrieve specific details about active or historical abuse filters configured on a wiki, has been updated to support the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;formatversion=2&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; configuration parameter, thereby leading to breaking changes to the API response. All users who maintain user-scripts or other code need to check if they use the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;abusefilters&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; list query API, and respond to any breaking changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T435828]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.21|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W39&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 27 sep 2026, 13.56 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31085309 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-40&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W40&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/40|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* Users of default skins on desktop and mobile web (Vector 2022 and Minerva respectively) will now be informed if the search suggestions displayed as they type into Search come from page redirects. Previously, users could get confused when the top search suggestions did not match exactly what they had typed. The new redirect notice clarifies that these suggestions are not random, but related to the search. The suggested pages may be redirects to the most relevant destination articles being searched for. [https://phabricator.wikimedia.org/T303013]
* Logged-out Wikipedia users on mobile web will begin to see a bookmark button for saving articles to their [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] instead of the current Watchstar button. When clicked, the bookmark button prompts users to log in or create an account to save an article for later. An earlier experiment found that the bookmark icon was four times more likely than the Watchstar button to encourage logged-out users to create an account. This change is part of efforts to encourage more readers to become account holders and use features that help them save and return to content. [https://phabricator.wikimedia.org/T438769]
* An experiment will begin on September 29 on Spanish, Arabic, English, and French Wikipedias to simplify the experience users encounter immediately after account creation. The test will explore whether removing friction from the current Welcome Survey helps new users understand what to do next more easily. The experiment will run through the end of October. [https://phabricator.wikimedia.org/T430058]

* The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has put out a call for the community to suggest topics that it should consider and discuss with the Wikimedia Foundation. Editors and technical contributors are invited to add topics to [[m:Talk:Product and Technology Advisory Council|the council's talk page]].
* Later this week, it will be possible for communities to configure [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit Checks and Suggestions]] so that they are [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#extraNamespaces|shown within additional namespaces]], such as a &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Draft:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; namespace. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]].
* A bug in the [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] is causing the page to fail to load for users that have unseen changes on Wikimedia Commons. Developers are working on a fix. Until then, affected users can follow the workarounds described in the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist#GlobalWatchlist temporarily broken for users with Wikimedia Commons|relevant]] help section.
* New magic words &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{CATEGORYSORT:TIMESTAMP}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{CATEGORYSORT:RTIMESTAMP}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; are now available for use. They are able to change the default sorting of categories to be based on timestamp of categorization. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].  For example, the issue where [https://wikistats.wmcloud.org/ Wikistats] for Wikipedias was not reachable has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435959]

'''Updates for technical contributors'''
* The datacenter switchover, scheduled on September 23, has been postponed. [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|The equinox exercise]] revealed capacity issues, preventing the switch of all services to the other datacenter. The process has been paused, prioritizing investigating that issue, to ensure that we continue to be able to serve our users reliably. A new exercise will be scheduled. Meanwhile, all traffic and edits continue to work as usual.
* On September 23, a power loss briefly affected all wikis, creating intermittent issues on both reading and editing modes. This also affected Gerrit. This is unrelated to the datacenter switchover postponement. [https://www.wikimediastatus.net/incidents/9fm19t8qykk8]
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Produnto|Produnto]] has been deployed to mediawiki.org and [[phab:T421436|some Indic language wikis]]. We want to hear your feedback on this experimental product. Produnto allows users to use Lua modules hosted in [[gitlab:repos/lua|Wikimedia's GitLab]]. It simplifies the sharing of Lua code between wikis. Instead of copying each individual Lua module from one wiki to another, users will be able to easily share packages across all wikis.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.22|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* A [[m:Event:Cross-wiki Code Collaboration Workshop|Cross-wiki code collaboration workshop]] will be held online on October 2 at 12:30 UTC, bringing together South Asian technical contributors to learn about Produnto and begin piloting it on Hindi, Punjabi, Odia, Telugu, and Malayalam Wikipedias. Produnto is a package manager for deploying Lua modules hosted on GitLab to Wikimedia wikis, and was recently deployed on some pilot wikis.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/40|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W40&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 28 sep 2026, 12.49 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31092225 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-41&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W41&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/41|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The process for this year’s Community Wishlist [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027#Updated Community Wishlist Process 2027/2028|has been published]], incorporating community feedback. The wish submission process will [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/FAQ#What is the deadline for submitting wishes?|end on November 8]]. This year, [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027/Working group|a working group (open for volunteering)]] that includes community members familiar with the technical aspect of our wikis alongside Wikimedia Foundation staff, will take care of the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/FAQ#What is triage?|triage process]]. The triage is expected to be completed by late November. Votes for wishes will start in January.

'''Updates for editors'''
* Editors using the [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|visual editor]] will now see a warning when they paste text that is likely to have initially been copied from one of five external generative AI chatbots into Wikipedia. This feature is known as [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/LLM Paste Check|LLM Paste Check]]. It is a type of [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit Check]] that is community configurable. The check looks for markers in the copied HTML and is not using content watermark detection. Edits will also [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/LLM Paste Check#Edit tags|be tagged]] so that patrollers can review them more closely. The feature helps newcomers add content that respects Wikipedia’s policies and makes it easier for experienced editors to identify problematic edits. Communities with local policies about LLM usage can [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/LLM Paste Check#Configuration|adjust the wording and policy that is linked]]. The team [[listarchive:list/translators-l@lists.wikimedia.org/message/EVHKWJ4IERZELMPIWNH3XUVUSQV5KOO4/|apologizes]] that this was rolled out without a delay for translations.
* Editors can now easily [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|access the web visual editor directly from the iOS and Android apps]]. When opening the editor, users will be given a choice between visual editing and source editing. If they choose visual editing, they will be sent to a mobile web window in their phone's browser. After completing their edit, a banner will give them the option to return to the app. This enables readers to make quick contributions while casually reading.
* Users of the Wikipedia Android and iOS apps will now see a one-time account creation prompt after they have used the app for two consecutive weeks. This prompt explains the benefits of having an account. It is intended to help more casual readers become logged-in users who return to the apps regularly. [https://phabricator.wikimedia.org/T434847]
* Editors on [[wmnoc:conf/dblists/group1.dblist|group1 wikis]], including Wikiquote, Wikibooks, Wikiversity, Wikivoyage, and Wikisource, will no longer see notifications on [[mw:Special:MyLanguage/Help:Recent changes|Recent Changes]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help: Watching pages|Watchlist]] when a link to another language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item. This change will begin on October 5 at 07:00 UTC as a two-week trial to reduce high-volume, low-value notifications and make important changes easier to identify. Editors who rely on these notifications can read more on the [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Clearer Wikidata Edit Summaries/Hide Language Link edits|project page]] and share feedback or concerns on the [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T439415]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where mentors who removed themselves from the mentorship program could still have mentees assigned to them and receive questions, has now been fixed. Mentees will now be reassigned when a mentor leaves the program. [https://phabricator.wikimedia.org/T418194]

'''Updates for technical contributors'''
* Wikimedia Brasil has published its [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Brasil/Arcabouço de Boas Práticas de Desenvolvimento|Development Best Practices Framework]] (ABPD). It is a guide for staff, contractors and volunteers building technical tools and projects. It covers the project lifecycle, security, accessibility, personal data protection and responsible AI use, and explains how movement-wide guidelines were adapted to a local context. They encourage other affiliates to reuse it and adapt it. Read more in the [[wmfblog:2026/09/26/wikimedia-brasils-development-best-practices-framework-technical-sustainability-as-an-organizational-responsibility|Diff post]]. 
* A new, canonical base URL for Wikimedia APIs will soon be introduced. The new canonical route follows a &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{projectName}/api/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; pattern and will act as an alternative path for current REST APIs (for example: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{projectName}/w/rest.php/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;). Both versions will be callable for all existing APIs, but the new structure will be the preferred path for newly created API modules. This change will be non-breaking for most users. The existing pathways will remain available for all existing endpoint requests. However, some endpoints may return URLs following the new pattern in response bodies. Changes will be available on test wiki first, with the rollout expected to cover all wikis by the end of October. [https://phabricator.wikimedia.org/T433535]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.23|MediaWiki]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/41|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W41&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

5 okt 2026, 20.52 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31098825 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-42&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W42&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/42|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Starting October 13, wikis can change the default pattern for [[:en:Wikipedia:VisualEditor/Named references|auto-generated reference names in VisualEditor]] (currently &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; inline&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;&lt;/syntaxhighlight&gt;). They will be able to use human-readable, content-based reference names that are more helpful to contributors using the source editor (e.g. &lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; inline&gt;&lt;ref name=&quot;Miller2026-1&quot; /&gt;&lt;/syntaxhighlight&gt;). VisualEditor reference name patterns can be defined using MediaWiki system messages, JSON, templates and modules ([[:mw:Special:MyLanguage/Help:Cite/VisualEditor reference names|more information]]). Admins can enable these changes via [[Special:CommunityConfiguration/Cite-VisualEditor-Autonames|community configuration]]. This is a [[:m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist/W17|community wish]] implemented by [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T436255]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to English Wikipedia on October 14 and to remaining Wikimedia Foundation wikis by end of October (likely October 21). The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. This is a [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/History|long-standing community wish]] implemented by [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T440243][https://phabricator.wikimedia.org/T440304]

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools|Moderator Tools]] will be removing the list view of the Watchlist and defaulting everyone to the changelog view. Previously, there were two versions of how the Watchlist is shown to mobile web users: the list view, where editors could see watched articles in a list format, and the changelog view, where editors could see changes to watched articles in a log format, controlled by a user's Advanced Mobile Control settings. This has created issues for code-base maintenance: two different displays means two sets of code to manage. By defaulting to the changelog view, we are simplifying the codebase and avoiding the likelihood of missing bugs.
* The Wikipedia Android app is testing a way to listen to article introductions in the “For you” feed. A text-to-speech model reads the existing article text aloud without rewriting it or adding any content. The 30-day experiment will begin in the Wikipedia Beta app during the third week of September, then move to the regular Wikipedia Android app in October for a limited group of eligible users. A small portion of app users (those with English feeds and at least one topic interest) will have access to the feature. This experiment is part of broader efforts to give app readers options in how they consume content in order to deepen engagement and user retention. [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Listening to Wikipedia/Phase 1|Learn more]] and [[mw:Talk:Readers/Listening to Wikipedia|share feedback]].
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighting]] was [[phab:T288161|enabled]] by default for all logged out and newly registered users on the English Wikipedia on September 14. With no signs of adverse effects, the same change is being proposed to be made globally across all wikis in a few weeks. If you have concerns or feedback, or if your wiki would like to opt out, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror#Enabling CodeMirror by default on all WMF wikis for newbies|please see the help page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T440077]
* [[d:Wikidata:Usability_and_usefulness/Item_editing_experience/Mobile_editing_of_statements|Wikidata mobile statement editing]] of all datatypes will be officially launched on October 13, when it will be removed from Wikidata [[d:Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] and become available to all editors. Users can [[d:Wikidata_talk:Usability_and_usefulness/Item_editing_experience/Mobile_editing_of_statements|report bugs and share feedback]].
* Last week, language link changes were removed from [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] and [[Special:Watchlist|Watchlist]] feeds on Wikivoyage, Wikisource, Wikiversity, Wikiquote and Wiktionary. As no adverse effects have been observed, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] plans to roll out this change globally to all Wikipedias. This is scheduled for October 13 at 07:00 UTC, after which editors will no longer see when a link to ''another'' language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item. Editors who rely on these notifications can read more on the [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Clearer Wikidata Edit Summaries/Hide Language Link edits|project page]] and share feedback or ask to opt out their wiki on the [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T440698]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where accidentally touching the graph while scrolling on the Pageviews tool on mobile could unintentionally zoom in has now been fixed. Click-and-drag zoom is now disabled on touch devices. [https://phabricator.wikimedia.org/T440075]

'''Updates for technical contributors'''
* There are three major changes coming to dumps: the legacy content dumps [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/xmldatadumps-l@lists.wikimedia.org/thread/E6D5EU4PMSTSOI2J7A46HJ3YW2W554CS/ deprecated in January 2026] will now be sunset, the replacement [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/MediaWiki_Content_File_Exports MediaWiki Content File Exports] will be delayed to implement a “safety buffer”, and they are now also available as 7zip-compressed files. Users will need to switch the URL they download their dump from. For more information, timeline and migration instructions, see [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Legacy_content_dumps_sunset Legacy content dumps sunset].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.24|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Foundation discovered unauthorized activity by OpenAI agents on Wikimedia projects, including edits to wikis, attempts to exploit a public note-taking tool, and heavy automated traffic. [[diffblog:2026/10/05/openai-rogue-agent-activities-found-on-wikimedia-projects/|Read the blog post on Diff]] for more details about the activity and the Foundation’s response.

'''Meetings and events'''
* Save the date for the next Wikimedia Hackathon! We’ll be meeting in lovely Tirana, Albania for the [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia%20Hackathon%202027 2027 Wikimedia Hackathon] from April 9–11, 2027. Scholarship and staff sponsorship applications are currently being [https://pretix.eu/wikimedia/Hackathon-2027/ accepted through Pretix] and will close on October 30, 2026. General registration will open in January 2027.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/42|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W42&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 13 okt 2026, 09.40 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31142468 --&gt;

== ''The Signpost'': 13 October 2026 ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot; style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;[[File:WikipediaSignpostIcon.svg|40px|right]] ''News, reports and features from the English Wikipedia's newspaper''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;column-count:2;&quot;&gt;
* News and notes: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/News and notes|AELECT returns, Jimbo gives a union update, VisualEditor is now default]]

* Serendipity: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/Serendipity|From a rare portrait of a female millionaire in Nancy to a Japanese painter in Lyon]]

* Obituary: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/Obituary|Doug Weller]]

* In the media: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/In the media|A(I)pocalypses afoot]]

* WikiConference Report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/WikiConference Report|WikiConference 2026 &amp; the importance of in-person community]]

* By the numbers: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/By the numbers|Does the country of birth affect the likelihood of having a Wikipedia biography?]]

* News from Diff: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/News from Diff|OpenAI &quot;rogue&quot; agent activities found on Wikimedia projects]]

* On the bright side: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/On the bright side|Good people]]

* Op-ed: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/Op-ed|Who are our readers?]]

* Traffic report: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/Traffic report|This world is big and wild and half insane]]

* Comix: [[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost/2026-10-13/Comix|Fudging the numbers]]

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;margin-top:10px; font-size:90%; padding-left:5px; font-family:Georgia, Palatino, Palatino Linotype, Times, Times New Roman, serif;&quot;&gt;'''[[w:en:Wikipedia:Wikipedia Signpost|Read this Signpost in full]]''' · [[w:en:Wikipedia:Signpost/Single|Single-page]] · [[m:Global message delivery/Targets/Signpost|Unsubscribe]] · [[m:Global message delivery|Global message delivery]] 14 okt 2026, 00.47 (CEST)
&lt;!-- Sent via script ([[w:en:User:JPxG/SPS]]) --&gt;&lt;/div&gt;
&lt;!-- Message sent by User:JPxG@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Signpost&amp;oldid=31092234 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-43&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W43&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/43|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* To measure the impact of incorporating some [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#November 2025: Ideas and feedback|community-requested features]] on logged-out reader retention, a test for [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Image_Browsing|Image Carousel]] will be pushed to logged-out readers. With the Image Carousel feature, readers browse community-uploaded images, selected by editors as relevant to specific articles. The test starts on November 20.
* An experimental notice will be pushed to 0.5% of logged-out mobile readers who come to English Wikipedia from Google, asking them to add Wikipedia as a [https://blog.google/products-and-platforms/products/search/preferred-sources/ Google Preferred Source]. The test is to see if this notice increases reader retention and encourages people who use Google Search to visit Wikipedia more often. It will run from October 15–29 and will be assessed for its impact on retention and referrals.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:26}} community-submitted {{PLURAL:26|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [[quarry:|Quarry]] returned an “Access denied” error when users tried to run SQL queries, preventing queries from running normally, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T440966]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Cog-icon-grey.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Due to a long-standing bug, applications that use the [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For_Developers|OAuth 2]] client credentials flow to act on their owners’ behalf are treated as if they are logged out. This will be fixed for new applications registered on or after Monday, October 19. Some affected applications need to re-register. [https://phabricator.wikimedia.org/T420297]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.48/wmf.1|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* A proposal to hold the Wikimedia Hackathon every three years, with regional hackathons in between, [[mw:Wikimedia Hackathon/Community Proposal 2026|has been shared]]. It explores making the event more accessible to technical communities in different regions. Share your feedback on the proposal’s [[mw:Talk:Wikimedia Hackathon/Community Proposal 2026|talk page]] before November 6.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/43|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W43&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 19 okt 2026, 16.38 (CEST)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31178499 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-44&lt;/span&gt; ==
&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W44&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/44|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* An experiment launched on September 29 is testing [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Experience/Reading_recommendations|article recommendations]] for new account holders who also identify as readers. By suggesting articles to read, similar to recommendations in the Wikipedia app for logged-in readers, the experiment aims to encourage new account holders to read and return to the website regularly, with the goal of increasing internal referrals by 1%. See the related [[m:Community Wishlist/W505|Community Wishlist]] proposal.
* Several Wikimedia services were taken offline last week because of a [https://www.php.net/archive/2026.php#2026-10-20-1 security vulnerability in PHP]. This is because they need to be updated before they are safe to put back online. This is not a problem just for the Wikimedia movement but affects a lot of websites. You can follow updates on [[wikitech:Incidents/2026-10-21 PHP security update/Community|Wikitech]]. Cloud VPS and Toolforge will take longer to bring back online. This is to make sure that applications which run on Cloud VPS or Toolforge are not affected. Tool developers can see updates and more information on the [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/cloud-announce.lists.wikimedia.org/ Cloud-announce mailing list]. [https://diff.wikimedia.org/2026/10/21/impact-of-php-vulnerabilities-on-wikimedia-tools-and-services/][https://diff.wikimedia.org/2026/10/21/impact-of-php-vulnerabilities-on-wikimedia-cloud-services/]
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/43|Last week we shared]] that to measure the impact of incorporating some community-requested features on logged-out reader retention, a test for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Carousel]] feature would be pushed to logged-out readers. Due to an issue, we will be restarting the test, but it will be live on October 26, not November 20 as initially announced.

'''Updates for editors'''
* A new [[wikitech:KAPOW|bot detection system]] to better identify automated traffic that disguises itself as human visitors, is coming to the Wikimedia wikis. This might cause sudden changes to visitor statistics starting from 26 October, going back to 20 June 2026.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] which renders musical notation inside wiki pages, has been temporarily disabled on all wikis due to a security issue. Affected pages will display a notice instead of musical scores, but the underlying code remains intact. No action is needed from editors, and a fix is in progress. A separate announcement will follow when the extension is re-enabled. Read more on [[phab:T441579|Phabricator]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where CodeMirror syntax highlighter appears to have been enabled in error for existing editors has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T441308]

'''Updates for technical contributors'''
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, October 28 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1793199600 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. [https://phabricator.wikimedia.org/T439703]

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.48/wmf.2|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* Scholarship and sponsorship applications for the [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia%20Hackathon%202027 2027 Wikimedia Hackathon] will close on Friday, October 30th. Submit your application [https://pretix.eu/wikimedia/Hackathon-2027/ through Pretix] before the deadline!

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/44|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W44&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 26 okt 2026, 19.57 (CET)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31199592 --&gt;</text>
      <sha1>s55jgtt8yi1ygu0s58r01w46rbfws5e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kagaaien</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194691</id>
    <revision>
      <id>1243255</id>
      <parentid>1242870</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T20:13:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CharDubius</username>
        <id>40706</id>
      </contributor>
      <comment>Viridicyanus stie der 2x yn</comment>
      <origin>1243255</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5320" sha1="f7ymy6xvb2csjpcudltv6ipx7qm5mtr" xml:space="preserve">{{Universele ynfoboks bisteryk
| namme               = kagaaien
| ôfbylding           = Cyanolyca cucullata Santa Elena.JPG
| ôfbyldingsbreedte   = 
| ôfbyldingstekst     = Azuerkapegaai
| takson1             = [[ryk (taksonomy)|ryk]]:
| namme1              = [[dieren]] (''Animalia'')
| takson2             = [[stamme (taksonomy)|stamme]]:
| namme2              = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
| takson3             = [[klasse (taksonomy)|klasse]]:
| namme3              = [[fûgels]] (''Aves'')
| takson4             = [[skift]]:
| namme4              = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'')
| takson6             = [[famylje (taksonomy)|famylje]]:
| namme6              = [[kriefûgels]] (''Corvidae'')
| takson7             = [[skaai (taksonomy)|skaai]]:
| namme7              = '''kagaaien''' (''Cyanolyca'')
| beskriuwer, jier    = [[Jean Cabanis|Cabanis]], 1851
}}
It [[Skaai (taksonomy)|skaai]] '''kagaaien''' (''Cyanolyca'') heart ta de [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[kriefûgels]] (''Corvidae'') en bestiet út njoggen [[Soarte (taksonomy)|soarten]] Midden- en Súdamerikaanske fûgels.

Lykas oare kriefûgels binne it yntelliginte en lûdroftige fûgels. Se ûnderskiede har troch harren opfallende blauwe oant djip pearsblauwe fearrekleed, faak yn kombinaasje mei in swart masker om 'e eagen hinne en in spesifike tekening op 'e krún, kiel of it boarst. De fûgels binne oer it algemien frij lyts yn ferliking mei oare kriefûgels.

De fûgels yn it skaai libje yn 'e tichte kroanen fan beammen en de ûndergroei fan fochtige tropyske en subtropyske berchbosken en [[dizewâld]]en. Se komme foar yn [[Midden-Amearika]] en [[Súd-Amearika]], fan [[Meksiko]] oant yn [[Perû]] en [[Bolivia]]. Hja foerazjearje faak op ferskillende hichten yn it bosk en bliuwe dêrby gauris goed ferside yn 'e begroeiïng.

De [[typesoarte]] fan it skaai ''Cyanolyca'' is de [[azuerkapegaai]] (''Cyanolyca cucullata'').

== Soarten fan it skaai kagaaien (''Cyanolyca'') ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! Ofbyld !! Wittenskiplike namme !! Fryske namme !! Fersprieding !! IUCN-status
|-
| [[Ofbyld:Cyanolyca cucullata Santa Elena.JPG|120px]] || ''Cyanolyca cucullata'' || [[Azuerkapegaai]] || [[Midden-Amearika]] (fan eastlik [[Meksiko]] oant westlik [[Panama]]) || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/azure-hooded-jay-cyanolyca-cucullata ''Cyanolyca cucullata'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Cyanolyca nanus - Trevor Van Loon - 462903562.jpeg|120px]] || ''Cyanolyca nanus'' || [[Dwerchgaai]] || Súdwestlik [[Meksiko]] || [[Ofbyld:IUCN-NT.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/dwarf-jay-cyanolyca-nanus ''Cyanolyca nanus'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Urraca Azul.jpg|120px]] || ''Cyanolyca armillata'' || [[Swartkraachgaai]] || [[Andes]] (noardwestlik [[Fenezuëla]], [[Kolombia]], [[Ekwador]]) || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/black-collared-jay-cyanolyca-armillata ''Cyanolyca armillata'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Black-throated_Jay_(Cyanolyca_pumilo)_2.jpg|120px]] || ''Cyanolyca pumilo'' || [[Swartkielgaai]] || [[Midden-Amearika]] (fan súdlik [[Meksiko]] oant [[Hondoeras]]) || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/black-throated-jay-cyanolyca-pumilo ''Cyanolyca pumilo'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Turquoise Jay (Cyanolyca turcosa) 2015-06-11 (5) (40327635801).jpg|120px]] || ''Cyanolyca turcosa'' || [[Turkoaisgaai]] || [[Andes]] (fan súdeastlik [[Kolombia]] oant noardlik [[Perû]]) || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/turquoise-jay-cyanolyca-turcosa ''Cyanolyca turcosa'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Cyanolyca pulchra 369702623.jpg|120px]] || ''Cyanolyca pulchra'' || [[Ornaatgaai]] || Westlike [[Andes]] (súdwestlik [[Kolombia]] en noardwestlik [[Ekwador]]) || [[Ofbyld:IUCN-NT.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/beautiful-jay-cyanolyca-pulchra ''Cyanolyca pulchra'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Cyanolyca argentigula 350270939.jpg|120px]] || ''Cyanolyca argentigula'' || [[Sulverkielgaai]] || Berchgebieten fan [[Kosta Rika]] en westlik [[Panama]] || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/silvery-throated-jay-cyanolyca-argentigula ''Cyanolyca argentigula'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Cyanolyca mirabilis 598139398.jpg|120px]] || ''Cyanolyca mirabilis'' || [[Wytkielgaai]] || Súdwestlik [[Meksiko]] ([[Guerrero (steat)|Guerrero]] en [[Oaxaca (steat)|Oaxaca]]) || [[Ofbyld:IUCN-VU.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/white-throated-jay-cyanolyca-mirabilis ''Cyanolyca mirabilis'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
| [[Ofbyld:Cyanolyca viridicyanus 72206138 (cropped).jpg|120px]] || ''Cyanolyca viridicyanus'' || [[Wytkraachgaai]] || Sintrale [[Andes]] fan [[Perû]], West-Bolivia || [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]&lt;ref&gt;[https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/white-collared-jay-cyanolyca-viridicyanus ''Cyanolyca viridicyanus'' op ''BirdLife'']&lt;/ref&gt;
|-
|}

{{Boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Cyanolyca|''Cyanolyca''}}
}}
[[Kategory:Fûgelskaai]]
[[Kategory:Kagaai| ]]
[[Kategory:Kriefûgel]]</text>
      <sha1>f7ymy6xvb2csjpcudltv6ipx7qm5mtr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Chathammiggesnapper</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194824</id>
    <revision>
      <id>1243277</id>
      <parentid>1243217</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:44:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bedrigingen en beskermingsmaatregels */ kt</comment>
      <origin>1243277</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8841" sha1="4m2tv143u8woe0bk4s7mn42g7uyb3xu" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme      = Chathammiggesnapper
|Ofbyld     = [[Ofbyld:Nz Black Robin (108600329).jpeg|250px]]
|lûd        =
|Ryk        = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme     = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse     = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift      = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'')
|Famylje    = [[Australyske miggesnappers]] (''Petroicidae'')
|Skaai      = [[Australazyske readboarsten]] (''Petroica'')
|Wittenskiplike namme= Petroica traversi
|Beskriuwer, jier= [[Walter Buller|Buller]], 1872
|IUCN-status= 
|lânkaart   = [[Ofbyld:Petroica traversi - map.svg|250px]]
}}
De '''Chathammiggesnapper''' (Moriori: ''karure'', Maoary: ''kakaruia''; ''Petroica traversi''), is in bedrige fûgelsoarte dy't lânseigen is op 'e [[Chathameilannen]], likernôch 800 km eastlik fan [[Nij-Seelân]]. De soarte is nau besibbe oan ''[[Petroica australis]]''. De fûgel waard yn 1872 foar it earst wittenskiplik beskreaun troch [[Walter Buller]]. De wittenskiplike soartnamme ferwiist nei de Nij-Seelânske botanikus [[Henry Travers (natuerûndersiker)|Henry Travers]] (1844–1928).

Oars as syn sibben op it fêstelân kin it swartrobyntsje mar beheind fleane. Om't de soarte him ûntwikkele hat yn in omjouwing sûnder rôfdieren lykas rôfsûchdieren, wie de fûgel tige kwetsber foar yntrodusearre bisten, lykas katten en rotten. Foar 1871 wie de soarte al ferdwûn fan it haadeilân fan 'e Chathameilannen. Dêrnei kaam er allinnich noch foar op [[Little Mangere]] en [[Rangatira]].

== Untdekking en taksonomy ==
De earste wittenskiplike fermelding fan it swartrobyntsje datearret út 1871, doe't [[William Travers]] by it Wellington Philosophical Society de befiningen fan syn soan Henry Travers presintearre. Dy hie de Chathameilannen besocht om de fauna dêr te ûndersykjen.

Hoewol't de oantekeningen fan Henry Travers oer syn besite it jier dêrop publisearre waarden, wurdt de publikaasje fan Walter Buller, dy't in moanne letter ferskynde, beskôge as de offisjele wittenskiplike beskriuwing fan 'e soarte.

Yn 1905 waard oannommen dat de soarte hielendal útstoarn wie. Yn in publikaasje út dat jier waard skreaun dat de saneamde &quot;swarte mies&quot; of &quot;swarte readboarst&quot;, Miro traversi, it slachtoffer wurden wie fan 'e minske en de bisten dy't him folgen.

== Ferskining ==
De Chathammiggesnapper is in lytse fûgel fan 10 oant 15 sm lang, likernôch sa grut as in [[húsmosk]]. It fearrekleed is hast hielendal swart. De snaffel is swart en de poaten binne brúnswart mei giele soaltsjes.

Wyfkes binne trochstrings wat lytser as mantsjes. De sang fan it mantsje bestiet út in ienfâldige rige fan fiif oant sân toanen. De rop bestiet út ien hege toan. De eagen binne donkerbrún. De fûgels [[ferfearje]] tusken desimber en maart.

== Biotoop ==
De Chathammiggesnapper libbet yn oerbliuwsels fan leechlizzende bosken mei in soad strûken. De fûgel yt allinnich ynsekten en oare lytse [[Wringeleazen|wringeleaze dieren]] en siket syn iten op 'e grûn of tusken de legere tûken. Hy makket syn nêst it leafst yn holle beammen en beamstobben.

Om beskûl te finen tsjin 'e hurde wyn en de rûge see om 'e eilannen hinne, hâldt er him benammen op tusken de legere tûken fan it bosk of op plakken mei in tsjokke laach fallen blêd. De fûgel hat in foarkar foar houtige begroeiïng ûnder de beamkrunen, lykas dy fan 'e ''Olearia traversiorum''.

== Ekology en gedrach ==
De Chathammiggesnapper is in [[Territoarium|territoriale]] fûgel. Mantsjes hâlde tafersjoch op harren territoarium en ferdigenje it tsjin oare fûgels. Ek fan wyfkes is bekend dat se oare wyfkes út harren territoarium ferdriuwe.

De fûgels meitsje koarte flechten fan 'e iene tûke nei de oare, mar lizze gjin grutte ôfstannen fleanend ôf.
=== Iten ===
Chathammiggesnappers sykje tusken de ôffallen blêden op 'e grûn nei larven, kakkerlakken, ynsekten en wjirms. Se sykje sawol oerdeis as nachts nei iten en hawwe in goed nachtsicht.

=== Briedgedrach ===
Chathammiggesnappers begjinne ornaris te brieden as se twa jier âld wurde. It wyfke bout it nêst en wurdt troch it mantsje fuorre wylst hja de aaien leit en útbriedt.

De aaien wurde tusken begjin oktober en ein desimber lein. As it earste lechsel mislearret, kin in twadde lechsel folgje. In lechsel bestiet út ien oant trije aaien, mar twa is it meast wenst. De aaien binne krêmkleurich mei pearse plakjes.

Nei it lizzen briedt it wyfke de aaien yn likernôch 18 dagen út. Dêrnei helpe beide âlden mei it fuorjen fan 'e jongen. De jongen bliuwe likernôch 23 dagen yn it nêst. Ek nei it útfleanen wurde se noch troch de âlden fuorre, oant hja likernôch 65 dagen âld binne. Dy âlderlike soarch duorret langer as gewoanlik by in fûgel fan dizze grutte.

Nei it ferlitten fan it nêst bringe de jongen faak de earste dagen op 'e grûn troch om it brûken fan harren wjukken te learen. Yn dy tiid binne se benammen tige kwetsber foar rôfdieren.

== Libbensferwachting ==
Oerlibbingssifers út 'e perioade 1980–1991 wize op in trochsneed libbensferwachting fan fjouwer jier. It wyfke Old Blue, it iennichste wyfke dat yn 1980 noch briede koe, waard mear as fjirtjin jier âld. Guon Chathammiggesnappers kinne tusken de seis en trettjin jier âld wurde.

== Beskerming en fersprieding ==
Yn 2026 wurdt de populaasje fan de Chathammiggesnapper op likernôch 390 fûgels rûsd. Yn 1980 wiene der lykwols noch mar fiif eksimplaren oer op Little Mangere.

De soarte waard fan it útstjerren rêden troch [[Don Merton]] en syn team fan 'e Nij-Seelânske Wildlife Service, mei help fan it wyfke Old Blue, it lêste oerbleaune fruchtbere wyfke. De oerbleaune fûgels waarden oerbrocht nei Mangere.

It team wist it tal jongen fan Old Blue, en letter ek fan oare wyfkes, te fergrutsjen troch alle jierren it earste broed fuort te heljen. De aaien waarden yn nêsten fan 'e Chatham-ûndersoarte fan 'e [[Maoarymiggesnapper]] (''Petroica macrocephala'') lein. De pleechâlden brochten it earste broed grut, wylst de Chathammiggesnappers dy't harren aaien kwytrekke wiene, op 'e nij aaien leine en sels in twadde lechsel grutbrochten. 

In soad wyfkes leine harren aaien op 'e râne fan it nêst, dêr't de aaien sûnder help net oerlibje koene. Natuerbeskermers skoden de aaien werom yn it nêst, sadat se dochs útbret waarden en de jongen útkomme koene. It genetysk bepaalde, neidielige gedrach fersprate him dêrtroch yn 'e populaasje, oant mear as 50% fan 'e wyfkes de aaien op 'e nêstrâne lei. De natuerbeskermers holden op 'e tiid op mei it weromskowen fan 'e aaien om foar te kommen dat it gedrach him ûnder alle fûgels ferspriede soe. Oars soe de soarte folle langer ôfhinklik wurde kinne fan minsklike help. Nei it stopjen fan dy yngreep kaam it lizzen fan aaien op 'e nêstrâne minder faak foar. Yn 2011 die noch 9% fan 'e wyfkes dat.

Alle noch libjende Chathammiggesnappers stamje ôf fan Old Blue. Dêrtroch is it genetyske ferskaat yn 'e populaasje tige lyts. Mooglik hat de soarte ien fan 'e meast ekstreme foarbylden fan in genetyske populaasjeflessehals trochmakke. Dochs liket dat net ta grutte swierrichheden laat te hawwen. Dêrom wurdt wol tocht dat de soarte yn syn evolúsjonêre ferline faker sokke sterke populaasjeôfnimmingen trochmakke hat. Dêrby soene skealike genfarianten dy't negative gefolgen fan yntylt feroarsaakje kinne, foar in grut part ferdwûn wêze kinne.

== Bedrigingen en beskermingsmaatregels ==
It rôvjen fan nêsten troch yntrodusearre [[protter]]s is de meast foarkommende oarsaak fan it mislearre fan broedsjes. Hast 21% fan 'e nêsten mislearret troch protters. Dat bart faker by nêsten yn beamholten as by iepen nêsten.

De soarte wurdt noch altiten as kwetsber beskôge, mar de populaasje is wer groeid ta likernôch 300 oant 390 yndividuen op Mangere en Rangatira.

Der wurdt oanhâldend wurke oan it werstellen fan it oarspronklike biotoop en it útroegjen fan yntrodusearre rôfdieren. It doel is om de Chathammiggesnapper en oare bedrige, [[Endemisme|endemyske]] soarten fan 'e Chathameilannen oer mear populaasjes te fersprieden. Sa wurdt it risiko lytser dat in natuerramp of in oar barren de hiele soarte útroegje kin.

Yn 2026 waard de Chathammiggesnapper yn Nij-Seelân keazen ta &quot;Fûgel fan it Jier&quot; (Bird of the Year).

{{Boarnen|boarnefernijing= 
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/black-robin-petroica-traversi BirdLife, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/charob1?siteLanguage=nl&amp;continue eBird, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/charob1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 25 oktober 2026]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Petroica traversi|Chathammiggesnapper}}
}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Bedrige fûgel]]
[[Kategory:Australazyske miggesnapper]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn de Chathameilannen]]</text>
      <sha1>4m2tv143u8woe0bk4s7mn42g7uyb3xu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243278</id>
      <parentid>1243277</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:45:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>tocht ik</comment>
      <origin>1243278</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8870" sha1="37q7pp5qseflo0yjzub5jwue0d75p33" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme      = Chathammiggesnapper
|Ofbyld     = [[Ofbyld:Nz Black Robin (108600329).jpeg|250px]]
|lûd        =
|Ryk        = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme     = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse     = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift      = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'')
|Famylje    = [[Australyske miggesnappers]] (''Petroicidae'')
|Skaai      = [[Australazyske readboarsten]] (''Petroica'')
|Wittenskiplike namme= Petroica traversi
|Beskriuwer, jier= [[Walter Buller|Buller]], 1872
|IUCN-status= 
|lânkaart   = [[Ofbyld:Petroica traversi - map.svg|250px]]
}}
De '''Chathammiggesnapper''' (Moriori: ''karure'', Maoary: ''kakaruia''; ''Petroica traversi''), is in bedrige fûgelsoarte dy't lânseigen is op 'e [[Chathameilannen]], likernôch 800 km eastlik fan [[Nij-Seelân]]. De soarte is nau besibbe oan 'e [[Sudereilânmiggesnapper]] (''Petroica australis''). De fûgel waard yn 1872 foar it earst wittenskiplik beskreaun troch [[Walter Buller]]. De wittenskiplike soartnamme ferwiist nei de Nij-Seelânske botanikus [[Henry Travers (natuerûndersiker)|Henry Travers]] (1844–1928).

Oars as syn sibben op it fêstelân kin it swartrobyntsje mar beheind fleane. Om't de soarte him ûntwikkele hat yn in omjouwing sûnder rôfdieren lykas rôfsûchdieren, wie de fûgel tige kwetsber foar yntrodusearre bisten, lykas katten en rotten. Foar 1871 wie de soarte al ferdwûn fan it haadeilân fan 'e Chathameilannen. Dêrnei kaam er allinnich noch foar op [[Little Mangere]] en [[Rangatira]].

== Untdekking en taksonomy ==
De earste wittenskiplike fermelding fan it swartrobyntsje datearret út 1871, doe't [[William Travers]] by it Wellington Philosophical Society de befiningen fan syn soan Henry Travers presintearre. Dy hie de Chathameilannen besocht om de fauna dêr te ûndersykjen.

Hoewol't de oantekeningen fan Henry Travers oer syn besite it jier dêrop publisearre waarden, wurdt de publikaasje fan Walter Buller, dy't in moanne letter ferskynde, beskôge as de offisjele wittenskiplike beskriuwing fan 'e soarte.

Yn 1905 waard oannommen dat de soarte hielendal útstoarn wie. Yn in publikaasje út dat jier waard skreaun dat de saneamde &quot;swarte mies&quot; of &quot;swarte readboarst&quot;, Miro traversi, it slachtoffer wurden wie fan 'e minske en de bisten dy't him folgen.

== Ferskining ==
De Chathammiggesnapper is in lytse fûgel fan 10 oant 15 sm lang, likernôch sa grut as in [[húsmosk]]. It fearrekleed is hast hielendal swart. De snaffel is swart en de poaten binne brúnswart mei giele soaltsjes.

Wyfkes binne trochstrings wat lytser as mantsjes. De sang fan it mantsje bestiet út in ienfâldige rige fan fiif oant sân toanen. De rop bestiet út ien hege toan. De eagen binne donkerbrún. De fûgels [[ferfearje]] tusken desimber en maart.

== Biotoop ==
De Chathammiggesnapper libbet yn oerbliuwsels fan leechlizzende bosken mei in soad strûken. De fûgel yt allinnich ynsekten en oare lytse [[Wringeleazen|wringeleaze dieren]] en siket syn iten op 'e grûn of tusken de legere tûken. Hy makket syn nêst it leafst yn holle beammen en beamstobben.

Om beskûl te finen tsjin 'e hurde wyn en de rûge see om 'e eilannen hinne, hâldt er him benammen op tusken de legere tûken fan it bosk of op plakken mei in tsjokke laach fallen blêd. De fûgel hat in foarkar foar houtige begroeiïng ûnder de beamkrunen, lykas dy fan 'e ''Olearia traversiorum''.

== Ekology en gedrach ==
De Chathammiggesnapper is in [[Territoarium|territoriale]] fûgel. Mantsjes hâlde tafersjoch op harren territoarium en ferdigenje it tsjin oare fûgels. Ek fan wyfkes is bekend dat se oare wyfkes út harren territoarium ferdriuwe.

De fûgels meitsje koarte flechten fan 'e iene tûke nei de oare, mar lizze gjin grutte ôfstannen fleanend ôf.
=== Iten ===
Chathammiggesnappers sykje tusken de ôffallen blêden op 'e grûn nei larven, kakkerlakken, ynsekten en wjirms. Se sykje sawol oerdeis as nachts nei iten en hawwe in goed nachtsicht.

=== Briedgedrach ===
Chathammiggesnappers begjinne ornaris te brieden as se twa jier âld wurde. It wyfke bout it nêst en wurdt troch it mantsje fuorre wylst hja de aaien leit en útbriedt.

De aaien wurde tusken begjin oktober en ein desimber lein. As it earste lechsel mislearret, kin in twadde lechsel folgje. In lechsel bestiet út ien oant trije aaien, mar twa is it meast wenst. De aaien binne krêmkleurich mei pearse plakjes.

Nei it lizzen briedt it wyfke de aaien yn likernôch 18 dagen út. Dêrnei helpe beide âlden mei it fuorjen fan 'e jongen. De jongen bliuwe likernôch 23 dagen yn it nêst. Ek nei it útfleanen wurde se noch troch de âlden fuorre, oant hja likernôch 65 dagen âld binne. Dy âlderlike soarch duorret langer as gewoanlik by in fûgel fan dizze grutte.

Nei it ferlitten fan it nêst bringe de jongen faak de earste dagen op 'e grûn troch om it brûken fan harren wjukken te learen. Yn dy tiid binne se benammen tige kwetsber foar rôfdieren.

== Libbensferwachting ==
Oerlibbingssifers út 'e perioade 1980–1991 wize op in trochsneed libbensferwachting fan fjouwer jier. It wyfke Old Blue, it iennichste wyfke dat yn 1980 noch briede koe, waard mear as fjirtjin jier âld. Guon Chathammiggesnappers kinne tusken de seis en trettjin jier âld wurde.

== Beskerming en fersprieding ==
Yn 2026 wurdt de populaasje fan de Chathammiggesnapper op likernôch 390 fûgels rûsd. Yn 1980 wiene der lykwols noch mar fiif eksimplaren oer op Little Mangere.

De soarte waard fan it útstjerren rêden troch [[Don Merton]] en syn team fan 'e Nij-Seelânske Wildlife Service, mei help fan it wyfke Old Blue, it lêste oerbleaune fruchtbere wyfke. De oerbleaune fûgels waarden oerbrocht nei Mangere.

It team wist it tal jongen fan Old Blue, en letter ek fan oare wyfkes, te fergrutsjen troch alle jierren it earste broed fuort te heljen. De aaien waarden yn nêsten fan 'e Chatham-ûndersoarte fan 'e [[Maoarymiggesnapper]] (''Petroica macrocephala'') lein. De pleechâlden brochten it earste broed grut, wylst de Chathammiggesnappers dy't harren aaien kwytrekke wiene, op 'e nij aaien leine en sels in twadde lechsel grutbrochten. 

In soad wyfkes leine harren aaien op 'e râne fan it nêst, dêr't de aaien sûnder help net oerlibje koene. Natuerbeskermers skoden de aaien werom yn it nêst, sadat se dochs útbret waarden en de jongen útkomme koene. It genetysk bepaalde, neidielige gedrach fersprate him dêrtroch yn 'e populaasje, oant mear as 50% fan 'e wyfkes de aaien op 'e nêstrâne lei. De natuerbeskermers holden op 'e tiid op mei it weromskowen fan 'e aaien om foar te kommen dat it gedrach him ûnder alle fûgels ferspriede soe. Oars soe de soarte folle langer ôfhinklik wurde kinne fan minsklike help. Nei it stopjen fan dy yngreep kaam it lizzen fan aaien op 'e nêstrâne minder faak foar. Yn 2011 die noch 9% fan 'e wyfkes dat.

Alle noch libjende Chathammiggesnappers stamje ôf fan Old Blue. Dêrtroch is it genetyske ferskaat yn 'e populaasje tige lyts. Mooglik hat de soarte ien fan 'e meast ekstreme foarbylden fan in genetyske populaasjeflessehals trochmakke. Dochs liket dat net ta grutte swierrichheden laat te hawwen. Dêrom wurdt wol tocht dat de soarte yn syn evolúsjonêre ferline faker sokke sterke populaasjeôfnimmingen trochmakke hat. Dêrby soene skealike genfarianten dy't negative gefolgen fan yntylt feroarsaakje kinne, foar in grut part ferdwûn wêze kinne.

== Bedrigingen en beskermingsmaatregels ==
It rôvjen fan nêsten troch yntrodusearre [[protter]]s is de meast foarkommende oarsaak fan it mislearre fan broedsjes. Hast 21% fan 'e nêsten mislearret troch protters. Dat bart faker by nêsten yn beamholten as by iepen nêsten.

De soarte wurdt noch altiten as kwetsber beskôge, mar de populaasje is wer groeid ta likernôch 300 oant 390 yndividuen op Mangere en Rangatira.

Der wurdt oanhâldend wurke oan it werstellen fan it oarspronklike biotoop en it útroegjen fan yntrodusearre rôfdieren. It doel is om de Chathammiggesnapper en oare bedrige, [[Endemisme|endemyske]] soarten fan 'e Chathameilannen oer mear populaasjes te fersprieden. Sa wurdt it risiko lytser dat in natuerramp of in oar barren de hiele soarte útroegje kin.

Yn 2026 waard de Chathammiggesnapper yn Nij-Seelân keazen ta &quot;Fûgel fan it Jier&quot; (Bird of the Year).

{{Boarnen|boarnefernijing= 
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/black-robin-petroica-traversi BirdLife, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/charob1?siteLanguage=nl&amp;continue eBird, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/charob1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 25 oktober 2026]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Petroica traversi|Chathammiggesnapper}}
}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Bedrige fûgel]]
[[Kategory:Australazyske miggesnapper]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn de Chathameilannen]]</text>
      <sha1>37q7pp5qseflo0yjzub5jwue0d75p33</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243296</id>
      <parentid>1243278</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T06:53:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <origin>1243296</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8874" sha1="fpktwexn5eh838607a1w13vi2c47xtz" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme      = Chathammiggesnapper
|Ofbyld     = [[Ofbyld:Nz Black Robin (108600329).jpeg|250px]]
|lûd        =
|Ryk        = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme     = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse     = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift      = [[moskeftigen]] (''Passeriformes'')
|Famylje    = [[Australazyske miggesnapperfûgels]] (''Petroicidae'')
|Skaai      = [[Australazyske miggesnappers]] (''Petroica'')
|Wittenskiplike namme= Petroica traversi
|Beskriuwer, jier= [[Walter Buller|Buller]], 1872
|IUCN-status= 
|lânkaart   = [[Ofbyld:Petroica traversi - map.svg|250px]]
}}
De '''Chathammiggesnapper''' (Moriori: ''karure'', Maoary: ''kakaruia''; ''Petroica traversi''), is in bedrige fûgelsoarte dy't lânseigen is op 'e [[Chathameilannen]], likernôch 800 km eastlik fan [[Nij-Seelân]]. De soarte is nau besibbe oan 'e [[Sudereilânmiggesnapper]] (''Petroica australis''). De fûgel waard yn 1872 foar it earst wittenskiplik beskreaun troch [[Walter Buller]]. De wittenskiplike soartnamme ferwiist nei de Nij-Seelânske botanikus [[Henry Travers (natuerûndersiker)|Henry Travers]] (1844–1928).

Oars as syn sibben op it fêstelân kin it swartrobyntsje mar beheind fleane. Om't de soarte him ûntwikkele hat yn in omjouwing sûnder rôfdieren lykas rôfsûchdieren, wie de fûgel tige kwetsber foar yntrodusearre bisten, lykas katten en rotten. Foar 1871 wie de soarte al ferdwûn fan it haadeilân fan 'e Chathameilannen. Dêrnei kaam er allinnich noch foar op [[Little Mangere]] en [[Rangatira]].

== Untdekking en taksonomy ==
De earste wittenskiplike fermelding fan it swartrobyntsje datearret út 1871, doe't [[William Travers]] by it Wellington Philosophical Society de befiningen fan syn soan Henry Travers presintearre. Dy hie de Chathameilannen besocht om de fauna dêr te ûndersykjen.

Hoewol't de oantekeningen fan Henry Travers oer syn besite it jier dêrop publisearre waarden, wurdt de publikaasje fan Walter Buller, dy't in moanne letter ferskynde, beskôge as de offisjele wittenskiplike beskriuwing fan 'e soarte.

Yn 1905 waard oannommen dat de soarte hielendal útstoarn wie. Yn in publikaasje út dat jier waard skreaun dat de saneamde &quot;swarte mies&quot; of &quot;swarte readboarst&quot;, Miro traversi, it slachtoffer wurden wie fan 'e minske en de bisten dy't him folgen.

== Ferskining ==
De Chathammiggesnapper is in lytse fûgel fan 10 oant 15 sm lang, likernôch sa grut as in [[húsmosk]]. It fearrekleed is hast hielendal swart. De snaffel is swart en de poaten binne brúnswart mei giele soaltsjes.

Wyfkes binne trochstrings wat lytser as mantsjes. De sang fan it mantsje bestiet út in ienfâldige rige fan fiif oant sân toanen. De rop bestiet út ien hege toan. De eagen binne donkerbrún. De fûgels [[ferfearje]] tusken desimber en maart.

== Biotoop ==
De Chathammiggesnapper libbet yn oerbliuwsels fan leechlizzende bosken mei in soad strûken. De fûgel yt allinnich ynsekten en oare lytse [[Wringeleazen|wringeleaze dieren]] en siket syn iten op 'e grûn of tusken de legere tûken. Hy makket syn nêst it leafst yn holle beammen en beamstobben.

Om beskûl te finen tsjin 'e hurde wyn en de rûge see om 'e eilannen hinne, hâldt er him benammen op tusken de legere tûken fan it bosk of op plakken mei in tsjokke laach fallen blêd. De fûgel hat in foarkar foar houtige begroeiïng ûnder de beamkrunen, lykas dy fan 'e ''Olearia traversiorum''.

== Ekology en gedrach ==
De Chathammiggesnapper is in [[Territoarium|territoriale]] fûgel. Mantsjes hâlde tafersjoch op harren territoarium en ferdigenje it tsjin oare fûgels. Ek fan wyfkes is bekend dat se oare wyfkes út harren territoarium ferdriuwe.

De fûgels meitsje koarte flechten fan 'e iene tûke nei de oare, mar lizze gjin grutte ôfstannen fleanend ôf.
=== Iten ===
Chathammiggesnappers sykje tusken de ôffallen blêden op 'e grûn nei larven, kakkerlakken, ynsekten en wjirms. Se sykje sawol oerdeis as nachts nei iten en hawwe in goed nachtsicht.

=== Briedgedrach ===
Chathammiggesnappers begjinne ornaris te brieden as se twa jier âld wurde. It wyfke bout it nêst en wurdt troch it mantsje fuorre wylst hja de aaien leit en útbriedt.

De aaien wurde tusken begjin oktober en ein desimber lein. As it earste lechsel mislearret, kin in twadde lechsel folgje. In lechsel bestiet út ien oant trije aaien, mar twa is it meast wenst. De aaien binne krêmkleurich mei pearse plakjes.

Nei it lizzen briedt it wyfke de aaien yn likernôch 18 dagen út. Dêrnei helpe beide âlden mei it fuorjen fan 'e jongen. De jongen bliuwe likernôch 23 dagen yn it nêst. Ek nei it útfleanen wurde se noch troch de âlden fuorre, oant hja likernôch 65 dagen âld binne. Dy âlderlike soarch duorret langer as gewoanlik by in fûgel fan dizze grutte.

Nei it ferlitten fan it nêst bringe de jongen faak de earste dagen op 'e grûn troch om it brûken fan harren wjukken te learen. Yn dy tiid binne se benammen tige kwetsber foar rôfdieren.

== Libbensferwachting ==
Oerlibbingssifers út 'e perioade 1980–1991 wize op in trochsneed libbensferwachting fan fjouwer jier. It wyfke Old Blue, it iennichste wyfke dat yn 1980 noch briede koe, waard mear as fjirtjin jier âld. Guon Chathammiggesnappers kinne tusken de seis en trettjin jier âld wurde.

== Beskerming en fersprieding ==
Yn 2026 wurdt de populaasje fan de Chathammiggesnapper op likernôch 390 fûgels rûsd. Yn 1980 wiene der lykwols noch mar fiif eksimplaren oer op Little Mangere.

De soarte waard fan it útstjerren rêden troch [[Don Merton]] en syn team fan 'e Nij-Seelânske Wildlife Service, mei help fan it wyfke Old Blue, it lêste oerbleaune fruchtbere wyfke. De oerbleaune fûgels waarden oerbrocht nei Mangere.

It team wist it tal jongen fan Old Blue, en letter ek fan oare wyfkes, te fergrutsjen troch alle jierren it earste broed fuort te heljen. De aaien waarden yn nêsten fan 'e Chatham-ûndersoarte fan 'e [[Maoarymiggesnapper]] (''Petroica macrocephala'') lein. De pleechâlden brochten it earste broed grut, wylst de Chathammiggesnappers dy't harren aaien kwytrekke wiene, op 'e nij aaien leine en sels in twadde lechsel grutbrochten. 

In soad wyfkes leine harren aaien op 'e râne fan it nêst, dêr't de aaien sûnder help net oerlibje koene. Natuerbeskermers skoden de aaien werom yn it nêst, sadat se dochs útbret waarden en de jongen útkomme koene. It genetysk bepaalde, neidielige gedrach fersprate him dêrtroch yn 'e populaasje, oant mear as 50% fan 'e wyfkes de aaien op 'e nêstrâne lei. De natuerbeskermers holden op 'e tiid op mei it weromskowen fan 'e aaien om foar te kommen dat it gedrach him ûnder alle fûgels ferspriede soe. Oars soe de soarte folle langer ôfhinklik wurde kinne fan minsklike help. Nei it stopjen fan dy yngreep kaam it lizzen fan aaien op 'e nêstrâne minder faak foar. Yn 2011 die noch 9% fan 'e wyfkes dat.

Alle noch libjende Chathammiggesnappers stamje ôf fan Old Blue. Dêrtroch is it genetyske ferskaat yn 'e populaasje tige lyts. Mooglik hat de soarte ien fan 'e meast ekstreme foarbylden fan in genetyske populaasjeflessehals trochmakke. Dochs liket dat net ta grutte swierrichheden laat te hawwen. Dêrom wurdt wol tocht dat de soarte yn syn evolúsjonêre ferline faker sokke sterke populaasjeôfnimmingen trochmakke hat. Dêrby soene skealike genfarianten dy't negative gefolgen fan yntylt feroarsaakje kinne, foar in grut part ferdwûn wêze kinne.

== Bedrigingen en beskermingsmaatregels ==
It rôvjen fan nêsten troch yntrodusearre [[protter]]s is de meast foarkommende oarsaak fan it mislearre fan broedsjes. Hast 21% fan 'e nêsten mislearret troch protters. Dat bart faker by nêsten yn beamholten as by iepen nêsten.

De soarte wurdt noch altiten as kwetsber beskôge, mar de populaasje is wer groeid ta likernôch 300 oant 390 yndividuen op Mangere en Rangatira.

Der wurdt oanhâldend wurke oan it werstellen fan it oarspronklike biotoop en it útroegjen fan yntrodusearre rôfdieren. It doel is om de Chathammiggesnapper en oare bedrige, [[Endemisme|endemyske]] soarten fan 'e Chathameilannen oer mear populaasjes te fersprieden. Sa wurdt it risiko lytser dat in natuerramp of in oar barren de hiele soarte útroegje kin.

Yn 2026 waard de Chathammiggesnapper yn Nij-Seelân keazen ta &quot;Fûgel fan it Jier&quot; (Bird of the Year).

{{Boarnen|boarnefernijing= 
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/black-robin-petroica-traversi BirdLife, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/charob1?siteLanguage=nl&amp;continue eBird, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/charob1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 25 oktober 2026]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Petroica traversi|Chathammiggesnapper}}
}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Bedrige fûgel]]
[[Kategory:Australazyske miggesnapper]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn de Chathameilannen]]</text>
      <sha1>fpktwexn5eh838607a1w13vi2c47xtz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Oerlis:Chathammiggesnapper</title>
    <ns>1</ns>
    <id>194825</id>
    <revision>
      <id>1243276</id>
      <parentid>1243220</parentid>
      <timestamp>2026-10-26T23:42:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* namme fan it fûgeltsje */ Antwurd</comment>
      <origin>1243276</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2769" sha1="juqaze9w1nex61ogofdgwks9r9rphv1" xml:space="preserve">== namme fan it fûgeltsje ==
{{Ping|Ruurd Jorritsma|Ieneach fan 'e Esk}} Ik sit noch wat mei de namme fan it fûgeltsje. Swarte miggesnapper is net sa gaadlik, want mei de noardlike swarte miggesnapper (Melaenornis edolioides) en de súdlike swarte miggesnapper (Melaenornis pammelaina) hawwe wy al twa soarten mei dy nammebou. Ik woe him ynearsten dan mar swartrobyntsje neame (black robin), in koarte, karakteristike namme (en better as de Nederlânske oersetting zwarte roodborst, wat net op wikipedy mar wol op oare plakken brûkt wurdt), mar mei it risiko op betizing mei it skaai Linaria (robyntsjes). Lang om let ha ik mar keazen foar Chathammiggesnapper. Ik fyn dy namme minder moai, mar neffens my kin dy der op troch. Foar it skaai folgje ik de Ingelske namme, Australazyske readboarsten. Graach ek eefkes jimme ljocht oer de nammen, dan kin ik fierder mei it skaai. [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 25 okt 2026, 08.18 (CET)

:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] en @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Ik wit hiel min oer dizze fûgels, dus ik kin jo net folle fierder helpe. It is lykwols in fûgel mei in spannende skiednis. Yn alle gefallen liket Chathammiggesnapper (of Mangeremiggesnapper) my folle better as swarte miggesnapper of swartrobyntsje. It hinget ek ôf fan wat de nammen fan 'e oare soarten yn 'e famylje wurde. Ik wit net oft Australazyske readboarsten in goede famyljenamme is; dizze en in pear oare soarten hawwe gjin read op 'e boarst; Australazyske miggesnappers? [[Meidogger:Ruurd Jorritsma|Ruurd Jorritsma]] ([[Meidogger oerlis:Ruurd Jorritsma|oerlis]]) 25 okt 2026, 19.12 (CET)
::{{Ping|RomkeHoekstra|Ruurd Jorritsma}} Je snappe wol hoe't se yn it Nederlânsk op ''zwart roodborstje'' útkamen, want ''robin'' is Ingelsk foar &quot;readboarstke&quot;, dus ''black robin'' moat in &quot;swart readboarstke&quot; wurde. As it net wie om dy semantyske tsjinstelling tusken de kleuren (en it feit dat dit bist gjin read hat) soe ik sizze, lit sa mar. Mar, nee, dat kin net. Chathammiggesnapper liket my in prima ferfangende namme ta. Wat it skaai oangiet, bin ik minder oer jo útstel te sprekken. Dêr hawwe je itselde probleem: as je de foto's besjogge op [[:en:Petroica]] tel ik dêr mar 5 fûgels (fan 'e 14) wêrby't it boarst read/oranje is en noch twa mei in rôze kleur. Ruurd syn foarstel Australazyske miggesnappers liket my dat in bettere namme ta. Ik sjoch dat dy namme al brûkt wurdt foar de famylje, mar as we dêr noris &quot;Australazyske miggesnapperfûgels&quot; fan meitsje, dan komt Australazyske miggesnappers frij foar it skaai. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 27 okt 2026, 00.42 (CET)</text>
      <sha1>juqaze9w1nex61ogofdgwks9r9rphv1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243300</id>
      <parentid>1243276</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T07:05:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <origin>1243300</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3091" sha1="bashcrjfism5v2i5b4ihbgdwrkses0l" xml:space="preserve">== namme fan it fûgeltsje ==
{{Ping|Ruurd Jorritsma|Ieneach fan 'e Esk}} Ik sit noch wat mei de namme fan it fûgeltsje. Swarte miggesnapper is net sa gaadlik, want mei de noardlike swarte miggesnapper (Melaenornis edolioides) en de súdlike swarte miggesnapper (Melaenornis pammelaina) hawwe wy al twa soarten mei dy nammebou. Ik woe him ynearsten dan mar swartrobyntsje neame (black robin), in koarte, karakteristike namme (en better as de Nederlânske oersetting zwarte roodborst, wat net op wikipedy mar wol op oare plakken brûkt wurdt), mar mei it risiko op betizing mei it skaai Linaria (robyntsjes). Lang om let ha ik mar keazen foar Chathammiggesnapper. Ik fyn dy namme minder moai, mar neffens my kin dy der op troch. Foar it skaai folgje ik de Ingelske namme, Australazyske readboarsten. Graach ek eefkes jimme ljocht oer de nammen, dan kin ik fierder mei it skaai. [[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 25 okt 2026, 08.18 (CET)
:@[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] en @[[Meidogger:Ieneach fan 'e Esk|Ieneach fan 'e Esk]]: Ik wit hiel min oer dizze fûgels, dus ik kin jo net folle fierder helpe. It is lykwols in fûgel mei in spannende skiednis. Yn alle gefallen liket Chathammiggesnapper (of Mangeremiggesnapper) my folle better as swarte miggesnapper of swartrobyntsje. It hinget ek ôf fan wat de nammen fan 'e oare soarten yn 'e famylje wurde. Ik wit net oft Australazyske readboarsten in goede famyljenamme is; dizze en in pear oare soarten hawwe gjin read op 'e boarst; Australazyske miggesnappers? [[Meidogger:Ruurd Jorritsma|Ruurd Jorritsma]] ([[Meidogger oerlis:Ruurd Jorritsma|oerlis]]) 25 okt 2026, 19.12 (CET)
::{{Ping|RomkeHoekstra|Ruurd Jorritsma}} Je snappe wol hoe't se yn it Nederlânsk op ''zwart roodborstje'' útkamen, want ''robin'' is Ingelsk foar &quot;readboarstke&quot;, dus ''black robin'' moat in &quot;swart readboarstke&quot; wurde. As it net wie om dy semantyske tsjinstelling tusken de kleuren (en it feit dat dit bist gjin read hat) soe ik sizze, lit sa mar. Mar, nee, dat kin net. Chathammiggesnapper liket my in prima ferfangende namme ta. Wat it skaai oangiet, bin ik minder oer jo útstel te sprekken. Dêr hawwe je itselde probleem: as je de foto's besjogge op [[:en:Petroica]] tel ik dêr mar 5 fûgels (fan 'e 14) wêrby't it boarst read/oranje is en noch twa mei in rôze kleur. Ruurd syn foarstel Australazyske miggesnappers liket my dat in bettere namme ta. Ik sjoch dat dy namme al brûkt wurdt foar de famylje, mar as we dêr noris &quot;Australazyske miggesnapperfûgels&quot; fan meitsje, dan komt Australazyske miggesnappers frij foar it skaai. [[Meidogger:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|Ieneach fan &amp;#39;e Esk]] ([[Meidogger oerlis:Ieneach fan &amp;#39;e Esk|oerlis]]) 27 okt 2026, 00.42 (CET)
:::{{Ping|Ruurd Jorritsma|Ieneach fan 'e Esk}} Tank foar jimme reaksje. Ik hâld de soarte op Chathammiggesnapper, it skaai wurdt Australazyske miggesnappers, de famylje wurdt Australazyske miggesnapperfûgels.--[[Meidogger:RomkeHoekstra|RomkeHoekstra]] ([[Meidogger oerlis:RomkeHoekstra|oerlis]]) 27 okt 2026, 08.04 (CET)</text>
      <sha1>bashcrjfism5v2i5b4ihbgdwrkses0l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Berchloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194826</id>
    <revision>
      <id>1243280</id>
      <parentid>1243193</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:09:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>red</comment>
      <origin>1243280</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3426" sha1="3i8j20acmxd9wi3u25vgrbtsksbybea" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = berchloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Oreopsittacus arfaki (pair) -captive-8a.jpg|250px]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;lofts in mantsje, rjochts in pop&lt;/small&gt;
|lûd      = 
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') 
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') 
|Skaai    = [[berchloarys]] (''Oreopsittacus'')
|Wittenskiplike namme= Oreopsittacus arfaki
|Beskriuwer, jier= ([[Coenraad Jacob Temminck|Temminck]], 1835)
|IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]
|lânkaart = 
}} 
De '''berchloary''' (''Oreopsittacus arfaki'') is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e berchloarys (Oreopsittacidae) yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'').&lt;ref&gt;[https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]&lt;/ref&gt;

== Skaaimerken ==
[[Ofbyld:TrichoglossusArfakiKeulemans.jpg|thumb|left|Berchloary]]
De berchloary is in lytse fûgel mei in lange sturt. Hy is slank en grien, mei in swarte snaffel, in pears plak mei in wite streek ûnder it each en in reade sturtpunt. It mantsje hat in reade krún. Fûgels yn it westlike part fan it ferspriedingsgebiet hawwe in readeftich plak oer it ûnderboarst. Yn 'e flecht is read te sjen oan 'e foarkant fan 'e wjuk, in giele bân yn 'e midden en read ûnder de sturt. De rop bestiet út in helder en fluch getsjirp.

== Fersprieding en taksonomy ==
De berchloary wurdt as ienige soarte yn it skaai ''Oreopsittacus'' pleatst.&lt;ref&gt;[https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]&lt;/ref&gt; De soarte is ûnderferdield yn trije [[ûndersoarte]]n:
* ''Oreopsittacus arfaki arfaki'' – komt foar yn 'e bergen fan it skiereilân [[Fûgelkop]] (westlik [[Nij-Guineä]])
* ''Oreopsittacus arfaki major'' – komt foar yn it Sudirmanberchtme (westlik Nij-Guineä)
* ''Oreopsittacus arfaki grandis'' – komt foar yn 'e sintrale heechlannen fan [[Papoea Nij-Guineä]]

== Hâlden en dragen ==
De berchloary komt foar yn heechlizzende [[dizewâld]]en. Hy wurdt sjoen yn lytse, lûdroftige groepen.

== Status en bedrigings ==
De soarte hat in grut ferspriedingsgebiet, mar der wurdt oannommen dat it oantal eksimplaren efterútgiet, mar noch net sa slim dat de soarte as bedrige beskôge wurde moat.&lt;ref&gt;[https://www.iucnredlist.org/ IUCN Red List]&lt;/ref&gt; De Ynternasjonale Unie foar Natuerbehoud ([[IUCN]]) klassifisearret de soarte as net bedrige (''Least Concern'', LC).&lt;ref&gt;[https://www.iucnredlist.org/ IUCN Red List]&lt;/ref&gt;

== Namme ==
De wittenskiplik namme ''Oreopsittacus arfaki'' betsjut letterlik &quot;berchpappegaai fan it Arfakbechtme&quot;. 

{{Boarnen|boarnefernijing= 
* Papegaaien en Parkieten, Handboek en naslagwerk deel II, Adri van Kooten, ISBN 978-90-5821-636-6
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/plum-faced-lorikeet-oreopsittacus-arfaki BirdLife, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/yeslor1?continue eBird, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/plflor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 25 oktober 2026]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Oreopsittacus arfaki|Berchloary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Berchloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Berchloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Papoea Nij-Guineä]]</text>
      <sha1>3i8j20acmxd9wi3u25vgrbtsksbybea</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>José María Narváez</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194830</id>
    <revision>
      <id>1243281</id>
      <parentid>1243216</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:10:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Boarnen */ kt</comment>
      <origin>1243281</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7722" sha1="iosr2rpznmunuyl808xo88wccxbsabj" xml:space="preserve">[[Ofbyld:José María Narváez.jpg|thumb|Portret fan José María Narváez]]
'''José María Narváez''' ([[Cádiz]], [[1768]] – [[Guadalajara (Meksiko)|Guadalajara]], [[4 augustus]] [[1840]]) wie in [[Spanje|Spaansk]] [[ûntdekkingsreizger]], [[seeman]] en [[kartograaf]]. Hy spile in wichtige rol by de ferkenning en it yn kaart bringen fan de Pasifyske kust fan [[Noard-Amearika]], benammen it gebiet dat tsjintwurdich ta de Kanadeeske provinsje [[Britsk-Kolumbia]] en de Amerikaanske steat [[Washington (steat)|Washington]] heart.

Narváez is benammen bekend fan syn ekspedysje yn 1791, doe't er de [[Strjitte fan Georgia]] ferkende. Hy wie ien fan de earste Jeropeeske ûntdekkingsreizgers dy't dat wettergebiet systematysk ûndersochten en yn kaart brochten. Syn wurk levere in wichtige bydrage oan de Spaanske geografyske kennis fan de noardwestkust fan Noard-Amearika.

== Biografy ==
=== Iere libben en oplieding ===
José María Narváez waard yn 1768 berne yn Cádiz, in wichtige Spaanske havenstêd oan de Atlantyske Oseaan. Yn dy tiid wie Spanje in grutte maritime macht mei koloniale belangen yn Amearika en de [[Stille Oseaan]].

Narváez kaam al op jonge leeftyd yn tsjinst fan de Spaanske marine. Dêr krige er ûnderfining mei navigaasje, seefeart en kartografy. Dy feardichheden soene letter fan grut belang wêze foar syn wurk as ûntdekkingsreizger.

=== Tsjinst yn Nij-Spanje ===
Yn de jierren 1780 rekke Narváez belutsen by de maritime aktiviteiten fan [[Nij-Spanje]], it Spaanske ûnderkeningryk dat grutte parten fan it hjoeddeiske Meksiko en it westen fan Noard-Amearika omfieme.

De Spaanske autoriteiten woene mear kennis krije fan de noardlike Pasifyske kust. Dêrby spilen sawol ekonomyske as politike belangen in rol. Spanje besocht syn oanspraken op de regio te fersterkjen, ûnder mear om de groeiende oanwêzigens fan Britske en Russyske ûntdekkingsreizgers en hannelers tsjin te gean.

Narváez naam diel oan ferskate reizen en ûntwikkele him ta in betûft navigator en kaartmakker.

== Untdekkingsreizen ==
=== Ferkenning fan de noardwestkust ===
Oan de ein fan de achttjinde iuw organisearre Spanje ferskate ekspedysjes nei de kust fan it hjoeddeiske Britsk-Kolumbia en Alaska. In wichtich útgongspunt foar dy reizen wie de Spaanske marinebasis [[San Blas (Nayarit)|San Blas]], oan de westkust fan Meksiko.

Narváez wie belutsen by de Spaanske ferkenning fan de regio en die ûnderfining op mei it navigearjen yn de smelle seestrjitten, baaien en eilannegroepen fan de noardwestkust.

Yn 1789 naam er diel oan de ekspedysje fan [[Esteban José Martínez]] nei [[Nootka Sound]], oan de westkust fan [[Vancouvereilân]]. Dy ekspedysje makke diel út fan de Spaanske besykjen om syn posysje yn it gebiet te fersterkjen.

De Spaanske aktiviteiten by Nootka Sound laten ta diplomatike spanningen mei Grut-Brittanje, dy't bekend waarden as de [[Nootka-krisis]].

=== De ekspedysje fan 1791 ===
Yn 1791 naam Narváez diel oan in Spaanske ekspedysje ûnder lieding fan [[Francisco de Eliza]]. It doel wie om de wetterwegen om Vancouvereilân hinne fierder te ûndersykjen en mooglike trochfearten nei it binnenlân te finen.

Narváez krige it befel oer de lytse skûner ''Santa Saturnina'', dy't ek bekend stie as ''La Orcasita''. Mei dat skip ferkende er ferskate wettergebieten dy't oant dan ta noch net troch Jeropeanen systematysk yn kaart brocht wiene. Hy fear troch de omkriten fan de [[San Juan-eilannen]] en berikte de Strjitte fan Georgia, it grutte wettergebiet tusken Vancouvereilân en it fêstelân fan Britsk-Kolumbia. De ekspedysje levere wichtige geografyske ynformaasje op oer de kustline, de eilannen en de wetterwegen fan it gebiet.

=== De Strjitte fan Georgia ===
De ferkenning fan de Strjitte fan Georgia wurdt beskôge as ien fan de wichtichste prestaasjes fan Narváez. Yn de simmer fan 1791 fear er mei syn bemanning troch it súdlike part fan de strjitte en ûndersocht er de omlizzende kustgebieten. Dêrby waarden ûnder oare de omkriten fan it hjoeddeiske [[Vancouver]] en de mûning fan de [[Fraser (Britsk-Kolumbia)|Fraser]] ferkend.

Narváez en syn bemanning wiene dêrmei ûnder de earste Jeropeanen dy't de súdlike Strjitte fan Georgia sekuer yn kaart brochten. De regio wie lykwols al tûzenen jierren bewenne troch ferskate lânseigen folken, dy't in wiidweidige kennis fan de pleatslike wetterwegen en kustgebieten hiene. De kaarten en waarnimmingen fan Narváez waarden letter brûkt troch oare Spaanske ekspedysjes en droegen by oan it fierdere geografyske ûndersyk fan de Pasifyske noardwestkust.

=== Lettere maritime aktiviteiten ===
Nei syn ferkenningsreizen bleau Narváez aktyf yn de Spaanske maritime tsjinst. Hy wie belutsen by navigaasje, kartografy en oare marineaktiviteiten yn de Pasifyske regio. Yn de jierren dêrnei naam de Spaanske ynfloed oan de noardwestkust stadichoan ôf. De Spaanske autoriteiten kamen ta ôfspraken mei Grut-Brittanje oer de tagong ta en de aktiviteiten yn it gebiet. De kaarten en geografyske gegevens dy't ûnder de Spaanske ekspedysjes gearstald wiene, bleaune lykwols fan belang foar lettere ûntdekkingsreizgers.

== Lêste jierren ==
=== Libben yn Meksiko ===
Yn syn lettere libben wenne Narváez yn Meksiko. Yn dy perioade ûndergie it gebiet grutte politike feroarings. Yn 1821 waard Meksiko ûnôfhinklik fan Spanje, wêrmei't in ein kaam oan it Spaanske koloniale bewâld oer it grutste part fan Nij-Spanje. Narváez bleau yn Meksiko wenjen en stoar yn 1840 yn Guadalajara, yn de hjoeddeiske Meksikaanske steat [[Jalisco]].

== Betsjutting en neilittenskip ==
=== Bydrage oan de kartografy ===
Narváez levere in wichtige bydrage oan de ûntwikkeling fan de Jeropeeske kartografyske kennis fan de Pasifyske noardwestkust. Syn ferkenning fan de Strjitte fan Georgia yn 1791 joech de Spaanske autoriteiten in better byld fan de geografy fan it gebiet. De sammele gegevens holpen by it meitsjen fan sekuerdere kaarten fan de kustline en de omlizzende eilannen.

De ekspedysje fan Narváez fûn plak koart foar de grutte Britske ferkenningsreizen ûnder lieding fan [[George Vancouver]], dy't yn 1792 en 1793 in grut part fan deselde regio ûndersocht.

=== Histoaryske betsjutting ===
Narváez wurdt beskôge as in wichtige figuer yn de skiednis fan de Spaanske ferkenning fan Noard-Amearika. Syn reizen meitsje diel út fan in bredere perioade wêryn't Europeeske maritime machten besocht hawwe om de geografy fan de Stille Oseaan en de noardwestkust fan Amearika better te begripen.

De ekspedysjes fan Narváez wiene dêrby net allinnich wittenskiplik fan aard, mar hiene ek in politike en koloniale eftergrûn. Hoewol't Narváez minder bekend wurden is as guon fan syn Britske tiidgenoaten, hawwe syn waarnimmingen en kaarten in wichtich plak yn de skiednis fan de ferkenning fan Britsk-Kolumbia.

== Sjoch ek ==
* [[Francisco de Eliza]]
* [[Esteban José Martínez]]
* [[George Vancouver]]
* [[Strjitte fan Georgia]]
* [[Nootka-krisis]]
* [[Skiednis fan Britsk-Kolumbia]]

== Boarnen ==
* Tovell, Freeman M. (2008). ''At the Far Reaches of Empire: The Life of Juan Francisco de la Bodega y Quadra''. University of British Columbia Press.
* Kendrick, John (1990). ''The Voyage of Sutil and Mexicana, 1792: The Last Spanish Exploration of the Northwest Coast of America''. Arthur H. Clark Company.
* Hayes, Derek (1999). ''Historical Atlas of the Pacific Northwest: Maps of Exploration and Discovery''. Sasquatch Books.
* McDowell, Jim (1998). ''José Narváez: The Forgotten Explorer''. Arthur H. Clark Company.

{{DEFAULTSORT:Narvaez, Jose Maria}}
[[Kategory:Spaansk ûntdekkingsreizger]]
[[Kategory:Spaansk kartograaf]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1768]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1840]]</text>
      <sha1>iosr2rpznmunuyl808xo88wccxbsabj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Molukske loary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194835</id>
    <revision>
      <id>1243284</id>
      <parentid>1243202</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:13:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>syn.</comment>
      <origin>1243284</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4582" sha1="7yc72snl88ogxifyqgg5up2ndkv5v9u" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = Molukske loary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Lorius garrulus-20070107.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[Echte loarys]] (''Lorius'')
|Wittenskiplike namme= Lorius garrulus
|Beskriuwer, jier= ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758)
|IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-VU.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''Molukske loary''' of '''Molukkenloary''' (''Lorius garrulus'') is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De wittenskiplike namme waard yn 1758 troch [[Carolus Linnaeus]] publisearre as ''Psittacus garrulus''. It is in kwetsbere, [[Endemisme|endemysk]]e fûgelsoarte fan 'e [[Noard-Molukken]], in eilannegroep yn it easten fan [[Yndoneezje]].

== Namme ==
De skaainamme ''Lorius'' ferwiist nei de loarys. De soartenamme ''garrulus'' komt út it [[Latyn]] en betsjut 'tsjotterje' of 'lûdroftich'. Yn it Ingelsk wurdt de fûgel dêrom ''chattering Lory'', dus tsjotterloary, neamd. De Fryske namme Molukske loary ferwiist nei de [[Molukken]], de eilannegroep dêr't de soarte foarkomt.

== Ferskining ==
[[Ofbyld:Lorius garrulus -captive-8a (2).jpg|thumb|left|Molukske loary]]
De 30 sm lange Molukske loary is oer it lichem helder read. It each is oranje en de eachring griisswart. De wjukken binne grien mei giele fearren op 'e wjukbocht. Bytiden hat de fûgel in lyts giel plak op 'e rêch tusken de wjukken, mar dat plak kin ek ôfwêzich wêze. De Molukske hat in griene broek (de fearren om 'e poaten). De snaffel is oranjeread en de poaten binne swart. Der binne gjin ferskillen yn it fearrekleed tusken mantsjes en poppen.

== Fersprieding en taksonomy ==
De Molukske loary is endemysk foar de [[Noard-Molukken]] en wurdt ûnderferdield yn trije [[ûndersoarte|ûndersoarten]] mei de folgjende fersprieding:&lt;ref&gt;[https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]&lt;/ref&gt;

* ''Lorius garrulus garrulus'' – komt foar op [[Halmahera]], de [[Widi-eilannen]] en [[Ternate (eilân)|Ternate]]
* ''Lorius garrulus flavopalliatus'' – komt foar op [[Kasiruta]], [[Batjan]], [[Obi (Molukken)|Obi]] en [[Mandioli]]
* ''Lorius garrulus morotaianus'' – komt foar op [[Morotai]] en [[Rau (eilân)|Rau]]

De ferskillen tusken de ûndersoarten binne beheind en hawwe fral mei de oanwêzigens fan in giel, trijhoekefoarmich plak op 'e rêch te meitsjen.   

De Molukske loary is in boskfûgel mei in foarkar foar ûnoantaaste tropyske berchbosken oant in hichte fan 1.050 meter boppe seenivo. De fûgel wurdt ek wol yn oantaaste bosken en kokospalmplantaazjes waarnommen, mar hat grutte beammen mei holten nedich om yn te brieden.

== Status en bedrigings ==
De Molukske loary hat in beheind ferspriedingsgebiet en dêrtroch bestiet it risiko dat de soarte útstjert. Yn 1993 waard de populaasje op mooglik 300.000 fûgels  rûsd. Sûnt dy tiid is de populaasje lykwols sterk ôfnommen, benammen troch it fangen fan fûgels foar de hannel yn koaifûgels. De Molukske loary is ien fan 'e populêrste koaifûgels en alle jierren wurde tûzenen eksimplaren fongen.

Dêrnjonken wurde grutte beammen troch selektive houtkap út it leefgebiet helle. Troch dy houtkap wurdt it gebiet ek better tagonklik foar fûgelfangers.

Om dy redenen klassifisearret de [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) de soarte op 'e [[Reade List]] as kwetsber (''Vulnerable'', VU).&lt;ref&gt;[https://www.iucnredlist.org/ IUCN Red List]&lt;/ref&gt;

Foar de hannel yn 'e Molukske loary jilde wetlike beheiningen, om't de soarte op Taheakke II fan it [[CITES]]-ferdrach stiet.

{{Boarnen|boarnefernijing= 
* Papegaaien en Parkieten, Handboek en naslagwerk deel II, Adri van Kooten, ISBN 978-90-5821-636-6, side 463, 464
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/chattering-lory-lorius-garrulus BirdLife, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/chalor1?siteLanguage=nl eBird, oproppen 25 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/chalor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 25 oktober 2026]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Lorius garrulus|Molukske loary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Molukske loary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Bedrige fûgel]]
[[Kategory:Echte loary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]</text>
      <sha1>7yc72snl88ogxifyqgg5up2ndkv5v9u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Omrinpuzel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194839</id>
    <revision>
      <id>1243286</id>
      <parentid>1243218</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:14:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Oploswize */ red</comment>
      <origin>1243286</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5720" sha1="ndaxknfagmiwe7ordpzqk2762cufbad" xml:space="preserve">[[File:Mozaïekpuzzel.jpg|thumb|Mozaykpuzel]]
[[File:Honingraatpuzzel.jpg|thumb|Huningraatpuzel]]
'''Omrinpuzels''' binne [[krúswurdpuzel]]s dêr't de wurden yn rûntesirkels of ringen om in sintraal punt hinne ynfolle wurde. Troch dizze spesifike foarm steane se ek wol bekend as ''rûntedûns'', ''rondo'' of ''sirkelpuzel''. By guon útjouwers wurde se, ôfhinklik fan de krekte lay-out, ''magrytpuzels'', ''blompuzels'' of ''pesipas'' neamd.

== Eigenskippen ==
By in omrinpuzel bestiet it [[diagram]] út in netwurk fan foar in part oerlaapjende, geometryske foarmen (lykas [[sirkel]]s, seishoeken of fjouwerkanten). De wichtichste konstruktive eigenskippen binne:
* Sintrale oriïntaasje: Elk omskreaune wurd heart by in spesifyk nûmer. De puzelder follet it wurd yn ‘e fakjes fuort om dit nûmer hinne yn.
* Rjochting: Wurden wurde mei de klok mei of tsjin de klok yn skreaun. De krekte begjinposysje en rjochting moatte faak sels ôflaat wurde.
* Oerlaping: De ringen gripe yninoar, wêrtroch't oangrinzjende wurden letters diele op de raakpunten. Dizze krusende letters foarmje de needsaaklike links om de puzel op te lossen.

== Mozaykpuzel (Pesipas) ==
[[File:Pesipas (mozaïekpuzzel).jpg|thumb|Pesipas]]
In '''mozaykpuzel''' - ek wol ''mozaykkrúswurdpuzel'' of ''pesipas'' neamd (Hebrieusk: ''תשbץ פסיפס'') - tanket syn namme oan it diagram. Troch de regelmjittige ôfwikseling fan swarte en wite fakjes docht dit fisueel tinken oan in stiennen mozayk.

===Skaaimerken en struktuer===
* Geometryske foarm: It diagram hat de foarm fan in fjouwerkant of in rút (in kantele fjouwerkant). By in perfekt fjouwerkant is it totale oantal fakjes altyd in kwadraat fan de sydlingte.
* Skaakboerdpatroan: Binnen it diagram wikselje de nûmere fakjes en de lege ynfolfakjes inoar systematysk ôf.
* Bûtenrânen: De fakjes lâns de uterste bûtenrânen fan de puzel binne altyd leech.
  
===Systematyk en oploswize===
Oars as tradisjonele krúswurdpuzels wurde antwurden net horizontaal of fertikaal ynfolle, mar yn de fjouwer oangrinzjende lege fakken om it omskriuwingsnûmer hinne.
* Wurdlingte: Elk oplossingswurd bestiet eksakt út fjouwer letters.
* Rjochting: Letters kinne sawol mei de klok mei as tsjin de klok yn ynfolle wurde.
* Ynterkonneksje: Troch de opbou fan it diagram oerlaapje de letters fan neistlizzende wurden inoar yn de wite fakjes. Dit soarget foar in hege mjitte fan krúslingse kontrôle.
   
===Oploswize (ABCD-metoade)===
Om fêst te stellen wêr't in wurd begjint, fungearje de fjouwer hoeken fan de puzel as kompas. Yn it orizjineel binne dit de Hebrieuske letters ''Alef''(א), ''Beet'' (ב), ''Gimmel'' (ג) en ''Dalet'' (ד), yn Fryske of Nederlânske útjeften oerset nei A, B, C en D. Efter elke omskríwing stiet in letter (A, B, C of D) dy't it begjinfakje oanwiist. By dregere farianten ûntbrekt dizze oanwizing en moat de puzelder it begjinfakje sels ôfliede.

===Foarbyld===
Omskriuwing: ''Sûnder hier'' (C) liedt ta it antwurd: ''KEAL''. De letters wurde om it byhearrende nûmer hinne pleatst, wêrby't de S yn it fakje start dat nei de hoek/side C wiist. De oare letters (E-A-L) folgje de restearjende fakjes om it nûmer hinne.
[[File:Honingraatpuzzel (blauw).jpg|thumb|Huningraatstruktuer]]
== Siferfariant ==
It struktuerprinsipe fan de mozaykkrúswurdpuzel kin ek tapast wurde op rekkenkundige opjeften. By dizze fariant, faak in 'rekkenkundich mozayk' neamd, wurde de letters en wurden ferfongen troch sifers en wiskundige bewurkingen.
Yn in rekkunkundich mozayk binne de nûmere definysjefakjes yn it diagram ferfongen troch letters (bygelyks A, B, C). De tradisjonele tekstuele omskríwings meitsje plak foar wiskundige formules of ferlikingen.
De oplossingen bestane standert út getallen fan eksakt fjouwer sifers. Dizze fjouwer sifers wurde, krekt as by de taalkundige fariant, yn de fjouwer omlizzende frije fakjes om de letter hinne pleatst.

===Foarbyld===
Wannear't de opjefte by letter A bygelyks is: &lt;math&gt;A = 12.000 : 2 : 3&lt;/math&gt;
dan is de útkomst fan dizze opienfolgjende dielingen 2000. De sifers 2, 0, 0 en 0 wurde dêrnei yn de fjouwer neistlizzende fakjes om de letter A hinne ynfolle.

== Huningraatpuzel ==
In huningraatpuzel hat yn stee fan it standertdiagram mei fjouwerkante fakjes in huningraatstruktuer dy't bestiet út seishoekige sellen.
It diagram fan huningraatpuzels is opboud út in netwurk fan seishoeken (heksagoanen). Sintraal yn de gruttere, oerkoepeljende segminten stiet hieltyd in sifer dat oerienkomt mei in omskríwing yn de opjeftelist. De wichtichste skaaimerken fan de spulregels binne:
* Wurdlingte: Om elk spesifyk sifer hinne moat in wurd fan eksakt seis letters ynfolle wurde.
* Rjochting: De letters fan it ferlange wurd wurde kloksgewiis yn de seis omlizzende sellen pleatst.
* Startpunt: It startpunt fan in wurd (de sel dêr't de earste letter komt te stean) is yn it foar net direkt oanjûn, wat in ekstra logysk elemint oan de puzel tafheakket.
* Oerlape: Sellen op de grins fan twa sifersegminten wurde dield. In letter yn sa'n sel makket dus tagelyk diel út fan twa ferskillende wurden.

===Oploswize===
Om stipe te krijen binne yn it diagram faak al in pear letters foarôf ynfolle. Oan de hân fan dizze letters en de krusende segminten liedt de puzelder ôf wêr't in spesifyk wurd begjint. It oplossen fan in wurd smyt fuortendaliks nije letters en hints op foar de neistlizzende sifers. Ofhinklik fan de dreechheidsgraad fariearje de omskríwingen fan direkte definysjes oant kryptyske oanwizingen.

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://www.denksport.com/varianten-overzicht-kruiswoord Oersjoch farianten fan Denksport, besjoen op 24 oktober 2026]
}}

{{Taalpuzel}} 
[[Kategory:Taalpuzel]]</text>
      <sha1>ndaxknfagmiwe7ordpzqk2762cufbad</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rossel (eilân)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194844</id>
    <revision>
      <id>1243288</id>
      <parentid>1243223</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:16:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>red</comment>
      <origin>1243288</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6632" sha1="t6poqnnh7lgruprnr178ltxstjhlu4z" xml:space="preserve">{{Ynfoboks eilân
| namme                       = Rossel
| ôfbylding                   = Rossel Island PNG S2Composite.png
| ôfbyldingsbreedte           =
| ôfbyldingstekst             =
| Lokaasje                    = [[Salomonsee]]
| Eilannegroep                = [[Louisiaden]]
| Lân                         = [[File:Flag of Papua New Guinea.svg|20px]] [[Papoea Nij-Guineä]]
| Bestjoerlike ienheid 1      = provinsje
| Namme bestjoerlike ienheid 1= [[Milne Bay (provinsje)|Milne Bay]]
| Bestjoerlike ienheid 2      =
| Namme bestjoerlike ienheid 2=
| Koördinaten                 =
| Haadstêd                    =
| Belangrike plakken          =
| Ynwennertal                 = likernôch 5.000 &lt;small&gt;(rûzing)&lt;/small&gt;
| Maks. lingte                = 34 km
| Maks. breedte               = 14 km
| Oerflak                     = likernôch 265 km²
| Heechste punt               = [[Mount Rossel (Papoea-Nij Guineä)|Mount Rossel]] (838 m)
| Gebrûk                      = lânbou, fiskerij
| mapname                     = Papoea Nij-Guineä-reliëf
| lat_deg                     = 11
| lat_min                     = 22
| lat_sec                     = 00
| lat_dir                     = S
| lon_deg                     = 154
| lon_min                     = 14
| lon_sec                     = 00
| lon_dir                     = E
| tekst by posysjekaart       = Rossel
}}
'''Rossel''' (ek '''Yela''' neamd) is in [[eilân]] yn 'e [[Louisiaden]], in eilannegroep yn 'e [[Salomonsee]] yn it westlike part fan 'e [[Grutte Oseaan]]. It eilân heart by de provinsje [[Milne Bay (provinsje)|Milne Bay]] fan [[Papoea Nij-Guineä]]. Rossel is it eastlikste bewenne eilân fan 'e Louisiaden en hat in oerflak fan likernôch 265 km².&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;&gt;{{Aut|Stephen C. Levinson}}, [https://pure.mpg.de/rest/items/item_59087/component/file_59088/content ''Landscape, seascape and the ontology of places on Rossel Island, Papua New Guinea''], ''Language Sciences'', 2008.&lt;/ref&gt;

== Geografy ==
Rossel leit yn it eastlike part fan 'e Louisiaden, súdeastlik fan it eilân [[Misima]] en eastlik fan [[Sudest (eilân)|Sudest]], dat ek Tagula neamd wurdt.

It eilân is likernôch 34 kilometer lang en 11 kilometer breed. It lânskip is bercheftich, mei in berchrêch dy't foar in grut part begroeid is mei tropysk [[reinwâld]]. It heechste punt is [[Mount Rossel (Papoea-Nij Guineä)|Mount Rossel]], mei in hichte fan likernôch 838 meter boppe seenivo.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

Rossel wurdt omfieme troch in wiidweidich [[koraalrif]], dat in grutte [[lagune]] omklammet. It rif makket de tagong ta it eilân oer see op ferskate plakken dreech.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

== Befolking ==
Rossel is bewenne. De befolking wennet ferspraat oer lytse doarpen en delsettings. Neffens in taalkundige publikaasje út 2020 wennen der likernôch 5.000 minsken op it eilân.&lt;ref name=&quot;Taal&quot;&gt;{{Aut|Stephen C. Levinson}}, [https://pure.mpg.de/rest/items/item_2621568/component/file_3220058/content ''Yélî Dnye: Demonstratives in the Language of Rossel Island, Papua New Guinea''], 2020.&lt;/ref&gt;

De ynwenners sprekke de eigen taal [[Yélî Dnye]], ek bekend as Yele. Dy taal wurdt ta de [[Papoeatalen]] rekkene, mar hat gjin nau besibbe talen en wurdt dêrom as in [[isolearre taal]] beskôge.&lt;ref name=&quot;Taal&quot;/&gt;

De tradisjonele besteansmiddels binne lânbou en fiskerij. De befolking ferbout ûnder oaren [[taro]], [[jam (plant)|jam]], swiete jirpels en oare gewaaksen. Fisk, [[skulpdieren]] en oare produkten út 'e see foarmje in wichtich part fan it iten. Rossel is fierders bekend om syn tradisjonele systeem fan [[skulpejild]], dat brûkt wurdt by sosjale en seremoniële útwikselingen.&lt;ref name=&quot;MPI&quot;&gt;[https://www.eva.mpg.de/comparative-cultural-psychology/studying-humans/global-child-study-network/field-stations/rossel-island/ ''Rossel Island, Papua New Guinea''], Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology.&lt;/ref&gt;

== Skiednis ==
De Louisiaden waarden al lang foar de komst fan Jeropeeske seefarders bewenne. De bewenningsskiednis fan Rossel giet nei alle gedachten tûzenen jierren werom. De eigen taal en kultuer fan it eilân ûnderskiede har fan dy fan in protte omlizzende eilannen.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

Yn 'e 17e en 18e iuw waard de eilannegroep troch Jeropeeske ûntdekkingsreizgers ferkend. De namme Louisiaden ferwiist nei de Frânske kening [[Loadewyk XV fan Frankryk]].

=== Skipbrek fan de ''Saint-Paul'' ===
Yn septimber 1858 rekke it Frânske skip ''Saint-Paul'', dat mei Sineeske passazjiers ûnderweis wie fan Hongkong nei Austraalje, fêst op in koraalrif by Rossel. In part fan 'e bemanning ferliet it wrak om help te sykjen.

Neffens histoaryske ferslaggen waarden in soad fan 'e efterbleaune skipbreklingen troch eilânbewenners deade. Doe't begjin 1859 in rêdingsekspedysje oankaam, waard noch ien Sineeske oerlibbene oantroffen. It barren krige yn 'e 19e iuw in soad omtinken yn Jeropeeske publikaasjes.&lt;ref name=&quot;Skipbrek&quot;&gt;{{Aut|Victor de Rochas}}, [https://fr.wikisource.org/wiki/Naufrage_et_sc%C3%A8nes_d%E2%80%99anthropophagie_%C3%A0_l%E2%80%99%C3%AEle_Rossel%2C_dans_l%E2%80%99archipel_de_la_Louisiade ''Naufrage et scènes d’anthropophagie à l’île Rossel, dans l’archipel de la Louisiade''], ''Le Tour du monde'', 1861, siden 81–94.&lt;/ref&gt;

=== Koloniale tiid ===
Yn 1884 kamen de Louisiaden ûnder Britsk protektoraat. Yn 1903 waard op Rossel in plantaazje stifte. De ferbou fan kokosnuten en de produksje fan [[kopra]] krigen dêrnei in plak yn 'e pleatslike ekonomy.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

Yn 'e 20e iuw krigen kristlike misjes ynfloed op it eilân. Sawol protestantske as roomsk-katolike misjes wiene der aktyf. Yn 1975 waard Rossel mei de rest fan Papoea Nij-Guineä ûnderdiel fan in ûnôfhinklike steat.&lt;ref&gt;{{Aut|Stephen C. Levinson}}, [https://www.cambridge.org/core/books/abs/grammars-of-space/language-of-space-in-yeli-dnye/7F7C266B15A6A3899D47E3F91418F998 ''The language of space in Yélî Dnye''], yn ''Grammars of Space'', Cambridge University Press, 2006.&lt;/ref&gt;

== Ekonomy ==
De ekonomy fan Rossel is foar in grut part basearre op selsfoarsjennende lânbou, fiskerij en it sammeljen fan produkten út it reinwâld en de see. Der wurde ek kokosnuten ferboud. De ôfstân ta gruttere hannelsplakken en de drege tagong troch de koraalriffen beheine it ferfier en de hannel.&lt;ref name=&quot;MPI&quot;/&gt;

== Sjoch ek ==
* [[Louisiaden]]
* [[Misima]]
* [[Milne Bay (provinsje)|Milne Bay]]

{{Commonscat|Rossel Island|Rossel}}
{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Rossel Island|Rossel}}
}}

[[Kategory:Geografy fan Papoea Nij-Guineä]]
[[Kategory:Eilân yn de Grutte Oseaan]]</text>
      <sha1>t6poqnnh7lgruprnr178ltxstjhlu4z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243289</id>
      <parentid>1243288</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:16:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Sjoch ek */ kt</comment>
      <origin>1243289</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6629" sha1="6xkwvzp2lzcg5hs10l8mk0xqgt65yjn" xml:space="preserve">{{Ynfoboks eilân
| namme                       = Rossel
| ôfbylding                   = Rossel Island PNG S2Composite.png
| ôfbyldingsbreedte           =
| ôfbyldingstekst             =
| Lokaasje                    = [[Salomonsee]]
| Eilannegroep                = [[Louisiaden]]
| Lân                         = [[File:Flag of Papua New Guinea.svg|20px]] [[Papoea Nij-Guineä]]
| Bestjoerlike ienheid 1      = provinsje
| Namme bestjoerlike ienheid 1= [[Milne Bay (provinsje)|Milne Bay]]
| Bestjoerlike ienheid 2      =
| Namme bestjoerlike ienheid 2=
| Koördinaten                 =
| Haadstêd                    =
| Belangrike plakken          =
| Ynwennertal                 = likernôch 5.000 &lt;small&gt;(rûzing)&lt;/small&gt;
| Maks. lingte                = 34 km
| Maks. breedte               = 14 km
| Oerflak                     = likernôch 265 km²
| Heechste punt               = [[Mount Rossel (Papoea-Nij Guineä)|Mount Rossel]] (838 m)
| Gebrûk                      = lânbou, fiskerij
| mapname                     = Papoea Nij-Guineä-reliëf
| lat_deg                     = 11
| lat_min                     = 22
| lat_sec                     = 00
| lat_dir                     = S
| lon_deg                     = 154
| lon_min                     = 14
| lon_sec                     = 00
| lon_dir                     = E
| tekst by posysjekaart       = Rossel
}}
'''Rossel''' (ek '''Yela''' neamd) is in [[eilân]] yn 'e [[Louisiaden]], in eilannegroep yn 'e [[Salomonsee]] yn it westlike part fan 'e [[Grutte Oseaan]]. It eilân heart by de provinsje [[Milne Bay (provinsje)|Milne Bay]] fan [[Papoea Nij-Guineä]]. Rossel is it eastlikste bewenne eilân fan 'e Louisiaden en hat in oerflak fan likernôch 265 km².&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;&gt;{{Aut|Stephen C. Levinson}}, [https://pure.mpg.de/rest/items/item_59087/component/file_59088/content ''Landscape, seascape and the ontology of places on Rossel Island, Papua New Guinea''], ''Language Sciences'', 2008.&lt;/ref&gt;

== Geografy ==
Rossel leit yn it eastlike part fan 'e Louisiaden, súdeastlik fan it eilân [[Misima]] en eastlik fan [[Sudest (eilân)|Sudest]], dat ek Tagula neamd wurdt.

It eilân is likernôch 34 kilometer lang en 11 kilometer breed. It lânskip is bercheftich, mei in berchrêch dy't foar in grut part begroeid is mei tropysk [[reinwâld]]. It heechste punt is [[Mount Rossel (Papoea-Nij Guineä)|Mount Rossel]], mei in hichte fan likernôch 838 meter boppe seenivo.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

Rossel wurdt omfieme troch in wiidweidich [[koraalrif]], dat in grutte [[lagune]] omklammet. It rif makket de tagong ta it eilân oer see op ferskate plakken dreech.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

== Befolking ==
Rossel is bewenne. De befolking wennet ferspraat oer lytse doarpen en delsettings. Neffens in taalkundige publikaasje út 2020 wennen der likernôch 5.000 minsken op it eilân.&lt;ref name=&quot;Taal&quot;&gt;{{Aut|Stephen C. Levinson}}, [https://pure.mpg.de/rest/items/item_2621568/component/file_3220058/content ''Yélî Dnye: Demonstratives in the Language of Rossel Island, Papua New Guinea''], 2020.&lt;/ref&gt;

De ynwenners sprekke de eigen taal [[Yélî Dnye]], ek bekend as Yele. Dy taal wurdt ta de [[Papoeatalen]] rekkene, mar hat gjin nau besibbe talen en wurdt dêrom as in [[isolearre taal]] beskôge.&lt;ref name=&quot;Taal&quot;/&gt;

De tradisjonele besteansmiddels binne lânbou en fiskerij. De befolking ferbout ûnder oaren [[taro]], [[jam (plant)|jam]], swiete jirpels en oare gewaaksen. Fisk, [[skulpdieren]] en oare produkten út 'e see foarmje in wichtich part fan it iten. Rossel is fierders bekend om syn tradisjonele systeem fan [[skulpejild]], dat brûkt wurdt by sosjale en seremoniële útwikselingen.&lt;ref name=&quot;MPI&quot;&gt;[https://www.eva.mpg.de/comparative-cultural-psychology/studying-humans/global-child-study-network/field-stations/rossel-island/ ''Rossel Island, Papua New Guinea''], Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology.&lt;/ref&gt;

== Skiednis ==
De Louisiaden waarden al lang foar de komst fan Jeropeeske seefarders bewenne. De bewenningsskiednis fan Rossel giet nei alle gedachten tûzenen jierren werom. De eigen taal en kultuer fan it eilân ûnderskiede har fan dy fan in protte omlizzende eilannen.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

Yn 'e 17e en 18e iuw waard de eilannegroep troch Jeropeeske ûntdekkingsreizgers ferkend. De namme Louisiaden ferwiist nei de Frânske kening [[Loadewyk XV fan Frankryk]].

=== Skipbrek fan de ''Saint-Paul'' ===
Yn septimber 1858 rekke it Frânske skip ''Saint-Paul'', dat mei Sineeske passazjiers ûnderweis wie fan Hongkong nei Austraalje, fêst op in koraalrif by Rossel. In part fan 'e bemanning ferliet it wrak om help te sykjen.

Neffens histoaryske ferslaggen waarden in soad fan 'e efterbleaune skipbreklingen troch eilânbewenners deade. Doe't begjin 1859 in rêdingsekspedysje oankaam, waard noch ien Sineeske oerlibbene oantroffen. It barren krige yn 'e 19e iuw in soad omtinken yn Jeropeeske publikaasjes.&lt;ref name=&quot;Skipbrek&quot;&gt;{{Aut|Victor de Rochas}}, [https://fr.wikisource.org/wiki/Naufrage_et_sc%C3%A8nes_d%E2%80%99anthropophagie_%C3%A0_l%E2%80%99%C3%AEle_Rossel%2C_dans_l%E2%80%99archipel_de_la_Louisiade ''Naufrage et scènes d’anthropophagie à l’île Rossel, dans l’archipel de la Louisiade''], ''Le Tour du monde'', 1861, siden 81–94.&lt;/ref&gt;

=== Koloniale tiid ===
Yn 1884 kamen de Louisiaden ûnder Britsk protektoraat. Yn 1903 waard op Rossel in plantaazje stifte. De ferbou fan kokosnuten en de produksje fan [[kopra]] krigen dêrnei in plak yn 'e pleatslike ekonomy.&lt;ref name=&quot;Levinson&quot;/&gt;

Yn 'e 20e iuw krigen kristlike misjes ynfloed op it eilân. Sawol protestantske as roomsk-katolike misjes wiene der aktyf. Yn 1975 waard Rossel mei de rest fan Papoea Nij-Guineä ûnderdiel fan in ûnôfhinklike steat.&lt;ref&gt;{{Aut|Stephen C. Levinson}}, [https://www.cambridge.org/core/books/abs/grammars-of-space/language-of-space-in-yeli-dnye/7F7C266B15A6A3899D47E3F91418F998 ''The language of space in Yélî Dnye''], yn ''Grammars of Space'', Cambridge University Press, 2006.&lt;/ref&gt;

== Ekonomy ==
De ekonomy fan Rossel is foar in grut part basearre op selsfoarsjennende lânbou, fiskerij en it sammeljen fan produkten út it reinwâld en de see. Der wurde ek kokosnuten ferboud. De ôfstân ta gruttere hannelsplakken en de drege tagong troch de koraalriffen beheine it ferfier en de hannel.&lt;ref name=&quot;MPI&quot;/&gt;

== Sjoch ek ==
* [[Louisiaden]]
* [[Misima]]
* [[Milne Bay (provinsje)|Milne Bay]]

{{Commonscat|Rossel Island|Rossel}}
{{boarnen|boarnefernijing=
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Rossel Island|Rossel}}
}}

[[Kategory:Eilân yn Papoea Nij-Guineä]]
[[Kategory:Eilân yn de Grutte Oseaan]]</text>
      <sha1>6xkwvzp2lzcg5hs10l8mk0xqgt65yjn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ambon (eilân)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194851</id>
    <revision>
      <id>1243241</id>
      <timestamp>2026-10-26T17:32:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot; {{Ynfoboks eilân | namme                       = Ambon | ôfbylding                   = Ambon and Lease Islands (Uliasers) en.png | ôfbyldingsbreedte           = | ôfbyldingstekst             = | Lokaasje                    = [[Bandasee]] | Eilannegroep                = [[Molukken]] | Lân                         = [[Yndoneezje]] | Bestjoerlike ienheid 1      = provinsje | Namme bestjoerlike ienheid 1= [[Molukken (provinsje)|Molukken]] | Bestjoerlike ienheid 2      = be...&quot;</comment>
      <origin>1243241</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16308" sha1="6gkz5r1w85861olazgl9pmsmxk16xj8" xml:space="preserve">
{{Ynfoboks eilân
| namme                       = Ambon
| ôfbylding                   = Ambon and Lease Islands (Uliasers) en.png
| ôfbyldingsbreedte           =
| ôfbyldingstekst             =
| Lokaasje                    = [[Bandasee]]
| Eilannegroep                = [[Molukken]]
| Lân                         = [[Yndoneezje]]
| Bestjoerlike ienheid 1      = provinsje
| Namme bestjoerlike ienheid 1= [[Molukken (provinsje)|Molukken]]
| Bestjoerlike ienheid 2      = bestjoerlike ienheden
| Namme bestjoerlike ienheid 2= [[Ambon (stêd)|Ambon]] en [[Sintraal-Molukken]]
| Koördinaten                 =
| Haadstêd                    =
| Belangrike plakken          = [[Ambon (stêd)|Ambon]]
| Ynwennertal                 = 482.806 (skatting 2023)
| Maks. lingte                = 51 km
| Maks. breedte               =
| Oerflak                     = 743,37 km²
| Heechste punt               = Salahutu (1.225 m)
| Gebrûk                      =
| ôfbylding2                  =
| ôfbyldingstekst2            =
| mapname                     = Yndoneezje-reliëf
| lat_deg                     = 3
| lat_min                     = 40   
| lat_sec                     = 0
| lat_dir                     = S
| lon_deg                     = 128
| lon_min                     = 10
| lon_sec                     = 0
| lon_dir                     = E
| tekst by posysjekaart       = 
}}
'''Ambon''' is in [[eilân]] yn 'e [[Molukken]], dat ta [[Yndoneezje]] heart. It eilân hat in oerflak fan 743,37 km² en is bercheftich, wetterryk en fruchtber. Ambon bestiet út twa bestjoerlike gebieten: de stêd [[Ambon (stêd)|Ambon]] yn it suden en trije distrikten (''kecamatan'') fan it regintskip [[Sintraal-Molukken]] yn it noarden.

De wichtichste stêd en seehaven is Ambon, mei 347.288 ynwenners neffens de folkstelling fan 2020. De stêd is ek de haadstêd fan 'e provinsje [[Molukken (provinsje)|Molukken]]. De distrikten fan it regintskip Sintraal-Molukken op Ambon hiene neffens deselde folkstelling 128.069 ynwenners. Midden 2023 waarden dy oantallen rûsd op respektivelik 354.052 en 128.754, wat in totale befolking fan 482.806 foar it hiele eilân opsmiet.

Ambon hat in [[lofthaven]], de [[Pattimura-universiteit]] en de iepen universiteit ''Universitas Terbuka'', beide steatsuniversiteiten, en in tal partikuliere universiteiten, wêrûnder benammen de ''Universitas Darussalam'' (UNDAR) en de ''Universitas Kristen Indonesia Maluku'' (UKIM).

== Geografy ==
It eilân Ambon leit foar de súdwestkust fan it folle gruttere eilân [[Seram]]. It leit oan 'e noardkant fan 'e [[Bandasee]] en makket diel út fan in rige [[fulkanysk eilân|fulkanyske eilannen]].
[[Ofbyld:Merah Putih Bridge.jpg|thumb|left|Brêge oer de Ambonbaai]]
It eilân is 51 kilometer lang en hat in tige ûnregelmjittige foarm. Troch in grutte ynham, de [[Ambonbaai]], wurdt it hast midstwa dield. It súdeastlike, lytsere part foarmet in skiereilân dat Leitimur hjit. Dat is troch in smelle lânstripe ferbûn mei it gruttere noardlike part, Leihitu of Hitu.

De Ambonbaai rint sa'n 20 kilometer it eilân yn, mei de [[Ynternasjonale Lofthaven Pattimura]] oan 'e noardkust en de stêd Ambon oan 'e noardlike, eastlike en súdlike kant. De stêd Ambon beslacht it hiele skiereilân Leitimur, mei it sintrum oan 'e noardwestkust, mar ek it súdlike middendiel fan Leihitu. De stêd hat in smoute haven yn 'e Ambonbaai.

De heechste bergen, Wawani mei 1.100 meter en Salahutu mei 1.225 meter, hawwe waarmwetterboarnen en [[fumarole]]s. It binne [[fulkaan|fulkanen]], en de bergen fan 'e oanbuorjende [[Lease-eilannen]] binne útdôve fulkanen. [[Granyt]] en [[serpentynstien]] oerhearskje, mar de kusten fan 'e Ambonbaai besteane út [[kryt]] en hawwe grotten mei [[stalaktyt|stalaktiten]].

De ûnoantaaste gebieten fan it eilân Ambon binne mei tropysk [[reinwâld]] bedutsen, dat tegearre mei dat fan it oanbuorjende eilân Seram diel útmakket fan 'e ekoregio fan 'e [[reinwâlden fan Seram]]. Seram, Ambon en it grutste part fan 'e Molukken hearre ta [[Wallacea]], de groep Yndonezyske eilannen dy't troch djip wetter skieden binne fan sawol it [[Aazje|Aziatyske]] as it [[Austraalje|Australyske]] kontinint en dy't nea oer lân mei dy kontininten ferbûn west hawwe.

As gefolch fan dy isolaasje hat Ambon net folle lânseigen [[sûchdieren]]; fûgels binne talriker. It ferskaat oan ynsekten op it eilân is lykwols grut, benammen wat [[flinters]] oanbelanget. [[Seeskulpen]] wurde yn grutte oantallen sammele. Ek wurde skyldpoddeskylden eksportearre. De kust fan Ambon wurdt beskôge as in gebiet mei de measte marine biodiversiteit yn 'e [[Koraaltrijehoek]].

De befolking fan it eilân, dat yn it suden bestjoerd wurdt as ''Kota Ambon'' en yn it lanlike noarden as ''Kecamatan Leihitu'', ''Kecamatan Leihitu Barat'' en ''Kecamatan Salahutu'', bedroech neffens de folkstelling fan 2010 krekt gjin 441.000 minsken. Yn 2020 wie dat oantal oprûn ta mear as 475.000, en healwei 2023 mear as 482.800. Dêrby binne trije lytse, tinbefolke eilannen foar de noardwestkust meirekkene: Lain, Hatala en Ela.

== Geology ==
Ambon wurdt beynfloede troch de [[tektonyk]] dy't feroarsake wurdt troch it byinoar kommen fan 'e [[Pasifyske plaat]], de [[Yndo-Australyske plaat]] en de [[Euraziatyske plaat]].

It noardeastlike part fan 'e Bandasee wurdt dominearre troch de westlike beweging fan 'e Pasifyske plaat. Dat hat laat ta it ûntstean fan in grutte sône mei sydlings ferskowende brekken. Der binne ek oanwizingen foar it weromlûken fan 'e subdusearjende plaat yn 'e regio, wat sichtber is yn djippe [[Troch|seetroggen]]. Dy beweging komt ek ta utering yn ekstinsjonele brekken op Ambon.

Yn 'e baaien fan it eilân binne ferskate marine terrassen te sjen. Dy stypje de teoryen oer it omheechkommen fan 'e ierdkoarste yn 'e Bandasee as gefolch fan 'e [[subduksje]] fan 'e Yndo-Australyske plaat. De terrassen datearje út it lette [[Pleistoseen]] oant it [[Holoseen]] en wurde trochsnien troch it grutte tal brekken op it eilân. Dêrby binne se op guon plakken oant 100 meter fertikaal omheechkommen.

De terrassen, brekflakken en registrearre [[ierdskodding]]s litte sjen dat der noch altiten aktive brekbewegingen plakfine en wize derop dat it risiko op ierdskoddings op it eilân ek yn 'e takomst grut wêze sil.

== Demografy ==
[[Ofbyld:Ambon refugees, 1999.jpg|thumb|left|Amboneeske flechtlingen (1999)]]
De Amboneeske befolking is fan mingd Maleisk-Papoeaanske komôf. De ynwenners binne foar it grutste part [[Kristendom|kristlik]] of [[Islam|islamitysk]]. De meast prate taal op it eilân is it [[Ambonees (taal)|Amboneesk Maleisk]]. Dy taal ûntwikkele him as hannelstaal fan 'e sintrale Molukken en wurdt ek op oare plakken yn 'e Molukken as twadde taal praat. De âlde kreoalske hannelstaal ''Portugis'' is útstoarn. Yn en om 'e stêd Ambon binne in soad minsken twatalich en hja prate ek [[Yndonezysk]].

Op it eilân hawwe sterke religieuze spanningen west tusken moslims en kristenen. Der hawwe ek etnyske spanningen west tusken de lânseigen Amboneeske befolking en migranten fan oare eilannen.

== Skiednis ==
=== Koloniale tiid ===
[[Ofbyld:AMH-6402-NA Bird's eye view of Fort Victoria, Ambon.jpg|thumb|left|Fort Victoria]]
Yn 1512 wiene de Portegezen de earste Jeropeänen dy't foet oan wâl setten op Ambon. Nei't se út [[Ternate]] ferdreaun wiene, waard it eilân, tegearre mei [[Timor]], in sintrum fan Portegeeske aktiviteiten yn 'e Molukken. De Portegezen waarden lykwols geregeldwei oanfallen troch lânseigen moslims oan 'e noardkust fan it eilân, benammen út [[Hitu]], dat hannels- en religieuze bannen hie mei wichtige havenstêden oan 'e noardkust fan [[Java]]. Yn 1521 stiften de Portegezen in hannelspost, mar pas yn 1580 krigen se dy freedsum yn besit. It slagge harren nea om 'e speserijehannel yn hannen te krijen. Ek mislearre harren besykjen om it gesach oer de [[Banda-eilannen]], it tichtby lizzende sintrum fan 'e [[nútmuskaat]]produksje, te fêstigjen. De kreoalske hannelstaal ''Portugis'' waard lykwols oant fier yn 'e 19e iuw praat. In soad famyljes hawwe noch altyd Portegeeske famyljenammen en sizze dat hja fan Portegeeske foarâlden ôfstamje. Foarbylden binne Muskita en De Fretes.
[[Ofbyld:Coat of Arms of Ambon (1930).svg|thumb|260px|Wapen fan Ambon yn 'e koloniale tiid]]
De Nederlanners ferdreaune de Portegezen yn 1605, doe't [[Steven van der Hagen]] it fort Victoria sûnder in skot te lossen ynnaam. Fan 1610 oant 1619 wie Ambon it haadkertier fan 'e [[Feriene Eastyndyske Kompanjy]] (FEK), oant de Nederlanners [[Jakarta|Batavia]], it hjoeddeiske [[Jakarta]], stiften.

Om 1615 hinne stiften de Ingelsen in delsetting yn Cambello op it eilân. Dy holden se oant 1623, doe't de Nederlanners de delsetting ferneatigen. Dêrby waarden de bewenners op grouwélige wize tamtearre. Yn 1654 twong [[Oliver Cromwell]], nei tal fan ûnderhannelingen om 'e nocht, de [[Republyk fan de Sân Feriene Nederlannen|Feriene Provinsjes]] om in bedrach fan 300.000 gûne te beteljen as skeafergoeding oan it neiteam fan 'e slachtoffers fan it saneamde [[Bloedbad fan Ambon]]. By dy regeling waard ek [[Manhattan]] belutsen. Yn 1673 skreau de dichter [[John Dryden]] syn trageedzje ''Amboyna; or the Cruelties of the Dutch to the English Merchants''.

Underwilens fêstige de FEK in monopoalje op 'e produksje fan [[krûdnagel]]s, dy't him konsintrearre op Ambon en in pear omlizzende eilannen. De Nederlânske maatregels soargen foar grutte ûnfrede ûnder de befolking. De islamityske steat Hitu, yn it noarden fan Ambon, fersette him dêr benammen fûl tsjin. It súdlike skiereilân Leitimur wie dêrfoaroer foar in grut part kristlik wurden en bleau benammen ûnder Jeropeeske ynfloed. Boppedat namen de autonome gûverneurs fan it [[Sultanaat Ternate]] yn Hoamoal, op it westlike part fan [[Seram]], oer it generaal in anty-Nederlânske hâlding oan. Dat alles late yn 'e 17e iuw ta in rige koloniale oarloggen. De lieder fan Hitu, Kakiali, late it ferset út syn bolwurk Wawani wei, mar waard yn 1643 troch in ferrieder fermoarde. Dêrnei waard Wawani bestoarme troch FEK-troepen en harren lokale bûnsmaten. In lêste ferdigening waard fierd troch Telukibesi, dy't mei 300 striders stânhold yn 'e heechlizzende en dreech tagonklike fêsting Kapahaha. Yn july 1646 fûnen de FEK-troepen lang om let in steil paad om de rots te beklimmen. Nei in fûle striid wisten hja Kapahaha te oermasterjen. De nederlaach en dea fan Telukibesi makken in ein oan it ferset op it eilân Ambon.

Yn 1651 briek lykwols in nij konflikt út, dêr't Hoamoal en ferskate omlizzende eilannen by belutsen wiene. Dat konflikt waard bekend as de Grutte Ambonoarloch. Hoewol't de opstannelingen help krigen fan [[Makassar|Makassaarske]] helptroepen, waard de opstân yn 1656 mei grutte ferliezen oan minskelibbens delslein troch de FEK-kommandant [[Arnold de Vlaming van Oudshoorn]]. 
[[Ofbyld:Old residence of the VOC-governor of Ambon, Indonesia.jpg|thumb|left|Residinsje fan 'e FEK-gûverneur op Ambon]]
Dêrnei holden de Nederlanners it koloniale bestjoer en de ekonomy yn stân, oant Jeropeeske konkurrinten op it toaniel ferskynden. Kristlike Ambonezen beklaaiden faak legere tsjerklike funksjes en tsjinnen as koloniale militêren yn ferskate dielen fan 'e arsjipel. De Britten, ûnder lieding fan admiraal [[Peter Rainier]], feroveren Ambon yn 1796, mar joegen it eilân by de [[Frede fan Amiens]] yn 1802 werom oan 'e Nederlanners. Yn 1810 feroveren se it op 'e nij, mar yn 1814 joegen se it op 'e nij wer oan 'e Nederlanners werom.

Ambon wie eartiids it wrâldsintrum fan 'e krûdnagelproduksje. Oant yn 'e 19e iuw ferbeaën de Nederlanners de tylt fan krûdnagelbeammen op alle oare eilannen ûnder harren bewâld, om it monopoalje foar Ambon feilich te stellen. 
[[Ofbyld:COLLECTIE TROPENMUSEUM Mensen komen uit de kerk op Ambon TMnr 60014187.jpg|thumb|260px|It útgean fan 'e tsjerke op Ambon]]
Under it Nederlânske koloniale bewâld wie de stêd Ambon de sit fan 'e Nederlânske resident en de militêre kommandant fan 'e Molukken. De stêd waard beskerme troch Fort Victoria. In ensyklopedy út 1902 beskreau Ambon as in skjinne stêd mei brede strjitten en in soad beplanting. De befolking wie ferdield yn twa klassen: 'frijboargers', of boargers, en 'negorijboargers', of doarpsbewenners. De earste groep bestie út minsken fan lânseigen komôf mei privileezjes dy't harren foarâlden troch de âlde FEK takend wiene. Njonken de Nederlanners wennen der ek in pear Arabieren, Sinezen en in pear Portegeeske kolonisten.

[[Ofbyld:Ambon.jpg|thumb|left|Earefjild Ambon]]
Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] wie de stêd Ambon it plak fan in wichtige Nederlânske militêre basis. Yn 1942 waard dy by de [[Slach om Ambon]] troch de Japanske keizerlike striidkrêften op 'e Alliearden ferovere. Nei de slach waarden by it [[Bloedbad fan Laha]] mear as 300 Australyske en Nederlânske kriichsfinzenen sûnder proses eksekutearre.

Yn it noarden, by Liang, lei in grut Japansk kriichsfinzenenkamp. Dêr sieten ûnder oaren Britske soldaten fan it 77e Heavy Anti-Aircraft Regiment, de 3rd King's Own Hussars en guon frijwilligers fan 'e [[Royal Air Force]] (RAF). Yn april 1943 kamen likernôch 1.000 man oan. Hja moasten twa dagen lang fan 'e stêd Ambon nei Liang marsjearje sûnder iten of drinken. De kriichsfinzenen bouden it kamp, mei dêryn ek in wetterlieding en krigen opdracht om lâns it strân in fleanfjild mei in start- en lâningsbaan oan te lizzen. Dêrfoar moasten se kokospalmen kappe, mar se besochten de bou safolle mooglik te sabotearjen. De omstannichheden wiene ferskriklik. In soad manlju stoaren oan sykten, honger en mishanneling troch de Japanners. Ek waard in soad finzenen blyn troch it wurk wêrby't se koraal ôfhouwe moasten.

=== Konflikten sûnt de ûnôfhinklikens ===
Yndoneezje waard yn 'e jierren 1945–1949 ûnôfhinklik. Troch etnyske en religieuze spanningen en it beslút fan presidint [[Sûkarno]] om fan Yndoneezje in ienheidssteat te meitsjen, waard Ambon it toaniel fan in opstân tsjin it Yndonezysk regear. Dy late yn 1950 ta de rebûlje fan 'e [[Republyk fan de Súd-Molukken]].

[[Ofbyld:Allen Pope.jpg|thumb|left|Allen Pope foar de rjochtbank yn Jakarta (1959)]] 
Yn april en maaie 1958, ûnder de [[Permesta]]-opstân yn Noard-[[Selebes]], stipen de [[Feriene Steaten]] de opstannelingen. Piloaten fan ''Civil Air Transport'', in yn [[Taiwan]] fêstige dekmantelorganisaasje fan 'e [[CIA]], bombardearren en besketten mei [[Douglas A-26 Invader|B-26 Invader]]-fleantugen ferskate kearen doelen op Ambon. Fan 27 april oant en mei 18 maaie waarden troch de CIA loftoanfallen útfierd op 'e stêd Ambon. Op 8 maaie 1958 bombardearre CIA-piloat [[Allen Pope]] ek de Yndonezyske loftmachtbasis by Liang, yn it noardeasten fan it eilân. Dêrby waard de start- en lâningsbaan skansearre en in [[Consolidated PBY Catalina]] ferneatige. Op 18 maaie 1958 foel Pope de stêd Ambon oan. De Yndonezyske piloat kaptein Ignatius Dewanto sette mei in [[North American P-51 Mustang|P-51 Mustang]] de efterfolging yn. Hy helle Pope yn doe't dy in Yndonezysk troepetransportskip westlik fan Ambon oanfoel. De B-26 fan Pope waard delsketten troch Dewanto en it loftdoelgeskut fan it skip. Pope en syn Yndonezyske radio-operator sprongen út it fleantúch en waarden finzen nommen. Dêrtroch kaam de stipe fan 'e [[CIA]] oan 'e Permesta-opstân oan it ljocht. It Amerikaanske regear fan presidint [[Dwight D. Eisenhower]] sette dy stipe stop en helle syn minsken en fleantugen werom.

Tusken 1999 en 2002 wie Ambon it sintrum fan religieuze konflikten yn 'e Molukken.

Yn 2007 waard de Amboneeske ynwenner Leonard Joni Sinay ta fyftjin jier finzenisstraf feroardiele foar heechferrie, nei't er mei oare aktivisten protestearre hie tsjin in besite fan presidint [[Susilo Bambang Yudhoyono]]. Dat protest bestie út in dûns en it hysjen fan 'e ferbeane regionale flagge. Sawol [[Human Rights Watch]] as [[Amnesty International]] rôpen op ta syn frijlitting. Amnesty International beskôge him as in [[gewissefinzene]].

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Ambon_Island?utm_source=chatgpt.com Ambon Island– Ingelske Wikipedy]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Ambon Island|Ambon}}
}}
[[Kategory:Eilân yn Yndoneezje]]
[[Kategory:Molukken]]</text>
      <sha1>6gkz5r1w85861olazgl9pmsmxk16xj8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243293</id>
      <parentid>1243241</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:18:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Konflikten sûnt de ûnôfhinklikens */ kt</comment>
      <origin>1243293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16348" sha1="t8nplp9r96b562xmmtcjswn5ut0sg30" xml:space="preserve">
{{Ynfoboks eilân
| namme                       = Ambon
| ôfbylding                   = Ambon and Lease Islands (Uliasers) en.png
| ôfbyldingsbreedte           =
| ôfbyldingstekst             =
| Lokaasje                    = [[Bandasee]]
| Eilannegroep                = [[Molukken]]
| Lân                         = [[Yndoneezje]]
| Bestjoerlike ienheid 1      = provinsje
| Namme bestjoerlike ienheid 1= [[Molukken (provinsje)|Molukken]]
| Bestjoerlike ienheid 2      = bestjoerlike ienheden
| Namme bestjoerlike ienheid 2= [[Ambon (stêd)|Ambon]] en [[Sintraal-Molukken]]
| Koördinaten                 =
| Haadstêd                    =
| Belangrike plakken          = [[Ambon (stêd)|Ambon]]
| Ynwennertal                 = 482.806 (skatting 2023)
| Maks. lingte                = 51 km
| Maks. breedte               =
| Oerflak                     = 743,37 km²
| Heechste punt               = Salahutu (1.225 m)
| Gebrûk                      =
| ôfbylding2                  =
| ôfbyldingstekst2            =
| mapname                     = Yndoneezje-reliëf
| lat_deg                     = 3
| lat_min                     = 40   
| lat_sec                     = 0
| lat_dir                     = S
| lon_deg                     = 128
| lon_min                     = 10
| lon_sec                     = 0
| lon_dir                     = E
| tekst by posysjekaart       = 
}}
'''Ambon''' is in [[eilân]] yn 'e [[Molukken]], dat ta [[Yndoneezje]] heart. It eilân hat in oerflak fan 743,37 km² en is bercheftich, wetterryk en fruchtber. Ambon bestiet út twa bestjoerlike gebieten: de stêd [[Ambon (stêd)|Ambon]] yn it suden en trije distrikten (''kecamatan'') fan it regintskip [[Sintraal-Molukken]] yn it noarden.

De wichtichste stêd en seehaven is Ambon, mei 347.288 ynwenners neffens de folkstelling fan 2020. De stêd is ek de haadstêd fan 'e provinsje [[Molukken (provinsje)|Molukken]]. De distrikten fan it regintskip Sintraal-Molukken op Ambon hiene neffens deselde folkstelling 128.069 ynwenners. Midden 2023 waarden dy oantallen rûsd op respektivelik 354.052 en 128.754, wat in totale befolking fan 482.806 foar it hiele eilân opsmiet.

Ambon hat in [[lofthaven]], de [[Pattimura-universiteit]] en de iepen universiteit ''Universitas Terbuka'', beide steatsuniversiteiten, en in tal partikuliere universiteiten, wêrûnder benammen de ''Universitas Darussalam'' (UNDAR) en de ''Universitas Kristen Indonesia Maluku'' (UKIM).

== Geografy ==
It eilân Ambon leit foar de súdwestkust fan it folle gruttere eilân [[Seram]]. It leit oan 'e noardkant fan 'e [[Bandasee]] en makket diel út fan in rige [[fulkanysk eilân|fulkanyske eilannen]].
[[Ofbyld:Merah Putih Bridge.jpg|thumb|left|Brêge oer de Ambonbaai]]
It eilân is 51 kilometer lang en hat in tige ûnregelmjittige foarm. Troch in grutte ynham, de [[Ambonbaai]], wurdt it hast midstwa dield. It súdeastlike, lytsere part foarmet in skiereilân dat Leitimur hjit. Dat is troch in smelle lânstripe ferbûn mei it gruttere noardlike part, Leihitu of Hitu.

De Ambonbaai rint sa'n 20 kilometer it eilân yn, mei de [[Ynternasjonale Lofthaven Pattimura]] oan 'e noardkust en de stêd Ambon oan 'e noardlike, eastlike en súdlike kant. De stêd Ambon beslacht it hiele skiereilân Leitimur, mei it sintrum oan 'e noardwestkust, mar ek it súdlike middendiel fan Leihitu. De stêd hat in smoute haven yn 'e Ambonbaai.

De heechste bergen, Wawani mei 1.100 meter en Salahutu mei 1.225 meter, hawwe waarmwetterboarnen en [[fumarole]]s. It binne [[fulkaan|fulkanen]], en de bergen fan 'e oanbuorjende [[Lease-eilannen]] binne útdôve fulkanen. [[Granyt]] en [[serpentynstien]] oerhearskje, mar de kusten fan 'e Ambonbaai besteane út [[kryt]] en hawwe grotten mei [[stalaktyt|stalaktiten]].

De ûnoantaaste gebieten fan it eilân Ambon binne mei tropysk [[reinwâld]] bedutsen, dat tegearre mei dat fan it oanbuorjende eilân Seram diel útmakket fan 'e ekoregio fan 'e [[reinwâlden fan Seram]]. Seram, Ambon en it grutste part fan 'e Molukken hearre ta [[Wallacea]], de groep Yndonezyske eilannen dy't troch djip wetter skieden binne fan sawol it [[Aazje|Aziatyske]] as it [[Austraalje|Australyske]] kontinint en dy't nea oer lân mei dy kontininten ferbûn west hawwe.

As gefolch fan dy isolaasje hat Ambon net folle lânseigen [[sûchdieren]]; fûgels binne talriker. It ferskaat oan ynsekten op it eilân is lykwols grut, benammen wat [[flinters]] oanbelanget. [[Seeskulpen]] wurde yn grutte oantallen sammele. Ek wurde skyldpoddeskylden eksportearre. De kust fan Ambon wurdt beskôge as in gebiet mei de measte marine biodiversiteit yn 'e [[Koraaltrijehoek]].

De befolking fan it eilân, dat yn it suden bestjoerd wurdt as ''Kota Ambon'' en yn it lanlike noarden as ''Kecamatan Leihitu'', ''Kecamatan Leihitu Barat'' en ''Kecamatan Salahutu'', bedroech neffens de folkstelling fan 2010 krekt gjin 441.000 minsken. Yn 2020 wie dat oantal oprûn ta mear as 475.000, en healwei 2023 mear as 482.800. Dêrby binne trije lytse, tinbefolke eilannen foar de noardwestkust meirekkene: Lain, Hatala en Ela.

== Geology ==
Ambon wurdt beynfloede troch de [[tektonyk]] dy't feroarsake wurdt troch it byinoar kommen fan 'e [[Pasifyske plaat]], de [[Yndo-Australyske plaat]] en de [[Euraziatyske plaat]].

It noardeastlike part fan 'e Bandasee wurdt dominearre troch de westlike beweging fan 'e Pasifyske plaat. Dat hat laat ta it ûntstean fan in grutte sône mei sydlings ferskowende brekken. Der binne ek oanwizingen foar it weromlûken fan 'e subdusearjende plaat yn 'e regio, wat sichtber is yn djippe [[Troch|seetroggen]]. Dy beweging komt ek ta utering yn ekstinsjonele brekken op Ambon.

Yn 'e baaien fan it eilân binne ferskate marine terrassen te sjen. Dy stypje de teoryen oer it omheechkommen fan 'e ierdkoarste yn 'e Bandasee as gefolch fan 'e [[subduksje]] fan 'e Yndo-Australyske plaat. De terrassen datearje út it lette [[Pleistoseen]] oant it [[Holoseen]] en wurde trochsnien troch it grutte tal brekken op it eilân. Dêrby binne se op guon plakken oant 100 meter fertikaal omheechkommen.

De terrassen, brekflakken en registrearre [[ierdskodding]]s litte sjen dat der noch altiten aktive brekbewegingen plakfine en wize derop dat it risiko op ierdskoddings op it eilân ek yn 'e takomst grut wêze sil.

== Demografy ==
[[Ofbyld:Ambon refugees, 1999.jpg|thumb|left|Amboneeske flechtlingen (1999)]]
De Amboneeske befolking is fan mingd Maleisk-Papoeaanske komôf. De ynwenners binne foar it grutste part [[Kristendom|kristlik]] of [[Islam|islamitysk]]. De meast prate taal op it eilân is it [[Ambonees (taal)|Amboneesk Maleisk]]. Dy taal ûntwikkele him as hannelstaal fan 'e sintrale Molukken en wurdt ek op oare plakken yn 'e Molukken as twadde taal praat. De âlde kreoalske hannelstaal ''Portugis'' is útstoarn. Yn en om 'e stêd Ambon binne in soad minsken twatalich en hja prate ek [[Yndonezysk]].

Op it eilân hawwe sterke religieuze spanningen west tusken moslims en kristenen. Der hawwe ek etnyske spanningen west tusken de lânseigen Amboneeske befolking en migranten fan oare eilannen.

== Skiednis ==
=== Koloniale tiid ===
[[Ofbyld:AMH-6402-NA Bird's eye view of Fort Victoria, Ambon.jpg|thumb|left|Fort Victoria]]
Yn 1512 wiene de Portegezen de earste Jeropeänen dy't foet oan wâl setten op Ambon. Nei't se út [[Ternate]] ferdreaun wiene, waard it eilân, tegearre mei [[Timor]], in sintrum fan Portegeeske aktiviteiten yn 'e Molukken. De Portegezen waarden lykwols geregeldwei oanfallen troch lânseigen moslims oan 'e noardkust fan it eilân, benammen út [[Hitu]], dat hannels- en religieuze bannen hie mei wichtige havenstêden oan 'e noardkust fan [[Java]]. Yn 1521 stiften de Portegezen in hannelspost, mar pas yn 1580 krigen se dy freedsum yn besit. It slagge harren nea om 'e speserijehannel yn hannen te krijen. Ek mislearre harren besykjen om it gesach oer de [[Banda-eilannen]], it tichtby lizzende sintrum fan 'e [[nútmuskaat]]produksje, te fêstigjen. De kreoalske hannelstaal ''Portugis'' waard lykwols oant fier yn 'e 19e iuw praat. In soad famyljes hawwe noch altyd Portegeeske famyljenammen en sizze dat hja fan Portegeeske foarâlden ôfstamje. Foarbylden binne Muskita en De Fretes.
[[Ofbyld:Coat of Arms of Ambon (1930).svg|thumb|260px|Wapen fan Ambon yn 'e koloniale tiid]]
De Nederlanners ferdreaune de Portegezen yn 1605, doe't [[Steven van der Hagen]] it fort Victoria sûnder in skot te lossen ynnaam. Fan 1610 oant 1619 wie Ambon it haadkertier fan 'e [[Feriene Eastyndyske Kompanjy]] (FEK), oant de Nederlanners [[Jakarta|Batavia]], it hjoeddeiske [[Jakarta]], stiften.

Om 1615 hinne stiften de Ingelsen in delsetting yn Cambello op it eilân. Dy holden se oant 1623, doe't de Nederlanners de delsetting ferneatigen. Dêrby waarden de bewenners op grouwélige wize tamtearre. Yn 1654 twong [[Oliver Cromwell]], nei tal fan ûnderhannelingen om 'e nocht, de [[Republyk fan de Sân Feriene Nederlannen|Feriene Provinsjes]] om in bedrach fan 300.000 gûne te beteljen as skeafergoeding oan it neiteam fan 'e slachtoffers fan it saneamde [[Bloedbad fan Ambon]]. By dy regeling waard ek [[Manhattan]] belutsen. Yn 1673 skreau de dichter [[John Dryden]] syn trageedzje ''Amboyna; or the Cruelties of the Dutch to the English Merchants''.

Underwilens fêstige de FEK in monopoalje op 'e produksje fan [[krûdnagel]]s, dy't him konsintrearre op Ambon en in pear omlizzende eilannen. De Nederlânske maatregels soargen foar grutte ûnfrede ûnder de befolking. De islamityske steat Hitu, yn it noarden fan Ambon, fersette him dêr benammen fûl tsjin. It súdlike skiereilân Leitimur wie dêrfoaroer foar in grut part kristlik wurden en bleau benammen ûnder Jeropeeske ynfloed. Boppedat namen de autonome gûverneurs fan it [[Sultanaat Ternate]] yn Hoamoal, op it westlike part fan [[Seram]], oer it generaal in anty-Nederlânske hâlding oan. Dat alles late yn 'e 17e iuw ta in rige koloniale oarloggen. De lieder fan Hitu, Kakiali, late it ferset út syn bolwurk Wawani wei, mar waard yn 1643 troch in ferrieder fermoarde. Dêrnei waard Wawani bestoarme troch FEK-troepen en harren lokale bûnsmaten. In lêste ferdigening waard fierd troch Telukibesi, dy't mei 300 striders stânhold yn 'e heechlizzende en dreech tagonklike fêsting Kapahaha. Yn july 1646 fûnen de FEK-troepen lang om let in steil paad om de rots te beklimmen. Nei in fûle striid wisten hja Kapahaha te oermasterjen. De nederlaach en dea fan Telukibesi makken in ein oan it ferset op it eilân Ambon.

Yn 1651 briek lykwols in nij konflikt út, dêr't Hoamoal en ferskate omlizzende eilannen by belutsen wiene. Dat konflikt waard bekend as de Grutte Ambonoarloch. Hoewol't de opstannelingen help krigen fan [[Makassar|Makassaarske]] helptroepen, waard de opstân yn 1656 mei grutte ferliezen oan minskelibbens delslein troch de FEK-kommandant [[Arnold de Vlaming van Oudshoorn]]. 
[[Ofbyld:Old residence of the VOC-governor of Ambon, Indonesia.jpg|thumb|left|Residinsje fan 'e FEK-gûverneur op Ambon]]
Dêrnei holden de Nederlanners it koloniale bestjoer en de ekonomy yn stân, oant Jeropeeske konkurrinten op it toaniel ferskynden. Kristlike Ambonezen beklaaiden faak legere tsjerklike funksjes en tsjinnen as koloniale militêren yn ferskate dielen fan 'e arsjipel. De Britten, ûnder lieding fan admiraal [[Peter Rainier]], feroveren Ambon yn 1796, mar joegen it eilân by de [[Frede fan Amiens]] yn 1802 werom oan 'e Nederlanners. Yn 1810 feroveren se it op 'e nij, mar yn 1814 joegen se it op 'e nij wer oan 'e Nederlanners werom.

Ambon wie eartiids it wrâldsintrum fan 'e krûdnagelproduksje. Oant yn 'e 19e iuw ferbeaën de Nederlanners de tylt fan krûdnagelbeammen op alle oare eilannen ûnder harren bewâld, om it monopoalje foar Ambon feilich te stellen. 
[[Ofbyld:COLLECTIE TROPENMUSEUM Mensen komen uit de kerk op Ambon TMnr 60014187.jpg|thumb|260px|It útgean fan 'e tsjerke op Ambon]]
Under it Nederlânske koloniale bewâld wie de stêd Ambon de sit fan 'e Nederlânske resident en de militêre kommandant fan 'e Molukken. De stêd waard beskerme troch Fort Victoria. In ensyklopedy út 1902 beskreau Ambon as in skjinne stêd mei brede strjitten en in soad beplanting. De befolking wie ferdield yn twa klassen: 'frijboargers', of boargers, en 'negorijboargers', of doarpsbewenners. De earste groep bestie út minsken fan lânseigen komôf mei privileezjes dy't harren foarâlden troch de âlde FEK takend wiene. Njonken de Nederlanners wennen der ek in pear Arabieren, Sinezen en in pear Portegeeske kolonisten.

[[Ofbyld:Ambon.jpg|thumb|left|Earefjild Ambon]]
Yn 'e [[Twadde Wrâldoarloch]] wie de stêd Ambon it plak fan in wichtige Nederlânske militêre basis. Yn 1942 waard dy by de [[Slach om Ambon]] troch de Japanske keizerlike striidkrêften op 'e Alliearden ferovere. Nei de slach waarden by it [[Bloedbad fan Laha]] mear as 300 Australyske en Nederlânske kriichsfinzenen sûnder proses eksekutearre.

Yn it noarden, by Liang, lei in grut Japansk kriichsfinzenenkamp. Dêr sieten ûnder oaren Britske soldaten fan it 77e Heavy Anti-Aircraft Regiment, de 3rd King's Own Hussars en guon frijwilligers fan 'e [[Royal Air Force]] (RAF). Yn april 1943 kamen likernôch 1.000 man oan. Hja moasten twa dagen lang fan 'e stêd Ambon nei Liang marsjearje sûnder iten of drinken. De kriichsfinzenen bouden it kamp, mei dêryn ek in wetterlieding en krigen opdracht om lâns it strân in fleanfjild mei in start- en lâningsbaan oan te lizzen. Dêrfoar moasten se kokospalmen kappe, mar se besochten de bou safolle mooglik te sabotearjen. De omstannichheden wiene ferskriklik. In soad manlju stoaren oan sykten, honger en mishanneling troch de Japanners. Ek waard in soad finzenen blyn troch it wurk wêrby't se koraal ôfhouwe moasten.

=== Konflikten sûnt de ûnôfhinklikens ===
Yndoneezje waard yn 'e jierren 1945–1949 ûnôfhinklik. Troch etnyske en religieuze spanningen en it beslút fan presidint [[Sûkarno]] om fan Yndoneezje in ienheidssteat te meitsjen, waard Ambon it toaniel fan in opstân tsjin it Yndonezysk regear. Dy late yn 1950 ta de rebûlje fan 'e [[Republyk fan de Súd-Molukken]].

[[Ofbyld:Allen Pope.jpg|thumb|left|Allen Pope foar de rjochtbank yn Jakarta (1959)]] 
Yn april en maaie 1958, ûnder de [[Permesta]]-opstân yn Noard-[[Selebes]], stipen de [[Feriene Steaten]] de opstannelingen. Piloaten fan ''Civil Air Transport'', in yn [[Taiwan]] fêstige dekmantelorganisaasje fan 'e [[CIA]], bombardearren en besketten mei [[Douglas A-26 Invader|B-26 Invader]]-fleantugen ferskate kearen doelen op Ambon. Fan 27 april oant en mei 18 maaie waarden troch de CIA loftoanfallen útfierd op 'e stêd Ambon. Op 8 maaie 1958 bombardearre CIA-piloat [[Allen Pope]] ek de Yndonezyske loftmachtbasis by Liang, yn it noardeasten fan it eilân. Dêrby waard de start- en lâningsbaan skansearre en in [[Consolidated PBY Catalina]] ferneatige. Op 18 maaie 1958 foel Pope de stêd Ambon oan. De Yndonezyske piloat kaptein Ignatius Dewanto sette mei in [[North American P-51 Mustang|P-51 Mustang]] de efterfolging yn. Hy helle Pope yn doe't dy in Yndonezysk troepetransportskip westlik fan Ambon oanfoel. De B-26 fan Pope waard delsketten troch Dewanto en it loftdoelgeskut fan it skip. Pope en syn Yndonezyske radio-operator sprongen út it fleantúch en waarden finzen nommen. Dêrtroch kaam de stipe fan 'e [[CIA]] oan 'e Permesta-opstân oan it ljocht. It Amerikaanske regear fan presidint [[Dwight D. Eisenhower]] sette dy stipe stop en helle syn minsken en fleantugen werom.

Tusken 1999 en 2002 wie Ambon it sintrum fan religieuze konflikten yn 'e Molukken.

Yn 2007 waard de Amboneeske ynwenner Leonard Joni Sinay ta fyftjin jier finzenisstraf feroardiele foar heechferrie, nei't er mei oare aktivisten protestearre hie tsjin in besite fan presidint [[Susilo Bambang Yudhoyono]]. Dat protest bestie út in dûns en it hysjen fan 'e ferbeane regionale flagge. Sawol [[Human Rights Watch]] as [[Amnesty International]] rôpen op ta syn frijlitting. Amnesty International beskôge him as in [[gewissefinzene]].

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Ambon_Island?utm_source=chatgpt.com Ambon Island– Ingelske Wikipedy]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Ambon Island|Ambon}}
}}
[[Kategory:Eilân yn Yndoneezje]]
[[Kategory:Eilân yn de Grutte Oseaan]]
[[Kategory:Molukken]]</text>
      <sha1>t8nplp9r96b562xmmtcjswn5ut0sg30</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>R.E.H. Westendorp Boerma</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194852</id>
    <revision>
      <id>1243242</id>
      <timestamp>2026-10-26T17:40:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Ynfoboks persoan algemien | ôfbylding                    =  | ôfbyldingstekst              =  | ôfbyldingsbreedte            =  | echte namme                  =  | oare namme(n)                =  | nasjonaliteit                = {{NEDnasj}} | berne                        = [[28 augustus]] [[1911]] | berteplak                    = [[Blije]] | stoarn                       = [[10 febrewaris]] [[1983]] (71 jier) | stjerplak                    = [[Grins (stêd)|Grins]] | et...&quot;</comment>
      <origin>1243242</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4934" sha1="n5966cyxlz6d7udmd5jwythfxmapyxb" xml:space="preserve">{{Ynfoboks persoan algemien
| ôfbylding                    = 
| ôfbyldingstekst              = 
| ôfbyldingsbreedte            = 
| echte namme                  = 
| oare namme(n)                = 
| nasjonaliteit                = {{NEDnasj}}
| berne                        = [[28 augustus]] [[1911]]
| berteplak                    = [[Blije]]
| stoarn                       = [[10 febrewaris]] [[1983]] (71 jier)
| stjerplak                    = [[Grins (stêd)|Grins]]
| etnisiteit                   = 
| regionale identiteit         = 
| berop/amt                    = latinist en [[heechlearaar]]
| aktyf as                     = 
| jierren aktyf                = 
| reden bekendheid             = 
| bekendste wurk(en)           = 
| prizen                       = 
| webside                      = 
}}
'''Roelf Everhard Herman Westendorp Boerma''' ([[Blije]], [[28 augustus]] [[1911]] – [[Grins (stêd)|Grins]], [[10 febrewaris]] [[1983]]), &lt;ref&gt; [https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?coll=ddd&amp;identifier=KBNRC01:000027921:mpeg21:p012 Deaberjocht.] 
NRC Handelsblad 14-02-1983 &lt;/ref&gt; broer fan de histoarikus [[J.J. Westendorp Boerma]], wie in Nederlânske latinist en [[heechlearaar]] [[Latyn]] oan de [[Ryksuniversiteit Grins]] fan 1955 oant 1976.

== Karriêre ==
R.E.H. Westendorp Boerma studearre Klassike Talen en Letterkunde yn [[Grins (stêd)|Grins]]. Fan 1939 oant 1940 joech er les oan it Praedinius Gymnasium yn Grins; yn de [[Twadde Wrâldoarloch]] joech er les oan it Gymnasium Celeanum yn [[Swol]]; en dêrnei (fan 1946 oant 1955) gie er werom nei it Praedinius Gymnasium yn Grins. Yn 1955 waard er beneamd ta heechlearaar Latyn yn Grins, as opfolger fan Pieter-Jan Enk – by wa't er yn 1949 promovearre wie op in proefskrift oer de ''Catalepton''-gedichten, in samling fan achttjin koarte, epigram-eftige fersen dy't foar in part faak oan [[Fergilius]] taskreaun wurde en opnommen binne yn de saneamde ''Appendix Vergiliana''. Fjirtjin jier letter publisearre er in ferfolch op dit wurk.&lt;ref&gt;''Westendorp Boerma's commentary is a monument of patient industry and sincere search for the truth'' ('It kommentaar fan Westendorp Boerma is in monumint fan geduldige warberens en in oprjochte syktocht nei de wierheid'). John Richmond oer it proefskrift fan Westendorp Boerma en it ferfolch dêrop, yn: ''Aufstieg und Niedergang der römischen Welt'', II, 31, 2, s. 1142.&lt;/ref&gt; Yn de lêste jierren fan syn libben wurke er mei oan de ''Groningen Commentaries on Apuleius'', in projekt dat resultearre yn in meardielige, fan kommentaar foarsjoene edysje fan de ''Metamorphoses'' fan [[Lucius Apuleius Madaurensis|Apuleius]].

== Publikaasjes &lt;small&gt; (kar-út) &lt;/small&gt; ==
* 1949: ''P. Vergili Maronis libellus qui inscribitur Catalepton''. Tekst mei in foarwurd en wiidweidich kommentaar (yn it Latyn) op it ''Catalepton'', in wurk taskreaun oan Vergilius. Diel ien. Doktoraal proefskrift.
* 1955: ''Vergilius''. Inaugurele lêzing levere by it oannimmen fan de funksje fan heechlearaar oan de Ryksuniversiteit Grins.
* 1963: ''P. Vergili Maronis libellus qui inscribitur Catalepton''. Diel twa, in fuortsetting fan it proefskrift.
* 1958: &quot;Vergilius's skuld oan Catullus,&quot; yn: ''Acta Classica'', Vol. 1 (1958), s. 51–63.
* 1959: Skoalútjefte fan Plautus syn ''Menaechmi''. Latynske tekst mei in ynlieding en oantekeningen (yn it Nederlânsk).
* 1970: Skoalútjefte fan Vergilius syn ''Aeneis'' [Aeneis].&lt;ref&gt;Seisde edysje, basearre op de oarspronklike edysje fan J. van der Vliet en Jakob Mehler.&lt;/ref&gt; Diel ien, boeken I–VI. Latynske tekst mei in ynlieding en oantekeningen (yn it Nederlânsk).
* 1971: ''Où en est aujourd'hui l'énigme de l'Appendix Vergiliana?'' yn: Henry Bardon en Raoul Verdière (red.), ''Vergiliana: Recherches sur Virgile'', Roma Aeterna 3, s. 386–421.
* 1972: Skoalútjefte fan Plautus' ''Aulularia''. Latynske tekst mei in ynlieding en oantekeningen (yn it Nederlânsk).
* 1973: Skoalútjefte fan Virgil's ''Aeneid'' [Aeneis]. Twadde diel, boeken VII-XII. Latynske tekst mei (Nederlânske) oantekeningen.
* 1977: Apuleius: ''Metamorphoses'' Boek IV, 1-27. Tekst, ynlieding en taljochting. (Tegearre mei B.L. Hijmans, R. Th. van der Paardt, E.R. Smits en A.G. Westerbrink.).
* 1981: Apuleius: ''Metamorphoses'' Boeken VI, 25-32 en VII. Tekst, ynlieding en kommentaar. (Tegearre mei B.L. Hijmans, R. Th. van der Paardt, V. Schmidt en A.G. Westerbrink.).
* 1985: Apuleius: ''Metamorphoses'' Boek VIII. Tekst, ynlieding en kommentaar. (Tegearre mei B.L. Hijmans, R.Th. van der Paardt, V. Schmidt, V.C. Settels, B. Wesseling en A.G. Westerbrink.).

{{Boarnen|boarnefernijing=
{{Reflist}}
}}

{{DEFAULTSORT:Westendorp Boerma, Roelf Everhard Herman}}
[[Kategory:Heechlearaar oan de Ryksuniversiteit Grins]]
[[Kategory:Nederlânsk klassikus]]
[[Kategory:Nederlânsk publisist]]
[[Kategory:Persoan berne yn Blije]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1911]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1983]]</text>
      <sha1>n5966cyxlz6d7udmd5jwythfxmapyxb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243294</id>
      <parentid>1243242</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:19:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Publikaasjes  (kar-út)  */ kt</comment>
      <origin>1243294</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4972" sha1="pqs1mbwkofmxoxq7tq0thofg8vyfw08" xml:space="preserve">{{Ynfoboks persoan algemien
| ôfbylding                    = 
| ôfbyldingstekst              = 
| ôfbyldingsbreedte            = 
| echte namme                  = 
| oare namme(n)                = 
| nasjonaliteit                = {{NEDnasj}}
| berne                        = [[28 augustus]] [[1911]]
| berteplak                    = [[Blije]]
| stoarn                       = [[10 febrewaris]] [[1983]] (71 jier)
| stjerplak                    = [[Grins (stêd)|Grins]]
| etnisiteit                   = 
| regionale identiteit         = 
| berop/amt                    = latinist en [[heechlearaar]]
| aktyf as                     = 
| jierren aktyf                = 
| reden bekendheid             = 
| bekendste wurk(en)           = 
| prizen                       = 
| webside                      = 
}}
'''Roelf Everhard Herman Westendorp Boerma''' ([[Blije]], [[28 augustus]] [[1911]] – [[Grins (stêd)|Grins]], [[10 febrewaris]] [[1983]]), &lt;ref&gt; [https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?coll=ddd&amp;identifier=KBNRC01:000027921:mpeg21:p012 Deaberjocht.] 
NRC Handelsblad 14-02-1983 &lt;/ref&gt; broer fan de histoarikus [[J.J. Westendorp Boerma]], wie in Nederlânske latinist en [[heechlearaar]] [[Latyn]] oan de [[Ryksuniversiteit Grins]] fan 1955 oant 1976.

== Karriêre ==
R.E.H. Westendorp Boerma studearre Klassike Talen en Letterkunde yn [[Grins (stêd)|Grins]]. Fan 1939 oant 1940 joech er les oan it Praedinius Gymnasium yn Grins; yn de [[Twadde Wrâldoarloch]] joech er les oan it Gymnasium Celeanum yn [[Swol]]; en dêrnei (fan 1946 oant 1955) gie er werom nei it Praedinius Gymnasium yn Grins. Yn 1955 waard er beneamd ta heechlearaar Latyn yn Grins, as opfolger fan Pieter-Jan Enk – by wa't er yn 1949 promovearre wie op in proefskrift oer de ''Catalepton''-gedichten, in samling fan achttjin koarte, epigram-eftige fersen dy't foar in part faak oan [[Fergilius]] taskreaun wurde en opnommen binne yn de saneamde ''Appendix Vergiliana''. Fjirtjin jier letter publisearre er in ferfolch op dit wurk.&lt;ref&gt;''Westendorp Boerma's commentary is a monument of patient industry and sincere search for the truth'' ('It kommentaar fan Westendorp Boerma is in monumint fan geduldige warberens en in oprjochte syktocht nei de wierheid'). John Richmond oer it proefskrift fan Westendorp Boerma en it ferfolch dêrop, yn: ''Aufstieg und Niedergang der römischen Welt'', II, 31, 2, s. 1142.&lt;/ref&gt; Yn de lêste jierren fan syn libben wurke er mei oan de ''Groningen Commentaries on Apuleius'', in projekt dat resultearre yn in meardielige, fan kommentaar foarsjoene edysje fan de ''Metamorphoses'' fan [[Lucius Apuleius Madaurensis|Apuleius]].

== Publikaasjes &lt;small&gt; (kar-út) &lt;/small&gt; ==
* 1949: ''P. Vergili Maronis libellus qui inscribitur Catalepton''. Tekst mei in foarwurd en wiidweidich kommentaar (yn it Latyn) op it ''Catalepton'', in wurk taskreaun oan Vergilius. Diel ien. Doktoraal proefskrift.
* 1955: ''Vergilius''. Inaugurele lêzing levere by it oannimmen fan de funksje fan heechlearaar oan de Ryksuniversiteit Grins.
* 1963: ''P. Vergili Maronis libellus qui inscribitur Catalepton''. Diel twa, in fuortsetting fan it proefskrift.
* 1958: &quot;Vergilius's skuld oan Catullus,&quot; yn: ''Acta Classica'', Vol. 1 (1958), s. 51–63.
* 1959: Skoalútjefte fan Plautus syn ''Menaechmi''. Latynske tekst mei in ynlieding en oantekeningen (yn it Nederlânsk).
* 1970: Skoalútjefte fan Vergilius syn ''Aeneis'' [Aeneis].&lt;ref&gt;Seisde edysje, basearre op de oarspronklike edysje fan J. van der Vliet en Jakob Mehler.&lt;/ref&gt; Diel ien, boeken I–VI. Latynske tekst mei in ynlieding en oantekeningen (yn it Nederlânsk).
* 1971: ''Où en est aujourd'hui l'énigme de l'Appendix Vergiliana?'' yn: Henry Bardon en Raoul Verdière (red.), ''Vergiliana: Recherches sur Virgile'', Roma Aeterna 3, s. 386–421.
* 1972: Skoalútjefte fan Plautus' ''Aulularia''. Latynske tekst mei in ynlieding en oantekeningen (yn it Nederlânsk).
* 1973: Skoalútjefte fan Virgil's ''Aeneid'' [Aeneis]. Twadde diel, boeken VII-XII. Latynske tekst mei (Nederlânske) oantekeningen.
* 1977: Apuleius: ''Metamorphoses'' Boek IV, 1-27. Tekst, ynlieding en taljochting. (Tegearre mei B.L. Hijmans, R. Th. van der Paardt, E.R. Smits en A.G. Westerbrink.).
* 1981: Apuleius: ''Metamorphoses'' Boeken VI, 25-32 en VII. Tekst, ynlieding en kommentaar. (Tegearre mei B.L. Hijmans, R. Th. van der Paardt, V. Schmidt en A.G. Westerbrink.).
* 1985: Apuleius: ''Metamorphoses'' Boek VIII. Tekst, ynlieding en kommentaar. (Tegearre mei B.L. Hijmans, R.Th. van der Paardt, V. Schmidt, V.C. Settels, B. Wesseling en A.G. Westerbrink.).

{{Boarnen|boarnefernijing=
{{Reflist}}
}}

{{DEFAULTSORT:Westendorp Boerma, Roelf Everhard Herman}}
[[Kategory:Heechlearaar oan de Ryksuniversiteit Grins]]
[[Kategory:Nederlânsk klassikus]]
[[Kategory:Nederlânsk heechlearaar]]
[[Kategory:Nederlânsk publisist]]
[[Kategory:Persoan berne yn Blije]]
[[Kategory:Persoan berne yn 1911]]
[[Kategory:Persoan stoarn yn 1983]]</text>
      <sha1>pqs1mbwkofmxoxq7tq0thofg8vyfw08</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>J.J. Westendorp Boerma</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194853</id>
    <redirect title="Jacobus Johannes Westendorp Boerma" />
    <revision>
      <id>1243245</id>
      <timestamp>2026-10-26T17:52:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Drewes</username>
        <id>2754</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Jacobus Johannes Westendorp Boerma]]</comment>
      <origin>1243245</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="48" sha1="5g60fky092hw21tcnzhkfexpsjouz8u" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Jacobus Johannes Westendorp Boerma]]</text>
      <sha1>5g60fky092hw21tcnzhkfexpsjouz8u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Reade loary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194854</id>
    <revision>
      <id>1243246</id>
      <timestamp>2026-10-26T17:55:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = reade loary |Ofbyld   = [[Ofbyld:Dhanu Redbird (cropped).jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme= Trichoglossus borneus |Beskriuwer, jier= (Carolus...&quot;</comment>
      <origin>1243246</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3919" sha1="2ko1wt8tuu7mag9yf77hn8f37nxjryb" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = reade loary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Dhanu Redbird (cropped).jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus borneus
|Beskriuwer, jier= ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758)
|IUCN-status= [[IUCN-status]]: [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''reade loary''' (''Trichoglossus borneus'', ek bekend as ''Eos bornea'') is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld|pappegaaien fan 'e Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte komt yn it wyld op 'e súdlike [[Molukken]] yn [[Yndoneezje]] foar.

== Ferskining ==
[[Ofbyld:Eos bornea -Taronga Zoo, Sydney, Australia-8a (1).jpg|thumb|left|Fûgel yn Taronga Zoo, Sydney]] 
De reade loary is likernôch 31 sm lang. It is in opfallende pappegaai mei in foar it grutste part helderread fearrekleed. De slachpinnen binne foar in part swart en de wjukken hawwe blauwe tekeningen. De sturt is read mei donkere fearpunten en oan 'e ûnderkant doffer read.

De snaffel is oranje, de eachring en de poaten binne donker blau-swart. Mantsjes en wyfkes lykje wat fearrekleed oanbelanget sterk opinoar.

Jonge fûgels hawwe in doffer fearrekleed, brune irissen en in brunige snaffel.

== Fersprieding en taksonomy ==
De reade loary is lânseigen op 'e súdlike [[Molukken]]. Der wurde twa [[ûndersoarte|ûndersoarten]] ûnderskieden:

* ''Trichoglossus borneus borneus'' – komt foar op ûnder oaren [[Seram]], [[Ambon (eilân)|Ambon]], [[Haruku]], [[Saparua]], de [[Banda-eilannen]] en de [[Kai-eilannen]]
* ''Trichoglossus borneus cyanonothus'' – komt foar op [[Buru]]

De soarte waard yn 1758 troch [[Carolus Linnaeus]] beskreaun ûnder de namme ''Psittacus borneus''. Yn in soad [[taksonomy]]ske yndielingen wurdt de soarte by it skaai ''Eos'' pleatst, ûnder de namme ''Eos bornea''. De yndieling fan Avilist 2025 sette de soarte lykwols by ''Trichoglossus''.

== Libbenswize ==
De reade loary libbet yn tropyske bosken en oare gebieten mei beammen en strûken. Lykas oare loarys yt de fûgel benammen nektar, blommen en fruchten. De tonge hat boarsteleftige úteinen dy't it opnimmen fan nektar makliker meitsje.

De fûgels wurde geregeldwei yn pearkes of groepen waarnommen.

== Status en bedrigings ==
De reade loary wurdt troch de [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) op 'e [[Reade List]] klassifisearre as '[[net bedrige]]' (''Least Concern'', LC). De populaasje wurdt lykwols as ôfnimmend beskôge.&lt;ref&gt;[https://doi.org/10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22684509A131914146.en IUCN Red List – Red Lory]&lt;/ref&gt;

== Namme ==
De Fryske namme reade loary ferwiist nei it hast hielendal reade fearrekleed fan 'e fûgel. De wittenskiplike soartenamme ''borneus'' ferwiist nei [[Borneo]], hoewol't de soarte dêr net fan natuere foarkomt. De oarspronklike oantsjutting fan it fynplak wie in fersin.

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/red-lory-eos-bornea Birdlife, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=1A4139ABC2A98BC3 Avibase, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]
* [https://ebird.org/species/redlor1?continue eBird, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/redlor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 26 oktober 2026]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Eos bornea|Reade loary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Reade loary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]</text>
      <sha1>2ko1wt8tuu7mag9yf77hn8f37nxjryb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Hiertongloary</title>
    <ns>14</ns>
    <id>194855</id>
    <revision>
      <id>1243247</id>
      <timestamp>2026-10-26T17:56:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Commonscat|Trichoglossus|''Trichoglossus''}} [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Pappegaai fan de Alde Wrâld]]&quot;</comment>
      <origin>1243247</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="113" sha1="qtzk4897qmgiqz1hofwj2g8azthcgyc" xml:space="preserve">{{Commonscat|Trichoglossus|''Trichoglossus''}}
[[Kategory:Fûgelskaai]]
[[Kategory:Pappegaai fan de Alde Wrâld]]</text>
      <sha1>qtzk4897qmgiqz1hofwj2g8azthcgyc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Timorreinbôgeloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194856</id>
    <revision>
      <id>1243249</id>
      <timestamp>2026-10-26T18:27:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = Timorreinbôgeloary |Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus (haematodus) capistratus -Denver Zoo, Colorado, USA-8a.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme=...&quot;</comment>
      <origin>1243249</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4487" sha1="27qpd8puvz34o6c1u7bly25k8ljt2ap" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = Timorreinbôgeloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus (haematodus) capistratus -Denver Zoo, Colorado, USA-8a.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus capistratus
|Beskriuwer, jier= ([[Johann Matthäus Bechstein|Bechstein]], 1811)
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''Timorreinbôgeloary''' (''Trichoglossus capistratus''), ek bekend as '''bloedplakloary''', is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte komt foar op 'e eastlike [[Lytse Sûnda-eilannen]] yn [[Yndoneezje]] en [[East-Timor]].

== Ferskining ==
De 26 oant 27 sm lange Timorreinbôgeloary is in opfallend kleurige pappegaai mei in lange sturt. De haadkleur is grien. De foarholle, wangen en it kin binne donkerblau mei fioletblauwe skachtstreken. Boppe it each binne de fearren donkergrien mei ljochtere griene streken. De kiel en de eachstreek binne donkergrien. De bân yn 'e nekke is giel. De fearren fan it boarst binne oranje mei giele seamen en geane foar in part oer yn giel. De búk is grien en de flanken binne donkergrien mei in soad giel. Under de wjukken binne de fearren oranje en giel. De sturt is oan 'e boppekant grien en oan 'e ûnderkant oliifgiel. De smelle eachring is griisswart, de iris readbrún, de snaffel oranjeread en de poaten binne griis.

Jonge fûgels hawwe in brune snaffel en binne doffer fan kleur as folwoeksen eksimplaren.

== Fersprieding en taksonomy ==
De Timorreinbôgeloary komt foar op 'e eastlike Lytse Sûnda-eilannen. Der wurde trije [[ûndersoarte|ûndersoarten]] erkend:&lt;ref&gt;[https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]&lt;/ref&gt;

* ''Trichoglossus capistratus fortis'' – [[Sûmba]]
* ''Trichoglossus capistratus capistratus'' – [[Timor]]
* ''Trichoglossus capistratus flavotectus'' – [[Wetar]] en [[Romang]]

De soarte waard yn 1811 wittenskiplik beskreaun troch de Dútske natuerûndersiker [[Johann Matthäus Bechstein]], oarspronklik ûnder de namme ''Psittacus capistratus''.

De Timorreinbôgeloary waard earder beskôge as in ûndersoarte fan 'e ''[[Trichoglossus haematodus]]'', mar wurdt tsjintwurdich yn 'e measte taksonomyske yndielingen as in selsstannige soarte erkend.

== Libbenswize ==
De Timorreinbôgeloary libbet yn ferskate soarten bosken yn it leechlân. De fûgels wurde meast yn pearkes of lytse groepen waarnommen.

Lykas oare loarys yt de soarte ûnder oare nektar, blommen en fruchten. De boarsteleftige úteinen fan 'e tonge helpe by it opnimmen fan nektar út blommen.

== Status en bedrigings ==
De Timorreinbôgeloary hat in relatyf beheind ferspriedingsgebiet en de populaasje nimt nei alle gedachten ôf. Dochs wurdt de soarte troch de [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) op 'e [[Reade List]] klassifisearre as [[net bedrige]] (''Least Concern'', LC).&lt;ref&gt;[https://www.iucnredlist.org/ IUCN Red List]&lt;/ref&gt;

== Namme ==
De Fryske namme ''Timorreinbôgeloary'' ferwiist nei it eilân [[Timor]], dêr't de soarte foarkomt, en nei it opfallend kleurrike fearrekleed. De Nederlânske namme is ''Timorregenbooglori'', wylst de soarte yn it Ingelsk ''Marigold Lorikeet'' neamd wurdt.

{{Boarnen|boarnefernijing=
* Papegaaien en Parkieten, Handboek en naslagwerk deel II, Adri van Kooten, ISBN 978-90-5821-636-6, side 512
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/marigold-lorikeet-trichoglossus-capistratus Birdlife, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=F96C216E99C18EBE Avibase, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/railor2 eBird, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/railor2/cur/introduction Birds of the World, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Trichoglossus capistratus|Timorreinbôgeloary }}
}}
{{DEFAULTSORT:Timorreinbogeloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn East-Timor]]</text>
      <sha1>27qpd8puvz34o6c1u7bly25k8ljt2ap</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus capistratus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194857</id>
    <redirect title="Timorreinbôgeloary" />
    <revision>
      <id>1243250</id>
      <timestamp>2026-10-26T18:28:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Timorreinbôgeloary]]</comment>
      <origin>1243250</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33" sha1="0kcjrvi383unq8vdfpvgef6zp4ltbt5" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Timorreinbôgeloary]]</text>
      <sha1>0kcjrvi383unq8vdfpvgef6zp4ltbt5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Skobloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194859</id>
    <revision>
      <id>1243252</id>
      <timestamp>2026-10-26T19:13:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = skobloary |Ofbyld   = [[Ofbyld:Lori žlutoskvrnný – Scaly-breasted lorikeet – Trichoglossus chlorolepidotus (Prague Zoo) 01.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wi...&quot;</comment>
      <origin>1243252</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7409" sha1="f6wyeqm3ooa9ztysukmaoqw8piw20rt" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = skobloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Lori žlutoskvrnný – Scaly-breasted lorikeet – Trichoglossus chlorolepidotus (Prague Zoo) 01.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus chlorolepidotus
|Beskriuwer, jier= ([[Heinrich Kuhl|Kuhl]], 1820)
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''skobloary''' (''Trichoglossus chlorolepidotus'') is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte is [[endemysk]] foar eastlik [[Austraalje]], dêr't er yn bosken, parken en tunen foarkomt. De Fryske namme ferwiist nei de giele boarstfearren mei brede griene rânen, dy't it fearrekleed in skobbich uterlik jouwe.

== Ferskining ==
De skobloary is likernôch 23 sm lang. It fearrekleed is foar it grutste part grien. De krún en de sydkanten fan 'e kop binne smaragdgrien mei in lichte blauwe tint. De fearren op 'e efterkant fan 'e nekke, de kiel en it boarst binne giel mei brede griene rânen. Dêrtroch ûntstiet in patroan dat op skobben liket.

De sturt is grien mei oranjereade tekeningen oan 'e basis fan 'e bûtenste sturtfearren. De ûnderste flanken, de fearren om 'e poaten (de 'broek') en de ûndersturtdekfearren binne grien mei opfallende giele tekeningen. De ûnderwjukdekfearren binne oranjeread.

De eagen binne oranjeread, de snaffel is donker koraalread en de poaten binne ornaris griisbrún.

Mantsjes en wyfkes lykje sterk opinoar. Jonge fûgels hawwe in koartere sturt, ljochtbrune oant swarte eagen en in brune of oranjekleurige snaffel mei giele of brune plakjes.

== Fersprieding en taksonomy ==
De skobloary komt foar yn eastlik [[Austraalje]], fan [[Bamaga]] yn it uterste noarden fan [[Queenslân]] oant de krite [[Illawarra]] oan 'e súdkust fan [[Nij-Súd-Wales]]. De soarte komt ek foar op guon eilannen foar de kust.

De fûgels libje benammen op 'e kustflakten en yn it oanswettende heuvellân. Sa út en troch wurde se ek by wetterrinnen westlik fan it [[Grutte Skiedingsberchtme]] waarnommen. Yn it noarden binne se talryk en bliuwe se meast yn itselde gebiet. Yn it suden komme se minder foar en ferpleatse se har faker op syk nei iten.

De skobloary jout de foarkar oan iepen, tin begroeide bosken en strûkgebieten mei ûnder oare ''[[Melaleuca]]''. De soarte wurdt ek geregeldwei yn tunen en parken oantroffen.

De skobloary waard yn 1820 foar it earst wittenskiplik beskreaun troch de [[Dútslân|Dútske]] [[soölooch]] [[Heinrich Kuhl]], ûnder de namme ''Psittacus chlorolepidotus''. Tsjintwurdich wurdt de soarte yndield by it skaai ''Trichoglossus''.

De soarte wurdt as [[monotypysk]] beskôge: der wurde gjin [[ûndersoarte|ûndersoarten]] erkend.&lt;ref&gt;[https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]&lt;/ref&gt;

== Libbenswize ==
=== Gedrach en lûd ===
[[Ofbyld:AndrewMercerIMG 9709 Scaly breasted lorikeet.jpg|thumb|left|Fûgel yn Brisbane, Austraalje]]
Troch it foar it grutste part griene fearrekleed falt de skobloary net in soad op tusken de blêden fan beammen. De fûgel is bytiden dêrom dreech waar te nimmen, sels as er flakby oan it foerazjearjen is. De donkerreade snaffel kin dan it earste wêze dat opfalt.

Skobloarys wurde meast yn lytse groepen sjoen. Se foarmje ek mingde groepen mei [[reinbôgeloary]]s.

De skobloary fljocht rap en yn in rjochte line. Under it fleanen binne de snelle wjukslaggen te hearren. De fûgels meitsje in soad leven mei skelle, hege gjalpen en kwetterjende lûden. De kontaktrop ûnder it fleanen is in metaalklinkende, rôljende gjalp. By it foerazjearjen litte se skelle, kwetterjende lûden hearre, wylst se yn rêst sêfter tsjirpe.

=== Iten ===
[[Ofbyld:Lori žlutoskvrnný – Scaly-breasted lorikeet – Trichoglossus chlorolepidotus (Prague Zoo) 03.jpg|thumb|260px|Skobloary yn 'e dieretún fan Praach]]
De skobloary yt benammen [[nektar]] en [[blommemoal]], mar ek blommen, beien, oare fruchten, ynsekten en ynsektelarven. De fûgel hat in boarsteleftige tonge dy't oanpast is oan it opnimmen fan nektar.

In wichtige fiedselboarne is de nektar fan bloeiende beammen, ûnder oare fan ''[[Melaleuca quinquenervia]]''.

Skobloarys komme ek op ferboude fruchten ôf en kinne dêrtroch skea yn hôven feroarsaakje. Se sykje fierders wol iten op fjilden mei [[sorghum]] en [[stynske weet]].

=== Fuortplanting ===
De skobloary kin yn hast alle moannen fan it jier briede, útsein yn maart en april. Yn it súdlike part fan it ferspriedingsgebiet falt de wichtichste briedtiid tusken augustus en jannewaris.
[[Ofbyld:Scaly Breasted Parrots 3 (16572037564).jpg|thumb|left|Fleanende fûgel]]
De fûgels meitsje harren nêst yn beamholtes, ornaris heech boppe de grûn. Op 'e boaiem fan 'e nêstholte leit in laach houtmoal.

It wyfke leit meast twa aaien, mar somtiden trije. De aaien binne wyt, ovaal en likernôch 26 by 20 mm grut. It brieden duorret likernôch 25 dagen. It mantsje komt wol yn 'e nêstholte, mar liket net mei te brieden.

Beide âlden fuorje de jongen. Dy ferlitte it nêst seis oant acht wiken nei it útkommen.

== Status en bedrigings ==
De skobloary hat in grut ferspriedingsgebiet en komt yn in grut part fan eastlik Austraalje frij algemien foar. De wrâldpopulaasje is net krekt bekend, mar wurdt as stabyl beskôge.

De [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) klassifisearret de soarte op 'e [[Reade List]] as [[net bedrige]] (''Least Concern'', LC).&lt;ref&gt;[https://doi.org/10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22684567A132055702.en IUCN Red List – ''Trichoglossus chlorolepidotus'']&lt;/ref&gt;

== Ferhâlding ta de minske ==
De skobloary wurdt ek as koaifûgel holden. De soarte past him frij goed oan it libben yn finzenskip oan en stiet bekend as boartlik en meast rêstich, hoewol't de fûgels ek agressyf wêze kinne.

Yn Austraalje is in blauwe kleurfariant fokt, mei donkerblauwe fearren en wite tekeningen op it boarst.

== Namme ==
De Fryske namme 'skobloary' ferwiist nei it skobbige patroan op it boarst en yn 'e nekke. De wittenskiplike soartenamme ''chlorolepidotus'' is ôflaat fan 'e Aldgrykske wurden ''khlōros'' ('grien' of 'giel') en ''lepidōtos'' ('mei skobben bedutsen').

{{Boarnen|boarnefernijing=
* Papegaaien en Parkieten, Handboek en naslagwerk deel II, Adri van Kooten, ISBN 978-90-5821-636-6
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/scaly-breasted-lorikeet-trichoglossus-chlorolepidotus BirdLife, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/scblor1?siteLanguage=nl eBird, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/scblor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Purple-naped_lory Purple-naped lory – Ingelske Wikipedy]
* [https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=4B0E14DBE6160C12 Avibase, oproppen 26 oktober 2026]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Trichoglossus chlorolepidotus|Skobloary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Skobloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Austraalje]]</text>
      <sha1>f6wyeqm3ooa9ztysukmaoqw8piw20rt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus chlorolepidotus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194860</id>
    <redirect title="Skobloary" />
    <revision>
      <id>1243253</id>
      <timestamp>2026-10-26T19:13:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Skobloary]]</comment>
      <origin>1243253</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23" sha1="lbk0bdn9b45mjuovwtor666833popbh" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Skobloary]]</text>
      <sha1>lbk0bdn9b45mjuovwtor666833popbh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ucayali (regio)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194861</id>
    <revision>
      <id>1243258</id>
      <timestamp>2026-10-26T20:56:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Ynfoboks regio fan Perû | namme                 = Ucayali | ôfbylding            = Peru - Ucayali Department (locator map).svg | ôfbyldingstekst      = Lokaasje fan de regio yn Perû | flagge               = Bandera de Ucayali.svg | wapen                = Escudo Región Ucayali.svg | haadplak             = [[Pucallpa]] | grutste stêd         = [[Pucallpa]] | provinsjes           = 4 | distrikten           = 19 | gûverneur            =  | ynwenners            = 644 07...&quot;</comment>
      <origin>1243258</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7181" sha1="nim6avcl4grsrd6xxebl37gn7ji1e2x" xml:space="preserve">{{Ynfoboks regio fan Perû
| namme                 = Ucayali
| ôfbylding            = Peru - Ucayali Department (locator map).svg
| ôfbyldingstekst      = Lokaasje fan de regio yn Perû
| flagge               = Bandera de Ucayali.svg
| wapen                = Escudo Región Ucayali.svg
| haadplak             = [[Pucallpa]]
| grutste stêd         = [[Pucallpa]]
| provinsjes           = 4
| distrikten           = 19
| gûverneur            = 
| ynwenners            = 644 073 &lt;small&gt;(2025)&lt;/small&gt;
| oerflak              = 102 199.28 km²
| befolkingstichtens   = 4,2 ynw./km²
| hichte               = 
| HDI                  = 0,695 &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;
| UBIGEO               = 25
| stifting             = 18 juny 1980
| regio sûnt           = 2002
| ISO-koade            = UCA
| tiidsône             = [[UTC]]-5
| koördinaten          = 
| webside              = [https://panorama.solutions/en/organisation/regional-government-ucayali regionucayali.gob.pe]
| tekst by posysjekaart= 
| ôfbylding99          = 
| ôfbyldingstekst99    = 
}}
'''Ucayali''' is ien fan 'e 25 regio's fan [[Perû]]. It leit yn 'e ''Selva Central'' (it sintrale diel fan it reinwâld), yn it easten fan it lân. 

De regio grinzget yn it noarden oan [[Loreto (regio)|Loreto]], yn it suden oan [[Madre de Dios (regio)|Madre de Dios]], [[Cusco (regio)|Cusco]] en [[Junín (regio)|Junín]], yn it easten oan [[Brazylje]], en yn it westen oan 'e regio's [[Huánuco (regio)|Huánuco]], [[Pasco (regio)|Pasco]] en [[Junín (regio)|Junín]].

De regio Ucayali is hast 2,4 kear sa grut as hiel Nederlân (ynklusyf binnenwetter).
== Geografy en klimaat ==
It klimaat hat foar it grutste part in waarm reinwâldklimaat, mei tige lytse temperatuerferskillen tusken dei en nacht. De reinfal is oerfloedich, mar net sa hurd as yn 'e ''Selva Alta'' (de oergongssône tusken it leechlizzende Amazônereinwâld en it heechberchtme).

Op 'e toppen en flanken fan 'e berchtmen ''Cordillera del Sira'' en ''Cordillera Azul'' binne de temperatueren oerdeis heech en 'e jûns en nachts koel. Tusken de toppen hinget boppedat in soad bewolking.

Der bestiet in meteorologysk fenomeen dat de ''El Friaje'' (&quot;de kjeld&quot;) neamd wurdt, wêrby't de temperatuer in oantal dagen sterk sakket. Dat wurdt feroarsake troch loftmassa's út [[Antarktika]]. Troch de ûntbosking wit de kâlde loft djipper yn it gebiet troch te kringen. Meidat de kâlde loft botst mei de waarme tropyske loft boppe Ucayali ûnsteane der swier waar mei in soad rein en wynstjitten oant boppe de 45 km/o.  

* Reinseizoen: febrewaris, maart, april en maaie.
* Drûge tiid: juny, july en augustus.
* Reinseizoen: septimber, oktober en novimber.
* Semy-drûge tiid: desimber en jannewaris.

=== Bysûndere natuerferskynsels === 
[[Ofbyld:Boquerón de Padre Abad.jpg|thumb|left|Boquerón de Padre]]
* ''Boquerón Padre Abad'': Yn it distrikt Padre Abad, besuden it [[Nasjonaal Park Cordillera Azul]], leit de Boquerón Padre Abad. Dit is in 4 km lange natuerlike trochbrek dêr't de Yarayacu-rivier (in sydrivier fan 'e [[Aguaytía (rivier)|Aguaytía]]) trochhinne streamt. De kleau is ferneamd nei syn ûntdekker, de pater Francisco Alonso de Abad, dy't it gebiet yn 1757 ferkende. Hjoed-de-dei rint de Federico Basadre-sneldyk (Tingo María - Pucallpa) troch dizze trochbrek. Yn 'e neite binne sa'n 30 wetterfallen te finen mei hichtes oant 100 meter, wêrfan de ''Velo de la Novia'' (&quot;Breidsluier&quot;) en de ''Ducha del Diablo'' (&quot;Dûvelsdûs&quot;) de grutste binne. Yn it sintrale diel leit in tunnel fan 300 meter lingte.
* ''Alto Shambillo-wetterfallen'': Dizze wetterfallen lizze by Alto Shambillo (yn it distrikt Boquerón). It is in wetterfal mei trije treppen en in totale hichte fan likernôch 100 meter.

== Befolking == 
Likernôch trijefearn fan 'e befolking wennet yn stedske gebieten, wylst de oare 24,7% op it plattelân wennet. Wat de talen oangiet, wurdt it Spaansk troch 87,6% as memmetaal sprutsen. Minderheidstalen binne Asháninka, Quechua, Aymara en Shipibo. 

== Haadstêd ==
[[Ofbyld:Pucallpa drone mar30.jpg|thumb|left260px|Pucallpa]]
De haadstêd is de stêd [[Pucallpa]]. De stêd leit oan 'e westlike igge fan 'e [[Ucayali (rivier)|Ucayali]] yn it distrikt Callería, de wichtichste wetterwei yn it sintrale part fan it Selva-berchtme.

== Bestjoer ==
De regio Ucayali is op 18 juny 1980 (by wet n.º 23099) stifte en op 1 juny 1982 definityf formeel ynrjochte mei fjouwer provinsjes. De regio is ferdield yn 4 provinsjes, dy't tegearre út 19 distrikten besteane.

&lt;div style=&quot;display: flex; flex-wrap: wrap; align-items: flex-start; gap: 20px; margin-bottom: 1em;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;flex: 1 1 400px; min-width: 300px; overflow-x: auto;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width: 100%; text-align: right;&quot;
|+ Provinsjes fan Ucayali
|- style=&quot;background-color: #efefef; text-align: center;&quot;
! [[UBIGEO]] !! Provinsje !! Haadplak !! Distrikten !! Oerflak&lt;br&gt;&lt;small&gt;(km²)&lt;/small&gt; !! Ynwenners&lt;br&gt;&lt;small&gt;(2016)&lt;/small&gt; !! Hichte&lt;br&gt;&lt;small&gt;(m s. n. m.)&lt;/small&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2501
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Coronel Portillo (provinsje)|Coronel Portillo]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Pucallpa]]
| 7
| 36.236,75
| 382.057
| 157
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2502
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Atalaya (provinsje)|Atalaya]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Atalaya (Perû)|Atalaya]]
| 4
| 38.924,29
| 53.890
| 228
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2503
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Padre Abad (provinsje)|Padre Abad]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Aguaytía]]
| 8
| 8.592,48
| 60.055
| 300
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2504
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Purús (provinsje)|Purús]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Puerto Esperanza]]
| 1
| 17.847,76
| 4.541
| 231
|}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;flex: 0 0 300px; max-width: 100%;&quot;&gt;
[[Ofbyld:Departamento de Ucayali 3.png|300px|thumb|none|Provinsjes fan Ucayali.]]
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Ekonomy ==
De ekonomy fan Ucayali rêst foar in grut part op 'e lânbou, de boskbou, de feehâlderij en in opkomende agraryske sektor. Biologyske kakao foarmet in rap groeiende tûke mei in sterk eksportpotinsjeel nei de Feriene Steaten en Jeropa, wylst de regio mear as 90.000 hektare kakaoplantaazjes telt dy't foar 80% konsintrearre binne yn 'e distrikten Irazola en Curimaná. Njonken de kakaotylt wurdt der yn 'e lânbou ek yn oerfloed oan kassave, rys, bakbananen, papaja's en tabak ferboud. De boskbou is foaral basearre op it ferwurkjen fan hout. Njonken dizze gruttere sektoaren binne in soad froulju fan it lânseigen folk fan 'e Shipibo mei tradisjoneel hânwurk dwaande, lykas it weven fan tekstyl en it meitsjen fan kettings en earmbannen, dat hja op strjitte yn Pucallpa ferkeapje.

De ûntwikkeling fan it gebiet hat wol in oare kant en yn it westen fan 'e regio binne tusken 2001 en 2020 grutte dielen fan it oarspronklike bosk ferdwûn.

{{boarnen|boarnefernijing=
- In grut part fan 'e gegevens is oernommen fan de Spaanske wikipedyside, sjoch foar referinsjes by [[:es:Departamento de Ucayali]]
&lt;references/&gt;
----
{{Commonscat|Ucayali Region|Ucayali}}
}}
{{Regio's fan Perû}}
[[Kategory:Ucayali (regio)| ]]
[[Kategory:Regio fan Perû|Ucayali]]</text>
      <sha1>nim6avcl4grsrd6xxebl37gn7ji1e2x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243295</id>
      <parentid>1243258</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:22:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>/* Ekonomy */ neffens en:</comment>
      <origin>1243295</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7233" sha1="t27476liog6e8a5n4khj3hi13jmcyxz" xml:space="preserve">{{Ynfoboks regio fan Perû
| namme                 = Ucayali
| ôfbylding            = Peru - Ucayali Department (locator map).svg
| ôfbyldingstekst      = Lokaasje fan de regio yn Perû
| flagge               = Bandera de Ucayali.svg
| wapen                = Escudo Región Ucayali.svg
| haadplak             = [[Pucallpa]]
| grutste stêd         = [[Pucallpa]]
| provinsjes           = 4
| distrikten           = 19
| gûverneur            = 
| ynwenners            = 644 073 &lt;small&gt;(2025)&lt;/small&gt;
| oerflak              = 102 199.28 km²
| befolkingstichtens   = 4,2 ynw./km²
| hichte               = 
| HDI                  = 0,695 &lt;small&gt;(2022)&lt;/small&gt;
| UBIGEO               = 25
| stifting             = 18 juny 1980
| regio sûnt           = 2002
| ISO-koade            = UCA
| tiidsône             = [[UTC]]-5
| koördinaten          = 
| webside              = [https://panorama.solutions/en/organisation/regional-government-ucayali regionucayali.gob.pe]
| tekst by posysjekaart= 
| ôfbylding99          = 
| ôfbyldingstekst99    = 
}}
'''Ucayali''' is ien fan 'e 25 regio's fan [[Perû]]. It leit yn 'e ''Selva Central'' (it sintrale diel fan it reinwâld), yn it easten fan it lân. 

De regio grinzget yn it noarden oan [[Loreto (regio)|Loreto]], yn it suden oan [[Madre de Dios (regio)|Madre de Dios]], [[Cusco (regio)|Cusco]] en [[Junín (regio)|Junín]], yn it easten oan [[Brazylje]], en yn it westen oan 'e regio's [[Huánuco (regio)|Huánuco]], [[Pasco (regio)|Pasco]] en [[Junín (regio)|Junín]].

De regio Ucayali is hast 2,4 kear sa grut as hiel Nederlân (ynklusyf binnenwetter).
== Geografy en klimaat ==
It klimaat hat foar it grutste part in waarm reinwâldklimaat, mei tige lytse temperatuerferskillen tusken dei en nacht. De reinfal is oerfloedich, mar net sa hurd as yn 'e ''Selva Alta'' (de oergongssône tusken it leechlizzende Amazônereinwâld en it heechberchtme).

Op 'e toppen en flanken fan 'e berchtmen ''Cordillera del Sira'' en ''Cordillera Azul'' binne de temperatueren oerdeis heech en 'e jûns en nachts koel. Tusken de toppen hinget boppedat in soad bewolking.

Der bestiet in meteorologysk fenomeen dat de ''El Friaje'' (&quot;de kjeld&quot;) neamd wurdt, wêrby't de temperatuer in oantal dagen sterk sakket. Dat wurdt feroarsake troch loftmassa's út [[Antarktika]]. Troch de ûntbosking wit de kâlde loft djipper yn it gebiet troch te kringen. Meidat de kâlde loft botst mei de waarme tropyske loft boppe Ucayali ûnsteane der swier waar mei in soad rein en wynstjitten oant boppe de 45 km/o.  

* Reinseizoen: febrewaris, maart, april en maaie.
* Drûge tiid: juny, july en augustus.
* Reinseizoen: septimber, oktober en novimber.
* Semy-drûge tiid: desimber en jannewaris.

=== Bysûndere natuerferskynsels === 
[[Ofbyld:Boquerón de Padre Abad.jpg|thumb|left|Boquerón de Padre]]
* ''Boquerón Padre Abad'': Yn it distrikt Padre Abad, besuden it [[Nasjonaal Park Cordillera Azul]], leit de Boquerón Padre Abad. Dit is in 4 km lange natuerlike trochbrek dêr't de Yarayacu-rivier (in sydrivier fan 'e [[Aguaytía (rivier)|Aguaytía]]) trochhinne streamt. De kleau is ferneamd nei syn ûntdekker, de pater Francisco Alonso de Abad, dy't it gebiet yn 1757 ferkende. Hjoed-de-dei rint de Federico Basadre-sneldyk (Tingo María - Pucallpa) troch dizze trochbrek. Yn 'e neite binne sa'n 30 wetterfallen te finen mei hichtes oant 100 meter, wêrfan de ''Velo de la Novia'' (&quot;Breidsluier&quot;) en de ''Ducha del Diablo'' (&quot;Dûvelsdûs&quot;) de grutste binne. Yn it sintrale diel leit in tunnel fan 300 meter lingte.
* ''Alto Shambillo-wetterfallen'': Dizze wetterfallen lizze by Alto Shambillo (yn it distrikt Boquerón). It is in wetterfal mei trije treppen en in totale hichte fan likernôch 100 meter.

== Befolking == 
Likernôch trijefearn fan 'e befolking wennet yn stedske gebieten, wylst de oare 24,7% op it plattelân wennet. Wat de talen oangiet, wurdt it Spaansk troch 87,6% as memmetaal sprutsen. Minderheidstalen binne Asháninka, Quechua, Aymara en Shipibo. 

== Haadstêd ==
[[Ofbyld:Pucallpa drone mar30.jpg|thumb|left260px|Pucallpa]]
De haadstêd is de stêd [[Pucallpa]]. De stêd leit oan 'e westlike igge fan 'e [[Ucayali (rivier)|Ucayali]] yn it distrikt Callería, de wichtichste wetterwei yn it sintrale part fan it Selva-berchtme.

== Bestjoer ==
De regio Ucayali is op 18 juny 1980 (by wet n.º 23099) stifte en op 1 juny 1982 definityf formeel ynrjochte mei fjouwer provinsjes. De regio is ferdield yn 4 provinsjes, dy't tegearre út 19 distrikten besteane.

&lt;div style=&quot;display: flex; flex-wrap: wrap; align-items: flex-start; gap: 20px; margin-bottom: 1em;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;flex: 1 1 400px; min-width: 300px; overflow-x: auto;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width: 100%; text-align: right;&quot;
|+ Provinsjes fan Ucayali
|- style=&quot;background-color: #efefef; text-align: center;&quot;
! [[UBIGEO]] !! Provinsje !! Haadplak !! Distrikten !! Oerflak&lt;br&gt;&lt;small&gt;(km²)&lt;/small&gt; !! Ynwenners&lt;br&gt;&lt;small&gt;(2016)&lt;/small&gt; !! Hichte&lt;br&gt;&lt;small&gt;(m s. n. m.)&lt;/small&gt;
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2501
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Coronel Portillo (provinsje)|Coronel Portillo]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Pucallpa]]
| 7
| 36.236,75
| 382.057
| 157
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2502
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Atalaya (provinsje)|Atalaya]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Atalaya (Perû)|Atalaya]]
| 4
| 38.924,29
| 53.890
| 228
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2503
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Padre Abad (provinsje)|Padre Abad]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Aguaytía]]
| 8
| 8.592,48
| 60.055
| 300
|-
| style=&quot;text-align: center;&quot; | 2504
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Purús (provinsje)|Purús]]
| style=&quot;text-align: left;&quot; | [[Puerto Esperanza]]
| 1
| 17.847,76
| 4.541
| 231
|}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;flex: 0 0 300px; max-width: 100%;&quot;&gt;
[[Ofbyld:Departamento de Ucayali 3.png|300px|thumb|none|Provinsjes fan Ucayali.]]
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== Ekonomy ==
De ekonomy fan Ucayali rêst foar in grut part op 'e lânbou, de boskbou, de feehâlderij en in opkomende agraryske sektor. Biologyske kakao foarmet in rap groeiende tûke mei in sterk eksportpotinsjeel nei de Feriene Steaten en Jeropa, wylst de regio mear as 90.000 hektare kakaoplantaazjes telt dy't foar 80% konsintrearre binne yn 'e distrikten Irazola en Curimaná. Njonken de kakaotylt wurdt der yn 'e lânbou ek yn oerfloed oan kassave, rys, bakbananen, papaja's en tabak ferboud. De boskbou is foaral basearre op it ferwurkjen fan hout. Njonken dizze gruttere sektoaren binne in soad froulju fan it lânseigen folk fan 'e Shipibo mei tradisjoneel hânwurk dwaande, lykas it weven fan tekstyl en it meitsjen fan kettings en earmbannen, dat hja op strjitte yn Pucallpa ferkeapje.

De ûntwikkeling fan it gebiet hat wol in oare kant en yn it westen fan 'e regio binne tusken 2001 en 2020 grutte dielen fan it oarspronklike bosk ferdwûn.

{{boarnen|boarnefernijing=
- In grut part fan 'e gegevens is oernommen fan de Spaanske wikipedyside, sjoch foar referinsjes by [[:es:Departamento de Ucayali]]
&lt;references/&gt;
----
{{Commonscat|Ucayali Region|Ucayali}}
}}
{{Regio's fan Perû}}
[[Kategory:Ucayali (regio)| ]]
[[Kategory:Regio fan Perû|Ucayali]]
[[Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 1890]]</text>
      <sha1>t27476liog6e8a5n4khj3hi13jmcyxz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Swartwjukloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194862</id>
    <revision>
      <id>1243263</id>
      <timestamp>2026-10-26T21:18:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = swartwjukloary |Ofbyld   = [[Ofbyld:EosCyanogeniaWolf.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme= Trichoglossus cyanogenius |Beskriuwer, jier= (Charles...&quot;</comment>
      <origin>1243263</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4934" sha1="5e88h049geeqhn7b1ttush6s6ynh82v" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = swartwjukloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:EosCyanogeniaWolf.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus cyanogenius
|Beskriuwer, jier= ([[Charles Lucien Bonaparte|Bonaparte]], 1850)
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-NT.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''swartwjukloary''' (''Trichoglossus cyanogenius'') is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte is [[endemysk]] foar in oantal eilannen yn 'e [[Geelvinkbaai]], foar de noardwestkust fan [[Nij-Guineä]] yn [[Yndoneezje]]. De soarte wurdt troch de [[IUCN]] as gefoelich beskôge.

== Ferskining ==
De swartwjukloary is likernôch 30 sm lang en hat in relatyf lange sturt. It is in opfallende pappegaai mei in foar it grutste part helderread fearrekleed. Op 'e earfearren, efter de eagen, sit in poarperkleurich plak. De rêch en de wjukdekfearren binne foar in part swart, wat de soarte syn namme jout.

De ûnderkant fan 'e wjukken is read, mei in smelle swarte efterrâne en in gielige bân oan 'e binnenkant. De snaffel is oranjeread en de irissen binne read. Mantsjes en wyfkes hawwe wat it fearrekleed oanbelanget in soad fan inoar.

De swartwjukloary lit lûde, skelle gjalpen hearre

== Fersprieding en taksonomy ==
De swartwjukloary komt allinnich foar op eilannen yn 'e [[Geelvinkbaai]], ek wol de Cenderawasihbaai neamd, foar de noardwestkust fan [[Nij-Guineä]]. De soarte is bekend fan ûnder oaren [[Biak]], [[Supiori]], [[Numfor]], [[Manim]] en [[Mios Num]]. Der binne ek waarnimmingen fan guon lytsere eilannen yn 'e omkriten.

De fûgel libbet yn tropyske bosken, oantaaste boskgebieten en kustgebieten. Hy wurdt ek waarnommen yn plantaazjes en by kokospalmen.

De swartwjukloary is [[monotypysk]]: der wurde gjin [[ûndersoarte|ûndersoarten]] erkend.

=== Taksonomyske skiednis ===
De swartwjukloary waard yn 1850 wittenskiplik beskreaun troch de Frânske [[soölooch]] [[Charles Lucien Bonaparte]], ûnder de namme ''Eos cyanogenia''.

Tradisjoneel wurdt de soarte by it skaai ''Eos'' yndield. Op grûn fan genetysk ûndersyk wurdt er yn guon nijere taksonomyske yndielingen by de [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') yndield, ûnder de namme ''Trichoglossus cyanogenius''.&lt;ref&gt;[https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=26DF0EB569A156D2 Avibase – Black-winged Lory]&lt;/ref&gt;

== Libbenswize ==
De swartwjukloary libbet yn bosken en gebieten mei beammen, dêr't er ûnder oare yn bloeiende beammen nei iten siket. Lykas oare loarys yt de soarte benammen nektar, blommen en fruchten.

De fûgels wurde yn pearkes en lytse groepen waarnommen, mar kinne by rike fiedselboarnen ek gruttere groepen foarmje. De soarte ferpleatst him geregeldwei tusken ferskillende gebieten op syk nei bloeiende beammen.

== Status en bedrigings ==
De swartwjukloary hat in lyts ferspriedingsgebiet. Der wurdt oannommen dat de populaasje ôfnimt troch it ferlies en de efterútgong fan boskgebieten en troch it fangen fan fûgels foar de hannel yn koaifûgels.

Benammen op Biak hat de fangst foar de fûgelhannel yn it ferline ta in sterke ôfname laat. Hoewol't de soarte op guon eilannen noch frij algemien foarkomt, wurdt oannommen dat it tal folwoeksen fûgels fierder ôfnimt.

De [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) klassifisearret de swartwjukloary op 'e [[Reade List]] as gefoelich (''Near Threatened'', NT). By de beoardieling fan 2022 waard de soarte fan 'kwetsber' (''Vulnerable'', VU) nei 'hast bedrige' ferpleatst.&lt;ref&gt;[https://doi.org/10.2305/IUCN.UK.2022-1.RLTS.T22684519A210329026.en IUCN Red List – ''Eos cyanogenia'' (2022)]&lt;/ref&gt;

== Namme ==
De Fryske namme ''swartwjukloary'' ferwiist nei de swarte fearren op 'e wjukken. Yn 'e Nederlânske avikultuer wurdt de soarte ek keningsloary (''koningslori'') neamd.
 
{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/black-winged-lory-eos-cyanogenia, BirdLife, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?lang=EN&amp;avibaseid=26DF0EB569A156D2 Avibase, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/blwlor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 26 oktober 2026]
* [https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]
* [https://sv.wikipedia.org/wiki/Svartvingad_lori Svartvingad lori – Sweedske Wikipedy]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Eos cyanogenia|Swartwjukloary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Swartwjukloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]</text>
      <sha1>5e88h049geeqhn7b1ttush6s6ynh82v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus cyanogenius</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194863</id>
    <redirect title="Swartwjukloary" />
    <revision>
      <id>1243264</id>
      <timestamp>2026-10-26T21:18:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Swartwjukloary]]</comment>
      <origin>1243264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="p2grlavfibzhrn3nv2vbcasvi0vlqu2" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Swartwjukloary]]</text>
      <sha1>p2grlavfibzhrn3nv2vbcasvi0vlqu2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Spaansk kartograaf</title>
    <ns>14</ns>
    <id>194864</id>
    <revision>
      <id>1243282</id>
      <timestamp>2026-10-27T00:11:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>nij</comment>
      <origin>1243282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63" sha1="8q93nhvamqnblt560muegpslbv640np" xml:space="preserve">[[Kategory:Spaansk persoan|Kartograaf]]
[[Kategory:Kartograaf]]</text>
      <sha1>8q93nhvamqnblt560muegpslbv640np</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1243283</id>
      <parentid>1243282</parentid>
      <timestamp>2026-10-27T00:12:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>korr</comment>
      <origin>1243283</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="69" sha1="11vfq1xbrjdb0oyribdo7irfs6981va" xml:space="preserve">[[Kategory:Spaansk wittenskipper|Kartograaf]]
[[Kategory:Kartograaf]]</text>
      <sha1>11vfq1xbrjdb0oyribdo7irfs6981va</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Molukkenloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194865</id>
    <redirect title="Molukske loary" />
    <revision>
      <id>1243285</id>
      <timestamp>2026-10-27T00:13:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Molukske loary]]</comment>
      <origin>1243285</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="tmeleq8purga3p9vpvcn4u0w0zq2lm0" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Molukske loary]]</text>
      <sha1>tmeleq8purga3p9vpvcn4u0w0zq2lm0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wytnekloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194866</id>
    <redirect title="Wytnekkeloary" />
    <revision>
      <id>1243287</id>
      <timestamp>2026-10-27T00:15:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Wytnekkeloary]]</comment>
      <origin>1243287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27" sha1="13p2yqhdyng3ekdpuunajmf3xta8cal" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Wytnekkeloary]]</text>
      <sha1>13p2yqhdyng3ekdpuunajmf3xta8cal</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gielboarstloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194867</id>
    <redirect title="Griensturtloary" />
    <revision>
      <id>1243290</id>
      <timestamp>2026-10-27T00:17:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Griensturtloary]]</comment>
      <origin>1243290</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="ox87qmhj77izmlfmoa7s29d4y0s9mzu" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Griensturtloary]]</text>
      <sha1>ox87qmhj77izmlfmoa7s29d4y0s9mzu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Poarpernekloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194868</id>
    <redirect title="Poarpernekkeloary" />
    <revision>
      <id>1243291</id>
      <timestamp>2026-10-27T00:17:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Poarpernekkeloary]]</comment>
      <origin>1243291</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31" sha1="pyjdy5hcy8xb64v6tksdmuzq500qg9f" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Poarpernekkeloary]]</text>
      <sha1>pyjdy5hcy8xb64v6tksdmuzq500qg9f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Frouweloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194869</id>
    <redirect title="Poarpernekkeloary" />
    <revision>
      <id>1243292</id>
      <timestamp>2026-10-27T00:18:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ieneach fan 'e Esk</username>
        <id>13292</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Poarpernekkeloary]]</comment>
      <origin>1243292</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31" sha1="pyjdy5hcy8xb64v6tksdmuzq500qg9f" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Poarpernekkeloary]]</text>
      <sha1>pyjdy5hcy8xb64v6tksdmuzq500qg9f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Australazyske miggesnapper</title>
    <ns>14</ns>
    <id>194870</id>
    <revision>
      <id>1243297</id>
      <timestamp>2026-10-27T06:57:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Commonscat|Petroica}} [[Kategory:Fûgelskaai]] [[Kategory:Australazyske miggesnapperfûgel]]&quot;</comment>
      <origin>1243297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="94" sha1="49ovpnswvj1le3hryfq1enhlsmwvcn5" xml:space="preserve">{{Commonscat|Petroica}}
[[Kategory:Fûgelskaai]]
[[Kategory:Australazyske miggesnapperfûgel]]</text>
      <sha1>49ovpnswvj1le3hryfq1enhlsmwvcn5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategory:Australazyske miggesnapperfûgel</title>
    <ns>14</ns>
    <id>194871</id>
    <revision>
      <id>1243298</id>
      <timestamp>2026-10-27T06:59:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Commonscat|Petroicidae|''Petroicidae''}} [[Kategory:Fûgelfamylje]] [[Kategory:Moskeftige]]&quot;</comment>
      <origin>1243298</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="93" sha1="a0lcklo0fidifbwjtwfcb5v5dyok09y" xml:space="preserve">{{Commonscat|Petroicidae|''Petroicidae''}}
[[Kategory:Fûgelfamylje]]
[[Kategory:Moskeftige]]</text>
      <sha1>a0lcklo0fidifbwjtwfcb5v5dyok09y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Muskusloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194872</id>
    <revision>
      <id>1243301</id>
      <timestamp>2026-10-27T07:38:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = muskusloary |Ofbyld   = [[Ofbyld:Musk Lorikeet jul08.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme= Trichoglossus concinnus |Beskriuwer, jier= (George Sha...&quot;</comment>
      <origin>1243301</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4266" sha1="nj29i9e6dco90d1z0tl8gv4z1h6qjsu" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = muskusloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Musk Lorikeet jul08.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus concinnus
|Beskriuwer, jier= ([[George Shaw|Shaw]], 1791)
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]
----
|lânkaart = [[Ofbyld:Musk Lorikeet (Trichoglossus concinnus) range map.png|250px]]
}}
De '''muskusloary''' (''Trichoglossus concinnus''), ek bekend ûnder de wittenskiplike namme ''Glossopsitta concinna'', is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte komt foar yn it súdeasten en suden fan [[Austraalje]], ynklusyf [[Tasmaanje]].

== Ferskining ==
De muskusloary is in middelgrutte loary fan likernôch 22 sm lang. It fearrekleed is foar it grutste part heldergrien, mei giele en brûnzige tinten op it boarst en de rêch. De foarholle en in streek fan 'e snaffel nei it each binne read. Ek efter it each sit in opfallend read plak. De krún is blau.

De snaffel is read mei in donkere basis en de iris is oranje. Mantsjes en wyfkes lykje sterk opinoar, mar de blauwe kleur op 'e krún is by it wyfke ornaris minder dúdlik.

Jonge fûgels hawwe doffere kleuren, in brune snaffel en brune eagen.

== Fersprieding en taksonomy ==
De muskusloary komt yn [[Austraalje]] foar fan súdeastlik [[Queenslân]] troch [[Nij-Súd-Wales]] en [[Fiktoaria (Austraalje)|Fiktoaria]] oant it [[Eyre-skiereilân]] yn [[Súd-Austraalje]]. De soarte komt ek foar op [[Tasmaanje]].
[[Ofbyld:Musk Lorikeet - Goulds Lagoon Wildlife Sanctuary.jpg|thumb|left|Muskusloary op Tasmaanje]]
Der wurde twa [[ûndersoarte|ûndersoarten]] erkend:

* ''T. c. concinnus'' – eastlik en súdeastlik Austraalje
* ''T. c. didimus'' – Tasmaanje

De soarte waard yn 1791 troch de Britske natuerûndersiker [[George Shaw]] wittenskiplik beskreaun ûnder de namme ''Psittacus concinnus''.

Yn in soad taksonomyske yndielingen wurdt de muskusloary pleatst yn it skaai ''Glossopsitta'', ûnder de namme ''Glossopsitta concinna''. Oare yndielingen pleatse de soarte by de [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'').

== Libbenswize ==
De muskusloary libbet yn bosken, iepen beamrike gebieten en tunen. De fûgel wurdt benammen oantroffen yn gebieten mei bloeiende [[eucalyptus]]beammen.

De soarte yt benammen [[nektar]] en blommen, mar ek fruchten en ynsekten. Mei syn boarsteleftige tonge kin de fûgel nektar út blommen opnimme.

Muskusloarys wurde faak yn pearkes of groepen waarnommen. Se libje foar in part nomadysk en ferpleatse har neffens de beskikberens fan bloeiende eucalyptusbeammen.

== Status en bedrigings ==
De muskusloary hat in grut ferspriedingsgebiet en de populaasje wurdt as stabyl beskôge. De [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) klassifisearret de soarte op 'e [[Reade List]] as [[net bedrige]] (''Least Concern'', LC).

== Namme ==
De Fryske namme ''muskusloary'' ferwiist nei de muskuseftige rook dy't de fûgel ôfjaan kin. Yn it Nederlânsk wurdt de soarte ûnder oare ''muskuslori'' en ''muskusparkiet'' neamd. De Ingelske namme is ''Musk Lorikeet''.

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/musk-lorikeet-glossopsitta-concinna, BirdLife, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/muslor1?siteLanguage=nl&amp;continue eBird, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/muslor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]
* [https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=BE39F927CF635A20 Avibase – Musk Lorikeet]
* [https://sv.wikipedia.org/wiki/Mysklorikit Mysklorikit – Sweedske Wikipedy]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Glossopsitta concinna|Muskusloary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Muskusloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Austraalje]]</text>
      <sha1>nj29i9e6dco90d1z0tl8gv4z1h6qjsu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus concinnus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194873</id>
    <redirect title="Muskusloary" />
    <revision>
      <id>1243302</id>
      <timestamp>2026-10-27T07:39:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Muskusloary]]</comment>
      <origin>1243302</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25" sha1="ixj2c2i1ba7j46v37ty7kwoee7po600" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Muskusloary]]</text>
      <sha1>ixj2c2i1ba7j46v37ty7kwoee7po600</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gielkoploary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194874</id>
    <revision>
      <id>1243303</id>
      <timestamp>2026-10-27T08:14:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = gielkoploary |Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus euteles -captive-8a-3c.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme= Trichoglossus euteles |Beskriuwer, jie...&quot;</comment>
      <origin>1243303</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5937" sha1="qbcxu740q7oaszcp0i3qee6old5ngi8" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = gielkoploary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus euteles -captive-8a-3c.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus euteles
|Beskriuwer, jier= ([[Coenraad Jacob Temminck|Temminck]], 1835)
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''gielkoploary''' (''Trichoglossus euteles'') is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte is [[endemysk]] foar de [[Lytse Sûnda-eilannen]] yn [[Yndoneezje]] en [[East-Timor]]. De fûgel komt ûnder oare foar op [[Timor]] en ferskate lytsere eilannen yn 'e omkriten.

== Ferskining ==
De gielkoploary is in middelgrutte pappegaai fan likernôch 24 oant 25 sm lang. It fearrekleed is foar it grutste part grien. De kop is oliifgiel oant oliifgrien en wurdt fan it griene fearrekleed fan it lichem skieden troch in ljochtgriene kraach om 'e nekke. De ûnderkant fan 'e wjukken hat in giele bân.
  
De snaffel is oranjeread, de irissen binne read en de poaten binne griis. Mantsjes en wyfkes lykje yn uterlik sterk op inoar.

Jonge fûgels hawwe in wat grienere kop, in brune snaffel en brune irissen.
== Fersprieding en taksonomy ==
De gielkoploary komt foar op 'e eastlike [[Lytse Sûnda-eilannen]], fan [[Adonara]] en [[Lembata]] yn it westen oant [[Nila]] en [[Babar (eilân)|Babar]] yn it easten. De soarte komt ûnder oare foar op [[Timor]].

De fûgel libbet yn tropyske bosken, berchbosken, sekundêre begroeiïng, savannebosken en gebieten dy't troch de minske yn kultuer brocht binne. De soarte wurdt benammen op hichtes fan likernôch 1000 oant 2300 meter oantroffen, mar kin ek op leger foarkomme.

De gielkoploary is [[monotypysk]]: der wurde gjin [[ûndersoarte|ûndersoarten]] erkend.&lt;ref&gt;[https://parrots.org/encyclopedia/olive-headed-lorikeet/ World Parrot Trust – Olive-headed Lorikeet]&lt;/ref&gt;

De soarte waard yn 1835 foar it earst wittenskiplik beskreaun troch de Nederlânske [[ornitolooch]] [[Coenraad Jacob Temminck]], ûnder de namme ''Psittacus euteles''. Tsjintwurdich wurdt de soarte yndield by de [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'').&lt;ref&gt;[https://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&amp;search_value=177428 ITIS – ''Trichoglossus euteles'']&lt;/ref&gt;

== Hâlden en dragen ==
[[Ofbyld:Olive-headed Lorikeet (Trichoglossus euteles) -Pittsburgh Zoo.jpg|thumb|left|Gielkoploary yn 'e dieretún fan Pittsburgh]]
Loarys kinne tige agressyf wêze tsjin oare eksimplaren fan 'e eigen soarte, mar ek tsjin fûgels fan oare soarten. Dat gedrach komt sawol yn it wyld as yn finzenskip foar. De agressy is benammen dúdlik by konkurrinsje om iten, sitplakken en nêstplakken. By fijannige moetings fertoant de gielkoploary útwreide fisuele drigingsfertoanings. Dêrby brûkt de fûgel lichemshâldingen en bewegingen om oare fûgels te bedrigen of ôf te skrikken, lykas ek by oare soarten fan it skaai ''Trichoglossus'' foarkomt.

=== Iten ===
De gielkoploary yt benammen [[nektar]] en [[stomoal]], mar ek fruchten, sieden, ynsekten en ynsektelarven. Lykas oare loarys hat de soarte in boarsteleftige tonge dy't oanpast is oan it opnimmen fan nektar út blommen.

=== Briedgedrach ===
Oer it briedgedrach fan 'e gielkoploary yn it wyld is noch net in soad bekend. De briedtiid yn it natuerlike ferspriedingsgebiet leit fan novimber oant febrewaris. Yn finzenskip wurde meast trije aaien lein. De aaien binne likernôch 24 by 20 mm grut. De brieddoer is likernôch 23 dagen en de jongen kinne nei likernôch acht wiken útfleane.

== Status en bedrigings ==
De gielkoploary hat in beheind ferspriedingsgebiet. De grutte fan 'e wrâldpopulaasje is net krekt bekend en der wurdt oannommen dat it tal fûgels ôfnimt. It ferlies fan boskgebieten en it fangen fan fûgels foar de hannel kinne dêrby in rol spylje. De [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) klassifisearret de soarte op 'e [[Reade List]] as '[[net bedrige]]' (''Least Concern'', LC).&lt;ref&gt;[https://parrots.org/encyclopedia/olive-headed-lorikeet/ World Parrot Trust – Olive-headed Lorikeet]&lt;/ref&gt;

== Ferhâlding ta de minske ==
De gielkoploary wurdt ek yn finzenskip holden en fokt. Lykas oare loarys hat de soarte in oanpast dieet nedich, dêr't nektar in wichtich ûnderdiel fan foarmet.

== Namme ==
De Fryske namme ''gielkoploary'' ferwiist nei de gielige oant oliifkleurige kop fan 'e fûgel. De Nederlânske namme is ek ''geelkoplori''. Yn it Ingelsk wurdt de soarte ''Olive-headed Lorikeet'' neamd, mar ek de namme ''Perfect Lorikeet'' komt foar.

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/olive-headed-lorikeet-trichoglossus-euteles, BirdLife, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/muslor1?siteLanguage=nl&amp;continue eBird, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/olhlor1/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://parrots.org/encyclopedia/olive-headed-lorikeet/ World Parrot Trust – Olive-headed Lorikeet]
* [https://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&amp;search_value=177428 ITIS – ''Trichoglossus euteles'']
* [https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Olive-headed_lorikeet Olive-headed lorikeet – Ingelske Wikipedy]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Trichoglossus euteles|Gielkoploary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Gielkoploary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn East-Timor]]</text>
      <sha1>qbcxu740q7oaszcp0i3qee6old5ngi8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus euteles</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194875</id>
    <redirect title="Gielkoploary" />
    <revision>
      <id>1243304</id>
      <timestamp>2026-10-27T08:14:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Gielkoploary]]</comment>
      <origin>1243304</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="p2ws1ohs3ymn0ncehyupl4tdqp0e2ja" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Gielkoploary]]</text>
      <sha1>p2ws1ohs3ymn0ncehyupl4tdqp0e2ja</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sûlaloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194876</id>
    <revision>
      <id>1243305</id>
      <timestamp>2026-10-27T08:37:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = Sûlaloary |Ofbyld   = [[Ofbyld:TrichoglossusMeyeriSmit.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme= Trichoglossus flavoviridis |Beskriuwer, jier= Alfre...&quot;</comment>
      <origin>1243305</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3378" sha1="qa5sz3tquej7nxdw2nsyq8geflk5fkk" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = Sûlaloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:TrichoglossusMeyeriSmit.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus flavoviridis
|Beskriuwer, jier= [[Alfred Russel Wallace|Wallace]], 1863
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-NT.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''Sûlaloary''' (''Trichoglossus flavoviridis'') is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte komt allinnich foar op 'e [[Sûla-eilannen]] yn [[Yndoneezje]].

== Ferskining en lûd ==
De Sûlaloary is in lytse, opfallend kleurige loary fan 21 sm lang mei in helderreade snaffel. De fearren binne op 'e kop, it boarst en de búk goudgiel mei griene seamen, sadat in skobbich patroan ûntstiet. De griene rêch wurdt fan 'e giele kop skieden troch in donkere streek. Om it each hinne sit in grutte, keale ring en de iris is oranje. De snaffel is oranje en de poaten binne grien.

De roppen fan 'e Sûlaloary binne helder en skel.

== Fersprieding en taksonomy ==
De Sûlaloary komt foar op 'e Yndonezyske [[Sûla-eilannen]], benammen op [[Taliabu]], [[Seho]] en [[Mangole]].

De soarte is [[monotypysk]]: der wurde gjin [[ûndersoarte|ûndersoarten]] erkend. Earder waard de [[gielwangloary]] (''Trichoglossus meyeri'') as in ûndersoarte fan 'e Sûlaloary beskôge. Hjoed-de-dei wurde de beide fûgels as aparte soarten behannele.

== Hâlden en dragen ==
De Sûlaloary libbet yn leechlizzende boskgebieten, mar komt ek foar yn mear iepen lânskippen en op lânbougebieten. De fûgels wurde bûten de briedtiid waarnommen yn lytse famyljegroepen dy't har fan it iene gebiet nei it oare ferpleatse. Se sammelje har faak yn beammen dy't fruchten drage of yn bloei steane, dêr't se iten sykje. Njonken blommen, blommemoal en nektar ite de fûgels ek sied. 

== Status en bedrigings ==
De Sûlaloary hat in beheind ferspriedingsgebiet. De ûntwikkeling fan 'e populaasje is net bekend. De [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) klassifisearret de soarte op 'e [[Reade List]] as gefoelich (''Near Threatened'', NT).

== Namme ==
De Fryske namme ''Sûlaloary'' ferwiist nei de [[Sûla-eilannen]], dêr't de fûgel foarkomt. De Ingelske namme is ''Sula Lorikeet''.

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/yellow-and-green-lorikeet-trichoglossus-flavoviridis, BirdLife, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/yaglor3?siteLanguage=nl eBird, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/yaglor3/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Sula_lorikeet Sula lorikeet – Ingelske Wikipedy]
* [https://www.iucnredlist.org/ IUCN Red List]
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Trichoglossus flavoviridis|Sûlaloary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Sulaloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]</text>
      <sha1>qa5sz3tquej7nxdw2nsyq8geflk5fkk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus flavoviridis</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194877</id>
    <redirect title="Sûlaloary" />
    <revision>
      <id>1243306</id>
      <timestamp>2026-10-27T08:37:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Sûlaloary]]</comment>
      <origin>1243306</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24" sha1="nj8pk8f2xokgnd2xlj2izuh3n5deca5" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Sûlaloary]]</text>
      <sha1>nj8pk8f2xokgnd2xlj2izuh3n5deca5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Readboarstloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194878</id>
    <revision>
      <id>1243307</id>
      <timestamp>2026-10-27T09:10:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = readboarstloary |Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus forsteni forsteni - Karlsruhe Zoo 01.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme= Trichoglossus forsten...&quot;</comment>
      <origin>1243307</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5521" sha1="3fldlc5pyk8lwjqu5ttn2s0k7hp5b4n" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = readboarstloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus forsteni forsteni - Karlsruhe Zoo 01.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus forsteni
|Beskriuwer, jier= [[Charles Lucien Bonaparte|Bonaparte]], 1850
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-EN.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''readboarstloary''' (''Trichoglossus forsteni''), ek wol '''Forstenloary''' neamd, is in [[fûgel]] út 'e [[Famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') yn it [[Skift (taksonomy)|skift]] fan 'e [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes''). De soarte komt fan natuere allinnich foar op in tal eilannen yn [[Yndoneezje]]. De readboarstloary waard earder as in [[ûndersoarte]] fan 'e [[reinbôgeloary]] (''Trichoglossus haematodus'') beskôge.

== Ferskining ==
De readboarstloary is in kleurrike pappegaai mei sterke kontrasten yn it fearrekleed. De fûgel liket yn uterlik en gedrach op oare loarys út 'e groep fan 'e reinbôgeloarys.

De kop is poarperblau en stekt sterk ôf tsjin de ljochtgriene nekke. It boarst is djipread, wylst de búk poarperblau is. De rest fan it fearrekleed is foar it grutste part heldergrien.

De soarte is likernôch 25 oant 30 sm lang en hat in oranjereade snaffel. By it fleanen is in opfallende giele bân op 'e wjukken te sjen.

== Fersprieding en taksonomy ==
De readboarstloary komt fan oarsprong allinnich foar op 'e Yndonezyske eilannen [[Baly]], [[Lombok]], [[Sûmbawa]], [[Tanahjampea]] en [[Kalaotoa]]. De lêste twa eilannen lizze tusken [[Selebes]] en [[Floares]].

De fûgel libbet yn tropysk reinwâld, sekundêr bosk dat nei houtkap wer opgroeid is, en oanplante boskgebieten.

Der wurde fjouwer [[ûndersoarte|ûndersoarten]] erkend:

* ''Trichoglossus forsteni djampeanus'' – [[Tanahjampea]]
* ''Trichoglossus forsteni stresemanni'' – [[Kalaotoa]]
* ''Trichoglossus forsteni mitchellii'' – [[Baly]] en [[Lombok]]
* ''Trichoglossus forsteni forsteni'' – [[Sûmbawa]]

=== Taksonomyske skiednis ===
De readboarstloary waard yn 1850 wittenskiplik beskreaun troch de Frânsk-Amerikaanske [[ornitolooch]] [[Charles Lucien Bonaparte]], ûnder de namme ''Trichoglossus forsteni''.

De soarte waard lang as in ûndersoarte fan 'e reinbôgeloary (''Trichoglossus haematodus'') beskôge, ûnder de namme ''Trichoglossus haematodus forsteni''. Troch nijere [[taksonomy]]ske yndielingen wurdt er wer as in selsstannige soarte erkend.&lt;ref&gt;[https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=A9EF5D3AF541BF65 Avibase – Sunset Lorikeet]&lt;/ref&gt;

== Libbenswize ==
De readboarstloary liket yn gedrach in soad op oare reinbôgeloarys. De fûgels libje yn beamrike gebieten en sykje dêr nei iten. Lykas oare loarys hat de soarte in boarsteleftige tonge, dy't oanpast is oan it opnimmen fan [[nektar]] en [[blommemoal]].

== Status en bedrigings ==
De readboarstloary hat in beheind ferspriedingsgebiet en wurdt bedrige troch it fangen fan libbene fûgels foar de hannel yn sier- en koaifûgels en troch it kapjen fan bosken. Op Sûmbawa wie de fûgel earder net seldsum, mar yn 2016 waard de populaasje op dat eilân op minder as 1.000 folwoeksen fûgels rûsd. Op 'e oare eilannen kamen lytsere populaasjes foar. Yn 2016 waard de totale populaasje rûsd op 1.600 oant 7.000 folwoeksen fûgels. Dat binne histoaryske rûzings en gjin aktuele tellingen. In rûzing fan 2020 giet út fan in wylde wrâldpopulaasje fan noch mar 500 oant 1500 fûgels.

De [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar Natuerbehâld]] (IUCN) pleatste de readboarstloary yn 2014 op 'e [[Reade List]] as gefoelich (''Near Threatened'', NT). Yn 2016 waard de status feroare yn kwetsber (''Vulnerable'', VU). Yn in lettere beoardieling is de soarte fierder opskood nei bedrige (''Endangered'', EN).&lt;ref&gt;[https://doi.org/10.2305/IUCN.UK.2020-3.RLTS.T22726303A175363770.en IUCN Red List – ''Trichoglossus forsteni'']&lt;/ref&gt; 

== Namme ==
De Fryske haadnamme 'readboarstloary' ferwiist nei it opfallende reade boarst fan 'e fûgel. De alternative Fryske namme ''Forstenloary'' en de Nederlânske namme ''Forstens regenbooglori'' ferwize nei de Nederlânske natuerûndersiker [[Eltio Alegondas Forsten]] (1811–1843), dy't yn 'e njoggentjinde iuw fûgels sammele yn [[Nederlânsk-Ynje]]. De Ingelske namme is ''Sunset Lorikeet''. Ek de namme ''Scarlet-breasted Lorikeet'' wurdt brûkt. 

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/scarlet-breasted-lorikeet-trichoglossus-forsteni, BirdLife, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/muslor1?siteLanguage=nl&amp;continue eBird, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/railor3/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://nl.wikipedia.org/wiki/Forstens_regenbooglori Forstens regenbooglori – Nederlânske Wikipedy]
* [https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=A9EF5D3AF541BF65 Avibase – Sunset Lorikeet]
* [https://www.worldbirdnames.org/bow/parrots/ IOC World Bird List]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Trichoglossus forsteni|Readboarstloary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Readboarstloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Bedrige fûgel]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]</text>
      <sha1>3fldlc5pyk8lwjqu5ttn2s0k7hp5b4n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus forster</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194879</id>
    <redirect title="Readboarstloary" />
    <revision>
      <id>1243308</id>
      <timestamp>2026-10-27T09:11:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Readboarstloary]]</comment>
      <origin>1243308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="63co9b0ru8nm38dzevfu0cmjcn3cjb9" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Readboarstloary]]</text>
      <sha1>63co9b0ru8nm38dzevfu0cmjcn3cjb9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Forstenloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194880</id>
    <redirect title="Readboarstloary" />
    <revision>
      <id>1243309</id>
      <timestamp>2026-10-27T09:11:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Readboarstloary]]</comment>
      <origin>1243309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="63co9b0ru8nm38dzevfu0cmjcn3cjb9" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Readboarstloary]]</text>
      <sha1>63co9b0ru8nm38dzevfu0cmjcn3cjb9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Reinbôgeloary</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194881</id>
    <revision>
      <id>1243310</id>
      <timestamp>2026-10-27T10:09:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Side makke mei &quot;{{Bistesoarte |Namme    = reinbôgeloary |Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus haematodus -Jurong Bird Park, Singapore -Dec2009.jpg|250px]] |lûd      = |Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'') |Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'') |Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'') |Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'') |Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'') |Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'') |Wittenskiplike namme= Trichoglos...&quot;</comment>
      <origin>1243310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6943" sha1="50hzel76rnwife0kt98vj85m5m20ze7" xml:space="preserve">{{Bistesoarte
|Namme    = reinbôgeloary
|Ofbyld   = [[Ofbyld:Trichoglossus haematodus -Jurong Bird Park, Singapore -Dec2009.jpg|250px]]
|lûd      =
|Ryk      = [[dieren]] (''Animalia'')
|Stamme   = [[rêchstringdieren]] (''Chordata'')
|Klasse   = [[fûgels]] (''Aves'')
|Skift    = [[pappegaai-eftigen]] (''Psittaciformes'')
|Famylje  = [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae'')
|Skaai    = [[hiertongloarys]] (''Trichoglossus'')
|Wittenskiplike namme= Trichoglossus haematodus
|Beskriuwer, jier= ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1771)
|IUCN-status= [[Ofbyld:IUCN-LC.png|250px]]
|lânkaart =
}}
De '''reinbôgeloary''' (''Trichoglossus haematodus'') is in [[fûgel]] út 'e [[famylje (taksonomy)|famylje]] fan 'e [[pappegaaien fan de Alde Wrâld]] (''Psittaculidae''). It is in kleurrike loary dy't fan natuere foarkomt op eilannen yn eastlik [[Yndoneezje]], yn [[Papoea Nij-Guineä]] en op ferskate eilannen yn 'e [[Stille Oseaan]].

== Ferskining ==
De reinbôgeloary is in opfallend felkleurige fûgel dy't likernôch 25 oant 30 sm lang wurdt. De kop is donkerblau, mei oan 'e efterkant in griengiele bân. De wjukken, rêch en sturt binne felgrien. De boarst is read mei horizontale, blau-swarte streken. De búk is heldergrien, wylst de fearren oan 'e boppekant fan 'e poaten en op 'e stút giel binne mei griene streken. By it fleanen is oan 'e ûnderkant fan 'e wjukken in giele bân te sjen; de rest fan 'e ûnderwjuk is readich.

== Fersprieding en leefgebiet ==
[[Ofbyld:Trichoglossus haematodus -Cincinnati Zoo, Ohio, USA -upper body-8a.jpg|thumb|left|Kop fan 'e reinbôgeloary]] 
De reinbôgeloary komt fan natuere foar yn eastlik Yndoneezje, ûnder oaren op 'e [[Molukken]] en yn westlik [[Nij-Guineä]], en fierder yn Papoea-Nij-Guineä, [[Nij-Kaledoanje]], de [[Salomonseilannen]] en [[Fanûatû]]. De fûgel libbet yn tropysk reinwâld en yn oare gebieten mei in ôfwikseling fan bosk, beamgroepen en strewelleguod. Reinbôgeloarys en besibbe foarmen binne ek bûten harren oarspronklike ferspriedingsgebiet yntrodusearre. Der binne yntrodusearre populaasjes bekend yn [[Singapoer]] en [[Hongkong]]. 

De reinbôgeloarygroep hat in yngewikkelde taksonomy. Ferskate foarmen dy't earder as ûndersoarten fan ''Trichoglossus haematodus'' beskôge waarden, wurde yn moderne fûgellisten as aparte soarten erkend. Dêrtroch kinne de wittenskiplike namme en de ôfbeakening fan 'e soarte tusken boarnen ferskille.

Neffens de hjir brûkte yndieling wurde de folgjende acht ûndersoarten ûnderskieden:

* ''T. h. haematodus'': de súdlike Molukken, westlik Papoea Nij-Guineä en westlik Nij-Guineä.
* ''T. h. nigrogularis'': de [[Kai-eilannen]], de [[Arû-eilannen]] en súdlik Nij-Guineä.
* ''T. h. caeruleiceps'': it súdlike part fan sintraal Nij-Guineä.
* ''T. h. micropteryx'': noardeastlik en súdeastlik Nij-Guineä.
* ''T. h. massena'': [[Karkar]], de [[Bismarckarsjipel]], de Salomonseilannen en Fanûatû.
* ''T. h. nesophilus'': de [[Ninigo-eilannen]] en it eilân Hermit yn 'e [[Admiraliteitseilannen]].
* ''T. h. flavicans'': [[Lavongai]] en de Admiraliteitseilannen.
* ''T. h. deplanchii'': Nij-Kaledoanje en de [[Loyaliteitseilannen]].

De yndieling fan 'e reinbôgeloarygroep is yn 'e rin fan 'e tiid feroare. Soarten lykas de ''[[Trichoglossus moluccanus]]'', de ''[[Trichoglossus rubritorquis]]'', de ''[[Trichoglossus capistratus]]'', ''[[Trichoglossus forsteni]]'', de ''[[Trichoglossus rosenbergii]]'' en de ''[[Trichoglossus weberi]]'' waarden yn âldere yndielingen ek wol as ûndersoarten fan 'e reinbôgeloary beskôge. Yn moderne yndielingen wurde se as aparte soarten behannele.

== Hâlden en dragen ==
Reinbôgeloarys ite benammen fruchten, nektar en blommemoal. Harren snaffel is oanpast oan dit dieet en de tonge hat in boarstelich útein dat helpt by it sammeljen fan nektar en blommemoal. Yn Austraalje is de nektar fan ferskate soarten [[eukalyptus]] in wichtige fiedselboarne foar de reinbôgeloarygroep.

Yn tunen wurde reinbôgeloarys soms fuorre mei sinneblomsied, fruchten lykas apels, parren en sitrusfruchten, of mei nektar út spesjale foersystemen.

Reinbôgeloarys hâlde har meastal yn pearen op, mar foarmje soms ek groepen dy't letter wer útinoar falle yn losse pearen. De pearen ferdigenje harren [[territoarium]] tsjin ynkringers. Dat kinne oare reinbôgeloarys wêze, mar ek oare fûgelsoarten, sels gruttere fûgels.

It binne aktive en nijsgjirrige fûgels dy't graach klimme en knauwe. Yn finzenskip kinne se nuet wurde as se fan jongs ôf oan minsken wend binne, mar se bliuwe lûdroftich. Se wurde by foarkar yn pearen hâlden en mei graach yn wetter baaie. Se binne drok en roppe faak om omtinken.

It briedgedrach ferskilt neffens de ûndersoarte en it gebiet dêr't de fûgels libje. De reinbôgeloarys briede yn beamholtes.

== Status en bedrigings ==
[[Ofbyld:Jurong Bird Park Singapore-013and (2928795544).jpg|thumb|left|Reinbôgeloary yn it Fûgelpark Jurong, Singapoer]] 
De reinbôgeloary wurdt troch de [[IUCN|Ynternasjonale Uny foar it Behâld fan 'e Natuer]] (IUCN) klassifisearre as net bedrige (LC, ''Least Concern''). De wrâldpopulaasje is net krekt fêststeld, mar de trend wurdt as ôfnimmend beskreaun. De soarte hat in grut ferspriedingsgebiet en wurdt dêrom op it stuit net as wrâldwiid bedrige beskôge.

De fûgels hawwe te krijen mei fangst foar de hannel en mei feroarings yn harren leefgebiet. De status fan 'e hiele soartegroep moat lykwols net betiizge wurde mei dy fan ûnderskate besibbe soarten dy't yn resinte taksonomyske yndielingen as aparte soarten beskôge wurde.

== Namme ==
De Fryske namme '''reinbôgeloary''' ferwiist nei it tige kleurrike fearrekleed fan 'e fûgel. Yn 'e wittenskiplike namme ''Trichoglossus haematodus'' ferwiist ''Trichoglossus'' nei de karakteristike tonge fan 'e loarys.

{{Boarnen|boarnefernijing=
* [https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/coconut-lorikeet-trichoglossus-haematodus, BirdLife, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://ebird.org/species/railor4?siteLanguage=nl eBird, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://birdsoftheworld.org/bow/species/railor4/cur/introduction Birds of the World, oproppen 27 oktober 2026]
* [https://parrots.org/encyclopedia/coconut-lorikeet/ World Parrot Trust – Coconut Lorikeet]
* [https://doi.org/10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22725310A132177469.en IUCN Red List – ''Trichoglossus haematodus'']
* [https://www.worldbirdnames.org/new/ioc-lists/master-list-2/ IOC World Bird List]
----
{{reflist}}
----
{{Commonscat|Trichoglossus haematodus|Reinbôgeloary}}
}}
{{DEFAULTSORT:Reinbogeloary}}
[[Kategory:Fûgelsoarte]]
[[Kategory:Hiertongloary]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Yndoneezje]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Papoea Nij-Guineä]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Nij-Kaledoanje]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn Fanûatû]]
[[Kategory:Lânseigen fauna yn de Salomonseilannen]]
[[Kategory:Eksoat yn Singapoer]]
[[Kategory:Eksoat yn Fanûatû]]</text>
      <sha1>50hzel76rnwife0kt98vj85m5m20ze7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trichoglossus haematodus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>194882</id>
    <redirect title="Reinbôgeloary" />
    <revision>
      <id>1243311</id>
      <timestamp>2026-10-27T10:10:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>RomkeHoekstra</username>
        <id>10582</id>
      </contributor>
      <comment>Ferwiist troch nei [[Reinbôgeloary]]</comment>
      <origin>1243311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="28" sha1="03q8d2ysvkkwkmihi3j8gs3r5bs05gw" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Reinbôgeloary]]</text>
      <sha1>03q8d2ysvkkwkmihi3j8gs3r5bs05gw</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>