વિકિપીડિયા guwiki https://gu.wikipedia.org/wiki/%E0%AA%AE%E0%AB%81%E0%AA%96%E0%AA%AA%E0%AB%83%E0%AA%B7%E0%AB%8D%E0%AA%A0 MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter દ્રશ્ય-શ્રાવ્ય (મિડિયા) વિશેષ ચર્ચા સભ્ય સભ્યની ચર્ચા વિકિપીડિયા વિકિપીડિયા ચર્ચા ચિત્ર ચિત્રની ચર્ચા મીડિયાવિકિ મીડિયાવિકિ ચર્ચા ઢાંચો ઢાંચાની ચર્ચા મદદ મદદની ચર્ચા શ્રેણી શ્રેણીની ચર્ચા TimedText TimedText talk વિભાગ વિભાગ ચર્ચા Event Event talk 0 6048 906527 875349 2026-10-24T15:32:30Z InternetArchiveBot 63183 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 906527 wikitext text/x-wiki {{સંદર્ભ આપો}} {{Infobox holiday | holiday_name = રથયાત્રા | image = Rath Yatra Puri 07-11027.jpg | caption = રથયાત્રા, જગન્નાથ મંદિરનું પટાંગણ, જગન્નાથપુરી. | type = [[હિંદુ ધર્મ|હિંદુ]] | longtype = ધાર્મિક | observedby = [[હિંદુ ધર્મ|હિંદુ]] | begins = [[અષાઢ સુદ ૨|અષાઢ સુદ બીજ]] | ends = [[અષાઢ સુદ ૧૦|અષાઢ સુદ દસમ]] | date2021 = ૧૨ જુલાઇ (સોમવાર)<ref>{{Cite web|title=National Portal of India|url=https://www.india.gov.in/calendar?date=2021-06|access-date=2020-08-03|website=india.gov.in}}</ref> | date2022 = ૧ જુલાઇ (શુક્રવાર) | frequency = વાર્ષિક | nickname = | duration = ૧ અઠવાડિયું, ૨ દિવસો }} [[File:Ratha Yatra Jagannath Puri 1907.gif|300px|thumb|[[જગન્નાથપુરી]]માં રથયાત્રા, ઇ.સ. ૧૯૦૭]] '''રથયાત્રા''' તે ભગવાન [[જગન્નાથ]], [[બલરામ]] અને [[સુભદ્રા]] સાથે સંકળાયેલો એક હિંદુ તહેવાર છે, જે ભારતભરમાં ગુજરાતી [[પંચાંગ]] પ્રમાણે [[અષાઢ સુદ ૨|અષાઢ સુદ બીજ]]ને દિવસે મનાવવામાં આવે છે. ભગવાન જગન્નાથનું મૂળ મંદિર [[ઑડિશા]]ના [[પુરી|જગન્નાથ પુરી]] શહેરમાં આવેલું છે. દરરોજ ભક્તોએ ભગવાનનાં દર્શન કરવા ભગવાન પાસે જવું પડે છે, પરંતુ રથયાત્રાના દિવસે ભગવાન સ્વયં સામે ચાલીને પોતાનાં ભક્તો પાસે જાય છે. ==કથા== ભગવાન [[કૃષ્ણ]] તેમના ભાઈ બલરામ સાથે [[દ્વારકા]]ની બહાર ગયા હતા. ત્યારે કૃષ્ણ ભગવાનની ૧૬૧૦૮ રાણીઓએ બલરામની માતા [[રોહિણી]]ને પૂછ્યું કે અમે કૃષ્ણની આટલી સેવા કરીએ છીએ છતાં કૃષ્ણ આખો દિવસ [[રાધા]]નું નામ કેમ લે છે. ત્યારે રોહિણી માતા બોલ્યા કે જો કૃષ્ણ અને બલરામ રાજમહેલમાં ન પ્રવેશે તો હું કહું. રાણીઓએ વિચાર કરીને સુભદ્રાને દરવાજાની બહાર ધ્યાન રાખવા ઉભા રાખ્યા અને કહ્યુ કે કોઇને અંદર પ્રવેશવાં ન દેતાં. પછી રોહિણી માતાએ કથા ચાલુ કરી. સુભદ્રા દરવાજા પર કાન રાખીને અંદરની કથા સાંભળવા લાગ્યા. ત્યારે કૃષ્ણ અને બલરામ પાછા આવ્યા તો એમણે જોયુ કે સુભદ્રા દરવાજા પર કાન રાખીને ઉભા છે. કૃષ્ણ અને બલરામ રાજમહેલમાં પ્રવેશવા ગયા તો સુભદ્રાએ તેમને રોક્યા. તો કૃષ્ણ અને બલરામ સુભદ્રાની જેમ દરવાજા પર કાન રાખીને અંદરની કથા સાંભળવા લાગ્યા. ત્યારે અચાનક ભક્તિના ભાવને લીધે ત્રણેના હાથ અને પગ સંકોચાવા માંડ્યા અને આંખો મોટી થવા માંડી. ત્યારે કૃષ્ણ ભગવાનને મળવા [[નારદ મુનિ]] દ્વારકા આવ્યા તો તેમણે જોયુ કે કૃષ્ણ ભગવાનના હાથ અને પગ સંકોચાઇ ગયા હતા અને આંખો મોટી થઈ ગઈ હતી. નારદ મુનિએ કૃષ્ણ ભગવાનને કહ્યું કે તમારુ આ રૂપ જગતને બતાવો. તો કૃષ્ણ ભગવાને નારદ મુનિને આ રૂપ [[કળિયુગ]]માં જગતને બતાવવાનુ વચન આપ્યુ.<ref>{{cite book|title=રથયાત્રાની કથા, [[ગર્ગ સંહિતા]]}}</ref> ==ભારતમાં રથયાત્રા== ભારતમાં મુખ્ય રથયાત્રા જગન્નાથ પુરીની રથયાત્રા છે, આ ઉપરાંત અનેક શહેરોમાં આ જ દિવસે રથયાત્રાનું આયોજન કરવામાં આવે છે. [[ગુજરાત]]માં [[અમદાવાદ]]નાં જગન્નાથ મંદિરેથી નીકળતી રથયાત્રા ગુજરાતની સૌથી મોટી રથયાત્રા છે, બીજા ક્રમે [[વડોદરા]]માં [[ઇસ્કોન]] દ્વારા આયોજીત થતી રથયાત્રાને ગણાવી શકાય. {{citation needed}} આ સિવાય [[સુરત]]માં પણ ઇસ્કોન દ્વારા આ જ દિવસે રથયાત્રાનું આયોજન મોટે ભાગે દર વર્ષે કરવામાં આવે છે. જગન્નાથ, સુભદ્રા અને બલરામની મૂર્તિઓનું જગન્નાથ મંદિરમાં તો આખું વર્ષ પૂજન અર્ચન કરાય જ છે પણ વર્ષમાં એક વખત, અષાઢી બીજના દિવસે, ત્રણે મૂર્તિઓને મોટા મોટા રથમાં પધરાવી બડા ડન્ડા તરીકે ઓળખાતી પુરીની મુખ્ય બજારમાં થઈ આશરે ત્રણ કિ.મી. દૂર સ્થિત ગુંડિચ મંદિરે લવાય છે અને જાહેર જનતાને દર્શનનો લાભ આપવામાં આવે છે. આ તહેવાર "રથયાત્રા" તરીકે ઓળખાય છે. આ રથ ખુબ જ મોટાં પૈડાંવાળા, સંપૂર્ણ કાષ્ટનાં બનેલા હોય છે. જે દર વર્ષે નવા બનાવાય છે અને તેને ભાવિકજનો દ્વારા ખેંચીને લઈ જવાય છે. જગન્નાથજીનો રથ આશરે ૪૫ ફીટ ઊંચો અને ૩૫ ફીટનો ચોરસ ઘેરાવો ધરાવતો હોય છે જેને બનાવતા બે માસ જેટલો સમય લાગે છે.{{Sfn|Starza|1993|p=16}} પુરીનાં કલાકારો અને ચિત્રકારો આ રથનાં વિશાળ પૈડાંઓ કાષ્ટમાંથી કોતરેલા રથ અને ઘોડાઓ પર ફૂલપાંખડીઓ અને અન્ય આકૃત્તિઓ ચીતરે છે તેમજ સુંદર રીતે શણગારે છે. રથના સિંહાસનની પીઠિકા પર પણ ઉલટા કમળફૂલોની આકૃત્તિઓ ચિતરવામાં આવે છે.{{Sfn|Das|1982|p=40}} આ રથયાત્રાને "ગુંડીચ યાત્રા" પણ કહેવામાં આવે છે. રથયાત્રા સાથે સંકળાયેલી ખાસ નોંધપાત્ર વિધિ "છેરા પહેરા"ની છે. જેમાં તહેવાર દરમિયાન, ગજપતિ રાજા (ગજપતિ રાજ્યનો રાજા) સફાઈ કામદારનો પહેરવેશ સજી અને મૂર્તિઓ તથા રથની આસપાસની જગ્યા પાણી વડે ધોવાની વિધિ કરે છે. તે ઉપરાંત રથયાત્રાનાં આગમન પૂર્વે રાજા, અત્યંત ભક્તિભાવથી, સોનાનાં હાથાવાળા સાવરણાથી રથયાત્રાનો માર્ગ વાળે છે તેમજ તે પર સુખડકાષ્ટનું સુગંધી જળ અને પાવડર છાંટે છે. રિવાજ પ્રમાણે, ગજપતિ રાજા એ કલિંગ સામ્રાજ્યનો સર્વોચ્ચ હોદ્દેદાર અને મહાનુભાવ વ્યક્તિ ગણાય છે, તે પણ જગન્નાથજીની સેવામાં નાનામાં નાનું કામ પણ કરે છે અને એ દ્વારા આશય એવો સંદેશ આપવાનો હોય છે કે ભગવાન જગન્નાથજી સમક્ષ મહાશક્તિશાળી સમ્રાટ કે સામાન્ય ભક્ત વચ્ચે કોઈ ભેદ હોતો નથી. ચેર પહરની વિધિ બે દિવસ સુધી કરાય છે, રથયાત્રાના પ્રથમ દિવસે, જ્યારે મૂર્તિઓને મૌસીમાં મંદિર (ફૂલઘર) તરફ લઈ જવાય છે ત્યારે અને પછી છેલ્લા દિવસે, જ્યારે મૂર્તિઓને ફરી શ્રી મંદિર તરફ લઈ જવાય છે ત્યારે.{{citation needed}} એક અન્ય વિધિ મૂર્તિઓને શ્રી મંદિરમાંથી રથ પર પધરાવવાની હોય છે જે "પહાંદી વિજય" કહેવાય છે. રથયાત્રાના તહેવારમાં, મૂર્તિઓને જગન્નાથ મંદિરેથી રથમાં ગુંડિચા મંદિરે લઈ જવાય છે. જ્યાં તે નવ દિવસ સુધી રહે છે. તે પછી, મૂર્તિઓ ફરી રથ પર બિરાજીને શ્રી મંદિરે પધારે છે એને "બહુડા યાત્રા" કહે છે. આ પરત વેળાની યાત્રામાં ત્રણે રથ મૌસીમાં મંદિરે વિરામ લે છે અને ત્યાં ભાવિકો "પોડા પીઠા" (જે બહુધા ગરીબ લોકોના મુખ્ય ખોરાક સમો એક પ્રકારનો રોટલો હોય છે)નો પ્રસાદ લે છે.{{citation needed}} જગન્નાથની આ રથયાત્રા છેક પુરાણ કાલિન હોવાનું જણાય છે. બ્રહ્મ પુરાણ, પદ્મ પુરાણ અને સ્કંદ પુરાણમાં આ રથયાત્રાનું આબેહુબ વર્ણન જોવા મળે છે. કપિલ સંહિતામાં પણ રથયાત્રાનો ઉલ્લેખ મળે છે. [[મુઘલ સામ્રાજ્ય|મુઘલ કાળ]] દરમિયાન પણ, [[જયપુર]], [[રાજસ્થાન]]ના રાજા રામસિંહે પણ ૧૮મી સદીમાં પુરી ખાતે યોજાતી જગન્નાથજીની રથયાત્રાનું વર્ણન કરેલું છે. ઓડિશામાં, મયુરભંજ અને પર્લાખેમુંડીના રાજાઓ પણ પુરીની જેમ જ રથયાત્રા યોજતા.{{citation needed}} વધુમાં, સ્ટાર્ઝા{{Sfn|Starza|1993|p=133}} નોંધે છે કે ઈ.સ. ૧૧૫૦ આસપાસ ગંગા સામ્રાજ્યનાં રાજકર્તાઓ મહાન મંદિરોની પૂર્ણતા સમયે રથયાત્રાનું આયોજન કરતા. હિન્દુઓનાં કેટલાંક તહેવારોમાંનો આ એક એવો તહેવાર છે જેનાથી પશ્ચિમી જગત બહુ પહેલેથી જાણકારી ધરાવતું હતું. અર્થાત, આ તહેવાર ખુબ જ જૂના કાળથી વિશ્વના અન્ય લોકોમાં પણ જાણીતો બનેલો છે. પોર્ડેનોનનાં ફરિયાર ઓડોરિક નામનાં પ્રવાસીએ ઈ.સ.૧૩૧૬-૧૩૧૮ દરમિયાન ભારતની મુલાકાત લીધેલી, [[માર્કો પોલો]] પછી આશરે ૨૦ વર્ષે. તેણે ૧૩૨૧માં લખેલી પોતાની યાત્રાનોંધમાં{{Sfn|Mitter|1977|p=10}} વર્ણવ્યું છે કે, લોકો પોતાનાં પુજ્યોને (મૂર્તિઓને) રથમાં પધરાવતા પછી રાજા, રાણી અને બધાં લોકો તેમને "ચર્ચ" (મંદિર)માંથી ગાતાં વગાડતા લઈ જતા. ===રથયાત્રા, અમદાવાદ (ગુજરાત)=== [[File:Rathyatra Ahmedabad.jpg|thumb|રથયાત્રા (અમદાવાદ)]] {{મુખ્ય|રથયાત્રા (અમદાવાદ)}} અમદાવાદમાં અષાઢી બીજના દિવસે રથયાત્રાનું આયોજન થાય છે. અહીં ૧૪૦ વર્ષથી રથયાત્રા યોજાય છે.<ref name="અમદાવાદ">{{cite web | url=http://rathyatralive.com/ahmedabad-rath-yatra-jamalpur-jagannath-temple/48/ | title=અમદાવાદ રથયાત્રા | publisher=rathyatralive.com | access-date=25 જૂન 2017 | archive-date=2017-02-09 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170209230259/http://rathyatralive.com/ahmedabad-rath-yatra-jamalpur-jagannath-temple/48/ | url-status=dead }}</ref> અહીં જમાલપુરમાં આવેલાં ૪૦૦ વર્ષ જૂના જગન્નાથ મંદિરમાંથી સવારે રથયાત્રાનો પ્રારંભ થાય છે અને કુલ ૧૪ કિ.મી.નું અંતર કાપી સાંજે ફરી મંદિરે આવે છે. આ રથયાત્રાના એક પખવાડીયા પહેલાં, એટલે કે જેઠ માસની [[જેઠ સુદ ૧૫|પૂનમ]]ને દિવસે જગન્નાથજીનો સ્નાન ઉત્સવ (જલયાત્રા) યોજાય છે. આ પ્રસંગે મંદિરમાં રહેલી મૂર્તિઓને સરઘસ સ્વરૂપે [[સાબરમતી નદી]]ના કિનારે પવિત્ર સ્નાન માટે લઈ જવાય છે. આ યાત્રામાં ૧૮-૨૦ હાથીઓ સાથે હજારો ભક્તો, માથે પીતળનાં પાણી ભરેલા ઘડા લઈને જોડાય છે. સ્નાન પછી મૂર્તિઓને સરસપુરના રણછોડજી મંદિરે લઈ જવાય છે. ત્યાં વિરામ પછી જગન્નાથજી મંદિરે પરત લવાય છે અને ત્યાં હજારો શ્રદ્ધાળુઓની હાજરીમાં મહાઅભિષેક કરવામાં આવે છે. રથયાત્રા સવારે ૭-૦૦ વાગ્યાની આસપાસ શરૂ થાય છે. એ પહેલાં પરંપરાગત રીતે [[ગુજરાતના મુખ્યમંત્રીઓ|ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી]] મંગલા આરતી (પ્રભાતની પહેલી આરતી)માં હાજર રહે છે અને રથયાત્રાના માર્ગની સફાઈના પ્રતિકરૂપ "પહિંદ વિધી" કરે છે. રથયાત્રા બપોરે સરસપુર ખાતે રોકાય છે. જ્યાં સ્થાનિક નિવાસીઓ દ્વારા ભગવાન જગન્નાથ અને સઘળાં યાત્રીકો, શ્રદ્ધાળુઓને મહા ભોજ (પ્રસાદીરૂપે ભોજન) કરાવાય છે. સાંજે ૮-૩૦ આસપાસ રથયાત્રા ફરીને જગન્નાથ મંદિરે પરત આવે છે. આ રથયાત્રામાં ત્રણ મુખ્ય રથો સાથે ૧૮-૨૦ શણગારેલા હાથી અને વિવિધ અખાડાનાં સાધુઓ અને તેમનાં મહંતોની સવારીઓ પણ હોય છે.<ref name="અમદાવાદ"/> અમદાવાદની રથયાત્રા પુરીની રથયાત્રા પછીની દ્વિતિય ક્રમની સૌથી મોટી અને સૌથી જૂની રથયાત્રા છે.<ref name="અમદાવાદ"/> ==ભારત બહાર રથયાત્રા== [[Image:London_Rathayatra.JPG|thumb|150px|[[લંડન]]નાં ગ્રીન પાર્ક સ્ટેશન પાસેથી પસાર થઇ રહેલી રથયાત્રા, ઇ.સ. ૨૦૦૮]] ભારતની બહાર પણ અનેક દેશોમાં છેલ્લાં ચાલીસેક વર્ષથી રથયાત્રોનું આયોજન થાય છે જેનો શ્રેય [[ઇસ્કોન]]નાં સંસ્થાપક આચાર્ય [[એ.સી. ભક્તિવેદાંત સ્વામી પ્રભુપાદ]]ને જાય છે. અમેરિકાનાં લૉસ એન્જેલિસ, ન્યુ યોર્ક, સાન ડિયેગો, સાન ફ્રાંસિસ્કો વગેરે શહેરો ઉપરાંત [[યુનાઇટેડ કિંગડમ|ઇંગ્લેંડ]]નાં [[લંડન]], [[બર્મિંગહામ]], કોવેન્ટ્રી, બ્રાઇટન, વગેરે શહેરો તથા [[પૅરિસ]], ટોરેન્ટો, [[બુડાપેસ્ટ]] વગેરે અનેક શહેરોમાં ઇસ્કોન દ્વારા જુન-જુલાઇ મહિનામાં રથયાત્રાઓનું આયોજન કરવામાં આવે છે. આ રથયાત્રાઓ પાશ્ચાત્ય દેશોની પ્રણાલીને અનુસરતા તથા ત્યાંના કાયદાઓનું પાલન કરતા મોટેભાગે શનિ-રવિવારે યોજવામાં આવે છે, અને તે કારણે હંમેશા અષાઢી બીજને દિવસે યોજાય તેમ નથી બનતું. ===ધમરાઈ જગન્નાથ રથયાત્રા (બાંગ્લાદેશ)=== ધમરાઈ જગન્નાથ રોથ એ ધામરાઈ, [[બાંગ્લાદેશ]] ખાતે આવેલું, ભગવાન જગન્નાથજીને સમર્પીત, રથ મંદિર છે ([[બંગાળી ભાષા]]માં "રથ"નો પહોળો ઉચ્ચાર "રોથ" કરાય છે). અહીં દર વર્ષે યોજાતી રથયાત્રામાં હજારો લોકો ભાગ લે છે. બાંગ્લાદેશનાં હિન્દુ સમાજ માટે ધમરાઈમાં યોજાતી રથયાત્રા બહુ જ મહત્વનો ધાર્મિક તહેવાર છે.<ref>{{cite news|title=Rathajatra festival today|url=http://www.highbeam.com/doc/1P3-1758735781.html|access-date=3 September 2012|newspaper=The New Nation, Dhaka{{Subscription required|via=[[HighBeam Research]]}}|date=24 June 2009|archive-date=24 સપ્ટેમ્બર 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924203244/http://www.highbeam.com/doc/1P3-1758735781.html|url-status=dead}}</ref> અહીં જે મૂળ ઐતિહાસિક રથ હતો તે પાકિસ્તાનનાં સૈન્ય દ્વારા ૧૯૭૧માં બાળી નાખવામાં આવ્યો હતો.<ref name=Banglapedia>{{cite book |last=Mandai |first=Paresh Chandra |year=2012 |chapter=Rathayatra |chapter-url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Rathayatra |editor1-last=Islam |editor1-first=Sirajul |editor1-link=Sirajul Islam |editor2-last=Jamal |editor2-first=Ahmed A. |title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh |edition=Second |publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20170123035626/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Rathayatra |archive-date=2017-01-23 |access-date=2017-06-25 |url-status=dead}}</ref> ત્યાર પછી ભારતની સહાયથી નવા રથનું નિર્માણ કરાયું હતું. ==જાણવા જેવું== * જગનાથ પુરીમાં દર વર્ષે ભગવાનનાં ત્રણે રથો નવેસરથી તૈયાર કરવામાં આવે છે. * આ રથોની ઉંચાઇ લગભગ ૪૫ ફુટ (૪-૫ માળ) જેટલી હોય છે. * પુરીનાં જગન્નાથ મંદિરમાં ભારતીય [[હિંદુ]] સિવાય અન્યને પ્રવેશ મળતો નથી. * રથયાત્રાને દિવસે નાત જાતનાં ભેદ ભાવ વગર હર કોઇ દર્શન કરી શકે છે તથા રથ ખેંચી શકે છે. * અમદાવાદની રથયાત્રામાં દર વર્ષે ફણગાવેલાં મગ, કાકડી, કેરી અને જાંબુનો હજારો (૩૦,૦૦૦-૪૦,૦૦૦) કીલો પ્રસાદ વહેંચવામાં આવે છે. {{citation needed}} * પુરીની રથયાત્રામાં જગન્નાથનાં રથનું નામ નંદીઘોષ છે. * [[અંગ્રેજી ભાષા]]માં, અતિશક્તિશાળી જેને રોકી ન શકાય તેવું, રસ્તામાં આવનાર તમામ અવરોધોને કચડી કાઢનાર, વગેરે અર્થમાં વપરાતો શબ્દ 'જગરનોટ' ([[:en:Juggernaut|Juggernaut]]), જગન્નાથપુરીની રથયાત્રા પરથી લેવામાં આવેલ છે. == સંદર્ભ == {{Reflist}} ==બાહ્ય કડીઓ== * [https://rathjatra.nic.in/ રથયાત્રા મહોત્સવ વિષે ભારત સરકારની વેબસાઇટ] * [https://rathayatra.co.uk/ યુ.કે. અને આસપાસમાં રથયાત્રા વિષે જાણવા માટે] * [http://www.swaminarayan.org/festivals/rathyatra/ સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયની રથયાત્રા વિષે વેબ સાઇટ] * [https://www.indiaoutsidemywindow.com/2007/07/rath-yatra-in-puri.html પુરી રથયાત્રા] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210624212432/https://www.indiaoutsidemywindow.com/2007/07/rath-yatra-in-puri.html |date=2021-06-24 }} * [http://www.iskcon.ca/rathayatra/festivalOfIndia.html ૩૫થી વધુ વર્ષોથી ઉજવાતી આવેલી ટોરેન્ટો રથયાત્રા] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080608042235/http://www.iskcon.ca/rathayatra/festivalOfIndia.html |date=2008-06-08 }} [[Category:તહેવાર]] hc0hff8ccibdpwoo5k97owqimd8hy9v 0 13804 906531 888754 2026-10-24T19:09:31Z InternetArchiveBot 63183 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 906531 wikitext text/x-wiki {{translate}} {{માહિતીચોકઠું નહેર |name = |image = SuezCanal-EO.JPG |image_size = 180px |caption = Suez Canal, as seen from Earth orbit |o_name = |m_name = |company = [[Suez Canal Company]] (''Compagnie Universelle du Canal Maritime de Suez'') |engineer = |a_engineer = |date_act = |date_const = April 1859 |date_use = |date_comp = November 1869 |date_ext = |date_closed = |creator = |date_rest = |len = |len_in = |o_len = |o_len_in = |len_note = |beam = |beam_in = |o_beam = |o_beam_in = |beam_note = |start = |o_start = |start_note = |end = |o_end = |end_note = |branch = |branch_of = |join = |locks = 0 |o_locks = |lock_note = |elev = |elev_note = |status = Open |nav = [[Suez Canal Authority]] }} {{Otheruses|Suez (disambiguation)}} '''સુએઝ નહેર''' એ [[ઇજીપ્ત]]માંથી પસાર થતી માનવનિર્મીત નહેર છે, જે [[રાતો સમુદ્ર|રાતા સમુદ્ર]] અને [[ભુમધ્ય સમુદ્ર]]ને જોડે છે. તેને [[નવેમ્બર]] ૧૮૬૯માં ખુલ્લી મુકવામાં આવી હતી. સુએઝ નહેરનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય [[યુરોપ]] અને [[એશીયા]] વચ્ચે [[આફ્રીકા]]નું ચક્કર લગાવ્યા વગર જલ પરીવહનનો હતો. તેનું ઉત્તર ટર્મિનસ છે પોર્ટ સઈદ અને દક્ષિણ ટર્મિનસ છે પોર્ટ તૌફિક, કે જે [[સુએઝ]] શહેરમાં આવેલું છે. આ નહેર ૧૯૨ કિમી (૧૧૯ માઇલ) લાંબી છે, જે પશ્ચિમ કાંઠે ઇસ્માઇલિયા સાથે જોડાયેલી છે, જે હાફ-વે પોઇન્ટથી ૩ કિમી (૧.૯ માઇલ) ઉત્તરે છે[૧]. તેમાં ૧૯.૫ કિમી (૧૨.૧ માઇલ)* ની ઉત્તરીય પ્રવેશ ચેનલ, ૧૬૨.૨૫ કિમી (૧૦૦.૮૨ માઇલ)* ની નહેર અને ૮.૫ કિમી (૫.૩ માઇલ)* ની દક્ષિણ પ્રવેશ ચેનલનો સમાવેશ થાય છે.[૨] તે બલ્લાહ બાય-પાસ અને ગ્રેટ બિટર લેક[૩] માં પસાર થતી જગ્યાઓ સાથે સિંગલ-લેન છે. તેમાં કોઈ તાળા નથી; દરિયાઈ પાણી નહેર દ્વારા ઉત્તરમાં ભૂમધ્ય સમુદ્ર અને દક્ષિણમાં લાલ સમુદ્ર બંનેમાંથી ગ્રેટ બિટર લેકમાં મુક્તપણે વહે છે, જે બાષ્પીભવનને બદલે છે.[૪] આ નહેર ઇજિપ્તના આરબ રિપબ્લિકના સુએઝ કેનાલ ઓથોરિટી[૫] (SCA) ની માલિકીની અને જાળવણી હેઠળ છે.   યુદ્ધના સમયે અને શાંતિના સમયે, દરેક વાણિજ્યિક કે યુદ્ધના જહાજ દ્વારા, ધ્વજના ભેદભાવ વિના, નહેરનો ઉપયોગ કરી શકાય છે. == History of Suez Canal == Ancient west-east canals have facilitated travel from the [[Nile River|Nile]] to the [[Red Sea]].<ref name="Britannica">''Encyclopaedia Britannica'', 11th edition, s.v. [http://www.1911encyclopedia.org/Suez_Canal "Suez Canal"]. Accessed 8 August 2008.</ref><ref name="Rappoport">Rappoport, S. (Doctor of Philosophy, Basel). ''History of Egypt'' (undated, early 20th century), Volume 12, Part B, Chapter V: "The Waterways of Egypt," pages 248-257. London: The Grolier Society.</ref><ref name="Hassan">Hassan, F. A. & Tassie, G. J. ''Site location andhistory'' (2003). [http://www.e-c-h-o.org/khd/ Kafr Hassan Dawood On-Line, Egyptian Cultural Heritage Organization] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050416092045/http://www.e-c-h-o.org/khd/ |date=2005-04-16 }}. Accessed 08 August 2008.</ref> One smaller canal is believed to have been constructed under the auspices of either [[Senusret III]] or [[Ramesses II]].<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /><ref name="Hassan" /> Another canal probably incorporating a portion of the first<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> was constructed under the reign of [[Necho II]] and completed by [[Darius I of Persia|Darius]].<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /><ref name="Hassan" /> === 2nd millennium BC === Perhaps as early as the [[Twelfth dynasty of Egypt|12th Dynasty]], [[Pharaoh]] [[Senusret III]] (1878 BC–1839 BC) may have had a west-east river dug through the [[Wadi Tumilat]], joining the [[River Nile]] with the [[Red Sea]]. This allowed direct trade with [[Land of Punt|Punt]], and, indirectly, linked the [[Red Sea]] and the [[Mediterranean Sea|Mediterranean]]. (It is said that in ancient times the [[Red Sea]] reached northward to the [[Bitter Lakes]]<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> and [[Lake Timsah]].<ref name="Columbia">''The Columbia Encyclopedia'', Sixth Edition, s.v. [http://www.bartleby.com/65/su/SuezCana.html "Suez Canal"]. Accessed 14 May 2008.</ref><ref name="Naville">[[Édouard Naville|Naville, Édouard]]. "Map of the Wadi Tumilat" (plate image), in ''The Store-City of Pithom and the Route of the Exodus'' (1885). London: Trubner and Company.</ref>) The reliefs of the [[Land of Punt|Punt]] expedition under [[Hatshepsut]] 1470 BC depict seagoing vessels carrying the expeditionary force returning from Punt. This has given rise to the theory that, at the time, a navigable link existed between the Red Sea and the Nile.<ref>Sanford (1938), p.72; Garrison (1999), p.36.</ref> Evidence seems to indicate its existence by the 13th century BC during the time of [[Ramesses II]].<ref name="Britannica" /><ref>Hess, Richard S. Rev. of [http://www.denverseminary.edu/dj/articles1998/0100/0114.php ''Israel in Egypt: The Evidence for the Authenticity of the Exodus Tradition''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050429084022/http://www.denverseminary.edu/dj/articles1998/0100/0114.php |date=2005-04-29 }}, by James K. Hoffmeier. ''The Denver Journal'' 1 (1 January 1998). Accessed 14 May 2008.</ref><ref>Encyclopaedia of the Orient, [http://lexicorient.com/cgi-bin/eo-direct-frame.pl?http://i-cias.com/e.o/suez_can.htm "Suez Canal"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180925180417/http://lexicorient.com/cgi-bin/eo-direct-frame.pl?http%3A%2F%2Fi-cias.com%2Fe.o%2Fsuez_can.htm |date=2018-09-25 }}. Accessed 14 May 2008.</ref><ref>Hassan, Fekri A. [http://www.e-c-h-o.org/khd/location.html Kafr Hassan Dawood On-line] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100115044418/http://www.e-c-h-o.org/khd/location.html |date=2010-01-15 }}, 17 August 2003. Accessed 14 May 2008.</ref><ref>{{es icon}} Martínez Babon, Javier. [http://www.realidade.com.br/rih2/egipto.htm "Consideraciones sobre la Marinay la Guerra durante el Egipto Faraónico"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120201143132/http://www.realidade.com.br/rih2/egipto.htm |date=2012-02-01 }}. Accessed 14 May 2008.</ref> Remnants of this ancient west-east canal, running through the [[ancient Egypt]]ian cities of [[Avaris|Pi-Ramesses]], [[Bubastis]] and [[Pithom]] were discovered by [[Napoleon Bonaparte]]'s cadre of engineers and cartographers in 1799.<ref name="Rappoport" /><ref>Their reports were published in [[Description de l'Égypte]]</ref><ref>Montet, Pierre. ''Everyday Life In The Days Of Ramesses The Great'' (1981), page 184. Philadelphia: University of Pennsylvania Press.</ref><ref>Silver, Morris. ''Ancient Economies II'' (Apr. 6, 1998), "5c. Evidence for Earlier Canals." [http://www.angelfire.com/ms/ancecon/index.html ANCIENT ECONOMIES II], retrieved Aug. 8, 2008. Economics Department, City College of New York.</ref> === Canals dug by Necho, Darius I and Ptolemy === According to the [[The Histories of Herodotus|''Histories'']] of the [[Greeks|Greek]] historian [[Herodotus]],<ref>Herodotus ii.158.</ref> about 600 BC, [[Necho II]] undertook to dig a canal through the Wadi Tumilat between [[Bubastis]] and [[Pithom|Heroopolis]]<ref name="Rappoport" /> and perhaps continued it to the [[Heroopolite Gulf]] and the [[Red Sea]].<ref name="Britannica" /> Regardless, Necho is reported as having never completed his project.<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> Herodotus was told that 120,000 men perished in this undertaking.<ref>"The figure ‘120,000’ is doubtless exaggerated. [[Muhammad Ali of Egypt|Mehemet Ali]] lost only 10,000 in making the Mahmûdieh Canal (from the Nile to Alexandria)." remarked W. W. How and J. Wells, ''A Commentary on Herodotus''.</ref> According to [[Pliny the Elder]], [[Necho II|Necho's]] extension to the canal was approximately 57 [[Mile|English miles]],<ref name="Rappoport" /> equal to the total distance between [[Bubastis]] and the [[Great Bitter Lake]], allowing for winding through [[valley]]s that it necessarily had to pass through.<ref name="Rappoport" /> The length that [[Herodotus]] tells us, of over 1000 [[Stadia (length)|stadia]] (i.e., over 114 miles), must be understood to include the entire distance between the [[Nile River|Nile]] and the [[Red Sea]]<ref name="Rappoport" /> at that time. With Necho's death, work was discontinued. [[Herodotus]] tells us that the reason the project was abandoned was because of a warning received from an [[oracle]] that others would benefit by its successful completion.<ref name="Rappoport" /><ref>According to Herodotus, work on the project was "stayed by a prophetic utterance that he [Necho] was toiling beforehand for the barbarian. The Egyptians call all men of other languages [[barbarian]]s." (Herodotus, ''eo. loc.''.)</ref> [[Necho II|Necho's]] project was finally completed by [[Darius I of Persia]], who conquered [[Ancient Egypt|Egypt]]. We are told that by [[Darius I of Persia|Darius]]'s time a natural<ref name="Rappoport" /> waterway passage which had existed<ref name="Britannica" /> between the [[Heroopolite Gulf]] and the [[Red Sea]]<ref name="location">Apparently, [[Ptolemy II Philadelphus|Ptolemy]] considered the [[Great Bitter Lake]] as a northern extension of the [[Red Sea]], whereas [[Darius I of Persia|Darius]] had not, because [[Arsinoe (Gulf of Suez)|Arsinoe]], [[Egypt]], is located north of Shaluf, [[Egypt]]. (See Naville, "Map of the Wadi Tumilat," referenced above.)</ref> in the vicinity of the [[Egypt]]ian town of Shaluf<ref name="Rappoport" /> (alt. ''Chalouf''<ref>Please refer to [[Darius the Great's Suez Inscriptions]].</ref> or ''Shaloof''<ref name="Naville"/>), located just south of the [[Great Bitter Lake]],<ref name="Rappoport" /><ref name="Naville" /> had become so blocked<ref name="Britannica" /> with [[silt]]<ref name="Rappoport" /> that [[Darius I of Persia|Darius]] necessarily needed to clear it out so as to allow [[navigation]]<ref name="Rappoport" /> once again. According to Herodotus, [[Darius I of Persia|Darius]]'s canal was wide enough that two [[trireme]]s could pass each other with oars extended, and required four days to traverse. Darius commemorated his achievement with a number of [[granite]] [[stela]]e that he set up on the Nile bank, including one near Kabret, and a further one a few miles north of [[Suez]]. The [[Darius the Great's Suez Inscriptions|Darius Inscriptions]] read: {{cquote|''Saith King Darius: I am a Persian. Setting out from Persia, I conquered Egypt. I ordered this canal dug from the river called the Nile that flows in Egypt, to [[Red Sea|the sea that begins in Persia]]. When the canal had been dug as I ordered, ships went from Egypt through this canal to Persia, even as I intended.''<ref>{{Cite web |url=http://www.livius.org/aa-ac/achaemenians/DZ.html |title=Darius' Suez Inscriptions<!-- Bot generated title --> |access-date=2009-07-21 |archive-date=2010-03-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100327064451/http://www.livius.org/aa-ac/achaemenians/DZ.html |url-status=dead }}</ref>}} The canal left the Nile at [[Bubastis]]. An inscription on a pillar at [[Pithom]] records that in 270 or 269 BC it was again reopened, by [[Ptolemy II Philadelphus]].<ref>[[F. W. Walbank]], ''The Hellenistic World'' 1981:202. [[Ptolemy II Philadelphus]]'s lifespan was 309 BC–246 BC.</ref> In [[Arsinoe (Gulf of Suez)|Arsinoe]],<ref name="Rappoport" /> [[Ptolemy II Philadelphus|Ptolemy]] constructed a [[Lock (water transport)|navigable lock]], with [[sluice]]s, between the [[Heroopolite Gulf]] and the [[Red Sea]]<ref name="location" /> which allowed the passage of vessels but prevented salt water from the [[Red Sea]] from mingling with the fresh water in the canal.<ref name="Rappoport" /> === Receding Red Sea and the dwindling Nile === The [[Red Sea]] gradually receded over the centuries, its coastline slowly moving farther and farther southward away from [[Lake Timsah]]<ref name="Columbia"/><ref name="Naville" /> and the [[Great Bitter Lake]]<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> to its present coastline today. Coupled with persistent accumulations of [[Nile River|Nile]] [[silt]], maintenance and repair of [[Ptolemy II Philadelphus|Ptolemy]]'s canal became increasingly cumbersome over each passing century. Two hundred years after the construction of [[Ptolemy II Philadelphus|Ptolemy]]'s canal, [[Cleopatra VII|Cleopatra]] seems to have had no west-east waterway passage,<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> because the [[Pelusiac branch]] of the [[Nile River]], which had fed [[Ptolemy II Philadelphus|Ptolemy]]'s west-east canal, had by that time dwindled, having choked up with [[silt]].<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> [[ચિત્ર:Suez1856.jpg|thumb|[[Topographic map]], northern [[Gulf of Suez]], route to [[Old Cairo|Cairo]], 1856.]] === Old Cairo to the Red Sea === By the 8th century, we are told, a navigable canal existed between [[Old Cairo]] and the [[Red Sea]],<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> but accounts vary as to who ordered its construction—either [[Trajan]] or [['Amr ibn al-'As]], or [[Umar|Omar the Great]].<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /><ref name="Rappoport" /> This canal reportedly linked to the [[River Nile]] at [[Old Cairo]]<ref name="Rappoport" /> and ended near modern [[Suez]].<ref name="Britannica" /><ref>[[August Heinrich Petermann|Petermann, A.]] ''Karte Der Bai Von Súes'' (1856). Nach der Engl. Aufnahme v. Comm. Mansell. [http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/2c/Suez1856.jpg]</ref> The [[Abbasid]] [[Caliph]] [[al-Mansur]] is said to have ordered this canal closed so as to prevent supplies from reaching [[Arabian Peninsula|Arabian]] detractors.<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> ૮૦૦મી સાલ્થી એમ્ કહેવાય્ છેકે સુએઝ્ કનાલ કેરો અને લાલ દરીયા વચ્ચે હાજર હતી. જોકે કોને એને બાન્ધવાનો હુકમ કર્યો એ બાબતમા હજુ ખુલાસો નથી થયો. ઇતીહાસના ભાવે આ કનાલ નાયલ નદી અને નવુ સુએઝ્ને જોદે છે. === Repair by Tāriqu l-Ḥākim === [[Al-Hakim bi-Amr Allah]] is claimed to have repaired the [[Old Cairo]] to [[Red Sea]] passageway,<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> but only briefly, circa 1000 AD,<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> as it soon "became choked with sand."<ref name="Rappoport" /> However, we are told that parts of this canal still continued to fill in during the [[Nile River|Nile]]'s annual inundations.<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> [[Mehemet Ali]] is said to have ordered this canal closed<ref name="Britannica" /><ref name="Rappoport" /> in 1811.<ref name="Britannica" /> === Napoleon discovers an ancient canal === [[Napoleon Bonaparte]]'s interest in finding the remnants of an ancient waterway passage<ref name="Linda Hall">Linda Hall Library, Kansas City, Missouri. ''The Search for the Ancient Suez Canal,'' accessed August 20, 2008. [http://www.lhl.lib.mo.us/events_exhib/exhibit/exhibits/napoleon/suez_canal.shtml] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090214040954/http://www.lhl.lib.mo.us/events_exhib/exhibit/exhibits/napoleon/suez_canal.shtml|date=2009-02-14}}</ref> culminated in a cadre of [[archaeologist]]s, [[scientist]]s, [[cartographer]]s and [[engineer]]s scouring the area beginning in the latter months of 1798.<ref>Please refer to [[Description de l'Égypte]].</ref> Their findings, recorded in the [[Description de l'Égypte]], include detailed maps that depict the discovery of an ancient canal extending northward from the [[Red Sea]] and then westward toward the [[Nile]].<ref name="Linda Hall" /><ref>[http://books.google.de/books?id=fj0GAAAAQAAJ&pg=RA2-PA351&lpg=RA2-PA351&dq=Gratien+Le+P%C3%A8re&source=bl&ots=h-ZAEgY_yZ&sig=2vmD6bS3Cj-XwCRdc_uLueFseXQ&hl=fr&ei=6blFStHdO8PdsgaKxaQs&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=9 ''Descriptions de l'Égypte'', Volume 11 (État Moderne)], containing ''Mémoire sur la communication de la mer des Indes à la Méditerranée par la mer Rouge et l'Isthme de Sueys'', par M. J.M. Le Père, ingénieur en chef, inspecteur divisionnaire au corps impérial des ponts et chaussées, membre de l'Institut d'Égypte, p. 21 - 186</ref> Later, in the second half of the [[19th century]],<ref name="Carte hydrographique">''Carte hydrographique de l'Basse Egypte et d'une partie de l'Isthme de Suez'' (1855, 1882). Volume 87, page 803. Paris. See [http://mapy.vkol.cz/mapy/v87803.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090213232635/http://mapy.vkol.cz/mapy/v87803.htm|date=2009-02-13}}.</ref> [[France|French]] [[cartographer]]s would again record the discovery of the remnants of yet another ancient north-south canal running past the east side of [[Lake Timsah]] and ending near the north end of the [[Great Bitter Lake]].This second canal may have followed a course along the ancient shoreline of the [[Red Sea]] when the Red Sea once extended north to [[Lake Timsah]].<ref name="Naville" /><ref name="Carte hydrographique" /> Unknown, however, is when this ancient canal was constructed and by whom and whether it was a waterway or a pure defence against the east.[[ચિત્ર:Suez Canal Ismailia2.jpg|thumb|right|The Suez Canal at [[Ismailia]], c. 1860. The Ismailia segment was completed in November 1862.]] [[Napoleon I of France|Napoleon]] had contemplated the construction of another, modern, north-south canal to join the [[Mediterranean]] and [[Red Sea]]. But his project was abandoned after the preliminary survey erroneously concluded that the Red Sea was {{convert|10|m|ft|}} higher than the Mediterranean, making a locks-based canal too expensive and very long to construct. The Napoleonic survey commission's error came from fragmented readings mostly done during wartime, which resulted in imprecise calculations.<ref>Wilson, The Suez Canal</ref> [[ચિત્ર:Suez Canal drawing 1881.jpg|thumb|left|upright|1881 drawing of the Suez Canal.]] Though by this time unnavigable,<ref name="Rappoport" /> the ancient route from [[Bubastis]] to the [[Red Sea]] still channeled water in spots as late as 1861<ref name="Rappoport" /> and as far east as [[Kassassin]]. === Construction by Suez Canal Company === In 1854 and 1856 [[Ferdinand de Lesseps]] obtained a concession from [[Sa'id of Egypt|Sa'id Pasha]], the [[viceroy]] of Egypt, to create a company to construct a canal open to ships of all nations, according to plans created by [[Louis Maurice Adolphe Linant de Bellefonds|Linant de Bellefonds]], a French engineer and high level official of the Egyptian administration of canals, bridges and roads, and by Austrian engineer [[Alois Negrelli]]. The company was to operate the canal for 99 years from its opening. De Lesseps had used his friendly relationship with Sa'id, which he had developed while he was a French diplomat during the 1830s. The Suez Canal Company (''[[Compagnie universelle du canal maritime de Suez|Compagnie Universelle du Canal Maritime de Suez]]'') came into being on 15 December, 1858 and work started on the shore of the future Port Said on 25 April 1859. The excavation took some 10 years using [[forced labour]] of Egyptian workers during a certain period. Some sources estimate that over 30,000 people were working on the canal.<ref>[http://ia331304.us.archive.org/0/items/suezcanal032262mbp/suezcanal032262mbp_djvu.txt Arnold. T. Wilson, ''The Suez Canal'']</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.arte.tv/fr/connaissance-decouverte/aventure-humaine/Cette_20semaine/1291022.html |title=આર્કાઇવ ક .પિ |access-date=2009-07-21 |archive-date=2011-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110819201458/http://www.arte.tv/fr/connaissance-decouverte/aventure-humaine/Cette_20semaine/1291022.html |url-status=dead }}</ref> The [[United Kingdom|British]] recognised the canal as an important trade route and perceived the French project as a threat to their geopolitical and financial interests. The [[British Empire]] was the major global naval force and officially condemned the forced work and sent armed [[bedouin]]s to start a revolt among workers. Involuntary labour on the project ceased, and the [[viceroy]] condemned the [[slavery]], halting the project.<ref>Oster (2006)</ref> Angered by the British opportunism, de Lesseps sent a letter to the British government remarking on the British lack of remorse a few years earlier when forced workers died in similar conditions building the British railway in Egypt. Initially international opinion was skeptical and Suez Canal Company shares did not sell well overseas. [[United Kingdom|Britain]], the [[United States]], [[Austria]] and [[Russia]] did not buy any significant amount of shares.<ref>There are differing informations on the exact amounts</ref> All [[France|French]] shares were quickly sold in France. A contemporary British skeptic claimed: <br /> {{cquote|''One thing is sure... our local merchant community doesn't pay practical attention at all to this grand work, and it is legitimate to doubt that the canal's receipts... could ever be sufficient to recover its maintenance fee. It will never become a large ships accessible way in any case.'' [http://www.arte.tv/fr/connaissance-decouverte/aventure-humaine/Cette_20semaine/1291022.html (reported by German historian Uwe A. Oster)]}} [[ચિત્ર:SuezCanalKantara.jpg|thumb|One of the first traverses in the 19th century.]] [[ચિત્ર:Mittelholzer-suezkanal.jpg|thumb|Suez Canal in February 1934. Air photograph taken by Swiss pilot and photographer [[Walter Mittelholzer]].]] The canal opened to shipping on 17 November, 1869. Although numerous technical, political, and financial problems had been overcome, the [[Cost overrun|final cost]] was more than double the original estimate.<ref>*[http://books.google.com/books?vid=ISBN0521009464&id=RAV5P50UjEC&pg=PA1&lpg=PA1&dq=Megaprojects+and+Risk:+An+Anatomy+of+Ambition&sig=tyt4h0TwEnf7NDKcG1WY8Qw2VQI Bent Flyvbjerg, Nils Bruzelius, and Werner Rothengatter, Megaprojects and Risk: An Anatomy of Ambition (Cambridge University Press, 2003). ISBN 0-521-00946-4]</ref> The canal had an immediate and dramatic effect on world trade. Combined with the [[First Transcontinental Railroad|American transcontinental railroad]] completed six months earlier, it allowed the entire world to be circled in record time. It played an important role in increasing [[Europe]]an penetration and colonisation of [[Africa]]. External debts forced Said Pasha's successor, [[Isma'il Pasha]], to sell his country's share in the canal for £4,000,000 to the [[United Kingdom]] in 1875, but French shareholders still held the majority. [[Prime minister]] [[Benjamin Disraeli]] was accused by [[William Gladstone]] of undermining Britain's constitutional system, due to his lack of reference or consent from [[Parliament of the United Kingdom|Parliament]] when purchasing the shares with funding from the [[Rothschilds]]. <ref>Stephen J. Lee, ''Gladstone and Disraeli''. [[Routledge]], 107</ref> The [[Convention of Constantinople]] in 1888 declared the canal a neutral zone under the protection of the British; British troops had moved in to protect it during a [[Urabi Revolt|civil war in Egypt in 1882]]. They were later to defend the strategically important passage against a major [[Ottoman Empire|Ottoman]] attack in 1915.<ref name="FWW87">''First World War'' - Willmott, H.P. [[Dorling Kindersley]], 2003, Page 87</ref> Under the [[Anglo-Egyptian Treaty of 1936]], the [[United Kingdom]] insisted on retaining control over the canal. In 1951 Egypt repudiated the treaty, and in 1954 the UK agreed to remove its troops, and withdrawal was completed in July 1956. === Suez Crisis === {{Main|Suez Crisis}} After the United Kingdom and the [[United States]] withdrew their pledge to support the construction of the [[Aswan Dam]] due to Egyptian overtures towards the [[Soviet Union]], Egyptian President [[Gamal Abdel Nasser]] nationalised the canal in 1956 and transferred it to the Suez Canal Authority, intending to finance the dam project using revenue from the canal, while at the same time closing the [[Gulf of Aqaba]] to all Israeli shipping by closure of the [[Straits of Tiran]]. This provoked the [[Suez Crisis]], in which the [[UK]], [[France]] and [[Israel]] hatched a plan to invade [[Egypt]]. The intention was for [[Israel]] to invade on the ground, and for the [[Anglo-French]] partnership to give air and other support, later to intervene to resolve the crisis and control the canal. To stop the war from spreading and to save the British from what he thought was a disastrous action, Canadian Secretary of State for External Affairs, [[Lester B. Pearson]], proposed the creation of the very first [[United Nations]] peacekeeping force to ensure access to the canal for all and an Israeli withdrawal from the Sinai. On 4 November 1956, a majority of nations at the [[United Nations]] voted for Pearson's peacekeeping resolution, which [[Mandate (international law)|mandated]] the UN peacekeepers to stay in the [[Sinai Peninsula]] unless both Egypt and Israel agreed to their withdrawal. The [[United States]] backed this proposal by putting financial pressure on the British government, which then agreed to withdraw its troops. Pearson was later awarded the [[Nobel Peace Prize]]. As a result of damage and ships intentionally sunk under orders from Nasser<ref>The Other Side of Suez (documentary) - 2003</ref> the canal was closed until April 1957, when it was cleared with UN assistance. A UN force ([[United Nations Emergency Force|UNEF]]) was established to maintain the neutrality of the canal and the [[Sinai Peninsula]]. === Arab-Israeli wars of 1967 and 1973 === In May 1967 President [[Nasser]] ordered the UN peacekeeping forces out of the [[Sinai Peninsula]], including the Suez Canal area. Despite Israeli objections in the [[United Nations]], the peacekeepers were withdrawn and the Egyptian army took up positions on the Israeli border, closing the [[Straits of Tiran]] to Israeli shipping. The canal itself had been closed to Israeli shipping since 1949, except for a short period in 1951-1952. These actions were key factors in the Israeli decision to launch a pre-emptive attack on Egypt in June 1967, and to capture the [[Sinai Peninsula]] to the Suez Canal. After the 1967 Arab-Israeli war, also called the [[Six Day War]], the canal was closed by an Egyptian blockade until 5 June 1975. As a result, fourteen cargo ships known as "[[The Yellow Fleet]]" remained trapped in the canal for over eight years. In 1973, during the [[Yom Kippur War]], the canal was the scene of [[Operation Badr (1973)|a major crossing]] by the Egyptian army into Israeli-occupied Sinai, and in the later stage of the war, an crossing by the Israeli army into mainland Egypt. Much wreckage from this conflict remains visible along the canal's edges. The [[United Nations Emergency Force|UNEF]] mandate expired in 1979. Despite the efforts of the [[United States]], [[Israel]], [[Egypt]], and others to obtain an extension of the UN role in observing the peace between Israel and Egypt, as called for under the [[Egypt-Israel Peace Treaty]] of 1979, the mandate could not be extended because of the veto by the [[USSR]] in the [[security council]], at the request of [[Syria]]. Accordingly, negotiations for a new observer force in the Sinai produced the [[Multinational Force and Observers]] (MFO), stationed in Sinai in 1981 in coordination with a phased Israeli withdrawal. It is there under agreements between the [[United States]], [[Israel]], [[Egypt]], and other nations. <ref>([http://www.mfo.org/ Multinational Force and Observers])</ref>. == Capacity == [[ચિત્ર:SuezCanal ElBallah.JPG|thumb|right|Ships moored at El Ballah during transit]] {{Main|Suezmax}} The canal allows passage of ships up to 62 feet draft or 210,000 deadweight tons and up to a maximum height of 68 m above water level and a maximum beam of 254 ft 3 in (under certain conditions).<ref name="suezcanal.gov.eg">Suez Canal Authority http://www.suezcanal.gov.eg</ref><ref>Egypt State Information Service, http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/SCanal/031300000000000002.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090309011030/http://www.sis.gov.eg/En/Land%26people/SCanal/031300000000000002.htm |date=2009-03-09 }}</ref> Improvements are planned to increase draft to 22 m (72 ft) by 2010, allowing passage of fully-laden [[supertanker]]s.<ref>A comparison shows that beam is no practical limitation: the largest Carribean cruisers would be barred by their height, dito the largest aircraft carrier [[Enterprise]]. The former ULCC [[Hellespont Fairfax]] cannot pass fully laden, the largest container ship [[Emma Maersk]] has less beam and draught than allowed, the tallest tall ship [[Royal Clipper]] has a mast top of only 54 m, the bulk (ore) carrier [[Berge Stahl]], by its draught, is limited to travel between Rotterdam and a port in Bresil or a bay in South Africa. Even the semi-submersible heavy-lift ship [[Blue Marlin]] would have problems only because of the size of its cargo.</ref> Some supertankers are too large. Others can offload part of their cargo onto a canal-owned boat to reduce their draft, transit, and reload at the other end of the canal. == Alternatives == The main alternative is travelling around [[Cape Agulhas]] at the south of the African continent. This is the route for ships which are too large, and was the route before the canal was constructed and when the canal was closed. In the early twentyfirst century this route is often taken due to increasing [[piracy in Somalia]] and the high canal dues. Before the canal's opening in 1869 goods were sometimes offloaded from ships and carried overland between the Mediterranean and the Red Sea. == Operation == [[ચિત્ર:USS Bainbridge (CGN-25) underway in the Suez Canal on 27 February 1992.jpg|thumb| [[USS Bainbridge (CGN-25)|USS ''Bainbridge'']], an American warship in the Suez Canal]] The canal has no [[canal lock|locks]] due to the flat terrain, and the minor sea level difference between each end is inconsequential. There is one shipping lane with passing areas in Ballah-Bypass near [[El Qantara]] and in the [[Great Bitter Lake]]. On a typical day, three convoys transit the canal, two southbound and one northbound. The first southbound convoy enters the canal in the early morning hours and proceeds to the Great Bitter Lake, where the ships anchor out of the fairway, awaiting passage of the northbound convoy. The northbound convoy passes the second southbound convoy, which moors in Ballah-Bypass . The passage takes between 11 and 16 hours at a speed of around {{convert|8|kn|km/h|0}}. The low speed helps prevent erosion of the canal banks by ships' waves. By 1955 approximately two-thirds of Europe's oil passed through the canal. About 7.5% of world sea trade is carried via the canal today. In 2008, a total of 21,415 vessels passed through the canal and the receipts from the canal totaled $5.381 billion.<ref name="suezcanal.gov.eg"/> Average cost per-ship is roughly $250,000.00 New Rules of Navigation that constitute an improvement over the older ones were passed by the board of directors of the Suez Canal Authority (SCA) to organise vessels’ and tankers’ transit that came into force as at 1 January 2008. The most important amendments to the Rules include allowing vessels with 62 ft draught to transit and increasing the allowed breadth from 32m up to 40m following improvement operations, as well as imposing a fine on vessels using divers without permission from outside the SCA inside the canal boundaries. The amendments also allow vessels loaded with dangerous cargo, such as radioactive or inflammable materials, to transit after bringing conformity with the latest amendments provided by international conventions. The SCA will also have the right to determine the number of tugs required to assist warships transiting the Canal to achieve the highest degree of safety during transit.<ref>SC News</ref> == Connections between the shores == From north to south connections are: * The [[Suez Canal Bridge]], also called the Egyptian-Japanese Friendship Bridge, is a high-level road bridge at [[El Qantara]]. In [[Arabic]], ''al qantara'' means "the bridge". It has a {{convert|70|m|ft|sing=on}} clearance over the canal and was built with assistance from the [[Japan]]ese government and by [[PentaOcean]] Construction. * [[El Ferdan Railway Bridge]] {{convert|20|km|mi|abbr=on}} north of [[Ismailia]] was completed in 2001 and is the longest [[swing bridge|swing span bridge]] in the world, with a span of 340 m (1100 ft). The previous bridge was destroyed in 1967 during the Arab-Israeli conflict. * Pipelines taking fresh water under the canal to [[Sinai Peninsula|Sinai]], about {{convert|57|km|mi|abbr=on}} north of Suez, at {{coord|30|27.3|N|32|21.0|E|}}. * [[Ahmed Hamdi Tunnel]] south of the [[Great Bitter Lake]] was built in 1983. Because of leakage problems, a [http://www.kajima.co.jp/topics/perspect/vol_15_3/salt/ new water-tight tunnel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110724225420/http://www.kajima.co.jp/topics/perspect/vol_15_3/salt/ |date=2011-07-24 }} was built inside the old one, from 1992 to 1995. * The [[Suez Canal overhead line crossing]] powerline was built in 1999. A railway on the west bank runs parallel to the canal for its entire length. == Environmental impact == [[ચિત્ર:Red Sea topographic map-en.jpg|thumb|right|upright|Map of the Red Sea]] The opening of the Suez Canal in 1869 created the first salt-water passage between the Mediterranean and Red seas. The Red Sea is about {{convert|1.2|m|ft|abbr=on}} higher than the eastern Mediterranean <ref>{{Cite web |url=http://www.sbg.ac.at/ipk/avstudio/pierofun/lm/lesseps.htm |title=Level |access-date=2009-07-21 |archive-date=2010-10-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101027092000/http://www.sbg.ac.at/ipk/avstudio/pierofun/lm/lesseps.htm |url-status=dead }}</ref>, so the canal serves as a tidal [[strait]] that pours Red Sea water into the Mediterranean. The [[Bitter Lakes]], which are hypersaline natural lakes that form part of the canal, blocked the migration of Red Sea species into the Mediterranean for many decades, but as the salinity of the lakes gradually equalised with that of the Red Sea, the barrier to migration was removed, and plants and animals from the Red Sea have begun to colonise the eastern Mediterranean. The Red Sea is generally saltier and more nutrient-poor than the [[Atlantic]], and the direction of flow is generally from the Red Sea to the Mediterranean, so the Red Sea species have advantages over Atlantic species in the salty and nutrient-poor eastern Mediterranean. Accordingly, most Red Sea species invade the Mediterranean biota, and only few do the opposite. This migratory phenomenon is called [[Lessepsian migration]] (after Ferdinand de Lesseps) or ''Erythrean invasion''. The construction of the [[Aswan High Dam]] across the [[River Nile]] in the 1960s reduced the inflow of freshwater and nutrient-rich silt from the Nile into the eastern Mediterranean, making conditions there even more like the Red Sea, worsening the impact of the [[invasive species]]. Invasive species originated from the Red Sea and [[introduced species|introduced]] into the Mediterranean by the construction of the canal have become a major component of the Mediterranean ecosystem, and have serious impacts on the Mediterranean ecology, endangering many local and [[endemism|endemic]] Mediterranean species. Currently about 300 species from the Red Sea have been identified in the Mediterranean Sea, and there are probably others yet unidentified. The Egyptian government's intent to enlarge the canal have raised concerns from [[marine biologist]]s, fearing that this will worsen the invasion of Red Sea species in the Mediterranean. <ref>Galil and Zenetos (2002)</ref>. Construction of the Suez Canal was preceded by cutting a small fresh-water canal from the Nile delta along [[Wadi Tumilat]] to the future canal, with a southern branch to Suez and a northern branch to Port Said. Completed in 1863, these brought fresh water to a previously arid area, initially for canal construction, and subsequently facilitating growth of agriculture and settlements along the canal. <ref>Britannica (2007)</ref> == Timeline == * Circa 1799 — Napoleon Bonaparte conquered Egypt and ordered a feasibility analysis. This reported a supposed {{convert|10|m|ft|sing=on}} difference in sea levels and a high cost, so the project was set on standby. * Circa 1840 — A second survey found the first one incorrect. A direct link between the Mediterranean Sea and the Red Sea would be possible and not be as expensive as expected. * 30 November 1854 - The former French consul in [[Cairo]], Ferdinand Marie de Lesseps, obtained the first licence for the construction and subsequent operation during 99 years from the Viceroy. * 6 January 1856 - Lesseps was provided with a second, more detailed licence. * 15 December 1858 - Lesseps established the "Compagnie Universelle du Canal Maritime de Suez" (Said Pacha acquired 22% of the Suez Canal Company, the remainder controlled by French private holders). * 25 April 1859 — Official start of the canal construction . * 16 November 1869 — The Suez Canal opened; operated and owned by Suez Canal Company. * 25 November 1875 — Britain became a minority share holder in the Suez Company, acquiring 44% of the Suez Canal Company. The remainder were controlled by French syndicates. * 25 August 1882 — Britain took control of the canal. * 2 March 1888 — The Convention of Constantinople renewed the guaranteed right of passage of all ships through the Suez Canal during war and peace (which rights were already part of the licences awarded to Lesseps. * 14 November 1936 — Suez Canal Zone established, under British control. * 13 June 1956 — Suez Canal Zone restored to Egypt. * 26 July 1956 — Egypt nationalised the Suez Canal; all Egyptian assets, rights and obligations of the Suez Canal Company were transferred to the Suez Canal Authority. * 5 November 1956 to 22 December 1956 — French, British, and Israeli forces occupied the Suez Canal Zone. * 22 December 1956 — Restored to Egypt. * 5 June 1967 to 10 June 1975 — Canal closed and blockaded by Egypt, against Israel, sparking the [[Six-Day War]]. * 10 June 1975 — Suez Canal reopened. * 1 January 2008 — New rules of navigation passed on by the Suez Canal Authority come into force. === Presidents of the Suez Canal Company (1858-1956) === Before nationalisation: * [[Ferdinand de Lesseps]] (15 December 1858 – 7 December 1894) * [[Jules Guichard]] (17 December 1892 – 17 July 1896) (acting for de Lesseps to 7 December 1894) * [[Auguste-Louis-Albéric, prince d'Arenberg]] (3 August 1896 – 1913) * [[Charles Jonnart]] (19 May 1913 – 1927) * [[Louis de Vogüé]] (4 April 1927 – 1 March 1948) * [[François Charles-Roux]] (4 April 1948 – 26 July 1956) === Chairmen of the Suez Canal Authority (1956-present) === Since nationalisation: * [[Doctor (title)|Doctor]] [[Mohamed Helmy Bahgat Badawy]] (26 July 1956 – 9 July 1957) * [[Engineer]] [[Mahmoud Younis]] (10 July 1957 – 10 October 1965) * [[Engineer]] [[Mashhour Ahmed Mashhour]] (14 October 1965 – 31 December 1983) * [[Engineer]] [[Mohamed Ezzat Adel]] (1 January 1984 – December 1995) * [[Admiral]] [[Ahmed Ali Fadel]] (22 January 1996 – Present) === British Vice-Consuls of Port Suez (1922-1941) === * [[G. E. A. C. Monck-Mason]], 1922 – 1924 * [[G. C. Pierides]] (acting), 1924 – 1925 * [[Thomas Cecil Rapp]], 1925 – 1926 * [[Abbas Barry]] (acting), 1926 – 1927 * [[E. H. L. Hadwen]] (acting to 1930), 1927 – 1931 * [[A. N. Williamson-Napier]], 1931 – 1934 * [[H. M. Eyres]], 1934 – 1936 * [[D. J. M. Irving]], 1936 – 1940 * [[R. G. Dundas]], 1940 – 1941 === British Consuls of Port Suez (1941-1956) === * [[R. G. Dundas]], 1941 – 1942 * [[H. G. Jakins]], 1942 – 1944 * [[W. B. C. W. Forester]], 1944 – 1946 * [[Frederick Herbert Gamble]], 1946 – 1947 * [[E. M. M. Brett]] (acting), 1947 – 1948 * [[C. H. Page]], 1948 – 1954 * [[F. J. Pelly]], 1954 – 1955 * [[J. A. D. Stewart-Robinson]] (acting), 1955 – 1956 * [[J. Y. Mulvenny]], 1956 === Governors of the Suez Canal Zone === * 14 November 1936 – 24 July 1939: ? * 24 July 1939 – 7 May 1941: Sir [[Archibald Wavell]] * 7 May 1941 – 7 August 1942: Sir [[Claude John Eyre Auchinleck]] * 7 August 1942 – 19 February 1943: [[Harold Rupert Leofric George Alexander]] * 19 February 1943 – 6 January 1944: [[Henry Maitland Wilson]] * 6 January 1944 – June 1946: Sir [[Bernard Charles Tolver Paget]] * June 1946 – June 1947: [[Miles Dempsey|Miles Christopher Dempsey]] * June 1947 – 25 July 1950: Sir [[John Tredinnick Crocker]] * 25 July 1950 – April 1953: Sir [[Brian Hubert Robertson]] * April 1953 – 28 September 1953: Sir [[Cameron Gordon Graham Nicholson]] * 28 September 1953 – 13 June 1956: Sir [[Charles Frederic Keightley]] === Supreme Allied Commander === During the [[Suez Crisis]]: * 5 November 1956 - 22 December 1956: [[Charles Frederic Keightley|Sir Charles Frederic Keightley]] == Popular culture == * ''[[Suez (film)|Suez]]'', a film made in 1938, starred [[Tyrone Power]] as de Lesseps and [[Loretta Young]] as a love interest. An epic, it is very loosely based on history. * The Suez Canal appears in the 1962 film ''[[Lawrence of Arabia (film)|Lawrence of Arabia]],'' where it marks the end of [[T. E. Lawrence]]'s march across the [[Sinai Peninsula]] to report to his superiors in [[Cairo]]. * The Suez crisis is mentioned in the 1989 hit song, "[[We Didn't Start the Fire]]" by [[Billy Joel]] * Michael Palin visited the Suez Canal in 1988 as part of his TV adventure series, [[Michael Palin: Around the World in 80 Days|Around the World in 80 Days]]. * The Suez Canal is also a map in the game Battlefield 2142. * The idea of the Suez Canal is mentioned in the Asterix book, ''[[Asterix and Cleopatra]]'', when Asterix offers the future assistance of the Gaulish people should Egypt consider a passage linking the Red Sea and the Mediteranean. 1900 years later, this offer was taken up! == See also == * [[List of Lessepsian migrants]] * [[Panama Canal]] * ''[[Faraon|Pharaoh]]'' ([[historical novel]] by [[Bolesław Prus]],<br /> incorporating motifs of an ancient Suez Canal) * [[Suez Crisis]] * [[Suezmax]] * [[Wikisource:Constantinople Convention of the Suez Canal]] == References == {{reflist|2}} == Sources == * Britannica (2007) "Suez Canal", in: ''The new encyclopaedia Britannica'', 15th ed., '''28''', Chicago, Ill. ; London : Encyclopaedia Britannica, ISBN 1-59339-292-3 * Galil, B.S. and Zenetos, A. (2002). "A sea change: exotics in the eastern Mediterranean Sea", in: Leppäkoski, E., Gollasch, S. and Olenin, S. (eds), ''Invasive aquatic species of Europe : distribution, impacts, and management'', Dordrecht ; Boston : Kluwer Academic, ISBN 1-4020-0837-6 , p.&nbsp;325–336 * Garrison, Ervan G. (1999) ''A history of engineering and technology : artful methods'', 2nd ed., Boca Raton, Fla. ; London : CRC Press, ISBN 0-8493-9810-X * Oster, Uwe (2006) [http://www.arte.tv/fr/connaissance-decouverte/aventure-humaine/Cette_20semaine/1291022.html ''Le fabuleux destin des inventions : le canal de Suez''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110819201458/http://www.arte.tv/fr/connaissance-decouverte/aventure-humaine/Cette_20semaine/1291022.html |date=2011-08-19 }}, TV documentary produced by [[ZDF]] and directed by Axel Engstfeld (Germany) * Sanford, Eva Matthews (1938) ''The Mediterranean world in ancient times'', Ronald series in history, New York : The Ronald Press Company, 618 p. == External links == {{commons|Suez Canal}} * [http://www.suezcanal.gov.eg સુએઝ નહેરનું અધિકૃત વેબસાઇટ] * [http://www.livius.org/aa-ac/achaemenians/DZ.html Darius the Great's Suez Inscriptions] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100327064451/http://www.livius.org/aa-ac/achaemenians/DZ.html |date=2010-03-27 }} * [http://www.mfa.gov.eg/MFA_Portal/en-GB/Foreign_Policy/Treaties/CONVENTION+RESPECTING+THE+FREE+NAVIGATION+OF+THE+SUEZ+MARITIME+CANAL.htm Constantinople Convention of the Suez Canal, 1888] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100915095412/http://www.mfa.gov.eg/MFA_Portal/en-GB/Foreign_Policy/Treaties/CONVENTION+RESPECTING+THE+FREE+NAVIGATION+OF+THE+SUEZ+MARITIME+CANAL.htm |date=2010-09-15 }} * [http://lexicorient.com/cgi-bin/eo-direct-frame.pl?http://i-cias.com/e.o/suez_can.htm Encyclopedia of the Orient: ''Suez Canal''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180925180417/http://lexicorient.com/cgi-bin/eo-direct-frame.pl?http%3A%2F%2Fi-cias.com%2Fe.o%2Fsuez_can.htm |date=2018-09-25 }}* [https://web.archive.org/web/20101231101919/http://www.londonancestor.com/newspaper/1882/0722/port-said.htm Entrance of the Suez Canal - 1882] * [http://www.londonancestor.com/newspaper/1882/0708/map-suez.htm Plan of the Suez Canal - 1882] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110610071802/http://www.londonancestor.com/newspaper/1882/0708/map-suez.htm |date=2011-06-10 }} * [http://www.scctportsaid.com/ Suez Canal Container Terminal at Port Said] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100111034708/http://www.scctportsaid.com/ |date=2010-01-11 }} * [http://www.panoramio.com/user/760796/tags/Suez સુએઝ નહેરનું ચિત્રદર્શન] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130314114635/http://www.panoramio.com/user/760796/tags/Suez |date=2013-03-14 }} * [http://www.theengineer.co.uk/Articles/297370/December+1869+Suez+Canal.htm Opening of the Suez Canal, 1869] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080905064428/http://www.theengineer.co.uk/Articles/297370/December+1869+Suez+Canal.htm |date=2008-09-05 }} * [http://www.ppl.nl/index.php?option=com_wrapper&view=wrapper&Itemid=82 Bibliography on Water Resources and International Law] Peace Palace Library {{coord|30|42|18|N|32|20|39|E|region:EG_type:waterbody|display=title}} [[શ્રેણી:સુએઝ નહેર ]] [[શ્રેણી:Macro-engineering]] t5akczjmxh7x4xb0s8x34gnhi0fwk5z 0 25517 906522 756218 2026-10-24T14:23:09Z ~2026-56779-66 89705 906522 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian jurisdiction | type = ગામ | native_name = મોરપા | state_name = ગુજરાત | district = પાટણ | taluk_names = સરસ્વતી | latd = 23.988339 | longd = 72.150499 | area_total = | altitude = | population_total = | population_as_of = | population_density = | blank_title_1 = સગવડો | blank_value_1 = [[પ્રાથમિક શાળા]], [[પંચાયતઘર]], [[આંગણવાડી]], સહકારી દૂધ મંડળી | blank_title_2 = મુખ્ય વ્યવસાય | blank_value_2 = [[ખેતી]], [[ખેતમજૂરી]], [[પશુપાલન]] | blank_title_3 = મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો | blank_value_3 = [[ઘઉં]], [[જીરુ]], [[વરિયાળી]], [[બાજરી]],<br /> [[કપાસ]], [[દિવેલી| દિવેલા]], [[રજકો]], [[શાકભાજી]] | blank_title_4 = | blank_value_4 = }} '''મોરપા (તા. સરસ્વતી)''' [[ભારત]] દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા [[ગુજરાત|ગુજરાત રાજ્ય]]ના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા [[પાટણ જિલ્લો|પાટણ જિલ્લા]]માં આવેલા [[સરસ્વતી તાલુકો|સરસ્વતી તાલુકા]]માં આવેલું એક ગામ છે. મોરપા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય [[ખેતી]], [[ખેતમજૂરી]] તેમ જ [[પશુપાલન]] છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે [[ઘઉં]], [[જીરુ]], [[બાજરી]], [[કપાસ]], [[દિવેલી|દિવેલા]], [[રજકો]] તેમ જ અન્ય [[શાકભાજી]]ના પાકની [[ખેતી]] કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં [[પ્રાથમિક શાળા]], [[પંચાયતઘર]], [[આંગણવાડી]] તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે. ગામમાં મોરપિયા વીર દાદાનું મંદિર આવેલું છે. વર્ષો જુની પરંપરા પ્રમાણે દર વર્ષે કારતક સુદ 11 ના મેળો ભરાય છે.અને આ મેળા મા મોરપિયા વીર દાદાનું નેજુ(ધ્વજા) મોરપિયા(ઝાલા.ઠાકોર) ના પરિવાર દ્વારા ચડાવવામાં આવે છે મોરપા ગામ zinzuvada state થી સ્થળાંતર થયેલા ઝાલા રજપૂત ના વંશજો એ વસાવેલું છે {{ગુજરાત ગામ સ્ટબ}} [[શ્રેણી:સરસ્વતી તાલુકો]] faenzy73obmm1mp9dsu6g9qvi659iqz 0 25979 906529 893715 2026-10-24T17:00:50Z InternetArchiveBot 63183 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 906529 wikitext text/x-wiki '''વાટાઘાટ''' એટલે વિવાદોના નિરાકરણ માટે, કામ કરવાના વિવિધ માર્ગો અંગે [[સમજૂતી]] સાધવા, વ્યક્તિગત કે [[સામૂહિક લાભ]] માટે સોદાબાજી કરવા અથવા તો વિવિધ હિતોને સંતોષ આપવાની ફળશ્રુતિઓ રચવા માટે થતો સંવાદ. તે વૈકલ્પિક વિવાદ નિવારણ માટેની પ્રાથમિક પદ્ધતિ છે. વાટાઘાટો વેપાર, બિન-નફાલક્ષી સંગઠનો, સરકારી શાખાઓ, કાનૂની કાર્યપદ્ધતિઓમાં, દેશો વચ્ચે તેમજ લગ્ન, છૂટાછેડા, વાલીપણા જેવી વ્યક્તિગત સ્થિતિઓથી માંડીને રોજિંદા જીવનમાં જોવા મળે છે. આ વિષયના અભ્યાસને ''[[વાટાઘાટનું શાસ્ત્ર]]'' કહે છે. વ્યવસાયિક વાટાઘાટકારો મોટેભાગે વિશેષજ્ઞ હોય છે, જેવા કે, ''કામદાર સંઘના વાટાઘાટકારો'' , ''લીવરેજ બાયઆઉટ વાટાઘાટકારો'' , ''શાંતિ વાટાઘાટકારો'' , ''બંધક વાટાઘાટકારો '' કે પછી અન્ય શીર્ષક હેઠળ કામ કરી શકે તેવા [[રાજદ્વારીઓ ]], [[ધારાસભ્યો]] અથવા [[દલાલો]]. ==વ્યુત્પત્તિશાસ્ત્ર== "negotiation" (નેગોશિયેશન) શબ્દ લેટિન "negotiatus" (નેગોશિયેટસ) પરથી બન્યો છે, જે negotiare (નેગોટૈર)નું ભૂતકૃદંત છે, જેનો અર્થ થાય છે ''વેપાર કરવો''. "Negotium" (નેગોટીયમ)નો અર્થ થાય છે ''નવરા બેસી રહેવું નહીં'' ==વાટાઘાટો માટેના અભિગમો== વાટાઘાટોમાં લાક્ષણિકપણે એક પ્રશિક્ષિત વાટાઘાટકાર કોઈ ચોક્કસ સંગઠન કે પોઝિશન વતી કામ કરે છે. તેને [[મધ્યસ્થી]] સાથે સરખાવી શકાય છે, જેમાં એક નિષ્પક્ષ ત્રાહિત પક્ષ દરેક પક્ષની દલીલો સાંભળે છે અને પક્ષકારો વચ્ચે એક કરાર રચવામાં મદદ કરવાનો પ્રયાસ કરે છે. તેને [[લવાદી]] સાથે પણ સાંકળી શકાય છે, જેમાં કાનૂની કાર્યવાહીની જેમ, બંને પક્ષો તેમના ''કેસ''ની ગુણવત્તા માટે દલીલો કરે છે અને ત્યાર બાદ લવાદ બંને પક્ષો માટે પરિણામ નક્કી કરે છે. વાટાઘાટોના આવશ્યક ભાગોની વધુ સારી સમજ મેળવવા વિવિધ માર્ગો છે. વાટાઘાટોના એક દ્રષ્ટિકોણમાં ત્રણ પાયાના તત્વોનો સમાવેશ થાય છે: ''પ્રક્રિયા'' , ''વર્તન'' અને ''હાર્દ'' . પ્રક્રિયા પક્ષકારો કઈ રીતે વાટાઘાટો કરે છે તેના સંદર્ભમાં છે. જેમાં વાટાઘાટોનો સંદર્ભ, વાટાઘાટોના પક્ષકારો, પક્ષકારો દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતી રણનીતિઓ અને બધા ક્રિયાકલાપો જેમાં થાય છે તે ઘટનાક્રમ અને તબક્કાઓનો સમાવેશ થાય છે. વર્તન એટલે આ પક્ષકારો વચ્ચેના સંબંધો, તેમની વચ્ચેનો સંદેશાવ્યવહાર અને તેમના દ્વારા અપનાવાતી શૈલીઓ. હાર્દ એટલે આ પક્ષકારો શાની વાટાઘાટો કરે છે: તેમનો એજન્ડા, મુદ્દાઓ (તેમની ભૂમિકાઓ એટલે કે હિતો), વિકલ્પો અને વાટાઘાટોના અંતે થતા કરાર કે કરારો. વાટાઘાટોના અન્ય દ્રષ્ટિકોણમાં 4 તત્વોનો સમાવેશ થાય છે: ''વ્યૂહરચના'' , ''પ્રક્રિયા'' અને ''ટુલ્સ'' અને ''રણનીતિઓ'' . વ્યૂહરચનામાં ટોચના સ્તરના ઉદ્દેશ્યોનો સમાવેશ થાય છે – તેમાં વિશિષ્ટપણે સંબંધો અને અંતિમ નિષ્કર્ષનો સમાવેશ થાય છે. જેનું અનુસરણ થવાનું છે એ પગલાઓ અને અન્ય પક્ષકારો સાથે વાટાઘાટોની તૈયારી કરવા અને વાટાઘાટો કરવા માટે લેવાનારી ભૂમિકાઓનો પ્રક્રિયાઓ અને ટુલ્સમાં સમાવેશ થાય છે. રણનીતિમાં અન્યના નિવેદનો અને કાર્યોના પ્રતિભાવમાં વિગતવાર નિવેદનો અને કાર્યોનો સમાવેશ થાય છે. કેટલાક લોકો આમાં ''સમજાવટ અને વગ'' નો ઉમેરો કરે છે અને ભારપૂર્વક જણાવે છે કે આ બંને તત્વો આધુનિક સમયની વાટાઘાટોની સફળતા માટે આવશ્યક છે અને તેમને બાકાત કરવા જોઇએ નહીં. કુશળ વાટાઘાટકારો વિવિધ પ્રકારની રણનીતિઓનો ઉપયોગ કરી શકે છે, જેમાં વાટાઘાટ સંમોહનથી માંડીને માંગોની સીધેસીધી રજૂઆત કે પછી [[ચેરી પિકિંગ]] જેવા વધારે છેતરામણા અભિગમો તરફ દોરી જતી પૂર્વસ્થિતિઓ સર્જવાનો સમાવેશ થાય છે. દબાણ અને [[સલામી રણનીતિઓ]] પણ વાટાઘાટોના પરિણામને બદલવામાં ભાગ ભજવી શકે. વાટાઘાટોની બીજી રણનીતિ ખરાબ વ્યક્તિ/સારી વ્યક્તિની છે. ખરાબ વ્યક્તિ/સારી વ્યક્તિ રણનીતિમાં એક વાટાઘાટકાર ક્રોધ અને ધમકીઓનો ઉપયોગ કરીને ખરાબ વ્યક્તિ તરીકે કામ કરે છે. બીજો વાટાઘાટકાર માયાળુ અને સમજણો બનીને સારી વ્યક્તિ તરીકે કામ કરે છે. સારી વ્યક્તિ તમામ મુશ્કેલીઓ માટે ખરાબ વ્યક્તિને દોષ આપે છે, અને વિરોધી પાસેથી રાહતો અને સમજૂતીઓ પ્રાપ્ત કરવાનો પ્રયાસ કરે છે.<ref>ચર્ચમેન, ડેવિડ. 1993. નેગોશીયેશન ટેક્ટિક્સ. મેરીલેન્ડ: યુનિવર્સિટી પ્રેસ ઑફ અમેરિકા પાનું 13.</ref> ===વકીલનો અભિગમ=== વકીલાતના અભિગમમાં એક કુશળ વાટાઘાટકાર સામાન્યપણે વાટાઘાટના એક પક્ષકારના વકીલની ગરજ સારે છે અને એ પક્ષકાર માટે સૌથી હકારાત્મક સંભવિત પરિણામો પ્રાપ્ત કરવાનો પ્રયાસ કરે છે. આ પ્રક્રિયામાં વાટાઘાટકાર સામેનો પક્ષકાર કે (પક્ષકારો) જેનો સ્વીકાર કરવા સંમત હોય તેવા લઘુત્તમ પરિણામો નક્કી કરવાનો પ્રયાસ કરે છે અને ત્યાર બાદ તે પ્રમાણે પોતાની માગણીઓ બદલે છે. વકીલાત અભિગમમાં ''સફળ'' વાટાઘાટ ત્યારે થાય છે, જ્યારે [[બેસ્ટ ઓલ્ટર્નેટિવ ટુ એ નેગોશિએટેડ એગ્રીમેન્ટ]] (બીટીટીએનએ - વાટાઘાટ હેઠળની સમજૂતીનો શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ) સ્વીકાર્ય ના હોય, ત્યારે વાટાઘાટકાર સામેના પક્ષકારને વાટાઘાટો કાયમ માટે પડતી મુકવા મજબૂર બનાવ્યા વિના પોતાના પક્ષકારની ઇચ્છા પ્રમાણે તમામ અથવા મોટાભાગના પરિણામો પ્રાપ્ત કરવા સમર્થ છે. એક વ્યક્તિનો લાભ બીજી વ્યક્તિના નુકસાનમાં પરિણમે છે એવી નિયત ''વાનગી''ની ધારણાને કારણે પરંપરાગત વાટાઘાટોને ક્યારેક ''જીત-હાર'' કહેવામાં આવે છે. એક સામાન્ય વેચાણ વાટાઘાટમાં કિંમત જેવા એક જ મુદ્દાનું નિરાકરણ કરવાનું હોય ત્યારે જ આ વાત સાચી છે. 1960ના અરસામાં [[જેરાર્ડ આઈ. નિરેન્બર્ગે]] વ્યક્તિગત, વેપારી અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધોમાં તકરારોના નિરાકરણ માટે વાટાઘાટોની ભૂમિકાને સ્વીકારી હતી. તેમણે ''વાટાઘાટોની કલા'' પ્રગટ કરી હતી, જેમાં તેમણે જણાવ્યું છેકે વાટાઘાટકારોનું તત્ત્વજ્ઞાન વાટાઘાટોની દિશા નક્કી કરે છે. તેમનું ''દરેક વિજેતા બને છે'' તત્ત્વજ્ઞાન ખાતરી આપે છે કે તમામ પક્ષકારો વાટાઘાટોની પ્રક્રિયામાં લાભ મેળવે છે. ''વિજેતા સઘળું લઈ જાય છે'' એવા વિરોધી અભિગમ કરતા આ પ્રક્રિયા વધારે સફળ પરિણામો સર્જે છે. હાર્વર્ડના વાટાઘાટ પ્રોજેક્ટના ભાગરૂપે [[રોજર ફિશર]] અને [[વિલીયમ યુરી]]એ ''[[ગેટિંગ ટુ યસ]]'' પ્રસિદ્ધ કરી હતી. નીતિમત્તાપૂર્ણ વાટાઘાટ તરીકે ઓળખાવાતા આ કિતાબના અભિગમને ક્યારેક પારસ્પરિક લાભોની સોદાબાજી પણ કહેવામાં આવે છે. પારસ્પરિક લાભો અભિગમ પર્યાવરણ સ્થિતિઓમાં (જુઓ [[લોરેન્સ સુસકાઇન્ડ]] અને અદિલ નજમ) તેમજ મજૂર સંબંધોમાં અસરકારક રીતે લાગુ પાડવામાં આવ્યો છે, જ્યાં પક્ષકારો (દા.ત. સંચાલકમંડળ અને કામદાર સંઘ) ''સમસ્યાના નિરાકરણ'' તરીકે વાટાઘાટો ચલાવે છે. જો બહુવિધ મુદ્દાઓની ચર્ચા થતી હોય તો, પક્ષકારોની અગ્રતાઓમાં ફરક જીત-જીત વાટાઘાટો સંભવિત બનાવે છે. દાખલા તરીકે, મજૂર વાટાઘાટમાં કામદાર સંઘ પગાર વધાર કરતા નોકરીની સલામતીની વધારે તરફેણ કરશે. જો માલિકો વિરોધી અગ્રતાઓ ધરાવતા હોય તો, બંને પક્ષકારો માટે લાભદાયક વેપાર સંભવ છે. આવી વાટાઘાટ તેથી પ્રતિદ્વંદ્વાત્મક [[શૂન્ય-સરવાળા]]ની રમત જેવી નથી. નીતિમત્તાપૂર્ણ વાટાઘાટ પદ્ધતિમાં ચાર મુખ્ય તબક્કાઓનો સમાવેશ થાય છે: લોકોને સમસ્યાથી દૂર કરવા, ભૂમિકાઓ પર નહીં બલ્કે હિતો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવુ, શું કરવું છે તે નક્કી કરતા પહેલાં વિવિધ શક્યતાઓ પેદા કરવી અને પરિણામ અમુક વસ્તુલક્ષી ધોરણ આધારિત છે તેવો આગ્રહ રાખવો.<ref name="Roger Fisher 1991">રોજર ફિશર, વિલીયમ યુરી, અને બ્રુસ પેટન, ''ગેટિંગ ટુ યસ: નેગોશીયેટિંગ એગ્રીમેન્ટ વિધાઉટ ગિવિંગ ઇન'' (ન્યૂ યોર્ક: પેન્ગ્વીન, 1991).</ref> વાટાઘાટોના ક્ષેત્રમાં પ્રદાન આપનારા અન્ય વિદ્વાનોની મોટી સંખ્યા છે, જેમાં યુસી બર્કલેના [[હોલી સ્ક્રોથ]] અને [[તિમોથી ડેયોનોટ]] તુલાને યુનિવર્સિટીના [[જેરાર્ડ ઇ. વાત્ઝકે]] જ્યોર્જ મેસન યુનિવર્સિટીના [[સારા કોબ]] યુનિવર્સિટી ઑફ મિસૂરીના [[લેન રિસ્કિન]] હાર્વર્ડના [[હોવર્ડ રાઇફા]] એમઆઈટીના [[રોબર્ટ મેકર્સી]] અને [[લોરેન્સ સુસકાઇન્ડ]] ધી ફ્લેચર સ્કુલ ઑફ લૉ એન્ડ ડિપ્લોમસીના [[અદિલ નજમ]] અને [[જેસ્વાલ્ડ સેલેક્યુઝ]]નો સમાવેશ થાય છે.{{Citation needed|date=January 2008}} ===નવો સર્જનાત્મક અભિગમ<ref>કોપીરાઇટ (c) 2009 જહોન એલ. ગ્રેહામ. આ દસ્તાવેજની નકલ, વિતરણ અને/અથવા રૂપાંતરની મંજૂરી આપવામાં આવેલ છે. GNU ફ્રી ડોક્યુમેન્ટેશન લાઇસન્સ, વર્ઝન 1.2ની અથવા ફ્રી સોફ્ટવેર ફાઉન્ડેશન દ્વારા પ્રકાશિત પછીના કોઈપણ વર્ઝનની શરતો હેઠળ કોઈપણ ઇનવેરીયન્ટ સેક્શન્સ, ફ્રન્ટ-કવર ટેક્સ્ટ્સ અને બેક-કવર ટેક્સ્ટ્સ વિના "GNU શીર્ષક હેઠળના વિભાગમાં પરવાનાની નકલ સામેલ છે. ફ્રી ડોક્યુમેન્ટેશન લાઇસન્સ"</ref>=== કદાચ, વાટાઘાટ અંગેની સૌથી પ્રખ્યાત વાર્તા નારંગી ઉપર થયેલી એક દલીલને લગતી છે. સૌથી દેખીતો અભિગમ નારંગીને બે ભાગમાં વહેંચી નાંખવાનો હતો, જેથી દરેક વ્યક્તિને સરખો હિસ્સો મળે. પરંતુ, જ્યારે વાટાઘાટકારોએ એકબીજા સાથે વાતચીત કરવાનું શરૂ કર્યું, તેમના હિતો અંગેની માહિતીની આપલે શરૂ કરી ત્યારે આ સમસ્યાનો એક બહેતર હલ નજરે ચડ્યો. પોતાના નાસ્તા માટે નારંગીનો રસ ઇચ્છતો માણસ નારંગી લઈ ગયો અને જામ બનાવવા માટે નારંગીની છાલ ઇચ્છતો માણસ છાલ લઈ ગયો. બંને પક્ષોને જોઇતું હતું તેના કરતા વધારે મળ્યું. કોઈપણ સમજૂતી ખાસ કરીને સર્જનાત્મક નથી. નારંગીની વાર્તા સર્જનાત્મકતાની વાર્તા ત્યારે બને છે જ્યારે બંને પક્ષકારો નારંગીનું એક વૃક્ષ કે વાડી સુદ્ધાંનો ઉછેર કરવા માટે સહકાર સાધવાનો નિર્ણય કરે છે. એ જ રીતે, બોઇંગ જાપાની સપ્લાયરો દ્વારા ડીઝાઇન થયેલા અને ઉત્પાદિત થયેલા નવા 787 ડ્રીમ લાઇનર માટેની કમ્પોઝિટ પ્લાસ્ટિક પાંખો ખરીદે છે અને પછી પૂર્ણ થયેલું 787 ફરી જાપાનીઓને વેચે છે અને તે પણ જાપાન સરકાર પાસેથી સરસ મજાની સબસિડી મેળવીને. આને વાટાઘાટોમાં સર્જનાત્મકતા કહે છે. બિઝનેસ સ્કુલોમાં હાલના દિવસોમાં સર્જનાત્મક પ્રક્રિયાઓ અંગે ઘણું બધું ભણાવવામાં આવી રહ્યું છે. શૈક્ષણિક પરિષદો અને કોર્પોરેટ બોર્ડરૂમોમાં ગૂંજતા મુખ્ય શબ્દ ''નવીનતા'' સાથે અભ્યાસક્રમો ઑફર કરાઈ રહ્યા છે અને શોધનિબંધો રજુ થઈ રહ્યા છે. અને, નવીનતા અને સર્જનાત્મક પ્રક્રિયાઓ વિષે જેટલું વધારે સંભળાય છે, તેટલું વાટાઘાટો માટેના જાપાની અભિગમ માટેનું માન વધે છે, જે પ્રકૃતિએ સર્જનાત્મક પ્રક્રિયાઓની કોઈપણ ચર્ચામાં જેના પર સામાન્યપણે ભાર મુકવામાં આવે છે, તેવી ઘણી ટેકનિકોનો ઉપયોગ કરે છે. ખરેખર, કુદરતી સંસાધનોનો અભાવ અને અન્યોની સરખામણીમાં અલગથલગ હોવા છતાં જાપાનીઓ કેવી રીતે આવો સફળ સમાજ રચવા સક્ષમ બન્યા એની ઊંડાણપૂર્વકની સમજૂતી હોવાનું જણાય છે. ઊંચનીચની શ્રેણી અને જૂથવાદ જેવા સર્જનાત્મકતાને અડચણરૂપ અવરોધો જાપાની સમાજમાં હોવા છતાં તેમણે વાટાઘાટોની એક એવી શૈલી વિકસાવી જે ઘણી બધી રીતે આવા ગેરલાભોને અટકાવે છે. ખરેખર, હેર્નાન્ડેઝ અને ગ્રેહામે વિકસાવેલા વૈશ્વિક વાટાઘાટો માટેના દસ નવા નિયમો<ref>વિલીયમ હર્નાન્ડેઝ રીક્વેઝો અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ગ્લોબલ નેગોશીયેશન: ધી ન્યૂ રૂલ્સ'' , પાલગ્રેવ મેકમિલન: ન્યૂ યોર્ક, 2008; આ પણ જૂઓ[http://www.globalnegotiationresources.com ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190529140137/http://globalnegotiationresources.com/ |date=2019-05-29 }}</ref> એક એવો અભિગમ લઇને આવે છે જે નૈસર્ગિકપણે જાપાનીઓ જેવો છે: #માત્ર સર્જનાત્મક પરિણામોનો જ સ્વીકાર કરો #સંસ્કૃતિઓને સમજો, ખાસ કરીને તમારી પોતાની. #સાંસ્કૃતિક ભેદો સાથે માત્ર અનુકૂલન જ ના સાધો, તેમનો ઉપયોગ પણ કરો. #માહિતી-તથ્યો એકત્રીત કરો અને ક્ષેત્રનું નિરીક્ષણ કરો. #માહિતી પ્રવાહ અને બેઠક પ્રક્રિયાની રૂપરેખા બનાવો #વ્યક્તિગત સંબંધોમાં રોકાણ કરો #પ્રશ્નોથી સમજાવો માહિતી અને સમજણ શોધો #અંત સુધી કોઈ છૂટછાટ ના આપો #સર્જનાત્મકતાની ટેકનિકોનો ઉપયોગ કરો #વાટાઘાટો પછી સર્જનાત્મકતા ચાલુ રાખો જાપાનીઓની પ્રણાલીઓની પહેલાં આ ક્ષેત્રના મહાનુભાવોને યશ આપવો જોઇએ જેમણે વાટાઘાટોમાં સર્જનાત્મકતાની બહુ પહેલાથી હિમાયત કરી હતી. હોવર્ડ રાઇફા<ref>હોવર્ડ રાઇફા, જહોન રિચાર્ડસન અને ડેવિડ મેટકાફ, ''નેગોશીયેશન એનાલિસિસ'' , કેમ્બ્રિજ, એમએ: બેલ્કનેપ, 2002</ref> અને તેમના સાથીદારો ભલામણ કરે છે: ટુકડીઓએ અનૌપચારિકપણે વિચારવું અને આયોજન કરવું જોઇએ અને થોડુંક સંયુક્ત બ્રેઇનસ્ટોર્મિંગ કરવું જોઇએ, જે ''સંવાદ'' કે ''વાટાઘાટો પહેલાની વાતચીત'' તરીકે જોવાવું જોઇએ. આ પ્રારંભિક તબક્કામાં બંને પક્ષો મલાઈ કઈ રીતે વહેંચવી તેના અંગે કોઈ આપલે, વચનો કે દલીલો કરતા નથી. રોજર ફિશર અને વિલીયમ યુરી તેમના ''ગેટિંગ ટુ યસ/0}માં પ્રકરણ ચારનું શીર્ષક આપે છે <ref>રોજર ફિશર અને વિલીયમ યુરી, ''ગેટિંગ ટુ યસ'' , ન્યૂ યોર્ક: પેન્ગ્વીન, 1981</ref>'' ''પારસ્પરિક લાભ માટે રોકાણ (કરવાના) વિકલ્પો.'' ડેવિડ લક્સ અને જેમ્સ સેબેનીયસ તેમની મહત્વની નવી કિતાબ ''3D-3D-વાટાઘાટો'' માં<ref>ડેવિડ જે. લેક્સ અને જેમ્સ કે. સેબેનીયસ, ''3-D નેગોશીયેશન્સ'' , બોસ્ટન: હાર્વર્ડ બિઝનેસ સ્કૂલ પ્રેસ, 2006</ref> ગેટિંગ ટુ યસથી આગળ જઇને ''સર્જનાત્મક કરારો'' અને ''મહાન કરારો'' અંગે વાત માંડે છે. લોરેન્સ સુસકાઇન્ડ<ref>લોરન્સ સુસકાઇન્ડ, સારાહ મેકકીર્નાન અને જેનિફર થોમસ-લાર્નર ''ધી કન્સેન્સસ-બીલ્ડિંગ હેન્ડબુક: એ કોમ્પ્રીહેન્સિવ ગાઉડ ટુ રીચિંગ એગ્રીમેન્ટ'' , થાઉઝન્ડ ઓક્સ, સીએ: સેઇજ, 1999</ref> અને તેમના સહયોગીઓ સર્જનાત્મક પરિણામોના નિર્માણ તરફ દોરી જતી ''સમાંતર અનૌપચારિક વાટાઘાટો''ની ભલામણ કરે છે. આ વિચારો વાટાઘાટો અંગે વિચારતી વખતે મોખરે મુકાવા જ જોઇએ. ફીલ્ડમાં આજે પણ ભૂતકાળ છવાયો છે, અગાઉ કહ્યું તેમ ''સોદાઓ કરવા'' અને સમસ્યાઓનું નિરાકરણ કરવા''ની વાતો થાય છે. ''વિન-વિન'' જેવી સંજ્ઞાઓનો ઉપયોગ પણ જૂના સ્પર્ધાત્મક વિચારના અવશેષો જ બહાર આણે છે. મુદ્દો એ છે કે વાટાઘાટો કોઈ એવી ચીજ નથી જે જીતી શકાય કે હારી શકાય, અને સ્પર્ધાત્મક રૂપક સર્જનાત્મકતાને મર્યાદિત કરે છે. એવું જ સમસ્યા-હલ કરનારા રૂપકનું છે. આમ, વાટાઘાટોનો પ્રથમ નિયમ છે: માત્ર સર્જનાત્મક પરિણામો જ સ્વીકારો! ન્યૂપોર્ટ બીચ કન્સલ્ટિંગ ફર્મ, આઇડીયા વર્ક્સ ખાતે લીન્ડા લોરેન્સે ([https://web.archive.org/web/20190425185227/http://www.ideaworksconsulting.com/ ]) વાટાઘાટો દરમિયાન વધારે વિચારો પેદા કરવા માટેના માર્ગોની સૌથી ઉપયોગી યાદી વિકસાવી છે: ====વધુ વિચારો પેદા કરવાના 10 માર્ગો<ref name="ReferenceA">વિલીયમ હર્નાન્ડેઝ રીક્વેઝો અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ગ્લોબલ વાટાઘાટો: ધી ન્યૂ રૂલ્સ'', ન્યૂ યોર્ક: પાલગ્રેવ મેકમિલન, 2008</ref>==== # આ ''સહયોગ'' શું સર્જશે તેના અંગે સામાન્ય ઉદ્દેશો સ્થાપો એક વધુ વહેવારુ સોદો? કેટલાક લાંબા ગાળાના ઉદ્દેશો? એક વધુ ગાઢ ભાગીદારી? # જોડાણના નિયમો સ્થાપો કવાયતનો હેતુ જે બંને પક્ષો માટે બહેતર કામ કરે તેવી રીતે મતભેદોનું સર્જનાત્મક રીતે નિરાકરણ લાવવાનો છે. તમામ વિચારો સંભાવનાઓ છે અને સંશોધન દર્શાવે છે કે એક સંસ્કૃતિમાંથી મળતા પરિણામો કરતા વિવિધ સંસ્કૃતિઓના વિચારો સંયોજવાથી બહેતર પરિણામો મળે છે. # વિશ્વાસ મહત્વની બાબત છે અને ઘણી સંસ્કૃતિઓમાં તેનું સ્થાપન કરવું અઘરું છે. કેટલીક ટેકનિકો એ પ્રક્રિયાને થોડી ઝડપી બનાવી શકે છે. દાખલા તરીકે, વિશિષ્ટ બનવું. શારીરિક નિકટતા સ્થાપવી જે અભાનપણે ઘનિષ્ટતાના સંકેતો પાઠવે. # જૂથમાં વૈવિધ્યપૂર્ણતા ઉમેરો (લિંગ, સંસ્કૃતિ, બાહ્યમુખીઓ, વિવિધ કાર્યકુશળો, નિષ્ણાતો, બહારના લોકો). ખરેખર, આંતરરાષ્ટ્રીય ટુકડીઓ અને જોડાણો સાથે સંકળાયેલી વિવિધતા વાટાઘાટોમાં સર્જનાત્મકતાની સાચી ખાણ છે. # વાર્તાકથનનો ઉપયોગ કરો આ તમે કોણ છો અને તમે જોડાણમાં કેવો દ્રષ્ટિબિંદુ લઇને આવો છો તે બંને બાબતો પ્રસ્થાપિત કરવામાં મદદ કરે છે. # નાના જૂથોમાં કામ કરો શારીરિક ગતિવિધિ ઉમેરો. ભાગ લેનારાઓને હળવા થવાનું, રમવાનું, ગીત ગાવાનું, મજા માણવાનું અને શાંત રહેવાનું કહો. # સર્વગ્રાહીપણે કાર્ય કરો અને દ્રશ્યોનો ઉપયોગ કરો. દાખલા તરીકે, જો એવા ચીકટ મુદ્દાઓ હોય જેમાં કોઇપણ પક્ષ રાજી ના હોય, તો દરેક મુદ્દા પર ટૂંકા ગાળા માટે 10 મિનીટ ખર્ચીને આ મુદ્દાઓ પર કામ કરવા પક્ષોને સંમત કરો, જેમાં બંને પક્ષો ''ગાંડાઘેલા'' સૂચનો કરે. સુધારાની ટેકનિકોનો ઉપયોગ કરો. ગાંડાઘેલા વિચારોથી કોઇપણ પક્ષે નારાજ થવું જોઇએ નહીં. કોઇએ ટીકા કરવી નહીં. સ્પષ્ટતા કરો કે ગાંડાઘેલા વિચારોનો તાગ લેવાથી મોટેભાગે બહેતર વિચારો સર્જાય છે. # આવા વિચારો કરતા કરતા સુઈ જાવ. એનાથી અભાન મગજ સમસ્યા પર કામ કરવા સક્ષમ બને છે અને બીજા દિવસે મળતા પહેલાં અભિપ્રાયો એકત્ર કરવાનો વાટાઘાટકારોને સમય મળે છે. બીજા પ્રકારના વિરામો, કોફીવિરામ, વગેરે પણ મદદરૂપ છે. રાત્રી દરમિયાનનો ભાગ ખાસ કરીને મહત્વનો છે. નૃવંશશાસ્ત્રી અને ગ્રાહક નિષ્ણાત ક્લોતેર રાપેઇલ<ref>ક્લોતેર રાપેઇલ, ''ધી કલ્ચર કોડ'' , ન્યૂ યોર્ક: બ્રોડવે બુક્સ, 2006</ref> સૂચવે છે કે જાગૃત અને નિંદ્રા વચ્ચેનો ગાળો ''તેમના મગજના તરંગોને શાંત પાડીને નિંદ્રાની બરોબર પહેલાં તેમને પેલા શાંતબિન્દુની નજીક લાવીને'' (પાનુ 8) નવા પ્રકારના વિચારોને જન્માવે છે. # કેટલાક સત્રો માટે આ પ્રક્રિયા કરવાથી બંને પક્ષો એવું માનવા પ્રેરાય છે કે પ્રગતિ થઈ રહી છે અને વાસ્તવમાં બહેતર અને વધારે સ્પષ્ટ વિચારો પેદા થાય છે, જેમાં બંને પક્ષો રોકાણ કરી શકે છે. # ચોક્કસ દરખાસ્તોના બદલે, કશુંક સાથે મળીને રચવાની આ પ્રક્રિયા છે, જે એક વહેંચાયેલા કાર્યની આસપાસ જોડાણ રચે છે અને સાથે મળીને કાર્ય કરવાના નવા માર્ગો પ્રસ્થાપિત કરે છે. દરેક પક્ષને એવું લાગે છે કે તેની વાત સ્વીકારાઈ અને તમામ લોકો એવું અનુભવી શકે છે કે કશુંક સિદ્ધ થઈ રહ્યું છે. જાપાની વાચક માટે આમાંની કેટલીક બાબતો એકદમ પરિચિત હશે. જાપાનીઓને ગાઢ શારીરિક સંપર્કમાં લાવવા સરળ છે (#3), તેઓ હજારો વર્ષોથી એ રીતે જીવ્યા છે. જાપાની કંપનીઓમાં માર્કેટિંગ નિષ્ણાતો, ઇજનેરો કે નાણાકીય વિશ્લેષકોના કાર્યો એટલા બધા વહેંચાયેલા નથી. દરેક અધિકારીઓએ કેટલાક કાર્યક્ષેત્રોમાં કામ કર્યું હોય એવું બની શકે છે અને તે અમેરિકી કંપનીઓમાં પ્રતિકૂળપણે મોટેભાગે જોડાયેલી ''ચીમની અસર''ને મર્યાદિત કરે છે (#4). શારીરિક ગતિવિધિ (#6) – એક લાક્ષણિક જાપાની ફેક્ટરી ખાતે દિવસની શરૂઆતનું ચિત્ર કલ્પો. જાપાનીઓ નાના જૂથોમાં સૌથી શ્રેષ્ઠ કામ કરતા હોવાનું પણ જણાય છે (#6). મૌન ચોક્કસપણે સારી બાબત છે (#6નો ભાગ). જાપાનીઓએ કરાઓકેની શોધ કરી હતી (#6 અને ગાવું). જાપાનીઓ બીજાની ખાસ કરીને વિદેશીઓની ટીકા કરવામાં મુશ્કેલી અનુભવે છે (#7). જાપાનીઓ માટે દ્રશ્યો અને સર્વગ્રાહી વિચારણાનો ઉપયોગ નૈસર્ગિક છે (#7). વિરામો પણ જાપાનીઓ માટે સામાન્ય પ્રક્રિયા છે (#8). જાપાનીઓ પોતે જેમની સાથે પરિચિત હોય છે તેવા લોકો સાથે બહેતર કામગીરી બજાવશે (#9). એ પણ નોંધવું જોઇએ કે આમાંની કેટલીક ટેકનિકો જાપાની વાટાઘાટકારો માટે અજાણી જણાશે. દા.ત. વિવિધતા જાપાનીઓને એકદમ અનુકૂળ નથી. તેમના જૂથોમાં વિવિધતા (#4)ના અન્ય તત્વો અને સ્ત્રીઓનો હેતુપૂર્વકનો ઉમેરો વિચિત્ર લાગશે. જોકે, જાપાનીઓ વાટાઘાટોમાં બે ચાવીરૂપ બાબતો હાથ ધરે છે, જે અન્યો શીખી શકે છે અને શીખવી જોઇએ. પ્રથમ, જાપાનીઓ આ ગ્રહ પર માહિતી શૂન્યાવકાશના નિરપેક્ષ ચેમ્પીયન છે. તેઓ તેમના મોઢાં બંધ રાખે છે અને અન્યોને બોલવા દે છે. આમ, તેઓ અન્ય કોઈપણ સમાજ કરતા વધારે પ્રમાણમાં તેમના આંતરરાષ્ટ્રીય સાથીદારો (ગ્રાહકો, સપ્લાયરો, પ્રતિસ્પર્ધીઓ, વિજ્ઞાનીઓ, વગેરે)ની વિવિધતાનો ઉપયોગ કરે છે. મોટેભાગે આને નકલખોરી અને ઉધારી કહીને ઉતારી પાડવામાં આવે છે, પરંતુ હકીકતમાં દરેકના વિચારો માટે ખુલ્લાપણું સર્જનાત્મકતા અને માનવીય પ્રગતિ માટે ચાવીરૂપ રહ્યું છે. વિશ્વની દરેક વ્યક્તિની જેમ જાપાનીઓ નૃવંશકેન્દ્રીય છે, તો પણ તેઓ હજુ વિદેશી વિચારોને ઘણું માન આપે છે. બીજું, જાપાનીઓ પાસે જ્યારે વિકલ્પ હોય, ત્યારે તેઓ માત્ર ડોલ્ફિનો (સહકારાત્મક વાટાઘાટકારો) સાથે જ કામ કરશે. વિશ્વાસ અને સર્જનાત્મકતા એકબીજાની સાથે જાય છે. અને, તેઓ તેમના વિદેશી સહયોગીઓના ખુદના ભલા માટે તેમને વધુ સહકારથી વર્તવાનું પ્રશિક્ષણ આપશે. ફ્રેમોન્ટ, સીએમાં નાની કારના ઉત્પાદન માટે ટોયોટા અને જનરલ મોટર્સ વચ્ચેના 25 વર્ષ જૂના સંયુક્ત સાહસને એક મહત્વના ઉદાહરણ તરીકે જોઈ શકાય. વાટાઘાટોના ઓછામાં ઓછા ત્રણ મુદ્દાઓમાં સર્જનાત્મકતાના સિદ્ધાંતોનો અમલ યોગ્ય રહેશે. અગાઉ નોંધેલા હોવર્ડ રાઇફાના સૂચન પ્રમાણે તેમનો ઉપયોગ વાટાઘાટો પહેલાની બેઠકોમાં થવો જોઇએ. બીજું, જ્યારે મડાગાંઠો સર્જાય ત્યારે અન્યો તેમના ઉપયોગની હિમાયત કરે છે. દા.ત. પેરૂમાં રીઓ ઉરુબમ્બા કુદરતી ગેસ પ્રોજેક્ટ સંબંધિત વાટાઘાટોમાં સંકળાયેલી કંપનીઓ અને પર્યાવરણવાદી જૂથો તે સમયે જેનું ક્યારેય નિરાકરણ ના થાય તેવા મતભેદ પર આવીને અટક્યા હતા. નૈસર્ગિક જંગલમાં થઇને રસ્તા અને એક જંગી પાઇપલાઇન કાઢવાથી પર્યાવરણીય હોનારત સર્જાશે એમ પર્યાવરણવાદીઓ માનતા હતા. કોઈ સર્જનાત્મક ઉકેલ? વિચારો કે, અંતરિયાળ ગેસ ક્ષેત્ર એક ઑફશોર પ્લેટફોર્મ છે, પાઇપલાઇન જમીનની અંદર નંખાય છે અને જરૂરત પ્રમાણે માણસો અને સાધનો લઈ જવાના છે. છેલ્લે, જ્યારે વાટાઘાટકારો ''હકાર''ની સ્થિતિએ પહોંચ્યા ત્યારે પણ કરારની એક નિયત સમીક્ષા વાસ્તવમાં ''હકાર''ને વળોટીને સાચી રીતે સર્જનાત્મક પરિણામોએ પહોંચી શકે છે. કદાચ, આવી સમીક્ષા કરારના અમલ પછીના છ મહિને યોજાઈ શકે. પરંતુ, મુદ્દો એ છે કે શું સંબંધો માટે સંમત થવા સુધારો કઈ રીતે કરવો તેની સર્જનાત્મક ચર્ચા માટે સમય કાઢવો જ જોઇએ? આવા સત્રોમાં ટેબલ પર નવા વિચારો મુકવાની બાબત પર જ ભાર મુકાવો જોઇએ: ''આપણે શું વિચાર્યું નથી?'' એ પ્રશ્નના જવાબોરૂપે. ===વાટાઘાટોની નવી શૈલીઓ=== વાટાઘાટો માટેની પાંચ શૈલીઓ/પ્રતિભાવો અલગ તારવી શકાય<ref>શેલ, આર.જી. (2006). બાર્ગેનિંગ ફોર એડવાન્ટેજ. ન્યૂ યોર્ક, એનવાય: પેન્ગ્વીન બુક્સ.</ref>. વ્યક્તિઓને મોટેભાગે સંખ્યાબંધ શૈલીઓનો દ્રઢ અનુબંધ હોઈ શકે છે. કોઈ વાટાઘાટમાં ઉપયોગમાં લેવાતી શૈલી અન્ય પરિબળો ઉપરાંત સામેના પક્ષના સંદર્ભ અને હિતો આધારિત હોય છે. વધુમાં, શૈલીઓ સમય જતાં બદલાઈ શકે છે. # '''સમાયોજક''' : એવી વ્યક્તિઓ જે અન્ય પક્ષની સમસ્યાઓ ઉકેલવામાં અને વ્યક્તિગત સંબંધો જાળવવામાં આનંદ અનુભવે છે. સમાયોજકો અન્ય પક્ષની લાગણીશીલ સ્થિતિઓ, શરીર ભાષા અને મૌખિક સંકેતો માટે સંવેદનશીલ હોય છે. જોકે, તેઓ એવી પરિસ્થિતિઓનો લાભ લેવાનો અનુભવ કરી શકે છે, જ્યારે અન્ય પક્ષો સંબંધો પર થોડો ભાર મૂકે છે. # '''ટાળનાર''' : જે વ્યક્તિઓને વાટાઘાટો ગમતી નથી અને આવશ્યક ના હોય તો, વાટાઘાટો કરતા નથી. જ્યારે વાટાઘાટો થાય છે ત્યારે ટાળનાર વ્યક્તિઓ વાટાઘાટોના વિસંવાદી પાસાઓ મુલતવી રાખે છે અને ટાળે છે, જોકે, તેમની વ્યવહારકુશળ અને મુત્સદ્દી તરીકેની છાપ ઉપસી શકે છે. # '''સહયોગીઓ''' : જે વ્યક્તિઓ સર્જનાત્મક માર્ગોએ કઠીન સમસ્યાઓનું નિરાકરણ કરત વાટાઘાટો હાથ ધરવામાં આનંદ અનુભવે છે. સહયોગીઓ અન્ય પક્ષોની નિસબતો અને હિતોને સમજવા માટે વાટાઘાટોનો સુપેરે ઉપયોગ કરી શકે છે. જોકે, તેઓ સીધીસાદી પરિસ્થિતિઓને વધારે સંકુલ બનાવીને સમસ્યાઓ સર્જી શકે છે. # '''સ્પર્ધાત્મક''' : વાટાઘાટો કશુંક જીતવા માટેની તક રજુ કરતી હોવાથી વ્યક્તિઓ વાટાઘાટોમાં આનંદ અનુભવે છે. સ્પર્ધાત્મક વાટાઘાટકારો વાટાઘાટોના તમામ પાસાઓ માટે તીવ્ર કોઠાસૂઝ ધરાવે છે અને મોટેભાગે વ્યૂહાત્મક હોય છે. તેમની શૈલી સોદાબાજીની પ્રક્રિયા પર પ્રભુત્વ ધરાવતી હોવાથી સ્પર્ધાત્મક વાટાઘાટકારો મોટેભાગે સંબંધોનું મહત્વ ઉવેખે છે. # '''સમાધાનકારી''' : વાટાઘાટો સાથે સંકળાયેલા તમામ પક્ષો માટે ઉચિત અને સમાન સોદો કરવા માટે આતુર વ્યક્તિઓ. સમાધાનકારીઓ એવા સમયે ઉપયોગી નીવડી શકે છે જ્યારે સોદો કરવા માટે સમય મર્યાદિત હોય છે. જોકે, સમાધાનકારીઓ મોટેભાગે બિનજરૂરીપણે વાટાઘાટોની પ્રક્રિયા દોડાવે છે અને અત્યંત ઝડપથી છૂટછાટો આપી દે છે. ===વિરોધી કે ભાગીદાર?=== સ્પષ્ટપણે, વાટાઘાટોના આ બે તદ્દન જૂદા માર્ગો માટે અલગ અભિગમોની જરૂર પડશે. આ ઉવેખવાથી પરિણામ પર ખરાબ અસર પડી શકે છે, પરંતુ આ બધું ઘણીવાર બને છે. કેમકે, વિભાજનાત્મક અભિગમમાં દરેક વાટાઘાટકાર મલાઈના સંભવિતપણે સૌથી મોટા ટુકડા માટે લડતા હોય છે. સામેના પક્ષને ભાગીદારને બદલે વિરોધી ગણવો અને કૈંક કડક વલણ લેવું એ ચોક્કસ મર્યાદાઓમાં તદ્દન યોગ્ય હોઈ શકે છે. પરંતુ, જ્યારે બંને પક્ષોના શ્રેષ્ઠ હિતમાં કોઈ ગોઠવણ કરવાની હોય ત્યારે આવું વલણ જોકે ઓછું યોગ્ય હશે. જો બંને પક્ષો જીતે છે તો, કોને વધારે લાભ થયો છે તે બાબત ગૌણ મહત્વની છે. જેમાં મહત્તમ લાભ થતો હોય તે નહીં, પરંતુ જેમાં ઇષ્ટતમ લાભ થતો હોય તે એક સારી સમજૂતી છે. આનો એવો અર્થ લગીરે થતો નથી કે આપણે આપણા પોતાના લાભ જતા કરવા જોઇએ. પરંતુ, એક સહકારાત્મક અભિગમ નિયમિતપણે વળતરો આપશે. જે મળે છે તે બીજાના ભોગે નહીં, પરંતુ બીજાની સાથે મળે છે.<ref>સેનર, રેમન્ડ. ધી એક્સપર્ટ નેગોશીયેટર, ધી નેધરલેન્ડ્ઝ: ર્લુવર લૉ ઇન્ટરનેશનલ, 2000 (પાનું 40)</ref> ==વાટાઘાટોમાં લાગણીઓ== [[લાગણી]]ઓ વાટાઘાટોની પ્રક્રિયામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે, તેમ છતાં તાજેતરના વર્ષોમાં જ તેની અસરનો અભ્યાસ થઈ રહ્યો છે. લાગણીઓ વાટાઘાટોમાં હકારાત્મક કે નકારાત્મક ભૂમિકા ભજવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. વાટાઘાટો દરમિયાન પતાવટ કરવી કે નહીં તેનો નિર્ણય કૈંક અંશે લાગણીના પરિબળો પર અવલંબે છે. નકારાત્મક લાગણીઓ તીવ્ર અને અતાર્કિક વર્તન સુદ્ધાં સર્જી શકે છે, ઘર્ષણો વધારી શકે છે અને વાટાઘાટો તોડી શકે છે, પરંતુ છૂટછાટો પ્રાપ્ત કરવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે. બીજી તરફ, હકારાત્મક લાગણીઓ મોટેભાગે એક સમજૂતી પર પહોંચવામાં સહાયભૂત થાય છે અને મહત્તમ સંયુક્ત લાભો મેળવવામાં મદદ કરે છે, સાથેસાથે છૂટછાટો મેળવવામાં પણ મદદ કરે છે. હકારાત્મક અને નકારાત્મક પૃથક લાગણીઓ કાર્ય અને સંબંધિત પરિણામોને વ્યૂહાત્મક રીતે અસર કરી શકે છે<ref name="Kopelman, Rosette, & Thompson, 2006">કોપલમેન, એસ., રોઝેટ્ટ, એ. અને થોમ્પસન, એલ. (2006). ધી થ્રી ફેસીઝ ઑફ ઇવ: સ્ટ્રેટેજીઝ ડિસપ્લેઝ ઑફ પોઝિટિવ ન્યૂટ્રલ એન્ડ નેગેટિવ ઇમોશન્સ ઇન નેગોશીયેશન્સ. ઓર્ગેનાઇઝેશનલ બીહેવીયર એન્ડ હ્યુમન ડીસિઝન પ્રોસેસીસ (ઓબીએચડીપી), 99 (1), 81-101.</ref> અને સાંસ્કૃતિક સરહદોની પાર અલગ અલગ રીતે ભૂમિકા ભજવી શકે<ref name="Kopelman & Rosette 2008"> કોપલમેન, એસ., રોઝેટ્ટ, એ., એસ. (2008). કલ્ચરલ વેરીએશન ઇન રીસ્પોન્સ ટુ સ્ટ્રેટેજિક ડિસપ્લે ઑફ ઇમોશન્સ ઇન નેગોશીયેશન્સ. સ્પેશલ ઇશ્યૂ ઑન ઇમોશન એન્ડ નેગોશીયેશન ઇન ગ્રુપ ડીસિઝન એન્ડ નેગોશીયેશન (જીડીએન), 17 (1) 65-77.</ref>. '''પ્રભાવ અસર''' : [[રચનાગત પ્રભાવો]] વાટાઘાટ પ્રક્રિયાના વિવિધ તબક્કાઓને અસર કરે છે: ઉપયોગમાં લેવા માટે કઈ વ્યૂહરચનાઓનું આયોજન થાય છે, કઈ વ્યૂહરચનાઓ વાસ્તવમાં પસંદ કરવામાં આવે છે,<ref name="Forgas 1998">ફોર્ગેસ, જે. પી. (1998) "ઑન ફીલિંગ ગુડ એન્ડ ગેટિંગ યોર વે: મૂડ ઇફેક્ટ્સ ઑન નેગોશીયેટર કોગ્નિશન એન્ડ બીહેવીયર". જર્નલ ઑફ પર્સનાલિટી એન્ડ સોશલ સાઇકોલોજી, 74, 565–577.</ref>અન્ય પક્ષ અને તેના ઉદ્દેશો કઈ રીતે જોવામાં આવે છે,<ref name="Van Kleef 2006">વેન ક્લીફસ, જી.એ., ડી ડ્રીયુ, સી. કેડબ્લ્યુ. અને મેન્સ્ટેડ, એ.એસ.આર. (2006) "સપ્લિકેશન એન્ડ અપીઝમેન્ટ ઇન કન્ફ્લિક્ટ એન્ડ નેગોશીયશન: ધી ઇમ્પર્સનલ ઇફેક્ટ્સ ઑફ ડિસઅપોઇન્ટમેન્ટ, વરી, ગિલ્ટ એન્ડ રીગ્રેટ". જર્નલ ઑફ પર્સનાલિટી એન્ડ સોશલ સાઇકોલોજી, 91(1), 124–142</ref> એક સમજૂતી પર પહોંચવા માટેની તેમની તૈયારી અને વાટાઘાટના અંતિમ પરિણામો.<ref name="Butt 2005">બુટ્ટ એએન, ચોઈ જેએન, જેગેર એ (2005) "ધી ઇફેક્ટસ ઑફ સેલ્ફ-ઇમોશન, કાઉન્ટરપાર્ટ ઇમોશન એન્ડ કાઉન્ટરપાર્ટ બીહેવીયર ઑન નેગોશીયેટર બીહેવીયર: એ કમ્પેરીઝન ઑફ ઇન્ડિવિડ્યુઅલ-લેવલ એન્ડ ડાયાડ-લેવલ ડાઇનેમિક્સ". જર્નલ ઑફ ઓર્ગેનાઇઝેશનલ બીહેવીયર, 26(6), 681 – 704</ref> વાટાઘાટો કરતા પક્ષો પૈકીના એક કે તેથી વધારે પક્ષોની હકારાત્મક ભાવાત્મકતા (પોઝિટિવ એફેક્ટિવિટી-પીએ) અને નકારાત્મક ભાવાત્મકતા (નેગેટિવ એફેક્ટિવિટી-એનએ) અત્યંત અલગ પ્રકારના પરિણામો તરફ દોરી જાય છે. ===વાટાઘાટોમાં હકારાત્મક પ્રભાવ=== વાટાઘાટ પ્રક્રિયા શરૂ થાય તે પહેલાંથી જ જે લોકો હકારાત્મક મૂડમાં હોય છે તેમનો આત્મવિશ્વાસ વધારે હોય છે<ref name="Kramer 1993">ક્રેમર, આર.એમ. ન્યુટન, ઇ. એન્ડ પોમરેન્કે, પી.એલ. (1993) "સેલ્ફ-એનહેન્સમેન્ટ બાયસીસ એન્ડ નેગોશીયેટર જજમેન્ટ: ઇફેક્ટ્સ ઑફ સેલ્ફ-એસ્ટીમ એન્ડ મૂડ". ઓર્ગેનાઇઝેશનલ બીહેવીયર હ્યુમન ડીસિઝન પ્રોસેસીઝ, 56, 110-133.</ref> અને તેઓ એક સહકારાત્મક વ્યૂહરચનાનો ઉપયોગ કરવા માટેનું આયોજન કરવાના વધારે વલણો ધરાવે છે.<ref name="Forgas 1998"></ref> વાટાઘાટો દરમિયાન હકારાત્મક મૂડ ધરાવતા વાટાઘાટકારો વધારે આદાનપ્રદાનનો આનંદ માણવાનું વલણ ધરાવે છે, ઓછી વિવાદ વર્તણૂંક દર્શાવે છે, ઓછી આક્રમક રણનીતિનો<ref name="Maiese">મીઝ, મીસેલ [http://www.beyondintractability.org/essay/emotion/ "ઇમોશન્સ"] બીયોન્ડ ઇનટ્રેક્ટેબિલિટી. ઇડીએસ. ગાય બર્જેસ અને હેઇદી બર્જેસ. કન્ફ્લિક્ટ રીસર્ચ કોન્સોર્ટીયમ, યુનિવર્સિટી ઑફ કૉલોરાડો, બાઉલ્ડર. પોસ્ટ કરી: જુલાઈ 2005 ડાઉનલોડ કરી: 30.08.2007</ref> અને વધારે સહકારાત્મક વ્યૂહરચનાઓનો ઉપયોગ કરે છે.<ref name="Forgas 1998"></ref> આને પરિણામે, પક્ષકારો તેમના કારક ઉદ્દેશો સુધી પહોંચવાની અને આદાનપ્રદાનાત્મક લાભો શોધી કાઢવાની સક્ષમતા વધારવાની સંભાવના વધે છે.<ref name="Carnevale 1986">કાર્નેવેલ, પી. જે. ડી. એન્ડ આઇસેન, એ.એમ. (1986) [http://hdl.handle.net/2027.42/26263 "ધી ઇન્ફલુઅન્સ ઑફ પોઝિટિવ એફેક્ટ એન્ડ વિઝ્યુઅલ એક્સેસ ઑન ધી ડિસ્કવરી ઑફ ઇન્ટીગ્રેટિવ સોલ્યુશન્સ ઇન બાયલેટરલ નેગોશીયેશન"]. ઓર્ગેનાઇઝેશનલ બીહેવીયર એન્ડ હ્યુમન ડીસિઝન પ્રોસેસીઝ, 37, 1-13.</ref> ખરેખર, નકારાત્મક અથવા નૈસર્ગિક ભાવાત્મકતાની સરખામણીમાં હકારાત્મક ભાવાત્મકતા સાથેની વાટાઘાટો વધારે સમજૂતીઓ પર પહોંચે છે અને આ સમજૂતીઓને પાળવાનું વલણ પણ વધે છે.<ref name="Forgas 1998"></ref> પેલા સાનુકૂળ પરિણામો બહેતર [[નિર્ણય લેવાની]] પ્રક્રિયાઓ, જેવી કે વહેવારુ વિચારણા, સર્જનાત્મક [[સમસ્યા નિરાકરણ]], અન્યના દ્રષ્ટિબિંદુઓ માટે આદર, જોખમો લેવાની તૈયારી અને વધુ ઊંચો આત્મવિશ્વાસ.<ref name="Barry 2004">બેરી, બી., ફલ્મર, આઈ. એસ. અને વેન ક્લીફ, જી. એ. (2004) ''આઇ લાફ્ડ, આઈ ક્રાઇડ, આઈ સેટલ્ડ: ધી રોલ ઑફ ઇમોશન ઇન નેગોશીયેશન'' . એમ. જે. જેલ્ફ અને જે. એમ. બ્રેટ (સંપા.)માં, ધી હેન્ડબુક ઑફ નેગોશીયેશન એન્ડ કલ્ચર (પા. 71–94). સ્ટેનફોર્ડ, સીએથ સ્ટેનફોર્ડ યુનિવર્સિટી પ્રેસ.</ref> વાટાઘાટોના હકારાત્મક પ્રભાવની પશ્ચાત લાભદાયક અસરો પણ છે. તે હાંસલ થયેલા પરિણામો માટેનો સંતોષ વધારે છે અને ભાવિ આદાનપ્રદાનો માટેની વ્યક્તિની ઇચ્છાને અસર કરે છે.<ref name="Barry 2004"></ref> એક સમજૂતી પર પહોંચવાથી પેદા થયેલી પીએ યુગ્મીય સંબંધો માટે માર્ગ મોકળો કરે છે, જે ભાવાત્મક વચનમાં પરિણમે છે, જે પછીના આદાનપ્રદાનો માટે તખતો તૈયાર કરે છે.<ref name="Barry 2004"></ref><br> પીએની પોતાની મર્યાદાઓ છે. તે સ્વ-કામગીરીની સમજને વિકૃત કરે છે, એવી રીતે કે કામગીરીનું વાસ્તવમાં છે તેના કરતા સાપેક્ષપણે વધારે સારી રીતે મૂલ્યાંકન થાય છે.<ref name="Kramer 1993"></ref> આમ, સિદ્ધ થયેલા પરિણામો પરના સ્વ-અહેવાલો સંબંધિત અભ્યાસો પૂર્વગ્રહયુક્ત હોઈ શકે છે. ===વાટાઘાટોમાં નકારાત્મક પ્રભાવ=== નકારાત્મક પ્રભાવની વાટાઘાટોની પ્રક્રિયામાં વિવિધ તબક્કાઓ પર વિનાશક અસરો છે. વિવિધ નકારાત્મક લાગણીઓ વાટાઘાટોના પરિણામોને અસર કરે છે, તેમ છતાં અત્યાર સુધી જેના પર સૌથી વધારે સંશોધન થયું છે તે છે [[ગુસ્સો]]. ક્રોધિત વાટાઘાટકારો વાટાઘાટો શરૂ થાય તે પહેલાં વધારે સ્પર્ધાત્મક વ્યૂહરચનાઓનો ઉપયોગ કરવાનું આયોજન કરે છે અને ઓછો સહકાર કરે છે.<ref name="Forgas 1998"></ref> આ સ્પર્ધાત્મક વ્યૂહરચનાઓ સંયુક્ત પરિણામો સંબંધિત છે. વાટાઘાટો દરમિયાન ગુસ્સો વિશ્વાસના સ્તરને ઘટાડીને, પક્ષકારોની નિર્ણયશક્તિને ધૂંધળી બનાવીને, પક્ષકારોના ધ્યાનનું ફોકસ સંકુચિત બનાવીને અને સમજૂતી પર પહોંચવાના બદલે સામેના પક્ષ સામે હુમલો કરવાની બાબતને કેન્દ્રીય ઉદ્દેશ બનાવીને પ્રક્રિયાને ખોરવે છે.<ref name="Maiese"></ref> ક્રોધિત વાટાઘાટકારો વિરોધીના હિતો તરફ ઓછું ધ્યાન આપે છે અને તેમના હિતોના લેખાંજોખાં કરવામાં ઓછા સચોટ હોય છે, આમ તેઓ ઓછા સંયુક્ત લાભો હાંસલ કરે છે.<ref name="Allred 1997">આલ્ફ્રેડ, કે. જી., મેલોઝી, જે. એસ., માત્સુઈ, એફ., અને રાઇયા, સી. પી. (1997) "ધી ઇન્ફ્લુઅન્સ ઑફ એંગર એન્ડ કમ્પેશન ઑન નેગોશીયેશન પરફોર્મન્સ". ઓર્ગેનાઇઝેશનલ બીહેવીયર એન્ડ હ્યુમન ડીસિઝન પ્રોસેસીઝ, 70, 175–187.</ref> વધુમાં, ક્રોધ વાટાઘાટકારોને તેમની અગ્રતાઓમાં વધારે સ્વ-કેન્દ્રિત બનાવે છે અને તેઓ નફાકારક ઓફરો ફગાવશે તેવી સંભાવનાઓ વધી જાય છે.<ref name="Maiese"></ref> ક્રોધ કોઈપણ રીતે વાટાઘાટોના ઉદ્દેશોને હાંસલ કરવામાં મદદરૂપ થતો નથી, તે સંયુક્ત લાભોને ઘટાડે છે<ref name="Forgas 1998"></ref> અને વ્યક્તિગત લાભોને પ્રોત્સાહન આપવામાં મદદરૂપ થતો નથી, કેમ કે ક્રોધિત વાટાઘાટકારો પોતાના માટે વધારે લાભનો દાવો કરવામાં સફળ થતા નથી.<ref name="Allred 1997"></ref> વધુમાં, નકારાત્મક લાગણીઓ એવી પતાવટો સ્વીકારવા તરફ દોરી જાય છે, જે હકારાત્મક [[ઉપયોગિતા કાર્ય]]માં નથી આવતી, બલકે નકારાત્મક [[ઉપયોગિતા]] ધરાવે છે.<ref name="Davidson 1999">ડેવિડસન, એમ. એન. અને ગ્રીનહેલ્ગ, એલ. (1999) "ધી રોલ ઑફ ઇમોશન ઇન નેગોશીયેશન : ધી ઇમ્પેક્ટ ઑફ એંગર એન્ડ રેઇસ". રીસર્ચ ઑન નેગોશીયેશન ઇન ઓર્ગેનાઇઝેશન્સ, 7, 3–26.</ref> જોકે, વાટાઘાટો દરમિયાન નકારાત્મક લાગણીઓની અભિવ્યક્તિ ક્યારેક લાભદાયક પણ હોઈ શકે છે. કાયદેસર રીતે વ્યક્ત થતો ક્રોધ વ્યક્તિની પ્રતિબદ્ધતા, ગંભીરતા અને જરૂરિયાતો દર્શાવવાનો એક અસરકારક માર્ગ પણ હોઈ શકે છે.<ref name="Maiese"></ref> વધુમાં, સંકલનાત્મક કાર્યોમાં એનએ લાભો ઘટાડે છે, તેમ છતાં વિભાજનાત્મક કાર્યોમાં પીએ કરતા તે બહેતર વ્યૂહરચના છે (જેવી કે [[ઝીરો-સમ]]).<ref name="Barry 2004"></ref> નકારાત્મક પ્રભાવ ઉત્તેજન અને સફેદ ઘોંઘાટ પરના કાર્યમાં સેડનરને અન્ય વંશીય મૂળોના વક્તાઓના અવમૂલ્યન સંબંધિત અવલોકનો મારફતે નકારાત્મક પ્રભાવ ઉત્તેજન માળખાંના અસ્તિત્વ માટે સમર્થન સાંપડ્યું હતું. એક વંશીય કે લિંગ જૂથ તરફની ગર્ભિત દુશ્મનાવટને કારણે વાટાઘાટો નકારાત્મક રીતે અસર પામી શકે છે.<ref name="Seid1991">{{Citation | last = Seidner | first = Stanley S. | publication-date = 1991 | title =Negative Affect Arousal Reactions from Mexican and Puerto Rican Respondents | publication-place = Washington, D.C.| publisher = ERIC| isbn=ED346711 http://www.eric.ed.gov/ERICWebPortal/custom/portlets/recordDetails/detailmini.jsp?_nfpb=true&_&ERICExtSearch_SearchValue_0=ED346711&ERICExtSearch_SearchType_0=no&accno=ED346711}}</ref> ===વાટાઘાટોમાં લાગણી પ્રભાવ માટેની શરતો === સંશોધન દર્શાવે છે કે વાટાઘાટકારોની લાગણીઓ અનિવાર્યપણે વાટાઘાટ પ્રક્રિયાને અસર કરતી નથી. એલ્બારાસિન વગેરેએ (2003) સૂચવ્યું હતું કે, ભાવનાત્મક અસર માટે બે શરતો છે, બંને ક્ષમતા (પર્યાવરણીય અથવા જ્ઞાનાત્મક વિક્ષેપોનિ હાજરી) અને પ્રેરણા સંબંધિત છે. # પ્રભાવની ઓળખ: ઉચ્ચ પ્રેરણા, ઉચ્ચ ક્ષમતા કે બંને. # પ્રભાવ નિર્ણય માટે સુસંગત અને મહત્વનો છે તેનો નિર્ણય કરવા માટે જરૂરી છે ક્યાં તો પ્રેરણા, ક્ષમતા કે બંને ઓછા હોય. આ મોડેલ પ્રમાણે, લાગણીઓ વાટાઘાટોને ત્યારે જ અસર કરવાની અપેક્ષા હોય છે જ્યારે એકનું પ્રમાણ ઊંચુ હોય અને બીજાનું નીચું હોય. જ્યારે ક્ષમતા અને પ્રેરણા બંને નીચા હોય ત્યારે પ્રભાવની ઓળખ થશે નહીં અને બંને ઊંચા હોય ત્યારે પ્રભાવની ઓળખ થશે પરંતુ નિર્ણય લેવા માટે અપ્રસ્તુત તરીકે બાકાત થશે. આ મોડેલની સંભવિત અસર, દા.ત. એ છે કે પીઓની વાટાઘાટો પરની (ઉપર વર્ણવ્યા પ્રમાણેની) હકારાત્મક અસરો ત્યારે જ જોવા મળશે જ્યારે ક્યાં તો પ્રેરણા અથવા ક્ષમતા નીચા હોય છે. ===ભાગીદારની લાગણીઓની અસર === વાટાઘાટોમાં લાગણીઓ પરના મોટાભાગના અભ્યાસો વાટાઘાટકારની પોતાની લાગણીઓની પ્રક્રિયા પરની અસર પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. જોકે, જ્યારે વાટાઘાટોની વાત થાય છે ત્યારે અન્ય [[સમુદાયની લાગણીઓ]]ને અસર કરવા તેનામાં વિશ્વાસ રાખવો એ એક આવશ્યક શરત છે,અને દ્રશ્યાત્મકતા અસરમાં વધારો કરે છે. જોકે, જ્યારે વાટાઘાટોની વાત થાય છે ત્યારે અન્ય પક્ષની લાગણીઓને અસર કરવા તેનામાં વિશ્વાસ રાખવો એ એક આવશ્યક શરત છે,<ref name="Van Kleef 2006"></ref> અને દ્રશ્યાત્મકતા અસરમાં વધારો કરે છે.<ref name="Carnevale 1986"></ref> વ્યક્તિ શું અનુભવે છે અને વિચારે છે તેનો સંકેત પાઠવીને લાગણીઓ વાટાઘાટોની પ્રક્રિયાઓમાં ફાળો આપે છે અને આ રીતે બીજા પક્ષને વિધ્વંશક વર્તણૂંક આચરતા રોકે છે અને હવે પછી કેવા પગલાં ભરવા જોઇએ તેનો નિર્દેશ કરે છે. પીએ આ જ રીતે સંકેત પાઠે છે, જ્યારે એનએ એ બાબતનો નિર્દેશ કરે છે કે માનસિક કે વર્તનજન્ય અનુકૂલનો જરૂરી છે.<ref name="Barry 2004"></ref><br> ભાગીદારની લાગણીઓની વાટાઘાટાકારની લાગણીઓ અને વર્તન પર બે પાયાની અસર હોઈ શકે છે: નકલખોર/પારસ્પરિક અથવા પૂરક.<ref name="Butt 2005"></ref> દા.ત. [[નિરાશા]] અથવા [[દુ:ખ]] [[કરુણા]] અને વધારે સહકાર તરફ લઈ જઈ શકે છે.<ref name="Barry 2004"></ref> બુટ્ટ વગેરેએ (2005) કરેલા એક અભ્યાસ, જેણે વાસ્તવિક બહુ-તબક્કા વાટાઘાટો માટે માર્ગ મોકળો કર્યો હતો, તેમાં મોટાભાગના લોકો ભાગીદારની લાગણીઓ તરફ પૂરક રીતે પ્રતિભાવ આપવાને બદલે પારસ્પરિકપણે પ્રતિભાવ પાઠવે છે. ચોક્કસ લાગણીઓની વિરોધીઓની લાગણીઓ અને પસંદ થયેલી વ્યૂહરચનાઓ પર વિવિધ અસરો જણાઈ છે. *'''ક્રોધ''' વિરોધીઓને નીચી માગણીઓ મુકવા અને [[શૂન્ય-સરવાળો]] વાટાઘાટોમાં વધારે આપવા પ્રેરે છે, પરંતુ વાટાઘાટો ઓછી તરફેણમાં હોવાનું મૂલ્યાંકન પણ કરવા પ્રેરે છે.<ref name="Van Kleef 2004">વેન ક્લીફસ, જી.એ., ડી ડ્રીયુ, સી. કેડબ્લ્યુ. અને મેન્સ્ટેડ, એ.એસ.આર. (2004).[http://home.medewerker.uva.nl/g.a.vankleef/bestanden/Van%20Kleef%20et%20al.%20(2004a%20JPSP).pdf "ધી ઇન્ટરપર્સનલ ઇફેક્ટ્સ ઑફ એંગર એન્ડ હેપ્પીનેસ ઇન નેગોશીએશન્સ"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070926065715/http://home.medewerker.uva.nl/g.a.vankleef/bestanden/Van%20Kleef%20et%20al.%20(2004a%20JPSP).pdf |date=2007-09-26 }}. જર્નલ ઑફ પર્સનાલિટી એન્ડ સોશલ સાઇકોલોજી, 86, 57–76.</ref> તે વિરોધીની પ્રભુત્વશાળી અને નરમ બંને પ્રકારની વર્તણૂંકોને ઉશ્કેરે છે.<ref name="Butt 2005"></ref>. *'''[[અભિમાન]]''' ભાગીદારને વધારે સંકલનાત્મક અને સમાધાનકારી વ્યૂહરચનાઓ તરફ દોરી જાય છે.<ref name="Butt 2005"></ref> *વાટાઘાટકાર દ્વારા વ્યક્ત થતી '''[[દોષ]]''' અથવા '''[[પસ્તાવા]]''' ની લાગણી વિરોધીના મનમાં સારી છાપ ઉભી કરે છે, જોકે, તે વિરોધીને વધારે માંગણીઓ મુકવા તરફ પણ દોરી જાય છે.<ref name="Van Kleef 2006"></ref>. બીજી તરફ, વ્યક્તિગત દોષ વ્યક્તિએ જે હાંસલ કર્યું તેના અંગે વધારે સંતોષ સંબંધિત હતી. *'''[[ચિંતા]]''' અથવા '''નિરાશા''' વિરોધી પર ખરાબ છાપ પાડે છે, પરંતુ વિરોધી દ્વારા ઓછી માગણીઓ તરફ દોરી જાય છે.<ref name="Van Kleef 2006"></ref> ===પ્રયોગશાળા વાટાઘાટો અભ્યાસો સંબંધિત સમસ્યાઓ=== વાટાઘાટો એ કૈંક સંકુલ [[આદાનપ્રદાન]] છે. તેના ચોક્કસ પાસાઓને અલગ પાડવાની અને તેમને નિયંત્રિત કરવાની બાબતો બાજુ પર મુકીએ તો પણ તેની તમામ સંકુલતાને સમજવી અત્યંત મુશ્કેલ કાર્ય છે. આ કારણસર મોટાભાગના વાટાઘાટ અભ્યાસો[[પ્રયોગશાળા]]ની પરિસ્થિતિઓમાં હાથ ધરાય છે અને માત્ર અમુક પાસાઓ પર જ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવે છે. પ્રયોગશાળા અભ્યાસોના પોતાના લાભો છે, તેમ છતાં જ્યારે લાગણીઓનો અભ્યાસ કરતી વેળાએ તેની મોટી મર્યાદાઓ છે. * પ્રયોગશાળા અભ્યાસોમાં લાગણીઓ સામાન્યપણે આયોજિત હોય છે અને તેથી સરખામણીએ 'ઠંડી' હોય છે (તીવ્ર હોતી નથી.) આ 'ઠંડી' લાગણીઓ અસરો દર્શાવવા માટે પૂરતી હોઈ શકે છે, તેમ છતાં તેઓ વાટાઘાટો દરમિયાન મોટેભાગે અનુભવાતી 'ગરમ' લાગણીઓથી ગુણાત્મક રીતે અલગ હોઈ શકે છે.<ref name="Bazerman 2000">બઝરમેન, એમ. એચ., કર્હાન, જે. આર., મુરે, ડી. એ. અને વેલી, કે. એલ. (2000) "નેગોશીયેશન". એન્યુઅલ રીવ્યૂ ઑફ સાઇકોલોજી, 51, 279–314.</ref> * વાસ્તવિક જીવનમાં વ્યક્તિ માટે કઈ વાટાઘાટોમાં જોડાવું તેની સ્વ-પસંદગી હોય છે, જે લાગણીશીલ પ્રતિબદ્ધતા, પ્રેરણા અને હિતોને અસર કરે છે. જોકે, પ્રયોગશાળાના અભ્યાસોમાં આવું બનતું નથી.<ref name="Barry 2004"></ref> *પ્રયોગશાળાના અભ્યાસો સરખામણીમાં થોડીક સુ-વ્યાખ્યાયિત લાગણીઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાનું વલણ દાખવે છે. વાસ્તવિક જીવનની સ્થિતિઓ લાગણીઓને વધુ વ્યાપક પાયે ઉશ્કેરે છે.<ref name="Barry 2004"></ref> *લાગણીઓને સંકેતબદ્ધ કરવી એ બેવડું છટકું છે. જો તે ત્રીજા પક્ષ દ્વારા કરવામાં આવે તો કેટલીક લાગણીઓ લક્ષમાં નહીં આવે, કેમ કે વાટાઘાટકાર તેમને વ્યૂહાત્મક કારણોસર ફિલ્ટર કરશે. સ્વ-અહેવાલ પગલાં આને કદાચ ઉલ્લંઘી શકે, પરંતુ તેઓ સામાન્યપણે પ્રક્રિયા પહેલાં અથવા પછી લેવાય છે અને જો પ્રક્રિયા દરમિયાન લેવમાં આવે તો તેમાં વિક્ષેપ નાંખી શકે છે.<ref name="Barry 2004"></ref> ==આંતરરાષ્ટ્રીય વાટાઘાટો પર સંસ્કૃતિની વ્યાપક અસર<ref>કોપીરાઇટ (c) 2009 જહોન એલ. ગ્રેહામ. GNU ફ્રી ડોક્યુમેન્ટેશન લાઇસન્સ, વર્ઝન 1.2ની અથવા ફ્રી સોફ્ટવેર ફાઉન્ડેશન દ્વારા પ્રકાશિત પછીના કોઈપણ વર્ઝનની શરતો હેઠળ કોઈપણ ઇનવેરીયન્ટ સેક્શન્સ, ફ્રન્ટ-કવર ટેક્સ્ટ્સ અને બેક-કવર ટેક્સ્ટ્સ વિના આ દસ્તાવેજની નકલ, વિતરણ અને/અથવા રૂપાંતરની મંજૂરી આપવામાં આવેલ છે. આ વિભાગનો પ્રાથમિક હેતુ વાટાઘાટોની શૈલીઓમાં [[સાંસ્કૃતિક મતભેદો]]નું પ્રમાણ કેટલું છે અને આ મતભેદો કઈ રીતે આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારી વાટાઘાટોમાં સમસ્યાઓ સર્જી શકે છે તે દર્શાવવાનો છે. વાચક એટલું નોંધશે કે રાષ્ટ્રીય સંસ્કૃતિ વાટાઘાટકારની વર્તણૂંક નક્કી કરતી નથી. કૈંક અંશે, રાષ્ટ્રીય સંસ્કૃતિ ઘણા બધા પરિબળો પૈકીનું એક છે જે વાટાઘાટના ટેબલ પર વર્તણૂંકને અસર કરે છે, તેમ છતાં એક મહત્વનું પરિબળ છે.<ref name="Seid1991"></ref> ઉદાહરણરૂપે, લિંગ, સંગઠનિક સંસ્કૃતિ, આંતરરાષ્ટ્રીય અનુભવ, ઉદ્યોગ અથવા પ્રાદેશિક પૃષ્ઠભૂમિકા આ બધું જ મહત્વપૂર્ણ રીતે અસર કરે છે.<ref>જુઓ વિલીયમ હર્નાન્ડેઝ રીક્વેઝો અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ગ્લોબલ નેગોશીયેશન: ધી ન્યૂ રૂલ્સ'' , ન્યૂ યોર્ક: પાલગ્રેવ મેકમિલન, 2008, આવા પરિબળોની સઘન ચર્ચા માટે પ્રકરણ 5, આ પણ જૂઓ [http://www.globalnegotiationresources.com ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190529140137/http://globalnegotiationresources.com/ |date=2019-05-29 }}</ref> અલબત્ત, તમામ પ્રકારના બીબાંઢાળો ખતરનાક છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય વાટાઘાટકારોએ તેઓ જે લોકો સાથે કામ કરતા હોય તેમને ઓળખવા જ જોઇએ, માત્ર તેમની સંસ્કૃતિ, દેશ કે કંપનીને જ નહીં. અત્રે આપેલી વિષયસામગ્રી છેલ્લા ત્રણ દાયકામાં આંતરરાષ્ટ્રીય વાટાઘાટ વર્તણૂંકના વ્યવસ્થિત અભ્યાસ આધારિત છે, જેમાં 17 દેશો (21 સંસ્કૃતિઓ)ના 1500 કરતા વધારે વેપારીઓની વાટાઘાટ શૈલીઓ અંગે વિચારણા કરવામાં આવી છે. આ કાર્યમાં અનુભવી અધિકારીઓની ઇન્ટર્વ્યૂઝ અને ભાગ લેનારાઓના ક્ષેત્ર અવલોકનોનો તેમ જ સર્વેક્ષણો અને વિડીઓમાં રેકોર્ડ થયેલી વાટાઘાટોનાં વિશ્લેષણ સહિતના વર્તણૂંક વિજ્ઞાન પ્રયોગશાળા કાર્યનો સમાવેશ થયો હતો. અભ્યાસ હેઠળના દેશોમાં જાપાન,દક્ષિણ કોરીયા,ચીન (તીઆન્જિન, ગ્વાન્ગ્ઝો અને હોંગકોંગ), વિયેતનામ, તાઇવાન, ફિલિપાઇન્સ, રશિયા, ઇઝરાયેલ, નોર્વે, ચેક પ્રજાસત્તાક, જર્મની, ફ્રાંસ, યુનાઇટેડ કિંગ્ડમ, સ્પેન, બ્રાઝિલ, મેક્સિકો, કેનેડા (અંગ્રેજી-ભાષી અને ફ્રેન્ચ-ભાષી) અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સનો સમાવેશ થયો હતો. આ દેશોની પસંદગી કરવામાં આવી હતી કેમ કે તેઓ અમેરિકાના સૌથી મહત્વના વર્તમાન તથા ભાવિ વેપારી ભાગીદારો છે.<ref name="ReferenceA"></ref> વિવિધ દેશોની સંસ્કૃતિઓ તરફ વ્યાપક નજર નાંખતા બે મહત્વના બોધપાઠ મળે છે. પ્રથમ છે, પ્રાદેશિક સામાન્યીકરણો મોટેભાગે સાચા નથી હોતા. ઉદાહરણરૂપે, જાપાની અને કોરીયાઈ વાટાઘાટ શૈલીઓ કેટલીક રીતે તદ્દન સરખી છે, પરંતુ બીજી રીતે જોઇએ તો તેઓ વધુ અલગ હોઈ ના શકે. જાપાન એક અપવાદરૂપ સ્થળ છે એવો બીજો બોધપાઠ આ સંશોધનમાંથી મળ્યો. વિચારણા હેઠળની વાટાઘાટ શૈલીના લગભગ દરેક પરિમાણમાં જાપાનીઓ સ્કેલ ઉપર કે અંતે જોવા મળ્યા. ઉદાહરણરૂપે, જાપાનીઓ અભ્યાસ હેઠળની સંસ્કૃતિઓ સાથે સંપર્ક કરવા આંખનો સૌથી ઓછો ઉપયોગ કરે છે. ક્યારેક, અમેરિકીઓ સામે છેડે હોય છે. પરંતુ, વાસ્તવમાં, મોટાભાગના સમયે અમેરિકીઓ મધ્યમાં ક્યાંક હોય છે. વાચકો જોશે કે આ વિભાગમાં રજૂ થયેલા ડેટામાં આ દર્શાવવામાં આવ્યું છે. જોકે, જાપાની અભિગમ સૌથી અલગ પડે છે અને ''સ્વાયત્ત'' પણ છે. સાંસ્કૃતિક મતભેદો આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારી વાટાઘાટોમાં આ સ્તરોએ ચાર પ્રકારની સમસ્યાઓ સર્જે છે:<ref>જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ક્રોસ-કલ્ચરલ સેલ્સ નેગોશીયેશન્સ: એ મલ્ટિલેવલ એનાલીસિસ'' , ડિઝર્ટેશન યુનિવર્સિટી ઑફ કેલીફોર્નીયા, બર્ક્લે, 1980</ref> * ભાષા * બિનશબ્દીય વર્તણૂક * મૂલ્યો * વિચારવાની અને નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયા ક્રમ મહત્વનો છે, યાદીમાં સૌથી નીચે રહેલી સમસ્યો વધારે ગંભીર છે, કારણ કે તેઓ વધારે સૂક્ષ્મ હોય છે. ઉદાહરણરૂપે, બે વાટાઘાટકારો પૈકીનો એક જાપાની અને બીજો જર્મન બોલતો હોય તો, તુરત જ નજરે ચડશે. સમસ્યાનું નિવારણ કોઈ દુભાષિયાની સેવાઓ ભાડે લેવા કે સામાન્ય ત્રીજી ભાષામાં વાતચીત કરવા જેટલું સરળ હોઈ શકે છે કે પછી એક ભાષા શીખવા જેટલું વિકટ પણ હોઈ શકે છે. નિવારણ ગમે તે હોય, સમસ્યા દેખીતી છે. બીજી તરફ, બિન-મૌખિક વર્તણૂંકોમાં સાંસ્કૃતિક મતભેદો હંમેશાં આપણી સભાનતાની નીચે છુપાયેલા હોય છે. કહેવાનો અર્થ એ છે કે, મુખોમુખ વાટાઘાટોમાં ભાગ લેનારાઓ બિનમૌખિકપણે અને વધારે સૂક્ષ્મ રીતે ઘણી બધી માહિતીની આપલે કરે છે. કેટલાક નિષ્ણાતો એવી દલીલ કરે છે કે માહિતી મૌખિક માહિતી કરતા વધારે મહત્વની છે. લગભગ તમામ સંકેતો આપણી સભાનતાના સ્તરોની નીચે સુધી જાય છે. જ્યારે વિદેશી ભાગીદારો પાસેથી મળતા બિનમૌખિક સંકેતો અલગ હોય છે, ત્યારે વાટાઘાટકારો ભૂલ વિશે સભાન થયા વિના તેમનું ખોટુ અર્થઘટન કરે છે. ઉદાહરણરૂપે, જ્યારે એક ફ્રેન્ચ ક્લાયન્ટ સતત વિક્ષેપ કરતો હોય છે, ત્યારે અમેરિકીઓ ખરેખર શું થઈ રહ્યું છે તે ધ્યાનમાં લીધા વિના અસુવિધાનો અનુભવ કરવાનું વલણ ધરાવે છે. આ રીતે, આંતર-વૈયક્તિક ઘર્ષણ મોટેભાગે વેપારી સંબંધોને ખરડે છે, તેની ચકાસણી થતી નથી અને પરિણામે, તેને સુધારવામાં પણ આવતું નથી. મૂલ્યો, વિચારણા અને નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયાઓમાં મતભેદો વધુ ઊંડા છુપાયેલા હોય છે અને તેથી તેનું નિદાન કરવું અને ઇલાજ કરવો વધારે કઠીન હોય છે. આ મતભેદોની નીચે ચર્ચા કરવામાં આવી છે, જેનો પ્રારંભ ભાષા અને બિનમૌખિક વર્તણૂંકથી થાય છે. ===ભાષાના સ્તરે મતભેદો=== સંકલનાત્મક વાટાઘાટોમાં અનુવાદની સમસ્યાઓ મોટેભાગે આધારભૂત હોય છે. અને જ્યારે ભાષાઓ ભાષાકીય રીતે અલગ હોય છે ત્યારે મોટી સમસ્યાઓની અપેક્ષા રાખી શકાય છે. ખાસ કરીને વૈશ્વિક વાટાઘાટમાં કાર્ય વધારે ભયાવહ હોઈ શકે છે. વપરાશમાં લેવાતી ભાષા મોટેભાગે અંગ્રેજી હોય છે, પરંતુ ટેબલ પર બેસતા મોટાભાગના અધિકારીઓ તેનો બીજી ભાષા તરીકે ઉપયોગ કરી શકે છે. ખરેખર, ઇંગ્લેન્ડ, ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાંથી આવતા લોકોને મોટેભાગે એકબીજાને સમજવામાં મુશ્કેલી પડે છે. આંતરરાષ્ટ્રીય આદાનપ્રદાનોમાં એકદમ સાચો અનુવાદ એક એવો ઉદ્દેશ છે જે લગભગ ક્યારેય હાંસલ થતો નથી. વધુમાં, ભાષાકીય મતભેદો ક્યારેક રસપ્રદ રીતે ઉપયોગમાં લેવાતા હોય છે. વિદેશોના ઘણા વરિષ્ઠ અધિકારીઓ થોડું અંગ્રેજી બોલે છે અને સમજે છે, પરંતુ તેમની ''વધારે સશક્ત'' મૂળ ભાષા બોલવાનું પસંદ કરે છે અને એક દુભાષિયો રાખે છે. આમ. આપણે એક વરિષ્ઠ રશિયન વાટાઘાટકારને રુસી ભાષામાં પ્રશ્નો પૂછતો જોયો. દુભાષિયાએ પછી તેના પ્રશ્નનો તેના અમેરિકી સમોવડીયા માટે અનુવાદ કર્યો. જ્યારે દુભાષિયો બોલતો હતો, ત્યારે અમેરિકીનું ધ્યાન દુભાષિયા તરફ ગયું હતું. જોકે, રશિયનનું ધ્યાન અમેરિકી તરફ હતું. તેથી, રશિયન અમેરિકીના ચહેરાના અને બિનમૌખિક પ્રતિભાવોનું કાળજીપૂર્વક અને ખબર ના પડે તે રીતે અવલોકન કરી શક્યો હતો. વધુમાં, જ્યારે અમેરિકી બોલતો હતો, ત્યાર વરિષ્ઠ રશિયન પાસે બમણો પ્રતિભાવ સમય હતો. કારણ કે, તે અંગ્રેજી સમજી શકતો હોવાથી તે અનુવાદની પ્રક્રિયા દરમિયાન તેના પ્રતિભાવો ઘડી શકતો હતો. એક વ્યૂહાત્મક વાતચીતમાં આ વધારાનો પ્રતિભાવ સમય શું છે? ઊંચુ જોખમ ધરાવતી વેપારી વાટાઘાટોમાં ટોચના સ્તરના તમારા સમોવડીયાના બિનમૌખિક પ્રતિભાવોનું અવલોકન કરવા માટે કાળજીપૂર્વક સક્ષમ થવાથી કોઈ ફાયદો ખરો? સાવ સરળ રીતે આ વાત મુકીએ તો, દ્વિભાષીવાદ અમેરિકીઓ માટે સામાન્ય લક્ષણ નથી અને તેથી વધુ સારું ભાષા કૌશલ્ય ધરાવતા પ્રતિસ્પર્ધીઓ આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારમાં કુદરતી ફાયદો ઉઠાવી શકે છે. વધુમાં, અમેરિકી મેનેજરોની એક સામાન્ય ફરિયાદ એવી છે કે વિદેશી ક્લાયન્ટો અને ભાગીદારો તેમની દેશી ભાષાઓમાં પ્રાસંગિક વાતચીત કરવા માંડે છે. વધુમાં વધુ, તે અસભ્યતા ગણાય છે અને મોટેભાગે અમેરિકી વાટાઘાટકારો વિદેશી ભાષામાં થતી વાતચીતને ''તેઓ ગુપ્ત યોજના ઘડી રહ્યા છે કે કહી રહ્યા છે'' એમ કહીને કશુંક દુષ્ટતાપૂર્ણ ગણે તેવી શક્યતા વધારે છે. આ વારંવાર બનતી અમેરિકી ભૂલ છે. આવી પ્રાસંગિક વાતચીતોનો સામાન્ય હેતુ અનુવાદની સમસ્યા સુલઝાવવાનો હોય છે. ઉદાહરણરૂપે, એક કોરીયન કોઈ વ્યક્તિ સમક્ષ વાંકો વળીને પૂછી શકે છે, ''તેણે શું કહ્યું?'' અથવા તો, પ્રાસંગિક વાતચીત વિદેશી ટુકડીના સભ્યો વચ્ચે અસમંતિ સૂચવી શકે છે. બંને પરિસ્થિતિઓ અમેરિકીઓ દ્વારા હકારાત્મક ચિહ્નો તરીકે જોવાવી જોઇએ. એટલે કે સરળ અનુવાદ પ્રાપ્ત કરવાથી આદાનપ્રદાનની કાર્યક્ષમતા વધે છે અને આંતરિક અસમંતિ પછી મોટેભાગે રાહતો આવતી હોય છે. પરંતુ, મોટાભાગના અમેરિકીઓ માત્ર એક જ ભાષા બોલતા હોવાથી, કોઈપણ પરિસ્થિતિ આવકાર્ય નથી. ટૂંકમાં, અન્ય દેશોના લોકોને એવી સલાહ અપાય છે કે તેઓ દુષ્ટતાપર્ણ આરોપણોની લાગણીને ઠારવા માટે તેમની પ્રથમ પ્રાસંગિક વાતચીતોમાં શું કહેવાયું તેની ટૂંકી સમજૂતી અમેરિકીઓને આપે. પરંતુ, અનુવાદો અને અર્થઘટનોની પેલે પાર ભાષાના સ્તરે પણ સમસ્યાઓ છે. આયોજિત વાટાઘાટોમાંથી મળતો ડેટા માહિતીપ્રદ હોય છે. અભ્યાસમાં, 15 સંસ્કૃતિઓના (15 જૂથો પૈકીના દરેક જૂથમાં છ) વાટાઘાટકારોની મૌખિક વર્તણૂંકનું વિડીયો રેકોર્ડિંગ કરવામાં આવ્યું હતું.<ref>ગ્રેહામ અને તેમના સાથીદારોએ 60 અમેરિકી અને 52 રશિયન વાટાઘાટકારો સાથે આ જ પ્રકારનું કન્ટેન્ટ વિશ્લેષણ કર્યું છે અને નાના અને મોટા નમૂના કદો વચ્ચેના તારણોનો સંબંધ વધારે છે. (r > 0.9, p < 0.05), જુઓ સી. રૂમેર, જે. ન્યૂ, પી. ગાર્બ અને જે. એલ. ગ્રેહામ, “એ કમ્પેરિઝન ઑફ રશિયન એન્ડ અમેરિકન નેગોશીયેશન બીહેવીયર્સ,” ''જર્નલ ઑફ ઇન્ટરનેશનલ નેગોશીયેશન'' , 1999(4), પાના 1-25.</ref> આંક 1માં આપેલી સંખ્યા યાદીમાં આપેલી દરેક શ્રેણીમાં વર્ગીકૃત નિવેદનોની ટકાવારી દર્શાવે છે. એટલે કે, જાપાની વાટાઘાટકારોએ આપેલા નિવેદનોના 7 ટકા વચનો તરીકે, 4 ટકા ધમકીઓ તરીકે, 7 ટકા ભલામણો અને એ રીતે વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યા. અનુકરણો દરમિયાન વાટાઘાટકારોએ ઉપયોગમાં લીધેલી સોદાબાજી માટેની મૌખિક વર્તણૂંકો તમામ સંસ્કૃતિઓમાં આશ્ચર્યજનક રીતે એકસરખી જોવા મળી. તમામ 15 સંસ્કૃતિઓમાં વાટાઘાટો પ્રાથમિકપણે માહિતી આદાનપ્રદાન રણનીતિઓ – પ્રશ્નો અને સ્વ-ઘટસ્ફોટની બનેલી હતી. નોંધો કે ઇઝરાયેલીઓ સ્વ-ઘટસ્ફોટના સ્કેલના નીચા અંત પર છે. તેમના 30 ટકા (34 ટકા ધરાવતા જાપાનીઓ, સ્પેનીયાર્ડો અને અંગ્રેજી બોલતા કેનેડીયનોની નજીક) તમામ 15 જૂથોમાં સૌથી નીચે હતા, જે સૂચવે છે કે તેઓ માહિતી આપવામાં (એટલે કે સંદેશા વ્યવહાર કરવામાં) સૌથી સંયમિત છે. સમગ્રપણે, ઉપયોગમાં લેવાયેલી મૌખિક રણનીતિઓની તરાહો વિવિધ સંસ્કૃતિઓમાં આશ્ચર્યજનક રીતે એકસરખી હતી. 15 સંસ્કૃતિઓમાં મૌખિક વાટાઘાટ રણનીતિઓ, (સંદેશાવ્યવહારમાં શું થયું?) આંક 1 પર જાવ.[http://web.merage.uci.edu/~jgraham/exhibit1.pdf ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090325160324/http://web.merage.uci.edu/~jgraham/exhibit1.pdf |date=2009-03-25 }} ===બિનમૌખિક વર્તણૂંકો=== નૃવંશશાસ્ત્રી રે એલ. બર્ડવ્હિસ્ટેલે દર્શાવ્યું હતું કે વાતચીતોમાં 35 ટકા કરતા ઓછા સંદેશા બોલાતા શબ્દ દ્વારા આવરી લેવાય છે, જ્યારે બાકીના 65 ટકા બિનમૌખિક રીતે પહોંચાડાય છે.<ref>રોજર ઓ. ક્રોકેટ, “ધી ટ્વેન્ટી ફર્સ્ટ સેન્ચુરી મીટિંગ,” ''બિઝનેસવીક'' , ફેબ્રુઆરી 26, 2007, પાના 72-80.</ref> મુખોમુખ આદાનપ્રદાનોમાં અર્થ ક્યાંથી આવે છે તેનો પદપરિચય આલ્બર્ટ મેહરાબીયન<ref>આલ્બર્ટ મેહરાબીયન, ''સાયલન્ટ મેસેજીઝ: ઇંપ્લિસિટ કમ્યુનિકેશન ઑફ ઇમોશન્સ એન્ડ એટિટ્યૂડ્સ'' (બીજી આવૃત્તિ, બેલ્મોન્ટ, સીએ: વેડ્સવર્થ, 1980).</ref> નામના એક યુસીએલએ માનસશાસ્ત્રીએ પણ આપ્યો હતો. તેઓ અહેવાલ આપે છે: * સાત ટકા અર્થ બોલાતા શબ્દોમાંથી નીકળે છે. * 38 ટકા પરા-ભાષાકીય માર્ગોમાંથી, એટલે કે અવાજનો સૂર, તીવ્રતા અને કઈ રીતે કશુંક કહેવાય છે તેના અન્ય પાસાઓ. * ચહેરાના હાવભાવમાંથી 55 ટકા અલબત્ત, કેટલાક લોકો ચોક્કસ ટકાવારી માટે વિતંડાવાદ કરશે (અને ઘણાએ કર્યો પણ છે), પરંતુ અમારું કાર્ય એ દ્રષ્ટિબિંદુને પણ સમર્થન આપે છે કે બિનમૌખિક વર્તણૂંકો નિર્ણાયક છે – કઈ રીતે કશુંક કહેવામાં આવે છે તે બાબત શું કહેવાય છે તેના કરતા મોટેભાગે વધારે અગત્યની છે. આંક 2 જેમનું વિડીયો રેકોર્ડિંગ થયું છે તેવા 15 જૂથો માટે કેટલાક ભાષાકીય પાસાઓ અને બિનમૌખિક વર્તણૂંકોનું વિશ્લેષણ પૂરું પાડે છે, એટલે કે કઈ રીતે કશુંક કહેવાય છે. આ પ્રયાસો આ પ્રકારના વર્તણૂંકજન્ય વિશ્લેષણની સપાટીને માત્ર ખોતરે જ છે, તેમ છતાં તેઓ નોંધપાત્ર સાંસ્કૃતિક મતભેદોના સંકેતો હજુ પણ પૂરા પાડે છે. એટલું નોંધો કે, ફરી એક વાર જાપાનીઓ યાદીમાં નોંધાયેલી વર્તણૂકોના લગભગ દરેક પરિમાણોના સ્કેલના અંતે અથવા તેના અંતની પહેલાં રહ્યા છે. 15 જૂથોમાં તેમના ચહેરાના દેખાવ અને સ્પર્શ સૌથી ઓછા રહ્યા છે. માત્ર ઉત્તરીય ચીનીઓ શબ્દને પ્રચૂર માત્રામાં વાપરે છે અને માત્ર રશિયનો જ જાપાનીઓ કરતા વધુ પ્રમાણમાં શાંત સમયગાળાઓ ઉપયોગ કરે છે. આંક 2 પર જાવ, 15 સંસ્કૃતિઓમાં ભાષાના ભાષાકીય પાસાઓ અને બિનમૌખિક વર્તણૂંકો (કઈ રીતે કશુંક કહેવામાં આવે છે): [http://web.merage.uci.edu/~jgraham/exhibit2.pdf ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090325160324/http://web.merage.uci.edu/~jgraham/exhibit2.pdf |date=2009-03-25 }} આંક 1 અને 2માં ડેટાનું વ્યાપક પરિક્ષણ વધારે અર્થપૂર્ણ નિષ્કર્ષ દર્શાવે છે: સંસ્કૃતિઓમાં વૈવિધ્ય વાટાઘાટોની મૌખિક વિષયસામગ્રીની વિચારણા કરીએ ત્યારે જેટલું જણાય છે તેના કરતા ભાષાના ભાષાકીય પાસાઓ અને બિનમૌખિક વર્તણૂંકોની સરખામણી કરીએ ત્યારે વધારે હોય છે. દા.ત. આંક 1ની સરખામણીમાં આંક 2માં જાપાનીઓ અને બ્રાઝિલીયનો વચ્ચેના મોટા તફાવતો નોંધો. ===15 સાંસ્કૃતિક જૂથોની વિશિષ્ટ વાટાઘાટ વર્તણૂંકો=== જે જૂથોનું વિડીયો રેકોર્ડિંગ થયું તે 15 જૂથો પૈકીના દરેકના વિશિષ્ટ પાસાઓનું વિશેષ વર્ણન નીચે પ્રમાણે છે. નિશ્ચિતપણે, વૈયક્તિક સંસ્કૃતિઓ વચ્ચેના મહત્વના આંકડાકીય તફાવતોના નિષ્કર્ષો મોટી સેમ્પલ સાઇઝ વિના કાઢી ના શકાય. પરંતુ, સૂચિત સાંસ્કૃતિક મતભેદો ટૂંક સમય માટે વિચારણા કરવા માટે યોગ્ય છે. જાપાન જાપાનીઓની વાટાઘાટ વર્તણૂંકના મોટાભાગના વર્ણનો સાથે સાતત્ય ધરાવતા આ વિશ્લેષણ પરિણામો સૂચવે છે કે તેમની આદાનપ્રદાનની શૈલી સૌથી ઓછા આક્રમક (કે વધારે વિવેકી) વાટાઘાટકારો પૈકીની એક છે. ધમકીઓ, હુકમો અને ચેતવણીઓના બદલે વધારે હકારાત્મક વચનો, ભલામણો અને વચનોની તરફેણ થતી હોવાનું જણાય છે. તેમની વિવેકી વાતચીત શૈલીનું ખાસ સૂચક છે તેમના દ્વારા ક્યારેક ઉપયોગમાં લેવાતા ''ના'' અને ''તમે'' અને ચહેરાના હાવભાવ તેમ જ વારંવારના શાંત સમયગાળાઓ. કોરીયા વિશ્લેષણના સૌથી રસપ્રદ પાસાઓ પૈકીનું એક કદાચ છે વાટાઘાટોની એશિયાઈ શૈલીઓનો વિરોધાભાસ. બિન-એશિયાઈ લોકો મોટેભાગે પૌર્વાત્ય સમાજ અંગે સામાન્યીકરણ કરે છે, જોકે તારણો દર્શાવે છે કે આ એક ભૂલ છે. કોરીયાઈ વાટાઘાટકારો જાપાનીઓની સરખામણીમાં નોંધપાત્ર પ્રમાણમાં સજાઓ અને હુકમોનો ઉપયોગ કરતા હતા. કોરીયનો જાપાનીઓની જેમ ત્રણગણી વાર 'ના' શબ્દનો ઉપયોગ કરતા હતા અને વિક્ષેપ પાડતા હતા. વધુમાં, કોરીયન વાટાઘાટકારોની વાતચીતમાં કોઈ શાંત સમયગાળા આવતા નહોતા. '''ચીન (ઉત્તરીય)''' . ઉત્તર ચીન (તીયાન્જિનમાં અને તેની આસપાસ)ના વાટાઘાટકારોની વર્તણૂંકો પ્રશ્નો પૂછવા પર ભાર મૂકવામાં સૌથી નોંધપાત્ર હતી (34 ટકા). ખરેખર, ચીની વાટાઘાટકારો દ્વારા થયેલા નિવેદનોના 70 ટકા માહિતી-આદાનપ્રદાન રણનીતિઓ તરીકે વર્ગીકૃત થયા હતા. તેમની વર્તણૂંકના અન્ય પાસા જાપાનીઓ જેવા જ હતા, ખાસ કરીને ''ના'' અને ''તમે'' અને શાંત સમયગાળાઓ. '''તાઇવાન''' તાઇવાનના વેપારીઓની વર્તણૂંક ચીન અને જાપાનના વેપારીઓ કરતા અલગ, પરંતુ કોરીયાના વેપારીઓ જેવી હતી. તાઇવાનના ચીનીઓ ચહેરાના નિરીક્ષણમાં અપવાદરૂપ હતા, સરેરાશ લગભગ 20થી 30 મિનીટ સુધી. તેમણે અન્ય કોઈપણ એશિયાઈ જૂથો કરતા ઓછા સવાલો પૂછ્યા હતા અને વધારે માહિતી (સ્વ-જાહેરાત) પૂરી પાડી હતી. '''રશિયા''' રશિયન શૈલી અન્ય કોઈપણ યુરોપિય જૂથ કરતા તદ્દન અલગ હતી અને ખરેખર ઘણી બધી બાબતોમાં જાપાનીઓની શૈલી જેવી જ હતી. તેઓ ક્યારેક જ ''ના'' અને ''તમે'' નો ઉપયોગ કરતા હતા અને અન્ય જૂથોના શાંત સમયગાળાઓનો સૌથી વધારે ઉપયોગ કરતા હતા. માત્ર જાપાનીઓ જ ઓછા પ્રમાણમાં ચહેરાનું નિરીક્ષણ કરતા હતા અને માત્ર ચીનીઓએ સૌથી વધારે પ્રમાણમાં પ્રશ્નો પૂછ્યા હતા. '''ઈઝરાયલ''' ઇઝરાયેલી વાટાઘાટકારોની વર્તણૂંક ત્રણ બાબતોમાં વિશિષ્ટ હતી. ઉપર નોંધ્યું તે પ્રમાણે, તેઓ દેખીતી રીતે તેમના પત્તા બીજાની સરખામણીમાં સૌથી વધારે છુપાવી રાખતા હતા અને સ્વ-જાહેરાતોની સૌથી ઓછી ટકાવારીનો ઉપયોગ કરતા હતા. વૈકલ્પિક રીતે, તેઓ વચનો અને ભલામણની સૌથી વધારે ટકાવારીઓનો ઉપયોગ કરતા હતા અને આ સમજાવટ માટેની વ્યૂહરચનાઓને અસામાન્યપણે ભારેખમ રીતે ઉપયોગ કરતા હતા. તેઓ સ્પર્ધકોની ઓફરોના વારંવારના સંદર્ભો સાથે આદર્શમૂલક અપીલોની ટકાવારીમાં પાંચ ટકા સાથે સ્કેલ પર સૌથી અંતે હતા. કદાચ, સૌથી મહત્વની રીતે ઇઝરાયેલી વાટાઘાટકારો અન્ય કોઈપણ જૂથના વાટાઘાટકારો કરતા સૌથી વધારે પ્રમાણમાં વિક્ષેપ કરતા હતા. ખરેખર, આ મહત્વની બિનમૌખિક વર્તણૂંક અમેરિકીઓ દ્વારા મોટેભાગે તેમના ઇઝરાયેલી વાટાઘાટ ભાગીદારોનું વર્ણન કરવા માટે વપરાતાં ''આક્રમક'' લેબલ માટે જવાબદાર હોવાની સૌથી વધારે સંભાવના છે. જર્મની જર્મનોની વર્તણૂંકો માટે કોઈ લક્ષણ તારવવું અઘરું છે, કારણ કે તેઓ લગભગ તમામ સ્કેલના કેન્દ્રમાં હોય છે. જોકે, જર્મનો સ્વ-કબુલાતો (47 ટકા)માં ઊંચી ટકાવારી અને પ્રશ્નોમાં નીચી ટકાવારી (11 ટકા) સાથે અપવાદરૂપ હતા. બ્રિટન (યુનાઇટેડ કિંગ્ડમ) બ્રિટિશ વાટાઘાટકારોની વર્તણૂંકો તમામ બાબતમાં નોંધપાત્ર રીતે અમેરિકીઓના જેવી જ હતી. બ્રિટિશ લોકો એવું માને છે કે મોટાભાગના બ્રિટિશ વાટાઘાટકારો વાટાઘાટો કરવાના સાચા અને ખોટા માર્ગને સમજવાની દ્રઢ સમજ ધરાવે છે. પ્રોટોકોલનું અત્યંત મહત્વ છે. જોકે, ''વાટાઘાટો કરવાનો સાચો માર્ગ'' વિવિધ સંસ્કૃતિઓના લોકો માટે સાવ અલગ પ્રકારનો હોઈ શકે છે. કેટલીક સંસ્કૃતિઓ બ્રિટિશ વાટાઘાટ શૈલીને તદ્દન ઠંડી અને અભિમાની ગણી શકે છે. '''સ્પેન''' ''ડિગા'' કદાચ અમારા ડેટામાં દર્શાવાયેલી વાટાઘાટો માટેના સ્પેનિશ અભિગમ માટેનું સારું રૂપક છે. જ્યારે તમે મેડ્રિડમાં ફોન કરો છો ત્યારે સામે છેડેથી થતું સામાન્ય અભિવાદન ''હોલા'' (“હેલો”) નથી, પરંતુ ''ડિગા'' (“બોલો”) છે. એટલે એ વાત લગીરે આશ્ચર્યજનક નથી કે જેમની વાટાઘાટોનું વિડીયો રેકોર્ડિંગ થયું તેવા સ્પેનિશ લોકોએ કોઈપણ અન્ય જૂથ કરતા વધારે પ્રમાણમાં હુકમ (17 ટકા)ની ટકાવારીનો ઉપયોગ કર્યો હતો અને સરખામણીમાં ઓછી માહિતી (સ્વ-કબુલાત, માત્ર 17 ટકા) આપી હતી. વધુમાં, તેમણે અન્ય કોઈપણ જૂથ કરતા વધારે પ્રમાણમાં વિક્ષેપ કર્યો હતો અને તેમણે વારંવાર ''ના'' અને ''તમે'' સંજ્ઞાઓનો ઉપયોગ કર્યો હતો. ફ્રાંસ ફ્રેન્ચ વાટાઘાટકારોની શૈલી કદાચ તમામ જૂથોમાં સૌથી વધારે આક્રમક હતી. ખાસ કરીને, તેમણે ધમકીઓ અને ચેતવણીઓની સૌથી ઊંચી ટકાવારી (બધી મળીને 8 ટકા)નો ઉપયોગ કર્યો હતો. તેમણે વિક્ષેપો, ચહેરાનું નિરીક્ષણ અને ''ના'' અને ''તમે'' નો અન્ય જૂથો કરતા વધારે પ્રમાણમાં ઉપયોગ કર્યો હતો અને ફ્રેન્ચ વાટાઘાટકારો પૈકીના એકે કૃત્રિમ દેખાવ દરમિયાન તેના ભાગીદારનો ખભો પકડ્યો હતો. '''બ્રાઝિલ''' ફ્રેન્ચ અને સ્પેનિશની જેમ બ્રાઝિલીયન વેપારીઓ પણ એકદમ આક્રમક હતા. તમામ જૂથોમાં તેમણે હુકમોની બીજી સૌથી ઊંચી ટકાવારીનો ઉપયોગ કર્યો હતો. સરેરાશ રીતે, બ્રાઝિલીયનોએ ''ના'' શબ્દનો 42 વખત અને ''તમે'' શબ્દનો 90 વખત ઉપયોગ કર્યો હતો એન્ડ નેગોશીયશનની 30 મિનીટો દરમિયાન લગભગ પાંચ વાર એકબીજાના ખભા પકડ્યા હતા. ચહેરાનું નિરીક્ષણ પણ ઊંચુ હતું. મેક્સિકો અમારી વાટાઘાટોમાં મેક્સિકન વર્તણૂંકની તરાહો પ્રાદેશિક અથવા ભાષાકીય-જૂથ સામાન્યીકરણોના જોખમોની સારી યાદ અપાવે છે. તેમની મૌખિક અને બિનમૌખિક બંને પ્રકારની વર્તણૂંકો તેમના લેટિન અમેરિકી (બ્રાઝિલીયન) કે ખંડીય (સ્પેનિશ) ભાંડુઓ કરતા સાવ જુદી હતી. ખરેખર, મેક્સિકન્સ ટેલિફોનનો જવાબ ''બ્યુએનો'' થી સલુકાઈપૂર્વક આપે છે. ઘણી બધી રીતે મેક્સિકન વર્તણૂંક યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાંથી આવેલા વાટાઘાટકારો જેવી જ હતી. '''ફ્રેન્ચ બોલતા કેનેડાવાસીઓ''' . ફ્રેન્ચ બોલતા કેનેડીયન્સ તેમના ખંડીય ભાંડુઓની જેમ જ વર્તતા હતા. ફ્રાન્સમાંથી આવેલા વાટાઘાટકારોની જેમ તેઓ પણ ધમકીઓ અને ચેતવણીઓની ઊંચી ટકાવારીઓનો ઉપયોગ કરતા હતા અને વધારે વિક્ષેપો અને આંખ સંપર્કનો પણ ઉપયોગ કરતા હતા. આવી આક્રમક આદાનપ્રદાન શૈલી અંગ્રેજી બોલતા કેનેડીયન્સ સહિતના અંગ્રેજી બોલનારાઓ અથવા એશિયાઈ જૂથોના કેટલાક લોકોની સરળ શૈલીઓ સાથે મેળ ખાતી નહોતી '''અંગ્રેજી બોલતા કેનેડીયન્સ''' . અંગ્રેજીને પોતાની પ્રથમ ભાષા તરીકે બોલતા કેનેડીયનોએ તમામ 15 જૂથોમાં (ધમકીઓ, ચેતવણીઓ અને સજાઓ કુલ્લે માત્ર 1 ટકા) આક્રમક સમજાવટભરેલી રણનીતિઓની સૌથી ઓછી ટકાવારીનો ઉપયોગ કર્યો હતો. કદાચ, સંદેશાવ્યવહાર નિષ્ણાતો સૂચવે છે તેમ આવા શૈલીગત ભેદોમાં વર્ષો દરમિયાન કેનેડામાં જોવા મળેલા આંતર-વંશીય વિસંવાદના બીજ રહેલા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય વાટાઘાટોના સંદર્ભમાં, અંગ્રેજી બોલતા કેનેડીયનોએ કેનેડાના અગ્રણી વેપારી ભાગીદારો અમેરિકા અને જાપાનમાંથી આવેલા વાટાઘાટકારો કરતા નોંધપાત્ર રીતે વધારે પ્રમાણમાં વિક્ષેપો ઉભા કર્યા હતા અને 'ના'નો ઉપયોગ કર્યો હતો. અમેરિકા જર્મનો અને બ્રિટિશની જેમ અમેરિકીઓ સ્કેલની મધ્યમાં રહ્યા હતા. તેમણે બાકીના લોકો કરતા એકબીજાને ઓછા વિક્ષુબ્ધ કર્યા હતા, પરંતુ તે તેમની એકમાત્ર વિશિષ્ટતા હતી. સંસ્કૃતિઓના આ ભેદો તદ્દન સંકુલ છે અને આ સામગ્રીનો વિદેશી સહયોગીઓની વર્તણૂંકોની આગાહી કરવામાં ઉપયોગ થવો જોઇએ નહીં. તેના બદલે, ઉપરોક્ત લેબલોના જોખમોના સંદર્ભમાં અત્યંત કાળજી લેવી જોઇએ. મુદ્દો અહીં આ પ્રકારના ભેદોથી સભાન થવાનો છે, જેથી જાપાનીઓના મૌન, બ્રાઝિલીયનોના ''ના, ના, ના....'' કે પછી ફ્રેન્ચની ધમકીઓનું ખોટું અર્થઘટન ના થાય. અત્રે જેમની ચર્ચા કરવામાં આવી તે 15 સંસ્કૃતિઓ ઉપરાંત, નીચે ભૂમધ્ય સમૂદ્ર વિસ્તારમાં વાટાઘાટોના અભિગમ પર એક ઉદ્ધરણ આપવામાં આવ્યું છે. ''ભૂમધ્ય ક્ષેત્રની સંસ્કૃતિ પૂરેપુરી હુંફાળી છે. હૂંફાળા અભિવાદનો અને સામાજિક પાસાઓ. અંગમુદ્રાઓ અને હાવભાવોનો પુષ્કળ ઉપયોગ. ચોક્કસ સોદાઓ કે વાટાઘાટના ચોક્કસ તબક્કાઓ સુધી ચર્ચાઓ લઈ જવામાં મુશ્કેલી. કેટલાક પ્રદેશોમાં સોદાઓને 'ઉંજણ કરવાની' જરૂર પડે છે. ખરેખર, 'ઉંજણ'નો આ પ્રશ્નો ભૂમધ્ય સમૂદ્રના કેટલાક દેશોની સંસ્કૃતિઓ માટે કેન્દ્રીય છે. તે એક સહજ પ્રણાલી તરીકે જોવાય છે અને 'લાંચ'નું ગંદુ લક્ષણ ધરાવતી નથી આપણે જે પ્રકારની શિસ્તની ચર્ચા કરી રહ્યા છીએ તે શિસ્તના પ્રકારો આ સંસ્કૃતિઓના વાટાઘાટ પરત્વેના અભિગમમાં જળવાય અને તેની સાથે ઉંજણની જરૂરિયાત માટે સભાન થવાય તે જરૂરી છે પશ્ચિમની કોઈપણ પ્રતિષ્ઠિત કંપની લાંચની પ્રણાલી સાથે જોડાવા ઇચ્છશે નહીં એ સંજોગોમાં કોઈ સ્થાનિક એજન્સીને જોડે રાખવાની અને આ એજન્સી ઉંજણની કામગીરીનો પ્રબંધ કરે તેની ખાતરી રાખવાની જરૂર છે. ===સંચાલકીય મૂલ્યોમાં ભેદ વાટાઘાટો સાથે જોડાયેલા છે. === વસ્તુગતતા, સ્પર્ધાત્મકતા, સમાનતા અને નિયમિતતા આ ચાર સંચાલકીય મૂલ્યો મોટાભાગના અમેરિકીઓ દ્રઢપણે અને હ્રદયપૂર્વક જાળવે છે અને તે બાબત આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર વાટાઘાટોમાં વારંવાર ગેરસમજો અને ખોટી લાગણીઓ જન્માવે છે ====ઉદેશ==== ''અમેરિકીઓ બોટમ લાઇન અને નક્કર હકીકતોના આધારે નિર્ણયો લે છે.'' ''અમેરિકીઓ વહાલાં દવલાંની નીતિ અપનાવતા નથી.'' ''લોકો નહીં, બલકે અર્થશાસ્ત્ર અને કામગીરી ગણનામાં લેવાય છે.'' ''વેપાર એટલે વેપાર.'' આવા નિવેદનો વસ્તુગતતાના મહત્વ માટે અમેરિકી માન્યતાઓનું પ્રતિબિંબ પાડે છે. વાટાઘાટના વિષય પરની સૌથી સફળ એકમાત્ર કિતાબ ''ગેટિંગ ટુ યસ'' ,<ref name="Roger Fisher 1991"></ref>ની અમેરિકીઓ અને વિદેશી વાચકો બંને માટે અત્યંત ભલામણ કરવામાં આવે છે. વિદેશીઓ માત્ર વાટાઘાટો અંગે જ નહીં, પરંતુ અમેરિકીઓ વાટાઘાટો માટે શું વિચારે છે તેના અંગે શીખશે, જે કદાચ વધારે મહત્વનું છે. લેખકો ''લોકોને સમસ્યાથી અલગ રાખવા'' અંગે એકદમ સ્પષ્ટ છે અને તેઓ કહે છે, ''દરેક વાટાઘાટકાર બે પ્રકારના રસ ધરાવે છે, સામગ્રીમાં અને સંબંધમાં. આ સલાહ સંભવિતપણે અમેરિકામાં અને કદાચ જર્મનીમાં એકદમ મૂલ્યવાન છે, પરંતુ દુનિયાના મોટાભાગના સ્થળોમાં આવી સલાહનો કોઈ અર્થ નથી. દુનિયાના મોટાભાગના સ્થળોમાં, ખાસ કરીને સામુદાયિકતાની માનસિકતા ધરાવતી હાઇ-કન્ટેક્સ્ટ સંસ્કૃતિઓમાં વ્યક્તિત્વો અને સામગ્રી એકબીજાથી અલગ મુદ્દાઓ નથી અને તેમને તે રીતે બનાવી પણ ના શકાય. દાખલા તરીકે, ચીની કે હિસ્પેનિક સંસ્કૃતિઓમાં સગાવાદ કેટલો બધો મહત્વનો છે તે વિચારો. નિષ્ણાતો આપણને કહે છે કે વૃદ્ધિ પામતા ''ચીની કોમનવેલ્થ''માં વેપારધંધા ચુસ્ત કૌટુંબિક અંકુશના બંધનો અને સીમાઓની પાર વિકસતા નથી. એ જ સ્થિતિ સ્પેન, મેક્સિકો અને ફિલિપાઇન્સમાં છે. અને કુદરતી રીતે, આવા દેશોમાંથી આવતા વાટાઘાટકારો ચીજોને માત્ર વ્યક્તિગત ધોરણે જ નથી લેતા, બલકે વાટાઘાટોના પરિણામોથી વ્યક્તિગત રીતે અસર પામે છે. વાટાઘાટોના ટેબલ પર તેમનું શું થાય છે તે બાબત વેપારી સંબંધો પર અસર કરશે, પછી તેમાં તેની સાથે સંકળાયેલી આર્થિક બાબતોની ગણના થતી નથી. ====સ્પર્ધાત્મકતા અને સમાનતા==== આયોજિત વાટાઘાટોને પ્રયોગાત્મક અર્થશાસ્ત્રના એક પ્રકાર તરીકે જોઈ શકાય છે, જેમાં ભાગ લેતા દરેક સાંસ્કૃતિક જૂથના મૂલ્યો આર્થિક પરિણામોમાં લગભગ પ્રતિબિંબિત થાય છે. આપણા કાર્યના આ હિસ્સામાં વપરાયેલા સરળ અનુકરણો વેપારી વાટાઘાટોનું હાર્દ છે – તેના સ્પર્ધાત્મક અને સહકારી બંને પાસાઓ છે. દરેક સંસ્કૃતિના ઓછામાં ઓછા 40 વેપારીજનો ત્રણ પ્રોડક્ટ્સના ભાવો માટે વાટાઘાટો કરતી વેળાએ એજ ખરીદનાર-વેચનાર રમત રમતા હતા. થયેલી સમજૂતીના આધારે, ''વાટાઘાટ વાની'' ખરીદનાર અને વેચનાર વચ્ચે વહેંચાય તે પહેલાં સહકાર દ્વારા મોટી (સંયુક્ત નફો 10,400 ડોલર જેટલો વધારે) થઈ શકે. પરિણામો આંક 3માં સંક્ષિપ્તરૂપે રજૂ થયા છે.<ref>જહોન એલ. ગ્રેહામ, આલ્મા મિન્ટુ-વિમસેટ અને વેઇન રોજર્સ, “એક્સપ્લેનેશન્સ ઑફ નેગોશીયેશન બીહેવીયર્સ ઇન ટેન ફોરીન કલ્ચર્સ યુઝિંગ એ મોડેલ ડેવલપ્ડ ઇન ધી યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ,” ''મેનેજમેન્ટ સાયન્સ'' , જાન્યુઆરી 1994, 72-95.</ref>. આંક 3 પર જાવ, 20 સંસ્કૃતિઓમાં વાટાઘાટોના પરિણામોમાં સ્પર્ધાત્મકતા અને સમાનતામાં સાસ્કૃતિક ભેદો: [http://web.merage.uci.edu/~jgraham/exhibit3.pdf ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090325160323/http://web.merage.uci.edu/~jgraham/exhibit3.pdf |date=2009-03-25 }} આ વાની મોટી કરવામાં જાપાનીઓ ચેમ્પીયન હતા. સંકળાયેલા 21 સાંસ્કૃતિક જૂથોમાં અનુકરણોમાં તેમનો સંયુક્ત નફો સૌથી ઊંચો ($9,590 જેટલો) હતો. બ્રિટિશ અને હોંગકોંગના ચીની વેપારીઓ પણ આપણી વાટાઘાટ રમતમાં સહકારપૂર્વક વર્ત્યા હતા. ઝેક અને જર્મનો વધારે સ્પર્ધાત્મકતાથી વર્ત્યા હતા. અમેરિકી સોદો વધારે સરેરાશ કદનો ($9,030 જેટલો હતો, પરંતુ તે સરખામણીમાં એક સરખા પ્રમાણમાં વિભાજિત થયો હતો (નફાના 51.8 ટકા ખરીદનારને મળ્યા). તેનાથી વિપરીતપણે, જાપાનીઓ અને ખાસ કરીને દક્ષિણ કોરીયન, મેક્સિકન વેપારીઓએ તેમનો સોદો વિચિત્ર (અને કદાચ સાવ ગેરવાજબી) રીતે વિભાજિત કર્યો, જેમાં ખરીદનારને નફાની ઊંચી ટકાવારી (અનુક્રમે, 53.8 ટકા, 55.0 ટકા અને 56.7 ટકા) મળી. આ ઉપજાવી કાઢેલી વેપારી વાટાઘાટોની અસરો અન્ય લેખકોની ટિપ્પણીઓ સાથે તેમ જ ખરીદનાર ''કિંગ'' છે એવી જાપાન (અને દેખીતી રીતે કોરીયા અને મેક્સિકો)માં પ્રચલિત કહેવત સાથે સંપૂર્ણપણે સુસંગત છે ખરીદનારની જરૂરિયાતો અને ઇચ્છાઓને સંપૂર્ણપણે માન આપવાની જાપાનીઓની પ્રણાલી અંગે અમેરિકીઓને બહુ ઓછી સમજ છે. આ રીતે અમેરિકામાં ચીજો કામ કરતી નથી. અમેરિકી વેચાણકારો અમેરિકી ખરીદનારાઓને સમાન ગણીને ચાલે છે અને અમેરિકી સમાજના સમાનતામૂલક મૂલ્યો આ વર્તણૂંકને સમર્થન આપે છે. આ નિષ્કર્ષોમાં રજૂ થયેલા સ્પર્ધા અને વ્યક્તિવાદ પર ભાર મુકવાની અમેરિકી તરાહ ગીર્ટ હોફસ્ટેડના કાર્ય સાથે અત્યંત સુસંગત છે, <ref>ગીર્ત હોફસ્ટેડ, ''કલ્ચર્સ કોન્સીક્વન્સીસ'' (બીજી આવૃત્તિ, થાઉઝન્ડ ઓક્સ, સીએ: સેઇજ, 2001).</ref> જેણે દર્શાવ્યું હતું કે અમેરિકીઓએ વ્યક્તિવાદ (વિરુદ્ધ સમુદાયવાદ)ના આંક પર તમામ સાંસ્કૃતિક જૂથોમાં સૌથી ઊંચો સ્કોર કર્યો હતો. વધુમાં, વ્યક્તિવાદ/સમુદાયવાદ માટેના મૂલ્યો કેટલાક અન્ય દેશોમાં વાટાઘાટ વર્તણૂંકો પર સીધી અસર કરતા હોવાનું જણાતું રહ્યું છે. અંતે, માત્ર જાપાની ખરીદકર્તાઓ જ અમેરિકી ખરીદકર્તાઓ કરતા ઊંચા પરિણામો હાંસલ કરે છે એવું નથી, અમેરિકી વેચાણકારો ની સરખામણીમાં જાપાની વેચાણકારો પણ વેપારી સોદાથી વધારે મેળવે છે. રસપ્રદ રીતે, જ્યારે આ પરિણામો દર્શાવાયા ત્યારે એક્ઝિક્યુટિવ સેમિનારોમાં અમેરિકીઓ હજુ પણ મોટેભાગે અમેરિકી વેચાણકર્તાની ભૂમિકાને પસંદ કરે છે બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, અમેરિકી વેચાણકારો જાપાનીઓ કરતા ઓછો નફો કરે છે, તેમ છતાં ઘણા અમેરિકી મેનેજરો તેમના નફાને ઘટાડવાનું પસંદ કરે છે, જો આ નફો સંયુક્ત નફાના વધુ સરખા ભાગમાંથી આવતો હોય. ====સમય==== ''એમને રાહ જોવડાવો.'' દુનિયામાં બાકીની દરેક વ્યક્તિ જાણે છે કે વાટાઘાટોની રણનીતિ અમેરિકીઓ માટે વધારે ઉપયોગી છે, કારણ કે અમેરિકા કરતા વધારે સમયનું મૂલ્ય કોઈ સ્થળે અંકાતું નથી, જ્યારે બધી ચીજો ધીમી પડે ત્યારે અમેરિકીઓ જેટલી ધીરજ ધરે છે એટલી કોઈ ધરતું નથી અને અમેરિકીઓ કરતા વધારે વખત કોઈ પોતાની કાંડા ઘડિયાળોને જોતું નથી. એડવર્ડ ટી. હોલે તેમના નિર્ણાયક લેખનમાં<ref>0/}એડવર્ડ ટી. હોલ, ''ધી સાયલન્ટ લેંગ્વેજ'' (ન્યૂ યોર્ક: ડબલડે, 1959), ''ધી હિડન ડાયમેન્શન'' (ન્યૂ યોર્ક: ડબલડે, 1966), એન્ડ બીયોન્ડ કલ્ચર (ન્યૂ યોર્ક: એન્કર, 1981).</ref> ઉત્તમ રીતે સમજાવ્યું છે કે કઈ રીતે સમયપથને વિવિધ સંસ્કૃતિઓમાં અલગ રીતે જોવામાં આવે છે અને કઈ રીતે આ ભેદો મોટેભાગે અમેરિકીઓને માઠુ લગાડે છે જોકે, અમેરિકીઓ પણ તેમના લાભ માટે સમય સાથે પ્રપંચ કરે છે. આ સંદર્ભમાં એક કિસ્સા તરીકે, સાર ટર્બાઇન્સ ઇન્કોર્પોરેટેડે (ટેકરપિલરનો એક વિભાગ) એકવાર એક રશિયન કુદરતી ગેસ પાઇપલાઇન પ્રોજેક્ટ માટે 3.4 કરોડ ડોલર મૂલ્યના ઔદ્યોગિક ગેસ ટર્બાઇન્સ અને કોમ્પ્રેસર્સ વેચ્યા હતા. બંને પક્ષો એ વાત સંમત થયા હતા કે અંતિમ વાટાઘાટો એક તટસ્થ સ્થળે, ફ્રાન્સની દક્ષિણે યોજાશે. અગાઉની વાટાઘાટોમાં રશિયનો મક્કમ પરંતુ વાજબી રહ્યા હતા. પરંતુ, નાઇસ ખાતે રશિયનો નાઇસ એટલે કે સારા રહ્યા નહોતા. સોદામાં સંડોવાયેલા સોલરના અધિકારીઓના જણાવ્યા પ્રમાણે, તેઓ વધારે કડક અને હકીકતમાં સંપૂર્ણપણે ગેરવાજબી બન્યા હતા. થોડાક નિરાશાજનક દિવસો પછી અમેરિકીઓએ સમસ્યાનું નિદાન કર્યું અને એ પછી તુરત જ સાન ડીયેગોની વડી કચેરીને એક નિર્ણાયક કૉલ થયો. રશિયનો આટલ બધા ઠંડા કેમ બન્યા? તેઓ નાઇસ ખાતે હુંફાળું હવામાન માણી રહ્યા હતા અને ઝડપથી સોદો પતાવીને મોસ્કો જવામાં તેમને કોઈ રસ નહોતો! આ વાટાઘાટોમાં કેલિફોર્નીયા થયેલો ફોન કૉલ એક મહત્વની ઘટના હતી. સાન ડીએગો ખાતેના સોલાર કંપનીની વડી કચેરીના લોકો તેમના વાટાઘાટકારોને પૂરતો સમય આપવા જેટલા સમજદાર હતા. એ બિંદુ પછી વાટાઘાટોનું રૂટિન બદલાઈને સવારે 45 મિનીટની ટૂંક બેઠકોમાં પરિવર્તીત થઈ ગયું અને બપોરે ગોલ્ફ કોર્સ, બીચ, કે હોટલ જવાનું અને ફોન કરવાનું કે પેપરવર્ક કરવાનું રૂટિન ગોઠવાયું. છેવટે, ચોથા સપ્તાહ દરમિયાન રશિયનોએ છૂટછાટો આપવા માંડી અને વધુ લાંબી બેઠકો યોજવા માટે પૂછવા માંડ્યું. વાય? ભૂમધ્ય સમૂદ્ર વિસ્તારમાં ચાર સપ્તાહ રહ્યા પછી કરાર પર સહી કર્યા વિના તેઓ મોસ્કો પાછા જઈ શકે તેમ નહોતા. સમયના દબાણના આ વ્યૂહાત્મક પલટાએ સોલારને એક અદ્ભૂત કરાર રળી આપ્યો. ===વિચાર અને નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયાઓમાં ભેદ=== જ્યારે કોઈ સંકુલ વાટાઘાટનો સામનો થાય છે ત્યારે મોટાભાગના પશ્ચિમી (અહીં પણ સામાન્યીકરણ થયું તે નોંધો!) લોકો મોટા કાર્યને નાના નાના કાર્યોની શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કરે છ. ભાવો, ડીલિવરી, વોરન્ટી અને સર્વિસ કોન્ટ્રાક્ટ જેવા મુદ્દાઓની એક સમયે એક મુદ્દાની જેમ પતાવટ થઈ શકે છે, જેમાં અંતિમ સમજૂતી નાની નાની સમજૂતીઓના ક્રમનો સરવાળો હોય છે. જોકે, એશિયામાં એક અલગ પ્રકારનો અભિગમ વધારે લેવાય છે, જેમાં તમામ મુદ્દાઓ એક સાથે ચર્ચાય છે, તેમનો કોઈ દેખીતો ક્રમ હોતો નથી અને તમામ મુદ્દાઓમાં છૂટછાટો ચર્ચાના અંતે આપવામાં આવે છે. પશ્ચિમી ક્રમ અભિગમ અને પૂર્વીય સર્વગ્રાહી અભિમગ સારી પેઠે મિશ્રિત થતા નથી. એટલે કે, અમેરિકી મેનેજરો ખાસ કરીને એશિયાઈ દેશોમાં વાટાઘાટોમાં પ્રગતિ માપવામાં મોટેભાગે બહુ મુશ્કેલી પડતી હોવાનો અહેવાલ આપે છે. છેવટે, અમેરિકામાં જ્યારે અડધા મુદ્દાઓની પતાવટ થાય છે ત્યારે તમે અડધું કામ પત્યું એમ ગણાય છે. પરંતુ, ચીન, જાપાન કે કોરીયામાં કશાંયની પતાવટ થતી જણાતી નથી. પછી, આશ્ચર્યપૂર્વક, પતાવટ થઈ જાય છે. મોટેભાગે, અમેરિકીઓ સમજૂતીઓની જાહેરાત થાય તેની પહેલાં જ પોતાના પક્ષ તરફથી બિનજરૂરી છૂટછાટો આપી દે છે ઉદાહરણરૂપે, જાપાનના પ્રવાસ દરમિયાન પોતાની ચેઇન માટે છ અલગ ગ્રાહક વપરાશી ચીજો ખરીદવા નીકળેલી એક અમેરિકી ડીપાર્ટમેન્ટલ સ્ટોરની મહિલા અધિકારીએ અફસોસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે પહેલી પ્રોડક્ટ માટેની વાટાઘાટોમાં જ એક સપ્તાહ નીકળી ગયું હતું. અમેરિકામાં આવી ખરીદી અડધા દિવસમાં થઈ જાય. તો, તેની ગણતરી પ્રમાણે, તેને તેની ખરીદીઓ પૂરી કરવા માટે જાપાનમાં છ સપ્તાહ વીતાવવાની અપેક્ષા હતી. કાર્યવાહી ઝડપી બનાવવાના પ્રયત્નના ભાગરૂપે તેણે તેના ખરીદભાવો વધારવાની વિચારણા કરી હતી. પરંતુ તે આવી કોઈ છૂટછાટ આપવા સક્ષમ બને તે પહેલાં જાપાનીઓ અન્ય પાંચ પ્રોડક્ટ્સ માટે ફક્ત પાંચ દિવસમાં ઝડપથી સંમત થઈ ગયા હતા. આ મેનેજર, તેના પોતાના કહેવા પ્રમાણે, જાપાની બાર્ગેનર્સ જોડેના પ્રથમ એન્કાઉન્ટરમાં નસીબદાર રહી હતી.<ref>જેમ્સ ડે હોજસન, યોશિહિરો સાનો અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ડુઇંગ બિઝનેસ ઇન ધી ન્યૂ જાપાન'' , બાઉલ્ડર, CO: રોમેન એન્ડ લિટલફીલ્ડ, 2008.</ref> આ અમેરિકી અધિકારીનો ગૂંચવાડો નિર્ણય લેવાની શૈલીના ભેદથી કશુંક વિશેષ છે. અમેરિકીઓ માટે વેપારી વાટાઘાટ સમસ્યાના નિરાકરણની પ્રવૃત્તિ છે. બંને પક્ષો માટે ઉત્તમ સોદો આ નિરાકરણ પોતે જ છે. જાપાની વેપારીઓ માટે, બીજી તરફ, એક વેપારી વાટાઘાટ લાંબા ગાળાના પારસ્પરિક લાભના ઉદ્દેશ સાથેનો વેપારી સંબંધ વિકસાવવા માટેનો સમય છે. આર્થિક મુદ્દાઓ વાતચીતનો સંદર્ભ માત્ર છે, વિષયવસ્તુ નથી. આમ, કોઈપણ એક મુદ્દાની પતાવટ એ ખરેખર મહત્વની નથી. એકવાર એક ટકાઉ, સુસંવાદી વેપારી સંબંધ પ્રસ્થાપિત થઈ જાય પછી આવી વિગતો પોતાની મેળે હલ થઈ જશે. અને ઉપરોક્ત છૂટક ચીજોની ખરીદનારી અધિકારીના કિસ્સામાં બન્યું એમ એકવાર સંબંધ (પ્રથમ કરારના સંકેતથી) પ્રસ્થાપિત થઈ જાય પછી બીજી ''વિગતો''ની ઝડપથી પતાવટ થઈ ગઈ હતી. અમેરિકી વેપારીઓએ એશિયાઈ સંસ્કૃતિઓમાં આવો સર્વગ્રાહી અભિગમ સામાન્ય હોવાની ધારણા કરવી જોઇએ અને તમામ મુદ્દાઓ એક સાથે અને દેખીતા આડાઅવળા ક્રમમાં ચર્ચવાની તૈયારી રાખવી જોઇએ. કેટલા મુદ્દાઓની પતાવટ થઈ તેના પરથી વાતચીતની પ્રગતિ માપવી જોઇએ નહીં. તેના બદલે, અમેરિકીઓએ વેપારી સંબંધોની ગુણવત્તાનો ક્યાસ કાઢવાનો પ્રયાસ કરવો જ જોઇએ. પ્રગતિના મહત્વના સંકેતો આ પ્રમાણે હોઈ શકે: # બીજા પક્ષના ઊંચી કક્ષાના અધિકારીઓ ચર્ચામાં સામેલ થાય છે. # તેઓ સોદાના ચોક્કસ ક્ષેત્રો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા પ્રશ્નો પૂછવા માંડે છે. # કેટલાક મુદ્દાઓ અંગે તેમના અભિગમો અને ભૂમિકા હળવી બને છે, ''ચાલો આપણે આ મુદ્દાનો અભ્યાસ કરવા થોડો સમય લઇએ.'' # વાટાઘાટોના ટેબલ પર તેમની પોતાની ભાષામાં તેમની વધતી વાતચીત, જેનો મોટેભાગે એવો અર્થ થશે કે તેઓ કશાંકનો નિર્ણય કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. # સોદાબાજી અને સંદેશાવ્યવહારની નીચી કક્ષાની, અનૌપચારિક અન્ય ચેનલ્સનો વધતો ઉપયોગ ===મેનેજરો અને વાટાઘાટકારો માટે અસરો=== ભિન્ન સંસ્કૃતિઓમાંથી આવતા લોકો વચ્ચની વાટાઘાટોની સંભવિત સમસ્યાઓને વિચારણામાં લેતા અને ખાસ કરીને જ્યારે તમે સંબંધ-લક્ષી <ref>જુઓ ફિલિપ આર. કેટીયોરા, મેરી સી. ગિલી અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ઇન્ટરનેશનલ માર્કેટિંગ'' (ચૌદમી આવૃત્તિ, મેકગ્રો-હિલ, 2009), માહિતી-લક્ષી અને સંબંધ-લક્ષી સંસ્કૃતિઓ વચ્ચના તફાવતના વર્ણન માટે પ્રકરણ 5.</ref> સંસ્કૃતિઓમાંથી આવતા મેનેજરોને માહિતી-લક્ષી મેનેજરો સાથે ભેગા કરતા હોય ત્યારે કોઈ પણ પ્રકારનો આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર થશે કે કેમ તેની નવાઈ લાગે છે. દેખીતી રીતે, વૈશ્વિક વેપારની આર્થિક અનિવાર્યતાઓ સંભવિત મર્યાદાઓ છતાં ઘણી રીતે ઘટિત થાય છે. પરંતુ, સાંસ્કૃતિક મતભેદોની સમજ વધુ સારા આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારી સોદાઓ તરફ દોરી જઈ શકે છે. તે માત્ર વેપારી સોદાઓ નથી, બલકે સર્જનાત્મક અને અત્યંત નફાકારક વેપારી સંબંધો છે, જે આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારી વાટાઘાટોનો સાચો ઉદ્દેશ છે.<ref>જુઓ [http://www.GlobalNegotiationResources.com ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190529140137/http://globalnegotiationresources.com/ |date=2019-05-29 }} 50 દેશોની વાટાઘાટ શૈલીઓ અંગે માહિતી માટે. આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારમાં વાટાઘાટો ઉપર કેટલાક ઉમદા પુસ્તકો પ્રગટ થયા છે. એમાં છે, લોથાર કાત્ઝ, ''નેગોશીયેટિંગ ઇન્ટરનેશનલ બિઝનેસ'' અને ''પ્રિન્સિપલ્સ ઑફ નેગોશીયેટિંગ ઇન્ટરનેશનલ બિઝનેસ'' (બંને, ચાર્લેસ્ટોન, એસસી: બુકસર્જ LLC, 2008); કેમીલી સ્કુસ્ટર અને માઇકેલ કોપેલાન્ડ, ''ગ્લોબલ બિઝનેસ, પ્લાનિંગ ફોર સેલ્સ એન્ડ નેગોશીયશન્સ'' (ફોર્ટ વર્થ, TX: ડ્રાયડન, 1996); રોબર્ટ ટી. મોર્ગન અને વિલીયમ જી. સ્ટ્રિપ, ''ડાયનેમિક્સ ઑફ સક્સેસફુલ ઇન્ટરનેશનલ બિઝનેસ નેગોશીયેશન્સ'' (હાઉસ્ટન: હલ્ફ, 1991); પરવેઝ ઘૌરી અને જ્યાં-ક્લોડ યુસુનીયર (સંપા.), ''ઇન્ટરનેશનલ બિઝનેસ નેગોશીયેશન્સ'' (ઓક્સફર્ડ: પર્ગેમોન, 1996); ડોનાલ્ડ ડબ્લ્યુ. હેન્ડોન, રેબેકા એન્જેલીસ હેન્ડોન અને પાઉલ હર્બિગ, ''ક્રોસ-કલ્ચરલ બિઝનેસ નેગોશીયેશન્સ'' (વેસ્ટપોર્ટ, સીટી: કોરમ, 1996); શીડા હોજ, ''ગ્લોબલ સ્માર્ટ્સ'' (ન્યૂ યોર્ક: વિલી, 2000); જેસ્વાલ્ડ ડબ્લ્યુ. સેલેક્યુઝ, ''મેકિંગ, મેનેજિંગ એન્ડ મેન્ડિંગ ડીલ્સ અરાઉન્ડ ધી વર્લ્ડ ઇન ધી ટ્વેન્ટી ફર્સ્ટ સેન્ચૂરી'' (ન્યૂ યોર્ક: પાલગ્રેવ મેકમિલન, 2003); માઇકેલ ગેલ્ફાન્ડ અને જીએન બ્રેટ (સંપા.), ''ધી હેન્ડબુક ઑફ નેગોશીયેશન એન્ડ કલ્ચર'' (સ્ટેનફોર્ડ, સીએથ સ્ટેનફોર્ડ બિઝનેસ બુક્સ, 2004); અને જીએન એમ. બ્રેટ, ''નેગોશીયેટિંગ ગ્લોબલી'' (સાન ફ્રાન્સિસ્કો: જોસી-બેસ, 2001). વધુમાં, રોય જે. લેવિકી, ડેવિડ એમ. સોન્ડર્સ અને જહોન ડબ્લ્યુ. મિલ્ટનની, ''નેગોશીયેશન: રીડિંગ, એક્સરસાઇઝ એન્ડ કેસીઝ'' , ત્રીજી આવૃત્તિ. (ન્યૂ યોર્ક: ઇર્વિન/મેકગ્રો-હિલ, 1999), વેપારી વાટાઘાટોના વ્યાપક વિષય માટે એક મહત્વનું પુસ્તક. આ પ્રકરણની સામગ્રી વ્યાપકપણે અહીંથી લીધી છે: વિલીયમ હર્નાન્ડેઝ રીક્વેઝો અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ગ્લોબલ નેગોશીયેશન: ધી ન્યૂ રૂલ્સ'' (ન્યૂ યોર્ક: પાલગ્રેવ મેકમિલન, 2008); જેમ્સ ડે હોજસન, યોશિહિરો સાનો અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, '' ડુઇંગ બિઝનેસ ઇન ધી ન્યૂ જાપાન '' (બાઉલ્ડર, CO: રોમેન એન્ડ લિટલફીલ્ડ, 2008); એન. માર્ક લેમ અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ચાઇના નાવ: ડુઇંગ બિઝનેસ ઇન ધી વર્લ્ડ્સ મોસ્ટ ડાયનેમિક માર્કેટ'' (ન્યૂ યોર્ક: મેકગ્રો-હિલ, 2007); અને ફિલિપ આર. કેટીયોરા, મેરી સી. ગિલી, અને જહોન એલ. ગ્રેહામ, ''ઇન્ટરનેશનલ માર્કેટિંગ '' (ચૌદમી આવૃત્તિ, બર રિજ, IL: મેકગ્રો-હિલ, 2009).</ref> ==ટીમ વાટાઘાટો== વૈશ્વિકરણ અને વૃદ્ધિ પામતી વેપારી તરાહોને કારણે વાટાઘાટો કરવા માટે ટીમની પદ્ધતિ વધારે વ્યાપક રીતે અપનાવાઈ રહી છે. ટીમો એક સંકુલ વાટાઘાટનો હલ લાવવા માટે અસરકારક રીતે સહયોગ કરી શકે છે. એક દિમાગ કરતા વધારે જ્ઞાન અને ડહાપણ એક ટીમમાં હોય છે. ટીમના સભ્યો લેખન, શ્રવણ અને વાતચીત કરવાના ચોક્કસ કાર્યોમાં પારંગત હોવા જોઇએ. ટીમનો ક્ષમતા આધાર ભૂલોના પ્રમાણને ઘટાડે છે અને વાટાઘાટોમાં પરિચિતતાને વધારે છે. ==નોંધ== {{reflist|2}} == સંદર્ભો અને વિશેષ વાંચન == {{refbegin|2}} * રોજર ડાઉસન, ''સીક્રેટ્સ ઑફ પાવર નીગોશીયેટિંગ – ઇનસાઇડ સીક્રેટ્સ ફ્રોમ અ માસ્ટર નેગોશીયેટર'' કેરીયર પ્રેસ, 1999. * રોનાલ્ડ એમ. શાપિરો અને માર્ક એ. જાનકોવ્સ્કી,''[[The Power of Nice: How to Negotiate So Everyone Wins - Especially You!]]'' , જહોન વિલી એન્ડ સન્સ, ઇન્કો., 1998, ISBN 0-471-08072-1 * ડેવિડ લેક્સ અને જેમ્સ સેબેનીયસ, ''[[થ્રીડી નેગોશીયેશન]]'' , હાર્વર્ડ બિઝનેસ સ્કૂલ પ્રેસ, 2006. * રોજર ફિશર અને ડેનીયલ શાપિરો, ''[[Beyond Reason: Using Emotions as You Negotiate]]'' , વાઇકિંગ/પેન્ગ્વીન, 2005. * ડગ્લાસ સ્ટોન, બ્રુસ પેટન, અને શૈલા હીન, પ્રસ્તાવના રોજર ફિશર, ''[[Difficult Conversations: How to Discuss What Matters Most]]'' , પેન્ગ્વીન, 1999, ISBN 0-14-028852-X * કેથેરિન મોરિસ, સંપા. [http://www.peacemakers.ca/bibliography/bib1negotiation.html નેગોશીયેશન] ઇન ''કન્ફ્લિક્ટ ટ્રાંસફોર્મેશન એન્ડ પીસબીલ્ડિંગ: એ સીલેક્ટેડ બાયોગ્રાફી.'' વિક્ટોરીયા, કેનેડા: પીસમેકર્સ ટ્રસ્ટ. * હાવર્ડ રાઇફા, ''[[ધી આર્ટ એન્ડ સાયન્સ ઑફ નેગોશીયેશન]]'' , બેલ્કનેપ પ્રેસ 1982, ISBN 0-674-04812-1 * વિલીયમ યુરી, ''[[ગેટિંગ પાસ્ટ નો]]: નેગોશીયેટિંગ યોર વે ફ્રોમ કન્ફ્રન્ટેશન ટુ કોઓપરેશન'' , સંવર્ધિત બીજી આવૃત્તિ, બેન્ટામ, જાન્યુઆરી 1, 1993, ટ્રેડ પેપરબેક, ISBN 0-553-37131-2; પ્રથમ આવૃત્તિનું શીર્ષક, ''ગેટિંગ પાસ્ટ નો: નેગોશીયેટિંગ વિથ ડિફિકલ્ટ પીપલ'' , બેન્ટામ, સપ્ટેમ્બર, 1991, હાર્ડકવર, 161 પાના, ISBN 0-553-07274-9 * વિલીયમ યુરી, રોજર ફિશર અને બ્રુસ પેટન, ''[[ગેટિંગ ટુ યસ]]: નેગોશીયેટિંગ એગ્રીમેન્ટ વિધાઉટ ગિવિંગ ઇન'' , સંવર્ધિત બીજી આવૃત્તિ, પેન્ગ્વીન યુએસએ, 1991, ટ્રેડ પેપરબેક, ISBN 0-14-015735-2; હાઉટન મિફ્લિન, એપ્રિલ, 1992, હાર્ડકવર, 200 પાના, ISBN 0-395-63124-6. પ્રથમ આવૃત્તિ, અસંવર્ધિત, હાઉટન મિફ્લિન, 1981, હાર્ડકવર, ISBN 0-395-31757-6 * ધી પોલિટિકલ ફિલોસોફર [[ચાર્લ્સ બ્લેટ્ટબર્ગે]] વાટાઘાટ અને અને [[વાતચીત]] વચ્ચેનો ભેદ તારવ્યો છે અને વાટાઘાટ પર વધારે ભાર મૂકતી સંઘર્ષ-નિવારણની પદ્ધતિઓની ટીકા કરી હતી. જુઓ તેમની ''ફ્રોમ પ્લુરાલિસ્ટ ટુ પેટ્રીઓટિક પોલિટિક્સ: પુટિંગ પ્રેક્ટિસ ફર્સ્ટ'' , ઓક્સફર્ડ અને ન્યૂ યોર્ક: ઓક્સફર્ડ યુનિવર્સિટી પ્રેસ, 2000, ISBN 0-19-829688-6, રાજકીય તત્ત્વજ્ઞાનનું કાર્ય; અને તેમનું ''શું આપણે નૃત્ય કરીશું?'' '''' એ પેટ્રીયોટિક પોલિટિક્સ ફોર કેનેડા/0}, મોન્ટ્રીયલ અને કિંગ્સ્ટન: મેકગિલ ક્વીન્સ પ્રેસ, 2003, ISBN 0-7735-2596-3, જે કેનેડાના કિસ્સામાં તે તત્ત્વજ્ઞાન લાગુ પાડે છે. * લેઇ એલ. થોમ્પસન, ''ધી માઇન્ડ એન્ડ હાર્ટ ઑફ નેગોશીયેટર'' ત્રીજી આવૃત્તિ, પ્રેન્ટિસ હોલ, ઓક્ટોબર 2005. * નિકોલસ આઇનેડ્જીઅન, નેગોશીયેશન –ગાઇડ પ્રેટિક્, CEDIDAC 62, લાઇસેન 2005, ISBN 2-88197-061-3 *માઇકેલ જે. ગેલ્ફાન્ડ અને જીએન એમ. બ્રેટ્ટ, સંપા. [http://www.sup.org/book.cgi?book_id=4586%20%20 ‘‘હેન્ડબુક ઑફ નેગોશીયેશન એન્ડ કલ્ચર’’] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101118141347/http://www.sup.org/book.cgi?book_id=4586%20%20 |date=2010-11-18 }}, 2004. ISBN 9780761933250. *[http://www.beyondintractability.org/essay/emotion/ ઇમોશન એન્ડ કન્ફ્લિક્ટ] ‘‘બીયોન્ડ ઇન્ટ્રેક્ટેબિલિટી’’ ડેટાબેઇઝમાંથી * જેરાર્ડ આઇ. નીરેનબર્ગ, ''[[ધી આર્ટ ઑફ નેગોશીયેટિંગ]]: સાઇકોલોજિકલ સ્ટ્રેજીઝ ફોર ગેઇનિંગ એડવાન્ટેજીસ બાર્ગેન્સ'' , બાર્ન્સ એન્ડ નોબલ, (1995), હાર્ડકવર, 195 પાના, ISBN 1-56619-816-X *એન્ડ્રીયા સ્નેડર અને ક્રિસ્ટોફર હનીમેન, સંપાદકો, ''ધી નેગોશીયેટર્સ ફીલ્ડબુક'' , અમેરિકન બાર એસોસીએશન (2006). ISBN 978-0060576189. [http://www.amazon.com/dp/1590315456 ] * ડો. ચેસ્ટર કેરેસ[http://www.karrass.com/kar_eng/tipofthemonth.htm ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080312045939/http://www.karrass.com/kar_eng/tipofthemonth.htm |date=2008-03-12 }} ઇફેક્ટિવ નેગોશીયેટિંગ ટિપ્સ * રીચાર્ડ એચ. સોલોમન અને નીગેલ ક્વીની. ''અમેરિકન નેગોશીયેટિંગ બીહેવીયર: વ્હીલર-ડીલર, લીગલ ઇગલ્સ, બુલીઝ, એન્ડ પ્રીચર્સ'' (યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ પીસ પ્રેસ, 2010); 357 પાના; નીતિ ઘડવૈયાઓ અને મુત્સદ્દીઓની વાટાઘાટ વર્તણૂંકની ચાર માનસિકતાઓને અલગ તારવે છે અને 50થી વધારે ઉત્તરદાતાઓના ઇન્ટર્વ્યૂઝ રજૂ કરે છે. * ચાર્લ્સ આર્થર વિલાર્ડ. ''લિબરેશન એન્ડ ધી પ્રોબ્લેમ ઑફ નોલેજ: એ ન્યૂ રેટોરિક ફોર મોડર્ન ડેમોક્રશી'' . (યુનિવર્સિટી ઓફ શિકાગો પ્રેસ. 1996. * જહોન મેકમિલન ‘‘ગેમ્સ, સ્ટ્રેટેજીઝ એન્ડ મેનેજર્સ’’ ઓક્સફર્ડ યુનિવર્સિટી પ્રેસ. 1992. ISBN 0-907061-05-0 [http://www.scotwork.com.au ] * ચાર્લ્સ આર્થર વિલાર્ડ. ''એ થીયરી ઑફ આર્ગ્યુમેન્ટેશન.'' યુનિવર્સિટી ઑફ અલાબામા પ્રેસ 1989 * ચાર્લ્સ આર્થર વિલાર્ડ. ''આર્ગ્યુમેન્ટેશન એન્ડ ધી સોશલ ગ્રાઉન્ડ્સ ઑફ નોલેજ'' યુનિવર્સિટી ઑફ અલાબામા પ્રેસ. 1982 {{refend}} [[Category:વાટાઘાટ]] [[Category:તકરાર નિવારણ]] [[Category:વેચાણ]] [[Category:માર્કેટિંગ]] 2c219c70s8hgnq1d4ysywca4jt7oyd2 0 26606 906519 905414 2026-10-24T13:44:15Z ~2026-56710-08 89704 અ ખબર નય 906519 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian jurisdiction મુળી સ્ટેટ ધાર પરમાર દરબાર | type = ગામ | native_name = સેવાળા | state_name = ગુજરાત | district = પાટણ | taluk_names = ચાણસ્મા | latd = 23.71632 | longd = 72.115852 | area_total = | altitude = | population_total = | population_as_of = | population_density = | leader_title_1 = | leader_name_1 = | leader_title_2 = | leader_name_2 = | footnotes = | blank_title_1 = સગવડો | blank_value_1 = [[પ્રાથમિક શાળા]], [[પંચાયતઘર]], [[આંગણવાડી]], દૂધની ડેરી મુળી સ્ટેટ ધાર પરમાર દરબાર વંશ રભાતર વાસ સેવાળા | blank_title_2 = મુખ્ય વ્યવસાય | blank_value_2 = [[ખેતી]], [[ખેતમજૂરી]], [[પશુપાલન]] | blank_title_3 = મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો | blank_value_3 = [[ઘઉં]], [[જીરુ]], [[વરિયાળી]], [[બાજરી]],<br /> [[કપાસ]], [[દિવેલી| દિવેલા]], [[રજકો]], [[શાકભાજી]] | blank_title_4 = | blank_value_4 = }} '''સેવાળા''' [[ભારત]] દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા [[ગુજરાત| ગુજરાત રાજ્ય]]ના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા [[ પાટણ જિલ્લો| પાટણ જિલ્લા]]માં આવેલા [[ચાણસ્મા તાલુકો| ચાણસ્મા તાલુકા]]માં આવેલું એક ગામ છે. સેવાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય [[ખેતી]], [[ખેતમજૂરી]] તેમ જ [[પશુપાલન]] છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે [[ઘઉં]], [[જીરુ]], [[વરિયાળી]], [[બાજરી]], [[કપાસ]], [[દિવેલી| દિવેલા]], [[રજકો]] તેમ જ અન્ય [[શાકભાજી]]ના પાકની [[ખેતી]] કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં [[પ્રાથમિક શાળા]], [[પંચાયતઘર]], [[આંગણવાડી]] તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે. {{ગુજરાત ગામ સ્ટબ}} [[શ્રેણી:ચાણસ્મા તાલુકો]] m7stj7js3vujflrmwekl0m8dhngglbv 0 28781 906530 901798 2026-10-24T17:17:31Z InternetArchiveBot 63183 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 906530 wikitext text/x-wiki ફોરેન એક્ષચેઇન્જ એ નાણાંતંત્રમાં બે ચલણ વચ્ચેનો '''વિનિમય દર''' (કે જે '''વિદેશી નાણાં વિનિમય દર''', '''ફોરેક્સ દર''' અથવા '''એફએક્સ દર''' (FX rate) તરીકે પણ જાણીતો છે), તે એક ચલણનું બીજા ચલણના સંદર્ભમા મૂલ્ય કેટલું છે તે દર્શાવે છે. તે સ્વદેશી ચલણનાં સંદર્ભમાં વિદેશના ચલણનું મૂલ્ય છે.<ref>{{cite book | last = O'Sullivan | first = Arthur | authorlink = <!-- Arthur O'Sullivan --> | coauthors = Steven M. Sheffrin | title = Economics: Principles in action | publisher = Prentice Hall | date = 2003 | location = Upper Saddle River, New Jersey 07458 | pages = 458 | url = https://www.savvas.com/index.cfm?locator=PSZu4y&PMDbSiteId=2781&PMDbSolutionId=6724&PMDbSubSolutionId=&PMDbCategoryId=815&PMDbSubCategoryId=24843&PMDbSubjectAreaId=&PMDbProgramId=23061 | doi = | id = | isbn = 0-13-063085-3 | access-date = 2021-02-24 | archive-date = 2018-12-26 | archive-url = https://web.archive.org/web/20181226045718/https://www.savvas.com/index.cfm?locator=PSZu4y&PMDbSiteId=2781&PMDbSolutionId=6724&PMDbSubSolutionId=&PMDbCategoryId=815&PMDbSubCategoryId=24843&PMDbSubjectAreaId=&PMDbProgramId=23061 | url-status = dead }}</ref> દા.ત. 91 જાપાનીઝ યેન (જેપીવાય(JPY), ¥))ના યુએસ ડોલર(યુએસડી (USD), $) સામેના વિનિમય દરનો અર્થ એવો થાય કે 91 જાપાનીઝ યેનનું મૂલ્ય 1 યુએસડી (USD) જેટલું થાય છે. વિદેશી વિનિમયનું બજાર વિશ્વના સૌથી મોટા બજારો પૈકી એક છે. અમુક અંદાજ પ્રમાણે, દરરોજ લગભગ 3.2 ટ્રિલિયન યુએસડી (USD) મૂલ્યનાં ચલણ હસ્તાંતરીત થયા કરે છે. '''હાજર વિનિમય દર''' ને ચાલુ/હાલનો વિનિમય દર ગણવામાં આવે છે. '''વાયદા વિનિમય દર''' એ એવો વિનિમય દર છે કે જેનુ અવતરણ તેમજ વેપાર આજના દિવસે જ થાય છે પણ જેની સોંપણી તથા ચૂકવણી નિશ્વિત ભવિષ્યની તારીખે જ થાય છે. ==દરો== વિનિમય તંત્રમાં "મૂળભુત ચલણ" (એક્મ ચલણ, વ્યવહારુ ચલણ)ના એક એક્મ સામે "દર ચલણ" (ભાવ ચલણ, ચૂકવણી ચલણ) ના કેટલા એક્મ વિનિમય કરી શકાય તે જણાવીને અવતરણ આપી શકાય છે. દા.ત. ઈયુઆર/યુએસડી (EUR/USD) વિનિમય દર 1.2290 (1.2290 યુએસડી (USD) પ્રતિ ઈયુઆર (EUR), કે જે ઈયુઆર/યુએસડી (EUR/USD) તરીકે પણ જાણીતા છે; વિદેશી ચલણ વિનિયમ બજાર જુઓ) છે તેમ જણાવતા એક દરમાં દર ચલણ યુએસડી (USD) તેમજ મૂળભુત ચલણ ઈયુઆર (EUR) છે તેમ કહી શકાય. મૂળભૂત ચલણ તથા અવતરણ ચલણ નિર્ધારિત કરતી એક બજાર પ્રણાલિકા છે. વિશ્વના મોટાભાગના પ્રદેશોમાં ક્રમ છે: ઈયુઆર (EUR) - જીબીપી (GBP) - એયુડી (AUD) - એનઝેડડી (NZD) - યુએસડી (USD)- અન્ય. આમ જો તમે ઈયુઆર (EUR)નું એયુડી (AUD)માં રૂપાન્તર કરી રહ્યા હોવ તો ઈયુઆર (EUR) મૂળભૂત ચલણ છે, એયુડી (AUD) અવતરણ ચલણ છે અને વિનિમય દર તમને જણાવશે કે 1 યૂરો માટે તમને કેટલા ઑસ્ટ્રેલિયન ડૉલર મળશે કે આપવા પડશે. સાઈપ્રસ અને માલ્ટા કે જે યુએસડી (USD) માટે આધારભૂત ગણાતા, તેમજ અન્યો યૂરોમાં શામેલ થતા તાજેતરમાં આ યાદીમાંથી કાઢી નાખવામાં આવ્યા હતા. યૂરોપના અમુક વિસ્તારો તેમજ યૂકે (UK) ના અવ્યવસાયિક વિસ્તારોમાં ઈયુઆર (EUR) અને જીબીપી (GBP)ને પલટાવી દેવામાં આવે છે કે જેથી કરીને યરો માટે મૂળભુત ચલણ તરીકે જીબીપી (GBP)નું અવતરણ થઈ શકે. જ્યારે બંને ચલણ યાદીમાં સામેલ ન હોય (એટલે કે બંને "અન્ય" હોય) ત્યારે મૂળભુત ચલણનું નિર્ધારણ કરવા માટે જે મૂળભુત ચલણ 1.000 કરતાં વધારે વિનિમય દર આપે તેનો ઉપયોગ કરવાની બજારની પ્રણાલિકા છે. તે દશાંશની સમસ્યાઓ તેમજ વિનિમય દરનાં 4 દશાંશ સ્થળ કરતા વધુ અવતરણને નિવારે છે. આ નિયમના કેટલાક અપવાદ છે, દા.ત. જાપાનીઓ અનેક વખત તેમના ચલણને અન્ય ચલણના મૂળભુત ચલણ તરીકે દર્શાવે છે. સ્વદેશી ચલણનો ભાવ ચલણ તરીકે ઉપયોગ કરતા દર (દા.ત. યૂરો ઝોનમાં ઈયુઆર (EUR) 0.735342 = યુએસડી (USD) 1.00) પ્રત્યક્ષ દર (તે દેશના પરીપ્રેક્ષ્યથી)<ref>{{Cite web |url=http://www.inlandrevenue.gov.uk/manuals/cfmmanual/cfm7011.htm |title=વિદેશી વિનિમય અંગેની સમજણ: વિનિમય દરો |access-date=2010-12-13 |archive-date=2004-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20041223100220/http://www.inlandrevenue.gov.uk/manuals/cfmmanual/cfm7011.htm |url-status=dead }}</ref> તરીકે જાણીતા છે અને જે મોટા ભાગના દેશો દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાય છે. સ્વદેશી ચલણનો એક્મ મૂળભૂત ચલણ તરીકે ઉપયોગ કરતા દર (દા.ત. યૂરો ઝોનમાં ઈયુઆર (EUR) 1.00 = યુએસડી (USD) 1.35991) અપ્રત્યક્ષ અવતરણ કે જથ્થાબંધ દર તરીકે જાણીતા છે અને [[યુનાઇટેડ કિંગડમ|બ્રિટિશ]] અખબારોમાં ઉપયોગ લેવાય છે તેમજ [[ઑસ્ટ્રેલિયા|ઓસ્ટ્રેલિયા]], ન્યૂઝીલેન્ડ અને યૂરોઝોનમાં સર્વ સાધારણ છે. * પ્રત્યક્ષ દર: વિદેશી ચલણનો 1 એક્મ = સ્વદેશી ચલણના X એકમ * અપ્રત્યક્ષ દર: સ્વદેશી ચલણનો 1 એક્મ = વિદેશી ચલણ નો X એક્મ નોંધપાત્ર છે કે, પ્રત્યક્ષ દરનો ઉપયોગ કરીને, જો સ્વદેશી ચલણ મજબૂત બને (એટલે કે મૂલ્યવર્ધન થાય અથવા વધુ મૂલ્યવાન બને) તો વિનિમય દરનો આંક ઓછો થશે. તેથી વિરુદ્ધ રીતે જો વિદેશી ચલણ મજબૂત બને તો વિનિમય દરનો આંક વધશે અને સ્વદેશી ચલણનો મૂલ્યહ્રાસ થાય. 1980ની શરૂઆતથી 2006 સુધી બજાર પ્રણાલિકા એવી હતી કે મહદ્અંશે ચલણની જોડોના અવતરણ હાજર વ્યવહારો માટે 4 દશાંશ સ્થળ સુધી તેમજ વાયદા કે સાટાના વ્યવહારો માટે 6 દશાંશ સ્થળ સુધી રાખવામા આવતા. (ચોથું દશાંશ સ્થળ સામાન્ય રીતે "પીઆઇપી (pip)" કહેવાય છે). આનો અપવાદ એવા વિનિમય દરો હતા કે જેમના મૂલ્ય 1.000 થી ઓછા રહેતા તેમજ સામાન્ય રીતે જેમના અવતરણ 5 કે 6 દશાંશ સ્થળ સુધી રહેતા. જોકે એવો કોઈ અટલ નિયમ નથી, લગભગ 20 કે તેથી વધુ મૂલ્યનાં વિનિમય દરોનાં અવતરણ સામાન્ય રીતે 3 દશાંશ સ્થળ સુધી અને 80 કે તેથી વધુ મૂલ્યનાં ચલણનાં અવતરણ 2 દશાંશ સ્થળ સુધી રહેતા. 5000 થી વધુનાં ચલણનાં અવતરણ સામાન્ય રીતે કોઈ પણ દશાંશ સ્થળ વગર રહેતા (દા.ત. અગાઉનું ટર્કિશ લીરા). એટલે કેજીબીપીઓએમએર (GBPOMR) : 0.765432 - ઇયુઆરયુએસડી (EURUSD) : 1.5877 - જીબીપીબીઇએફ (GBPBEF) : 58.234 - ઇયુઆરજેપીવાય (EURJPY) : 165.29). અન્ય શબ્દોમાં કહીએ તો, અવતરણ 5 આંકમાં આપવામાં આવતા. જ્યાં દરો 1 થી ઓછા હોય ત્યાં અવતરણ સામાન્ય રીતે 5 દશાંશ સ્થળનો સમાવેશ કરી લે છે. 2005માં બાર્ક્લેસ કેપિટલ નવી પ્રણાલી સાથે બહાર આવીને પોતાના ઈલેક્ટ્રોનિક લે-વેચ પ્લેટફોર્મ પરથી 5 થી 6 દશાંશ સ્થળ સાથેના હાજર વિનિમય દરો આપ્યા.<ref>{{Cite web |url=http://www.finextra.com/fullstory.asp?id=13480 |title=આર્કાઇવ ક .પિ |access-date=2010-12-13 |archive-date=2007-08-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070829205340/http://www.finextra.com/fullstory.asp?id=13480 |url-status=dead }}</ref> વિસ્તરણનાં સંકોચનને (પ્રસ્તાવિત દર અને બોલીના દર વચ્ચેનો તફાવત) દલીલપૂર્વક વધુ સુઘડ ભાવોની જરૂર હોય છે અને બેંકો મલ્ટીબેન્ક પ્લેટફોર્મ પર પ્રયત્ન કરો અને જીતોની સક્ષમતા આપે છે જ્યાં તમામ બેંકો સંભવતઃ એક સરખા ભાવના અવતરણ આપતી હોય. ઘણી બેન્કોએ હવે તેનુ અનુકરણ કર્યું છે. જ્યાં અધિકૃત દરો સંપૂર્ણ આંક સાથે આપવામાં આવે છે, દા. ત 1.4320 ત્યારે ઘણા રોકાણકારો તેમજ વિશ્લેષકો અનુકૂળતા માટે ધન પૂર્ણાંકને છોડી દે છે અને ફક્ત અપૂર્ણાંક ભાગ, જેમ કે 4320 નો જ ઉપયોગ કરે છે. આ અવારનવાર ઉપયોગમાં લેવાય છે, કે જ્યાં ભાવની હલચલ વર્ણવવાની જરૂર હોય, દા. ત. 1.4320 થી 1.4290ના બદલે 4320 થી 4290.<ref>{{Cite web |url=http://www.lincolnfx.com/forex-forecasts/2010/01/24/how-prices-are-displayed-the-missing-integer/ |title=કેવી રીતે ભાવો દર્શાવાય છે |access-date=2010-12-13 |archive-date=2011-07-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110713210408/http://www.lincolnfx.com/forex-forecasts/2010/01/24/how-prices-are-displayed-the-missing-integer/ |url-status=dead }}</ref> ==મુક્ત અથવા નિર્ધારિત (Pegged)== જો ચલણ મુક્ત તરલ હોય તો તેના વિનિમય દરોને બીજા ચલણના વિનિમય દર સામે ચલિત થવાની અનુમતી આપી શકાય તેમજ તેનુ નિર્ધારણ માંગ અને પુરવઠાના બજાર પરિબળો દ્વારા જ થાય છે. વૈશ્વિક સ્તરના આર્થિક બજારો, મુખ્ય રીતે [[બૅન્ક|બેન્કો]], દ્વારા આપવામા આવતા આવા ચલણના અવતરણો સતત બદલાતા રહેતા હોય છે. પરિવર્તનશીલ કે ફેરફાર થાય તેવી પેગ (Peg) પદ્ધતી એ નિર્ધારિત વિનિમય દરોની પદ્ધતિ છે, પણ તેમાં ચલણના અવમુલ્યનની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. દા. ત. 1994 અને 2005 વચ્ચે, ચાઇનીસ યુઆન રેમીબી (RMB)નું મુલ્ય યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ ડોલર સાથે 8.2768 RMB તે $ 1ના દરે તરીકે નક્કી કરવામાં આવ્યું. ચીન આવુ કરનાર એક્માત્ર રાષ્ટ્ર નહોતુ; બીજા [[બીજું વિશ્વ યુદ્ધ|વિશ્વયુદ્ધ]] ના અંતથી માંડીને 1967 સુધી સઘળાં પશ્વિમિ યુરોપિયન રાષ્ટ્રોએ યુએસ (US) ડૉલર સાથે બ્રેન્નટોન વુડ્સ પદ્ધતિ પર આધારિત નિર્ધારિત વિનિમય દરો જાળવી રાખ્યા. [http://www-econ.stanford.edu/faculty/workp/swp99020.pdf#search=%22western%20europe%20fixed%20exchange%20rate%201970%20us%20dollar%22 ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060824052857/http://www-econ.stanford.edu/faculty/workp/swp99020.pdf#search=%22western%20europe%20fixed%20exchange%20rate%201970%20us%20dollar%22 |date=2006-08-24 }} આરઈઆર (RER)નો અર્થ બે ચલણની પરસ્પરના સંદર્ભમાંની ખરીદ શક્તિ એવો થાય છે. તે સ્થાનિક તેમજ વિદેશમાંની ભાવ સપાટીના કુલ સ્થાનિક ઉત્પાદન (GDP) ઘટાડાના માપ પર આધારિત હોય છે (<math>P,P^f</math>), જે મનસ્વી રીતે આપેલ આધાર વર્ષ માટે 1 તરીકે ગોઠવવામાં આવે છે. આ કારણસર કયું વર્ષ બે ચલણનાં કુલ સ્થાનિક ઉત્પાદન (GDP) ઘટાડા માટે આધારવર્ષ તરીકે પસંદ કરાયું છે, તે બાબત પર આધાર રાખીને આરઈઆર (RER) ની સપાટી મનસ્વી રીતે ગોઠવવામાં આવે છે. આરઈઆર (RER) ના પરિવર્તનો સમયાંતરે કુલ સ્થાનિક ઉત્પાદન (GDP)ના એક એક્મના આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવના કુલ સ્થાનિક ઉત્પાદન (GDP)ના એકમના સંદર્ભના ભાવની સૂચના આપે છે. જો સમગ્ર માલસામાન સ્વદેશી તેમજ વિદેશી બજારોમાં મુક્ત રીતે લે-વેચ થઈ શકતા હોત તો બે રાષ્ટ્રોના કુલ (GDP) ઉત્પાદન માટે ખરીદ શક્તિની એકરૂપતા (PPP) યોગ્ય રહે, અને આરઈઆર (RER) સતત તેમજ એક જેટલુ રહે. ==દ્વિપક્ષી સામે અસરકારક વિનિમય દર== દ્વિપક્ષી વિનિમય દરમાં ચલણની જોડ હોય છે, જ્યારે અસરકારક વિનિમય દર એ વિદેશી ચલણના સમૂહની ભારિત સરેરાશ છે અને તે દેશની બાહ્ય સ્પર્ધાત્મકતાના સઘળા માપદંડ તરીકે જોઈ શકાય. નજીવા અસરકારક વિનિમય દર (એનઇઇઆર (NEER)) ને વેપારના અસીમ ભાર આંકના વ્યસ્તથી ભારિત કરવામાં આવે છે. વાસ્તવિક અસરકારક વિનિમય દર (REER)એ એનઈઈઆર (NEER) ને વિદેશી ભાવસપાટીના યોગ્ય સ્તર પર ગોઠવે છે અને સ્વદેશી ભાવ સપાટી પ્રમાણે ઘટી જાય છે. વૈશ્વિક રોકાણ પ્રથાને ધ્યાનમાં લેતા કુલ સ્થાનિક ઉત્પાદન (GDP) થી ભારિત અસરકારક વિનિમય દર એનઈઈઆર (NEER)ની સરખામણીએ વધુ યોગ્ય ગણી શકાય. ==ખુલ્લા વ્યાજ દરની એકરૂપતા== ખુલ્લા વ્યાજ દરની એકરૂપતા (UIRP) કહે છે કે એક ચલણની બીજા ચલણના સંદર્ભમાંની મૂલ્યવૃદ્ધિ કે મૂલ્યહ્રાસને તેમના વ્યાજ દરમાંના તફાવતનાં પરિવર્તનો દ્વારા તટસ્થ કરી શકાય. જો યુએસ (US)ના વ્યાજ દર વધતાં હોય અને જાપાનીઝ વ્યાજ દર અચલિત રહે તો યુએસ (US) ડોલર જાપાનીઝ યેન સામે જોખમ મુક્ત નફાના પ્રમાણમાં મૂલ્યહ્રાસ પામે (હકીકતમાં નીચે સમજાવ્યા પ્રમાણે ઘણી વખત તેનું ઊંધુ (મૂલ્યવૃદ્ધિ) થાય છે) જે આર્બિટ્રેજને અટકાવે છે. ભવિષ્ય વિનિમય દર વાયદા વિનિમય દરોમાં પ્રતિબિંબિત થાય છે. આપણા ઉદાહરણમાં ડોલરનો વાયદા વિનિમય દર ડિસ્કાઉન્ટ (ઘટેલો) કહેવાય કારણ કે તે હાજર દર કરતાં વાયદા બજારનાં દરમાં ઓછા જાપાનીઝ યેન ખરીદી શકે. યેનને પ્રીમિયમ પર (વધેલા દર પર) કહી શકાય. 1990 પછી યુઆઈઆરપી (UIRP) ના કાર્યશીલ હોવાના કોઈ પુરાવા મળ્યા નથી. આ સિદ્ધાંતના વિરૂદ્ધમાં, ફુગાવા તથા વધુ ઉપજનો સમાવેશ કરવાના કારણે ઊંચા વ્યાજ દર ધરાવતા ચલણ ઘટવાને બદલે વધવા લાગ્યા. ==ચૂકવણીની સમતુલાનો નમૂનો== આ નમૂના પ્રમાણે વિદેશી વિનિમય દર તેના સમતોલ બિંદુ પર જ હોવુ જોઇએ - એવો દર કે જે સ્થિર ચાલુ ખાતાનું સમતુલન લાવી શકે. વેપારની ખાધ વાળા દેશો તેમના વિદેશી વિનિમય ભંડોળમાં ઘટાડો અનુભવશે જેથી અંતે તો તેમના ચલણનાં મૂલ્યમાં ઘટાડો (મૂલ્યહ્રાસ) આવશે. ઓછું મૂલ્યવાન ચલણ દેશના માલસામાન (નિકાસ)ને વૈશ્વિક બજારમાં સસ્તુ બનાવશે તથા આયાતને વધુ મોંઘી કરશે. અમુક વચગાળાના સમય પછી, આયાતને દબાણપૂર્વક ઘટાડી દેવામાં આવે છે અને નિકાસ વધે છે, જે વેપાર સમતુલાને સ્થિર કરે છે અને ચલણ તેના સમતોલ બિંદુ તરફ વધે છે.પીપીપી (PPP) ની જેમ ચુકવણીની સમતુલાનો નમુનો પણ વેપાર યોગ્ય માલસામાન તેમજ સેવાઓ પર કેન્દ્રિત છે અને વૈશ્વિક મૂડીના પ્રવાહના વધતાં મહત્વની ઉપેક્ષા કરે છે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો નાણાં ફક્ત માલસામાન કે સેવાઓ નહી પણ મોટા પાયે નાણાકીય અસ્કયામતો જેમકે શેર કે બોન્ડને પણ નક્શીકૃત કરે છે. તેનો પ્રવાહ ચૂકવણીની સમતુલાના મૂડી ખાતામાં જાય છે, જેથી ચાલુ ખાતાની ખાધ સમતલ બને છે. મૂડી પ્રવાહના વધારાથી મિલકત બજારના નમૂનાનો ઉદય થયો છે. ==મિલકત બજારનો નમૂનો== નાણાકીય મિલકતો (શેર તથા બોન્ડ)ના વેપારમાં થઈ રહેલા વિસ્તરણે વિશ્લેષકો તથા વેપારીઓની ચલણ પ્રત્યેની દ્રષ્ટીને નવો આકાર આપ્યો છે. આર્થિક ચલ (વેરિએબલ્સ) જેવા કે આર્થિક વૃદ્ધિ, ફુગાવો અને ઉત્પાદકતા જ હવે ચલણની હિલચાલને ચલાવનાર એકમાત્ર પરિબળ નથી. નાણાકીય મિલકતોના આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારમાંથી ઉદભવતા વિદેશી ચલણનાં વિનિમય વ્યવહારોની સમતુલાએ માલસામાન તેમજ સેવાઓમાંથી ઉપજતા ચલણનાં વ્યવહારોને ખુબ જ નાના બનાવી દીધા છે. મિલકત બજારનો અભિગમ ચલણને કાર્યક્ષમ નાણાકીય બજારમાં લે-વેચ થઈ શકે તેવી મિલકત તરીકે જુએ છે. પરિણામે સ્વરૂપે, ચલણ ઝડપથી અન્ય બજારો, ખાસ કરીને ઈક્વીટી, સાથેનો ગાઢ સહ-સંબંધ દર્શાવવા લાગે છે. સ્ટોક એક્સચેન્જની જેમ, વિદેશી ચલણના વિનિમય બજારમાં યોગ્ય સમયે લે-વેચ કરતા રોકાણકારો તેમજ સટ્ટાખોરો પૈસા કમાઈ કે ગુમાવી શકે છે. ચલણની હાજર તેમજ વિદેશી વિનિમયના ઓપ્શન બજારમાં લે-વેચ થઈ શકે છે. [[wiktionary:spot market|પ્રવર્તમાન બજારો]] ચાલુ વિનિમય દરો રજૂ કરે છે, જ્યારે ઓપ્શન એ વિનિયમ દરોના ડેરિવેટીવ્ઝ ગણવામાં આવે છે. ==વિનિમય દરોમાં વધઘટ== [[File:Exchange rates display.jpg|thumb|140px|વિનિમય દર પ્રદર્શન]] બજાર આધારીત વિનિમય દર ચલણનાં બેમાંથી કોઈ પણ એક ઘટકનું મૂલ્ય બદલાતાં પરિવર્તિત થશે. ચલણ તેના ઉપલબ્ધ પૂરવઠા કરતા માંગ જ્યારેપણ વધે ત્યારે વધુ મૂલ્યવાન બનતું જાય છે. ઉપલબ્ધ પુરવઠા કરતાં માંગ ઘટતા તે ઓછું મૂલ્યવાન બને છે (તેનો અર્થ એવો નથી કે લોકોને પૈસાની જરૂર નથી, પણ એવો થાય કે તેઓ હવે પોતાની સંપત્તિ કોઈ બીજા સ્વરૂપ, સંભવતઃ કોઈ બીજા ચલણમાં રાખવાનું પસંદ કરે છે). ચલણની વધેલ માંગ વધી ગયેલ વ્યવહારીક નાણાંકીય માંગ, અથવા તો વધી ગયેલ સટ્ટાકૃત નાણાંકીય માંગને કારણે હોય છે. વ્યવહારીક નાણાંકીય માંગ દેશના વ્યાપારી પ્રવૃત્તિના સ્તર, કુલ સ્થાનિક ઉત્પાદન (GDP) અને રોજગારના સ્તર સાથે ઊંડો સહ-સંબંધ ધરાવે છે. જેટલા વધુ લોકો બેરોજગાર હશે, તેટલો જ પ્રજા માલસામાન અને સેવાઓ પાછળ ઓછો ખર્ચ કરશે. વ્યવસાયિક પ્રવૃત્તિઓને કારણે નાણાંની માંગમાં થતા પરિવર્તનને સમાયોજિત કરવા માટે મધ્યસ્થ બેંકોને પ્રાપ્ય નાણાં પૂરવઠો સરભરમાં વધુ મુશ્કેલી પડતી નથી. સટ્ટાકૃત નાણાંકીય માંગનું સમાધાન કરવો મધ્યસ્થ બેંકો માટે ખૂબ મુશ્કેલ છે પણ તે વ્યાજ દરોના પરિવર્તન દ્વારા એ કામ કરવાનો પ્રયત્ન કરે છે. જો રોકાણકારને ઊંચો નફો (એટલે કે વધુ વ્યાજ દર) મળતો હોય તો તેઓ ચલણ ખરીદવાનું પસંદ કરે. દેશના વ્યાજ દર જેટલા વધુ ઊંચા હોય, તેટલી જ વધુ તે દેશના ચલણની માંગ હોય. એક દલીલ એવી પણ છે કે ચલણ બજારમાં થતી સટ્ટાખોરી દેશના વાસ્તવિક આર્થિક વિકાસને રૂંધી પણ શકે છે, કેમકે ચલણના મોટા સટ્ટાખોરો ચલણની ખોટ ઉભી કરી તે મધ્યસ્થ બેંકને ચલણ સ્થિર રાખવા માટે પોતાના ચલણ ભંડોળ વેચવા માટે મજબૂર કરી ઈરાદાપૂર્વક ચલણ પર અધોગામી દબાણ લાવે છે. (આવું થતા જ સટ્ટાખોરો બેન્ક પાસેથી ઓછા દરે ચલણ પરત ખરીદી તેમની પરિસ્થિતિ સરળ કરીને નફો લઈ જઈ શકે છે). ==વિનિમય દરોની હેરાફેરી== ઘણાં દેશોને આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારમાં લાભ મળી શકે, જો તેઓ પોતાના ચલણમાં હેરાફેરી કરીને તેને કૃત્રિમ રીતે નીચા મૂલ્યે રાખે તો. એવી દલીલ છે કે પીપલ્સ રિપબ્લિક ઓફ ચીને ઘણા લાંબા સમયથી આવું કરવામાં સફળતા મેળવી છે. જોકે, વાસ્તવિક-દુનિયાની પરિસ્થિતિઓમાં, 2005માં યુઆનની 22% મૂલ્યવૃદ્ધિ ચીનની યુએસ(US) ને થતી નિકાસમાં 38.7% વૃદ્ધિ કરી છે.<ref>[http://www.cato.org/pub_display.php?pub_id=11614 "એપ્રિસિએટ ધીસઃ ચાઈનિઝ કરન્સી રાઈઝ વિલ હેવ અ નેગલીજીબલ ઈફેક્ટ ઓન ધ ટ્રેડ ડેફિસિટ"] ડેનિયલ જે. ઈકેન્સન દ્વારા 24 માર્ચ, 2010 ના રોજ ''ધ કેટો ઈન્સ્ટિટ્યુટ'' માં લેખ</ref><ref>[http://www.cato-at-liberty.org/economists-ignore-the-facts-in-supporting-chinese-currency-legislation/ "ધ ઈકોનોમિસ્ટ્સ ઈગ્નોર ધ ફેક્ટ્સ ઈન સપોર્ટિંગ ચાઈનિઝ કરન્સી લેજીસ્લેશન"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101213074327/http://www.cato-at-liberty.org/economists-ignore-the-facts-in-supporting-chinese-currency-legislation/ |date=2010-12-13 }} ડેનિયલ ઈકેન્સન દ્વારા 1 ઓક્ટોબર, 2010ના રોજ ''ધ કેટો ઈન્સ્ટિટ્યુટ'' માં લેખ</ref> 2010માં જાપાન અને બ્રાઝિલ તેમજ અન્ય દેશોએ તેમની સસ્તા નિકાસને સહાય કરવા તેમજ પોતાના લથડી ગયેલા અર્થતંત્રને ટેકો આપવાની આશા સાથે તેમના ચલણનો મૂલ્યહ્રાસ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો. નીચો વિનિમય દર વિદેશી ઉપભોક્તાઓ માટે દેશના માલસામાનનો ભાવ ઘટાડે છે પણ આવી હેરાફેરી કરનાર દેશ માટે માલસામાન, ખાસ કરીને આયાત કરેલ માલસામનનો ભાવ વધારી નાખે છે.<ref>[http://www.nytimes.com/2010/10/04/world/04currency.html "મોર કન્ટ્રીસ એડપ્ટ ચાઈનાઝ ટેક્ટીક્સ ઓન કરન્સી"] ડેવીડ ઈ. સેન્ગર અને માઈકલ વાઈન્સ દ્વારા ૩ ઓક્ટોબર, 2010ના રોજ ''ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'' માં લેખ, 4 ઓક્ટોબર, 2010ના રોજ પહોંચ(accessed)</ref> ==સંદર્ભો== {{Reflist|2}} ==બાહ્ય લિંક્સ== {{DEFAULTSORT:Exchange Rate}} [[Category:ચલણી નાણું]] [[Category:વિદેશી વિનિમય બજાર]] [[Category:આંતરરાષ્ટ્રીય અર્થશાસ્ત્ર]] [[Category:આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર]] [[Category:સમષ્ટિ અર્થશાસ્ત્ર]] [[Category:અર્થશાસ્ત્ર પરિભાષા]] [[શ્રેણી:અર્થશાસ્ત્ર]] rlhzqgeb8hoiaam6zkcnvygrkz9b6id 0 110473 906526 827827 2026-10-24T15:09:13Z InternetArchiveBot 63183 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 906526 wikitext text/x-wiki {{માહિતીચોકઠું વ્યક્તિ |નામ = યતીન્દ્રનાથ દાસ અથવા જતીન્દ્રનાથ દાસ |ફોટો = Jatindra Nath Das c1929.jpg |ફોટોસાઇઝ = |ફોટોનોંધ = |જન્મ તારીખ = {{Birth date|1904|10|27|df=y}} |જન્મ સ્થળ = [[કોલકાતા]], બ્રિટિશ ભારત |મૃત્યુ તારીખ = {{Death date and age|1929|09|13|1904|10|27|df=y}} |મૃત્યુ સ્થળ = [[લાહોર]], બ્રિટિશ ભારત |મૃત્યુનું કારણ = ભૂખ હડતાલ |રહેઠાણ = |રાષ્ટ્રીયતા = |હુલામણું નામ =જતીન દાસ |જન્મ સમયનું નામ = যতীন দাস |નાગરીકતા = |અભ્યાસ = |શિક્ષણ સંસ્થા = |ક્ષેત્ર = |વ્યવસાય = સ્વાતંત્ર્ય સેનાની |સક્રિય વર્ષ = |વતન = |ખિતાબ = |પગાર = |વાર્ષિક આવક = |ઉંચાઇ = |વજન = |મુદત = |પક્ષ = |વિરોધીઓ = |ધર્મ = |જીવનસાથી = |ભાગીદાર = |સંતાન = |માતા-પિતા = |સગાંસંબંધી = |પુરસ્કારો = |હસ્તાક્ષર = |વેબસાઇટ = |નોંધ = }} '''યતિન્દ્ર નાથ દાસ''' ({{lang-bn|যতীন্দ্রনাথ দাস)}} (૨૭ ઑક્ટોબર ૧૯૦૪ - ૧૩ સપ્ટેમ્બર ૧૯૨૯) [[ભારતીય સ્વતંત્રતા ચળવળ]]ના કાર્યકર્તા અને ક્રાંતિકારી હતા. તેમને '''જતીન દાસ''' તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. લાહોરની જેલમાં ૬૩ દિવસની ભૂખ હડતાલ બાદ તેમનું મૃત્યુ થયું હતું. == પ્રારંભિક જીવન == યતીન્દ્રનાથ દાસનો જન્મ ઈ.સ. ૧૯૦૪ [[કોલકાતા]]માં થયો હતો. તેઓ નાની ઉંમરે બંગાળના અનુશીલન સમિતિ નામના ક્રાંતિકારી જૂથમાં જોડાયા હતા. ઈ.સ.૧૯૨૧ ના [[ગાંધીજી]] પ્રેરિત [[અસહકારની ચળવળ]]માં પણ તેમણે ભાગ લીધો હતો.{{સંદર્ભ}} તેઓ એક તેજસ્વી વિદ્યાર્થી હતા, તેમણે મેટ્રિક અને ઇન્ટરમિડિએટની પરીક્ષા પ્રથમ વિભાગમાં પાસ કરી હતી. તેઓ બંગાળના અનુશીલાન સમિતિ નામના એક ક્રાંતિકારી જૂથમાં જોડાયા અને ૧૯૨૧માં મહાત્મા ગાંધીના અસહકાર આંદોલનમાં, માત્ર ૧૭ વર્ષની વયની ઉંમરે ભાગ લીધો હતો. નવેમ્બર ૧૯૨૫માં જ્યારે તેઓ કોલકાતાની બાંગબાસી કૉલેજમાં બી.એ.નો અભ્યાસ કરતા હતા ત્યારે તેમની રાજકીય પ્રવૃત્તિઓમાંના સહભાગ બદ્દલ ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને તેને મૈમનસિંઘ સેન્ટ્રલ જેલમાં કેદ કરવામાં આવ્યા હતા. ત્યાં નજરકેદ થતાં, તેઓ રાજકીય કેદીઓ પર કરવામાં આવતા દુર્વ્યવહારનો વિરોધ કરવા ભૂખ હડતાલ પર ઉતર્યા હતા. વીસ દિવસ ઉપવાસ કર્યા બાદ જેલ અધિક્ષકે માફી માંગી અને તેમણે ઉપવાસ છોડી દીધા. ભારતના અન્ય ભાગોમાં ક્રાંતિકારીઓ દ્વારા તેમનો સંપર્ક કર્યો અને [[ભગત સિંહ]] અને સાથીઓ માટે બોમ્બ-બનાવવામાં ભાગ લેવા તેઓ સંમત થયા હતા. સચિન્દ્ર નાથ સન્યાલે તેમને બોમ્બ કેવી રીતે બનાવવા તે શીખવ્યું. <ref name="Chatterji">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=xV0lDAAAQBAJ&pg=PT36|title=Filming Reality: The Independent Documentary Movement in India|last=Chatterji|first=Shoma A.|publisher=SAGE Publications India|year=2015|isbn=978-9-35150-543-3|page=36}}</ref> ૧૪ જૂન ૧૯૨૯ ના દિવસે ક્રાંતિકારી પ્રવૃત્તિઓ માટે તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને લાહોર કાવતરાના કેસના વધારાના કેસ હેઠળ તેમને લાહોર જેલમાં કેદ કરવામાં આવ્યા હતા. == ભૂખ હડતાલ == લાહોર જેલમાં, દાસે યુરોપીય રાજકીય કેદીઓ અને ભારતીય રાજકીય કેદીઓની પ્રત્યે સમાન વર્તણૂકની માંગનુમ્ આંદોલન ચલાવતા અન્ય ક્રાંતિકારી લડવૈયાઓ સાથે ભૂખ હડતાલ શરૂ કરી હતી. જેલોમાં [[ભારત|ભારતીય]] રહેવાસીઓની સ્થિતિ ખેદપૂર્ણ હતી. જેલમાં ભારતીય કેદીઓએ જે ગણવેશ પહેરવા અપાતા હતા તે ઘણા દિવસોથી ધોવાતા નહોતા, અને ઉંદરો અને વાંદાઓ રસોડામાં ફરતા અને ખોરાકને ખાવા માટે અસુરક્ષિત બનાવતા હતા. ભારતીય કેદીઓને વાંચવા માટે અખબારો જેવી કોઈ સામગ્રી કે લખવા માટે કાગળ પૂરા પાડવામાં આવતા ન હતા. એ જ જેલમાં બ્રિટીશ કેદીઓની સ્થિતિ આશ્ચર્યજનક રીતે અલગ હતી. દાસની ભૂખ હડતાલ ૧૩ જુલાઈ ૧૯૨૯ ના દિવસે શરૂ થઈ હતી અને ૬૩ દિવસ સુધી ચાલી હતી. જેલ સત્તાધીશોએ તેમને અને અન્ય સ્વતંત્રતા કાર્યકરને દબાણપૂર્વક ખવડાવવાનાં પગલાં લીધાં હતાં. આખરે, જેલ સત્તાધીશોએ તેમની બિનશરતી મુક્તિની ભલામણ કરી, પરંતુ સરકારે તે સૂચન નામંજૂર કરી અને તેને જામીન પર મુક્ત કરવાનો પ્રસ્તાવ મુક્યો. યતીનનું ૧૩ સપ્ટેમ્બર ૧૯૨૯ ના રોજ અવસાન થયું.<ref>{{Cite web |url=http://www.indianpost.com/viewstamp.php/Color/Suede%20Gray/Currency/P/JATINDRA%20NATH%20DAS |title=''Indian Post'' article |access-date=2019-11-27 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303201135/http://www.indianpost.com/viewstamp.php/Color/Suede%20Gray/Currency/P/JATINDRA%20NATH%20DAS |url-status=dead }}</ref> [[દુર્ગાવતી દેવી|દુર્ગા ભાભી]]એ અંતિમ સંસ્કાર યાત્રાનું નેતૃત્વ કર્યું હતું, જે લાહોરથી ટ્રેન દ્વારા કલકત્તા ગઈ હતી. દાસને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા હજારો લોકો રેલ્વે સ્ટેશનો પર દોડી ગયા હતા. કલકત્તામાં બે માઇલ લાંબી શોભાયાત્રા શબપેટીને સ્મશાન સુધી લઈ ગઈ. દાસનો શબપટ [[સુભાષચંદ્ર બોઝ|સુભાષચંદ્ર બોઝે]], હાવડા રેલ્વે સ્ટેશન પર મેળવ્યો અને અંતિમ સંસ્કાર યાત્રાને સ્મશાનભૂમિ તરફ દોરી ગયા. જેલમાં જતીન દાસની ભૂખ હડતાલ કેદીઓની ગેરકાયદેસર અટકાયત સામેના વિરોધમાં એક નિર્ણાયક ક્ષણ હતી. [[ચિત્ર:Jatindra_Nath_Das_1979_stamp_of_India_bw.jpg|thumb|દાસ ૧૯૭૯ની ભારતીય ટપાલ ટિકિટ પર]] તેમના મૃત્યુ પછી, વાઇસરોયે લંડનને માહિતી આપી હતી કે "ભૂખ હડતાલ પર રહેલા કાવતરાના કેસના શ્રી દાસનું આજે બપોરે ૧ વાગ્યે નિધન થયું હતું. ગઈરાત્રે ભૂખ હડતાલ કરનારા પાંચ લોકોએ તેમની ભૂખ હડતાલ છોડી દીધી હતી. આથી હવે ત્યાં ફક્ત ભગતસિંહ અને દત્ત છે જે ભૂખ હડતાલ પર છે. " <ref name="ReferenceA">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=bG9lA6CrgQgC|title=The Martyr: Bhagat Singh Experiments in Revolution|last=Nayar, Kuldip|publisher=Har-Anand Publications|year=2000|isbn=978-81-241-0700-3}}</ref> તેમને દેશના લગભગ દરેક નેતા દ્વારા શ્રદ્ધાંજલિ આપવામાં આવી હતી. તેમની જેલ મૃત્યુના વિરોધમાં મોહમ્મદ આલમ અને ગોપીચંદ ભાર્ગવએ પંજાબ વિધાન પરિષદમાંથી રાજીનામું આપ્યું હતું. [[મોતીલાલ નહેરૂ]]એ લાહોર કેદીઓની અમાનવીયતા સામે સેન્સર તરીકે સેન્ટ્રલ એસેમ્બલી મુલતવી રાખવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો. ૪૭ ની સામે ૫૫ મતથી સેન્સરની દરખાસ્ત કરવામાં આવી હતી. [[જવાહરલાલ નેહરુ]]એ કહ્યું કે, ભારતીય શહીદોના લાંબી અને ભવ્ય યાદીમાં બીજું નામ જોડવામાં આવ્યું છે. ચાલો આપણે માથું નમાવીએ અને સંઘર્ષને આગળ ધપાવવા માટે શક્તિ માટે પ્રાર્થના કરીએ, પછી તે લડત ગમે તેટલી લાંબી ચાલે, કે પરિણામ જે પણ આવે". સુભાષચંદ્ર બોઝે દાસને 'ભારતનો યુવાન દધીચિ' ગણાવ્યો, જેમણે રાક્ષસની હત્યા કરવા માટે પોતાનો જીવ બલિદાન આપ્યો હતો. == લોકપ્રિય માધ્યમમાં == ઈ.સ. ૨૦૦૨ માં આવેલી ફિલ્મ ''ધ લિજેન્ડ ઑફ ભગત સિંઘમાં'' જતીન દાસનું પાત્ર અમિતાભ ભટ્ટાચારજીએ ભજવ્યું હતું. <ref>[[imdbname:1569093|Amitabh Bhattacharjee]]. IMDb</ref> ''અમર શહીદ જતીન દાસ'' નામની ૩૫ મિનિટની ડોક્યુમેન્ટરી ફિલ્મ ૨૦૦૯ માં રજૂ કરવામાં આવી હતી. <ref name="Chatterji"/> == આ પણ જુઓ == * [[ભગત સિંહ]] * [[ચંદ્રશેખર આઝાદ]] == સંદર્ભ == {{Reflist}} == વધુ વાંચન == * {{Cite journal|last=Nair|first=Neeti|date=May 2009|title=Bhagat Singh as 'Satyagrahi': The Limits to Non-violence in Late Colonial India|journal=Modern Asian Studies|publisher=Cambridge University Press|volume=43|issue=3|pages=649–681|doi=10.1017/s0026749x08003491|jstor=20488099}} == બાહ્ય કડીઓ == * [http://www.indianpost.com/viewstamp.php/Color/Suede%20Gray/Currency/P/JATINDRA%20NATH%20DAS ''ભારતીય પોસ્ટ'' લેખ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303201135/http://www.indianpost.com/viewstamp.php/Color/Suede%20Gray/Currency/P/JATINDRA%20NATH%20DAS |date=2016-03-03 }} * બલબીર પુંજનો [https://web.archive.org/web/20070325183106/http://www.dailypioneer.com/columnist1.asp?main_variable=Columnist&file_name=PUNJ45.txt&writer=PUNJ&validit=yes પાયોનિયર લેખ] [[શ્રેણી:ભારતીય ક્રાંતિકારી]] [[શ્રેણી:૧૯૦૪માં જન્મ]] [[શ્રેણી:૧૯૨૯માં મૃત્યુ]] [[શ્રેણી:અનુશીલન સમિતિ]] f885zyqb5hcmd6qwx5fzthhqdlg2r3m 0 118093 906523 888087 2026-10-24T14:51:30Z InternetArchiveBot 63183 Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead. #IABot (v2.0.9.6) 906523 wikitext text/x-wiki એક '''મોડેમ''' - "'''મોડ્યુલેટર-ડિમોડ્યુલેટર'''" નું પોર્ટમેંટો - એક હાર્ડવેર ડિવાઇસ છે જે ડેટાને ટ્રાન્સમિશન માધ્યમ માટે યોગ્ય ફોર્મેટમાં રૂપાંતરિત કરે છે જેથી તે એક કમ્પ્યુટરથી બીજા કમ્પ્યુટરમાં (ઇતિહાસિક રીતે ટેલિફોન વાયર સાથે) ટ્રાન્સમિટ થઈ શકે. એક મોડેમ ટ્રાન્સમિશન માટે ડિજિટલ માહિતીને એન્કોડ કરવા એક અથવા વધુ વાહક તરંગ સંકેતોને મોડ્યુલેટ કરે છે અને પ્રસારિત માહિતીને ડીકોડ કરવા માટે સંકેતોને ડિમોડ્યુલેટ કરે છે. અસલ ડિજિટલ ડેટાને ફરીથી ઉત્પન્ન કરવા માટે સહેલાઇથી પ્રસારિત કરી શકાય તેવા અને વિશ્વસનીય રીતે ડીકોડ કરી શકાય તેવા સિગ્નલનું નિર્માણ કરવાનું લક્ષ્ય છે. '''મોડેમ્સ'''નો ઉપયોગ લાઇટ-ઇમિટિંગ ડાયોડ્સથી રેડિયોમાં એનાલોગ સંકેતોને સંક્રમિત કરવાના લગભગ કોઈપણ માધ્યમ સાથે થઈ શકે છે. સામાન્ય પ્રકારનો મોડેમ તે છે જે કમ્પ્યુટરના ડિજિટલ ડેટાને ટેલિફોન લાઇનો પર ટ્રાન્સમિશન માટે મોડ્યુલેટેડ ઇલેક્ટ્રિકલ સિગ્નલમાં ફેરવે છે અને ડિજિટલ ડેટાને પુન: પ્રાપ્તિ કરવા માટે રીસીવર બાજુના બીજા મોડેમ દ્વારા ડિમોડ્યુલેટેડ થાય છે. '''મોડેમ્સ''' સામાન્ય રીતે ડેટા આપેલ સમયની મહત્તમ રકમ દ્વારા વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે, જે સામાન્ય રીતે સેકન્ડમાં પ્રદર્શિત થાય છે (પ્રતી બીટ / સે, કેટલીક વખત સંક્ષિપ્ત "'''બીપીએસ'''") અથવા ભાગ્યે જ બાઇટ્સમાં સેકન્ડ (પ્રતી બી / સે) . '''મોડેમ્સ''' ને તેમના પ્રતી દર દ્વારા પણ વર્ગીકૃત કરી શકાય છે, બાઉડમાં માપવામાં આવે છે. બાડ એકમ પ્રતિ સેકંડ પ્રતીકો સૂચવે છે, અથવા મોડેમ પ્રતિ સેકંડની સંખ્યા નવી સિગ્નલ મોકલે છે. ઉદાહરણ તરીકે, ITU V.21 માનક બે શક્ય ફ્રીક્વન્સીઝ સાથે ઓડિયો ફ્રીક્વન્સી-શિફ્ટ કીનો ઉપયોગ કરે છે, જે બે અલગ પ્રતીકો (અથવા પ્રતીક દીઠ એક બીટ) ને અનુરૂપ હોય છે, જેમાં 300 બાઉડનો ઉપયોગ કરીને 300 બીટ્સ પ્રતિ સેકંડ લઈ જવામાં આવે છે. તેનાથી વિપરિત, મૂળ આઇટીયુ વી .૨૨ ધોરણ, જે ચાર અલગ પ્રતીકો (પ્રતી દીઠ બે બિટ્સ) પ્રસારિત કરી શકે છે અને પ્રાપ્ત કરી શકે છે, ફેસ-શિફ્ટ કીની મદદથી સેકન્ડ માં 600 પ્રતીકો મોકલીને 1,200 બિટ્સ પ્રસારિત કરી શકે છે. == ડાયલ-અપ મોડેમ == === ઇતિહાસ === 1920 ના દાયકામાં ન્યૂઝ વાયર સેવાઓએ મલ્ટીપ્લેક્સ ડિવાઇસેસનો ઉપયોગ કર્યો હતો જેણે મોડેમની વ્યાખ્યાને સંતોષી હતી. જો કે, '''મોડેમ''' ફંક્શન મલ્ટિપ્લેક્સિંગ ફંક્શન માટે આકસ્મિક હતું, તેથી તેઓ સામાન્ય રીતે મોડેમના ઇતિહાસમાં શામેલ નથી. મોડેમ્સ વધુ મોંઘા લીઝ્ડ લાઇનોની જગ્યાએ સામાન્ય ફોન લાઇનો પર '''ટેલિપ્રિન્ટર્સને કનેક્ટ કરવાની જરૂરિયાતને''' કારણે વિકસિત થઈ હતી જે અગાઉ વર્તમાન લૂપ આધારિત ટેલિપ્રિન્ટર્સ અને સ્વચાલિત ટેલિગ્રાફ્સ માટે વપરાય હતી.[<ref>https://www.thoughtco.com/history-of-the-modem-4077013</ref>] 1941 માં, સાથીઓએ સિગ્લી નામની વ વોઇસ એન્ક્રિપ્શન સિસ્ટમ વિકસાવી જેણે ભાષણને ડિજિટાઇઝ કરવા માટે એક વોડરનો ઉપયોગ કર્યો, પછી ભાષણને વન-ટાઇમ પેડથી એન્ક્રિપ્ટ કર્યું અને ફ્રીક્વન્સી શિફ્ટ કીની મદદથી ટોન તરીકે ડિજિટલ ડેટાને એન્કોડ કર્યો. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં '''મોડેમ્સ'''નું મોટા પ્રમાણમાં ઉત્પાદન સેજ એર-ડિફેન્સ સિસ્ટમના ભાગ રૂપે 1958 માં શરૂ થયું હતું (વર્ષ પહેલા '''મોડેમ''' શબ્દનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો ), વિવિધ એરબેઝ, રડાર સાઇટ્સ અને કમાન્ડ-એન્ડ-કન્ટ્રોલ સેન્ટરોમાં ટર્મિનલ્સને જોડતા. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને કેનેડાની આસપાસ ફેલાયેલા SAGE ડિરેક્ટર કેન્દ્રો પર. એટી એન્ડ ટીના બેલ લેબ્સ દ્વારા તેમના નવા પ્રકાશિત બેલ 101 ડેટાસેટ ધોરણને અનુરૂપ હોવાનું તરીકે એસજેજે મોડેમ્સનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે. જ્યારે તેઓ સમર્પિત ટેલિફોન લાઇનો પર દોડતા હતા, ત્યારે દરેક છેડેના ઉપકરણો વ્યવસાયિક ધ્વનિ દ્વારા જોડાયેલા બેલ 101, 110 બાઉડ મોડેમથી અલગ ન હતા.[<ref>http://etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=modem&searchmode=none</ref>] મેટલ ઓક્સિડે સેમીકન્ડક્ટર ફિલ્ડ-ઇફેક્ટ ટ્રાંઝિસ્ટર (મોસફેટ) ટેકનોલોજી, ઇન્ટિગ્રેટેડ સર્કિટ ચિપ્સ અને શિફ્ટ રજિસ્ટર એમઓએસ મેમરીના આગમનથી સોલિડ-સ્ટેટ માઇક્રોઇલેક્ટ્રોનિક સેમિકન્ડક્ટર ટેક્નોલજી અને ડિજિટલ સર્કિટ્રીના ડિજિટલ મલ્ટિ-ચેનલ મોડેમ્સના અમલીકરણ માટે અરજી થઈ હતી. 1960 ની સાલ. આ સક્ષમ ફાયદા જેવા કે ખૂબ નાના કદ, ઓછા વજન, સ્થિરતા, ઉચ્ચ વિશ્વસનીયતા, ઓછી કિંમત અને ગોઠવણથી મુક્ત થવું.[<ref>https://books.google.co.in/books?id=YtpFAQAAIAAJ&redir_esc=y</ref>] 201 એ અને 201 બી ડેટા-ફોન્સ બે-બીટ-પ્રતિ-બાઉડ ફેઝ-શિફ્ટ કી (PSK) નો ઉપયોગ કરીને સિંક્રનસ મોડેમ્સ હતા. 201A એ સામાન્ય ફોન લાઇનો પર અર્ધ-ડુપ્લેક્સ(હાલ્ફ ડુપ્લેક્સ) 2,000 બીટ / સે પર સંચાલિત કર્યું હતું, જ્યારે 201 બીએ ચાર વાયર લીઝ્ડ લાઇનો પર સંપૂર્ણ ડ્યુપ્લેક્સ (ફુલ ડુપ્લેક્સ) 2,400 બીટ / સે સેવા પૂરી પાડી હતી, દરેક વાયરને બે વાયરના પોતાના સેટ પર ચેનલો મોકલો અને પ્રાપ્ત કરો. બેલ 103 એ ડેટાસેટ ધોરણ પણ એટી એન્ડ ટી(AT&T) દ્વારા 1962 માં રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો. તે સામાન્ય ફોન લાઇનો પર 300 બીટ / સે પર પૂર્ણ-ડુપ્લેક્સ (ફુલ ડુપ્લેક્સ) સેવા પ્રદાન કરે છે. ફ્રીક્વન્સી-શિફ્ટ કીનો ઉપયોગ 1,070 અથવા 1,270 હર્ટ્ઝ પર કોલ ઉત્પત્તિ કરનાર અને એન્સરિંગ મોડેમને 2,025 અથવા 2,225 હર્ટ્ઝ પર પ્રસારિત કરતા હતા. સહેલાઇથી ઉપલબ્ધ 103 એ 2 એ ટેલિટાઇપ મોડેલ 33 એએસઆર અને કેએસઆર જેવા રિમોટ લો સ્પીડ ટર્મિનલ્સના ઉપયોગને મહત્વનો વેગ આપ્યો, અને ફક્ત 113 ડી અને ફક્ત જવાબ ફક્ત 113 બી રજૂ કરીને એટી એન્ડ ટી મોડેમના ખર્ચમાં ઘટાડો કર્યો. [<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/International_Conference_on_Communications</ref>] == બ્રોડબેન્ડ == એડીએસએલ (અસિમ્મેટરીક ડિજિટલ સબસ્ક્રાઇબર લાઇન) મોડેમ્સ, '''એકદમ તાજેતરનો વિકાસ''', ટેલિફોનની વોઇસ બેન્ડ ઓડિયો ફ્રીક્વન્સીઝ સુધી મર્યાદિત નથી. સ્ટાન્ડર્ડ ટ્વિસ્ટેડ-જોડી ટેલિફોન કેબલ, ટૂંકા અંતર માટે, ટેલિફોન વિનિમય સિસ્ટમ દ્વારા સપોર્ટેડ કરતા ઘણી વધારે આવર્તન સાથે સંકેતો લઈ શકે છે. એડીએસએલ બ્રોડબેન્ડ આ ક્ષમતાનો લાભ લે છે. જો કે, ટેલિફોન કેબલની લંબાઈ વધતાં ADSL ની કામગીરી ધીરે ધીરે ઘટતી જાય છે. આ એડીએસએલ બ્રોડબેન્ડ સેવાને ટેલિફોન એક્સચેંજના પ્રમાણમાં ટૂંકા અંતરની અંતર્ગત સબ્સ્ક્રાઇબર્સ માટે મર્યાદિત કરે છે, અને મોડેમનો ઉપયોગ ફક્ત તે ટેલિફોન એક્સચેંજના જોડાણમાં થાય છે જ્યાં સબ્સ્ક્રાઇબર કનેક્શન ડિજિટલ બીટ પ્રવાહમાં રૂપાંતરિત થાય છે, જે સામાન્ય રીતે એક જ આઈએસપી પર મોકલવામાં આવે છે. આ વોઇસ બેન્ડ મોડેમથી અલગ છે જેનો ઉપયોગ મોડેમ સાથે જોડાયેલા કોઈપણ રિમોટ ટેલિફોન નંબર પર કોલ કરવા માટે થઈ શકે છે. [<ref>https://whatismyipaddress.com/broadband</ref>] {{Dead link|date=ઑક્ટોબર 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} કેબલ મોડેમ મૂળભૂત રીતે ટેલિવિઝન સિગ્નલોને વહન કરવા માટે બનાવાયેલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો ઉપયોગ કરે છે અને તેથી વધુ આવર્તનને વહન કરવા માટે શરૂઆતમાં રચાયેલ છે. કોઈ પણ દખલ વિના બ્રોડબેન્ડ ઇન્ટરનેટ સેવા સમાન સમયે એક જ કેબલ રેડિયો અને ટેલિવિઝન સિગ્નલ લઈ શકે છે. સેટેલાઇટ મોડેમ્સ અને પાવર લાઇન મોડેમ્સ સહિત નવા પ્રકારનાં બ્રોડબેન્ડ મોડેમ્સ પણ ઉપલબ્ધ છે. જ્યારે બ્રોડબેન્ડ ઉપલબ્ધ થાય છે ત્યારે મોટાભાગના ગ્રાહકોને નેટવર્કિંગ અને રાઉટર્સ વિશે જાણ નહોતું. જો કે, ઘણા લોકો જાણતા હતા કે એક મોડેમ એક કમ્પ્યુટરને ઇન્ટરનેટથી ટેલિફોન લાઇનથી કનેક્ટ કરે છે. મોડેમ્સથી ગ્રાહકોની પરિચિતતાનો લાભ લેવા, કંપનીઓએ આ ઉપકરણોને એડેપ્ટર, ઇન્ટરફેસ, ટ્રાંસીવર અથવા બ્રિજ જેવા ઓછા પરિચિત શબ્દો વાપરવાને બદલે, બ્રોડબેન્ડ મોડેમ્સ કહેવાયા. હકીકતમાં, બ્રોડબેન્ડ મોડેમ્સ મોડેમની વ્યાખ્યામાં બંધબેસે છે કારણ કે તેઓ ડિજિટલ ડેટા વહન કરવા માટે જટિલ તરંગ-રૂપનો ઉપયોગ કરે છે. તેઓ ડાયલ-અપ મોડેમ્સ કરતાં વ્યાપક બેન્ડવિડ્થનો ઉપયોગ કરે છે.[<ref>https://www.broadbandgenie.co.uk/broadband/help/beginners-guide-to-broadband</ref>] {{Dead link|date=ઑક્ટોબર 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == રેડિયો == ડાયરેક્ટ બ્રોડકાસ્ટ સેટેલાઇટ, વાઇફાઇ અને મોબાઇલ ફોન્સ, સંદેશાવ્યવહાર કરવા માટે બધા મોડેમનો ઉપયોગ કરે છે, જેમ કે આજે મોટાભાગની અન્ય વાયરલેસ સેવાઓ કરે છે. આધુનિક ટેલિકમ્યુનિકેશંસ અને ડેટા નેટવર્ક પણ રેડિયો મોડેમનો વ્યાપક ઉપયોગ કરે છે જ્યાં લાંબા અંતરની ડેટા લિંક્સ આવશ્યક છે. આવી સિસ્ટમો એ પીએસટીએનનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે, અને બાહ્ય વિસ્તારોમાં ફાઇબર આર્થિક નથી ત્યાંની હાઇ સ્પીડ કમ્પ્યુટર નેટવર્ક લિંક્સ માટે પણ સામાન્ય ઉપયોગમાં છે.[<ref>https://www.definitions.net/definition/radio+modem</ref>] કેબલ સ્થાપિત થયેલ હોય ત્યાં પણ, કેબલ દ્વારા રેડિયો ફ્રીક્વન્સીઝ અને મોડ્યુલેશન તકનીકોનો ઉપયોગ કરીને વધુ સારું પ્રદર્શન અથવા સિસ્ટમના અન્ય ભાગોને સરળ બનાવવાનું હંમેશા શક્ય છે. '''કોક્સિયલ કેબલમાં''' ખૂબ મોટી બેન્ડવિડ્થ હોય છે, પરંતુ જો બેઝબેન્ડ ડિજિટલ સિગ્નલનો ઉપયોગ કરવામાં આવે તો સિગ્નલ એટેન્યુએશન ઉચ્ચ ડેટા દરો પર એક મોટી સમસ્યા બની જાય છે. મોડેમનો ઉપયોગ કરીને, ડિજિટલ ડેટાની ઘણી મોટી માત્રા એક જ વાયર દ્વારા પ્રસારિત થઈ શકે છે. ડિજિટલ કેબલ ટેલિવિઝન અને કેબલ ઇન્ટરનેટ સેવાઓ આધુનિક ઘરોની વધતી બેન્ડવિડ્થ જરૂરિયાતો પૂરી પાડવા માટે રેડિયો ફ્રીક્વન્સી મોડેમનો ઉપયોગ કરે છે. મોડેમનો ઉપયોગ પણ આવર્તન-વિભાગની બહુવિધ વપરાશનો ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી આપે છે, એક જ વાયરનો ઉપયોગ કરીને ઘણા વપરાશકર્તાઓ સાથે ફુલ-ડુપ્લેક્સ ડિજિટલ વાર્તાલાપ બનાવે છે.[<ref>https://www.globalspec.com/learnmore/communications_networking/networking_equipment/radio_modems</ref>] વાયરલેસ મોડેમ વિવિધ પ્રકારના, બેન્ડવિડ્થ અને ગતિમાં આવે છે. વાયરલેસ મોડેમ્સને ઘણીવાર પારદર્શક અથવા સ્માર્ટ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. ઘણી વારાફરતી વાયરલેસ કમ્યુનિકેશન લિંક્સને વિવિધ ફ્રીક્વન્સીઝ પર એક સાથે કામ કરવા દેવા માટે, વાહક આવર્તન પર મોડ્યુલેટેડ એવી માહિતી તેઓ ટ્રાન્સમિટ કરે છે. પારદર્શક મોડેમ્સ તેમના ફોન લાઇન મોડેમ પિતરાઇ ભાઈઓની જેમ કાર્ય કરે છે. લાક્ષણિક રીતે, તેઓ અર્ધ ડુપ્લેક્સ હતા, એટલે કે તેઓ તે જ સમયે ડેટા મોકલી અને પ્રાપ્ત કરી શક્યા નહીં. લાક્ષણિક રીતે, પારદર્શક મોડેમ્સને રાઉન્ડ રોબિન રીતે પોલ્ડ કરવામાં આવે છે જેથી છૂટાછવાયા સ્થળોથી નાની માત્રામાં ડેટા એકત્રિત કરવામાં આવે છે કે જેમાં વાયર્ડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરની સહેલી નથી. ડેટા સંગ્રહ માટે સૌથી વધુ સામાન્ય રીતે યુટિલિટી કંપનીઓ દ્વારા પારદર્શક મોડેમનો ઉપયોગ થાય છે. સ્માર્ટ મોડેમ્સ અંદર મીડિયા કોન્ટ્રોલર્સ નિયંત્રકો સાથે આવે છે, જે રેન્ડમ ડેટાને ટકરાતા અટકાવે છે અને ડેટાને ફરીથી મોકલે છે જે યોગ્ય રીતે પ્રાપ્ત થયો નથી. સ્માર્ટ મોડેમ્સમાં સામાન્ય રીતે પારદર્શક મોડેમ કરતાં વધુ બેન્ડવિડ્થની આવશ્યકતા હોય છે, અને સામાન્ય રીતે હાયર ડેટા રેટ પ્રાપ્ત થાય છે. IEEE 802.11 માનક એક ટૂંકી રેન્જ મોડ્યુલેશન યોજનાને વ્યાખ્યાયિત કરે છે જેનો ઉપયોગ સમગ્ર વિશ્વમાં મોટા પાયે થાય છે.[<ref>{{Cite web |url=http://www.teledesignsystems.com/radio_modems.html |title=આર્કાઇવ ક .પિ |access-date=2020-06-20 |archive-date=2020-02-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200216110331/http://www.teledesignsystems.com/radio_modems.html |url-status=dead }}</ref>] == ઓપ્ટિકલ મોડેમ == ફાઇબર ઓપ્ટિક નેટવર્કથી કનેક્ટ થવા માટે ઉપયોગમાં લેવામાં આવતા મોડેમ્સને ઓપ્ટિકલ નેટવર્ક એકમો (ઓએનયુ) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. મોડ્યુલેટર અને ડિમોડ્યુલેટર મોટાભાગના મોડેમની જેમ એક જ એસેમ્બલીને બદલે અલગ ઘટકો છે.<ref>http://www.linfo.org/optical_modem.html#:~:text=An%20optical%20modem%20is%20a,for%20use%20by%20a%20computer.</ref>] == હોમ નેટવર્કિંગ == મોડેમ નામ આ કિસ્સામાં ભાગ્યે જ વપરાય છે, તેમ છતાં, મોડેમ્સનો ઉપયોગ હાઇ સ્પીડ હોમ નેટવર્કિંગ એપ્લિકેશન્સ માટે પણ થાય છે, ખાસ કરીને હાલના ઘરના વાયરિંગનો ઉપયોગ કરીને. એક ઉદાહરણ જી.હો.એન. ધોરણ છે, જે આઇટીયુ-ટી દ્વારા વિકસિત છે, જે હાઉસિંગ વાયરિંગ (પાવર લાઈન, ફોન લાઇન અને કોક્સિયલ કેબલ) નો ઉપયોગ કરીને હાઇ-સ્પીડ (1 જીબિટ / સે સુધી) લોકલ એરિયા નેટવર્ક પ્રદાન કરે છે. જી.એચ.એન. ઉપકરણો વાયર ઉપર ટ્રાન્સમિશન માટે ડિજિટલ સિગ્નલને મોડ્યુલેટ કરવા માટે ઓર્થોગોનલ ફ્રીક્વન્સી-ડિવિઝન મલ્ટીપ્લેક્સિંગ (OFDM) નો ઉપયોગ કરે છે.[<ref>https://www.xfinity.com/support/articles/what-is-home-networking</ref>] "નલ મોડેમ" શબ્દસમૂહનો ઉપયોગ બે વ્યક્તિગત કમ્પ્યુટરના સીરીયલ બંદરો વચ્ચે ખાસ વાયરવાળી કેબલને જોડવા માટેના વર્ણન માટે કરવામાં આવ્યો હતો. મૂળભૂત રીતે, એક કમ્પ્યુટરનું ટ્રાન્સમિટ આઉટપુટ બીજાના પ્રાપ્ત ઇનપુટ પર વાયર થયેલ હતું; આ બંને કમ્પ્યુટર્સ માટે સાચું હતું. મોડેલ્સ (જેમ કે પ્રોકોમ અથવા મીનીકોમ) સાથે વપરાયેલ સમાન સ સોફ્ટવેરનો ઉપયોગ નલ મોડેમ કનેક્શન સાથે થઈ શકે છે. == વોઇસ મોડેમ == વોઇસ મોડેમ્સ એ નિયમિત મોડેમ છે જે ટેલિફોન લાઇન પર ઓડિયો રેકોર્ડ કરવા અથવા ચલાવવામાં સક્ષમ છે. તેનો ઉપયોગ ટેલિફોની એપ્લિકેશન માટે થાય છે. વોઇસ મોડેમ્સ પર વધુ વિગતો માટે વોઇસ મોડેમ આદેશ સેટ જુઓ. આ પ્રકારનાં મોડેમનો ઉપયોગ ખાનગી શાખા વિનિમય (પીબીએક્સ) સિસ્ટમો (વી .92 ની તુલના) માટે FXO કાર્ડ તરીકે થઈ શકે છે.[<ref>http://modemsite.com/56k/voice.asp {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200622082120/http://modemsite.com/56k/voice.asp |date=2020-06-22 }}<ref>] no0otckxie37sf806vav8vm796pmnrf 0 127493 906539 871419 2026-10-25T11:44:03Z Gazal world 28391 /* પુરસ્કાર */ +award 906539 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer | name = મનીષા જોષી | image = Gujarati poet Manisha Joshi.jpg | image_size = | caption = [[કોલોસીયમ]], રોમ, ખાતે જૂન ૨૦૧૫માં | native_name = મનીષા લક્ષ્મીકાંત જોષી | native_name_lang = gu | birth_name = | birth_date = {{Birth date and age|df=y|1971|4|6}} | birth_place = ગોધરા, [[માંડવી (કચ્છ)]], [[ગુજરાત]] | occupation = કવયિત્રી, પત્રકાર | language = [[ગુજરાતી ભાષા|ગુજરાતી]], [[કચ્છી ભાષા|કચ્છી]] | nationality = ભારતીય, અમેરિકન | alma_mater = {{plainlist| * [[મહારાજા સયાજીરાવ વિશ્વવિદ્યાલય]] * સેન્ટ ઝેવિયર્સ કોલેજ, મુંબઈ }} | signature = Manisha Joshi autograph.jpg | years_active = | website = {{URL|manishajoshi.in}} }} '''મનીષા જોષી''' (જ. [[એપ્રિલ ૬|૬ એપ્રિલ]] ૧૯૭૧) ગુજરાતી ભાષાના કવયિત્રી અને પત્રકાર છે. ''કંદરા'' (૧૯૯૬), ''કંસારા બજાર'' (૨૦૦૧), ''કંદમૂળ'' (૨૦૧૩), અને થાક (૨૦૨૦) એ તેમના પ્રકાશિત કવિતાસંગ્રહ છે. તેઓ હાલમાં [[કેલિફોર્નિયા]]માં રહે છે. == જીવનપરિચય == મનીષા જોષીનો જન્મ ૬ એપ્રિલ ૧૯૭૧ના રોજ [[કચ્છ જિલ્લો|કચ્છ જિલ્લા]]ના [[માંડવી (કચ્છ)|માંડવી]] નજીક નાનકડા ગામ ગોધરામાં તારા જોશી અને લક્ષ્મીકાંત જોશીને ત્યાં થયો હતો. ૧૯૮૯માં અંજાર ખાતે એચએસસી પૂરું કર્યા બાદ તેઓ ઉચ્ચ અભ્યાસ માટે વડોદરા ગયા હતા. તેમણે વડોદરાની [[મહારાજા સયાજીરાવ વિશ્વવિદ્યાલય|મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટી]]માંથી અનુક્રમે ૧૯૯૨ અને ૧૯૯૫માં અંગ્રેજી સાહિત્યમાં બી.એ. અને એમ.એ.ની પદવી મેળવી હતી. ૧૯૯૩માં સેન્ટ ઝેવિયર્સ કોલેજ, મુંબઈથી ''માસ કોમ્યુનિકેશન''માં ડિપ્લોમા પણ મેળવ્યો હતો. યુનિવર્સિટીમાં અભ્યાસ દરમિયાન તેમણે [[સિતાંશુ યશશ્ચન્દ્ર]], ગણેશ દેવી અને બાબુ સુથાર સહિત તેમના કોલેજના પ્રોફેસરો દ્વારા લખાયેલા પુસ્તકોનો અભ્યાસ કર્યો હતો અને [[ગુલામમોહમ્મદ શેખ|ગુલામ મોહમ્મદ શેખ]], પ્રબોધ પરીખ, [[લાભશંકર ઠાકર]], નીતિન મહેતા, જયદેવ શુક્લા અને [[ભોળાભાઈ પટેલ]] જેવા અન્ય ગુજરાતી લેખકો સાથે પરિચય થયો હતો.<ref name=IndianLiterature2016>{{cite journal |last=Jadeja |first=Gopika |title=The Sadness of a Stoic: A Conversation with Manisha Joshi |date=November–December 2016 |journal=Indian Literature |volume=60 |issue=6 |publisher=Sahitya Akademi |location=New Delhi |pages=126–133, 204 |issn=0019-5804 |jstor=44754717}} {{closed access}}</ref> તેમણે મુંબઈ અને લંડનમાં પ્રિન્ટ અને ટેલિવિઝન પત્રકાર તરીકે કામ કર્યું હતું. લગ્ન બાદ તેઓ [[યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઓફ અમેરિકા|યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ]]માં સ્થાયી થયા હતા. હાલમાં તે [[કેલિફોર્નિયા]]ના બર્કલેમાં રહે છે.<ref name=IndianLiterature2016/><ref name="Tripathi 2018">{{cite web | last=Tripathi | first=Salil | title=A new generation of poets from Gujarat is keeping a rich poetic legacy alive | website=LiveMint | date=2018-02-16 | url=http://www.livemint.com/Leisure/WxQCScWHU7AACzKudTj58I/A-new-generation-of-poets-from-Gujarat-is-keeping-a-rich-poe.html | access-date=2018-02-16 | archive-date=17 February 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20180217024025/http://www.livemint.com/Leisure/WxQCScWHU7AACzKudTj58I/A-new-generation-of-poets-from-Gujarat-is-keeping-a-rich-poe.html | url-status=live }}</ref> == સર્જન == મનીષા જોષીએ એચએસસીની પરીક્ષાઓ બાદ ૧૮ વર્ષની ઉંમરે કવિતા લખવાનું શરૂ કર્યું હતું. તેમની કવિતાઓ ધ વુલ્ફ, ઇન્ડિયન લિટરેચર, ન્યૂ ક્વેસ્ટ, [[શબ્દસૃષ્ટિ]], પરબ, [[નવનીત સમર્પણ]], કવિતા, તથાપી, સહચર્ય વાર્ષિકી, એતદ, સમીપે, વહી અને સંધિ સહિત અનેક [[અંગ્રેજી ભાષા|અંગ્રેજી]] અને [[ગુજરાતી ભાષા]]ના સામયિકોમાં પ્રકાશિત થઈ હતી.<ref name=IndianLiterature2016/><ref name=Kudchedkar>{{cite book |first=Shirin |last=Kudchedkar |title=Just Between Us: Women Speak About Their Writings |url=https://books.google.com/books?id=rdtjAAAAMAAJ |publisher=Women Unlimited and Women’s World |location=Delhi |date=2004 |pages=231–246 |isbn=81-88965-15-4}}</ref> તેમનો પ્રથમ કાવ્યસંગ્રહ ''કંદરા'' ૧૯૯૬માં [[ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ]] દ્વારા [[ચન્દ્રકાન્ત ટોપીવાળા]]ની પ્રસ્તાવના સાથે પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો. સિતાંશુ યશશ્ચન્દ્ર, પ્રબોધ પરીખ અને [[ચિનુ મોદી]] સહિત અનેક ગુજરાતી લેખકોએ તેની વિવેચનાત્મક પ્રશંસા કરી હતી. તેમની કવિતાઓનો બીજો સંગ્રહ ''કંસારા બજાર'' ૨૦૦૧માં પ્રકાશિત થયો હતો. ત્યારબાદ ત્રીજો સંગ્રહ ''કંદમૂળ'' ૨૦૧૩માં પ્રકાશિત થયો હતો. તેમની કેટલીક કવિતાઓનું અંગ્રેજી અને હિન્દીમાં ભાષાંતર કરવામાં આવ્યું છે.<ref name=Kudchedkar/> તેમની કવિતા સૂચક અને અતિવાસ્તવિક ચિત્રશાસ્ત્ર દ્વારા લક્ષણિત છે.<ref>{{cite magazine |last=Jadeja|first=Gopika|title=Noises from the Sabarmati: Poetry from Gujarat|magazine=The Wolf (magazine)|date=2013|location=London|issn=1755-3458|issue=29|pages=47}}</ref> ૨૦૨૦માં તેમનો ચોથો કાવ્યસંગ્રહ ''થાક'' પ્રકાશિત થયો હતો.<ref name="Ramavat 2020">{{cite news|last=રામાવત|first=શિશિર|title=ટેક ઓફ: ગાંડો સૂરજ અગ્નિ ઓક્યા કરે…|newspaper=[[દિવ્ય ભાસ્કર]]|date=11 November 2020|url=https://www.divyabhaskar.co.in/magazine/kalash/news/the-mad-sun-burns-127901866.html|language=gu|access-date=11 November 2020|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111104819/https://www.divyabhaskar.co.in/magazine/kalash/news/the-mad-sun-burns-127901866.html|url-status=live}}</ref> == પુરસ્કાર == તેમના કવિતા સંગ્રહ ''કંદમૂળ''ને [[ગુજરાત સાહિત્ય અકાદમી]]નું ૨૦૧૩ નું પ્રથમ ઇનામ મળ્યું હતું. આધુનિક ગુજરાતી કવિતામાં તેમના યોગદાન માટે તેમને ૧૯૯૮માં સંસ્કૃતિ પ્રતિષ્ઠાન દ્વારા ''સંસ્કૃતિ પુરસ્કાર'' માટે નામાંકિત કરવામાં આવ્યા હતા.<ref name=IndianLiterature2016/> ગુજરાતી લિટરરી એકેડેમી ઑફ નોર્થ અમેરિકા દ્વારા ૨૦૧૮માં તેમને શ્રી રમેશ પારેખ એવોર્ડથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યાં હતાં.<ref name="ગુજરાત સમાચાર 2018">{{cite news |title=કૃષ્ણાદિત્ય ઠાકર અને મનીષા જોષીને એવોર્ડ અર્પણ: અમર ભટ્ટ છવાઇ ગયા|newspaper=ગુજરાત સમાચાર|date=23 September 2018|url=https://www.gujaratsamachar.com/news/nri-news/award-to-krishnaditya-thakar-and-manisha-joshi-88653155583|language=gu|access-date=25 October 2026}}</ref> == આ પણ જુઓ == * [[ગુજરાતી સાહિત્યકારોની યાદી]] == સંદર્ભ == {{Reflist}} [[શ્રેણી:ગુજરાતી સાહિત્યકાર]] [[શ્રેણી:વ્યક્તિત્વ]] [[શ્રેણી:૧૯૭૧માં જન્મ]] s5sofaeie8x059im7wrfjw9qem7jj2v 10 131275 906532 844239 2026-10-24T21:24:58Z RicLightning 89709 906532 wikitext text/x-wiki {{ {{{1<noinclude>|country showdata</noinclude>}}} | alias = Kingdom of England | shortname alias = England | flag alias = Flag of England.svg | flag alias-anglo-saxon = White Dragon Flag of England.png | flag alias-1198 = Royal Standard of England.svg | flag alias-1340 = Royal Standard of England (1411-1553-1559-1603).svg | flag alias-1395 = Royal Standard of England (1395–1399).svg | flag alias-1406 = Royal standard of England (1406–1603).svg | flag alias-1554 = Royal Standard of England (1554–1558).svg | flag alias-blue = English Blue Ensign 1620.svg | flag alias-white = English White Ensign 1620.svg | flag alias-naval = English Red Ensign 1620.svg | link alias-naval = Royal Navy | link alias-army = English Army | flag alias-navy = English Red Ensign 1620.svg | link alias-navy = Royal Navy | size = {{{size|}}} | name = {{{name|}}} | variant = {{{variant|}}} <noinclude> | var1 = anglo-saxon | var2 = 1198 | var3 = 1340 | var4 = 1395 | var5 = 1406 | var6 = 1554 | var7 = blue | var8 = white | related1 = England | related2 = Danelaw | related3 = North Sea Empire | cat = England kingdom </noinclude> }} szp9miycsss3j6p7jdo6n3hwervs5jd 3 143357 906517 857629 2026-10-24T13:41:44Z Veritas Sapientiae 72106 Veritas Sapientiaeએ [[સભ્યની ચર્ચા:Dogehihi1234]]ને [[સભ્યની ચર્ચા:EveryDayMan75315925846]] પર ખસેડ્યું: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Dogehihi1234|Dogehihi1234]]" to "[[Special:CentralAuth/EveryDayMan75315925846|EveryDayMan75315925846]]" 857629 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|realName=|name=Dogehihi1234}} -- [[:User:Dsvyas|ધવલ સુધન્વા વ્યાસ]]^{[[:User_talk:Dsvyas|ચર્ચા]]/[[:Special:Contributions/Dsvyas|યોગદાન]]} ૨૦:૨૩, ૨૧ નવેમ્બર ૨૦૨૩ (IST) 9480h1mjwm7elw00zpky03sjoozxwd5 3 155449 906518 2026-10-24T13:41:44Z Veritas Sapientiae 72106 Veritas Sapientiaeએ [[સભ્યની ચર્ચા:Dogehihi1234]]ને [[સભ્યની ચર્ચા:EveryDayMan75315925846]] પર ખસેડ્યું: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Dogehihi1234|Dogehihi1234]]" to "[[Special:CentralAuth/EveryDayMan75315925846|EveryDayMan75315925846]]" 906518 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[સભ્યની ચર્ચા:EveryDayMan75315925846]] 1xx4j65henw5x30t6tbeki0tyo5icqx 0 155450 906520 2026-10-24T13:48:02Z ~2026-56710-08 89704 /* */ સેવાળા ગામ ધાર પરમાર વંશ નાં રહેવાસી સે જેમાં તેમને દરબાર કહેવામાં આવે સે મુળી સ્ટેટ ધાર પરમાર 906520 wikitext text/x-wiki સેવાળા ગામ ધાર પરમાર વંશ નાં રહેવાસી સે જેમાં તેમને દરબાર કહેવામાં આવે સે મુળી સ્ટેટ ધાર પરમાર dw62osm14pj10wt9s5qg5molpsw5ae2 1 155451 906521 2026-10-24T13:49:20Z ~2026-56710-08 89704 /* Darbar */ નવો વિભાગ 906521 wikitext text/x-wiki == Darbar == ધાર પરમાર સેવાળા મુળી સ્ટેટ [[વિશેષ:પ્રદાન/~2026-56710-08|~2026-56710-08]] ([[સભ્યની ચર્ચા:~2026-56710-08|talk]]) ૧૯:૧૯, ૨૪ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) ltsnxyoerufe77kbzzi2ak74c4altm2 3 155452 906524 2026-10-24T15:07:08Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906524 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=Parmar laxman}} -- [[સભ્ય:Aniket|Aniket]] ([[સભ્યની ચર્ચા:Aniket|ચર્ચા]]) ૨૦:૩૭, ૨૪ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) 3zcvbq3i6c3he5t1bhuhtsxttglmhnb 3 155453 906525 2026-10-24T15:08:43Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906525 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=Ganjeliya jaypal}} -- [[:User:Dsvyas|ધવલ સુધન્વા વ્યાસ]]^{[[:User_talk:Dsvyas|ચર્ચા]]/[[:Special:Contributions/Dsvyas|યોગદાન]]} ૨૦:૩૮, ૨૪ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) bc8pel49kpry3svg6dg4a561257boy7 3 155454 906528 2026-10-24T16:28:03Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906528 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=Sedhaji thakor}} -- [[સભ્ય:Aniket|Aniket]] ([[સભ્યની ચર્ચા:Aniket|ચર્ચા]]) ૨૧:૫૮, ૨૪ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) 4kmtey9qoia3o47oqvzt3zbijt8wd70 3 155455 906533 2026-10-24T21:24:59Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906533 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=RicLightning}} -- [[સભ્ય:Aniket|Aniket]] ([[સભ્યની ચર્ચા:Aniket|ચર્ચા]]) ૦૨:૫૪, ૨૫ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) kpkqfmnwgfkvzubd4s1sgl1qn1f4fge 3 155456 906534 2026-10-25T03:11:52Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906534 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=પ્રતાપભાઈ પુજાભાઈ}} -- [[સભ્ય:Aniket|Aniket]] ([[સભ્યની ચર્ચા:Aniket|ચર્ચા]]) ૦૮:૪૧, ૨૫ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) c4egpwegh5oli8kcf9vayy8n8kwwtn7 3 155457 906535 2026-10-25T03:36:32Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906535 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=Dodiyapravin}} -- [[:User:Dsvyas|ધવલ સુધન્વા વ્યાસ]]^{[[:User_talk:Dsvyas|ચર્ચા]]/[[:Special:Contributions/Dsvyas|યોગદાન]]} ૦૯:૦૬, ૨૫ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) molgcnt2rejycf5fcfzk460uslp3dw5 3 155458 906536 2026-10-25T03:56:17Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906536 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=Kanbha gohil}} -- [[:User:Dsvyas|ધવલ સુધન્વા વ્યાસ]]^{[[:User_talk:Dsvyas|ચર્ચા]]/[[:Special:Contributions/Dsvyas|યોગદાન]]} ૦૯:૨૬, ૨૫ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) ie8iap43wvpqeop59vs9xgym5p1zax4 3 155459 906537 2026-10-25T08:42:16Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906537 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=Gohel sahil Bhai vikram bhai}} -- [[સભ્ય:Aniket|Aniket]] ([[સભ્યની ચર્ચા:Aniket|ચર્ચા]]) ૧૪:૧૨, ૨૫ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) 1puacla3q5rlratvck12wr9fn7b2fo0 3 155460 906538 2026-10-25T11:21:22Z New user message 14116 નવા સભ્યનાં ચર્ચાનાં પાના પર [[ઢાંચો:સ્વાગત|સ્વાગત સંદેશ]]નો ઉમેરો 906538 wikitext text/x-wiki {{ઢાંચો:સ્વાગત|name=Mamo Jia}} -- [[:User:Dsvyas|ધવલ સુધન્વા વ્યાસ]]^{[[:User_talk:Dsvyas|ચર્ચા]]/[[:Special:Contributions/Dsvyas|યોગદાન]]} ૧૬:૫૧, ૨૫ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ (IST) rdfec0i7dtw9zjmdt3tvzl2wslqr96s