Uicipeid gdwiki https://gd.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%AComh-Dhuilleag MediaWiki 1.47.0-wmf.10 first-letter Meadhan Sònraichte Deasbaireachd Cleachdaiche Deasbaireachd a' chleachdaiche Uicipeid An deasbaireachd aig Uicipeid Faidhle Deasbaireachd an fhaidhle MediaWiki Deasbaireachd MediaWiki Teamplaid Deasbaireachd na teamplaid Cobhair Deasbaireachd na cobharach Roinn-seòrsa Deasbaireachd na roinn-seòrsa TimedText TimedText talk Mòideal Deasbaireachd mòideil Event Event talk 0 4319 583245 579591 2026-07-11T17:25:58Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583245 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Salmo salar.jpg|thumb|200x200px|''Salmo salar'', gnè bradain]] S' e [[iasg]] mòr ion-ithe le [[feòil]] bhàn-dheirg a tha ann am '''bradan'''. Tha iad coltach ri [[breac (iasg)|breac]] agus ann an teaghlach Salmonidae. Is toil le mòran iasgairean bradan, o chionn is sàr-gheam iad. Tha ochd seòrsan bratan fiadhaich anns an [[Cuan Sèimh]] a tuath agus aon anns an Cuan Siar.<ref>{{cite web|url=http://globalflyfisher.com/fishbetter/patagonian-salmonids/|title=Patagonian salmonids-This is the history and present state of salmonid introduction in Patagonia|date=25 August 2011|author=Heiko Schneider|publisher=Global Fly Fisher|accessdate=25 April 2014}}</ref> Thogadh iad ann an tuathanasan-éisg ann an [[Sealainn Nuadh]]<ref name="marine">[https://web.archive.org/web/20080820140912/http://www.fish.govt.nz/en-nz/Commercial/Aquaculture/Marine.htm Marine Aquaculture] [[MFish]]. Air a thogail 16 November 2007.</ref> is an [[Cuan Siar]]. == Iomraidhean == {{reflist}} == Ceanglaichean a-mach == * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/34947095 BBC Naidheachdan 2015-11-27: Salar air stèidh sheasmhach] ''(aithris bhideo air gnìomhachas bradan smocte an Uibhist a Deas)'' * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/38976458 BBC Naidheachdan 2017-02-14: Tha gnìomhachas àrach bhradan na h-Alba fo uallach mu bhuaidh nam mialan-mara] ''(aithris-bhideo 3:07)'' * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/46342705 BBC Naidheachdan 2018-11-27: Moladh gun mhaill a chur air fàs thuathan bhradan] [[Roinn-seòrsa:Iasg]] fw8opo0s0d67fq5ye0ylgcvoc132ksv 0 4703 583249 475255 2026-07-11T17:42:43Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583249 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:Pygocentrus nattereri - Karlsruhe Zoo 01.jpg|thumb|''Pygocentrus nattereri'', gnè de piranha]] 'S e [[iasg]] beag borb feoil-itheach bho [[Aimearaga a Deas]] a tha ann am '''piranha''' neo '''piraña'''. Tha iad ainmeil leis na itheadh biadhadh luath, cunnartach a ni iad. [[Roinn-seòrsa:Iasg]] 98etjiyd74a05i198nr3ha8n4kqdeay 0 9917 583247 544813 2026-07-11T17:35:19Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583247 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH = Cuiteag | DEALBH = Merlangius merlangus.jpg | PHYLUM = Chordata | CLASSIS = Actinopterygii | ORDO = Gadiformes | FAMILIA = Gadidae | AINM_SAIDHEANS = ''Merlangius merlangus'' (L. 1758) }} 'S e seòrsa [[iasg]] a tha ann an '''cuiteag''' (ainm saidheansail: ''Merlangius merlangus'' (L. 1758)).<ref>{{iomradh lìon | url = http://www.nhm.ac.uk/our-science/data/uk-species/species/merlangius_merlangus.html | tiotal = Merlangius merlangus (Linnaeus, 1758) - Whiting | foillsichear = Natural History Museum | ceann-là_inntrigidh = 2018-12-30}}</ref> == Tòimhseachan == <blockquote>Cia mar a dh'aithnichear adag seach cuiteag? Ball dubh air an adaig, 'us earball fada air a' chuiteig.<ref>{{iomradh leabhar | url = https://dasg.ac.uk/corpus/textmeta.php?text=55&uT=y | tiotal = Gaelic Riddles and Enigmas (Toimhseachain agus Dubh-Fhacail) | ainm= Alexander | sloinneadh = Nicolson | ionad = Glasgow | foillsichear = Sinclair, Celtic Press | ceann-là = 1938 | ceann-là_inntrigidh = 2018-12-30}}</ref></blockquote> == Iomraidhean == <references/> {{bun}} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Iasg]] g2mlwz9ozngmseojdouszy6mzti6tlg 0 11250 583250 556772 2026-07-11T18:16:06Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Images 583250 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH = Iolair-bhuidhe (''[[Aquila chrysaetos]]'') | DEALBH = 015 Wild Golden Eagle in flight at Pfyn-Finges (Switzerland) Photo by Giles Laurent.jpg | TEASCA_DEILBH = ''[[Aquila chrysaetos]]'' | REGNUM = [[Beathach|Animalia]] | PHYLUM = [[Chordata]] | CLASSIS =[[Eun|Aves]] | ORDO = [[Accipitriformes]] | FAMILIA = [[Accipitridae]] | GENUS = ''[[Aquila]]'' | SPECIES = '''''A. chrysaetos''''' | AINM_1 = | AINM_1_EILE = | AINM_2 = | AINM_2_EILE = | AINM_SAIDHEANS = ''[[Aquila chrysaetos]]'' | IOMRADH = ([[Carl von Linné|Linnaeus]], [[1758]]) | AINMEAN_EILE = | AINM_GÀIDHLIG = }} 'S e '''iolair-bhuidhe''' (''[[Aquila chrysaetos]]'', golden eagle) [[iolair]] mhòr a bhios a' còmhnaidh anns a' mhonadh. Tha an cuid as motha de na iolairean a' còmhnaidh ann an [[Alba]]. {{commonscat|Aquila chrysaetos|Iolair-bhuidhe (Aquila chrysaetos)}} ==Dealbhan== <gallery> Faidhle:001 Wild Golden Eagle and Majinghorn Pfyn-Finges Photo by Giles Laurent.jpg Faidhle:016 Wild Golden Eagle in flight at Pfyn-Finges (Switzerland) Photo by Giles Laurent.jpg Faidhle:Maakotka (Aquila chrysaetos) by Jarkko Järvinen (crop).jpg Faidhle:Golden Eagle by Per Harald Olsen NTNU.jpg Faidhle:Mongolian Man and his Eagle.jpg Faidhle:Steinadler Aquila chrysaetos Richard Bartz cropped.jpg Faidhle:Aquila chrysaetos 01 feet.JPG Faidhle:USFWS Golden eagle chick (19154490171).jpg Faidhle:Aquila chrysaetos chrysaetos MHNT.ZOO.2010.11.92.2.jpg|Museum specimen Faidhle:Aquila chrysaetos distribution map.png </gallery> == Ceanglaichean a-mach == * [http://www.bbc.co.uk/naidheachdan/37044575 BBC Naidheachdan 2016-08-11: RSPB ag ràdh gun deach iolairean-buidhe a dhìth] [[Roinn-seòrsa:Eun-creachaidh]] [[Roinn-seòrsa:Eun feòil-itheach]] iaixiku9ergl4g9m22vbadtk1nzs97i 0 11251 583251 578338 2026-07-11T18:22:57Z Luna the Eurasian Wolf 32688 583251 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:White-tailed eagle (Haliaeetus albicilla) in flight 2.jpg|thumb|300x300px|[[Iolair-mhara]] ann an Alba]] A-measg [[eun]]laith an adhair chan eil a h-aon cho làidir agus cho garg ris an '''iolair''' no '''iolaire'''<ref>[http://www.anseotal.org.uk An Seotal]: Briathrachas Gàidhlig air-loidhne airson teagasg tro mheadhan na Gàidhlig anns an àrd-sgoil. Leughte 9 Faoi. 2015</ref><ref>[http://www.learngaelic.net/dictionary/ Faclair LearnGaelic.net] Leughte 9 Faoi. 2015</ref><ref>[http://www.faclair.com/ Am Faclair Beag] Leughte 9 Faoi. 2015</ref> ([[iolra]]: iolairean). == Àite-còmhnaidh agus cobhartach == Nì i a [[nead]] ann an sgeirean àrd-chreagan, fada bho àite-còmhnaidh dhaoine; agus nuair a bheir i a-mach a h-[[àl]], altramaidh i le pailteas de [[shitheann]] iad. Marbhaidh i [[cearc-fhraoich|cearcan-fraoich]], agus [[uan|uain]], agus air uairibh [[caorach|caoraich]] air an son, agus cha leig i dìth ni air bith orra gus am fàs iad làidir agus comasach gu solaradh air an son fhèin. == Rèis-bheatha == Mairidh an iolair beò gus am bi i dlùth air leth-cheud bliadhna. Tha seòl aice air a [[clòimh]] a thilgeil nuair a tha i a' fàs trom agus mall, agus air an dòigh seo tha i ga neartachadh fhèin mar gun tilleadh a h-òige a-rithist. == Sean-fhacal an t-Salmadair == * ''Gun sàsaich maitheas an Tighearna beul an duine, air chor is gun ath-nuadhaichear a òige mar òige na h-iolaire.'' == Faic cuideachd == * [[Iolair-bhuidhe]] * [[Iolair-mhara]] == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * {{ iomradh iris | iris = Mac-Talla | ceann-là = 1895-07-06 | duilleagan = 6 | àireamh = 4 | url = https://leabharlann.smo.uhi.ac.uk/_tasg-lann/mactalla/vol4/01/06.jpg | tiotal = An Iolair | ceann-là_inntrigidh = 2024-10-31 | sloinneadh = gun urra }} {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Eun-creachaidh]] [[Roinn-seòrsa:Eun feòil-itheach]] fz33p0p5jucatg5z8wvyijygfdds3vg 0 11833 583241 583197 2026-07-11T16:34:08Z Luna the Eurasian Wolf 32688 583241 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH = Lagopus scotica | DEALBH = 2014-04-21 Lagopus lagopus scotica, Hawsen Burn 1.jpg | TEASCA_DEILBH = Coileach Fraoich | REGNUM = [[Animalia]] | PHYLUM = [[Chordata]] | CLASSIS = [[Eun|Aves]] | ORDO = [[Galliformes]] | FAMILIA = [[Tetraonidae]] | GENUS = ''[[Lagopus]]'' | SPECIES = '''''L. scotica''''' | AINM_1_EILE = | AINM_2 = | AINM_2_EILE = | AINM_SAIDHEANS = ''Lagopus scotica'' | IOMRADH = ([[John Latham (ornithologist)|Latham]], 1787) | AINMEAN_EILE = | AINM_GÀIDHLIG =Coileach-ruadh<ref> Colin Mark: ''Am Faclair Gàidhlig-Beurla'', Foillsichte aig Routlegde, Lunnainn, 2004; ISBN 0415297613</ref> }} 'S e [[eun]] a tha ann an '''Coileach Fraoich''' ([[Laideann]]: ''[[Lagopus scotica]]''; [[Beurla]]: ''red grouse''). Tha iad a' fuireach anns an [[Fraoch|fhraoch]] agus anns na [[mòinteach|monaidhean]] ann an [[Alba]] 's [[Èirinn]]. == Dealbhan == <gallery> Faidhle:Red Grouse - Lagopus lagopus scoticus (52077621004).jpg Faidhle:Red Grouse - Lagopus lagopus scoticus (51012676457).jpg Faidhle:Red Grouse - Lagopus lagopus scoticus (52153898896).jpg Faidhle:Lagopede d'Ecosse MHNT.jpg </gallery> == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * [http://www.snh.gov.uk/docs/A1211413.pdf‎ Dualchas Nàdar na h-Alba: Dà eun ‘Ghàidhlig’] - pios le Ruairidh MacIlleathain ''(.pdf)'' * [http://www.rspb.org.uk/birds/guide/r/redgrouse/index.asp RSPB Fiosrachadh mun Choileach Fraoich] ''(sa Bheurla)'' {{commons|Lagopus lagopus#Red Grouse (Lagopus lagopus scoticus)|Coileach Fraoich}} {{bun}} [[Roinn-seòrsa:eòin]] pvhachmla2b15ouv5j9g7xklsubluff 0 12671 583248 571614 2026-07-11T17:38:33Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583248 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH = Òr-iasg | DEALBH = Gold fish1.jpg | TEASCA_DEILBH = | REGNUM = [[Beathach|Animalia]] | PHYLUM = [[Chordata]] | CLASSIS =[[Actinopterygii]] | ORDO = [[Cypriniformes]] | FAMILIA = [[Cyprinidae]] | GENUS = ''[[Carassius]]'' | SPECIES = ''C. auratus'' | AINM_1 =Fo-ghnè | AINM_1_EILE ='''''C. a. auratus/C. a. gibelio''''' | AINM_2 = | AINM_2_EILE = | AINM_SAIDHEANS = ''Carassius auratus auratus'' | IOMRADH = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1758) | AINMEAN_EILE = | AINM_GÀIDHLIG = }} Tha '''òr-iasg'''/'''iasg-òir''' neo '''òradair''' (''Carassius auratus'') na seòrsa [[iasg|èisg]] a tha cumanta mar [[peata]]. Tha iad orains, buidhe neo òr, agus mar is àbhaist, chan eil iad ro mhòr. Tha iad a' fuireach sa tanca-uisge neo poll a-muigh. Mar is trice, chan eil beatha fada aca, ach àithnear gun ràinig fear 49 bliadhna a dh'aois.<ref>[https://web.archive.org/web/20081107234906/http://webspace.ship.edu/gspaul/animal%20behavior/goldfish%20foraging/intro_goldfish_foraging.html Fiosrachadh mu Òr-èisg]</ref> Is ann à [[Àisia]] an ear a tha iad, agus chaidh iad dhan [[Roinn-Eòrpa]] anns an [[17mh linn]]. [[Faidhle:Domesticcometgoldfish.jpg|left|300px|thumb|Fear aig a bheil earball fada]] == Iomradh == <references/> [[Roinn-seòrsa:Iasg]] [[Roinn-seòrsa:Peataichean]] 1pq628gpj3xj9c8vtbx28rmeilj6o05 0 13856 583246 491792 2026-07-11T17:32:36Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Image 583246 wikitext text/x-wiki [[Faidhle:White shark.jpg|thumb|300x300px|Cearban mòr geal]] 'S e [[iasg]] mòr feòil-itheach a tha ann an '''cearban'''<ref name="Seotal">[http://www.anseotal.org.uk An Seotal]: Briathrachas Gàidhlig air-loidhne airson teagasg tro mheadhan na Gàidhlig anns an àrd-sgoil. Leughte 20 Faoi. 2015</ref> ([[iolra]]: cearbain) neo "siorc". * cearban mòr geal<ref name="Seotal"/> (''Carcharodon carcharias'') ==Iomraidhean== <references/> [[Roinn-seòrsa:Iasg]] [[Roinn-seòrsa:Eisg]] 702h2mvabj7syzl078d7sb5xodsfqdi 0 19425 583242 583214 2026-07-11T17:02:24Z Luna the Eurasian Wolf 32688 Images 583242 wikitext text/x-wiki {{Beathach | AINM_BEATHACH = Maigheach | DEALBH = Mountain Hare (52072185107).jpg | TEASCA_DEILBH =Maigheach-bhàn (''Lepus timidus'') | REGNUM = [[Beathach|Animalia]] | PHYLUM = [[Chordata]] | CLASSIS =[[Mamal|Mammalia]] | ORDO = '''Leporidae''' | superordo = | FAMILIA = | GENUS = | SPECIES = | AINM_1 = | AINM_1_EILE = | AINM_2 = | AINM_2_EILE = | AINM_SAIDHEANS = | IOMRADH = | AINMEAN_EILE = | AINM_GÀIDHLIG = }} Se seòrsa [[mamal]] a tha ann am '''maigheach''' no '''geàrr'''.<ref>{{iomradh lìon | url = https://www.nhm.ac.uk/our-science/data/uk-species/checklists/NHMSYS0020791186/version1.html | tiotal = SNH List of Gaelic Names | foillsichear = Natural History Museum | ainm = Emily | sloinneadh = Edwards | ceann-là = 2011-07-15 | ceann-là_inntrigidh = 2019-11-11}}</ref> Dhealbh [[Albrecht Dürer]] dealbhadh ainmeil de mhaigheach (''Lepus europaeus'') ann an 1502.<ref>{{iomradh lìon | url =http://www.bbc.com/culture/story/20190917-albrecht-drer-the-painter-with-a-magical-touch | tiotal = Albrecht Dürer: the painter with a 'magical touch' | ainm = Kelly | sloinneadh = Grovier | foillsichear = BBC Culture | ceann-là = 2019-09-19 | ceann-là_inntrigidh = 2019-11-11}}</ref> [[Faidhle:Albrecht Dürer - Hare, 1502 - Google Art Project.jpg|thumb|Maigheach le Albrecht Dürer]] == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean a-mach == * [https://www.foghlamgaidhlig.com/e-storas/saidheansan/an-arainneachd/eoin-agus-ainmhidhean/gearr/ FoghlamGaidhlig: Geàrr] * [https://bellacaledonia.org.uk/2016/03/27/raon-cluiche-no-tir-fhiadhaich-marbhadh-nam-maigheach-a-togail-ceistean/ Bella Caledonia 2016-03-27: Raon-Cluiche no Tìr Fhiadhaich: Marbhadh nam Maigheach a’ Togail Cheistean] - ''beachd le Daibhidh Rothach'' * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/38011015 BBC Naidheachdan 2016-11-17: Fianais ga togail mu spadadh nan geàrr] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/38675261 BBC Naidheachdan 2017-01-19: Triùir fo aithris mu shealg gheàrr] * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/38963868 BBC Naidheachdan 2017-02-13: Dragh gu bheil àrdachadh air tighinn air na tha de dhaoine an sàs ann an ruith gheàrr] ''(aithris-bhideo 2:26)'' * [https://www.bbc.co.uk/naidheachdan/56494156 BBC Naidheachdan 2021-03-23: Sgrùdadh air àireamh nan geàrran-bàna an Alba] {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Mamalan]] cm6k7kuu5w0roaio86xsma2o3gkczk8 0 19597 583240 576376 2026-07-11T15:13:45Z SpinnerLaserzthe2nd 23446 ([[c:GR|GR]]) [[File:CHE Fribourg COA Var.svg]] → [[File:CHE Fribourg COA.svg]] 583240 wikitext text/x-wiki {{Baile san Eilbheis | AINM = Fribourg/Freiburg | MAPA= Fribourg -Carte Stryienski.JPG | LÙIREACH = CHE Fribourg COA.svg | LÙIREACH_LEUD = 100 | DEALBH = Fribourg Stadtansicht.jpg | DÙTHAICH = [[Faidhle:Flag of Switzerland.svg|18px]] [[An Eilbheis]] | ROINN EILBHEISEACH = [[Faidhle:Wappen Freiburg matt.svg|18px]] [[Fribourg (Canton)|Fribourg/Freiburg]] | CÀNAN = [[Fraingis]]/[[Gearmailtis]] | LEUD = 46° 48 00′ Tuath | ASTAIR = 07° 09 00′ Ear | FARSAINGEACHD = 9.3 | ÀIREAMH_SHLUAIGH = 34897 | BLIADHNA = 2010 | FÒN = + 41 26 | DUILLEAG = http://www.ville-fribourg.ch }} ‘S e [[baile]] mòr ann an air an àirde an iar [[An Eilbheis|na h-Eilbheis]] a th’ ann am '''Fribourg''' ([[IPA]]: '''fribwa''', Gearmailtis Freiburg is IPA: '''fribʊrg''', Eadailtis: Friburgo/Friborgo, [[Rumantsch]]: Friburg). Tha e suidhichte aig 543m os cionn ìre na [[Muir|mara]]<ref>[https://web.archive.org/web/20111130061238/http://population.mongabay.com/population/switzerland/2660718/fribourg Mongabay]</ref> ri taobh [[Abhainn|na h-aibhne]] Sarine, anns an roinn (Fraingis: ''Canton'') Fribourg. Tha Fribourg 123km air falbh bho [[Zürich]], 100km bho [[Geneva|Ghenève]], 92Km bho [[Luzern]] agus dìreach 28km bho [[Berne|Bhern]], [[prìomh-bhaile]] na [[Dùthaich|dùthcha]].<ref>[http://distancecalculator.globefeed.com Distance Calculator]</ref> Tha 34,897 duine a’ fuireach anns a’ bhaile. ‘S e an 15mh baile na [[Dùthaich|dùthcha]] a-rèir àireamh-sluaigh.<ref>[https://web.archive.org/web/20120120174128/http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gcis&lng=en&des=wg&srt=pnan&col=abcdefghinoq&msz=1500&geo=-49 Bailtean na Cruinne]</ref> ‘S e Fraingis an cànan a tha aig a’ mhòr-chuid dhe na daoine ann am Fribourg (63.6%) ach tha Gearmailtis aig 21.2% cuideachd. ==Eachdraidh== Chaidh am baile a stèidheachadh ann an [[1174]] le Berchtold IV von Zähringen agus chaidh an t-Oilthigh a stèidheachadh ann an [[1582]]. Bhuineadh am baile gu [[Poblachd Rhodàinia]] bho [[1802]] gu ruige [[1810]]. == Daoine Ainmeil == * Johann Jakob Hess ([[1866]] – [[1949]]): Eòlaiche na h-Èiphit. * Jean Tinguely ([[1925]] – [[1991]]): Dealbhadair. * Carl Rütti ([[1949]]): Cèoladair. * Anne-Lise Thurler ([[1960]] – [[2008]]): Sgrìobhadair. * Claude Longchamp ([[1957]]: Seanaiche. == Bailtean Co-cheangailte == * [[Faidhle:Flag of Brazil.svg|22px]] [[Nova Friburgo]]<ref>[http://novafriburgo.rj.gov.br/ Nova Friburgo]</ref> * [[Faidhle:Flag of France.svg|22px]] [[Rueil-Maison]]<ref>[https://web.archive.org/web/19981212030735/http://www.mairie-rueilmalmaison.fr/ Rueil-Maison]</ref> * [[Faidhle:Flag of the European Union.svg|22px]] [[Na Bailtean Zähringer]]<ref>[https://web.archive.org/web/20111220163852/http://www.zaehringerstaedte.eu/servlet/PB/menu/1212798_l1/index.html Zähringerstädte]</ref> == Bailtean eile leis an aon ainm == === Roinn Eòrpa === * [[Freiburg im Breisgau]], ([[Baden-Württemberg]]), sa [[A' Ghearmailt|Ghearmailt]], baile eile nan Zähringen. * Freiburg an der Elbe, ([[Sagsainn Iosail]]) sa Ghearmailt. * Freyburg, ([[Sagsainn-Anhalt]]), sa Ghearmailt. * Fribourg, Moselle, san [[An Fhraing|Fhraing]]. * Friburge, Rhône-Alpes, san Fhraing, clachan faisg air Champagny-en-Vanoise. S’ dòcha gu bheil an t-ainm sin a’ ciallachadh Baile Fuar).<ref>Frère des cimes: Cent paroles, Mille secrets, Geneviève Ruffier Lanche, ISBN 102842062698</ref> * Świebodzice, sa [[A' Phòlainn|Phòlainn]], seann ''Freiburg in Schlesien'' ron [[Dàrna Cogadh]]. * Frymburk, [[An t-Seic]]. === Aimearagaidh === * Nova Friburgo, Rio de Janeiro, [[Braisil]], air a stèidheachadh ann an [[1818]] le daoine à Fribourg fhèin. * Fraiburgo, Santa Catarina, Braisil. == Iomraidhean == <references/> == Ceanglaichean A-mach == * [http://www.fr.ch/ Riaghaltas na Roinne] [[Roinn-seòrsa:Bailtean]] [[Roinn-seòrsa:An Eilbheis]] h8elv44a737g6dtt2naaaecwph9mwl3 0 21034 583252 573432 2026-07-11T18:38:32Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583252 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha}} B' e [[Pàpa]] Eadailteach agus [[riochdaire dioplòmasach]] a bha ann am '''Pàpa Leo XII''' ([[Laideann]] LEO P.P. XII,<ref>[http://www.newadvent.org/cathen/09167a.htm New Advent]</ref> [[La Genga]],<ref>[https://web.archive.org/web/20130213061617/http://www.comunedigenga.it/ La Genga]</ref> [[22 an Lùnasdal]] [[1760]] - [[Cathair na Bhatacain]], [[10 an Gearran]] [[1829]]). B' e ''Annibale Francesco Clemente Melchiore Girolamo Nicola Sermattei della Genga'' an t-ainm a bh' air bho thùs. Chaidh a thaghadh air an [[28 an t-Sultain]] [[1823]] mar phàpa an dèidh bàs [[Pàpa Pius VII]]. 'S e an 252 fear a bh'ann.<ref>[https://web.archive.org/web/20130318110535/http://www.elcaminoasantiago.com/news/ListadePapas.htm Camino de Santiago]</ref> Rugadh agus chaochail e ann an [[Stàitean na h-Eaglaise]]. ==Iomraidhean== <references/> {{Pàpan bho àm an Fhrith-Ath-leasachaidh}} [[Roinn-seòrsa:Creideamh]] [[Roinn-seòrsa:Daoine às an Eadailt]] rkuo9lm9ikltbx0x2sfr4b99fqnax9p 0 21035 583254 573438 2026-07-11T18:39:45Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583254 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha}} B' e [[Pàpa]] Eadailteach a bha ann am '''Pàpa Pius VII''' ([[Laideann]] PIUS P.P. VII,<ref>[http://www.newadvent.org/cathen/12132a.htm New Advent]</ref> [[Cesena]],<ref>[https://web.archive.org/web/20130213061617/http://www.comunedigenga.it/ Cesena]</ref> [[14 an Lùnasdal]] [[1742]] - [[Cathair na Bhatacain]], [[20 an Lùnasdal]] [[1823]]). B' e ''Barnaba Niccolò Maria Luigi Chiaramonti'' an t-ainm a bh' air bho thùs. Chaidh a thaghadh air an [[14 am Màrt]] [[1800]] mar phàpa an dèidh bàs [[Pàpa Pius VI]]. 'S e an 251 fear a bh'ann.<ref>[https://web.archive.org/web/20130318110535/http://www.elcaminoasantiago.com/news/ListadePapas.htm Camino de Santiago]</ref> Rugadh agus chaochail e ann an [[Stàitean na h-Eaglaise]]. == Iomraidhean == <references/> {{Pàpan bho àm an Fhrith-Ath-leasachaidh}} [[Roinn-seòrsa:Creideamh]] [[Roinn-seòrsa:Daoine às an Eadailt]] 2g6e43k7u8y0qaisnrvudrwx4i0n53w 0 21070 583253 573437 2026-07-11T18:39:14Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583253 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha}} B' e [[Pàpa]] Eadailteach a bha ann am '''Pàpa Pius VI''' ([[Laideann]] PIUS P.P. VI,<ref>[http://www.newadvent.org/cathen/12131a.htm New Advent]</ref> [[Cesena]],<ref>[https://web.archive.org/web/20130213061617/http://www.comunedigenga.it/ Cesena]</ref> [[25 an Dùbhlachd]] [[1717]] - [[Valence (Drôme)|Valence]], [[29 an Lùnasdal]] [[1799]]). B' e ''An t-Iarla Angelo Onofrio Melchiorre Natale Giovanni Antonio Braschi'' an t-ainm a bh' air bho thùs. Chaidh a thaghadh air an [[15 an Gearran]] [[1775]] mar phàpa an dèidh bàs [[Pàpa Clemens XIV]]. 'S e an 250mh fear a bh'ann.<ref>[https://web.archive.org/web/20130318110535/http://www.elcaminoasantiago.com/news/ListadePapas.htm Camino de Santiago]</ref> Bhuineadh e do [[Teaghlach|theaghlach]] [[Uachdaran|Uachdaranach]] ach gu math bochd às [[An Eadailt]]: ‘S e Iarla a bh’ ann athair ([[Eadailtis]]: Conte) agus Ban-iarla (Eadailtis: Contessa) a bh’ ann a mhàthair. A bharrachd air sin, ‘s e càirdineal a bh’ann [[bràthair-màthar]], Giovanni Carlo Bandi, a thug taic mhòr dhàsan. [[Faidhle:Pius VI, Pont.Max. engraving BNF Gallica.jpg|thumb|left|Pius VI]] Chaochail e thall thairis ri linn [[Ar-a-mach na Frainge]] agus [[Poblachd na Ròimhe]], far an robh e na phrìosanach.<ref>[http://www.vatican.va/holy_father/john_paul_ii/letters/1999/documents/hf_jp-ii_let_19990825_bishop-of-valence_sp.html Vatican]</ref> Bha e na phàp fad 24 bliadhna, an ceathramh Pàpachd na b' fhaide a bh’ ann a-riamh, an dèidh [[Pàpa Leo XIII|Leo XIII]], [[Pàpa Iain Pòl II|Iain Pòl II]] agus [[Pàpa Pius IX|Pius IX]].<ref>[http://www.catholic-hierarchy.org/longest.html Catholic Hierarchy]</ref> Rugadh e ann an [[Stàitean na h-Eaglaise]].<ref>[http://www.santiebeati.it/dettaglio/89250 Santi e Beati]</ref> ==Iomraidhean== <references/> {{Pàpan bho àm an Fhrith-Ath-leasachaidh}} [[Roinn-seòrsa:Creideamh]] [[Roinn-seòrsa:Daoine às an Eadailt]] jqex47c9wdcf50m2qeevpogbxdvlhsz 0 34751 583243 571029 2026-07-11T17:09:57Z InternetArchiveBot 23657 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 583243 wikitext text/x-wiki <div style="float: right; clear: right; margin: 0 0 1em 2em; width: 25em; text-align: right; font-size: 0.86em; font-family: lucida grande, sans-serif; line-height: normal;"><!-- start of floated right section --> <div style="border: 1px solid #ccd2d9; background: #f0f6fa; text-align: left; padding: 0.5em 1em; text-align: center;"><!-- start of slate grey box --> <h1 style="font: inherit; font-size: 100%; font-weight: bold; text-align: center; border: none; margin: 0; padding: 0; color: #6a6c76;">Oilthigh a' Chauca</h1> <p style="margin: 1em 0;"> [[Faidhle:Escudo original de la universidad del Cauca.jpg|200px]] </p> <table style="background: transparent; text-align: left; table-layout: auto; border-collapse: collapse; padding: 0; font-size: 100%;" cellspacing="0" cellpadding="0"> <tr> <th style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top; text-align: left;">Ainm Tùsail</th> <td style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top">“Universidad del Cauca” </tr> <tr> <th style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top; text-align: left;">Stèidhichte</th> <td style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top">[[1827]]</td> </tr> <tr> <th style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top; text-align: left;">Suidheachadh</th> <td style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top">[[Popayán]], [[Coloimbia]]</td> </tr> <tr> <th style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top; text-align: left;">Oileanaich</th> <td style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top">mu 12,837 ([[2006]])<ref>[https://web.archive.org/web/20171024222221/http://www.universia.net.co/universidades/universidad-cauca/in/11448 Universia]</ref></td> </tr> <tr> <th style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top; text-align: left;">Làrach-lìn</th> <td style="border-top: solid 1px #ccd2d9; padding: 0.4em 1em 0.4em 0; vertical-align: top">https://web.archive.org/web/20151230155225/http://www.unicauca.edu.co/versionP/ </tr> </table> </div><!-- end of slate grey box --> </div><!-- end of floated right section; article starts here --> 'S e seann [[oilthigh]] cliùiteach ann am [[Popayán]] a th' ann '''Oilthigh a' Chauca''' ([[Spàinntis]]: ''Universidad del Cauca''). Chaidh a stèidheachadh ann an [[1827]]. == Seann Oileanaich == *[[Ezequiel Hurtado]] ([[1825]] - [[1890]]) *[[Froilán Largacha]] ([[1823]] - [[1892]]) *[[Diego Lemos]] ([[1841]] - [[1917]]) *[[Carlos Lemos Simmonds]] ([[1933]] - [[2003]]) *[[Manuel María Mallarino]] ([[1808]] - [[1872]]) *[[Eliseo Payán]] ([[1825]] - [[1895]]) *[[Rafael Reyes]] ([[1849]] - [[1921]]) *[[Manuel Antonio Sanclemente]] ([[1813]] - [[1902]]) *[[Guillermo León Valencia]] - ([[1909]] - [[1971]]) == Iomraidhean == <references/> [[Roinn-seòrsa:Oilthighean]] [[Roinn-seòrsa:Coloimbia]] g9q8lif36ju5trze1o8deth57m1xpsl 0 36236 583244 572358 2026-07-11T17:15:44Z Luna the Eurasian Wolf 32688 583244 wikitext text/x-wiki {{Databox}} [[Faidhle:Frog on a Mountain (53030345293).jpg|thumb]] 'S e [[Muir-thìreach|muir-thìreach]] a th' ann an '''losgann''' (iolra: losgannan). Chan eil diofar mòr eadar losgannan agus muileacha-màgag agus mar sin chan eil iad seòrsaichte mar dhiofraichte. 'S urrainn dhaibh fuireach air tìr agus [[Uisge|uisge]] nach eil saillte. {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Beathaichean]] 0izg2z3bajhvu02vxvut4u6u87ot31a 0 38148 583255 545340 2026-07-11T19:32:50Z ~2026-39288-04 32755 "Chaparé" gu "Chapare" 583255 wikitext text/x-wiki {{Bogsa eachdraidh-bheatha | dàta breith = 14 dhen Lùnasdal 1929 }} 'S e sgrìobhadair sa' Ghàidhlig is san Esperanto agus eadar-theangaiche a tha ann an '''Garbhan MacAoidh''' (Beurla: '''Girvan Christie McKay'''). Rugadh e [[14 an Lùnastal]] [[1929]] ann an Todos Santos del Chapare, Boilibhia, far an do dh'obair athair mar mhiseanaraidh. Dh'imrich an teaghlach don Spàinn, don Phortagail is b' ann ann an Glaschu a bha e na sgoilear eadar 1940 is 1946. Thill an teaghlach don Phortagail an dèidh a' chogaidh. Nuair a bha e an sàs mar mhanaidsear sgoil cànanan ann am Manchester rinn e leasanan Gàidhlig far an do thachair e ris a bhean Máire. Dh'obair iad mar mhiseanaraidhean is tidsearan ann an [[Fara, Sealtainn|Eilean nan Caorach]] is thrèanaich e mar mhinistear ann an [[Obar Dheathain]]. Bha e na mhinistear ann am [[Buenos Aires]] eadar 1969 is 1974, anns [[an Srath]] eadar 1974 is 1979, an sin ann an [[Tulach Mhór]]. Sgrìobh e clàr-amais sa' Bheurla airson an fhaclair Dwelly, mòran aistean ann an [[Gairm]] is san iris Esperanto [[Monato]].<ref>{{iomradh leabhar | ainm = Ronald | sloinneadh = Black | duilleagan = 796 | ceangal_ùghdair = Raghnall Mac Ille Dhuibh | tiotal = [[An Tuil (Duanaire)|An Tuil: Anthology of 20th century Scottish Gaelic verse]] | foillsichear = Polygon | ionad= Edinburgh | ceann-là = 1999 }}</ref> == Eadar-theangachaidhean == Dh'fhoillsich e eadar-theangachaidhean [[Antonio Machado Ruiz]] agus [[France Prešeren]] ann an Gairm. == Leabhraichean == * {{iomradh leabhar | tiotal = La Gaela lingvo en Skotlando : hodiaŭ kaj hieraŭ | ceann-là = 1991 | ionad = Glaschu | foillsichear = Eldonejo Kardo | ainm = Garbhan | sloinneadh = MacAoidh | cànan = Esperanto }} == Iomraidhean == <references/> {{Smachd ùghdarrais}} [[Roinn-seòrsa:Sgrìobhadairean Gàidhlig]] [[Roinn-seòrsa:Daoine à Boilibhia]] rhoia2j0mvafhu30hk1bzcqmmi3h8ua