Uicipeid gdwiki https://gd.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%AComh-Dhuilleag MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter Meadhan Sònraichte Deasbaireachd Cleachdaiche Deasbaireachd a' chleachdaiche Uicipeid An deasbaireachd aig Uicipeid Faidhle Deasbaireachd an fhaidhle MediaWiki Deasbaireachd MediaWiki Teamplaid Deasbaireachd na teamplaid Cobhair Deasbaireachd na cobharach Roinn-seòrsa Deasbaireachd na roinn-seòrsa TimedText TimedText talk Mòideal Deasbaireachd mòideil Event Event talk 0 3871 583213 581967 2026-07-01T11:24:06Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Not a rodent 583213 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH = Coineanach | DEALBH = Oryctolagus cuniculus Tasmania 2.jpg | TEASCA_DEILBH = Coineanach eòrpach <br /> (''Oryctolagus cuniculus'') | REGNUM = [[Beathach|Animalia]] | PHYLUM = [[Chordata]] | CLASSIS = [[Mamal|Mammalia]] | ORDO = [[Lagomorpha]] | FAMILIA = [[Leporidae]] | GENUS = | SPECIES = | AINM_1 = | AINM_1_EILE = | AINM_2 = | AINM_2_EILE = | AINM_SAIDHEANS = | IOMRADH = | AINMEAN_EILE = | AINM_GÀIDHLIG = }} Tha '''coineanach'''<ref name="Seotal"/> (neo '''rabaid'''<ref name="Seotal">[http://www.anseotal.org.uk An Seotal]: Briathrachas Gàidhlig air-loidhne airson teagasg tro mheadhan na Gàidhlig anns an àrd-sgoil. Leughte 20 Faoi. 2015</ref>) ([[iolra]]: coineanaich; rabaidean) na sheòrsa [[sineach]] beag, ann an teaghlach [[Leporidae]]. Tha cluasan fada aca, agus ithidh iad feur. Tha iad cumanta ann an iomadh àite, ach rinn iad sgrios mòr ann an [[Astràilia]] nuair a chuir na h-[[an Roinn-Eòrpa|Eòrpaich]] fear no dha ann. Tha seachd gèineasan san teaghlach seo, air a bheil an t-ainm "coineanach": * [[Coineanach Eòrpach]] (''Oryctolagus cuniculus'', ri fhaighinn an an [[Alba]]) * ''Cottontail'' (gèineas ''Sylvilagus''; 13 spèiseasan), * [[Coineanach Anami]] (''Pentalagus furnessi'', spèiseas ann an cunnart ann an eilean Amami Oshima, an [[Iapan]]). Tha iomadh seòrsa eile ann, agus tha iad, còmhla ri ''pikas'' agus [[maigheach|maighich]], anns an òrdugh ''Lagomorpha''. == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * [https://www.foghlamgaidhlig.com/e-storas/saidheansan/an-arainneachd/eoin-agus-ainmhidhean/coineanach-no-rabaid/ FoghlamGaidhlig: Coineanach no rabaid] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/34197238 BBC Naidheachdan 2015-09-09: Nisich a' dol an tòir air na rabaidean] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/36855661 BBC Naidheachdan 2016-07-21: Còrr air 1,000 rabaid air an spadadh ann an Nis] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/36862186 BBC Naidheachdan 2016-07-21: Sgeama spadaidh nan coineanach] ''(aithris-bhideo 1:47)'' {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Mamalan]] p03rmc7lspgiga6ulx4k5wfddpxf7og 0 4493 583211 556361 2026-07-01T10:52:55Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Images 583211 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH =Caora | DEALBH = Shearling Cheviot ram.jpg | TEASCA_DEILBH = Reithe a' chaora mhaol ann an Alba | REGNUM = [[Animalia]] | PHYLUM = [[Chordata]] | CLASSIS = [[Mamal|Mammalia]] | ORDO = [[Artiodactyla]] | FAMILIA = [[Bovidae]] | GENUS = ''[[Ovis]]'' | SPECIES = '''''O. aries''''' | AINM_1 = | AINM_1_EILE = | AINM_2 = | AINM_2_EILE = | AINM_SAIDHEANS = ''[[Ovis aries]]'' | IOMRADH = [[Carl Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]] | AINMEAN_EILE = | AINM_GÀIDHLIG = }} {{commonscat|Ovis aries|Caora (Ovis aries)}} 'S e creutair [[ceithir-chasach]] a tha anns a' '''chaora''' ''(Ovis aries)''. Tha casan crodhanach air caoraich, mar a tha air [[crodh]], [[fiadh|fèidh]], [[gobhar|goibhrean]] agus [[muc|muic]]. Eadar dròbhan nan tuathanaich mòra, treudan nan club stoc aig na bailtean [[croitearachd]] agus na treudan beaga aig croitearan fa-leth, tha iad cumanta air feadh [[Alba]]. Tha daoine air a bhith ri àrach chaorach bho linn a' [[Bìoball|Bhìobaill]]. Cumar iad airson caochladh adhbharan: airson clòimh, airson [[feòil]] agus (uaireannan) airson [[bainne]]. Chanar "cìobair" ri fear no tè a bhios a' coimhead às dèidh chaorach air ceann a chosnaidh. Tha iomadh briod chaorach ann. San latha an diugh is iad "Caoraich Dubh-cheannach" agus "Caoraich Mhaola" as cumanta air [[Gàidhealtachd na h-Alba]]. Tha na dubh-cheannaich nas righinn na na Caoraich Mhaola, agus fanaidh iad beò air monaidhean Alba fad a' gheamhraidh, air an fheurach a-mhàin bidh cuid ag ràdh (ged a chanadh feadhainn eile gur h-e dearg amaideas a tha seo). Tha na caoraich mhaola nas motha agus nas truime, agus gheibh iad prìsean as fheàrr aig fèilltean-reic nan uan a tha gan cumail gach foghar, ach feumaidh iad biathadh geamhraidh; mar sin tha iad nas daora a ruith. Ach tha iad fhathast fìor thapaidh. 'S iad caoraich mhaola a tha rim faicinn san dealbh air an duilleig seo. 'S iad seo "Na Caoraich Mhòra" bhon tàinig an abairt "Bliadhna nan Caora Mhòr", agus a dh'adhbharaich (ann am pàirt) [[fuadach nan Gàidheal]]. == Ceanglaichean a-mach (Gàidhlig) == * [http://www.smo.uhi.ac.uk/gaidhlig/bheataireachd/ Bheataireachd san Eilean Sgitheanach] ==Dealbhan== <gallery> Faidhle:Boreray Ram.jpg Faidhle:Flock of Hebridean Sheep.jpg|alt= Faidhle:North Country Cheviots - geograph.org.uk - 395334.jpg Faidhle:North ron sheep.jpg Faidhle:Shetland sheep moorit.jpg Faidhle:Soay ewe.jpg Faidhle:'Macgregor', owned by James R. Dempster, Ladyton.jpg|'Macgregor' </gallery> {{bun}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Bó]] [[Roinn-seòrsa:Caora]] [[Roinn-seòrsa:Mamalan]] ci5c53uz4xdnaoxzg2vby8nwv41lr7i 0 9068 583216 544283 2026-07-01T11:46:31Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583216 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Ice Block, Canal Park, Duluth (32752478892).jpg|thumb|200x200px|Dèigh]] Tha '''dèigh''' neo '''eigh(re)''' na [[uisge]] reòite. Cleachdar airson iomadh rudan, mar [[deoch]]an, [[taigh]]ean (igloo) 7c. == Faic cuideachd == * [[Sneachda]] * [[Truinnsearan deighe]] {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Uisge]] o9o5ojkuhfvncl8cesibf5qjhyyrjhb 0 10806 583212 468427 2026-07-01T11:05:20Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image, category, minor edits 583212 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Shearling Cheviot ram.jpg|thumb|Reithe a' chaora mhaol ann an Alba]] Briod [[Caora|chaorach]] a tha cumanta air feadh [[Gàidhealtachd na h-Alba]]. [[Roinn-seòrsa:Gàidhealtachd]] [[Roinn-seòrsa:Na Fuadaichean]] [[Roinn-seòrsa:Caora]] 9uoq0hrqw26a7dzpjddslm554zq5i5w 0 14043 583207 547603 2026-06-30T16:50:08Z Globetrotter19 15997 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Ecseri 166.jpg]] → [[File:Széchenyi utca, Ecseri 166.jpg]] bad name 583207 wikitext text/x-wiki {{Baile | AINM = Ecser | LÙIREACH = HUN Ecser COA.jpg | LÙIREACH_LEUD = 100 | MAPA = Ecseri 180.jpg | DÙTHAICH = [[an Ungair]] | CEÀRN = | SGÌRE = | LEUD = 47° 44' Tuath | ASTAIR = 19° 32' Ear | FARSAINGEACHD = 13.1 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 3252 | BLIADHNA = 2001 | FÒN = (+36) 28 | DUILLEAG = [http://www.ecser.hu/ www.ecser.hu] }} 'S e baile anns an [[An Ungair|Ungair]] a tha ann an '''Ecser''' ([[IPA]]: '''ˈɛtʃɛr''', [[Slobhacais]]: '''Ečer'''). Tha e suidhichte faisg air [[Budapest]]. Chaidh e a chlàradh airson a' chiad turas ann an [[1315]]. == Eachdraidh == Bhuineadh am baile dhan [[Ostair-Ungaire]] bho [[1867]] gu ruige [[1918]]. == Dealbhan == <gallery> Image:Ecseri 154.jpg|Fàilte gu Ecser Image:Ecseri 151.jpg|Eaglais Ecser Image:ecseri 175.jpg|Sealladh air a' bhaile Image:Széchenyi utca, Ecseri 166.jpg|Prìomh-rathaid </gallery> {{Commonscat|Ecser}} [[Roinn-seòrsa:An Ungair]] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] mku29o8k0oas10p45ph3190tnej0r9k 0 14344 583215 482058 2026-07-01T11:34:36Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583215 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:River Clyde in Glasgow - aerial - 2025-04-17 01.jpg|thumb|Abhainn Chluaidh ann an [[Glaschu]]]] 'S e [[abhainn]] mhòr ann [[Alba]] a tha ann an '''Abhainn Chluaidh''' ([[IPA]]: [avɪɲˈxɫ̪uəj]). Tha e a' sruthadh tro [[Glaschu|Ghlaschu]] agus [[Lannraig]]. Tha beul na h-aibhne aig [[Linne Chluaidh]] a tha a' dol don [[Cuan Siar|Chuan Siar]]. Tha Abhainn Chluaidh 108 mìltean a dh'fhad. [[Faidhle:Clyde.tributaries.jpg|thumb|Fo-aibhnichean Abhainn Chluaidh]] {{DEFAULTSORT:Cluaidh}} [[Roinn-seòrsa:Aibhnichean na h-Alba]] [[Roinn-seòrsa:Glaschu]] jx1oa5p0ia7so1zk7xea6kszufqtt3u 0 19425 583214 581971 2026-07-01T11:25:06Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Not a rodent 583214 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH = Maigheach | DEALBH = Haas-in-landschap.jpg | TEASCA_DEILBH = | REGNUM = [[Beathach|Animalia]] | PHYLUM = [[Chordata]] | CLASSIS =[[Mamal|Mammalia]] | ORDO = '''Leporidae''' | superordo = | FAMILIA = | GENUS = | SPECIES = | AINM_1 = | AINM_1_EILE = | AINM_2 = | AINM_2_EILE = | AINM_SAIDHEANS = | IOMRADH = | AINMEAN_EILE = | AINM_GÀIDHLIG = }} Se seòrsa [[mamal]] a tha ann am '''maigheach''' no '''geàrr'''.<ref>{{iomradh lìon | url = https://www.nhm.ac.uk/our-science/data/uk-species/checklists/NHMSYS0020791186/version1.html | tiotal = SNH List of Gaelic Names | foillsichear = Natural History Museum | ainm = Emily | sloinneadh = Edwards | ceann-là = 2011-07-15 | ceann-là_inntrigidh = 2019-11-11}}</ref> Dhealbh [[Albrecht Dürer]] dealbhadh ainmeil de mhaigheach ann an 1502.<ref>{{iomradh lìon | url =http://www.bbc.com/culture/story/20190917-albrecht-drer-the-painter-with-a-magical-touch | tiotal = Albrecht Dürer: the painter with a 'magical touch' | ainm = Kelly | sloinneadh = Grovier | foillsichear = BBC Culture | ceann-là = 2019-09-19 | ceann-là_inntrigidh = 2019-11-11}}</ref> [[Faidhle:Albrecht Dürer - Feldhase, 1502.jpg|thumb|Maigheach le Albrecht Dürer]] == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * [https://www.foghlamgaidhlig.com/e-storas/saidheansan/an-arainneachd/eoin-agus-ainmhidhean/gearr/ FoghlamGaidhlig: Geàrr] * [https://bellacaledonia.org.uk/2016/03/27/raon-cluiche-no-tir-fhiadhaich-marbhadh-nam-maigheach-a-togail-ceistean/ Bella Caledonia 2016-03-27: Raon-Cluiche no Tìr Fhiadhaich: Marbhadh nam Maigheach a’ Togail Cheistean] - ''beachd le Daibhidh Rothach'' * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/38011015 BBC Naidheachdan 2016-11-17: Fianais ga togail mu spadadh nan geàrr] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/38675261 BBC Naidheachdan 2017-01-19: Triùir fo aithris mu shealg gheàrr] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/38963868 BBC Naidheachdan 2017-02-13: Dragh gu bheil àrdachadh air tighinn air na tha de dhaoine an sàs ann an ruith gheàrr] ''(aithris-bhideo 2:26)'' * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/56494156 BBC Naidheachdan 2021-03-23: Sgrùdadh air àireamh nan geàrran-bàna an Alba] {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Mamalan]] qihvlt3lg1y50otn2j61hj07cykwqd7 0 22259 583209 583194 2026-06-30T20:01:04Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583209 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Harbour seal breast feeding 1150144.jpg|thumb|Ròn cumanta a' biathadh cuilean air a' bhroilleach, An t-Eilean Sgitheanach]] ’S e [[mamal]] a th' ann an '''ròn'''. Tha e beò anns a' mhuir agus air sgeirean mara. Tha dà sheòrsa cumanta ann an Alba, an [[ròn glas]] agus an [[ròn cumanta]]. == Ceanglaichean a-mach == * [https://www.foghlamgaidhlig.com/e-storas/saidheansan/an-arainneachd/eoin-agus-ainmhidhean/roin/ FoghlamGaidhlig: Ròin] * [http://www.bbc.co.uk/naidheachdan/34105961 BBC Naidheachdan 2015-08-31: Figearan marbhaidh nan ròn gam foillseachadh] [[Roinn-seòrsa:Mamalan]] rpugcxh46lmygwd1vryavpiqycg3owj 583210 583209 2026-07-01T07:44:29Z Luna the Eurasian Wolf 32688 /* */ Link 583210 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Harbour seal breast feeding 1150144.jpg|thumb|Ròn cumanta a' biathadh cuilean air a' bhroilleach, [[An t-Eilean Sgitheanach]]]] ’S e [[mamal]] a th' ann an '''ròn'''. Tha e beò anns a' mhuir agus air sgeirean mara. Tha dà sheòrsa cumanta ann an Alba, an [[ròn glas]] agus an [[ròn cumanta]]. == Ceanglaichean a-mach == * [https://www.foghlamgaidhlig.com/e-storas/saidheansan/an-arainneachd/eoin-agus-ainmhidhean/roin/ FoghlamGaidhlig: Ròin] * [http://www.bbc.co.uk/naidheachdan/34105961 BBC Naidheachdan 2015-08-31: Figearan marbhaidh nan ròn gam foillseachadh] [[Roinn-seòrsa:Mamalan]] tltafvpvc9d01zk5ydsl78aio9ndnoo 0 34277 583208 503644 2026-06-30T16:59:04Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583208 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Mesoplodon bidens 2.jpg|thumb|Peileag Sowerby]] '''Peileag Sowerby''' (''Mesoplodon bidens'') na [[mamal|mhamal]]-mara a tha mar [[muc-mhara]] beag. Tha iad cumanta ann an [[Alba]] is tuath [[Cuan Siar]]. [[Roinn-seòrsa:Muc-mhara]] n7nqhmph06asl47l7amlo2s5zloip6p