Vikipetã
gnwiki
https://gn.wikipedia.org/wiki/Kuatia_%C3%91epyr%C5%A9ha
MediaWiki 1.47.0-wmf.1
first-letter
Medio
Mba'echĩchĩ
Myangekõi
Puruhára
Puruhára myangekõi
Vikipetã
Vikipetã myangekõi
Ta'ãnga
Ta'ãnga myangekõi
MediaWiki
MediaWiki myangekõi
Tembiecharã
Tembiecharã myangekõi
Pytyvõ
Pytyvõ myangekõi
Ñemohenda
Ñemohenda myangekõi
TimedText
TimedText talk
Módulo
Módulo discusión
Evento
Evento discusión
Chipa asador
0
4108
137712
133699
2026-05-07T23:13:54Z
~2026-27792-12
22836
He cambiado algunas palabras mal escritas que conste que soy Paraguayo y cabe recalcar que no es ninguna falta de respeto hacia Wikipedia el haber editado las palabras mal expresadas
137712
wikitext
text/x-wiki
[[Ta'ãnga:Chipa Asador.jpg|thumb|220px|chipa asador]]
'''Chipa asador''' hérava avei '''chipa mboka''', '''chipa túnel''', '''chipa kavure''' térã '''kavure''', ha’e peteĩ [[tembi'u]] [[mbujape]] ojejapova [[avati ku'i]] ha [[aramirõ]]gui, tembi’u [[Tembi'u Paraguai|tembi'u Paraguaigua]], oñembojehe’áva [[kesu]] pyahu ha [[Kure Ñandy|kure ñandygui]], oñembopukúva po’íva ikuáva mytérupi oñembojy rupi yvyra rakãngué oñembosako’iva upevarã imbaretemíva oñemoingétare tatápe jepe’a terã tatapỹgui ijapopyre hakuetemíva nahendýirõ jepe.
“mira en ” ha’e peteĩva umi 70 “chipa” rehegua apytépe, téra oñemoĩva umi hi’upyrã [[mujape|mbujape]] umía rehegua ojejapóva ñane retã Paraguáipe
Ko’ã chipa “chipa”ojeipuru “týraramo”, he’iséva [[guaraní]]me ndoje’uiha ha’eño, oñemoirũha ambuekuéra tembi’u ikatúva ha’e “[[mate cocido|kojoi]]”, [[kamby]] ha avei [[café]], ha ojapo avei oñeimo’ãha ojeguerekoha ambuekuéra tembi’u.
Maymave tembi’u [[Paraguái]]cha, “chipa piri” oguereko heta [[proteína]] ha avei ome’ẽ mbarete he’iháicha umi tapicha oñemoarandúva ñane retã rembiasakuére.
==Moõguipa ou héra==
Ko “chipa asador” réra ou ñe’ẽ “[[chipa]]” ha España ñeẽ “asador”, he’iséva yvyrarakãngue ojeipurúva oñembojyhaguã tataypýpe ko tembi’u ñahenóva ñane retã [[Paraguái]] ha tetã ambue [[Argentina]]-pe ko téra “chipa” rupive.
==Mba’e mba’épa oguereko==
Jajapo haguã ko tembi’u “chipa asador-rã” ñane mba’eteéva jaipuru [[vaka ñandy]] (ikyrakué) ha avei kure kyra, [[ryguasurupi’a]], [[kesu Paraguái]], [[kamby]], [[juky]], [[anís]] ha [[aramirõ]].
==Mba’éicha jajapo==
Ñamoñepyrũ haguã ko chipa’apo ñambojehe’a ñandy imbaretemi meve. Ñamoi ipyte ryguasurupi’a peteĩ teĩ, kesu ñembyesa’ipyre, juky ha anís hykupyre kambýpe, ñambojehe’a porãmeve oñondivekuéra.
Ñamongu’i porã ko aramirõ ha ñamoĩ pe mba’e apopyrépe heta porã imbaretemí meve. Upéi ñambojehe’a upe masa hu’ũ porã meve.
Upémarõ ñamoĩ upe “asador” rehe, ja’éma haguéicha ha’éva yvyra rakã jajapo va’ekue upevarã ha ijapýra hakua porãva ikatu haguãicha oike hese ha nda ipoguasuetéiva oguerekóva 1 cm rupi ijapu’akue. Ko masa ñamoinge upe asador rehe 25 cm rupi ha ñambojy ñembojerépe upe tatapỹi ári (tatapỹi terã jepe’águio ijapopyre), jamaña meme va’erã hese ani okái mba’e. Ko “chipa asador” oĩmbáma oguereko vove sa’y pytãgy asy.
==Iporã avei jaikuaa==
“Chipa asador” avei oĩ tenda ojeikuaaha ñe’ẽ [[guaraní]] “chipa kavurépe”.
He’iháicha umi oñemoarandúva umi Paraguái tembiasakue reheguáre opavave umi tembi’u paraguái ogahárupi ojejapóva upe [[Guerra del Paraguay]] [[Triple Alianza]] ([[Argentina]], [[Brasil]] y [[Uruguay]], rehegua okó va’ekue umi ary [[1864]] ha[[1870]]) jave, heta he’e tembi’u imbate porãva, kóicha oiko upe ñorairõguasu rire ndahetavéi rupi ojehupyty tembi’ukuéra, ha umi ojejapóva guive katu ha’e ikatu haguãicha ko’a tembi’u ohupyty pukuve.
==Referencias==
* “Tembi’u Paraguay” de Josefina Velilla de Aquino
* “Karú rekó – Antropología culinaria paraguaya”, de Margarita Miró Ibars
[[Ñemohenda:Tembi'u Paraguái]]
[[Ñemohenda:Chipa]]
65n1g701hze1s75hjwprv0vzugnxjk5